Οι δύο εκλογικές αναμετρήσεις δεν είναι απλώς χρονικά κοντινές, αλλά αλληλένδετες. Η πολιτική ηγεσία που θα προκύψει στο Ισραήλ θα επηρεάσει τις περιφερειακές συγκρούσεις, ενώ η σύνθεση του αμερικανικού Κογκρέσου μπορεί να διαμορφώσει τόσο την αμερικανική εξωτερική πολιτική όσο και την πορεία της παγκόσμιας οικονομίας.

Το Ιράν στο επίκεντρο των εκλογικών υπολογισμών

Όπως επισημαίνει σε ανάλυσή του το BBC, ο πόλεμος με το Ιράν έχει ήδη επηρεάσει τις πολιτικές αποφάσεις και στις δύο χώρες. Η μεγάλης κλίμακας αεροπορική επίθεση που ξεκίνησε τον Φεβρουάριο κατέστρεψε πολλούς στρατιωτικούς στόχους και σκότωσε μεγάλο μέρος της ιρανικής ηγεσίας, χωρίς ωστόσο να ανατρέψει το καθεστώς. Η Τεχεράνη απάντησε με επιθέσεις στην περιοχή του Κόλπου και κατέλαβε τον έλεγχο των Στενών του Ορμούζ, από όπου διέρχεται σημαντικό μέρος της παγκόσμιας ενεργειακής τροφοδοσίας.

Ο Μπενιαμίν Νετανιάχου αξιοποίησε την προεκλογική περίοδο για να επαναφέρει το ενδεχόμενο νέας επίθεσης κατά του Ιράν. Παράλληλα, επανέλαβε τους ισχυρισμούς του για την πυρηνική απειλή, χωρίς να παρουσιάσει αποδεικτικά στοιχεία, επιμένοντας ότι το ισλαμικό καθεστώς πρέπει να ανατραπεί.

Στόχος του Ισραηλινού πρωθυπουργού είναι να ενισχύσει το προφίλ του ως ηγέτη που εγγυάται την ασφάλεια της χώρας, το οποίο είχε δεχθεί σοβαρό πλήγμα μετά τις επιθέσεις της Χαμάς στις 7 Οκτωβρίου 2023.

Ο Ντόναλντ Τραμπ τροφοδότησε τα σενάρια νέας επίθεσης, στηρίζοντας ανοιχτά την επανεκλογή του Νετανιάχου και δηλώνοντας ότι οι δύο ηγέτες πρέπει σύντομα να «τελειώσουν τη δουλειά» στο Ιράν. Ωστόσο, έχουν κυκλοφορήσει και αντικρουόμενες πληροφορίες ότι ο Αμερικανός πρόεδρος επιχείρησε να συγκρατήσει τον Ισραηλινό πρωθυπουργό πριν από τις εκλογές, φοβούμενος ότι μια νέα κλιμάκωση θα εκτόξευε τις τιμές της ενέργειας και θα επιβάρυνε περαιτέρω τη θέση του ενόψει των ενδιάμεσων εκλογών.

Θα μπορούσε να ακολουθήσει νέα επίθεση μετά τις κάλπες;

Στο Ισραήλ κυκλοφορούν σενάρια σύμφωνα με τα οποία ο Νετανιάχου θα μπορούσε να επιχειρήσει να διασφαλίσει την πολιτική του επιβίωση μέσω μιας νέας επίθεσης κατά του Ιράν μετά τις εκλογές, ακόμη και ως υπηρεσιακός πρωθυπουργός.

Σύμφωνα με αυτό το ενδεχόμενο, θα μπορούσε στη συνέχεια να προτείνει κυβέρνηση εθνικής ενότητας με τη συμμετοχή του, αντί να επιτρέψει τη συγκρότηση κυβέρνησης από τα κόμματα της αντιπολίτευσης.

Η προοπτική αυτή έχει προκαλέσει αντιδράσεις. Ο αντίπαλός του και πρώην αρχηγός του ισραηλινού στρατού, Γκάντι Άιζενκοτ, έχει ήδη αποκλείσει τη συμμετοχή του σε κυβέρνηση εθνικής ενότητας. Όπως και οι περισσότεροι Ισραηλινοί πολιτικοί του κυρίαρχου πολιτικού χώρου, θεωρεί το Ιράν υπαρξιακή απειλή και υποστηρίζει τη στρατιωτική δράση εναντίον του. Έχει, ωστόσο, προειδοποιήσει ρητά κατά της κλιμάκωσης του πολέμου για πολιτικούς σκοπούς.

Εάν ο Νετανιάχου χάσει την εξουσία, θα βρεθεί αντιμέτωπος με επίσημη έρευνα για τους χειρισμούς του πριν από τις επιθέσεις της 7ης Οκτωβρίου, καθώς και με νέες δικαστικές διαδικασίες που σχετίζονται με τις κατηγορίες διαφθοράς.

Ο Τραμπ μετά τις ενδιάμεσες εκλογές

Το αποτέλεσμα των αμερικανικών εκλογών θα μπορούσε να επηρεάσει τη στάση της Ουάσιγκτον απέναντι στο Ιράν. Ορισμένοι αναλυτές εκτιμούν ότι ο Τραμπ ενδέχεται να είναι πιο πρόθυμος να διατάξει νέες επιθέσεις μετά τις ενδιάμεσες εκλογές, όταν δεν θα έχει την ίδια άμεση εκλογική πίεση και θα μπορεί να επιχειρήσει μια τελευταία στρατιωτική κίνηση για να απεμπλακεί από τον πόλεμο.

Μια άλλη εκτίμηση είναι ότι η οικονομική αποδυνάμωση του Ιράν, εξαιτίας του πολέμου και των κυρώσεων, θα μπορούσε να καταστήσει το καθεστώς ευάλωτο σε μια νέα σειρά πληγμάτων. Άλλοι αναλυτές, ωστόσο, θεωρούν αυτή την προσδοκία ευσεβή πόθο, καθώς προηγούμενες προσπάθειες ανατροπής του καθεστώτος μέσω στρατιωτικής πίεσης έχουν αποτύχει.

«Μετά τις ενδιάμεσες εκλογές, θα περάσει στη φάση της υστεροφημίας», σημειώνει στο BBC δυτικός διπλωμάτης που γνωρίζει τις διεργασίες, εκτιμώντας ότι ο Τραμπ θα θελήσει να αποδείξει πως μπορεί να αναλάβει πρωτοβουλίες σε διεθνές επίπεδο, μακριά από το πολιτικό αδιέξοδο στο εσωτερικό των ΗΠΑ.

Η εκλογή νέας κυβέρνησης στο Ισραήλ θα μπορούσε επίσης να επηρεάσει τους υπολογισμούς του Αμερικανού προέδρου. Ένας πρωθυπουργός με μικρότερη προσωπική και πολιτική επένδυση σε μια νέα επίθεση κατά του Ιράν ενδέχεται να αλλάξει τη δυναμική της σχέσης των δύο χωρών.

Ο ίδιος ο Τραμπ έχει προειδοποιήσει ότι, εάν ο Νετανιάχου δεν παραμείνει στην εξουσία, οι ΗΠΑ ίσως χρειαστεί να αναλάβουν μόνες τους τη στρατιωτική δράση. «Αν το Ισραήλ έχει λάθος ηγέτη, δηλαδή οποιονδήποτε άλλον εκτός από τον Μπίμπι, η Αμερική θα πρέπει να κάνει αυτή τη δουλειά μόνη της και δεν έχω καμία διάθεση να το κάνω», έγραψε στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης.

Οι απειλές της Τεχεράνης και ο κίνδυνος νέας αποσταθεροποίησης

Η πιθανότητα νέων επιθέσεων προκαλεί ανησυχία στην Τεχεράνη, όπου οι αξιωματούχοι παρακολουθούν στενά τις αμερικανικές δημοσκοπήσεις. Το ενδεχόμενο μιας μετεκλογικής στρατιωτικής κλιμάκωσης θα μπορούσε να οδηγήσει σε νέο κύκλο αντιποίνων και να βυθίσει τη Μέση Ανατολή σε ακόμη μεγαλύτερη αστάθεια.

Ιρανοί αξιωματούχοι έχουν απειλήσει δημόσια και ιδιωτικά ότι θα μπορούσαν να πλήξουν αεροδρόμια, αγωγούς, υποθαλάσσια καλώδια, ενεργειακές εγκαταστάσεις, μονάδες αφαλάτωσης, αμερικανικές βάσεις και πολεμικά πλοία.

Ο υπουργός Εξωτερικών του Ιράν, Αμπάς Αραγτσί, προειδοποίησε με άρθρο του στους Financial Times ότι νέες επιθέσεις θα έθεταν «τις ζωές των αμάχων και την ευημερία όλων των κρατών της περιοχής, καθώς και την παγκόσμια οικονομία, σε μεγάλο κίνδυνο».

Το κόστος ζωής πιέζει Τραμπ και Νετανιάχου

Η οικονομία αποτελεί κοινό πεδίο πίεσης για τις δύο κυβερνήσεις. Στις ΗΠΑ, η ακρίβεια και το κόστος διαβίωσης κυριαρχούν στην προεκλογική εκστρατεία για το Κογκρέσο, με τον πόλεμο να επιβαρύνει την κατάσταση μέσω της ανόδου των τιμών και των περιορισμών στην ενεργειακή τροφοδοσία από τα Στενά του Ορμούζ.

Αντίστοιχα, οι Ισραηλινοί ψηφοφόροι αντιμετωπίζουν υψηλό κόστος ζωής και χαμηλούς μισθούς, ενώ οι αυξημένες στρατιωτικές δαπάνες ασκούν πρόσθετη πίεση στα δημόσια οικονομικά.

Ο Τραμπ έχει επιχειρήσει να καθησυχάσει τους ψηφοφόρους, αίροντας κυρώσεις στη Ρωσία με την ελπίδα ότι οι εισαγωγές ντίζελ από τη Μόσχα θα συνέβαλλαν στη μείωση των τιμών. Παράλληλα, έχει υιοθετήσει σκληρή στάση απέναντι στην Ουκρανία, ζητώντας από την ηγεσία της να προχωρήσει σε παραχωρήσεις, επιδιώκοντας μια διπλωματική επιτυχία που μέχρι στιγμής δεν έχει επιτευχθεί.

Ωστόσο, αυξάνεται η δυσαρέσκεια ακόμη και στο εσωτερικό των Ρεπουμπλικανών για τη στρατηγική του. Ο Ρεπουμπλικανός γερουσιαστής από τη Βόρεια Καρολίνα, Τομ Τίλις, ο οποίος έχει ασκήσει επανειλημμένα κριτική στον Τραμπ, δήλωσε στο CBS News ότι, αν ο πρόεδρος θέλει πραγματικά να μειώσει τις τιμές της ενέργειας, θα πρέπει να επιλύσει το πρόβλημα με το Ιράν και όχι να κάνει χάρη στον Βλαντίμιρ Πούτιν.

Ρήγμα στην αμερικανική στήριξη προς το Ισραήλ

Ο πόλεμος με το Ιράν, σε συνδυασμό με τις ισραηλινές στρατιωτικές επιχειρήσεις στη Γάζα και την κατεχόμενη Δυτική Όχθη, έχει συμβάλει στη διάβρωση της παραδοσιακής διακομματικής συναίνεσης στις ΗΠΑ υπέρ του Ισραήλ.

Ο Άμπντουλ Ελ-Σαγέντ, υποψήφιος της αριστερής πτέρυγας των Δημοκρατικών για τη Γερουσία στο Μίσιγκαν, έχει θέσει στο επίκεντρο της εκστρατείας του τη μείωση της στρατιωτικής βοήθειας προς το Ισραήλ. «Ένας σύμμαχος που παίρνει τα χρήματά σου για να σε παρασύρει σε πολέμους στους οποίους δεν θα έπρεπε να εμπλακείς, δεν είναι σύμμαχος», δήλωσε στο ABC News.

Αντίστοιχα, ο Μπραντ Λάντερ, υποψήφιος των Δημοκρατικών για το Κογκρέσο στη Νέα Υόρκη, επισκέφθηκε τη Δυτική Όχθη λίγες ημέρες πριν από τις εκλογές. Συμμετείχε στη συγκομιδή ελιών μαζί με Παλαιστινίους και κρατήθηκε για σύντομο χρονικό διάστημα από ισραηλινές δυνάμεις, προβάλλοντας το περιστατικό στην προεκλογική του παρουσία.

Οι εξελίξεις αυτές αποτυπώνουν μια μεταβολή στο αμερικανικό πολιτικό σκηνικό, όπου η στήριξη προς το Ισραήλ δεν θεωρείται πλέον δεδομένη από το σύνολο των δύο μεγάλων κομμάτων.

Εάν οι Δημοκρατικοί αποκτήσουν μεγαλύτερο έλεγχο στο Κογκρέσο, θα μπορούσαν να ασκήσουν πιέσεις στην κυβέρνηση και να αξιοποιήσουν τις εξουσίες του νομοθετικού σώματος για να περιορίσουν τις στρατιωτικές δαπάνες ή ακόμη και τη στρατιωτική βοήθεια προς το Ισραήλ. Ωστόσο, ο Τραμπ θα διατηρούσε σημαντικές εκτελεστικές εξουσίες και τη δυνατότητα άσκησης βέτο, ώστε να συνεχίσει την πολεμική πολιτική του.

Μια νέα σχέση εάν αποχωρήσει ο Νετανιάχου

Η ήττα του Νετανιάχου θα έβαζε τέλος σε μια σχέση με τον Τραμπ που έχει χαρακτηρίσει τόσο στενή όσο και απρόβλεπτη. Την περασμένη εβδομάδα, ο Αμερικανός πρόεδρος αποκάλεσε τον Ισραηλινό πρωθυπουργό «μεγάλο πολεμιστή», ενώ το καλοκαίρι τον είχε χαρακτηρίσει «εντελώς τρελό».

Ένας νέος Ισραηλινός ηγέτης θα έπρεπε να διαμορφώσει διαφορετική σχέση με έναν Αμερικανό πρόεδρο που θα έχει μπροστά του το υπόλοιπο της θητείας του, δημιουργώντας μια νέα πολιτική δυναμική.

Ο ίδιος ο Νετανιάχου έχει προειδοποιήσει ότι το Ισραήλ ίσως χρειαστεί στο μέλλον να επιβιώσει χωρίς την αμερικανική «ομπρέλα» ασφαλείας. Η εξέλιξη αυτή θα μπορούσε να έχει επιπτώσεις τόσο στις στρατιωτικές επιλογές της χώρας όσο και στην ισορροπία δυνάμεων στην περιοχή.

Το αποτέλεσμα των εκλογών στο Ισραήλ και στις ΗΠΑ δεν θα καθορίσει μόνο τη σύνθεση των κυβερνητικών και νομοθετικών οργάνων. Θα επηρεάσει επίσης τις αποφάσεις για τον πόλεμο με το Ιράν, την ασφάλεια της ενεργειακής τροφοδοσίας, τις τιμές και τη μελλοντική σχέση Ουάσιγκτον και Τελ Αβίβ.

Σύμφωνα με πληροφορίες του Bloomberg, οι Βρυξέλλες εξετάζουν τη λήψη μέτρων εμπορικής προστασίας που θα μπορούσαν να περιλαμβάνουν ανώτατα όρια εισαγωγών ή πρόσθετους δασμούς σε προϊόντα από συγκεκριμένους κλάδους, όπως τα χημικά, τα έπιπλα και τα μηχανήματα.

Οι σχετικές προτάσεις ενδέχεται να παρουσιαστούν ήδη από το πρώτο τρίμηνο του 2027, σύμφωνα με πηγές που γνωρίζουν τις συζητήσεις και μίλησαν υπό καθεστώς ανωνυμίας.

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή επιχειρεί να ισορροπήσει ανάμεσα στην ανάγκη ενίσχυσης της ανταγωνιστικότητας των ευρωπαϊκών επιχειρήσεων και στον κίνδυνο αντιποίνων από το Πεκίνο, που θα μπορούσαν να οδηγήσουν σε έναν ευρύτερο εμπορικό πόλεμο.

Εμπορικό έλλειμμα 360 δισ. ευρώ με την Κίνα

Η πρωτοβουλία εντάσσεται στη συνολικότερη προσπάθεια της ΕΕ να περιορίσει τις μεγάλες εμπορικές ανισορροπίες με την Κίνα, με το έλλειμμα να έχει φθάσει περίπου τα 360 δισ. ευρώ το 2025, σύμφωνα με τα στοιχεία που επικαλείται το Bloomberg.

Οι εξαγωγές κινεζικών προϊόντων προς την Ευρώπη έχουν αυξηθεί σημαντικά, με τα μηχανήματα, τα ηλεκτρονικά είδη και τα παιχνίδια να συγκαταλέγονται στις μεγαλύτερες κατηγορίες εισαγόμενων αγαθών.

Η διείσδυση φθηνών κινεζικών προϊόντων, ορισμένα από τα οποία επωφελούνται από κρατικές επιδοτήσεις, εντείνει τις πιέσεις στις ευρωπαϊκές βιομηχανίες, απειλώντας την παραγωγή και τις θέσεις εργασίας.

Την ίδια στιγμή, η υποτονική ζήτηση στην κινεζική αγορά και οι περιορισμοί που αντιμετωπίζουν πολλές ευρωπαϊκές επιχειρήσεις στην προσπάθειά τους να αποκτήσουν πρόσβαση σε αυτήν διευρύνουν τις ανισορροπίες.

Είναι χαρακτηριστικό ότι το εμπορικό έλλειμμα της ΕΕ με την Κίνα υπερβαίνει πλέον το 1 δισ. δολάρια ημερησίως, ενώ υπάρχουν εκτιμήσεις ότι θα μπορούσε να καταγράψει νέο ρεκόρ το 2026.

Σύμφωνα με το Bloomberg, η Κομισιόν επιδιώκει να αξιοποιήσει ως πρότυπο τη συμφωνία που επιτεύχθηκε πρόσφατα με το Πεκίνο για τον περιορισμό των εισαγωγών υβριδικών αυτοκινήτων.

Η συμφωνία προβλέπει ανώτατο όριο 350.000 κινεζικών υβριδικών οχημάτων ετησίως, επίπεδο που κρίθηκε αρκετά υψηλό ώστε να μειωθεί ο κίνδυνος εμπορικών αντιποίνων.

Οι Βρυξέλλες σκοπεύουν να παρουσιάσουν τις επόμενες εβδομάδες τις προτάσεις εφαρμογής του μέτρου, με στόχο να τεθεί σε ισχύ τον Δεκέμβριο.

Οι περιορισμοί αναμένεται να έχουν τετραετή διάρκεια, ενώ μετά το πρώτο έτος προβλέπεται ετήσια αύξηση της κινεζικής ποσόστωσης κατά 6%. Αντίστοιχη λογική θα ακολουθηθεί για οχήματα από άλλες χώρες, όπως η Ιαπωνία και η Νότια Κορέα.

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή εξετάζει τώρα την επέκταση αυτού του μηχανισμού και σε άλλους βιομηχανικούς κλάδους.

Τα λεγόμενα μέτρα διασφάλισης επιτρέπουν στην ΕΕ να περιορίζει τις εισαγωγές συγκεκριμένων προϊόντων όταν διαπιστώνεται απότομη αύξησή τους που προκαλεί ή απειλεί να προκαλέσει σοβαρή ζημία στην εγχώρια παραγωγή.

Οι περιορισμοί μπορούν να εφαρμοστούν είτε με ποσοστώσεις εισαγωγών είτε με δασμολογικές ποσοστώσεις, στις οποίες επιβάλλονται πρόσθετες επιβαρύνσεις όταν οι εισαγωγές υπερβαίνουν ένα προκαθορισμένο όριο.

Η ΕΕ έχει ήδη ξεκινήσει την εξέταση εμπορικών δεδομένων, προκειμένου να εντοπίσει τους κλάδους στους οποίους πληρούνται οι προϋποθέσεις παρέμβασης.

Η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, είχε προαναγγείλει την προετοιμασία πρόσθετων περιοριστικών μέτρων νωρίτερα μέσα στον Οκτώβριο.

Όπως δήλωσε μετά τη σύνοδο κορυφής της ΕΕ, οι ευρωπαϊκές βιομηχανίες έχουν ζητήσει τη λήψη μέτρων προστασίας και η Επιτροπή προτίθεται να ανταποκριθεί, μεταξύ άλλων με πρόσθετα μέτρα διασφάλισης.

Οι Ευρωπαίοι ηγέτες εμφανίστηκαν ενωμένοι ως προς την ανάγκη ταχύτερης αντιμετώπισης των εμπορικών ανισορροπιών, ζητώντας από την Κομισιόν να προχωρήσει σε πρωτοβουλίες που θα προστατεύουν περισσότερους κλάδους της ευρωπαϊκής οικονομίας.

Ωστόσο, οι προτάσεις παραμένουν υπό διαμόρφωση και τόσο οι κατηγορίες προϊόντων όσο και η τελική μορφή των περιορισμών ενδέχεται να αλλάξουν μετά τις διαβουλεύσεις με τα κράτη-μέλη και την κινεζική πλευρά.

Σύμφωνα με τις ίδιες πηγές, τα νέα μέτρα θα πρέπει να είναι συμβατά με τους κανόνες του Παγκόσμιου Οργανισμού Εμπορίου και να εφαρμόζονται και σε άλλες χώρες εκτός του Ευρωπαϊκού Οικονομικού Χώρου, όχι αποκλειστικά στην Κίνα.

Η προειδοποίηση του Πεκίνου και ο φόβος εμπορικού πολέμου

Η κινεζική κυβέρνηση έχει ήδη προειδοποιήσει ότι δεν πρόκειται να αποδεχθεί αδιαμαρτύρητα νέους περιορισμούς στις εξαγωγές της.

Το υπουργείο Εμπορίου της Κίνας ανέφερε σε ανακοίνωσή του νωρίτερα μέσα στον μήνα ότι η ΕΕ δεν πρέπει να θεωρεί πως μπορεί να αποκομίσει οφέλη ασκώντας πίεση, ούτε να υποτιμά την αποφασιστικότητα και την ικανότητα του Πεκίνου να προστατεύσει τα συμφέροντά του.

Παρά τις προειδοποιήσεις, οι Βρυξέλλες διατηρούν το δικαίωμα να επιβάλουν μονομερώς μέτρα διασφάλισης, χωρίς να απαιτείται προηγούμενη συμφωνία με την Κίνα, εφόσον πληρούνται οι σχετικές προϋποθέσεις.

Η στρατηγική της ΕΕ αποσκοπεί στην προστασία της εγχώριας παραγωγής χωρίς να προκληθεί ανεξέλεγκτη κλιμάκωση των εμπορικών εντάσεων, η οποία θα μπορούσε να πλήξει και τις ευρωπαϊκές εξαγωγές προς την κινεζική αγορά.

Νέα εμπορικά εργαλεία έως τον Δεκέμβριο

Παράλληλα με τους σχεδιαζόμενους περιορισμούς, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή προετοιμάζει νέα εργαλεία για την αντιμετώπιση της οικονομικής εξάρτησης από τρίτες χώρες.

Σύμφωνα με το Bloomberg, πριν από τα μέσα Δεκεμβρίου αναμένεται να παρουσιαστούν προτάσεις για τη διαφοροποίηση των πηγών εφοδιασμού, αλλά και για έναν νέο μηχανισμό ταχείας αντίδρασης σε επιθετικές εμπορικές πρακτικές.

Ο τελευταίος θα μπορούσε να επιτρέψει στην ΕΕ να περιορίζει ευκολότερα την πρόσβαση συγκεκριμένων προϊόντων και υπηρεσιών στην ενιαία αγορά, με μεγαλύτερη ευελιξία σε σχέση με τα σημερινά διαθέσιμα εργαλεία.

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή επιδιώκει επίσης τη βελτίωση της πρόσβασης ευρωπαϊκών επιχειρήσεων στην κινεζική αγορά και την απλοποίηση των διαδικασιών εξαγωγής κρίσιμων πρώτων υλών και μόνιμων μαγνητών.

Στο πλαίσιο των μέχρι τώρα διαπραγματεύσεων, έχουν επιτευχθεί συμφωνίες που προβλέπουν μείωση κινεζικών δασμών σε ορισμένα ανταλλακτικά αυτοκινήτων, στο ελαιόλαδο και στο παγωτό.

Το επόμενο κρίσιμο βήμα αναμένεται στις αρχές του 2027, όταν ο Ευρωπαίος επίτροπος Εμπορίου Μάρος Σέφκοβιτς θα συζητήσει με τους Κινέζους ομολόγους του την πρόοδο των διαπραγματεύσεων και τις επόμενες κινήσεις.

Το βασικό ερώτημα είναι εάν το Πεκίνο θα αποδεχθεί πρόσθετους περιορισμούς στις εξαγωγές του, πέραν όσων έχουν ήδη συμφωνηθεί για τα υβριδικά αυτοκίνητα, ή εάν η νέα ευρωπαϊκή πρωτοβουλία θα οδηγήσει σε περαιτέρω εμπορική αντιπαράθεση μεταξύ των δύο πλευρών.

«Πλησιάζει η ώρα της απόφασης», δήλωσε ο Τραμπ σε συνέντευξή του στην εκπομπή Sunday Morning Futures του Fox News, ξεκαθαρίζοντας ότι εξετάζει δύο επιλογές: τη διαπραγμάτευση συμφωνίας ή την επανέναρξη των επιθέσεων.

«Έχω μια απόφαση να πάρω: Θα το τελειώσω, κάτι που θα ήταν πολύ εύκολο, ή θα κάνω μια συμφωνία; Αυτό είναι όλο. Δεν παίζουμε παιχνίδια», ανέφερε χαρακτηριστικά.

Ο Αμερικανός πρόεδρος έχει αφήσει να εννοηθεί ότι οι επιχειρήσεις εναντίον του Ιράν θα μπορούσαν να επαναληφθούν μετά τις ενδιάμεσες εκλογές της 3ης Νοεμβρίου στις ΗΠΑ. Προς το παρόν, πάντως, απέφυγε να δώσει συγκεκριμένο χρονοδιάγραμμα, δηλώνοντας την Κυριακή ότι δεν επρόκειτο να πραγματοποιηθεί επίθεση εκείνη την ημέρα.

Έτοιμες για μεγάλη επιχείρηση οι αμερικανικές δυνάμεις

Σύμφωνα με αποκάλυψη του CNN, που επικαλείται δύο Αμερικανούς αξιωματούχους, οι ΗΠΑ έχουν συγκεντρώσει επαρκείς στρατιωτικές δυνάμεις στην περιοχή ώστε να πραγματοποιήσουν εκτεταμένα πλήγματα εναντίον του Ιράν μέσα σε τέσσερις ημέρες από τη λήψη σχετικής απόφασης.

Η προετοιμασία περιλαμβάνει την αποστολή πρόσθετων στρατιωτικών μέσων, μεταξύ των οποίων και τρίτης ομάδας αεροπλανοφόρου στον Περσικό Κόλπο.

Σε αντίθεση με τις περιορισμένες επιχειρήσεις που ακολούθησαν την αναστολή των γενικευμένων συγκρούσεων νωρίτερα φέτος, ο νέος σχεδιασμός προβλέπει ενδεχομένως πολύ μεγαλύτερης κλίμακας επιθέσεις.

Στη λίστα πιθανών στόχων που επεξεργάζονται το Πεντάγωνο και η Κεντρική Διοίκηση των αμερικανικών δυνάμεων (CENTCOM) περιλαμβάνονται στρατιωτικές εγκαταστάσεις, ενεργειακές υποδομές και πυρηνικές εγκαταστάσεις του Ιράν.

Αμερικανοί αξιωματούχοι αναγνωρίζουν, ωστόσο, ότι η επιχείρηση ενδέχεται να αποδειχθεί δυσκολότερη σε σχέση με προηγούμενες, καθώς οι ιρανικές δυνάμεις έχουν πλέον εξοικειωθεί περισσότερο με τις τακτικές των ΗΠΑ.

Πηγές με γνώση των στρατιωτικών σχεδιασμών εκτιμούν ότι το βασικό ερώτημα δεν είναι πλέον εάν θα δοθεί η εντολή, αλλά πότε. Παρ’ όλα αυτά, υπογραμμίζουν ότι ο Τραμπ έχει επανειλημμένα εμφανιστεί έτοιμος να προχωρήσει σε στρατιωτική δράση, προτού αλλάξει στάση την τελευταία στιγμή.

Το Ιράν προετοιμάζει αντίποινα, αποσύρουν προσωπικό οι ΗΠΑ

Η Τεχεράνη αντιμετωπίζει σοβαρά το ενδεχόμενο νέων αμερικανικών βομβαρδισμών και φέρεται να εξετάζει σχέδια αντιποίνων εναντίον στόχων σε ολόκληρη τη Μέση Ανατολή, συμπεριλαμβανομένων του Ισραήλ και των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων.

Σύμφωνα με τις αμερικανικές υπηρεσίες πληροφοριών, το Ιράν και οι υποστηριζόμενοι από αυτό Χούθι της Υεμένης ενδέχεται να απαντήσουν άμεσα σε μια νέα στρατιωτική επιχείρηση, πλήττοντας αμερικανικό προσωπικό και εγκαταστάσεις στην περιοχή.

Η Ουάσιγκτον έχει ήδη αρχίσει να περιορίζει τη διπλωματική και στρατιωτική παρουσία της σε χώρες της Μέσης Ανατολής. Η αμερικανική πρεσβεία στο Ριάντ έχει λάβει εντολή αποχώρησης προσωπικού, ενώ ανάλογα μέτρα εξετάζονται και για άλλες διπλωματικές αποστολές.

Παράλληλα, οι Χούθι έχουν πραγματοποιήσει επανειλημμένες επιθέσεις εναντίον του αεροδρομίου της σαουδαραβικής πρωτεύουσας, το οποίο επανέλαβε την Κυριακή τις εμπορικές πτήσεις του.

Η ένταση αποτυπώνεται και στα Στενά του Ορμούζ, όπου το Ιράν έχει αυξήσει τις επιθέσεις εναντίον εμπορικών πλοίων, χρησιμοποιώντας πλέον κατευθυνόμενους πυραύλους που προκαλούν σοβαρότερες ζημιές.

Ο διοικητής της CENTCOM, ναύαρχος Μπραντ Κούπερ, επισκέφθηκε την Κυριακή την περιοχή, επιβεβαιώνοντας τη δέσμευση των ΗΠΑ να διασφαλίσουν την ελευθερία της ναυσιπλοΐας.

Οι πιέσεις Νετανιάχου και ο ρόλος των εκλογών

Καθοριστικό παράγοντα στις εξελίξεις αποτελεί και η στάση του Ισραήλ. Σύμφωνα με το CNN, ο πρωθυπουργός Μπενιαμίν Νετανιάχου έχει πιέσει την Ουάσιγκτον για την πραγματοποίηση νέων κοινών πληγμάτων κατά του Ιράν, χωρίς ωστόσο να εξασφαλίσει την έγκριση του Τραμπ.

Αμερικανοί αξιωματούχοι φέρονται να ζήτησαν από το Ισραήλ να αναβάλει οποιαδήποτε νέα επίθεση μέχρι να ολοκληρωθεί η προετοιμασία κοινής στρατιωτικής επιχείρησης.

Στο παρασκήνιο βρίσκονται και οι ισραηλινές εκλογές της Τρίτης 27 Οκτωβρίου, με την πολιτική αβεβαιότητα να επηρεάζει τον χρονισμό ενδεχόμενων επιχειρήσεων. Μια ήττα του Νετανιάχου από τον βασικό αντίπαλό του, Γκάντι Άιζενκοτ, θα μπορούσε να διαφοροποιήσει τους σχεδιασμούς για την επανέναρξη του πολέμου.

Ενδεικτική της στενής συνεργασίας των δύο χωρών είναι η αιφνιδιαστική επίσκεψη του Αμερικανού υπουργού Άμυνας, Πιτ Χέγκσεθ, στο Ισραήλ, όπου συναντήθηκε με τον Νετανιάχου.

Ο Ισραηλινός πρωθυπουργός έχει ήδη δηλώσει ότι στόχος του είναι η ανατροπή του ιρανικού καθεστώτος, δίνοντας σχετικές κατευθύνσεις στις ένοπλες δυνάμεις και τις υπηρεσίες πληροφοριών.

Ωστόσο, σύμφωνα με αμερικανικές εκτιμήσεις, η ισραηλινή ηγεσία δεν έχει παρουσιάσει σαφή στρατηγική για την επόμενη ημέρα μιας ενδεχόμενης σύγκρουσης.

Για την Ουάσιγκτον, το δίλημμα παραμένει σύνθετο: μια νέα στρατιωτική επιχείρηση θα μπορούσε να ενισχύσει την πίεση προς την Τεχεράνη, αλλά ταυτόχρονα να πυροδοτήσει ευρύτερη περιφερειακή ανάφλεξη.

Όπως εκτιμά η Ασλί Αϊντιντάσμπας του Brookings Institution, όλες οι ενδείξεις παραπέμπουν σε επανέναρξη του πολέμου και εκτεταμένη εκστρατεία βομβαρδισμών, αν και ο χρόνος παραμένει αβέβαιος.

Έτσι, με τις αμερικανικές ενδιάμεσες εκλογές να πλησιάζουν, η διπλωματία και η στρατιωτική κλιμάκωση παραμένουν τα δύο σενάρια που εξετάζει ο Λευκός Οίκος, ενώ η Μέση Ανατολή προετοιμάζεται για το ενδεχόμενο ενός νέου γύρου συγκρούσεων.

Οι πολίτες της Βραζιλίας ψήφισαν για να «εγγυηθούν τη δημοκρατία», δήλωσε την Κυριακή ο κεντροαριστερός πρόεδρος Λουίς Ινάσιου Λούλα ντα Σίλβα, μετά την επικράτησή του στον δεύτερο γύρο των προεδρικών εκλογών απέναντι στον συντηρητικό γερουσιαστή Φλάβιο Μπολσονάρου.

Ο Λούλα, μία από τις πλέον εμβληματικές προσωπικότητες της αριστεράς διεθνώς και κυρίαρχη μορφή της πολιτικής ζωής της Βραζιλίας τις τελευταίες δεκαετίες, επικράτησε παρά τη δυσαρέσκεια που είχε προκαλέσει σε μερίδα των ψηφοφόρων η κυβέρνησή του, εξαιτίας παλαιότερων σκανδάλων διαφθοράς και της αύξησης του κόστους ζωής. Στην πρώτη του τοποθέτηση μετά την ανακοίνωση του αποτελέσματος, ο Λούλα τόνισε ότι οι Βραζιλιάνοι προσήλθαν στις κάλπες επειδή πείστηκαν για τη σημασία της ψήφου στην προάσπιση της δημοκρατίας.«Πήγαν να ψηφίσουν επειδή καταφέραμε να τους πείσουμε ότι η ψήφος ήταν πολύ σημαντική για να εγγυηθούν τη δημοκρατία», ανέφερε χαρακτηριστικά. Ο Βραζιλιάνος πρόεδρος υποστήριξε ακόμη ότι οι ψηφοφόροι νίκησαν και την «ανάμιξη» των ιστότοπων κοινωνικής δικτύωσης, προαναγγέλλοντας ότι θα προωθήσει τη ρύθμιση της λειτουργίας τους.

Ο Μπολσονάρου ζητά την ακύρωση των εκλογών

Από την πλευρά του, ο ακροδεξιός υποψήφιος Φλάβιο Μπολσονάρου δήλωσε ότι θα απαιτήσει την ακύρωση της εκλογικής διαδικασίας, μετά την ήττα του από τον Λούλα. «Είναι αδύνατο να αναγνωρίσουμε τις εκλογές», ανέφερε στην Μπραζίλια, υποστηρίζοντας ότι «πολλά πράγματα μένουν να ξεκαθαρίσουν» μετά τη δικαστική διαμάχη που οδήγησε σε δίωρη παράταση της ψηφοφορίας.

Ποιος είναι ο Λούλα

Ο Λούλα διετέλεσε πρόεδρος από το 2003 έως το 2011 και στη διάρκεια της πολιτικής του σταδιοδρομίας συνδύασε τον πραγματισμό με τον λαϊκισμό, προωθώντας πολιτικές που στόχευαν στη βελτίωση της ζωής των εργαζομένων και των φτωχότερων κοινωνικών στρωμάτων. Ο Λούις Ινάτσιο Ντα Σίλβα μεταμόρφωσε την εικόνα της Βραζιλίας στο εξωτερικό στις αρχές του 21ου αιώνα και θεωρήθηκε ο πιο δημοφιλής πολιτικός στον πλανήτη το 2009, από τον Αμερικανό πρόεδρο Μπαράκ Ομπάμα.Όμως το 2017 καταδικάστηκε σε φυλάκιση για διαφθορά και ξέπλυμα χρήματος και συνελήφθη τον επόμενο χρόνο. Ο Λούλα ντα Σίλβα έμεινε στη φυλακή για 580 ημέρες.

Το 1989 ο ιδρυτής του Εργατικού Κόμματος έβαλε υποψηφιότητα στις πρώτες προεδρικές εκλογές με άμεση εκλογή μετά από 29 χρόνια δικτατορίας στη Βραζιλία, όμως έχασε στο δεύτερο γύρο. Δοκίμασε ξανά την τύχη του το 1994 και το 1998, αλλά χωρίς επιτυχία. Οι πόρτες του προεδρικού μεγάρου άνοιξαν τελικά το 2002 για τον πρώην μεταλλουργό και συνδικαλιστή.

Στην ορκωμοσία του έδωσαν το «παρών» πολλοί εκπρόσωποι της αριστεράς.

Η πρώτη θητεία του Λούλα ντα Σίλβα σημαδεύτηκε από κοινωνική πρόοδο, την αύξηση του κατώτατου μισθού και το πρώτο πρόγραμμα πρόνοιας στην ιστορία της Βραζιλίας.

Όμως το 2005 ξέσπασε το πρώτο σκάνδαλο διαφθοράς, γνωστό ως «Μενσαλάο». Ένα σκάνδαλο αγοράς ψήφων που παρά λίγο να ρίξει την κυβέρνηση. Παρόλα αυτά ο Λούλα ντα Σίλβα εξελέγη ξανά τον επόμενο χρόνο παρατείνοντας τη θητεία του για ακόμα 4 χρόνια.

Η δεύτερη θητεία του σημαδεύτηκε από σημαντικά γεγονότα κυρίως στο εξωτερικό. Η ένταξη της Βραζιλίας στους G-20, την ομάδα των 20 πιο ισχυρών οικονομιών του πλανήτη και η δημιουργία των BRICS της ομάδας στην οποία συμμετέχουν η Ρωσία, η Ινδία και η Κίνα, αλλά και την ανάθεση διοργάνωσης δύο σημαντικών αθλητικών γεγονότων, του Παγκοσμίου Κυπέλλου του 2014 και των Ολυμπιακών Αγώνων του Ρίο ντε Τζανέιρο το 2016.

Με την δημοτικότητα του να είναι ακόμα σε υψηλά επίπεδα στο τέλος της δεύτερης θητείας του το 2010, ο ντα Σίλβα συμμετείχε στην νικηφόρα πολιτική εκστρατεία της Ντίλμα Ρούσεφ. Όμως η καταδικαστική απόφαση του δικαστή Σέρτζιο Μόρο το 2017 δεν του επέτρεψε να συμμετάσχει στις προεδρικές εκλογές του επόμενου χρόνου.

Το 2021 το Ανώτατο Δικαστήριο ανέτρεψε τις καταδικαστικές αποφάσεις λόγω δικαστικών λαθών και του έδωσε πίσω τα πολιτικά του δικαιώματα. Η απόρριψη της υπόθεσης που έστειλε τον πρώην πρόεδρο στη φυλακή έκανε τον 78χρονο πολιτικό γνωστό σε όλο τον κόσμο, δίνοντάς του ένα επιπλέον κίνητρο να διεκδικήσει ξανά την προεδρία της χώρας.

Η δύσκολη μάχη στο Κογκρέσο

Παρά την εκλογική επικράτηση, η τέταρτη θητεία του Λούλα αναμένεται να συνοδεύεται από σημαντικές πολιτικές δυσκολίες. Η Βραζιλία εξέλεξε το πιο συντηρητικό Κογκρέσο από την αποκατάσταση της δημοκρατίας τη δεκαετία του 1980.

Το Φιλελεύθερο Κόμμα του Μπολσονάρου και οι σύμμαχοί του θα μπορούσαν να ελέγχουν περισσότερες από 280 έδρες στην κάτω βουλή και έως 50 έδρες στη Γερουσία, εξασφαλίζοντας ισχυρή παρουσία και στα δύο νομοθετικά σώματα.

Ο Όλιβερ Στούενκελ, καθηγητής Διεθνών Σχέσεων στο Ίδρυμα Getulio Vargas στο Σάο Πάολο, εκτίμησε ότι η νέα θητεία θα είναι δύσκολη από την αρχή.

Όπως ανέφερε, η σύνθεση του Κογκρέσου ενδέχεται να ενισχύσει την τάση μεταφοράς εξουσιών από την προεδρία προς το νομοθετικό σώμα. Ο Λούλα θα μπορούσε να αντιμετωπίσει περιορισμούς στην επιρροή του ως προς τους διορισμούς στο Ανώτατο Δικαστήριο, δυσκολίες στη διαμόρφωση κοινοβουλευτικών συμμαχιών, αλλά και τον κίνδυνο διαδικασιών παραπομπής.

Οι οικονομικές προκλήσεις της νέας θητείας

Στο οικονομικό πεδίο, ο Λούλα καλείται να διαχειριστεί μια οικονομία για την οποία η κυβέρνηση προβλέπει ανάπτυξη μόλις 2,3% το επόμενο έτος. Παράλληλα, οι δημοσιονομικές ανησυχίες εντείνονται λόγω των υψηλών επιτοκίων και του δημόσιου χρέους, το οποίο έχει ξεπεράσει το 82% του ΑΕΠ, στο υψηλότερο επίπεδο από την πανδημία.

Οι επικριτές του προέδρου αποδίδουν την αύξηση του χρέους στις κυβερνητικές δαπάνες, αν και το κόστος εξυπηρέτησης των τόκων έχει συμβάλει σημαντικά στην επιβάρυνση.

Η Goldman Sachs εκτιμά ότι τα περιθώρια του Λούλα για ουσιαστικό περιορισμό των δαπανών θα είναι περιορισμένα, καθώς παραμένει προσηλωμένος σε ένα μοντέλο ανάπτυξης με ισχυρό κρατικό ρόλο.

Ανησυχία προκαλεί επίσης η αύξηση του χρέους των νοικοκυριών. Στο πλαίσιο των προσπαθειών αντιμετώπισης του προβλήματος, ο Λούλα επέβαλε προσωρινή απαγόρευση στον διαδικτυακό στοιχηματισμό και παρουσίασε νέο πρόγραμμα ελάφρυνσης χρεών κατά την προεκλογική περίοδο.

Την ίδια ώρα, το συντηρητικό Κογκρέσο αναμένεται να προωθήσει διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις υπέρ των επιχειρήσεων. Οι ειδικοί προειδοποιούν ότι η προσπάθεια περιορισμού των δημόσιων δαπανών θα μπορούσε να προκαλέσει κοινωνικές αντιδράσεις.

Η κατάσταση αποτυπώνει την ένταση που έχει συσσωρευτεί στη γαλλική κοινωνία, με εργαζομένους, φοιτητές, μαθητές και συνδικαλιστικές οργανώσεις να διεκδικούν βελτίωση των εισοδημάτων και ενίσχυση των δημόσιων υπηρεσιών. Παράλληλα, οι περιορισμοί στην κυκλοφορία, οι ζημιές σε καταστήματα και η αυξημένη αστυνομική παρουσία δημιουργούν ένα ιδιαίτερα δύσκολο περιβάλλον για τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις.

Η ακρίβεια στο επίκεντρο της κοινωνικής δυσαρέσκειας

Το κόστος διαβίωσης αποτελεί έναν από τους βασικούς παράγοντες που τροφοδοτούν τις κινητοποιήσεις. Η πίεση στα οικογενειακά εισοδήματα, οι απαιτήσεις για υψηλότερες αποδοχές και η ανησυχία για τη χρηματοδότηση των δημόσιων υπηρεσιών διαμορφώνουν ένα ευρύ πεδίο κοινωνικών διεκδικήσεων.

Η δυσαρέσκεια δεν περιορίζεται σε μία επαγγελματική ή ηλικιακή ομάδα. Στις κινητοποιήσεις συμμετέχουν εργατικά συνδικάτα, μαθητές, φοιτητές και άλλες κοινωνικές οργανώσεις, γεγονός που αναδεικνύει τη διαφορετική προέλευση των αιτημάτων. Η κυβέρνηση καλείται να διαχειριστεί ταυτόχρονα τις δημοσιονομικές ανάγκες της χώρας και τις απαιτήσεις για μεγαλύτερη προστασία της αγοραστικής δύναμης.

Πιέσεις στο εμπόριο και στις μικρομεσαίες επιχειρήσεις

Οι συνεχείς διαδηλώσεις δημιουργούν δυσκολίες στην καθημερινή λειτουργία της αγοράς. Σε περιοχές όπου εφαρμόζονται περιορισμοί κυκλοφορίας ή σημειώνονται επεισόδια, οι εμπορικές επιχειρήσεις αντιμετωπίζουν εμπόδια στην πρόσβαση πελατών και εργαζομένων, ενώ ορισμένα καταστήματα αναγκάζονται να λάβουν πρόσθετα μέτρα προστασίας.

Οι υλικές ζημιές, οι διακοπές λειτουργίας και οι πιθανές απώλειες τζίρου αποτελούν σημαντικούς κινδύνους, ιδιαίτερα για μικρές επιχειρήσεις που διαθέτουν περιορισμένα οικονομικά περιθώρια. Το τελικό κόστος των πρόσφατων κινητοποιήσεων δεν έχει ακόμη αποτιμηθεί, ωστόσο η διάρκεια και η γεωγραφική έκτασή τους θα αποτελέσουν καθοριστικούς παράγοντες για τις οικονομικές επιπτώσεις.

Περίπου 1.000 προσαγωγές και δύο σοβαροί τραυματισμοί

Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσιάστηκαν μετά τις κινητοποιήσεις, οι προσαγωγές σε ολόκληρη τη χώρα προσέγγισαν τις 1.000, έναντι περίπου 450 το προηγούμενο Σαββατοκύριακο. Στο Παρίσι, επεισόδια σημειώθηκαν μετά την ολοκλήρωση της μεγάλης διαδήλωσης, όταν ομάδες ατόμων συγκρούστηκαν με αστυνομικές δυνάμεις.

Ιδιαίτερα σοβαρά ήταν δύο περιστατικά τραυματισμών στην Τουλούζη και στο Κλερμόν Φεράν. Στην πρώτη περίπτωση, διαδηλωτής έχασε αρκετά δάχτυλα του χεριού του, ενώ στη δεύτερη καταγράφηκε σοβαρός τραυματισμός στο πρόσωπο.

Οι γαλλικές αρχές κινητοποίησαν περίπου 70.000 αστυνομικούς σε ολόκληρη τη χώρα, εφαρμόζοντας εκτεταμένα μέτρα ασφαλείας. Παράλληλα, καταγράφηκαν συγκρούσεις και επεισόδια σε διάφορες πόλεις, ενώ σε ορισμένες περιοχές πραγματοποιήθηκαν συγκεντρώσεις παρά τις απαγορεύσεις.

Διαφορετικές εκτιμήσεις για τη συμμετοχή

Η συμμετοχή στις κινητοποιήσεις αποτέλεσε αντικείμενο διαφορετικών εκτιμήσεων. Το γαλλικό υπουργείο Εσωτερικών υπολόγισε περίπου 410.000 διαδηλωτές σε ολόκληρη τη χώρα, ενώ το συνδικάτο CGT έκανε λόγο για σχεδόν 800.000 συμμετέχοντες.

Στο Παρίσι, η αστυνομία υπολόγισε τη συμμετοχή σε περίπου 110.000 άτομα, ενώ η CGT την τοποθέτησε στις 250.000. Η σημαντική απόκλιση μεταξύ των εκτιμήσεων καταδεικνύει τη δυσκολία αποτύπωσης του πραγματικού μεγέθους των κινητοποιήσεων.

Η οικονομική διάσταση της κρίσης

Η παράταση των κοινωνικών κινητοποιήσεων θα μπορούσε να επιβαρύνει περαιτέρω το οικονομικό κλίμα, ιδιαίτερα εάν επεκταθούν οι διακοπές λειτουργίας επιχειρήσεων και οι περιορισμοί στις μετακινήσεις. Το λιανεμπόριο, οι μεταφορές, η εστίαση και ο τουρισμός συγκαταλέγονται στους κλάδους που είναι περισσότερο εκτεθειμένοι σε τέτοιου είδους διαταραχές.

Πέρα από τις άμεσες επιπτώσεις, η κοινωνική ένταση αναδεικνύει ένα ευρύτερο οικονομικό ζήτημα: την ανάγκη εξισορρόπησης μεταξύ δημοσιονομικής σταθερότητας, ανταγωνιστικότητας και προστασίας του διαθέσιμου εισοδήματος.

Για τη γαλλική κυβέρνηση, η πρόκληση δεν περιορίζεται στην αποκατάσταση της δημόσιας τάξης. Επεκτείνεται στη διαχείριση των κοινωνικών αιτημάτων και στην αποτροπή μιας παρατεταμένης περιόδου αβεβαιότητας που θα μπορούσε να επηρεάσει την οικονομική δραστηριότητα.

Η εξέλιξη των κινητοποιήσεων τις επόμενες ημέρες θα δείξει κατά πόσο η ένταση θα αποκλιμακωθεί ή θα συνεχίσει να δημιουργεί πιέσεις στην αγορά και στην οικονομία της δεύτερης μεγαλύτερης οικονομίας της Ευρωζώνης.

Οκτώ άνθρωποι σκοτώθηκαν και δεκάδες τραυματίστηκαν όταν ένοπλοι άνοιξαν πυρ στη διάρκεια επικήδειας τελετής σε ελληνορθόδοξη εκκλησία στην επαρχία Καράκ, δήλωσε ο επικεφαλής της Διεύθυνσης Δημόσιας Ασφάλειας της Ιορδανίας.

Μέχρι στιγμής δεν έχει υπάρξει ανάληψη ευθύνης.

Τέτοιες επιθέσεις είναι εξαιρετικά σπάνιες στην Ιορδανία, αν και οι αρχές στη χώρα σύμμαχο των ΗΠΑ λένε ότι τα τελευταία χρόνια έχουν ματαιώσει κατ΄επανάληψη απόπειρες επιθέσεων από ισλαμιστές μαχητές.

Βασιλιάς Αμπντάλα: Οι δράστες θα τιμωρηθούν αυστηρά

Οι αρχές λένε ότι εξακολουθούν να καταζητούν τους επιτιθέμενους, προσθέτοντας ότι είναι πολύ νωρίς για να προσδιοριστεί αν είχαν διασυνδέσεις με γνωστές ομάδες εντός ή εκτός Ιορδανίας.

“Είναι αποτέλεσμα τρομοκρατικής ιδεολογίας και τυφλού εξτρεμισμού και δεν θα επιτρέψουμε η κοινωνία να πέσει σε αυτό τον δρόμο”, ανέφερε ο πρωθυπουργός Τζαφάρ Χάσαν σε ανάρτηση στο X μετά το συμβάν.

Ο βασιλιάς της Ιορδανίας Αμπντάλα, σημαντικός εταίρος των ΗΠΑ στη μάχη κατά ισλαμιστικών οργανώσεων, επισκέφθηκε την Καράκ μερικές ώρες μετά την επίθεση και είπε ότι οι δράστες θα τιμωρηθούν “αυστηρά”.

Οι χριστιανοί αποτελούν μειονότητα στην Ιορδανία. Στη χώρα βρίσκονται πολλές βιβλικές τοποθεσίες που προσελκύουν χριστιανούς προσκυνητές από όλο τον κόσμο.

Η Ιορδανία περιλαμβάνεται στους συμμάχους των ΗΠΑ στην περιοχή που έχουν πληγεί από ιρανικές επιθέσεις φέτος αφότου οι ΗΠΑ και το Ισραήλ εξαπέλυσαν πλήγματα εναντίον του Ιράν τον Φεβρουάριο.

Για ακόμη μια ημέρα, μπροστά από το πρωθυπουργικό γραφείο προχώρησε σε νέα επικοινωνιακή κίνηση. Σήμερα τοποθέτησε ένα εξάγωνο πέτρινο τραπέζι με καλέσματα για διάλογο και γύρω του, πάνω στο πλακόστρωτο, κόκκινα και πράσινα μαξιλάρια-καθίσματα.

Οι διαμαρτυρίες οι οποίες έχουν προγραμματιστεί για σήμερα στα Τίρανα αναμένεται να πραγματοποιηθούν σε διαφορετικές ώρες, ενώ μετά τα βίαια επεισόδια των περασμένων ημερών το ενδιαφέρον στρέφεται στην εξέλιξη και τη δυναμική των συλλαλητηρίων

Οι πανεπιστημιακοί και οι εκπαιδευτικοί θα συγκεντρωθούν έξω από το Πολυτεχνείο στις 10:00 τοπική ώρα και στη συνέχεια αναμένεται να ξεκινήσουν την πορεία προς το Γραφείο του Πρωθυπουργού.

Στις 12:00, το Δημοκρατικό Κόμμα της αντιπολίτευσης του Σαλί Μπερίσα ανακοίνωσε επίσης εθνική διαμαρτυρία για την υποστήριξη των φοιτητών. Μάλιστα, όπως δηλώνουν στελέχη του κόμματος, ένας ακόμη στόχος είναι η προστασία της νεολαίας από τις αστυνομικές δυνάμεις.

Την ίδια ώρα, αναμένεται η συγκέντρωση φοιτητών και μαθητών στο υπουργείο Παιδείας, από όπου θα ξεκινήσει πορεία διαμαρτυρίας προς τη λεωφόρο «Μαρτύρων του Έθνους».

Όπως έχει ανακοινωθεί, τα συλλαλητήρια θα έχουν χαρακτήρα ειρηνικών διαμαρτυριών.

Ωστόσο ισχυρές αστυνομικές δυνάμεις βρίσκονται σε επιφυλακή σε όλη την αλβανική πρωτεύουσα, ειδικά κοντά σε δημόσια κτήρια.

Ο Εμανουέλ Μακρόν ήδη από την Πέμπτη, ξεκαθάρισε ότι σήμερα, Σάββατο, 24/10, θα επιτραπούν μόνο οι διαδηλώσεις που διοργανώνονται από συνδικάτα. Λόγω των κινητοποιήσεων, αναβάλλονται επίσης πολλοί αγώνες ποδοσφαίρου του γαλλικού πρωταθλήματος που είχαν οριστεί για το Σαββατοκύριακο.

Στο Παρίσι, μόνο μία πορεία έχει λάβει άδεια, με τον δήμο να καλεί τους πολίτες σε αυξημένη επαγρύπνηση, ενώ ο αρχηγός της αστυνομίας προέτρεψε τους ιδιοκτήτες καταστημάτων να προσφύγουν, εάν είναι δυνατόν, σε ιδιωτικές εταιρείες ασφαλείας.

Η διασυνδικαλιστική επιτροπή που διοργανώνει την πορεία στο Παρίσι διαμαρτυρήθηκε για μια «απαράδεκτη» αλλαγή της διαδρομής που επιβλήθηκε από τις αρχές.

Στη Λυόν, το κέντρο της πόλης θα είναι αποκλεισμένο για τους διαδηλωτές, ενώ στη Μασσαλία επετράπη τελικά η διεξαγωγή μιας διαδήλωσης, παρά την αρχική απαγόρευση κάθε συγκέντρωσης από τη νομαρχία την Πέμπτη. Στην πρωτεύουσα της Αλσατίας, το Στρασβούργο, μία μόνο διαδήλωση που διοργανώνεται από το συνδικάτο CGT θα μπορεί να πραγματοποιηθεί στην άκρη του ιστορικού κέντρου της πόλης, αλλά «ο νομάρχης του Κάτω Ρήνου αποφάσισε να απαγορεύσει τις πομπές, τις διαδηλώσεις και τις συγκεντρώσεις» εκτός αυτής, σύμφωνα με Δελτίο Τύπου της νομαρχίας.

Οι διαδηλώσεις απαγορεύονται και στο κέντρο της πόλης Μιλούζ, σύμφωνα με την ανακοίνωση της νομαρχίας Άνω Ρήνου, η οποία θεωρεί «απαραίτητο να αποτραπεί οποιαδήποτε επανάληψη των φαινομένων που παρατηρήθηκαν το Σάββατο 17 Οκτωβρίου».

Ωστόσο, εγκρίθηκε μια στατική συγκέντρωση σε μια πλατεία που βρίσκεται ανάμεσα στον σιδηροδρομικό σταθμό και το κέντρο της πόλης.

Ανησυχία όμως προκαλεί και το συνέδριο του ακροδεξιού Εθνικού Συναγερμού (RN) στην Ορλεάνη. Στην πόλη αναμένονται από 20.000 έως 30.000 ακτιβιστές που αντιτίθενται στο RN. Η διαδρομή της πορείας τους, που αρχικά θα διερχόταν από το κέντρο, τροποποιήθηκε, ενώ στην περιοχή θα αναπτυχθούν περίπου 3.000 μέλη των δυνάμεων ασφαλείας.

Κλειστά αρκετά μουσεία και καταστήματα στο Παρίσι – “Ρολά” σε Βερσσαλίες και Λούβρο
Για προληπτικούς λόγους, πολλά μουσεία και χώροι πολιτισμού, όπως η Όπερα του Παρισιού και οι Βερσαλλίες, θα παραμείνουν κλειστά το Σάββατο. Το ίδιο ισχύει για τα Ιδρύματα Καρτιέ και Λουί Βιτόν, το Χρηματιστήριο και την Εθνική Βιβλιοθήκη.

Την Πέμπτη, το υπουργείο Πολιτισμού είχε ανακοινώσει το κλείσιμο πολλών μουσείων, συμπεριλαμβανομένου του Λούβρου, ενώ η έκθεση σύγχρονης τέχνης Art Basel στο Γκραν Παλαί ολοκληρώθηκε δύο ημέρες νωρίτερα από το προγραμματισμένο.

Σε καλό κλίμα η συνάντηση Μακρόν με μαθητικές οργανώσεις, αλλά νέο μήνυμα για συνέχιση των κινητοποιήσεων

Το μεσημέρι της Παρασκευής, ο Εμανουέλ Μακρόν αφού συνάντησε, για πρώτη φορά από την έναρξη των διαδηλώσεων, μαθητικές οργανώσεις.

Αν και οι μαθητές σχολίασαν ότι η συνάντηση πραγματοποιήθηκε σε καλό κλίμα, έστειλαν νέο μήνυμα για συνέχιση των κινητοποιήσεων μέχρι να ικανοποιηθούν πλήρως τα αιτήματά τους.

«Δεν είμαστε ικανοποιημένοι», δήλωσε ο Ναταναέλ Κομπαρί, πρόεδρος του διοικητικού συμβουλίου της μαθητικής ένωσης Renouveau. Οι διεκδικήσεις, που διαρκούν εδώ και έναν μήνα, επικεντρώνονται στις κτιριακές υποδομές των σχολείων και την κατάργηση της πλατφόρμας επαγγελματικού προσανατολισμού Parcoursup (του συστήματος εισαγωγής στα πανεπιστήμια).

Παρόλα αυτά, κατά την αποχώρησή του από το προεδρικό μέγαρο, ο ίδιος εξέφρασε την ικανοποίησή του για το γεγονός ότι ο Μακρόν «τους ακούει» και υποσχέθηκε την «πλήρη αναθεώρηση» του Parcoursup. «Αναμένουμε τη συνάντησή μας με τον πρωθυπουργό Σεμπαστιάν Λεκορνί τη Δευτέρα», συμπλήρωσε.

Από την πλευρά του, ο Λουί Λετουμπλόν, από την οργάνωση Les Lycéens, σχολίασε: «Παραμένουμε πολύ επιφυλακτικοί, δεδομένου ότι ο Εμανουέλ Μακρόν (…) έχει ασκήσει μια πολιτική καταστροφής των δημόσιων υπηρεσιών εκπαίδευσης».

Παράλληλα με τις συνομιλίες, ο αρχηγός του κράτους εξακολουθεί να τονίζει την ανάγκη για σταθερότητα και αυστηρότητα. Στο πλαίσιο αυτό, θα επισκεφθεί τις δυνάμεις επιβολής του νόμου.

Το μέτρο προβλέπει την επιβολή εφάπαξ φόρου 5% στους κατοίκους με καθαρή περιουσία άνω του 1 δισ. δολαρίων. Εκτιμάται ότι θα υποχρέωνε τον συνιδρυτή του Facebook να καταβάλει περίπου 10 δισ. δολάρια επιπλέον σε πολιτειακούς φόρους. Ο Ζάκερμπεργκ εξασφάλισε τη συμφωνία έπειτα από διαπραγματεύσεις με ειδική επιτροπή της Meta, οι οποίες, σύμφωνα με οικονομική γνωστοποίηση της εταιρείας την Τετάρτη 21/10, ήταν «έντονες» και σε αρκετά σημεία «αντιπαραθετικές».

Η Καλιφόρνια φιλοξενεί τις περισσότερες από τις μεγαλύτερες τεχνολογικές εταιρείες των ΗΠΑ. Εκτιμάται, ότι περίπου 225 δισεκατομμυριούχοι κατοικούν στην πολιτεία, σύμφωνα με την οργάνωση Americans for Tax Fairness. Οι περιουσίες αυτών των ανθρώπων, μεταξύ των οποίων και του Ζάκερμπεργκ, έχουν αυξηθεί σημαντικά τα τελευταία χρόνια. Την ίδια στιγμή, ο εκτιμώμενος πραγματικός φορολογικός συντελεστής που κατέβαλλε ο ίδιος στην Καλιφόρνια ήταν μικρότερος από 1% ετησίως.

Παρά ταύτα, τον περασμένο μήνα ο Ζάκερμπεργκ ενημέρωσε το διοικητικό συμβούλιο της Meta ότι εξετάζει το ενδεχόμενο να μεταφέρει την κύρια κατοικία του εκτός Καλιφόρνιας, ακόμη και να πουλήσει τα ακίνητά του στην πολιτεία. Οι κύριες κατοικίες του στην Καλιφόρνια βρίσκονται στο Πάλο Άλτο και στη λίμνη Τάχο. Όπως είπε στο διοικητικό συμβούλιο, μια τέτοια κίνηση «θα γινόταν δημόσια γνωστή και αναπόφευκτα θα προκαλούσε σχόλια και συζητήσεις μεταξύ των εργαζομένων της εταιρείας». Πρόσθεσε, ότι θα γεννούσε «ερωτήματα σχετικά με τη μελλοντική διοίκηση της εταιρείας».

Τι προβλέπει η συμφωνία

Σε απάντηση, η Meta αποφάσισε να εκδώσει περισσότερες μετοχές, δίνοντας ουσιαστικά στον Ζάκερμπεργκ τη δυνατότητα να αντισταθμίσει τυχόν απώλειες που θα προέκυπταν από την προτεινόμενη φορολογία. Στο πλαίσιο της διαδικασίας «διάσπασης μετοχών» (stock split), την οποία ανακοίνωσε την Τετάρτη, η Meta δημιούργησε μια νέα κατηγορία μετοχών, προσφέροντας από μία νέα μετοχή σε κάθε υφιστάμενο μέτοχο. Ο Ζάκερμπεργκ συγκαταλέγεται στους μεγαλύτερους μετόχους της εταιρείας. Βάσει της συμφωνίας, θα λαμβάνει περισσότερες μετοχές και συχνότερα, ενώ θα έχει επίσης τη δυνατότητα να τις πουλά σε τριμηνιαία βάση, σύμφωνα με την οικονομική γνωστοποίηση της εταιρείας. Οι νέες μετοχές δεν θα μεταβάλουν το επίπεδο ελέγχου που ασκεί στη Meta, αλλά θα του επιτρέψουν να ρευστοποιεί ευκολότερα μέρος της αξίας της εταιρείας.

Η συμφωνία φαίνεται ότι θα ισχύσει ακόμη και αν δεν εγκριθεί ο εφάπαξ φόρος στην Καλιφόρνια. Θα έχει διάρκεια οκτώ ετών, υπό την προϋπόθεση ότι ο Ζάκερμπεργκ θα εξακολουθήσει να κατοικεί στην πολιτεία.

Τεράστιες επενδύσεις στην Τεχνητή Νοημοσύνη

Η Meta χαρακτήρισε τη συμφωνία με τον Ζάκερμπεργκ «Συμφωνία Ευθυγράμμισης Ιδρυτών» (Founder Alignment Agreement), υποστηρίζοντας ότι είναι «κρίσιμης σημασίας» να παραμείνει ο ίδιος επικεφαλής της εταιρείας από την Καλιφόρνια, δεδομένου του «δραματικού και πρωτοφανούς μετασχηματισμού» που συντελείται στον τεχνολογικό κλάδο και στην παγκόσμια οικονομία εξαιτίας της τεχνητής νοημοσύνης.

Με τον Ζάκερμπεργκ να ηγείται των προσπαθειών της Meta να καλύψει το χαμένο έδαφος στην κούρσα της τεχνητής νοημοσύνης, το διοικητικό συμβούλιο εκτιμά ότι η εταιρεία έχει μπροστά της «τεράστιες επιχειρηματικές ευκαιρίες». Οι μεγάλες τεχνολογικές εταιρείες αναμένεται να δαπανήσουν συνολικά περίπου 1 τρισ. δολάρια μόνο φέτος για την ανάπτυξη της τεχνητής νοημοσύνης και των δαπανηρών υποδομών που απαιτούνται για τη λειτουργία της, όπως τα κέντρα δεδομένων.

Η Meta ανακοίνωσε την Τετάρτη ότι σχεδιάζει να δαπανήσει έως και 145 δισ. δολάρια φέτος σε έργα τεχνητής νοημοσύνης. Η εταιρεία έχει αυξήσει τις προβλέψεις της για τις σχετικές δαπάνες σε κάθε οικονομικό τρίμηνο που έχει ολοκληρωθεί μέχρι στιγμής φέτος.

Οι επενδύσεις της στην τεχνολογία είναι τόσο μεγάλες, ώστε η εταιρεία κατέγραψε αρνητικές ταμειακές ροές για πρώτη φορά από την εισαγωγή της στο χρηματιστήριο, πριν από 14 χρόνια. Οι ταμειακές ροές αντιπροσωπεύουν τα χρήματα που απομένουν σε μια εταιρεία μετά την κάλυψη των λειτουργικών εξόδων και των επενδύσεών της.

Η εταιρεία σκοπεύει να αυξήσει ακόμη περισσότερο τις δαπάνες της τον επόμενο χρόνο. Η οικονομική διευθύντρια της Meta, Σούζαν Λι, δήλωσε την Τετάρτη ότι ένα ακόμη όφελος της διάσπασης των μετοχών είναι πως θα προσφέρει στην εταιρεία περισσότερες επιλογές για τη χρηματοδότηση μελλοντικών επενδύσεων στην τεχνητή νοημοσύνη.

Ωστόσο, το ύψος των δαπανών για την τεχνητή νοημοσύνη, σε συνδυασμό με την απουσία μιας σαφούς νέας πηγής εσόδων από τις συγκεκριμένες επενδύσεις, φαίνεται ότι ανησύχησε τους επενδυτές την Πέμπτη 22/10. Οι μετοχές της Meta σημείωσαν πτώση άνω του 7%, με αποτέλεσμα η κεφαλαιοποίηση της εταιρείας να μειωθεί κατά περισσότερα από 100 δισ. δολάρια — ένας βασικός δείκτης που χρησιμοποιείται παγκοσμίως για τη μέτρηση της αξίας μιας εισηγμένης εταιρείας.

Η ενίσχυση των αστυνομικών δυνάμεων στο μέγιστο δυνατό επίπεδο, την οποία ανακοίνωσε η γαλλική κυβέρνηση, φαίνεται πως δεν ήταν αρκετή. Ούτε οι απαγορεύσεις κυκλοφορίας. Στο κέντρο του Παρισιού, ορισμένοι καταστηματάρχες. προμηθεύονται μέσα αυτοάμυνας. Πρόκειται κυρίως για μικρούς εμπόρους, οι οποίοι αισθάνθηκαν ότι η αστυνομία τούς εγκατέλειψε το προηγούμενο Σαββατοκύριακο. Τώρα προετοιμάζονται να υπερασπιστούν μόνοι τους τις επιχειρήσεις τους, όπως η Κλοντί, ιδιοκτήτρια βιετναμέζικου εστιατορίου, η οποία προμηθεύτηκε συσκευή ηλεκτρικής εκκένωσης (taser) και γκλομπ. Η 37χρονη σχεδιάζει να παραμείνει στο κατάστημά της όλη τη νύχτα του Σαββάτου 17/10. Όπως ανέφερε στο Radio France, κατά τη διάρκεια των επεισοδίων στις 17 Οκτωβρίου, έμεινε στο εστιατόριό της έως τις δύο τα ξημερώματα, ενώ οι λεηλατητές χτυπούσαν την πόρτα και την απειλούσαν.

«Δεν μπορούμε πλέον να βασιζόμαστε στην αστυνομία για να μας προστατεύσει. Πρέπει να στηριζόμαστε μόνο στον εαυτό μας», είπε η γυναίκα, αναγνωρίζοντας ότι η επιλογή της ενδέχεται να είναι επικίνδυνη ή παράνομη.

Περίπου 500 μέτρα από το κατάστημα της Κλοντί, ο Ιβ Γκολετί, ιδιοκτήτης του παλαιότερου οπλοπωλείου στο Παρίσι, ανέφερε ότι τα προϊόντα που έχουν τη μεγαλύτερη ζήτηση αυτή την περίοδο, είναι τα σπρέι αυτοάμυνας και οι συσκευές που εκτοξεύουν δύο ριπές αερίου. Όπως ανέφερε στο Radio France, οι πωλήσεις του έχουν δεκαπλασιαστεί από το Σάββατο 17/10. Οι πελάτες του, είπε, είναι «έμποροι, εστιάτορες και άνθρωποι που έχουν να αντιμετωπίσουν συμμορίες αλητών και βαρβάρων, οι οποίοι εισέβαλαν στα καταστήματά τους».

Ωστόσο, διευκρίνισε ότι δεν πουλά θανατηφόρα όπλα, για την κατοχή των οποίων απαιτείται ειδική άδεια. Από τους δεκάδες καταστηματάρχες που τον έχουν επισκεφθεί, «κανείς δεν μου ζήτησε τέτοια όπλα, εκτός από ένα ή δύο άτομα, τα οποία καταφέραμε γρήγορα να μεταπείσουμε».

«Οι άνθρωποι έχουν τραυματιστεί ψυχολογικά. Πολλοί βρέθηκαν εγκλωβισμένοι στα καταστήματά τους μαζί με τις συμμορίες των λεηλατητών. Φοβήθηκαν πάρα πολύ», δήλωσε ο Ιβ Γκολετί.

Ο Φιλίπ, 62 ετών, βγαίνει από το κατάστημα κρατώντας μια μεγάλη τσάντα, μέσα στην οποία βρίσκονται δακρυγόνα και ένα όπλο με σφαίρες από καουτσούκ.

«Είμαστε πλέον αναγκασμένοι να οπλιστούμε… Δεν είναι δυνατόν να βλέπουμε βίντεο με ανθρώπους που δέχονται κλωτσιές στο κεφάλι, ενώ προσπαθούν να προστατεύσουν τα καταστήματά τους», είπε χαρακτηριστικά.

Μέχρι πού θα φτάσουν οι καταστηματάρχες για να προστατεύσουν τις επιχειρήσεις τους;

Μετά τα επεισόδια της 17ης Οκτωβρίου, ορισμένοι καταστηματάρχες αγόρασαν εξοπλισμό αυτοάμυνας, προετοιμαζόμενοι για τις νέες διαδηλώσεις του Σαββάτου 24 Οκτωβρίου. Ωστόσο, ο νόμος θέτει αυστηρά όρια ανάμεσα στην προστασία της περιουσίας και τη νόμιμη άμυνα.

Στην Τουλούζη, ένας καταστηματάρχης δήλωσε στην εφημερίδα La Dépêche ότι αγόρασε δύο συσκευές ηλεκτρικής εκκένωσης και δύο δακρυγόνα σπρέι, μετά τα επεισόδια της 17ης Οκτωβρίου. Στο Σεντ-Ετιέν, οπλοπωλείο εξάντλησε τα αποθέματα δακρυγόνων λόγω της αυξημένης ζήτησης.

«Δεν θα φανταζόμουν ποτέ ότι θα φτάναμε ως εδώ», είπε, απορρίπτοντας, ωστόσο, την ιδέα της δημιουργίας ομάδας πολιτοφυλακής.

Αυστηρά όρια στη νόμιμη άμυνα

Ωστόσο, η κατοχή μέσων αυτοάμυνας δεν επιτρέπει την ανεξέλεγκτη χρήση τους. Σύμφωνα με το άρθρο 122-5 του γαλλικού Ποινικού Κώδικα, η νόμιμη άμυνα προϋποθέτει άμεση, αναγκαία και ανάλογη αντίδραση απέναντι σε άδικη επίθεση. Η νόμιμη άμυνα μπορεί να εφαρμοστεί και για την προστασία περιουσιακών στοιχείων, με σκοπό να σταματήσει μια κλοπή ή μια πράξη φθοράς που βρίσκεται σε εξέλιξη. Δεν μπορεί, ωστόσο, να δικαιολογήσει ποτέ την εκ προθέσεως ανθρωποκτονία.

Στη Γαλλία, οι ενήλικοι μπορούν να αγοράσουν ορισμένα είδη αυτοάμυνας, όπως σπρέι δακρυγόνων έως 100 ml και γκλομπ. Η μεταφορά τους σε δημόσιο χώρο, ωστόσο, απαιτεί νόμιμη αιτιολόγηση, ενώ η χρήση τους υπόκειται στους κανόνες της νόμιμης άμυνας.

«Η νόμιμη απόκτηση ενός όπλου δεν παρέχει κανένα επιπλέον δικαίωμα να χτυπήσει ή να απειλήσει κάποιος ένα άτομο που δεν αποτελεί άμεσο κίνδυνο», επισημαίνει η δικηγόρος ποινικού δικαίου Μαργκό Καστέξ.

Ενόψει των διαδηλώσεων του Σαββάτου 24 Οκτωβρίου, ο Αλέν Ντι Κρεσενζό, πρόεδρος της CCI France, του δικτύου των εμπορικών και βιομηχανικών επιμελητηρίων της Γαλλίας, καλεί τους καταστηματάρχες να μην επιχειρούν να αποδώσουν δικαιοσύνη μόνοι τους και να «αφήσουν την αστυνομία να κάνει τη δουλειά της».

Οι συστάσεις των αρχών και η ενίσχυση της ιδιωτικής ασφάλειας

Ο αστυνομικός διευθυντής του Παρισιού, Πατρίς Φορ, συνέστησε στους καταστηματάρχες να ενισχύσουν την ασφάλεια των επιχειρήσεών τους, ελέγχοντας τα συστήματα συναγερμού, προστατεύοντας τις βιτρίνες τους και προσαρμόζοντας τα ωράρια λειτουργίας. Πρότεινε επίσης την προσφυγή σε ιδιωτικές υπηρεσίες ασφαλείας.

Οι οδηγίες αυτές προκάλεσαν αντιδράσεις, καθώς θεωρήθηκε ότι ενδέχεται να ενθαρρύνουν τους εμπόρους να αναλάβουν οι ίδιοι την προστασία τους. Ο Φορ αναγνώρισε ότι η διατύπωσή του ήταν «μάλλον ατυχής», επαναλαμβάνοντας ότι η ασφάλεια των καταστημάτων αποτελεί ευθύνη του κράτους και ότι τα μέτρα προφύλαξης πρέπει να συμπληρώνουν τη δράση της αστυνομίας.

Την ίδια ώρα, αυξάνεται η ζήτηση για ιδιωτικούς φύλακες, κυρίως από φαρμακεία και κοσμηματοπωλεία που ανησυχούν για νέες επιθέσεις. Ορισμένες εταιρείες προτιμούν να προσλαμβάνουν άοπλους φύλακες, ωστόσο το κόστος των υπηρεσιών αυτών αποτελεί σημαντική οικονομική επιβάρυνση για τις επιχειρήσεις.

Στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, πολλοί δημιουργοί περιεχομένου εκμεταλλεύονται την κατάσταση για να προωθήσουν λύσεις αυτοάμυνας.

Ο Άντι Κοπς, δημοτικός αστυνομικός και influencer, προώθησε στους περίπου 334.000 ακολούθους του στο Instagram τις υπηρεσίες μιας ιδιωτικής εταιρείας που ειδικεύεται στην προσωπική προστασία και δηλώνει ότι απασχολεί πρώην στρατιωτικούς, αστυνομικούς και χωροφύλακες.

«Καταστηματάρχες: προβλέψτε, προστατευτείτε, ασφαλιστείτε», προτρέπει τους ακολούθους του. «Μην περιμένετε μέχρι την τελευταία στιγμή για να δράσετε».

Ο Τσάρλι Μομπέρ, influencer στον χώρο του fitness με έδρα το Μονπελιέ, δημιούργησε μέσα σε λίγες ημέρες την ιστοσελίδα Alpha Rise, η οποία παρουσιάζεται ως πλατφόρμα «αλληλοβοήθειας πολιτών» και προβλέπει την ενεργό υποστήριξη καταστηματαρχών.

«Από τη στιγμή που το κράτος δεν κάνει τη δουλειά του, θα πρέπει να την κάνουμε εμείς στη θέση του», υποστήριξε σε βίντεό του στο Instagram.

«Δεν πρόκειται να δεχτούμε να δούμε ξανά ανθρώπους να λιντσάρονται επειδή προσπαθούν να υπερασπιστούν την επιχείρησή τους», δήλωσε ο influencer, όπως αναφέρει η γαλλική εφημερίδα Le Monde.

Η προσέγγιση αυτή, ωστόσο, παραβλέπει ότι η νόμιμη άμυνα υπόκειται σε αυστηρούς περιορισμούς και ότι κάθε βίαιη πράξη με σκοπό την αυτοδικία μπορεί γρήγορα να μετατραπεί σε ποινικό αδίκημα.

Ο Μορζάκ, δημιουργός περιεχομένου με ιδιαίτερο ενδιαφέρον για τα όπλα και 187.000 ακολούθους στο YouTube, χρησιμοποίησε εικόνες από την επίθεση σε κατάστημα βιντεοπαιχνιδιών στη Νίκαια, προκειμένου να προωθήσει τη χρήση «νόμιμων και μη θανατηφόρων μέσων αυτοάμυνας».

Όπως είναι φυσικό, η τάση αυτή προκαλεί ανησυχία για ενδεχόμενη κλιμάκωση της βίας. Παρότι οι έμποροι επιδιώκουν να προστατεύσουν τις επιχειρήσεις και την περιουσία τους, οι αρχές και νομικοί προειδοποιούν ότι η αυτοδικία μπορεί να έχει σοβαρές ποινικές συνέπειες. Το βασικό ζητούμενο παραμένει η προστασία των καταστημάτων χωρίς να ενθαρρύνεται η αντιπαράθεση με τους δράστες ή να υποκαθίσταται ο ρόλος των δυνάμεων ασφαλείας.