Ποιες καλλιέργειες αφορά το μέτρο

Το πρόγραμμα αφορά δύο συγκεκριμένες ομάδες παραγωγών: όσους καλλιεργούν μηδική στον Έβρο και όσους παράγουν βιομηχανική τομάτα στην Ημαθία, υπό τις προϋποθέσεις της σχετικής απόφασης. Δεν πρόκειται για γενική επιδότηση που καλύπτει κάθε αγροτική δραστηριότητα ή όλους τους παραγωγούς των δύο περιφερειακών ενοτήτων.

Το ύψος της χρηματοδότησης

Ο συνολικός προϋπολογισμός ανέρχεται σε περίπου 1,97 εκατ. ευρώ. Οι ενισχύσεις χορηγούνται με βάση το καθεστώς ήσσονος σημασίας, γνωστό ως de minimis. Το ποσό που θα εισπράξει κάθε παραγωγός εξαρτάται από τις προϋποθέσεις επιλεξιμότητας και τους προβλεπόμενους ελέγχους. Ο συνολικός προϋπολογισμός δεν αποτελεί ενιαίο ποσό ανά αιτούντα.

Προθεσμία έως τις 27 Νοεμβρίου

Οι ενδιαφερόμενοι πρέπει να ολοκληρώσουν την προβλεπόμενη διαδικασία υποβολής μέχρι τις 27 Νοεμβρίου. Η τήρηση της προθεσμίας είναι απαραίτητη, καθώς οι αιτήσεις αποτελούν τη βάση για την εξέταση των δικαιούχων. Οι παραγωγοί οφείλουν να ελέγξουν τα στοιχεία που υποβάλλουν και να ακολουθήσουν τις επίσημες οδηγίες της αρμόδιας υπηρεσίας.

Διασταυρώσεις από την ΑΑΔΕ

Μετά την υποβολή των αιτήσεων, η ΑΑΔΕ θα πραγματοποιήσει διασταυρωτικούς ελέγχους για την επιβεβαίωση της επιλεξιμότητας και τον προσδιορισμό των ποσών. Η πληρωμή συνδέεται με την ολοκλήρωση των ελέγχων για κάθε δικαιούχο και επομένως δεν είναι δεδομένο ότι όλοι θα λάβουν την ενίσχυση την ίδια ημέρα.

Πότε προβλέπεται να ολοκληρωθεί η διαδικασία

Η διαδικασία ελέγχων και καταβολών προβλέπεται να ολοκληρωθεί έως τις 7 Δεκεμβρίου 2026. Η κοινή υπουργική απόφαση προβλέπει επίσης συμψηφισμό με τυχόν βεβαιωμένες οφειλές προς το Δημόσιο και οργανισμούς κοινωνικής ασφάλισης, όπου συντρέχουν οι νόμιμες προϋποθέσεις. Για τον παραγωγό, επομένως, το τελικό πιστωθέν ποσό μπορεί να επηρεάζεται από τις σχετικές προβλέψεις.

Οι αγρότες βλέπουν μεγάλο μέρος των καρπών τους να χάνει την εμπορική του αξία, ενώ τα έξοδα καλλιέργειας εξακολουθούν να αυξάνονται. Παρά τις έρευνες και τις προσπάθειες αντιμετώπισης, δεν έχει ακόμη διαμορφωθεί μια οριστική και αποτελεσματική λύση, με αποτέλεσμα αρκετοί παραγωγοί να εξετάζουν ακόμη και την εγκατάλειψη της ροδακινοκαλλιέργειας.

Πέντε χρόνια χωρίς οριστική λύση

Το φαινόμενο των παραμορφωμένων ροδάκινων έχει εξελιχθεί σε ένα από τα σοβαρότερα προβλήματα που αντιμετωπίζουν οι δενδροκαλλιεργητές της περιοχής. Οι αλλοιώσεις στους καρπούς καθιστούν σημαντικό μέρος της παραγωγής ακατάλληλο για εμπορική διάθεση, προκαλώντας απώλειες που δεν μπορούν εύκολα να αναπληρωθούν.

Ο πρόεδρος του Αγροτικού Συλλόγου Γεωργών Βέροιας, Τάσος Χαλκίδης, περιέγραψε την αγωνία των παραγωγών, επισημαίνοντας ότι εξακολουθούν να περιμένουν σαφείς επιστημονικές απαντήσεις. Όπως ανέφερε, οι καλλιεργητές έχουν δοκιμάσει διάφορες παρεμβάσεις, χωρίς μέχρι στιγμής να έχει αντιμετωπιστεί αποτελεσματικά το πρόβλημα.

Στο μικροσκόπιο ένα ακάρεο

Οι επιστημονικές έρευνες έχουν στραφεί, μεταξύ άλλων, στην πιθανή εμπλοκή ακάρεος του γένους Eriophyes. Σύμφωνα με ενημέρωση που έχει αποδοθεί στο Μπενάκειο Φυτοπαθολογικό Ινστιτούτο, υπάρχουν στοιχεία που συνδέουν το συγκεκριμένο άκαρι με τις παραμορφώσεις των καρπών.

Ωστόσο, η ακριβής ταυτότητα του οργανισμού, ο τρόπος εξάπλωσης και η πλήρης αιτιολογία του φαινομένου εξακολουθούν να αποτελούν αντικείμενο έρευνας. Οι γεωπονικές υπηρεσίες έχουν εκδώσει οδηγίες για περιορισμό των πληθυσμών ακάρεων, χωρίς αυτό να σημαίνει ότι έχει βρεθεί οριστική θεραπεία για τις προσβεβλημένες καλλιέργειες.

Ροδάκινα που δεν φτάνουν ποτέ στην αγορά

Το μεγαλύτερο πρόβλημα για τους παραγωγούς είναι ότι οι παραμορφωμένοι καρποί δεν μπορούν να διατεθούν εύκολα στην αγορά. Ακόμη και όταν τα δέντρα παράγουν σημαντικές ποσότητες, η υποβάθμιση της ποιότητας μπορεί να οδηγήσει σε απόρριψη των προϊόντων από εμπόρους και μεταποιητικές επιχειρήσεις.

Αυτό σημαίνει ότι ο αγρότης έχει ήδη πληρώσει για καλλιεργητικές εργασίες, λίπανση, φυτοπροστασία, άρδευση και εργατικά, χωρίς να εξασφαλίζει τα αναμενόμενα έσοδα. Η οικονομική πίεση γίνεται ακόμη μεγαλύτερη όταν το ίδιο πρόβλημα επαναλαμβάνεται για διαδοχικές χρονιές, περιορίζοντας τη δυνατότητα των εκμεταλλεύσεων να καλύψουν τις υποχρεώσεις τους.

Απειλή για την οικονομία της περιοχής

Η παραγωγή ροδάκινων αποτελεί βασική οικονομική δραστηριότητα για την Πέλλα και την Ημαθία. Γύρω από τον συγκεκριμένο κλάδο λειτουργούν αγροτικές εκμεταλλεύσεις, συνεταιρισμοί, συσκευαστήρια, μεταποιητικές μονάδες και επιχειρήσεις μεταφορών, δημιουργώντας σημαντική απασχόληση.

Εάν το πρόβλημα συνεχιστεί, οι συνέπειες δεν θα περιοριστούν στους παραγωγούς. Η μείωση της εμπορεύσιμης παραγωγής μπορεί να επηρεάσει τις ποσότητες που διακινούνται, τη λειτουργία των επιχειρήσεων και την οικονομική δραστηριότητα των τοπικών κοινωνιών.

Έρευνα με χρηματοδότηση 242.500 ευρώ

Σημαντική εξέλιξη αποτελεί η επέκταση του ερευνητικού προγράμματος για τη διερεύνηση της παραμόρφωσης των καρπών στην Πέλλα. Σύμφωνα με τα δημοσιευμένα στοιχεία, η σχετική δαπάνη αυξάνεται από 94.760 ευρώ σε 242.500 ευρώ, με επέκταση του προγράμματος και στο 2027.

Η χρηματοδότηση δημιουργεί προσδοκίες για πληρέστερη επιστημονική τεκμηρίωση, ωστόσο οι παραγωγοί ζητούν άμεσα εφαρμόσιμες λύσεις. Για τους ίδιους, το κρίσιμο δεν είναι μόνο να εντοπιστεί ο υπεύθυνος οργανισμός, αλλά να καθοριστούν αποτελεσματικές μέθοδοι προστασίας των δέντρων και περιορισμού των οικονομικών απωλειών.

Στο τραπέζι οι αποζημιώσεις

Οι αγρότες ζητούν παράλληλα οικονομική στήριξη για τις ζημιές που έχουν υποστεί. Η απώλεια εμπορεύσιμης παραγωγής δημιουργεί σοβαρά προβλήματα ρευστότητας, ιδιαίτερα για μικρές και οικογενειακές εκμεταλλεύσεις που εξαρτώνται σχεδόν αποκλειστικά από τη συγκεκριμένη καλλιέργεια.

Το ζήτημα των αποζημιώσεων παραμένει κρίσιμο, καθώς απαιτείται να αποσαφηνιστεί το κατάλληλο πλαίσιο κάλυψης των ζημιών. Χωρίς οικονομική ενίσχυση και αποτελεσματική αντιμετώπιση του φαινομένου, αρκετοί παραγωγοί φοβούνται ότι δεν θα μπορέσουν να συνεχίσουν τη δραστηριότητά τους.

Ο φόβος εγκατάλειψης των καλλιεργειών

Η παρατεταμένη αβεβαιότητα οδηγεί ορισμένους αγρότες να εξετάζουν τη στροφή σε διαφορετικές καλλιέργειες. Μια τέτοια απόφαση, όμως, συνεπάγεται πρόσθετο κόστος, νέες επενδύσεις και αρκετά χρόνια μέχρι να αποδώσουν πλήρως οι νέες φυτεύσεις.

Για την Πέλλα και την Ημαθία, το διακύβευμα είναι ιδιαίτερα σημαντικό. Η αντιμετώπιση της παραμόρφωσης των ροδάκινων δεν αφορά μόνο την προστασία μιας αγροτικής παραγωγής, αλλά τη διατήρηση εισοδημάτων, θέσεων εργασίας και επιχειρηματικής δραστηριότητας σε δύο περιοχές που στηρίζονται σε μεγάλο βαθμό στον πρωτογενή τομέα.

Το επόμενο διάστημα θα είναι καθοριστικό για την πορεία των επιστημονικών ερευνών και την αναζήτηση λύσεων που θα επιτρέψουν στους παραγωγούς να συνεχίσουν να καλλιεργούν με μεγαλύτερη ασφάλεια.

Diesel πάνω από €2 και αύξηση περίπου 33%

Η μεγάλη αλλαγή βρίσκεται στην αντλία.Στα μέσα Σεπτεμβρίου η μέση τιμή του diesel στην Ελλάδα καταγραφόταν περίπου στα 2,05 ευρώ το λίτρο, όταν πριν από έναν χρόνο βρισκόταν κοντά στα 1,54 ευρώ.Πρόκειται για αύξηση περίπου 33% μέσα σε δώδεκα μήνες.Μάλιστα, στις 15 Σεπτεμβρίου καταγράφηκε πανελλαδική μέση τιμή ακόμη και 2,14 ευρώ το λίτρο, σύμφωνα με στοιχεία που μετέδωσε η ΕΡΤ.Για έναν οδηγό ΙΧ η διαφορά είναι σημαντική. Για έναν αγρότη όμως, που χρειάζεται εκατοντάδες ή χιλιάδες λίτρα για τρακτέρ, καλλιεργητές, θεριζοαλωνιστικές μηχανές, αντλίες και μεταφορές, η επιβάρυνση πολλαπλασιάζεται.

Τι σημαίνει στην πράξη για έναν παραγωγό

Ένα απλό παράδειγμα δείχνει το μέγεθος της πίεσης.

Αν μια αγροτική εκμετάλλευση χρειαστεί 1.500 λίτρα diesel, με περσινή τιμή 1,54 ευρώ το κόστος ήταν:

1.500 × €1,54 = €2.310

Με τιμή 2,06 ευρώ το αντίστοιχο κόστος γίνεται:

1.500 × €2,06 = €3.090

Η διαφορά είναι 780 ευρώ, μόνο από το καύσιμο.

Και αυτή είναι μία μόνο παράμετρος του συνολικού κόστους παραγωγής.Όσο μεγαλύτερη είναι η έκταση και όσο περισσότερες εργασίες απαιτεί η καλλιέργεια, τόσο μεγαλύτερη γίνεται η επιβάρυνση.

«Δεν συμφέρει να σπείρουμε»

Το πρόβλημα γίνεται ακόμη πιο έντονο σε καλλιέργειες όπου το περιθώριο κέρδους είναι ήδη περιορισμένο.Σιτάρι και κριθάρι απαιτούν προετοιμασία του εδάφους, σπορά, λίπανση και στη συνέχεια μια σειρά εργασιών μέχρι τη συγκομιδή.Εάν το συνολικό κόστος πλησιάζει ή ξεπερνά το προσδοκώμενο έσοδο, ο παραγωγός βρίσκεται μπροστά σε μια δύσκολη οικονομική απόφαση: να καλλιεργήσει αναλαμβάνοντας τον κίνδυνο ζημιάς ή να αφήσει το χωράφι ακαλλιέργητο.Το Insider καταγράφει αγρότες που περιγράφουν ακριβώς αυτή την κατάσταση, επισημαίνοντας ότι τα προηγούμενα χρόνια συνέχιζαν να καλλιεργούν ακόμη και με πολύ μικρό ή μηδενικό κέρδος, κάτι που σήμερα γίνεται δυσκολότερο.

6,5 εκατ. στρέμματα ήδη εκτός καλλιέργειας

Σύμφωνα με τα στοιχεία που επικαλείται το σχετικό ρεπορτάζ, περίπου 6,5 εκατομμύρια στρέμματα βρίσκονται ήδη εκτός καλλιέργειας.Η ανησυχία είναι ότι η έκταση αυτή μπορεί να αυξηθεί.Πρώτα εγκαταλείπονται συνήθως τα λιγότερο παραγωγικά χωράφια, οι εκτάσεις που βρίσκονται μακριά από την έδρα της εκμετάλλευσης ή εκείνες στις οποίες απαιτούνται περισσότερες εργασίες και συνεπώς μεγαλύτερη κατανάλωση καυσίμων.Το οικονομικό πρόβλημα επομένως δημιουργεί και ένα δεύτερο ζήτημα: τη σταδιακή συρρίκνωση της πραγματικά καλλιεργούμενης γης.

Από το τρακτέρ στο ράφι

Η εξέλιξη αφορά και τον καταναλωτή.Το diesel αποτελεί βασικό κομμάτι του κόστους σε ολόκληρη την αλυσίδα τροφίμων.Χρησιμοποιείται στην παραγωγή, στη μεταφορά των προϊόντων, στις αποθήκες και στη διανομή. Παράλληλα, οι υψηλές ενεργειακές τιμές επηρεάζουν το κόστος παραγωγής λιπασμάτων και άλλων αγροτικών εφοδίων.Αυτό δεν σημαίνει ότι μια αύξηση 30% στο diesel μεταφέρεται αυτομάτως κατά 30% στην τιμή ενός προϊόντος.Σημαίνει όμως ότι δημιουργείται μια πρόσθετη πληθωριστική πίεση σε μια αλυσίδα που ήδη λειτουργεί με αυξημένο κόστος.

Οι παρεμβάσεις για το αγροτικό πετρέλαιο

Η πολιτεία έχει ενεργοποιήσει μέσα στο 2026 παρεμβάσεις για να περιορίσει μέρος της επιβάρυνσης.Τον Ιούλιο καταβλήθηκε δεύτερη δόση επιστροφής Ειδικού Φόρου Κατανάλωσης πετρελαίου ύψους 24,8 εκατ. ευρώ σε 88.833 αγρότες.Παράλληλα, από 1η Νοεμβρίου 2026 έχει προγραμματιστεί η εφαρμογή νέου συστήματος για την επιστροφή του ΕΦΚ στο αγροτικό πετρέλαιο απευθείας στην αντλία.Η αλλαγή έχει πρακτική σημασία για τη ρευστότητα των παραγωγών, καθώς περιορίζει το διάστημα κατά το οποίο καλούνται να χρηματοδοτούν ολόκληρο το κόστος του καυσίμου και να περιμένουν στη συνέχεια την επιστροφή.

Η μεγάλη δοκιμασία έρχεται τώρα

Οι επόμενες εβδομάδες θα δείξουν πόσο σοβαρό θα γίνει το πρόβλημα.Οι φθινοπωρινές σπορές αποτελούν την περίοδο κατά την οποία οι παραγωγοί πρέπει να δεσμεύσουν κεφάλαια χωρίς να γνωρίζουν ακόμη ποια θα είναι η τελική απόδοση, οι καιρικές συνθήκες και κυρίως η τιμή στην οποία θα διαθέσουν την παραγωγή τους.Με το diesel πάνω από τα 2 ευρώ, η εξίσωση γίνεται ακόμη δυσκολότερη.

Και εάν σημαντικός αριθμός παραγωγών αποφασίσει ότι ο οικονομικός κίνδυνος δεν αξίζει, το πρόβλημα δεν θα περιοριστεί στα χωράφια.Μικρότερη εγχώρια παραγωγή μπορεί να αυξήσει την εξάρτηση από εισαγωγές και να προσθέσει έναν ακόμη παράγοντα αβεβαιότητας στις τιμές των τροφίμων.

Μέχρι πότε έχουν προθεσμία για να καταθέσουν το φάκελό τους; Έως τις 20 Ιανουαρίου 2027. Η πρόσκληση εφαρμόζεται σε ολόκληρη τη χώρα και απευθύνεται σε φυσικά και νομικά πρόσωπα, καθώς και σε συλλογικά σχήματα αγροτών. Ποιοι μπορούν όμως να υποβάλουν αίτηση; Δυνητικοί δικαιούχοι είναι φυσικά και νομικά πρόσωπα, καθώς και συλλογικά σχήματα, εφόσον πληρούν τις προϋποθέσεις της πρόσκλησης.

Ο επιχορηγούμενος προϋπολογισμός διαμορφώνεται ανάλογα με το είδος της επένδυσης και τον δικαιούχο. Για επενδύσεις ανταγωνιστικότητας μπορεί να φθάσει έως τις 200.000 ευρώ για φυσικά και νομικά πρόσωπα και τις 400.000 ευρώ για συλλογικά σχήματα, ενώ για επενδυτικά σχέδια που αφορούν κατά κύριο μέρος κτηνοτροφικές εγκαταστάσεις και συναφή εξοπλισμό τα αντίστοιχα όρια φθάνουν τις 400.000 και 500.000 ευρώ.

Για επενδύσεις εξοικονόμησης ύδατος ο επιχορηγούμενος προϋπολογισμός μπορεί να φθάσει έως τις 150.000 ευρώ για φυσικά και νομικά πρόσωπα και τις 250.000 ευρώ για συλλογικά σχήματα, ενώ για επενδύσεις σε ΑΠΕ έως τις 200.000 και 500.000 ευρώ, αντίστοιχα.

Ο υποψήφιος μπορεί να υποβάλει ένα, ενιαίο, επενδυτικό σχέδιο και για τις τρεις Παρεμβάσεις με επιχορηγούμενο προϋπολογισμό έως 750.000 ευρώ για φυσικά και νομικά πρόσωπα και έως 1,25 εκατ. ευρώ για συλλογικά σχήματα. Ειδικά για επενδύσεις παραγωγής βιοαερίου από κτηνοτροφικές εκμεταλλεύσεις, το ανώτατο όριο φθάνει τα 2,5 εκατ. ευρώ.

Η νέα πρόσκληση αφορά τρεις Παρεμβάσεις του Στρατηγικού Σχεδίου της ΚΑΠ 2023–2027, οι οποίες καλύπτουν ένα ευρύ φάσμα επενδυτικών αναγκών.

Μεταξύ άλλων, προβλέπεται η χρηματοδότηση για:

ανέγερση, επέκταση και εκσυγχρονισμό γεωργικών κτιρίων και εγκαταστάσεων,
αγορά και εγκατάσταση καινούργιου μηχανολογικού και λοιπού εξοπλισμού,
εγκατάσταση φυτειών,
μελισσοκομικού αυτοκινήτου,
αγορά γης, όπου προβλέπεται,
επενδύσεις εξοικονόμησης νερού,
παραγωγή και αποθήκευση ενέργειας από ΑΠΕ για τις ανάγκες της εκμετάλλευσης,
επεξεργασία και επαναχρησιμοποίηση γεωργοκτηνοτροφικών αποβλήτων και παραπροϊόντων,
τις αναγκαίες μελέτες που συνδέονται άμεσα με την υλοποίηση των επενδύσεων.

Ποιοι αγρότες μηδενίζουν τον φόρο

Σήμερα στην κατηγορία των κατά κύριο επάγγελμα αγροτών που πληρούν τα συγκεκριμένα χαρακτηριστικά βρίσκονται 245.907 φυσικά πρόσωπα. Τα αγροτικά εισοδήματά τους φορολογούνται αυτοτελώς με την κλίμακα των μισθωτών, ωστόσο το νέο καθεστώς αλλάζει σημαντικά τον τελικό λογαριασμό.Από το σύνολο των 245.907 αγροτών, άμεση φορολογική μείωση αναμένεται να δουν 47.091 παραγωγοί, οι οποίοι βρίσκονται σήμερα πάνω από το ισχύον αφορολόγητο όριο. Πρόκειται μάλιστα για μια σχετικά μικρή ομάδα που δηλώνει δυσανάλογα μεγάλο μέρος του συνολικού αγροτικού εισοδήματος: περίπου 850 εκατ. ευρώ από συνολικά 1,5 δισ. ευρώ, δηλαδή περίπου το 56%.Η αλλαγή έρχεται να ενισχύσει περαιτέρω τις φορολογικές ελαφρύνσεις που έχουν ήδη αρχίσει να εφαρμόζονται, καθώς από το 2026 έχουν υπάρξει αλλαγές στους συντελεστές για μισθωτούς, επαγγελματίες και αγρότες, όπως έχει παρουσιάσει το MoneyPress στον νέο φορολογικό χάρτη για εισοδήματα και οικογένειες.

Από τα 8.633 στα 22.204 ευρώ το αφορολόγητο

Η πραγματική έκταση της αλλαγής γίνεται περισσότερο αντιληπτή από το νέο αφορολόγητο. Για έναν κατά κύριο επάγγελμα αγρότη χωρίς παιδιά, το όριο ουσιαστικά ανεβαίνει από τα σημερινά 8.633 ευρώ στα 22.204 ευρώ.Αυτό συμβαίνει επειδή μηδενίζεται ο φορολογικός συντελεστής για το εισόδημα έως τις 20.000 ευρώ, ενώ λαμβάνεται υπόψη και η έκπτωση φόρου που ισχύει για τους κατά κύριο επάγγελμα αγρότες.Η διαφοροποίηση είναι σημαντική σε σχέση με το παλαιότερο φορολογικό καθεστώς. Το MoneyPress έχει παρουσιάσει στο παρελθόν αναλυτικά τον τρόπο με τον οποίο υπολογίζεται ο φόρος στα εισοδήματα από αγροτική δραστηριότητα, με την έκπτωση φόρου να αποτελεί κρίσιμο στοιχείο για τον τελικό λογαριασμό.

Τα τρία παραδείγματα – Πόσο μειώνεται ο φόρος

Τα παραδείγματα της εξειδίκευσης του οικονομικού επιτελείου δείχνουν καθαρά το μέγεθος της ελάφρυνσης.

Αγρότης χωρίς παιδιά με ετήσιο εισόδημα 15.000 ευρώ πλήρωνε μέχρι σήμερα φόρο 1.183 ευρώ. Με το νέο καθεστώς ο φόρος μηδενίζεται, άρα το ετήσιο όφελος είναι 1.183 ευρώ.

Αγρότης με δύο παιδιά και εισόδημα 20.000 ευρώ πλήρωνε φόρο 1.540 ευρώ. Με τις νέες ρυθμίσεις ο φόρος επίσης μηδενίζεται, αφήνοντας ολόκληρο το ποσό των 1.540 ευρώ στο διαθέσιμο εισόδημα της οικογένειας.

Ακόμη μεγαλύτερο είναι το όφελος για όσους ξεπερνούν τα 20.000 ευρώ. Αγρότης χωρίς παιδιά με εισόδημα 30.000 ευρώ πλήρωνε φόρο 5.083 ευρώ. Με το νέο σύστημα θα καταβάλλει 2.183 ευρώ, δηλαδή 2.900 ευρώ λιγότερα.

Δεν αφορά όλους όσοι έχουν αγροτικό εισόδημα

Εδώ χρειάζεται ιδιαίτερη προσοχή, καθώς ο τίτλος «μηδενικός φόρος για τους αγρότες» μπορεί εύκολα να δημιουργήσει λανθασμένη εικόνα.Η ρύθμιση δεν αφορά τους ετεροεπαγγελματίες που απλώς αποκτούν κάποιο εισόδημα από χωράφια ή άλλη αγροτική δραστηριότητα. Για να εφαρμοστεί ο μηδενικός συντελεστής απαιτείται ο δικαιούχος να είναι κατά κύριο επάγγελμα αγρότης και πάνω από το 50% του συνολικού εισοδήματός του να προέρχεται από αγροτική δραστηριότητα.Αυτή η διάκριση είναι ιδιαίτερα σημαντική, καθώς η φορολογική αντιμετώπιση των αγροτικών εισοδημάτων έχει αλλάξει αρκετές φορές τα τελευταία χρόνια. Παλαιότερα, για παράδειγμα, το MoneyPress είχε αναλύσει τι πληρώνουν οι φορολογούμενοι για εισοδήματα που προέρχονται από χωράφια, όπου η ιδιότητα του κατά κύριο επάγγελμα αγρότη έχει καθοριστική σημασία.

Γιατί γίνεται η αλλαγή

Το οικονομικό επιτελείο δεν παρουσιάζει το μέτρο αποκλειστικά ως φορολογική ελάφρυνση. Σύμφωνα με την εξειδίκευση του Υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, επιδιώκεται αφενός η ενίσχυση του διαθέσιμου εισοδήματος των παραγωγών και αφετέρου η δημιουργία κινήτρων ώστε οι σημερινοί αγρότες να παραμείνουν στον πρωτογενή τομέα.Παράλληλος στόχος είναι να γίνει περισσότερο ελκυστική η είσοδος νέων παραγωγών, ώστε σε βάθος χρόνου να αυξηθεί η εγχώρια αγροτική παραγωγή.Η οικονομική λογική της παρέμβασης είναι επομένως διπλή: περισσότερα χρήματα να παραμένουν στους παραγωγούς, αλλά ταυτόχρονα η φορολογία να χρησιμοποιηθεί ως εργαλείο αντιμετώπισης της συρρίκνωσης του ενεργού αγροτικού πληθυσμού.

Πόσο κοστίζει το μέτρο στον προϋπολογισμό

Η νέα φοροαπαλλαγή έχει σημαντικό αλλά συγκεκριμένο δημοσιονομικό κόστος. Για το πρώτο έτος εφαρμογής υπολογίζεται σε 87 εκατ. ευρώ, ενώ από το 2028 και μετά το ετήσιο κόστος εκτιμάται στα 56 εκατ. ευρώ.Το ποσό αυτό μετατρέπεται ουσιαστικά σε πρόσθετο διαθέσιμο εισόδημα για τους δικαιούχους παραγωγούς. Η κυβέρνηση προσδοκά ότι μέρος του θα επιστρέψει στην πραγματική οικονομία μέσω κατανάλωσης και επενδύσεων στις αγροτικές εκμεταλλεύσεις.

Η πρώτη μεγάλη αλλαγή στις δηλώσεις του 2027

Το σημαντικό για τους αγρότες είναι ότι η αλλαγή δεν αφορά τις δηλώσεις που έχουν ήδη υποβληθεί. Η εφαρμογή ξεκινά από το φορολογικό έτος 2026, επομένως το νέο καθεστώς θα εμφανιστεί στα εκκαθαριστικά των φορολογικών δηλώσεων του 2027.Για τους 47.091 αγρότες που σήμερα βρίσκονται πάνω από το αφορολόγητο όριο, η διαφορά μπορεί να είναι ιδιαίτερα αισθητή. Σε εισοδήματα έως 20.000 ευρώ ο φόρος μπορεί να μηδενιστεί, ενώ σε υψηλότερα εισοδήματα το όφελος μπορεί να φτάσει έως τα 2.900 ευρώ τον χρόνο.

Η παρέμβαση αποτελεί έτσι μια από τις μεγαλύτερες στοχευμένες φορολογικές ελαφρύνσεις για τον πρωτογενή τομέα των τελευταίων ετών. Το πραγματικό στοίχημα, ωστόσο, είναι εάν η φορολογική ελάφρυνση, μαζί με τις υπόλοιπες παρεμβάσεις για το κόστος παραγωγής και τη χρηματοδότηση, θα καταφέρει να δημιουργήσει τις συνθήκες ώστε περισσότερες αγροτικές εκμεταλλεύσεις να παραμείνουν οικονομικά βιώσιμες.

]]> https://www.moneypress.gr/nea-kap-pano-apo-20-dis-eyro-gia-tin-ellin/ Sat, 05 Sep 2026 15:00:05 +0000 https://www.moneypress.gr/?p=219240 Πόρους που μπορούν να ξεπεράσουν τα 20 δισ. ευρώ έχει τη δυνατότητα να κινητοποιήσει η Ελλάδα για τη γεωργία και τις αγροτικές περιοχές στο πλαίσιο της νέας Κοινής Αγροτικής Πολιτικής 2028–2034, όπως επισήμανε ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης Κωστής Χατζηδάκης.Μιλώντας στη Θεσσαλονίκη, στην τέταρτη συνεδρίαση του εθνικού διαλόγου για τη νέα ΚΑΠ, ο κ. Χατζηδάκης έδωσε έμφαση στην ανάγκη αλλαγής φιλοσοφίας: τα ευρωπαϊκά κονδύλια δεν θα πρέπει να αντιμετωπίζονται μόνο ως επιδοτήσεις, αλλά ως εργαλείο για αύξηση της παραγωγικότητας και μετασχηματισμό του πρωτογενούς τομέα.

Πού θα δοθεί το βάρος

Στο επίκεντρο της ελληνικής στρατηγικής βρίσκονται έξι βασικές κατευθύνσεις: παραγωγικές επενδύσεις, σύγχρονες υποδομές, νέες τεχνολογίες, ανανέωση του αγροτικού πληθυσμού, μείωση του κόστους παραγωγής και ισχυρότερη σύνδεση των ενισχύσεων με την πραγματική παραγωγή.

Ιδιαίτερη σημασία αποκτά η τεχνολογική αναβάθμιση των εκμεταλλεύσεων. Η αξιοποίηση της γεωργίας ακριβείας, σύγχρονων αρδευτικών συστημάτων και ψηφιακών εργαλείων μπορεί να περιορίσει το κόστος και να βελτιώσει την ανταγωνιστικότητα των ελληνικών προϊόντων.Παράλληλα, η κυβέρνηση επιδιώκει ένα απλούστερο και περισσότερο κατανοητό πλαίσιο της ΚΑΠ, με λιγότερη γραφειοκρατία για τους παραγωγούς.

Στήριξη στους πραγματικούς παραγωγούς

Κρίσιμο στοιχείο αποτελεί και το νέο σύστημα καταβολής των αγροτικών ενισχύσεων με τη μετάβαση από τον ΟΠΕΚΕΠΕ στην ΑΑΔΕ. Σύμφωνα με τον Κωστή Χατζηδάκη, στόχος είναι μεγαλύτερη διαφάνεια και αξιοπιστία στους ελέγχους και στις πληρωμές, ώστε οι διαθέσιμοι πόροι να κατευθύνονται δικαιότερα στους πραγματικούς παραγωγούς.Το μεγάλο στοίχημα της περιόδου 2028–2034 είναι επομένως η νέα ΚΑΠ να μην περιοριστεί στη διανομή κοινοτικών χρημάτων. Η κυβέρνηση επιδιώκει τα 20+ δισ. ευρώ να λειτουργήσουν ως επενδυτικό κεφάλαιο που θα αυξήσει την παραγωγή, θα δημιουργήσει μεγαλύτερες και βιώσιμες αγροτικές εκμεταλλεύσεις και θα κάνει ελκυστικότερη την επιστροφή νέων ανθρώπων στην ύπαιθρο.

]]> https://www.moneypress.gr/elga-pano-apo-21-dis-eyro-apozimioseis-s/ Sat, 05 Sep 2026 12:00:21 +0000 https://www.moneypress.gr/?p=219254 Περισσότερα από 2,1 δισ. ευρώ έχει καταβάλει ο ΕΛΓΑ την περίοδο 2020–2026 για αποζημιώσεις σε αγρότες και κτηνοτρόφους, αλλά και μέσω προγραμμάτων κρατικών ενισχύσεων που ενεργοποιήθηκαν μετά τις μεγάλες φυσικές καταστροφές των τελευταίων ετών.Τα στοιχεία αποτυπώνουν το αυξανόμενο οικονομικό κόστος που προκαλούν στον ελληνικό πρωτογενή τομέα τα ακραία καιρικά φαινόμενα, από πλημμύρες και παγετούς μέχρι πυρκαγιές και χαλαζοπτώσεις. Την ίδια στιγμή, τα έσοδα του Οργανισμού από την ειδική ασφαλιστική εισφορά παραμένουν σχετικά σταθερά, γεγονός που δημιουργεί αυξημένες πιέσεις στη χρηματοοικονομική ισορροπία του συστήματος.

Πού πήγαν τα 1,88 δισ. ευρώ

Από το συνολικό ποσό, 1.881.765.977,34 ευρώ καταβλήθηκαν μέσω των Κανονισμών Ασφάλισης του ΕΛΓΑ για ζημιές στη φυτική παραγωγή και το ζωικό κεφάλαιο.Από αυτά, περίπου 1,07 δισ. ευρώ προήλθαν από τα έσοδα του Οργανισμού μέσω της ειδικής ασφαλιστικής εισφοράς που καταβάλλουν οι παραγωγοί, ενώ επιπλέον 812,25 εκατ. ευρώ καλύφθηκαν από τον Τακτικό Προϋπολογισμό και ειδικά προγράμματα που συνδέθηκαν με μεγάλες καταστροφές, όπως ο «Ιανός» και τα ακραία φαινόμενα «Daniel–Elias».

Λυκουρέντζος: Κρίσιμη στήριξη για τα αγροτικά νοικοκυριά

Ο πρόεδρος του ΕΛΓΑ Ανδρέας Λυκουρέντζος υπογράμμισε ότι οι αποζημιώσεις αποτελούν παρέμβαση ιδιαίτερης σημασίας για τη στήριξη των αγροτικών νοικοκυριών όταν βρίσκονται αντιμέτωπα με ακραία καιρικά φαινόμενα και μεγάλες ζημιές.Τα τελευταία χρόνια έχει δοθεί μεγαλύτερη βαρύτητα και στην ταχύτητα των πληρωμών. Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτέλεσαν οι προκαταβολές μετά τις καταστροφές από τον «Ιανό» και τον «Daniel», ώστε οι πληγέντες παραγωγοί να αποκτήσουν ταχύτερα την αναγκαία ρευστότητα.

Το μεγάλο στοίχημα για την επόμενη ημέρα

Το ύψος των αποζημιώσεων αναδεικνύει όμως και μια μεγαλύτερη πρόκληση: όσο αυξάνεται η συχνότητα και η ένταση των ακραίων φαινομένων, τόσο μεγαλύτερες γίνονται οι ανάγκες χρηματοδότησης του ασφαλιστικού συστήματος της αγροτικής παραγωγής.Για τον πρωτογενή τομέα, επομένως, η συζήτηση δεν αφορά πλέον μόνο το πόσο γρήγορα καταβάλλονται οι αποζημιώσεις, αλλά και το πώς θα δημιουργηθεί ένα βιώσιμο μοντέλο ασφάλισης και πρόληψης που θα μπορεί να ανταποκριθεί στις νέες συνθήκες που διαμορφώνει η κλιματική κρίση.

]]> https://www.moneypress.gr/aade-apo-2-septemvrioy-oi-aitiseis-plir/ Wed, 02 Sep 2026 05:00:36 +0000 https://www.moneypress.gr/?p=219031 Από την Τετάρτη 2 Σεπτεμβρίου 2026 ξεκινά η ηλεκτρονική υποβολή αιτημάτων πληρωμής και προκαταβολής για τα Σχέδια Βελτίωσης Γεωργικών Εκμεταλλεύσεων και τις επενδύσεις εξοικονόμησης ύδατος. Η διαδικασία θα πραγματοποιείται μέσω του Πληροφοριακού Συστήματος Κρατικών Ενισχύσεων (ΠΣΚΕ), με την ΑΑΔΕ να καθορίζει το νέο πλαίσιο για την καταβολή της δημόσιας οικονομικής στήριξης στους δικαιούχους.

Ποιες επενδύσεις αφορά

Η διαδικασία αφορά δύο συγκεκριμένες Παρεμβάσεις του Στρατηγικού Σχεδίου της Κοινής Αγροτικής Πολιτικής 2023-2027.

Πρόκειται για την Π3-73-2.1 «Σχέδια Βελτίωσης Γεωργικών Εκμεταλλεύσεων που συμβάλλουν στην Ανταγωνιστικότητα» και την Π3-73-2.2 «Επενδύσεις στις Γεωργικές Εκμεταλλεύσεις που συμβάλλουν στην Εξοικονόμηση Ύδατος».

Η έναρξη της διαδικασίας αποτελεί σημαντική εξέλιξη για τους δικαιούχους που έχουν πραγματοποιήσει ή βρίσκονται στη διαδικασία ολοκλήρωσης επενδύσεων και αναμένουν την καταβολή της αντίστοιχης δημόσιας χρηματοδότησης.

Οι αιτήσεις ξεκινούν στις 2 Σεπτεμβρίου

Από τις 2 Σεπτεμβρίου 2026, οι δικαιούχοι θα μπορούν να καταθέτουν ψηφιακά τα αιτήματα πληρωμής ή προκαταβολής.

Η διαδικασία πραγματοποιείται μέσω του Πληροφοριακού Συστήματος Κρατικών Ενισχύσεων (ΠΣΚΕ), στο οποίο υποβάλλονται τα απαραίτητα στοιχεία και δικαιολογητικά.

Το πλαίσιο καθορίζεται με την απόφαση Α.1170/2026 του διοικητή της ΑΑΔΕ, Γιώργου Πιτσιλή, η οποία δημοσιεύθηκε στο ΦΕΚ Β΄ 5282.

Ποιους δικαιούχους καλύπτει

Ιδιαίτερη προσοχή χρειάζεται στο γεγονός ότι η νέα διαδικασία δεν αφορά γενικά κάθε νέο επενδυτικό σχέδιο αγρότη.

Καλύπτει αποκλειστικά τις ανειλημμένες υποχρεώσεις που προέρχονται από τις Δράσεις 4.1.1-4.1.3, 4.1.2 και 4.1.5 του Προγράμματος Αγροτικής Ανάπτυξης 2014-2022 και έχουν μεταφερθεί στο Στρατηγικό Σχέδιο ΚΑΠ 2023-2027.

Στόχος είναι να εξασφαλιστεί η συνέχεια της χρηματοδότησης και να ολοκληρωθούν επενδυτικά σχέδια του πρωτογενούς τομέα που είχαν ενταχθεί στο προηγούμενο πρόγραμμα.

Προκαταβολή έως 50%

Το νέο πλαίσιο έχει ιδιαίτερη σημασία για τη ρευστότητα των δικαιούχων, καθώς προβλέπει δυνατότητα χορήγησης προκαταβολής έως 50% της υπολειπόμενης δημόσιας δαπάνης, υπό τις προβλεπόμενες προϋποθέσεις και μετά την έκδοση της σχετικής απόφασης συνεχιζόμενων πράξεων.

Για τη χορήγηση προκαταβολής προβλέπεται η κατάθεση της απαιτούμενης εγγυητικής επιστολής.

Η δυνατότητα αυτή μπορεί να διευκολύνει σημαντικά τους παραγωγούς που χρειάζονται πρόσθετη ρευστότητα προκειμένου να ολοκληρώσουν τις επενδύσεις τους χωρίς να χρηματοδοτήσουν εξ ολοκλήρου το υπόλοιπο έργο με ίδια κεφάλαια.

Μερικές και τελικές πληρωμές

Η απόφαση δεν περιορίζεται στις προκαταβολές. Καθορίζει επίσης τη διαδικασία για μερικές και τελικές πληρωμές των επενδυτικών σχεδίων.

Ο δικαιούχος υποβάλλει το σχετικό αίτημα μέσω ΠΣΚΕ μαζί με τα απαιτούμενα δικαιολογητικά και ακολουθούν οι προβλεπόμενοι διοικητικοί και, όπου απαιτείται, επιτόπιοι έλεγχοι.

Βασικός στόχος είναι να πιστοποιηθεί ότι οι δαπάνες που δηλώνονται είναι επιλέξιμες, ότι η επένδυση έχει πραγματοποιηθεί σύμφωνα με την εγκεκριμένη πράξη και ότι τηρούνται οι όροι χρηματοδότησης.

Επενδύσεις για πιο ανταγωνιστικές εκμεταλλεύσεις

Τα Σχέδια Βελτίωσης αποτελούν ένα από τα σημαντικότερα εργαλεία χρηματοδότησης για τον εκσυγχρονισμό του ελληνικού πρωτογενούς τομέα.

Μέσω των σχετικών δράσεων έχουν χρηματοδοτηθεί επενδύσεις σε γεωργικό εξοπλισμό, μηχανήματα, κτιριακές εγκαταστάσεις και τεχνολογίες που μπορούν να μειώσουν το κόστος παραγωγής και να αυξήσουν την παραγωγικότητα.

Η σημασία των νέων επενδύσεων στον αγροτικό τομέα είναι ιδιαίτερα μεγάλη, καθώς το ΥΠΑΑΤ είχε θέσει σε διαβούλευση επενδύσεις 262,6 εκατ. ευρώ για τις γεωργικές εκμεταλλεύσεις, μεταξύ των οποίων περιλαμβάνονται τα Σχέδια Βελτίωσης και οι επενδύσεις εξοικονόμησης ύδατος.

Γιατί αποκτά μεγαλύτερη σημασία η εξοικονόμηση νερού

Ξεχωριστή βαρύτητα έχει η Παρέμβαση Π3-73-2.2, η οποία αφορά επενδύσεις που μειώνουν την κατανάλωση νερού στις γεωργικές εκμεταλλεύσεις.

Η λειψυδρία και οι αυξανόμενες ανάγκες άρδευσης καθιστούν πλέον τη διαχείριση των υδάτινων πόρων κρίσιμο οικονομικό ζήτημα για την ελληνική γεωργία.

Σύγχρονα συστήματα άρδευσης, τεχνολογίες παρακολούθησης της κατανάλωσης και επενδύσεις που περιορίζουν τις απώλειες νερού μπορούν να μειώσουν τόσο το περιβαλλοντικό αποτύπωμα όσο και το πραγματικό κόστος παραγωγής.

Τι πρέπει να προσέξουν οι δικαιούχοι

Οι ενδιαφερόμενοι πρέπει πριν από την υποβολή του αιτήματος να ελέγξουν προσεκτικά ότι τα στοιχεία του επενδυτικού σχεδίου και τα παραστατικά που καταχωρίζονται στο ΠΣΚΕ συμφωνούν με την εγκεκριμένη πράξη.

Ιδιαίτερη σημασία έχουν η ορθή καταχώριση των δαπανών, τα νόμιμα παραστατικά, η απόδειξη εξόφλησης και η τήρηση των προβλεπόμενων όρων του προγράμματος.

Τυχόν ελλείψεις μπορούν να καθυστερήσουν την ολοκλήρωση του ελέγχου και επομένως την πληρωμή.

Για τεχνικά ζητήματα σχετικά με τη λειτουργία του ΠΣΚΕ, οι ενδιαφερόμενοι μπορούν να απευθύνονται στην υπηρεσία υποστήριξης Help Desk της ΜΟΔ.

Τι αλλάζει από τις 2 Σεπτεμβρίου

Η ενεργοποίηση του ΠΣΚΕ από τις 2 Σεπτεμβρίου ανοίγει ουσιαστικά τον δρόμο για την επόμενη φάση των πληρωμών σε επενδύσεις που έχουν μεταφερθεί από το ΠΑΑ 2014-2022 στη νέα ΚΑΠ.

Για τους δικαιούχους, το σημαντικότερο είναι ότι μπορούν πλέον να κινήσουν ηλεκτρονικά τη διαδικασία για προκαταβολή, μερική ή τελική πληρωμή, ανάλογα με το στάδιο στο οποίο βρίσκεται το επενδυτικό τους σχέδιο.

Η δυνατότητα προκαταβολής έως 50% της υπολειπόμενης δημόσιας δαπάνης μπορεί παράλληλα να αποτελέσει σημαντική ανάσα ρευστότητας για γεωργικές εκμεταλλεύσεις που βρίσκονται ακόμη στη φάση υλοποίησης των επενδύσεών τους.

Η ρύθμιση αφορά τους δικαιούχους της Παρέμβασης Π3-75.1 «Εγκατάσταση Γεωργών Νεαρής Ηλικίας» του Στρατηγικού Σχεδίου της Κοινής Αγροτικής Πολιτικής 2023-2027 (ΣΣ ΚΑΠ), καθώς και τους δικαιούχους του Υπομέτρου 6.1 «Εγκατάσταση Νέων Γεωργών» του Προγράμματος Αγροτικής Ανάπτυξης 2014-2022, των οποίων οι ενισχύσεις αποτελούν ανειλημμένες υποχρεώσεις του ΣΣ ΚΑΠ.

Η ρύθμιση αποσκοπεί στην απρόσκοπτη καταβολή των ενισχύσεων σε περίπου 24.000 νέους γεωργούς, αίροντας ένα διοικητικό εμπόδιο που δυσχεραίνει την πληρωμή τους. Η απαίτηση προσκόμισης φορολογικής και ασφαλιστικής ενημερότητας δυσχέραινε την ταχεία και απρόσκοπτη καταβολή των ενισχύσεων, χωρίς να προκύπτει ταμειακό όφελος για το Δημόσιο, καθώς οι συγκεκριμένες ενισχύσεις είναι ακατάσχετες, ασυμψήφιστες και δεν υπόκεινται σε παρακράτηση.

Σύμφωνα με τη νέα ρύθμιση:

* αίρεται ένα σημαντικό διοικητικό εμπόδιο,

* εξασφαλίζεται η άμεση παροχή της αναγκαίας ρευστότητας στους νέους γεωργούς,

* διευκολύνεται η ομαλή υλοποίηση των επιχειρηματικών σχεδίων και

* διασφαλίζεται η πλήρης και έγκαιρη απορρόφηση των διαθέσιμων ενωσιακών πόρων.

Η προτεινόμενη παρέμβαση εντάσσεται στην προσπάθεια του ΥΠΑΑΤ για την απλούστευση των διαδικασιών, την επιτάχυνση των πληρωμών και την ουσιαστική στήριξη των νέων ανθρώπων που επιλέγουν να δραστηριοποιηθούν στον πρωτογενή τομέα.

Αγροτικά προϊόντα: Τι αλλάζει με τα ψηφιακά δελτία

Με τη σειρά τους οι αγρότες χωρίζονται σε κατηγορίες, καθώς άλλοι θα εκδίδουν από μόνοι τους το παραστατικό, άλλοι θα είναι εξαιρούμενοι, ενώ σε αρκετές περιπτώσεις την ψηφιακή υποχρέωση θα μπορεί να την αναλάβει ο έμπορος, ο συνεταιρισμός ή το ελαιοτριβείο αντί για τον παραγωγό. Η ΑΑΔΕ σύμφωνα με τις νέες διευκρινίσεις που εξέδωσε, ξεκαθαρίζει τα πράγματα επισημαίνοντας ότι όλα αυτά είναι προσωρινά για τους επόμενους δύο μήνες της μετάβασης. Από 12 Οκτωβρίου που η υποχρέωση θα ισχύει καθολικά, θα φανεί ποιοι και κατά πόσον θα μπορέσουν να προσαρμοστούν στις αλλαγές.

Με βάση τη νέα απόφαση (εγκύκλιο Ε.2038/2026) του διοικητή της ΑΑΔΕ Γιώργου Πιτσιλή:

• όσοι ανήκουν στο ειδικό καθεστώς ΦΠΑ (μικροί παραγωγοί που έχουν κάποιες "ρίζες» στο χωριό ή μια μικρή παραγωγή όπως πχ ροδάκινα κλπ.) δεν θα εκδίδουν οι ίδιοι ψηφιακό δελτίο αποστολής. Τη δουλειά αυτή την κάνει ο παραλήπτης, π.χ. έμπορος, ελαιοτριβεία ή συνεταιρισμός, με δελτίο ποσοτικής παραλαβής.
• οι επαγγελματίες αγρότες του κανονικού καθεστώτος ΦΠΑ, αλλά και οι ετεροεπαγγελματίες οι οποίοι έχουν και παράλληλη αγροτική δραστηριότητα, μπορούν, σε ορισμένες περιπτώσεις, να αφήνουν την έκδοση στον αντισυμβαλλόμενο, με ένδειξη «Αντίστροφη Διακίνηση» -υπό την προϋπόθεση πιθανώς όμως και της σύμφωνης γνώμης του αγοραστή.
• για μεταφορά προϊόντων μεταξύ χωραφιού και αποθήκης του ίδιου παραγωγού, δεν χρειάζεται ψηφιακό δελτίο αν η απόσταση είναι έως 10 χιλιόμετρα. Ερωτηματικό πάντως παραμένει, όταν στο χωράφι δεν υπάρχει πλάστιγγα, τι θα ισχύει για τη μεταφορά στο σημείο ζύγισης (το οποίο μπορεί να είναι πχ 500 μέτρα μακριά από το χωράφι) εάν δεν εκδώσει Δελτίο Αποστολής. Θεωρητικά, στο πλαίσιο ενός ενδεχόμενου -αυστηρού- ελέγχου, το πρόστιμο θα μπορεί να είναι 5.000 ευρώ.
• για τις λαϊκές ή υπαίθριες αγορές, το συγκεντρωτικό δελτίο αποστολής μπορεί να είναι χειρόγραφο έως 11/10/2026 (ημερομηνία έναρξης της 2ης φάσης), ενώ από 12/10/2026 γίνεται υποχρεωτικά ψηφιακό για όλους τους επαγγελματίες, αγρότες.
• ό,τι δεν πουληθεί , γυρίζει πίσω με το ίδιο δελτίο. Στην επιστροφή στην εγκατάσταση , εκδίδεται δελτίο ποσοτικής παραλαβής. Στόχος είναι να διευκολυνθούν στην εφαρμογή του μέτρου οι παραγωγοί και πωλητές.

Νέοι κανόνες

Με άλλα λόγια, η ΑΑΔΕ αναγνωρίζει τη δυσκολία μετάβασης και προσπαθεί να διευκολύνει, διευκρινίζοντας πως το σύστημα δεν είναι ίδιο για όλους: αλλιώς θα δουλεύει ο μικρός παραγωγός του ειδικού καθεστώτος, αλλιώς ο επαγγελματίας αγρότης, αλλιώς το ελαιοτριβείο και αλλιώς η λαϊκή αγορά. Και για να μην προκληθεί χάος, έχουν τεθεί εξαιρέσεις, μεταβατικές ημερομηνίες και ειδικοί κανόνες για επιστροφές, αδιάθετα προϊόντα και κοντινές μεταφορές.

Συγκεκριμένα, με βάση το νέο πλαίσιο:

1. στόχος είναι ο μικρός παραγωγός να μη χρειάζεται να “τρέχει” ο ίδιος να χειριστεί το ψηφιακό παραστατικό. Μένει να φανεί πώς θα εφαρμοστεί αυτό στην πράξη: αν θα δεσμεύεται να το αναλαμβάνει πχ ο έμπορος ή, αν ο έμπορος αρνηθεί, η υποχρέωση έκδοσης θα επιστρέφει στον αγρότη.

2. Για τους αγρότες του κανονικού καθεστώτος ΦΠΑ, τα πράγματα είναι πιο σύνθετα. Ωστόσο και εκεί υπάρχει ευελιξία. Η ΑΑΔΕ επιτρέπει, σε ορισμένες περιπτώσεις, το παραστατικό να εκδίδεται όχι από τον ίδιο τον αγρότη αλλά από τον αντισυμβαλλόμενο, δηλαδή από τον έμπορο, τον συνεταιρισμό ή το ελαιοτριβείο. Σε αυτή την περίπτωση μπαίνει η ένδειξη «Αντίστροφη Διακίνηση». Και αυτή η ρύθμιση είναι κρίσιμη στην εφαρμογή της, γιατί στόχο έχει να διευκολύνει πρακτικά την καθημερινή δουλειά, όταν η μεταφορά γίνεται με το όχημα του ίδιου του παραγωγού.

3. Η εγκύκλιος προβλέπει επίσης ότι δεν χρειάζεται ψηφιακό δελτίο όταν τα προϊόντα μεταφέρονται ανάμεσα σε χωράφια και αποθηκευτικούς χώρους του ίδιου παραγωγού, εφόσον η απόσταση δεν ξεπερνά τα 10 χιλιόμετρα. Το μέτρο αυτό λύνει τα χέρια σε πολλούς αγρότες που κάνουν μικρές, καθημερινές μεταφορές.

4. Για τις λαϊκές αγορές και τις υπαίθριες αγορές προβλέπονται επίσης ειδικοί κανόνες. Μέχρι και τις 11 Οκτωβρίου 2026 επιτρέπεται ακόμη η χειρόγραφη έκδοση του Συγκεντρωτικού Δελτίου Αποστολής, ενώ από τις 12 Οκτωβρίου 2026 η έκδοση θα γίνεται υποχρεωτικά ψηφιακά.

Ωστόσο αν κάποια προϊόντα μείνουν απούλητα -όπως συχνά συμβαίνει- δεν χρειάζεται να γίνει «απογραφή» κάθε φορά που σχολάει η αγορά. Τα προϊόντα θα επιστρέφουν με το ίδιο δελτίο στην έδρα του παραγωγού και εκεί εκδίδεται δελτίο ποσοτικής παραλαβής. Αν ο παραγωγός πάει σε περισσότερες από μία λαϊκές αγορές χωρίς να επιστρέψει ενδιάμεσα στην έδρα του, το αρχικό παραστατικό καλύπτει όλη τη διαδρομή. Μένει να φανεί πάντως, κατά πόσον μπορεί η διαδικασία να τηρηθεί με ακρίβεια, στην (συχνή) περίπτωση όπου ο παραγωγός έχει πετάξει τα υπόλοιπα της παραγωγής στους «καφέ κάδους» τροφίμων και επιστρέφει χωρίς φορτίο στην έδρα του.

Επιπλέον, η ΑΑΔΕ προβλέπει ότι αν υπάρξει διακοπή σύνδεσης ή ρεύματος, η συναλλαγή δεν διακόπτεται. Το παραστατικό μπορεί να εκδοθεί χειρόγραφα (αν η συναλλαγή γίνεται εκτός της εγκατάστασης) ή με σχετική ένδειξη και να διαβιβαστεί αργότερα, όταν επανέλθει η σύνδεση.