«Οι άνθρωποι αρχίζουν να βλέπουν, με την τεχνητή νοημοσύνη και την παραγωγική τεχνητή νοημοσύνη, τις δυνατότητες αυτών των τεχνολογιών να είναι πιο παραγωγικές… σε έναν κόσμο όπου το κόστος απασχόλησης αυξάνεται», δήλωσε στους FT ο διευθύνων σύμβουλος και συνεργάτης της BCG, Νικ Σάουθ.

«Με τον καιρό θα δείτε οργανισμούς να αναδιαμορφώνουν το μέγεθος και το σχήμα του εργατικού δυναμικού τους».

Οι εταιρείες έχουν προειδοποιήσει για κόστος δισεκατομμυρίων λιρών από την κίνηση της Ριβς να αυξήσει το ποσοστό των εργοδοτικών ασφαλιστικών εισφορών και να μειώσει το όριο αποδοχών από το οποίο ξεκινά ο φόρος. Οι εργοδότες προετοιμάζονται επίσης για αύξηση του εθνικού μισθού διαβίωσης.

Οι προγραμματισμένες μεταρρυθμίσεις για τα δικαιώματα των εργαζομένων από την κυβέρνηση των Εργατικών, συμπεριλαμβανομένης της άρσης της προβλεπόμενης περιόδου προστασίας από άδικες απολύσεις και του τερματισμού των «εκμεταλλευτικών» συμβάσεων, αναμένεται επίσης να αυξήσουν το κόστος των εργοδοτών.

Λιγότερες προσλήψεις περισσότερη τεχνητή νοημοσύνη

Το 57% των στελεχών που συμμετείχαν στην έρευνα της BCG δήλωσε ότι θα προσλάμβανε λιγότερα άτομα το 2025 ως αποτέλεσμα των μεταρρυθμίσεων. Η δημοσκόπηση των ηγετών σε 251 επιχειρήσεις του Ηνωμένου Βασιλείου με περισσότερους από 50 υπαλλήλους η καθεμία διαπίστωσε ότι η επένδυση στην τεχνητή νοημοσύνη ήταν προτεραιότητα για το 44% των ερωτηθέντων φέτος.

Στέλεχος σε έναν από τους μεγαλύτερους εργοδότες του Ηνωμένου Βασιλείου είπε στους FT ότι η κυβέρνηση «αυξάνει το κόστος της απασχόλησης ανθρώπων με πολλούς τρόπους ταυτόχρονα, ακριβώς την στιγμή που εμφανίζονται οι δυνατότητες μείωσης του κόστους της τεχνητής νοημοσύνης».

«Θα επιταχύνει τις περικοπές θέσεων εργασίας σε όλη την οικονομία, δεν υπάρχει αμφιβολία», πρόσθεσε το στέλεχος.

Η ψηφιοποίηση ήδη επηρεάζει τις προσλήψεις. Ο όμιλος τηλεπικοινωνιών BT ανακοίνωσε το 2023 ότι θα περικόψει έως και 55.000 θέσεις εργασίας, ή το 42% του εργατικού δυναμικού του, μέχρι το τέλος της δεκαετίας. Οι FT έχουν αναφέρει ότι 10.000 από τις προγραμματισμένες περικοπές θέσεων εργασίας οφείλονταν στην ψηφιοποίηση και την αυτοματοποίηση.

Ο διευθύνων σύμβουλος της Klarna, Σεμπάστιαν Σιεμιατκόφσκι, δήλωσε τον Αύγουστο ότι η τεχνητή νοημοσύνη θα μπορούσε να βοηθήσει τον σουηδικό όμιλο πληρωμής με δόσεις να μειώσει τον αριθμό προσωπικού κατά περίπου το ήμισυ. Ο αριθμός των εργαζομένων της εταιρείας μειώθηκε κατά περισσότερο από ένα πέμπτο σε 3.500 πέρυσι.

Τα στοιχεία της BCG ακολουθούν μια σειρά από ζοφερές οικονομικές προβλέψεις για το Ηνωμένο Βασίλειο, με τους υπεύθυνους προσλήψεων να αναφέρουν περαιτέρω επιβράδυνση στις προσλήψεις τον Δεκέμβριο.

Το μακροοικονομικό περιβάλλον, η υγεία του εργατικού δυναμικού και η χαλάρωση των υπερβολικών προσλήψεων στον απόηχο της πανδημίας Covid-19 έχει επίσης τονιστεί ότι συμβάλλουν στην επιβράδυνση των προσλήψεων. Τα στοιχεία του Γραφείου Εθνικής Στατιστικής που δημοσιεύθηκαν τον Δεκέμβριο έδειξαν ότι οι θέσεις είχαν ήδη μειωθεί πριν από την ανακοίνωση του προϋπολογισμού.

Εν τω μεταξύ, η άνοδος της τεχνητής νοημοσύνης οδήγησε τις εταιρείες να αναζητήσουν προσωπικό με δεξιότητες που σχετίζονται με την τεχνολογία.

Η ζήτηση για στελέχη ΑΙ αυξάνεται

Η ζήτηση για μηχανικούς τεχνητής νοημοσύνης στο Ηνωμένο Βασίλειο εκτινάχθηκε το πρώτο εξάμηνο του 2024, σύμφωνα με την εταιρεία προσλήψεων Sanderson, παρά τις απολύσεις στον ευρύτερο τεχνολογικό τομέα τους τελευταίους 18 μήνες.

«Η τεχνητή νοημοσύνη θα αντικαταστήσει κάποιες θέσεις εργασίας, θα υποστηρίξει κάποιες θέσεις εργασίας και θα δημιουργήσει κάποιες θέσεις εργασίας, θα εξισορροπηθεί», δήλωσε στους FT ο Τζέιμς Κορκοράν, επικεφαλής προσλήψεων για κυβέρνηση και άμυνα της Sanderson.

Ένας κυβερνητικός εκπρόσωπος είπε ότι ο προϋπολογισμός πουγίνεται «μια φορά σε ένα κοινοβούλιο» θα «σαρώσει το παρασκήνιο» και ότι το Γραφείο Υπευθυνότητας του Προϋπολογισμού είχε «επιβεβαιώσει ότι η ανεργία επρόκειτο να μειωθεί».

Ο εκπρόσωπος είπε ότι η κυβέρνηση «επιτρέπει στις επιχειρήσεις να ευδοκιμήσουν έχοντας σταθεροποιήσει τα δημόσια οικονομικά, περιορίζοντας τον συντελεστή εταιρικού φόρου στο χαμηλότερο επίπεδο στο G7 και…δημιουργόντας μεγάλα συνταξιοδοτικά ταμεία για την ενίσχυση της επένδυσης σε βρετανικές επιχειρήσεις».

Το νομοσχέδιο για τα εργασιακά δικαιώματα θα υποστηρίξει «το σχέδιό για αύξηση της παραγωγικότητας διασφαλίζοντας ότι οι εργαζόμενοι έχουν επαρκείς μισθούς, ασφάλεια, αξιοπρέπεια και το βιοτικό επίπεδο που τους αξίζει», πρόσθεσε.

Στο πλαίσιο αυτό διοργανώνει επιμορφωτική ημερίδα με τίτλο:

«Αφήγηση ιστοριών με αστικοποίηση δεδομένων » (κωδικός ΟΠΣ 90123Δ24)

Τετάρτη 18 Σεπτεμβρίου 2024 από 12:00 έως 14:00  μέσω Webex!

– να εφοδιάσει τους συμμετέχοντες με τις απαραίτητες γνώσεις και δεξιότητες για να αναλύουν και να επεξεργάζονται  δεδομένα αποτελεσματικά.

– να κατανοήσουν οι συμμετέχοντες τη σημασία της αφήγησης ιστοριών με δεδομένα και

– να εξοπλιστούν με τις δεξιότητες που απαιτούνται για να επικοινωνούν με σαφήνεια και αποτελεσματικότητα.

Εγγραφές: Για τη συμμετοχή στην ημερίδα, σύμφωνα με την ανακοίνωση του ΥΠΕΣ «παρακαλούμε όπως εγγραφείτε στην υπηρεσία ηλεκτρονικής υποβολής αιτήσεων του Ε.Κ.Δ.Δ.Α., (εφόσον δεν είστε ήδη εγγεγραμμένοι/ες), στην ηλεκτρονική διεύθυνση:https://online.ekdd.gr/OnlineWeb/index.jsp

Μέσα στα επόμενα δύο χρόνια η τεχνολογία της ΑΙ θα επηρεάσει το 60% των θέσεων εργασίας στις ανεπτυγμένες οικονομίες και το 40% σε παγκόσμιο επίπεδο, δήλωσε η Κρισταλίνα Γκεοργκίεβα από το βήμα εκδήλωσης στη Ζυρίχη.

«Έχουμε ελάχιστο χρόνο να προετοιμάσουμε τον κόσμο, να προετοιμαστούν οι επιχειρήσεις» είπε στη διοργάνωση του Σουηδικού Ινστιτούτου Διεθνών Σπουδών, το οποίο υπάγεται στο Πανεπιστήμιο της Ζυρίχης.

«Θα μπορούσε να φέρει μεγάλη αύξηση της παραγωγικότητας αν τη διαχειριστούμε σωστά, θα μπορούσε όμως να φέρει και περισσότερη παραπληροφόρηση και, φυσικά, μεγαλύτερες ανισότητες στην κοινωνία μας».

O κίνδυνος είναι μεγαλύτερος σε επαγγέλματα με υψηλές απαιτήσεις σε δεξιότητες

Σύμφωνα με την Γκεοργκίεβα , η παγκόσμια οικονομία έχει γίνει πιο ευάλωτη σε κρίσεις τα τελευταία χρόνια, όπως έδειξε η πανδημία και ο πόλεμος στην Ουκρανία.

Παρόλα αυτά δεν βρισκόμαστε σε παγκόσμια ύφεση, διαβεβαίωσε η επικεφαλής του ΔΝΤ.

Η Κρισταλίνα Γκεοργκίεβα προβλέπει ότι η ΑΙ θα έχει και θετικές και αρνητικές συνέπειες (Reuters)

Οι φόβοι για την αγορά εργασίας φούντωσαν με την εμφάνιση συστημάτων ΑΙ που γράφουν κείμενα και παράγουν εικόνες και βίντεο σύμφωνα με τις οδηγίες του χρήστη.

Άλλοι προβλέπουν την εξαφάνιση των πιο ανιαρών επαγγελμάτων με παράλληλη αύξηση της παραγωγικότητας, άλλοι βλέπουν μεγάλο κίνδυνο για μια μεγάλη μερίδα εργαζομένων.

Οι εκτιμήσεις για τις συνέπειες ποικίλουν, ωστόσο οι προβλέψεις της Γκεοργκίεβα βρίσκεται γενικά σε συμφωνία με πρόσφατη έκθεση του Οργανισμού Οικονομικής Συνεργασίας και Ανάπτυξης, σύμφωνα με την οποία μία στις τέσσερις θέσεις εργασίας στην Ελλάδα απειλούνται από την ΑΙ.

O κίνδυνος εκτιμάται μάλιστα πως είναι μεγαλύτερος σε επαγγέλματα με υψηλές απαιτήσεις σε δεξιότητες, όπως τα διευθυντικά στελέχη και οι μηχανικοί, σύμφωνα με τον ΟΟΣΑ.

Αντίθετα, οι υπάλληλοι καθαριότητας και οι χειρωνάκτες είναι δύο κατηγορίες που σύμφωνα με την έκθεση δεν απειλούνται, τουλάχιστον για την ώρα.

Ανάμεσα σε αυτούς και ο Τζέρεμι Γκράνθαμ, ο επενδυτής που έγινε παγκοσμίως διάσημος όταν προέβλεψε την κατάρρευση του dot com το 2000, αλλά και τη χρηματοπιστωτική κρίση του 2008.

Μάλιστα, όπως επισημαίνει το CNN, η απάντηση που έχει ο ίδιος για το παραπάνω ερώτημα μάλλον δεν θα αρέσει στη Wall Street, καθώς πιστεύει ότι η τεχνητή νοημοσύνη είναι μια φούσκα που θα μπορούσε σύντομα να αρχίσει να ξεφουσκώνει.

«Μια νέα φούσκα μέσα σε μια φούσκα όπως αυτή, ακόμη και αν περιορίζεται σε λίγες μετοχές, είναι απολύτως πρωτοφανής», έγραψε στο blog του πριν λίγες μέρες. «Η καλύτερη εικασία εξακολουθεί να είναι ότι αυτή η δεύτερη επενδυτική φούσκα -στην τεχνητή νοημοσύνη- θα σκάσει τουλάχιστον προσωρινά».

Το 2023 οι μετοχές τεχνολογίας εκτοξεύτηκαν, με το ράλι να συνεχίζεται και φέτος και τα τεράστια κέρδη των μετοχών των τεχνολογικών κολοσσών, και κυρίως της Nvidia, να έχουν ωθήσει τους τρεις βασικούς δείκτες της Wall Street σε ιστορικά υψηλά. Είναι χαρακτηριστικό ότι την προηγούμενη Τρίτη ο S&P 500 κατέγραψε το 17ο κλείσιμο σε υψηλό για το 2024.

Ωστόσο, ο Τζέρεμι Γκράνθαμ, συνιδρυτής της επενδυτικής GMO LLC με έδρα τη Βοστώνη, δεν δείχνει να εντυπωσιάζεται από αυτά. «Οι μακροπρόθεσμες προοπτικές για την αμερικανική χρηματιστηριακή αγορά φαίνονται τόσο φτωχές, όσο έδειχναν και σχεδόν οποιαδήποτε άλλη στιγμή στην ιστορία», έγραψε ο ίδιος, καθώς πιστεύει ότι η απότομη υποχώρηση του ράλι των μετοχών έχει ήδη καθυστερήσει.

Και ενώ κάτι τέτοιο είχε αρχίσει να συμβαίνει στο sell-off του 2022, η κυκλοφορία του ChatGPT τον Νοέμβριο 2022 και η έναρξη του ράλι των τεχνολογικών μετοχών, διέκοψαν τη διόρθωση, με τον Τζέρεμι Γκράνθαμ να πιστεύει ότι η χρηματιστηριακή πτώση δεν σταμάτησε, αλλά διεκόπη προσωρινά και θα συνεχιστεί.

«Φαίνεται πιθανό ότι οι επιπτώσεις από τις αυξήσεις των επιτοκίων και η γελοία κερδοσκοπία μετά το 2020 – 2021 και τώρα (από τον Νοέμβριο 2023 μέχρι σήμερα), τελικά θα καταλήξουν σε ύφεση», ανέφερε χαρακτηριστικά.

Ωστόσο, ο Τζέρεμι Γκράνθαμ δείχνει να βρίσκει ευκαιρίες ακόμα και σε ένα τέτοιο περιβάλλον. Σύμφωνα με το CNN, ο ίδιος συστήνει στους επενδυτές να εστιάσουν σε μετοχές ποιότητας, ενώ δείχνει να προτιμά τους τομείς της ενέργειας και των μετάλλων, πιστεύοντας ότι οι πρώτες ύλες γίνονται όλο και πιο σπάνιες, άρα οι τιμές τους θα αυξηθούν.

Το τι ακριβώς κάνει η τεχνολογία της Τεχνητής Νοημοσύνης, λίγο πολύ, έχει καταγραφεί και αποτυπωθεί σε πολλά και διαφορετικά άρθρα.  

Αυτό, όμως, που δεν γνωρίζαμε μέχρι πρότινος είναι το γεγονός ότι οι εταιρείες που ασχολούνται με την AI σταδιακά γίνονται… μόδα στις αγορές μετοχών, με τους ειδικούς να «βλέπουν» τεράστια περιθώρια κέρδους.  

Δεν είναι τυχαίο το πρόσφατο report της Morgan Stanley, το οποίο υπογράφεται από τον Έντουαρντ Στάνλεϊ και το οποίο κάνει λόγο για μια «τεχνολογία με πραγματικό αντίκτυπο στην αγορά». 

Μέσα σ’ αυτό το πλαίσιο, ολοένα και εντονότερη καθίσταται και η παρουσία των ETFs, δηλαδή των αυτόματων trackers, τα οποία ακολουθούν μετοχές που σχετίζονται με την ΑΙ. Για του λόγου το αληθές: 

• Το «Global X Robotics & Artificial Intelligence» περιλαμβάνει 42 μετοχές αναπτυγμένων αγορών. Πρόκειται για εταιρείες, οι οποίες αναμένεται να ωφεληθούν από την αύξηση της ρομποτικής και της ΑΙ. Δημιουργήθηκε το 2016 και πλέον έχει αξία 1,6 δισ. δολαρίων.   
• Το «iShares Robotics and Artificial Intelligence Multisector» διαθέτει 119 μετοχές εταιρειών, των οποίων τα έσοδα κατά τουλάχιστον 50% προέρχονται από τη ρομποτική και την ΑΙ ή έχουν σημαντική έκθεση σ’ αυτούς τους τομείς. Ξεκίνησε το 2018 και σήμερα διαχειρίζεται assets 269 δισ. δολαρίων. 
• Το «First Trust Nasdaq Artificial Intelligence & Robotics» περικλείει 111 μετοχές, οι οποίες έχουν στάθμιση ανάλογη με τον βαθμό έκθεσης στην ΑΙ και τη ρομποτική. Ξεκίνησε το 2018 και σήμερα αξίζει 205 εκατ. δολάρια. 
• Το «Robo Global Artificial Intelligence» διαχειρίζεται assets 24 εκατ. δολαρίων και ιδρύθηκε το 2020. Περιλαμβάνει 69 μετοχές, οι οποίες έχουν βαρύτητα ανάλογα με το ποσοστό εσόδων από τον κλάδο της ΑΙ. 
• Το νεότερο και μικρότερο ETF της σχετικής λίστας ονομάζεται «WisdomTree Artificial Intelligence and Innovation Fund». Ιδρύθηκε στις 7 Δεκεμβρίου του 2022 και έχει αξία 1,8 εκατ. δολαρίων. Διαθέτει 76 μετοχές εταιρείες, των οποίων τα έσοδα παράγονται κατά τουλάχιστον 50% από την ΑΙ ή την καινοτομία. 

Από το σύνολο των παραπάνω μετοχών ΑΙ, οι 88 λαμβάνουν κάλυψη από τουλάχιστον πέντε αναλυτές του FactSet. Και τα στατιστικά στοιχεία καταδεικνύουν ότι οι 30 έχουν σύσταση «buy» από τουλάχιστον το 75% των αναλυτών. Καθ’ όλου άσχημα δηλαδή. 

Συγχρόνως, 20 εξ αυτών των μετοχών διαθέτουν περιθώριο ανόδου έως 85% μέσα στο το επόμενο 12μηνο:  

• Darktrace (Ηνωμένο Βασίλειο) περιθώριο 85%
• Taiwan Semiconductor (Ταϊβάν) περιθώριο 66%
• Meituan (Κίνα) περιθώριο 56%
• JD.com (Κίνα) περιθώριο 48%
• CrowdStrike (ΗΠΑ) περιθώριο 40%
• Alibaba (Κίνα) περιθώριο 40%
• Amazon (ΗΠΑ) περιθώριο 34%
• Nidec (Ιαπωνία) περιθώριο 31%
• Sony (Ιαπωνία) περιθώριο 28%
• PROS (ΗΠΑ) περιθώριο 27%
• Alphabet (ΗΠΑ) περιθώριο 27%
• Denso (Ιαπωνία) περιθώριο 24%
• Palo Alto (ΗΠΑ) περιθώριο 24%
• Infineon Technologies (Γερμανία) περιθώριο 24%
• Nice (Ισραήλ) περιθώριο 19%
• ASML (Ολλανδία) περιθώριο 18%
• Samsung (Νότια Κορέα) περιθώριο 18%
• Synopsiys (ΗΠΑ) περιθώριο 16%
• ServiceNow (ΗΠΑ) περιθώριο 12%
• Apple (ΗΠΑ) περιθώριο 11%

Τι είναι το ChatGPT και πώς λειτουργεί  

Το ChatGPT (Generative Pretrained Transformer – Παραγωγικός Προεκπαιδευμένος Μετασχηματιστής) αποτελεί μια εφαρμογή τεχνητής νοημοσύνης, η οποία πραγματοποιεί διάλογο και δίνει απαντήσεις (chatbot) στους χρήστες.  

Πολύ γρήγορα ξεχώρισε για τις λεπτομερείς απαντήσεις που παρείχε σε πολλά γνωστικά πεδία. Ωστόσο,η εφαρμογή περιστασιακά παρέχει και μη ορθές απαντήσεις -σε κάποιες περιπτώσεις- κι αυτό αναγνωρίστηκε ως ένα μειονέκτημα.

Μετά τη δημοσιοποίηση της εφαρμογής ChatGPT, η εταιρεία OpenAI αποτιμήθηκε χρηματιστηριακά στην αξία των 29 δισ. δολαρίων.