Για τις επιχειρήσεις και τους ελεύθερους επαγγελματίες, η ύπαρξη ενός οργανωμένου ελεγκτικού σχεδιασμού έχει ιδιαίτερη σημασία. Οι φορολογικές υποχρεώσεις δεν περιορίζονται στην εμπρόθεσμη υποβολή δηλώσεων, αλλά περιλαμβάνουν τη σωστή καταχώριση συναλλαγών, τη διατήρηση των απαιτούμενων παραστατικών και τη δυνατότητα τεκμηρίωσης των οικονομικών δεδομένων όταν αυτά ζητηθούν από τη φορολογική διοίκηση.

Πώς επιλέγονται οι υποθέσεις για έλεγχο

Η φορολογική διοίκηση εφαρμόζει διαδικασίες επιλογής υποθέσεων με βάση το ισχύον νομοθετικό πλαίσιο και τις αποφάσεις που καθορίζουν τις ελεγκτικές προτεραιότητες. Η απόφαση Α.1037/2026 αφορά τις αρμόδιες υπηρεσίες της Γενικής Διεύθυνσης Φορολογικών Λειτουργιών, με εξαίρεση τις Υπηρεσίες Ερευνών και Διασφάλισης Δημοσίων Εσόδων, οι οποίες λειτουργούν με ιδιαίτερο επιχειρησιακό πλαίσιο.

Η επιλογή μιας επιχείρησης για έλεγχο δεν συνεπάγεται ότι έχει διαπιστωθεί φορολογική παράβαση. Ο έλεγχος αποτελεί διαδικασία επαλήθευσης της ορθότητας των φορολογικών στοιχείων και μπορεί να ολοκληρωθεί χωρίς καταλογισμό πρόσθετων φόρων ή προστίμων. Η διάκριση αυτή είναι ουσιώδης, καθώς η ελεγκτική διαδικασία δεν πρέπει να συγχέεται με την οριστική διαπίστωση φοροδιαφυγής.

Τι πρέπει να προσέχουν οι επιχειρήσεις

Η πληρότητα και η συνέπεια των λογιστικών αρχείων αποτελούν βασικό στοιχείο προετοιμασίας για ενδεχόμενο φορολογικό έλεγχο. Οι επιχειρήσεις χρειάζεται να διασφαλίζουν ότι οι δηλώσεις τους συμφωνούν με τα τηρούμενα βιβλία και τα σχετικά παραστατικά, ότι οι συναλλαγές έχουν καταχωριστεί ορθά και ότι υπάρχουν διαθέσιμα τα δικαιολογητικά που προβλέπει η νομοθεσία.

Ιδιαίτερη προσοχή απαιτείται στη συνεργασία με τον λογιστή ή τον φοροτεχνικό της επιχείρησης. Η τακτική συμφωνία των οικονομικών στοιχείων, η έγκαιρη διόρθωση πραγματικών σφαλμάτων όπου επιτρέπεται και η ορθή τήρηση των φορολογικών υποχρεώσεων μπορούν να περιορίσουν τον κίνδυνο διαφορών κατά τη διάρκεια ενός ελέγχου.

Τα δικαιώματα του φορολογουμένου

Η διενέργεια φορολογικού ελέγχου συνοδεύεται από διαδικαστικές εγγυήσεις. Σύμφωνα με την ενημέρωση της ΑΑΔΕ για το δικαίωμα προηγούμενης ακρόασης, ο φορολογούμενος ενημερώνεται για τις προσωρινές διαπιστώσεις και μπορεί να λάβει γνώση των εγγράφων στα οποία στηρίζονται. Παράλληλα, έχει τη δυνατότητα να διατυπώσει εγγράφως τις απόψεις του μέσα στην προβλεπόμενη προθεσμία, ώστε αυτές να αξιολογηθούν πριν από την οριστικοποίηση του αποτελέσματος.

Η διαδικασία αυτή έχει ουσιαστική σημασία, επειδή επιτρέπει στον ελεγχόμενο να προσκομίσει διευκρινίσεις, παραστατικά ή άλλα στοιχεία που ενδέχεται να επηρεάζουν την κρίση της φορολογικής διοίκησης. Η σωστή αξιοποίηση των διαδικαστικών δικαιωμάτων απαιτεί προσοχή στις κοινοποιήσεις και στις προθεσμίες, καθώς και κατάλληλη επαγγελματική υποστήριξη όταν η υπόθεση είναι σύνθετη.

Η οικονομική σημασία των ελέγχων

Η αποτελεσματικότητα των φορολογικών ελέγχων επηρεάζει τόσο τα δημόσια έσοδα όσο και τους όρους ανταγωνισμού στην αγορά. Όταν οι επιχειρήσεις τηρούν τις ίδιες φορολογικές υποχρεώσεις, περιορίζεται το αθέμιτο πλεονέκτημα που μπορεί να αποκτούν όσοι αποκρύπτουν συναλλαγές ή δεν αποδίδουν τους προβλεπόμενους φόρους. Παράλληλα, η προβλεψιμότητα των διαδικασιών και η τήρηση των δικαιωμάτων των φορολογουμένων αποτελούν προϋποθέσεις για ένα αξιόπιστο φορολογικό περιβάλλον.

Για το υπόλοιπο του 2026, το ζητούμενο είναι οι ελεγκτικές παρεμβάσεις να συνδυάζουν αποτελεσματικότητα, τεκμηρίωση και αναλογικότητα. Από την πλευρά τους, οι επιχειρήσεις έχουν συμφέρον να αντιμετωπίζουν τη φορολογική συμμόρφωση ως σταθερή λειτουργική διαδικασία και όχι ως έκτακτη προετοιμασία όταν γνωστοποιείται ένας έλεγχος.

Το πρόβλημα δεν αφορά αποκλειστικά την εξέλιξη του πληθωρισμού. Συνδέεται με τη συνολική επίδραση των τιμών στην κατανάλωση, στην επιχειρηματική δραστηριότητα, στα φορολογικά έσοδα και στις δαπάνες του Δημοσίου. Σε ένα περιβάλλον υψηλού ενεργειακού κόστους, η οικονομική πολιτική καλείται να διαχειριστεί διαφορετικές και συχνά αντικρουόμενες ανάγκες.

Η ενεργειακή επιβάρυνση των νοικοκυριών

Οι τιμές του ηλεκτρικού ρεύματος, του φυσικού αερίου και των καυσίμων επηρεάζουν άμεσα τις δαπάνες των νοικοκυριών. Όταν αυξάνεται το κόστος των βασικών ενεργειακών αναγκών, περιορίζονται τα χρήματα που μπορούν να διατεθούν για άλλες αγορές, υπηρεσίες και αποταμίευση. Η επίδραση είναι ιδιαίτερα αισθητή στα χαμηλότερα εισοδηματικά στρώματα, όπου οι ανελαστικές δαπάνες απορροφούν μεγαλύτερο μέρος του διαθέσιμου εισοδήματος.

Παράλληλα, οι αυξήσεις στην ενέργεια μπορούν να μεταφερθούν σταδιακά στο κόστος παραγωγής και μεταφοράς προϊόντων. Η έκταση αυτής της μετακύλισης εξαρτάται από τον ανταγωνισμό, τις συμβάσεις προμήθειας και τη δυνατότητα των επιχειρήσεων να απορροφήσουν μέρος της επιβάρυνσης.

Οι πιέσεις στον κρατικό προϋπολογισμό

Η αύξηση των τιμών δεν επηρεάζει τα δημόσια οικονομικά με έναν μόνο τρόπο. Από τη μία πλευρά, υψηλότερες ονομαστικές τιμές μπορούν να ενισχύσουν ορισμένα φορολογικά έσοδα. Από την άλλη, η υποχώρηση της πραγματικής αγοραστικής δύναμης ενδέχεται να περιορίσει την κατανάλωση και να αυξήσει την πίεση για πρόσθετες δημόσιες παρεμβάσεις.

Εάν απαιτηθούν μέτρα προστασίας ευάλωτων νοικοκυριών ή επιχειρήσεων, το οικονομικό τους κόστος θα πρέπει να ενταχθεί στον δημοσιονομικό σχεδιασμό. Η δυνατότητα χρηματοδότησης εξαρτάται από τις προβλέψεις για τα έσοδα, την ανάπτυξη, τις υφιστάμενες δαπάνες και τις δεσμεύσεις της χώρας στο ευρωπαϊκό πλαίσιο.

Ο ρόλος των ευρωπαϊκών κανόνων

Οι ευρωπαϊκοί δημοσιονομικοί κανόνες δίνουν ιδιαίτερη σημασία στη μεσοπρόθεσμη εξέλιξη των καθαρών πρωτογενών δαπανών. Αυτό σημαίνει ότι ο σχεδιασμός νέων μέτρων δεν μπορεί να εξετάζεται ανεξάρτητα από τη συνολική πορεία των δημόσιων οικονομικών και τις δεσμεύσεις που έχουν αναληφθεί.

Οι περιορισμοί αυτοί δεν αποκλείουν αυτομάτως κάθε νέα παρέμβαση. Απαιτούν, ωστόσο, τεκμηρίωση του δημοσιονομικού χώρου και προτεραιοποίηση των διαθέσιμων πόρων. Ιδιαίτερη σημασία αποκτά επομένως η αποτελεσματικότητα των μέτρων, δηλαδή κατά πόσο οι δημόσιες δαπάνες κατευθύνονται σε εκείνους που έχουν μεγαλύτερη ανάγκη.

Η πολιτική αντιπαράθεση για την οικονομία

Η αντιμετώπιση της ακρίβειας αποτελεί αντικείμενο πολιτικής συζήτησης, καθώς οι διαφορετικές προσεγγίσεις επικεντρώνονται στη φορολογία, στους μισθούς, στην ενίσχυση των εισοδημάτων και στον έλεγχο των τιμών. Οι κυβερνητικές επιλογές και οι προτάσεις των κομμάτων της αντιπολίτευσης μπορούν να αξιολογηθούν με βάση το δημοσιονομικό κόστος, την αποτελεσματικότητα και την επίδρασή τους στην οικονομική δραστηριότητα.

Το βασικό ζητούμενο για τον προϋπολογισμό του 2027 είναι η διατήρηση της δημοσιονομικής σταθερότητας χωρίς να αγνοούνται οι πραγματικές πιέσεις στην αγορά και στην κοινωνία. Η τελική εικόνα θα εξαρτηθεί από τις ενεργειακές τιμές, την πορεία της ανάπτυξης και τα επικαιροποιημένα οικονομικά δεδομένα των επόμενων μηνών.

Σύμφωνα με τα στοιχεία του ΑΔΜΗΕ και της ΕΛΣΤΑΤ, στο 8μηνο του 2026, καταγράφεται ισχυρή άνοδος στις εξαγωγές ηλεκτρικής ενέργειας, με σημαντικό θετικό αντίκτυπο στο εμπορικό ισοζύγιο.

Οι καθαρές εξαγωγές (εξαγωγές μείον εισαγωγές) κατά την περίοδο Ιανουαρίου – Αυγούστου, σύμφωνα με τον ΑΔΜΗΕ, έφθασαν τις 6,1 τεραβατώρες, καθώς οι εισαγωγές σε σχέση με την αντίστοιχη περίοδο πέρυσι μειώθηκαν κατά 27% και διαμορφώθηκαν σε 3,14 τεραβατώρες, ενώ οι εξαγωγές αυξήθηκαν κατά 70% σε 9,24 τεραβατώρες.

Μανουσάκης: Η χώρα εδραιώνει τη δυναμική της ως εξαγωγέας ηλεκτρικής ενέργειας στην Νοτιοανατολική Ευρώπη

Ο πρόεδρος και διευθύνων σύμβουλος του ΑΔΜΗΕ, Μάνος Μανουσάκης δήλωσε στο ΑΠΕ – ΜΠΕ ότι «η χώρα εδραιώνει τη δυναμική της ως εξαγωγέας ηλεκτρικής ενέργειας στην Νοτιοανατολική Ευρώπη. Την τελευταία τριετία το εξαγωγικό ισοζύγιο διευρύνεται συνεχώς, ξεπερνώντας κατά το πρώτο οκτάμηνο του 2026 το σύνολο των εξαγωγών ηλεκτρισμού της περασμένης χρονιάς. Η εξέλιξη αυτή είναι αποτέλεσμα της εθνικής ενεργειακής στρατηγικής για την αξιοποίηση των εγχώριων ανανεώσιμων πόρων που διαθέτουμε σε αφθονία, τον ήλιο και τον άνεμο, καθώς και της συστηματικής ανάπτυξης των ηλεκτρικών υποδομών μας. Μετά τη δεύτερη διασύνδεση με τη Βουλγαρία, ο ΑΔΜΗΕ υλοποιεί τον νέο ενεργειακό διάδρομο Ελλάδας – Κύπρου και ξεκινά από κοινού με την TERNA την δεύτερη υποθαλάσσια διασύνδεση με την Ιταλία, που θα τριπλασιάσει τα περιθώρια ανταλλαγών ηλεκτρισμού τα επόμενα χρόνια».

Όπως προσθέτει ο κ. Μανουσάκης, «ο επενδυτικός μας σχεδιασμός περιλαμβάνει επίσης ενίσχυση των υφιστάμενων διασυνδέσεων με όλες τις γειτονικές χώρες στα βόρεια σύνορα, νέες διασυνδέσεις στην Ανατολική Μεσόγειο και έναν ακόμη πιο ισχυρό κορμό υψηλής και υπερυψηλής τάσης στο εσωτερικό, ώστε η παραγόμενη ενέργεια να μεταφέρεται με αξιοπιστία και ασφάλεια στα κέντρα κατανάλωσης εντός και εκτός Ελλάδας».

Είναι ενδεικτικό ότι το 2019 η χώρα εισήγαγε σχεδόν 10 τεραβατώρες ηλεκτρικής ενέργειας ή περίπου το 20% των αναγκών της. Την ίδια χρονιά το εμπορικό ισοζύγιο ηλεκτρικής ενέργειας ήταν ελλειμματικό σε βάρος της χώρας μας κατά σχεδόν 400 εκατ. ευρώ, καθώς οι εισαγωγές ρεύματος σε αξία ξεπέρασαν τα 500 εκατ. ευρώ, ενώ οι εξαγωγές ήταν 106,7 εκατ. ευρώ. Σύμφωνα με τα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ το ισοζύγιο έγινε πλεονασματικό από το 2024 (+121,5 εκατ. ευρώ), ενώ το πλεόνασμα διευρύνθηκε στα 261,8 εκατ. το 2025. Η ετήσια επίδοση της περασμένης χρονιάς έχει ήδη ξεπεραστεί καθώς το πλεόνασμα στο 8μηνο διαμορφώθηκε σε 475 εκατ. ευρώ με εισαγωγές αξίας 391 εκατ. έναντι εξαγωγών 866,8 εκατ.

Έτσι, συνολικά το όφελος για τη χώρα από το 2019 ξεπερνά τα 800 εκατ. ευρώ, καθώς το έλλειμμα των 400 εκατ. μετατράπηκε σε πλεόνασμα 475 εκατ. το οποίο αναμένεται να διευρυνθεί περαιτέρω έως το τέλος του έτους.

Ο νέος παράγοντας που προστέθηκε φέτος στην εξίσωση της ηλεκτροπαραγωγής είναι η αποθήκευση ενέργειας (μπαταρίες), ο ρόλος των οποίων θα διευρύνεται όσο αυξάνεται η ισχύς των μονάδων που ενεργοποιούνται.

Σύμφωνα με την ανάλυση του Green Tank, από τον Απρίλιο 2026 που τέθηκαν σε λειτουργία οι πρώτες μπαταρίες έως και τον Αύγουστο, απορρόφησαν 121.8 GWh, ενώ απέδωσαν στο σύστημα 106.4 GWh. Ως εκ τούτου, απέτρεψαν το 5% των συνολικών περικοπών αυτής της περιόδου, ενώ παράλληλα περιόρισαν τη χρήση αερίου για ηλεκτροπαραγωγή κατά 1,2%.

Ο σχεδιασμός περιλαμβάνει επίσης νέο στεγαστικό πρόγραμμα «Σπίτι μου ΙΙΙ» από τον Ιανουάριο του 2027, αλλά και περισσότερες κοινωνικές κατοικίες, για να αποκτήσουν δικό τους σπίτι περισσότερα νοικοκυριά.

Ταυτόχρονα διευρύνεται η επιστροφή ενοικίου που θα καταβληθεί σε χιλιάδες δικαιούχους στα τέλη του Νοεμβρίου, ενώ τη νέα χρονιά έρχονται νέες παρεμβάσεις και ειδικές φορολογικές ρυθμίσεις που ενσωματώνονται στο πολυνομοσχέδιο της ΔΕΘ που προωθείται προς ψήφιση στη Βουλή τον Νοέμβριο.

Οι άμεσες παρεμβάσεις για να «ανοίξουν» σπίτια

Καθώς τα μέτρα ξεδιπλώνονται διαδοχικά, ενοικιαστές και ιδιοκτήτες θα πρέπει να αξιολογούν κάθε νέο μέτρο, προκειμένου να επιλέξουν αν και κατά πόσον τους εξυπηρετεί.

Συγκεκριμένα, τα μέτρα που τίθενται σε ισχύ προσφέρουν:

1. Ανακαίνιση παλαιών κατοικιών με επιχορήγηση από 70% έως 95%: με το πρόγραμμα αυτό του υπουργείου Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας -και με κονδύλια από το ΕΣΠΑ μέσω του υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών- θα επιδοτείται από το δημόσιο ο συνδυασμός εργασιών ανακαίνισης και ενεργειακών παρεμβάσεων. Στις 20 Οκτωβρίου δημοσιεύθηκε ο Οδηγός Εφαρμογής της δράσης «Ανακαίνιση Κατοικίας», για εργασίες ανακαίνισης και ενεργειακής αναβάθμισης. Η ενίσχυση φτάνει έως τις 36.000 ευρώ για τις εργασίες, με δυνατότητα πρόσθετης χρηματοδότησης έως 2.500 ευρώ επιπλέον, για υποστηρικτικές υπηρεσίες.

Τα βασικά ποσοστά επιχορήγησης κυμαίνονται από 70% έως 80% της δαπάνης, ανάλογα με την εισοδηματική κατηγορία, αλλά με τις προβλεπόμενες προσαυξήσεις μπορούν να φτάσουν έως 85% και 95%, αντίστοιχα.

Οι αιτήσεις χρηματοδότησης δεν έχουν ακόμη ανοίξει. Η πλατφόρμα θα ενεργοποιηθεί πρώτα για τις κλειστές κατοικίες και, στη συνέχεια, για όσες χρησιμοποιούνται ήδη ως κύρια κατοικία, σε ημερομηνίες που θα ανακοινωθούν.

Ήδη έχουν εκδοθεί 94.000 βεβαιώσεις επιλεξιμότητας από ενδιαφερομένους. Από αυτές 14.000 αφορούν κλειστές κατοικίες και 80.000 ιδιοκατοικούμενα ακίνητα. Η έκδοση Βεβαίωσης Επιλεξιμότητας δεν συνεπάγεται αυτομάτως έγκριση χρηματοδότησης. Για τα κλειστά σπίτια, επιτρέπεται είτε ιδιοκατοίκηση, είτε και εκμίσθωση ως κύρια κατοικία μετά την ανακαίνιση. Σε κάθε περίπτωση, καλύπτονται έτσι μακροχρόνιες ανάγκες στέγασης νοικοκυριών, αποφορτίζοντας τη στεγαστική πίεση.

2. Φορολογικά κίνητρα για κλειστά σπίτια που επιστρέφουν στη μακροχρόνια μίσθωση: Παρατείνεται έως τις 31 Δεκεμβρίου 2027 η δυνατότητα απαλλαγής από τον φόρο εισοδήματος των μισθωμάτων για τους πρώτους 36 μήνες. Το μέτρο του υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών αφορά επιλέξιμες κατοικίες έως 120 τ.μ., με προσαύξηση 20 τ.μ. για κάθε εξαρτώμενο παιδί του ενοικιαστή πάνω από τα δύο, και μισθώσεις τουλάχιστον τριών ετών.

Το σπίτι πρέπει, κατά κανόνα, να ήταν κενό ή να μην είχε χρησιμοποιηθεί ως κατοικία τα τρία προηγούμενα φορολογικά έτη. Μπορεί επίσης να είχε διατεθεί αποκλειστικά για βραχυχρόνια μίσθωση το προηγούμενο φορολογικό έτος, εφόσον τώρα επιστρέψει σε μακροχρόνια μίσθωση. Προβλέπεται επίσης ειδική δυνατότητα περιορισμένης μίσθωσης, τουλάχιστον έξι συνεχόμενων μηνών, σε γιατρούς και νοσηλευτές του Δημοσίου, εκπαιδευτικούς της δημόσιας εκπαίδευσης και ένστολους. Η απαλλαγή δεν καλύπτει αυτομάτως κάθε νέα μίσθωση και συνδέεται με συγκεκριμένους όρους διατήρησής της. Η παράταση περιλαμβάνεται στο προς ψήφιση πολυνομοσχέδιο της ΔΕΘ.

3. Περιορισμοί στα νέα “Airbnb” σε Αθήνα και Θεσσαλονίκη: Το «πάγωμα» νέων εγγραφών ακινήτων στις συγκεκριμένες περιοχές συνεχίζεται και το 2027. Αφορά τρία δημοτικά διαμερίσματα της Αθήνας και το 1ο δημοτικό διαμέρισμα της Θεσσαλονίκης, με στόχο να περιοριστεί η περαιτέρω μεταφορά κατοικιών από τη μακροχρόνια στη βραχυχρόνια μίσθωση. Η παρέμβαση αφορά νέες καταχωρίσεις στις συγκεκριμένες περιοχές και όχι γενική απαγόρευση των υφιστάμενων καταλυμάτων.

Νέες παρεμβάσεις το 2027

Από Ιανουάριο ξεκινούν και νέες παρεμβάσεις:

4. Νέο Πρόγραμμα «Σπίτι μου ΙΙΙ»: Το πρόγραμμα των 2 δισ. ευρώ προβλέπεται να δώσει χαμηλότοκα στεγαστικά δάνεια μέσω της Ελληνικής Αναπτυξιακής Τράπεζας. Τα όρια που έχουν ανακοινωθεί φτάνουν τα 55 έτη για την ηλικία των δικαιούχων, τις 300.000 ευρώ για την εμπορική αξία του ακινήτου και τις 230.000 ευρώ για το ανώτατο δάνειο, έως το 90% της αξίας. Προβλέπονται διευρυμένα εισοδηματικά όρια για να ενταχθούν περισσότερες οικογένειες με παιδιά, αλλά και μεγαλύτερα σπίτια με περισσότερα τετραγωνικά επιφανείας για πολύτεκνες οικογένειες, προκειμένου να αποκτήσουν δικό τους σπίτι.

5. Νέες κοινωνικές κατοικίες από δημόσια ακίνητα: Ο σχεδιασμός προβλέπει 2.350 ενεργειακά αποδοτικές κατοικίες σε τέσσερα ανενεργά στρατόπεδα, με προϋπολογισμό 435 εκατ. ευρώ, και περίπου 450 κατοικίες από την ανακαίνιση δημόσιων κτιρίων. Παράλληλα, προωθείται η κοινωνική αντιπαροχή, με σχεδιασμό για την αξιοποίηση των πρώτων οκτώ δημόσιων ακινήτων. Οι κατοικίες αυτές είναι προγραμματισμένες και δεν έχουν ακόμη παραδοθεί.

6. Νέο κίνητρο για κατασκευή κατοικιών προς ενοικίαση: Προβλέπεται φορολογική ενίσχυση για κατασκευές τύπου «build to rent», δηλαδή κτίρια που θα προορίζονται για μακροχρόνια μίσθωση. Οι όροι, το ύψος του κινήτρου και η ημερομηνία έναρξης δεν έχουν ακόμη εξειδικευτεί, στόχος όμως είναι να προστεθούν εκατοντάδες νέα σπίτια για μακροχρόνια ενοικίαση.

Μέτρα που στηρίζουν ενοικιαστές και ιδιοκτήτες

«Ανάσες» σε ενοικιαστές και ιδιοκτήτες δίνουν επίσης άλλα μέτρα που ξεκινούν για πρώτη φορά ή διευρύνονται, όπως:

7. Επιστροφή ενοικίου: Στις 30 Νοεμβρίου θα πληρωθεί η επιδότηση που αφορά το φορολογικό έτος 2025, για τους μήνες που οι δικαιούχοι πλήρωναν ενοίκιο. Προβλέπεται διπλή επιστροφή (διπλάσιο ποσό) για γιατρούς, νοσηλευτές και εκπαιδευτικούς που υπηρετούν στην περιφέρεια, ανακουφίζοντας τα νοικοκυριά.

8.Μείωση φόρου για ιδιοκτήτες στα εισοδήματα από ενοίκια: Για τα ενοίκια που καταβάλλονται φέτος (φορολογικό έτος 2026) προβλέπεται ενδιάμεσος συντελεστής 25% στο τμήμα του εισοδήματος από ακίνητα μεταξύ 12.000 και 24.000 ευρώ. Η ελάφρυνση αφορά τους ιδιοκτήτες που έχουν κίνητρο να ανοίξουν σπίτια για ενοικίαση, ή και να μεταφέρουν στους μισθωτές μέρος της ελάφρυνσης που θα έχουν από φόρους, μειώνοντας το ποσό που ζητούν για ενοίκιο.

9. Απαλλαγή από τον ΕΝΦΙΑ σε περισσότερους μικρούς οικισμούς από το 2027: Η διεύρυνση αφορά κύριες κατοικίες σε οικισμούς έως 2.000 κατοίκους και έως 2.200 κατοίκους στη Δυτική Μακεδονία, με εξαίρεση την Αττική πλην της Περιφερειακής Ενότητας Νήσων. Ισχύει για φυσικά πρόσωπα με φορολογική κατοικία στην Ελλάδα και φορολογητέα αξία πλήρους κυριότητας έως 400.000 ευρώ. Δεν αφορά όμως στο σύνολο των ακινήτων κάθε ιδιοκτήτη.

10. Φορολογικές παρατάσεις για ανακαινίσεις και οικοδομές: Το πολυνομοσχέδιο του υπουργείου Οικονομικών παρατείνει έως το τέλος του 2027 τη μείωση φόρου για επιλέξιμες δαπάνες αναβάθμισης κτιρίων, την αναστολή ΦΠΑ στις νέες οικοδομές και την αναστολή του φόρου υπεραξίας στις μεταβιβάσεις. Όσο διαρκεί η αναστολή ΦΠΑ, ο κατασκευαστής υποβάλλει αίτηση και στις σχετικές μεταβιβάσεις επιβάλλεται χαμηλός φόρος μεταβίβασης 3% αντί ΦΠΑ.

11. Αύξηση του φόρου μεταβίβασης για αγοραστές από το εξωτερικό: Από την 1η Ιουλίου 2027 ο συντελεστής ανεβαίνει από 3% σε 15% για αγορές κατοικιών από φυσικά πρόσωπα που δεν είναι φορολογικοί κάτοικοι χωρών ΕΕ και ΕΟΧ. Μπαίνει έτσι φραγμός στις μαζικές αγορές ακινήτων από επενδυτές από Μέση Ανατολή, Κίνα κλπ. Το κριτήριο πάντως είναι η φορολογική κατοικία του αγοραστή, όχι η υπηκοότητα.

Ειδικότερα, προβλέπεται αύξηση της μηνιαίας αποζημίωσης υπηρεσίας αλλοδαπής για προϊσταμένους πρεσβειών και υπαλλήλους με πρεσβευτικό βαθμό σε συγκεκριμένες Αρχές της Εξωτερικής Υπηρεσίας. Η ρύθμιση ισχύει αναδρομικά από την 1η Οκτωβρίου 2026 και αφορά περιοχές όπου επικρατεί ένοπλη σύρραξη.

Ακόμα, αύξηση 15% προβλέπεται για το Κίεβο, τη Μόσχα, την Οδησσό, την Αγία Πετρούπολη και το Νοβοροσσίσκ, με την ίδια χρονική ισχύ, δηλαδή από 1 Οκτωβρίου 2026 έως το τέλος της ένοπλης σύρραξης και έως 31 Δεκεμβρίου 2026:

Οι ελληνικές εταιρείες εμφανίζουν σημαντικά υψηλότερους ρυθμούς αύξησης εσόδων από τον παγκόσμιο μέσο όρο, ενώ η χρηματιστηριακή τους αξία ενισχύθηκε εντυπωσιακά στη διάρκεια του 2025.

Η ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ καταλαμβάνει την 70ή θέση στην παγκόσμια κατάταξη της Deloitte, με έσοδα 4,359 δισ. δολαρίων το 2025. Ο κύκλος εργασιών της αυξήθηκε κατά 24% σε όρους δολαρίου και κατά 18,6% σε τοπικό νόμισμα, επιβεβαιώνοντας τη σημαντική ανάπτυξη του ομίλου σε σύγκριση με το προηγούμενο έτος

Στην 94η θέση βρίσκεται η AKTOR GROUP, με έσοδα 1,577 δισ. δολαρίων, αυξημένα κατά 16,2% σε όρους δολαρίου και κατά 11,2% σε ευρώ.

Αθροιστικά, η κεφαλαιοποίηση των δύο ελληνικών ομίλων έφτασε τα 5,324 δισ. δολάρια, με ετήσια άνοδο 77,4%. Πρόκειται για επίδοση αισθητά υψηλότερη από την αύξηση 12% που κατέγραψε η συνολική κεφαλαιοποίηση των 100 μεγαλύτερων εισηγμένων κατασκευαστικών ομίλων παγκοσμίως. Χωρίς την επίδραση των συναλλαγματικών ισοτιμιών, η αύξηση για τις ελληνικές εταιρείες ήταν 68,4%, έναντι 6,8% διεθνώς.

Σταθερά τα παγκόσμια έσοδα, άνοδος των αποτιμήσεων

Η εικόνα της ελληνικής αγοράς διαφοροποιείται από τη γενικότερη πορεία του διεθνούς κατασκευαστικού κλάδου. Σύμφωνα με την Deloitte, τα συνολικά έσοδα των 100 μεγαλύτερων εισηγμένων κατασκευαστικών ομίλων διαμορφώθηκαν περίπου στα 1,97 τρισ. δολάρια το 2025, καταγράφοντας μικρή υποχώρηση 0,4% σε όρους δολαρίου. Ωστόσο, αυξήθηκαν κατά 1,9% σε σταθερές συναλλαγματικές ισοτιμίες.

Αντίθετα, η συνολική χρηματιστηριακή τους αξία αυξήθηκε από 797,4 δισ. δολάρια το 2024 σε 892,7 δισ. δολάρια το 2025. Η απόκλιση μεταξύ της σχεδόν στάσιμης πορείας των εσόδων και της ενίσχυσης των αποτιμήσεων αντανακλά, σύμφωνα με την έκθεση, τη βελτίωση των προσδοκιών των επενδυτών για τις μεσοπρόθεσμες προοπτικές του κλάδου.

Η Deloitte επισημαίνει ότι οι κατασκευαστικές επιχειρήσεις εξακολουθούν να αντιμετωπίζουν σημαντικές προκλήσεις, όπως το αυξημένο κόστος, οι ελλείψεις εργατικού δυναμικού, οι διακυμάνσεις στις τιμές των πρώτων υλών και οι περιορισμοί στις εφοδιαστικές αλυσίδες. Ωστόσο, οι επενδύσεις σε μεταφορικές υποδομές, ενεργειακά έργα, τηλεπικοινωνίες και ψηφιακές υποδομές συνεχίζουν να δημιουργούν νέες ευκαιρίες ανάπτυξης.

Η κυριαρχία της Κίνας

Η Κίνα εξακολουθεί να κυριαρχεί στην παγκόσμια κατασκευαστική βιομηχανία. Οι 11 κινεζικές εταιρείες της κατάταξης συγκεντρώνουν έσοδα περίπου 956,8 δισ. δολαρίων, που αντιστοιχούν στο 48,5% του συνολικού κύκλου εργασιών των 100 ομίλων. Πάντως, τα έσοδά τους μειώθηκαν κατά 5,5% σε δολάρια σε σύγκριση με το 2024. Στην πρώτη θέση της παγκόσμιας κατάταξης παραμένει η China State Construction Engineering Corporation, με έσοδα περίπου 289,7 δισ. δολαρίων. Μαζί με τη China Railway Group και τη China Railway Construction Corporation, οι τρεις κινεζικοί κολοσσοί συγκεντρώνουν περίπου το 30% των συνολικών εσόδων της λίστας.

Η Ευρώπη διαθέτει τη μεγαλύτερη εκπροσώπηση σε αριθμό εταιρειών, με 40 ομίλους στην πρώτη εκατοντάδα και μερίδιο 24,5% στα συνολικά έσοδα. Ιδιαίτερα θετική ήταν η εικόνα στην Ισπανία, όπου καταγράφηκε αύξηση εσόδων 17,1% σε δολάρια, και στη Γαλλία, με άνοδο 7,9%. Συνολικά, οι πωλήσεις των ευρωπαϊκών εταιρειών αυξήθηκαν περίπου 9% σε τοπικά νομίσματα.

Στην αντίθετη πλευρά, οι αμερικανικές κατασκευαστικές κατέγραψαν μικρή υποχώρηση εσόδων κατά 0,8%, ενώ η συνολική χρηματιστηριακή τους αξία μειώθηκε κατά 12,6%, επηρεαζόμενη κυρίως από τις ασθενέστερες συνθήκες στον κλάδο της οικιστικής ανάπτυξης.

Προκλήσεις και ευκαιρίες

Για τα επόμενα χρόνια, η Deloitte αναδεικνύει ως βασικούς παράγοντες ανάπτυξης τις επενδύσεις σε υποδομές, την ενεργειακή μετάβαση, την ψηφιοποίηση και τη βιώσιμη κατασκευή.

Ταυτόχρονα, υπογραμμίζει την ανάγκη βελτίωσης της κερδοφορίας και αποτελεσματικότερης διαχείρισης των χρηματοοικονομικών και λειτουργικών κινδύνων.

Σύμφωνα με την έρευνα Consumer Expectations Survey για τον Σεπτέμβριο του 2026, οι προσδοκίες των καταναλωτών για τον πληθωρισμό τους επόμενους 12 μήνες αυξήθηκαν στο 3,1%, από 3% τον Αύγουστο, ενώ ο πληθωρισμός που εκτιμούν ότι βίωσαν το προηγούμενο δωδεκάμηνο διαμορφώθηκε στο 3,6%, από 3,5%. Οι μακροπρόθεσμες προσδοκίες παρέμειναν αμετάβλητες, στο 2,9% για την επόμενη τριετία και στο 2,5% για την πενταετία.

Η ΕΚΤ επισημαίνει ότι η αβεβαιότητα γύρω από την πορεία του πληθωρισμού αυξήθηκε ελαφρώς και παραμένει υψηλότερη από τα επίπεδα που είχαν καταγραφεί πριν από την έναρξη της σύγκρουσης στη Μέση Ανατολή. Παράλληλα, τα νοικοκυριά με τα χαμηλότερα εισοδήματα εξακολουθούν να αναφέρουν υψηλότερες πληθωριστικές πιέσεις σε σχέση με τα οικονομικά ισχυρότερα.

Ιδιαίτερα ανησυχητική είναι η απόσταση ανάμεσα στην αναμενόμενη αύξηση των εισοδημάτων και των δαπανών. Οι Ευρωπαίοι εκτιμούν ότι τα ονομαστικά εισοδήματά τους θα αυξηθούν μόλις 1,1% το επόμενο δωδεκάμηνο, έναντι 1% τον Αύγουστο, ενώ οι δαπάνες τους αναμένεται να ενισχυθούν κατά 3,7%, από 3,6% προηγουμένως. Η διαφορά των 2,6 ποσοστιαίων μονάδων αναδεικνύει την πίεση που ενδέχεται να συνεχίσουν να δέχονται οι οικογενειακοί προϋπολογισμοί.

Ακόμη πιο αρνητική είναι η εικόνα για την οικονομική δραστηριότητα, καθώς οι καταναλωτές προβλέπουν συρρίκνωση της οικονομίας κατά 1,5% τους επόμενους 12 μήνες, έναντι 1,2% που ανέμεναν τον Αύγουστο. Ταυτόχρονα, οι προσδοκίες για την ανεργία αυξήθηκαν στο 11,3%, από 11%, με τα χαμηλότερα εισοδηματικά στρώματα να εμφανίζονται περισσότερο απαισιόδοξα, προβλέποντας ανεργία 13,6%.

Στην αγορά κατοικίας, οι καταναλωτές αναμένουν αύξηση των τιμών των ακινήτων κατά 3,5% το επόμενο δωδεκάμηνο, έναντι 3,4% προηγουμένως, ενώ οι προσδοκίες για τα στεγαστικά επιτόκια παραμένουν στο 4,9%. Παράλληλα, αυξάνεται το ποσοστό των νοικοκυριών που διαπιστώνουν ή αναμένουν αυστηρότερους όρους πρόσβασης στον τραπεζικό δανεισμό.

Τα ευρήματα αναδεικνύουν τη δύσκολη εξίσωση που αντιμετωπίζει η ΕΚΤ, καθώς οι πληθωριστικές προσδοκίες παραμένουν υψηλότερες από τον στόχο του 2%, την ώρα που οι εκτιμήσεις για την ανάπτυξη και την απασχόληση επιδεινώνονται. Η εικόνα αυτή ενισχύει την αβεβαιότητα γύρω από την πορεία της νομισματικής πολιτικής, καθώς τα ευρωπαϊκά νοικοκυριά εξακολουθούν να ανησυχούν για το κόστος ζωής, την αγοραστική τους δύναμη και τις οικονομικές προοπτικές.

Έπειτα από νέα επίσκεψή του στην Αθήνα, την πρώτη μετά από έναν χρόνο, ο Wood διαπιστώνει ότι το θετικό επενδυτικό αφήγημα της Ελλάδας είναι πλέον καλύτερα κατανοητό από τους διεθνείς επενδυτές. Όπως επισημαίνει, οι ουσιαστικότεροι κίνδυνοι για τη χώρα προέρχονται από το εξωτερικό περιβάλλον, όπου οι γεωπολιτικές εντάσεις, το ενεργειακό κόστος και οι αναταράξεις στις διεθνείς αγορές δημιουργούν αβεβαιότητα.

Στην έκθεσή του αποδίδει ιδιαίτερη σημασία στη φιλοεπενδυτική κατεύθυνση της οικονομικής πολιτικής, στη δημοσιονομική εξυγίανση και στην πρόοδο του ψηφιακού μετασχηματισμού. Εκτιμά ότι η Ελλάδα έχει διαμορφώσει ευνοϊκό περιβάλλον για τις επιχειρήσεις, που συμβάλλει στην προσέλκυση ξένων κεφαλαίων και στη διεύρυνση της παραγωγικής βάσης.

Δημοσιονομικά πλεονάσματα και αποκλιμάκωση του χρέους

Η Jefferies υπογραμμίζει ότι η χώρα κατέγραψε δημοσιονομικό πλεόνασμα 1,7% του ΑΕΠ το 2025, ενώ ανάλογη επίδοση αναμένεται και το 2026, παρά τις πιέσεις για πρόσθετες ενεργειακές επιδοτήσεις. Σύμφωνα με τον Wood, καθοριστικό ρόλο έχει διαδραματίσει η αύξηση των φορολογικών εσόδων, που συνδέεται με την ψηφιοποίηση της οικονομίας και την αποτελεσματικότερη φορολογική συμμόρφωση.

Από το ιστορικό υψηλό του 209,4% του ΑΕΠ το 2020, ο δείκτης δημόσιου χρέους αναμένεται, σύμφωνα με τις προβλέψεις του ΔΝΤ που επικαλείται η έκθεση, να υποχωρήσει στο 136% έως το τέλος του 2026. Η εξέλιξη αυτή θα φέρει την Ελλάδα σε καλύτερη θέση από την Ιταλία ως προς τη συγκεκριμένη αναλογία, ενώ ήδη οι αποδόσεις των ελληνικών δεκαετών κρατικών ομολόγων κινούνται χαμηλότερα από τις αντίστοιχες της Ιταλίας και της Γαλλίας. Για τη Jefferies, πρόκειται για ένδειξη αλλαγής στον τρόπο αξιολόγησης του ελληνικού κρατικού κινδύνου.

Από τον τουρισμό στη μεταποίηση και τις ξένες επενδύσεις

Η αναπτυξιακή δυναμική της ελληνικής οικονομίας δεν περιορίζεται πλέον στον τουρισμό, σημειώνει η Jefferies. Η εσωτερική υποτίμηση της προηγούμενης δεκαετίας, σε συνδυασμό με την ύπαρξη εξειδικευμένου ανθρώπινου δυναμικού, έχει ενισχύσει την ανταγωνιστικότητα της χώρας και στη μεταποίηση. Ενδεικτικά, ο Wood αναφέρει ότι η Ελλάδα αντιπροσωπεύει πλέον το 8% της ευρωπαϊκής φαρμακοβιομηχανίας, με βάση τα έσοδα.

Παράλληλα, καταγράφει την προσπάθεια προσέλκυσης άμεσων ξένων επενδύσεων, αλλά και επενδυτικών κεφαλαίων που εξετάζουν μεταφορά δραστηριοτήτων από το Λονδίνο και τη Μέση Ανατολή. Σημαντικό θεωρεί ότι οι ελληνικές επιχειρήσεις διαθέτουν αυξημένη δυνατότητα χρηματοδότησης νέων επενδύσεων, όπως προκύπτει από την άνοδο των επιχειρηματικών χορηγήσεων.

Χρηματιστήριο: Άνοδος 302% και εκτόξευση του τζίρου

Από την πρώτη θετική σύσταση του Wood για την ελληνική αγορά, μετά την επίσκεψή του στη χώρα κατά την πανδημία, το Χρηματιστήριο έχει σημειώσει άνοδο 302%. Ο μέσος ημερήσιος τζίρος έχει αυξηθεί από τα 64 εκατ. ευρώ το 2020 στα 355 εκατ. ευρώ το 2026, εξέλιξη που αντανακλά τη μεγαλύτερη συμμετοχή επενδυτικών κεφαλαίων και τη βελτίωση της ρευστότητας.

Η Jefferies στρέφει το βλέμμα και στην αναμενόμενη αναβάθμιση της ελληνικής αγοράς στην κατηγορία των ανεπτυγμένων αγορών από την MSCI τον Μάιο του 2027, εξέλιξη που θα μπορούσε να επηρεάσει τη σύνθεση των διεθνών επενδυτικών ροών. Ο Wood αναφέρεται και στο νέο κύμα δημόσιων εγγραφών, το οποίο περιλαμβάνει τρεις νέες εισαγωγές από τον ναυτιλιακό κλάδο, καθώς οι εφοπλιστές αναγνωρίζουν τη μεγαλύτερη προβολή που μπορεί να προσφέρει η εγχώρια αγορά.

Τράπεζες: Κέρδη 465% και σύσταση αγοράς και για τις τέσσερις

Οι τέσσερις συστημικές τράπεζες παραμένουν οι βασικοί πρωταγωνιστές του ελληνικού χρηματιστηριακού ράλι. Σύμφωνα με τον Wood, οι μετοχές τους έχουν καταγράψει μέση άνοδο 465% την τελευταία τετραετία, αντανακλώντας την εξυγίανση των ισολογισμών, την ανάκαμψη της κερδοφορίας και την ενίσχυση της πιστωτικής δραστηριότητας.

Η Jefferies διατηρεί σύσταση «αγοράς» (Buy) για την Εθνική Τράπεζα, τη Eurobank, την Alpha Bank και την Τράπεζα Πειραιώς, θεωρώντας ότι οι προοπτικές του κλάδου στηρίζονται σε ισχυρά θεμελιώδη μεγέθη. Ιδιαίτερη σημασία αποδίδει στην πιστωτική επέκταση, που τον Αύγουστο διαμορφώθηκε σε ετήσιο ρυθμό 8,7%. Η αύξηση των δανείων ενισχύει τις προοπτικές εσόδων, ενώ η κεφαλαιακή θέση των τραπεζών δημιουργεί δυνατότητες για περαιτέρω διανομές στους μετόχους.

ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ: Η επιλογή που αντικατέστησε την Nvidia

Ιδιαίτερη αναφορά επιφυλάσσει ο Christopher Wood στη ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ, την οποία η στήλη GREED & fear είχε εντάξει στο προτεινόμενο χαρτοφυλάκιό της στις 9 Οκτωβρίου 2025, αντικαθιστώντας την Nvidia. Ο αναλυτής επισημαίνει ότι η συγκεκριμένη επιλογή έχει αποδώσει θετικά και ότι η πρόσφατη επίσκεψή του στην εταιρεία ενίσχυσε την πεποίθησή του για τις μακροπρόθεσμες προοπτικές της.

Κατά την εκτίμησή του, η ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ παραμένει μια αξιόλογη περίπτωση μακροπρόθεσμης σύνθετης δημιουργίας αξίας (compounder). Δεν αποκλείει περίοδο χρηματιστηριακής σταθεροποίησης ή κατοχύρωσης κερδών μετά την ισχυρή άνοδο, χωρίς ωστόσο να θεωρεί ότι αυτό θα ανέτρεπε τη μακροπρόθεσμη επενδυτική υπόθεση.

Πολιτική σταθερότητα και εξωτερικοί κίνδυνοι

Στο πολιτικό σκέλος, ο Wood αναφέρεται σε δημοσκοπικό προβάδισμα της Νέας Δημοκρατίας που, σύμφωνα με τα στοιχεία που επικαλείται, υπερβαίνει τις 10 ποσοστιαίες μονάδες. Καταγράφει εκτιμήσεις για την επόμενη εκλογική αναμέτρηση και τα ενδεχόμενα αυτοδύναμης κυβέρνησης ή κυβερνητικής συνεργασίας με κορμό τη Νέα Δημοκρατία, χωρίς αυτές οι εκτιμήσεις να αποτελούν δεδομένο εκλογικό αποτέλεσμα.

Το συμπέρασμα του Wood είναι ότι οι σημαντικότερες απειλές για την ελληνική οικονομία και το Χρηματιστήριο προέρχονται από το διεθνές περιβάλλον και όχι από τις εσωτερικές ανισορροπίες της προηγούμενης δεκαετίας. Με το χρέος να αποκλιμακώνεται, τις τράπεζες να διατηρούν υψηλή πιστωτική ανάπτυξη και το Χρηματιστήριο να προσελκύει επενδυτικό ενδιαφέρον, η Jefferies εξακολουθεί να αντιμετωπίζει την Ελλάδα ως αγορά με αξιόλογες μακροπρόθεσμες προοπτικές.

Η συνολική ελάφρυνση ανέρχεται σε 50,84 λεπτά ανά λίτρο: 41 λεπτά από τον ΕΦΚ και 9,84 λεπτά από τον ΦΠΑ που αναλογεί στον φόρο. Έτσι, για 500 λίτρα το όφελος φτάνει τα 254,20 ευρώ, ενώ για 1.000 λίτρα διαμορφώνεται σε 508,40 ευρώ, εφόσον η ποσότητα καλύπτεται από το όριο που δικαιούται ο παραγωγός.

Πώς εκδίδεται και χρησιμοποιείται το ψηφιακό κουπόνι

Ο αγρότης θα συνδέεται στο myDiesel με τους προσωπικούς του κωδικούς TAXISnet και θα εκδίδει κουπόνι για την ποσότητα πετρελαίου που θέλει να αγοράσει. Το κουπόνι θα περιλαμβάνει μοναδικό αριθμό και QR code και θα ισχύει για πέντε ώρες.

Στο πρατήριο, ο υπάλληλος θα σαρώνει τον κωδικό ή θα καταχωρίζει τον αριθμό του κουπονιού. Το σύστημα θα ελέγχει αυτόματα αν ο πελάτης είναι δικαιούχος και αν έχει διαθέσιμο υπόλοιπο λίτρων. Με την έκδοση του παραστατικού, η απαλλαγή θα εφαρμόζεται στην αγορά και θα ενημερώνεται το υπόλοιπο του παραγωγού.

Η εφαρμογή είναι διαθέσιμη μέσω της ψηφιακής πύλης myAADE, στη διαδρομή Εφαρμογές > Δημοφιλείς Εφαρμογές > myDiesel, καθώς και μέσω εφαρμογής για κινητές συσκευές.

Ποιοι είναι δικαιούχοι και τι αλλάζει στις ποσότητες

Δικαιούχοι είναι όσοι έχουν υποβάλει δήλωση ΟΣΔΕ για το 2025 ή το 2026 και είναι εγγεγραμμένοι στο Μητρώο Αγροτών και Αγροτικών Εκμεταλλεύσεων ως επαγγελματίες ή νεοεισερχόμενοι επαγγελματίες αγρότες. Για την αρχική λειτουργία θα αξιοποιηθούν τα στοιχεία των δηλώσεων του 2025. Τα δεδομένα θα επικαιροποιηθούν μετά την εκκαθάριση των δηλώσεων του 2026.

Αυξάνεται, παράλληλα, στο 200% από 150% το όριο της επιλέξιμης ποσότητας πετρελαίου. Για παράδειγμα, σε καλλιέργεια με προβλεπόμενη κατανάλωση 10 λίτρων ανά στρέμμα, το ανώτατο όριο ανεβαίνει από 15 σε 20 λίτρα ανά στρέμμα.

Για το τελευταίο δίμηνο του 2026, από τη διαθέσιμη ποσότητα θα αφαιρεθούν τα λίτρα που έχουν ήδη αγοραστεί μέσα στη χρονιά με το προηγούμενο καθεστώς επιστροφής ΕΦΚ.

Η επιστροφή στους πρατηριούχους

Μετά τη συναλλαγή, η ΑΑΔΕ θα διασταυρώνει ηλεκτρονικά τα παραστατικά μέσω των συστημάτων myDATA ή eSend. Η επιστροφή του ΕΦΚ και του αναλογούντος ΦΠΑ στους πρατηριούχους προβλέπεται να γίνεται αυτοματοποιημένα, τουλάχιστον κάθε Δευτέρα και Πέμπτη, χωρίς να απαιτείται πρόσθετη ενέργεια από αυτούς. Τα πρατήρια δημόσιας χρήσης πρέπει να εγγραφούν στην εφαρμογή για να διαθέτουν αγροτικό πετρέλαιο με την απαλλαγή από την 1η Νοεμβρίου.

Τρείς βασικές μέθοδοι που χρησιμοποιούν τα κυκλώματα της φοροδιαφυγής, για να αποκρύπτουν πωλήσεις και να εμφανίζουν μικρότερα έσοδα από τα πραγματικά.

Πρόκειται για τη χρήση «μαϊμού» ταμειακών μηχανών, την καταχρηστική αξιοποίηση νόμιμων φορολογικών μηχανισμών και την εγκατάσταση παράνομων λογισμικών που αλλοιώνουν τα δεδομένα των συναλλαγών.

Ειδικά η πρακτική των παράνομων λογισμικών, βρίσκεται στο επίκεντρο του ενδιαφέροντος με αφορμή την υπόθεση της Pizza Fan, η οποία ερευνάται για φοροδιαφυγή 25 εκατ. ευρώ από το 2022, μέσω λογισμικού που φέρεται να αλλοίωνε τα δεδομένα των συναλλαγών και να απέκρυπτε μέρος του πραγματικού τζίρου, με αποτέλεσμα να εμφανίζονται χαμηλότερες πωλήσεις και να μην αποδίδεται ο αναλογών ΦΠΑ.

Η υπόθεση αναδεικνύει τις δυσκολίες που αντιμετωπίζουν οι ελεγκτικές αρχές όταν η φοροδιαφυγή δεν περιορίζεται στη μη έκδοση αποδείξεων, αλλά επεκτείνεται στα ίδια τα ηλεκτρονικά συστήματα καταγραφής των πωλήσεων.

–Η πρώτη μέθοδος βασίζεται στη χρήση ηλεκτρονικών υπολογιστών και ειδικού λογισμικού για την παραγωγή και εκτύπωση παραστατικών που μοιάζουν με κανονικές αποδείξεις, χωρίς όμως να έχουν εκδοθεί από εγκεκριμένο φορολογικό μηχανισμό (δηλαδή πρόκειται για «μαϊμού» ταμειακές μηχανές).

Ο καταναλωτής παίρνει στα χέρια του ένα χαρτί που φαίνεται νόμιμο, χωρίς να γνωρίζει απαραίτητα ότι δεν αποτελεί έγκυρο φορολογικό στοιχείο. Η συναλλαγή δεν καταγράφεται με τον προβλεπόμενο τρόπο στα λογιστικά αρχεία της επιχείρησης, με αποτέλεσμα τα αντίστοιχα έσοδα να μένουν εκτός φορολογικής δήλωσης. Έτσι, το Δημόσιο χάνει έσοδα από τον φόρο εισοδήματος και τον ΦΠΑ, ενώ ο πελάτης παραπλανείται, θεωρώντας ότι έχει λάβει κανονική απόδειξη.

–Το δεύτερο κόλπο, βασίζεται στην καταχρηστική αξιοποίηση νόμιμων φορολογικών μηχανισμών. Η επιχείρηση μπορεί να εκδίδει δελτία παραγγελίας χωρίς να ακολουθεί απόδειξη αντίστοιχης αξίας ή να εμφανίζει μαζικές ακυρώσεις συναλλαγών και εκπτώσεις που δεν δικαιολογούνται από την πραγματική εμπορική δραστηριότητα. Ιδιαίτερη προσοχή προκαλούν οι περιπτώσεις στις οποίες καταγράφεται μεγάλος αριθμός ακυρωτικών σημειωμάτων στο τέλος της ημέρας ή ασυνήθιστα υψηλή αξία εκπτώσεων. Οι κινήσεις αυτές δεν αποδεικνύουν από μόνες τους φοροδιαφυγή, αποτελούν όμως ενδείξεις που απαιτούν περαιτέρω έλεγχο. Για τον εντοπισμό πιθανών παραβάσεων, οι ελεγκτές εξετάζουν τα ψηφιακά αρχεία των φορολογικών μηχανισμών, αναλύοντας τη συχνότητα, την αξία και τον χρόνο έκδοσης των παραστατικών, των ακυρώσεων και των εκπτώσεων. Από τη διασταύρωση των δεδομένων μπορούν να εντοπιστούν αποκλίσεις και να προσδιοριστούν έσοδα που ενδεχομένως δεν δηλώθηκαν.

–Η τρίτη μέθοδος είναι ιδιαίτερα σύνθετη, καθώς η απόδειξη μπορεί να εκδίδεται κανονικά και η αλλοίωση των στοιχείων να γίνεται σε μεταγενέστερο στάδιο. Παράνομα λογισμικά μπορούν να παρεμβαίνουν στα δεδομένα των συναλλαγών, μεταβάλλοντας ποσότητες, αξίες ή είδη προϊόντων που έχουν καταγραφεί, με στόχο να εμφανίζεται μικρότερος τζίρος από τον πραγματικό. Σε αυτές τις περιπτώσεις, η εκτυπωμένη απόδειξη δεν αποκαλύπτει απαραίτητα την έκταση της παρέμβασης. Οι ελεγκτές χρειάζεται να εξετάσουν τα ψηφιακά αρχεία και τα δεδομένα των φορολογικών μηχανισμών, ώστε να διαπιστώσουν αν έχουν γίνει μεταβολές και να ανασυνθέσουν την πραγματική εικόνα των πωλήσεων.

Αλγόριθμοι και διασταυρώσεις

Η ΑΑΔΕ από την πλευρά της, μέσω των νέων ψηφιακών εργαλείων που έχει εντάξει στο οπλοστάσιό της και τις διασταυρώσεις δεδομένων, επιχειρεί να περιορίσει τη φοροδιαφυγή, αξιοποιώντας τα ψηφιακά αρχεία των φορολογικών μηχανισμών και διασταυρώνοντας τα διαθέσιμα στοιχεία με τα δεδομένα που διαβιβάζονται στην πλατφόρμα myDATA, αναζητώντας αποκλίσεις που μπορεί να αποκαλύψουν αποκρυβείσα φορολογητέα ύλη.

Οι ελεγκτές της Αρχής, δεν βασίζονται πλέον σε τυχαίους επιτόπιους ελέγχους, αλλά σε σύνθετους αλγόριθμους, διασταυρώσεις δεδομένων σε πραγματικό χρόνο και εξειδικευμένο λογισμικό.

Ο εντοπισμός των παράνομων συστημάτων και των «πειραγμένων» ταμειακών γίνεται μεν ευκολότερα τώρα με την υποχρεωτική διασύνδεσή τους με το myDATA της ΑΑΔΕ, αλλά οι επιτήδειοι βρίσκουν τρόπους να κρύβουν τα εισοδήματα τους από την Εφορία.

Η «Appodixi»

Πάντως, αξίζει να σημειωθεί ότι δεν είναι λίγες οι υποθέσεις φοροδιαφυγής, οι οποίες αποκαλύφθηκαν χάρη στην εφαρμογή «Appodixi».

Οι ίδιοι οι πολίτες, σκανάροντας το QR code μιας απόδειξης μέσω της επίσημης εφαρμογής της ΑΑΔΕ, μπορούν να δουν, αν η απόδειξη είναι έγκυρη και αν έχει διαβιβαστεί σωστά.

Αν η απόδειξη που κρατάει στα χέρια του ο καταναλωτής γράφει για παράδειγμα 50 ευρώ αλλά στο κινητό του τηλέφωνο εμφανίζεται ως «μη διαβιβασμένη» ή με μικρότερο ποσό, μπορεί να προχωρήσει άμεσα σε καταγγελία, κινητοποιώντας την ελεγκτική αρχή.

Σύμφωνα με τα πλέον πρόσφατα επίσημα στοιχεία της ΑΑΔΕ, οι καταγγελίες των πολιτών μέσω της ψηφιακής εφαρμογής Appodixi έχουν ξεπεράσει συνολικά τις 225.000, εκ των οποίων περίπου 102.000 είναι επώνυμες και οι υπόλοιπες 123.000 ανώνυμες.

Η συντριπτική πλειονότητα των αναφορών που σκανάρουν οι πολίτες αφορά αποδείξεις από «πειραγμένους» μηχανισμούς, μαϊμού-αποδείξεις, καθώς και παραβάσεις μη διαβίβασης στοιχείων στο myDATA. Οι κλάδοι με τη μεγαλύτερη συχνότητα καταγγελιών είναι η εστίαση (καφετέριες, μπαρ, εστιατόρια) και τα πρατήρια καυσίμων.