Οι αγορές συναλλάγματος αντανακλούν την αυξανόμενη νευρικότητα, με τους επενδυτές να στρέφονται μαζικά σε «ασφαλή καταφύγια».

Ο δείκτης Bloomberg Dollar Spot ενισχύθηκε κατά 0,5% στις πρώτες συναλλαγές στη Νέα Υόρκη, καταγράφοντας συνολικά άνοδο 2,5% από την έναρξη του πολέμου. Η «εκτίναξη» των τιμών ενέργειας λειτουργεί υπέρ της αμερικανικής οικονομίας, που ως καθαρός εξαγωγέας πετρελαίου επωφελείται, ενισχύοντας τη ζήτηση για το δολάριο. Παράλληλα, οι επενδυτές αναζητούν προστασία απέναντι στην αβεβαιότητα, εντείνοντας τη δυναμική του αμερικανικού νομίσματος.

Οι προσδοκίες για περαιτέρω ενίσχυση παραμένουν ισχυρές. Στην αγορά παραγώγων, οι traders εμφανίζονται ιδιαίτερα αισιόδοξοι, με το επενδυτικό κλίμα σε ορίζοντα ενός μήνα να καταγράφει τα υψηλότερα επίπεδα από το 2022.

Η άνοδος του δολαρίου ενισχύθηκε περαιτέρω έναντι των νομισμάτων της G10, μετά το τελεσίγραφο του Ντόναλντ Τραμπ προς το Ιράν να ανοίξει τα Στενά του Ορμούζ, διαφορετικά θα δεχθεί πλήγματα σε ενεργειακές υποδομές. Η Τεχεράνη απάντησε ότι θα κλείσει πλήρως τη στρατηγική θαλάσσια δίοδο, ενώ η εκ νέου άνοδος των τιμών πετρελαίου στήριξε ακόμη περισσότερο το δολάριο.

«Σε πραγματικούς όρους, η αμερικανική οικονομία φαίνεται καλύτερα θωρακισμένη απέναντι στο ενεργειακό σοκ, κάτι που εκτιμούμε ότι θα στηρίξει το δολάριο τις επόμενες εβδομάδες», σημειώνει ο Γενς Νάρβιγκ Πέντερσεν της Danske Bank.

Σύμφωνα με traders συναλλάγματος, ευρωπαϊκά hedge funds που είχαν τοποθετηθεί υπέρ του δολαρίου την Παρασκευή επιστρέφουν με νέες θέσεις, παρά το γεγονός ότι οι όγκοι συναλλαγών παραμένουν χαμηλότεροι από τον μέσο όρο των τελευταίων ημερών. Η τάση, ωστόσο, είναι σαφής καθώς οι επενδυτές με μόχλευση επιδιώκουν να εκμεταλλευτούν τη δυναμική ανόδου.

Ενδεικτικό είναι και το σήμα από τα λεγόμενα risk reversals, που αποτυπώνουν το κόστος αγοράς έναντι πώλησης ενός νομίσματος στην αγορά options. Το premium υπέρ της ανόδου του δολαρίου διευρύνθηκε τη Δευτέρα, ενώ αυξημένη είναι και η ζήτηση για στρατηγικές προστασίας έναντι απότομων κινήσεων.

Τα στοιχεία από τις ροές παραγώγων που καταγράφει η Depository Trust & Clearing Corporation επιβεβαιώνουν την τάση. Σχεδόν το 60% των συναλλαγών την περασμένη εβδομάδα ήταν υπέρ της ενίσχυσης του δολαρίου έναντι του ευρώ και της στερλίνας. Η τάση αυτή διατηρήθηκε σε όλες τις συνεδριάσεις και συνεχίζεται και στις αρχές της νέας εβδομάδας.

Η εκρηκτική αύξηση του όγκου συναλλαγών δεν θεωρείται τυχαία από επενδυτές, στρατηγικούς αναλυτές και hedge funds που δραστηριοποιούνται στις παγκόσμιες αγορές συναλλάγματος, όπου ο ημερήσιος τζίρος αγγίζει τα 10 τρισ. δολάρια.

Το φιορίνι έχει ενισχυθεί περίπου κατά 20% έναντι του δολαρίου μέσα στο 2025, καταγράφοντας την καλύτερη ετήσια επίδοσή του εδώ και σχεδόν 25 χρόνια και αναδεικνυόμενο σε ένα από τα ισχυρότερα νομίσματα αναδυόμενων αγορών φέτος.

Σε ευρύτερο επίπεδο, η χρονιά είναι θετική για τα νομίσματα των αναδυόμενων αγορών. Ο δείκτης MSCI Emerging Market Currency Index άγγιξε ιστορικό υψηλό τον Ιούλιο και κινείται προς την καλύτερη ετήσια επίδοσή του από το 2017, με κέρδη άνω του 6%.

Σύμφωνα με πηγές του Reuters, η πλειονότητα των επενδυτών, διαχειριστών κεφαλαίων και αναλυτών εκτιμά ότι η τάση αυτή θα συνεχιστεί και το 2026.

Αποδυνάμωση δολαρίου και στροφή σε αναδυόμενες αγορές

Τα κέρδη καταγράφονται σε ένα περιβάλλον αυξημένης μεταβλητότητας και αποδυνάμωσης του δολαρίου, που ωθεί τους επενδυτές να επανεξετάσουν τη μακροχρόνια υπερέκθεσή τους σε αμερικανικά περιουσιακά στοιχεία και να αναζητήσουν αξία σε αναδυόμενες οικονομίες, από τη Νότια Αφρική έως την Ουγγαρία.

«Πιστεύουμε ότι ο 14ετής κύκλος bear market για τα νομίσματα των αναδυόμενων αγορών έχει πιθανότατα αντιστραφεί», δήλωσε ο Τζόνι Γκούλντεν, επικεφαλής στρατηγικής για το χρέος αναδυόμενων αγορών στη JPMorgan. Όπως σημείωσε, η αλλαγή αυτή συνδέεται με τη στροφή στον κύκλο του δολαρίου, καθώς οι επενδυτές κατέχουν υπερβολικά πολλά αμερικανικά assets.

Η Ελίνα Θεοδωρακοπούλου, διαχειρίστρια χαρτοφυλακίου στη Manulife, επισημαίνει ότι το 2025 οι διακυμάνσεις προκλήθηκαν κυρίως από γεγονότα στις ανεπτυγμένες οικονομίες και όχι στις αναδυόμενες. «Οι αναδυόμενες αγορές δεν ήταν φέτος ο μοχλός της μεταβλητότητας», ανέφερε.

Carry trade, γεωπολιτική και προειδοποιήσεις ΔΝΤ

Η διάσπαση του παγκόσμιου εμπορίου, οι γεωπολιτικές εντάσεις και η αποκλίνουσα νομισματική πολιτική των κεντρικών τραπεζών αναμένεται να συνεχίσουν να επηρεάζουν τις αγορές. Ένα πιο σταθερό περιβάλλον έχει ενισχύσει τις συναλλαγές carry trade, δηλαδή τον δανεισμό σε νομίσματα χαμηλής απόδοσης και την επένδυση σε νομίσματα με υψηλότερα επιτόκια.

Το hedge fund EDL Capital, με υπό διαχείριση κεφάλαια 1 δισ. δολάρια, καταγράφει άνοδο 28% το 2025, κυρίως χάρη σε στοιχήματα κατά του δολαρίου.

Ωστόσο, οι κίνδυνοι παραμένουν. Το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο προειδοποιεί ότι σχεδόν το ήμισυ του παγκόσμιου τζίρου συναλλάγματος διαμεσολαβείται από λίγες μεγάλες τράπεζες, γεγονός που αυξάνει την ευαλωτότητα της αγοράς σε περιόδους κρίσης.

Σύμφωνα με την Τράπεζα Διεθνών Διακανονισμών, ο όγκος συναλλαγών στην αγορά συναλλάγματος έχει αυξηθεί σχεδόν 30% την τελευταία τριετία.

Κερδισμένοι και χαμένοι στις αναδυόμενες αγορές

Η αποδυνάμωση του δολαρίου δεν ωφέλησε όλα τα νομίσματα. Η ινδική ρουπία υποχώρησε σε ιστορικά χαμηλά, ενώ η ρουπία Ινδονησίας πιέστηκε από πολιτικές και θεσμικές ανησυχίες.

Αντίθετα, το μεξικανικό πέσο και το βραζιλιάνικο ρεάλ συγκαταλέγονται στα ισχυρότερα νομίσματα της χρονιάς, υποστηριζόμενα από υψηλά επιτόκια, συνετές κεντρικές τράπεζες και βαθιές αγορές. Στη Βραζιλία, τα επιτόκια βρίσκονται στο 15%, στο υψηλότερο επίπεδο δύο δεκαετιών.

Παρά τη μερική ανάκαμψη, το δολάριο κατέγραψε τη χειρότερη επίδοση πρώτου εξαμήνου από τις αρχές της δεκαετίας του 1970, με απώλειες σχεδόν 11%, ενώ οι αγορές προεξοφλούν δύο ακόμη μειώσεις επιτοκίων από τη Fed το 2026, σύμφωνα με στοιχεία της LSEG.

«Η απροσδόκητη νίκη της Σανάε Τακαΐτσι  επαναφέρει υπερβολική αβεβαιότητα σχετικά με τις πολιτικές προτεραιότητες της Ιαπωνίας και το χρονοδιάγραμμα του κύκλου ανόδου της Τράπεζας της Ιαπωνίας», έγραψε.

Η νίκη της οδήγησε τους traders να μειώσουν τα στοιχήματά τους ότι η Τράπεζα της Ιαπωνίας θα αυξήσει τα επιτόκια αυτόν τον μήνα και οδήγησε το γιεν σε κατακόρυφη πτώση.

Αβεβαιότητα για την οικονομική ατζέντα

Το δολάριο σε κάποιο σημείο αυξήθηκε κατά περισσότερο από 2% στα 150,47 γιεν, το υψηλότερο επίπεδό του από τις αρχές Αυγούστου.

Το ευρώ έφτασε τα 176,22 γιεν στις ασιατικές συναλλαγές, το υψηλότερο που έχει καταγραφεί ποτέ έναντι του ιαπωνικού νομίσματος. Αργότερα, μείωσε αυτά τα κέρδη σε άνοδο 1,2% στα 175,3 γιεν μετά την κατάρρευση της γαλλικής κυβέρνησης.

Η Deutsche Bank είχε συμβουλεύσει τους πελάτες της να τοποθετηθούν για ανατίμηση του γιεν, αλλά «τώρα αποσύρονται μετά το αποτέλεσμα των εκλογών του LDP αυτό το Σαββατοκύριακο», δήλωσε σε σημείωμα προς τους πελάτες ο παγκόσμιος επικεφαλής έρευνας συναλλάγματος της τράπεζας, George Saravelos.

Τα μακροπρόθεσμα κρατικά ομόλογα της Ιαπωνίας σημείωσαν πτώση, ενώ η αγορά swaps γιεν έδειξε πιθανότητα μόλις 50% για αύξηση των επιτοκίων μέχρι τον Δεκέμβριο έναντι 68% την Παρασκευή.

Ωστόσο, ορισμένοι επενδυτές εκτιμούν ότι η ισοτιμία δολαρίου γιεν θα μπορούσε να επηρεαστεί από εξελίξεις στις ΗΠΑ, όπως η συνέχιση της μείωσης των επιτοκίων από την Ομοσπονδιακή Τράπεζα, που θα μπορούσαν να εμποδίσουν τους traders να πουλήσουν το γιεν με δολάρια σε υπερβολικά δραματικές τιμές.

«Οι περισσότεροι θεωρούν την short ισοτιμία δολαρίου-γιεν ως την πιο καθαρή έκφραση ενός ασθενέστερου δολαρίου. Η Takaichi είναι ο ιδιοσυγκρασιακός κίνδυνος. Αλλά η Fed είναι ο μεγαλύτερος, πιο προφανής, πιο άμεσος μακροοικονομικός κίνδυνος» εξηγεί στο Reuters ο Rong Ren Goh, διαχειριστής χαρτοφυλακίου στην ομάδα σταθερού εισοδήματος της Eastspring Investments.

H γαλλική κρίση διαπερνά το ευρώ

Το ευρώ υποχώρησε μετά την παραίτηση του νέου πρωθυπουργού της Γαλλίας Σεμπαστιάν Λεκορνί και της κυβέρνησής του τη Δευτέρα, λίγες ώρες μετά την ανακοίνωση της σύνθεσης του υπουργικού συμβουλίου, επιδεινώνοντας την πολιτική κρίση στη Γαλλία.

Το ευρώ υποχώρησε κατά 0,6% στα 1,1681 δολάρια και κατά 0,3% έναντι της στερλίνας, στο χαμηλότερο επίπεδο σχεδόν ενός μήνα.

«Η πίεση τώρα επιστρέφει στον Πρόεδρο Μακρόν για να δει πώς θα αντιμετωπίσει αυτό το αδιέξοδο» υπογραμμίζει ο Λι Χάρντμαν, ανώτερος στρατηγικός αναλυτής συναλλάγματος στην MUFG.

«Για την αγορά, το χειρότερο σενάριο θα ήταν αν προσπαθήσει να σπάσει αυτό το αδιέξοδο προκηρύσσοντας πρόωρες βουλευτικές εκλογές. Αυτό θα παρατείνει την αβεβαιότητα βραχυπρόθεσμα και πιθανότατα θα προκαλέσει ένα ακόμη σκέλος πτώσης για το ευρώ».