Όπως είπε ο κ. Εξάρχου, η λήξη του Ταμείου Ανάκαμψης δεν πρέπει να εκλαμβάνεται ως αρνητική εξέλιξη, καθώς τα τελευταία 5 χρόνια οι προοπτικές της οικονομίας έχουν αλλάξει και η χώρα διαθέτει πλέον μία καλά στημένη οικονομία και οργανωμένα δημοσιονομικά, που καθιστούν εφικτή την πρόωρη αποπληρωμή χρέους, που με τη σειρά της δημιουργεί θετικές προσδοκίες στις αγορές.

Η Ελλάδα σε θετική συγκυρία

Και τόνισε ότι αυτό που έκανε το Ταμείο Ανάκαμψης τα τελευταία χρόνια, τώρα το κάνει η ιδιωτική οικονομία η οποία προσελκύει ξένα κεφάλαια για επενδύσεις στην Ελλάδα, σχολιάζοντας ότι προϋπόθεση για την επιτυχή συνέχιση της προσπάθειας αυτής θα είναι η διατήρηση μίας πειθαρχημένης δημοσιονομικής πολιτικής. Ο κ. Εξάρχου σημείωσε ότι αρχίζουμε να βλέπουμε τους καρπούς της προσπάθειας που κατεβλήθη όλα τα προηγούμενα χρόνια, επισημαίνοντας ότι το τελευταίο διάστημα όλο και περισσότεροι ξένοι επενδυτές είναι διατεθειμένοι να τοποθετήσουν ίδια κεφάλαια στην Ελλάδα, με χαρακτηριστικό παράδειγμα τις πρόσφατες ομολογιακές εκδόσεις και την ΑΜΚ της Credia Bank, αλλά και την ΑΜΚ της ΔΕΗ.

Προϋπόθεση η σταθερότητα

Ωστόσο, σχολίασε ότι δεν πρέπει να θεωρούμε αυτονόητο το κεκτημένο της υψηλής ανάπτυξης και της δημοσιονομικής σταθερότητας, καθώς σε περίπτωση που χαθεί, τότε ο κίνδυνος επιστροφής της χώρας στην κατάσταση της προηγούμενης δεκαετίας θα είναι υπαρκτός. Παράλληλα, υπογράμμισε την ανάγκη για πολιτική σταθερότητα, τονίζοντας ότι σήμερα η ελληνική οικονομία τρέχει με υψηλότερους ρυθμούς ανάπτυξης σε σχέση την Ε.Ε., ενώ τα ελληνικά ομόλογα τελούν υπό διαπραγμάτευση σε τιμές χαμηλότερες από εκείνα μεγαλύτερων οικονομιών.

Εθνική προσπάθεια ο Κάθετος Διάδρομος

Μιλώντας ως Διευθύνων Σύμβουλος της Atlantic SEE LNG Trade, στην οποία ο Όμιλος AKTOR συμμετέχει με 60% και η ΔΕΠΑ Εμπορίας με 40%, σημείωσε ότι ο Κάθετος Διάδρομος αποτελεί μία εθνική προσπάθεια, που θα έχει θετικό αποτέλεσμα όχι μόνο στα οικονομικά του Ομίλου AKTOR, αλλά και ευρύτερα στην ελληνική οικονομία. Ο κ. Εξάρχου τόνισε ότι εντός του 2026 θα μετουσιωθούν σε οριστικές εμπορικές συμφωνίες τα Μνημόνια Συνεργασίας που έχει υπογράψει η εταιρεία με δημόσιους οργανισμούς της Ουκρανίας, της Βουλγαρίας και της Ρουμανίας για την πώληση LNG από το 2030, εξασφαλίζοντας ικανές ποσότητες LNG της τάξης των 5,5 BCM ετησίως για 20 χρόνια. Ενώ εξέφρασε την ελπίδα του να επεκταθεί ο Κάθετος Διάδρομος και σε άλλες χώρες των δυτικών Βαλκανίων, κάτι που θα φέρει νέες προοπτικές για την εταιρεία.

Ευκαιρίες για το διάστημα 2026-2030

Παράλληλα, τόνισε ότι η Atlantic SEE LNG Trade έχει την ευκαιρία να δραστηριοποιηθεί και στο μεσοδιάστημα μεταξύ 2026 και 2030, εμπορευόμενη LNG σε τιμές spot. Ο κ. Εξάρχου σημείωσε ότι η νέα κατάσταση βρίσκει την Ευρώπη απροετοίμαστη, καθώς στην απαγόρευση του ρωσικού φυσικού αερίου θα προστεθεί και η δυσκολία του Κατάρ να εξάγει LNG εξ αιτίας των καταστροφών που έχουν υποστεί οι ενεργειακές υποδομές του από τον πόλεμο στο Ιράν.

Πληθωριστικός κίνδυνος για την Ευρώπη

Και σημείωσε ότι η Ευρώπη θα δυσκολευθεί να εξασφαλίσει τις απαραίτητες ποσότητες LNG και ίσως κληθεί να καταβάλει μεγάλο τίμημα για αυτόν τον σκοπό, το οποίο με τη σειρά του θα προκαλέσει πληθωριστικό κύμα τον χειμώνα. Έτσι, προέβλεψε ότι αυτό το ενδεχόμενο θα καταστήσει αναγκαία την έκδοση ενός ευρωομολόγου ώστε να αντιμετωπιστεί και να γίνει πιο διαχειρίσιμο το ενεργειακό κόστος. Ο κ. Εξάρχου πρόσθεσε ότι η Ε.Ε. θα πρέπει να διασφαλίσει ποσότητες LNG σε πανευρωπαϊκό επίπεδο και αυτό μπορεί να γίνει μόνο μέσα από μακροπρόθεσμές συμφωνίες, καθώς η προμήθεια αερίου σε τιμές spot θα εγκαινιάσει ένα χρηματιστηριακό παιχνίδι προς τα πάνω, εκτινάσσοντας την τιμή του.

Ο Κάθετος Διάδρομος θα συμβάλλει στην ενεργειακή ισορροπία

Ο κ. Εξάρχου τόνισε τη σημασία της ισορροπίας στο ενεργειακό μείγμα της Ευρώπης και υπογράμμισε ότι αυτόν τον ρόλο θα διαδραματίσει ο Κάθετος Διάδρομος, ο οποίος θα το συμπληρώνει με αμερικανικό LNG, όταν στο μέλλον τελειώσει ο πόλεμος στην Ουκρανία, αποκατασταθούν οι ευρωρωσικές σχέσεις και ξεκινήσει εκ νέου η προμήθεια ρωσικού αερίου, ώστε να μην βρεθεί ξανά η Ε.Ε. υπό καθεστώς ενεργειακού εκβιασμού. Και σημείωσε ότι η Ε.Ε. θα πρέπει να εξετάσει το ενδεχόμενο επιδότησης των τελικών καταναλωτών του αερίου ώστε να μετριάσει τις επιπτώσεις του αυξημένου κόστους, ενώ συμπλήρωσε ότι μόνο οι μακροχρόνιες συμβάσεις με πλήθος προμηθευτών μπορούν να φέρουν ισορροπία στο ενεργειακό μείγμα της Ευρώπης.

Όπως σημείωσε ο επικεφαλής του Ομίλου AKTOR, εάν ανατραπεί η καλή εικόνα της ελληνικής οικονομίας, χαθούν τα κεκτημένα των τελευταίων ετών, επιστρέψουμε στα ελλείμματα και αυξηθεί εκ νέου η ανεργία, δεν θα είναι καθόλου δύσκολο η Ελλάδα να επιστρέψει στην κατάσταση που βρισκόταν το 2010, με το δεδομένο ότι από το 2032, όταν και εκπνέει η περίοδος χάριτος του χρέους, θα κληθεί εκ νέου να αναχρηματοδοτήσει τον δανεισμό της – και για να γίνει αυτό, θα πρέπει οι πιστωτές της να αισθάνονται ασφαλείς για την καλή πορεία της οικονομίας.

Διασφάλιση καλών συνθηκών για την οικονομία

Ο κ. Εξάρχου σημείωσε ότι δεν πρέπει να ξεχνάμε τους λόγους για τους οποίους φτάσαμε στο 2010, αλλά και το γεγονός ότι οι δομές της ελληνικής οικονομίας δεν έχουν αλλάξει δραστικά σε σχέση με εκείνη την εποχή, παρά το γεγονός ότι η χώρα με τεράστιο αγώνα κατάφερε να αναβαθμίσει τις προοπτικές της, έχοντας δημιουργήσει τις κατάλληλες προϋποθέσεις για τον σκοπό αυτό.

Και διευκρίνισε, ωστόσο, ότι ανησυχία μπορεί να δημιουργηθεί μόνο εφόσον δημιουργηθεί η εικόνα ότι δεν θα υπάρχει σταθερή διακυβέρνηση, εκφράζοντας την ελπίδα του ότι αυτό θα αποφευχθεί, καθώς, όπως συμπλήρωσε, είναι η πρώτη φορά που βλέπει ξένα κεφάλαια να αναλαμβάνουν επιχειρηματικό κίνδυνο στην Ελλάδα και για να συνεχιστεί ό,τι έχει επιτευχθεί, θα πρέπει να υπάρχουν βασικές συνθήκες προβλεψιμότητας στην οικονομία.

Σημαντικές ξένες επενδύσεις

Όπως υπογράμμισε, πλέον η χώρα γίνεται πεδίο υποδοχής μεγάλων επενδύσεων, όπως για παράδειγμα με τις εκδόσεις και την ΑΜΚ της Credia Bank, όπου τοποθετήθηκαν σημαντικά ξένα κεφάλαια. Και συμπλήρωσε ότι η πρόωρη αποπληρωμή χρέους στέλνει ένα ισχυρό μήνυμα στο εξωτερικό ότι η Ελλάδα έχει ανακτήσει τις δυνάμεις της, συμπληρώνοντας ότι εάν η καλή προσπάθεια συνεχιστεί, η χώρα θα συνεχίσει να αναπτύσσεται.

Η Ελλάδα έχει πετύχει πολλά

Για τον λόγο αυτό, συνέχισε ο κ. Εξάρχου, είναι πάρα πολύ σημαντικό να διατηρηθεί το μομέντουμ που έχει δημιουργηθεί, δηλαδή ο συνδυασμός δημοσιονομικής πειθαρχίας, υψηλών ρυθμών ανάπτυξης και των συνέχισης των συνθηκών που κατέστησαν εφικτές τις ροές ξένων κεφαλαίων στην Ελλάδα.

Και σημείωσε ότι θα πρέπει να εστιάσουμε στο τί έχει επιτύχει η χώρα μας μέχρι σήμερα και να μην ξεχνούμε τι είχε προηγηθεί την προηγούμενη δεκαετία, όταν η οικονομία υπέστη καταστροφή και οδηγήθηκε σε εσωτερική υποτίμηση.

Προβλέψεις για υψηλό πληθωρισμό και ευρωομόλογο

Ο κ. Εξάρχου εκτίμησε ότι ο επερχόμενος χειμώνας θα είναι δύσκολος για την Ευρώπη εξ αιτίας της αύξησης του πληθωρισμού, που είναι αποτέλεσμα των γεωπολιτικών εξελίξεων και της έλλειψης διαθεσιμότητας φυσικού αερίου στις διεθνείς αγορές εν όψει της απαγόρευσης του ρωσικού αερίου και λόγω των καταστροφών που έχουν υποστεί οι ενεργειακές υποδομές του Κατάρ.

Επιπλέον, σχολίασε ότι η Ευρώπη θα πρέπει να βρει μία ισορροπία στις πηγές ενέργειας ώστε να μην εξαρτάται από κανέναν προμηθευτή και να μην βρεθεί ξανά εξαρτημένη, όπως συνέβη με το ρωσικό φυσικό αέριο και τον πόλεμο στην Ουκρανία.

Επίσης, υπογράμμισε ότι η Ε.Ε. θα πρέπει να επισπεύσει τις αντιδράσεις της για να αντιμετωπίσει το ζήτημα και, εν όψει της αναπόφευκτης αύξησης των επιτοκίων από την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα, εξέφρασε την ελπίδα του ότι η Ε.Ε. θα προχωρήσει στην έκδοση ευρωομολόγου για την αντιμετώπιση της κατάστασης κατά τα πρότυπα του Ταμείου Ανάκαμψης, λίγα χρόνια πριν.

Ο κ. Εξάρχου σημείωσε ότι ο κάθετος ενεργειακός διάδρομος έχει λιγότερο επιχειρηματικό και περισσότερο εθνικό χαρακτήρα, καθώς αποτελεί ένα στοίχημα της Ελλάδας στο οποίο η Ελληνική κυβέρνηση έχει επενδύσει από την αρχή, αλλά και ένα εγχείρημα που ανταποκρίνεται στις ευρύτερες γεωπολιτικές μεταβολές που καταγράφονται διεθνώς. Και επισήμανε ότι οι μακροχρόνιες συμβάσεις που φέρνει ο Όμιλος AKTOR, όχι μόνο θα εξασφαλίσουν καλύτερη ισορροπία και μικρότερη εξάρτηση, αλλά και θα συμβάλλουν στη βελτίωση της τραπεζικής ελκυστικότητας των απαραίτητων έργων υποδομής που θα χρειαστούν ώστε ο κάθετος διάδρομος να γίνει πραγματικότητα.

Η Ε.Ε θα στηρίξει τον κάθετο διάδρομο

Επιπλέον, παρόλο που αναγνώρισε ότι το εγχείρημα του κάθετου διαδρόμου αντιμετωπίζει την αρνητική στάση ορισμένων κρατών – μελών της Ε.Ε., προέβλεψε ότι όχι μόνο θα εξασφαλίσει εμπορική επιτυχία και σε ευρωπαϊκό επίπεδο, αλλά και θα υποστηριχθεί από την Ε.Ε. Ο κ. Εξάρχου υπογράμμισε ότι η πραγματική εξάρτηση της Ευρώπης ήταν αυτή από το ρωσικό φυσικό αέριο, κάτι που απεδείχθη περίτρανα το 2022 με τον πόλεμο στην Ουκρανία, όταν και εργαλειοποιήθηκε από τη Ρωσία. Και εξήγησε ότι η Ευρώπη χρειάζεται ισορροπία στις πηγές ενέργειας και αυτό είναι κάτι που επιτυγχάνεται μέσα από τις μακροχρόνιες συμβάσεις προμήθειας, ξεκαθαρίζοντας ότι κανείς στην Ευρώπη δεν επιδιώκει να έχει μοναδικό προμηθευτή αερίου τις ΗΠΑ.

Δύσκολος χειμώνας λόγω πληθωρισμού

Επιπλέον, σχολίασε ότι η Ε.Ε. θα έπρεπε, αντί να περιμένει άπραγη να εμφανιστούν οι δυσκολίες, να αναλάβει άμεσα δράση ώστε να τις αντιμετωπίσει εγκαίρως και να σχηματίσει αναχώματα κατά των πληθωριστικών πιέσεων με δομημένο τρόπο, κάτι που θα συμβάλει και στην αποκατάσταση της ενεργειακής ισορροπίας.

Ο επικεφαλής του Ομίλου AKTOR προέβλεψε ότι ο επόμενος χειμώνας θα είναι ιδιαίτερα δύσκολος για την Ε.Ε. καθώς στην απαγόρευση του ρωσικού αερίου θα έρθουν να προστεθούν και οι δυσκολίες που αντιμετωπίζει το Κατάρ να εξάγει το δικό του αέριο εξ αιτίας των καταστροφών που υπέστη από τον πόλεμο στο Ιράν.  Και εκτίμησε ότι καθώς η εξεύρεση προμηθευτή φυσικού αερίου θα είναι δύσκολη, η Ευρώπη θα βρεθεί σε δυσχερή θέση, η οποία θα επιδεινωθεί από την εμφάνιση πληθωριστικών τάσεων, ως αποτέλεσμα του αυξημένου κόστους ενέργειας και της έλλειψης προσφοράς έλλειψης αερίου.  Μάλιστα, εκτίμησε ότι φέτος τα κράτη – μέλη θα υποχρεωθούν να βρουν πόρους ώστε να στηρίξουν τις οικονομίες τους εξ αίτιας του ενεργειακού κενού. Η ενέργεια είναι ασφάλεια και η ασφάλεια έχει κόστος, κατέληξε ο κ. Εξάρχου.

Εξαιρετικές προοπτικές για την Credia Bank

Μιλώντας υπό την ιδιότητα του μετόχου της Thrivest Holdings, ο κ. Εξάρχου τοποθετήθηκε και για την πορεία της Credia Bank. Όπως σημείωσε, όταν πριν από δύο χρόνια μιλούσε στη Γενική Συνέλευση των μετόχων της τότε Παγκρήτιας Τράπεζας και ζητούσε από τους μετόχους της να υποστηρίξουν το εγχείρημα του 5^ου τραπεζικού πυλώνα, δεν μπορούσε να φανταστεί ότι δύο χρόνια αργότερα, οι δύο τότε ανεξάρτητες τράπεζες – Παγκρήτια και Αττικής – που είχαν αρνητικά ίδια κεφάλαια, σήμερα θα είχαν μετασχηματιστεί σε μία απολύτως κεφαλαιοποιημένη τράπεζα με μηδενικό αναβαλλόμενο φόρο και κεφαλαιακούς δείκτες αντίστοιχους με εκείνους των συστημικών τραπεζών.

Και όπως τόνισε, πλέον με την εξυγίανσή της και την εξαγορά της HSBC Μάλτας, η Credia διαθέτει εξαιρετικές προοπτικές που είναι αποτέλεσμα της τεράστιας προσπάθειας που κατέβαλαν όχι μόνο οι μέτοχοι, αλλά κυρίως η διοίκηση της τράπεζας. Ενώ σχολίασε ότι η επιτυχημένη ανάκαμψη της τράπεζας είναι δείγμα του τι μπορεί να συμβεί όταν υπάρχει μία κυβέρνηση η οποία στηρίζει επιχειρηματίες που αναλαμβάνουν ρίσκο σε ένα οικονομικό περιβάλλον το οποίο χαρακτηρίζεται από ανάπτυξη και θετικές προοπτικές.

Κλειδί η πολιτική σταθερότητα

Ο κ. Εξάρχου σημείωσε ότι η οικονομία δεν θα είχε αναπτυχθεί με επιτυχία, εάν δεν υπήρχε πολιτική σταθερότητα, η οποία δημιουργεί την πεποίθηση στις αγορές ότι τα επενδυτικά έργα που έχουν προωθηθεί, θα υλοποιηθούν με επιτυχία στο μέλλον, σε ένα περιβάλλον ασφαλές και προβλέψιμο.  Μάλιστα, σημείωσε ότι, καθώς το τελευταίο διάστημα έχουν εξασφαλιστεί θετικές προοπτικές για την οικονομία, πλέον η επενδυτική κοινότητα δεν διερευνά πια επενδύσεις, αλλά τις υλοποιεί και, μάλιστα, με ίδια κεφάλαια, καθώς αρχίζουν να αποδίδουν οι κόποι της προσπάθειας που κάνει η χώρα τα τελευταία χρόνια για την ανάπτυξη της οικονομίας της.

Όπως τόνισε, κατά τη διάρκεια συζήτησης με τον Πρόεδρο και Διευθύνοντα Σύμβουλο του Ομίλου ONEX, κ. Πάνο Ξενοκώστα, η εξέλιξη της ελληνικής οικονομίας, οι γεωπολιτικές μεταβολές και οι νέες συνθήκες επιβάλουν τη δημιουργία και εκσυγχρονισμό και άλλων λιμανιών στην Ελλάδα. Και, ενώ η χώρα μας βρίσκεται στη συμβολή τριών ηπείρων, έχει ουσιαστικά ένα μόνο μεγάλο διεθνές λιμάνι, το οποίο δεν θα επαρκεί για τους μετασχηματισμούς και τις εξελίξεις που αναμένονται να προκύψουν στο διεθνές περιβάλλον, στο μέλλον.

Τα πλεονεκτήματα της Ελευσίνας

Ο κ. Εξάρχου υπογράμμισε ότι ο κάθετος ενεργειακός και οδικός διάδρομος δημιουργεί την ανάγκη για καλά οργανωμένα λιμάνια που θα τροφοδοτούν την Νοτιοανατολική Ευρώπη και σημείωσε ότι η Ελευσίνα συνιστά την καλύτερη επιλογή διότι έχει εύκολη πρόσβαση σε συγκοινωνιακές υποδομές και επαρκή χώρο για την ανάπτυξη ενός καλά οργανωμένου κέντρου logistics. Ενώ σχολίασε ότι ο ολοένα και αυξανόμενος ανταγωνισμός μεταξύ των ΗΠΑ και της Κίνας υποχρεώνει την Ευρώπη να παρακολουθεί στενότερα τiς εξελίξεις και δημιουργεί περαιτέρω ανάγκες όχι μόνο για υποδομές, αλλά και ενεργειακές συνδέσεις εξ αιτίας και του πολέμου στην Ουκρανία και της σύγκρουσης στη Μέση Ανατολή.

Ο κάθετος διάδρομος και το LNG

Αναφερόμενος στο LNG, σημείωσε ότι δεν αποτελεί ευκαιρία μόνο για τον Όμιλο, αλλά κυρίως για την Ελλάδα, καθώς αλλάζει τη γεωπολιτική ισορροπία στην περιοχή υπέρ της χώρας. Και πρόσθεσε ότι ο κάθετος διάδρομος μπορεί να διασφαλίσει την επαρκή τροφοδοσία της Ευρώπης με σημαντικές ποσότητες αμερικανικού LNG εν όψει της απαγόρευσης του ρωσικού Φυσικού Αερίου και των δυσκολιών που θα προκύψουν, επίσης, στις εισαγωγές Αζερικού Φυσικού Αερίου.

Όπως πρόσθεσε, το εγχείρημα αυτό θα επιτευχθεί με μακροχρόνιες συμβάσεις που θα φέρουν ισορροπία στην Ευρώπη τόσο ως προς την τιμή όσο και προς την εξασφάλιση των απαιτούμενων ποσοτήτων. Ο κ. Εξάρχου επισήμανε ότι ο ερχόμενος χειμώνας θα είναι πιθανότατα δύσκολος για την Ευρώπη, καθώς θα υπάρχει δυσκολία εξασφάλισης φυσικού αερίου και εκτίμησε ότι αυτό θα έχει αντίκτυπο στην ευρωπαϊκή οικονομία, διότι θα κληθεί τελικά να το αγοράσει ακριβότερα.

Επίπτωση για το σύνολο της ευρωπαϊκής οικονομίας

Και προέβλεψε ότι η Ε.Ε. θα επιχειρήσει να επιλύσει το ζήτημα κεντρικά, κατά το μοντέλο των εμβολίων του Covid, είτε μέσα από ένα νέο χρηματοοικονομικό εργαλείο, όπως το Ταμείο Ανάκαμψης, είτε με την έκδοση ευρωομολόγου. Διότι, εάν δεν το κάνει, το αυξημένο ενεργειακό κόστος θα οδηγήσει σε εκτόξευση του πληθωρισμού, σε μη διαχειρίσιμα επίπεδα.

Επιπλέον, συνέχισε, οι μακροχρόνιες συμβάσεις LNG μπορούν να δημιουργήσουν προϋποθέσεις για την ανάπτυξη νέων ενεργειακών υποδομών, όπως FSRU και βελτιώσεις στα δίκτυα αερίου, καθώς η μακροχρόνια δέσμευση αγοραπωλησίας και η προβλεψιμότητα των εσόδων, καθιστούν το εγχείρημα εύκολα επιλέξιμο για χρηματοδότηση από τον τραπεζικό τομέα.

Έως το καλοκαίρι οι νέες εμπορικές συμφωνίες

Παράλληλα, ο κ. Εξάρχου επανέλαβε ότι είναι ουσιώδες και για τον κάθετο διάδρομο, αλλά και για την Ευρώπη να υπάρχει ισορροπία μεταξύ των προμηθευτών του φυσικού αερίου. Και πρόσθεσε ότι πέραν των δύο μακροχρόνιων συμφωνιών που έχει εξασφαλίσει ο Όμιλος AKTOR με Αλβανία και Βοσνία – Ερζεγοβίνη, έως το καλοκαίρι αναμένεται να αποκτήσουν μορφή τελικής συμφωνίας τα Μνημόνια Κατανόησης (MoU) που έχει υπογράψει με άλλους οργανισμούς στη Νοτιοανατολική Ευρώπη. Ο κ. Εξάρχου επισήμανε ότι αυτή η εξέλιξη, πέρα από τα σαφή οφέλη για την ελληνική οικονομία, προσφέρει στη χώρα μας μία επιρροή στα ενεργειακά πράγματα της περιοχής που δεν είχε ποτέ άλλοτε στο παρελθόν.

Οι συμβάσεις παραχώρησης μοντέλο για το αύριο

Αναφερόμενος στις δυσκολίες που παραδοσιακά εντοπίζονται στον κλάδο των υποδομών, ο κ. Εξάρχου τόνισε ότι κανείς δεν περιμένει να επιλυθούν παθογένειες που έρχονται από πολλές δεκαετίες πίσω μέσα σε λίγους μήνες. Και υπογράμμισε ότι εάν κανείς συγκρίνει την κατάσταση των υποδομών πριν από 10 χρόνια σε σχέση με το σήμερα θα δει ότι η απόσταση που έχει διασχίσει η χώρα, είναι τεράστια.

Και σχολίασε ότι το μοντέλο που εφαρμόζεται στα έργα παραχώρησης, που προϋποθέτει καλύτερη προετοιμασία και ωρίμαση των έργων και υψηλής ποιότητας μελέτες, είναι ο βέλτιστος τρόπος για την παραγωγή υποδομών νέας γενιάς. Και αυτό γιατί στα παραδοσιακά δημόσια έργα υπήρξαν δημοπρατήσεις έργων με χαμηλή μελετητική ωριμότητα και λάθη, όπως συνέβη με το Μετρό Θεσσαλονίκης, τα οποία προκαλούν μεγάλες καθυστερήσεις και δημιουργούν προβλήματα. Και εκτίμησε ότι εφεξής τα μεγάλα έργα στη χώρα θα υλοποιούνται με τη μέθοδο της παραχώρησης, όπως θα συμβεί και με την περίπτωση του λιμένα της Ελευσίνας.

Στη συζήτηση, που είχε ως θέμα τους ενεργειακούς διαδρόμους και τον ρόλο της Νοτιοανατολικής Ευρώπης στην ενεργειακή ασφάλεια της Ευρώπης, συμμετείχαν ο Έλληνας Υπουργός Περιβάλλοντος Ενέργειας, κ. Σταύρου Παπασταύρου, ο Υπουργός Ενέργειας της Ρουμανίας κ. Bogdan-Gruia Ivan, η Υφυπουργός Ενέργειας της Βουλγαρίας, κυρία Teodora Georgieva-Mileva και ο κ. Εξάρχου, υπό τον συντονισμό του δημοσιογράφου του Economist, κ. Alasdair Ross.

«Το πρόβλημα της Ε.Ε. είναι ότι ξέρουμε να μιλάμε θεωρητικά και να περιγράφουμε λύσεις, αλλά πρέπει να αντιμετωπίσουμε τα προβλήματα της νέας πραγματικότητας, που είναι η Ουκρανία και το Ιράν. Εάν η Ε.Ε. δεν ξεκινήσει να συμπεριφέρεται ως ισχυρός εταίρος θα είναι πάντα πίσω στις εξελίξεις. Σήμερα, αντιμετωπίζουμε κάτι που μας βρίσκει παντελώς απροετοίμαστους και απροστάτευτους» επισήμανε ο κ. Εξάρχου.

Ο επικεφαλής του Ομίλου AKTOR σημείωσε ότι η ενέργεια είναι το πιο σημαντικό πράγμα για το μέλλον της Ε.Ε. και της οικονομίας της και υπογράμμισε η αδυναμία της Ε.Ε. να λάβει γρήγορα μέτρα, έχει ως αποτέλεσμα να βρίσκεται διαρκώς προ τετελεσμένων και αρνητικών εκπλήξεων. Και πρόσθεσε ότι η Ευρώπη έχει την τάση να χάνει χρόνο σε ατέρμονες συζητήσεις για προβλήματα, όπως οι πόλεμοι σε Ουκρανία και Ιράν, οι οποίοι αποτελούν ωστόσο μία πραγματικότητα, τονίζοντας ότι οφείλουμε πλέον να αποδεχθούμε ότι συμβαίνουν και ότι θα έχουν επίπτωση στις ζωές μας.

Ο κ. Εξάρχου εξέφρασε την ανησυχία του ότι τον επόμενο χειμώνα, η Ευρώπη θα βρεθεί ενώπιον μίας ιδιαίτερα σκληρής πραγματικότητας, καθώς εκτίμησε  ότι οι τιμές του φυσικού αερίου στο Ολλανδικό Χρηματιστήριο Ενέργειας (TTF) θα είναι ιδιαίτερα αυξημένες, προβλέποντας ότι στην καλύτερη περίπτωση θα κυμαίνονται σε περίπου €85 ευρώ ανά MWh από περίπου €53 σήμερα, την ώρα που στην Αμερική (Henry Hub) η ισοδύναμη συγκρίσιμη τιμή ανέρχεται σήμερα σε λιγότερο από €8,5.

«Αυτό θα έχει τρομερή επίπτωση και θα πρέπει οι “27” της Ε.Ε. ή έστω η Ευρωζώνη να καθίσουν στο τραπέζι και να δουν πως θα αντιμετωπίσουν το πρόβλημα σήμερα» σημείωσε ο κ. Εξάρχου, υπογραμμίζοντας την αμφιθυμία της Ευρώπης στο ενεργειακό. «Στην Ευρώπη, όταν νομοθετούμε την απαγόρευση του ρωσικού φυσικού αερίου, το εννοούμε; Εάν το εννοούμε, έχουμε εξασφαλίσει ικανές ποσότητες από τις ΗΠΑ ώστε να περάσουμε τον επόμενο χειμώνα με κανονικές τιμές;» διερωτήθηκε.

«Βλέπω ορισμένα κράτη – μέλη να είναι διστακτικά στην εφαρμογή της απόφασης απαγόρευσης του ρωσικού φυσικού αερίου και κάποια μάλιστα, όχι μόνο να μην επιτρέπουν την πρόοδο του Κάθετου Διαδρόμου, αλλά και να προσπαθούν να εξασφαλίσουν ότι άλλα κράτη – μέλη δεν θα υπογράψουν μακροχρόνιες συμβάσεις προμήθειας LNG με τις ΗΠΑ» σημείωσε.

Ο κ. Εξάρχου έκανε και μία εκτίμηση της προόδου του Κάθετου Διαδρόμου. «Ο Κάθετος Διάδρομος εξαρτάται από τη  λήψη αποφάσεων από πολλά κράτη και την Ε.Ε. Χρειάζεται ένα δεύτερο FSRU στην Ελλάδα, πολύ γρήγορα, ούτως να είναι έτοιμο έως το 2030 όταν θα ξεκινήσουν να υλοποιούνται οι μακροχρόνιες συμβάσεις LNG, αλλά και να βελτιωθεί ο υφιστάμενος αγωγός προς την Ουκρανία. Χρειάζονται γρήγορες αποφάσεις και αυτές είναι που θα προστατεύσουν την ισορροπία. Το κλειδί της άσκησης είναι οι μακροχρόνιες συμφωνίες» συμπλήρωσε. Επιπλέον, προειδοποίησε ότι τα πλήγματα που έχει υποστεί το Κατάρ από τον πόλεμο στον Περσικό, πιθανότατα θα το διαγράψουν ως πιθανό προμηθευτή LNG της Ευρώπης, ειδικά εάν ληφθούν υπόψη οι τεράστιες ενεργειακές ανάγκες της Κίνας.

Και επισήμανε ότι το ενεργειακό περιβάλλον είναι πια εντελώς διαφορετικό σε σχέση με την εξασφάλιση σωστών τιμών και κατάλληλων ποσοτήτων LNG. «Τρεις μήνες πριν, η διαπραγμάτευση θα ήταν διαφορετική σε σχέση με μία διαπραγμάτευση που θα γινόταν σήμερα ή θα γίνει τα Χριστούγεννα. Κάποια έχασαν μία μεγάλη ευκαιρία να εξασφαλίσουν LNG σε προσιτές τιμές. Είναι σημαντικό να οριστικοποιηθούν οι μακροχρόνιες συμφωνίες, ώστε ο Κάθετος Διάδρομος να είναι χρηματοδοτήσιμος. Τα απαραίτητα κεφάλαια πρέπει να εξασφαλιστούν και ο χρόνος έχει κρίσιμη σημασία. Αυτή είναι η πρόκληση» κατέληξε.

Νωρίτερα, την θεματική του συνεδρίου άνοιξε ο Πρέσβης των ΗΠΑ στην Ελλάδα, κυρία Kimberly Guilfoyle, η οποία υπογράμμισε τη σημασία του Κάθετου Διαδρόμου και της διατλαντικής ενεργειακής συνεργασίας, υπογραμμίζοντας τον ρόλο της πρωτοβουλίας αυτής στην ενεργειακή ασφάλεια της Ευρώπης.

Στην τοποθέτησή του, στο πάνελ με τίτλο «Greece as Europe’s Energy Gateway: Maritime Power & Transatlantic Security», ο κ. Εξάρχου ανέπτυξε τις θέσεις του για την ενεργειακή θωράκιση της Ευρώπης, επισημαίνοντας την ανάγκη άμεσης αναβάθμισης των υποδομών μεταφοράς από τον Νότο στον Βορρά. Στη συζήτηση, την οποία συντόνισε ο κ. Morten L?vstad (Vice President Business Development, DNV Maritime), συμμετείχαν επίσης οι κ.κ. Joshua Huck, Επιτετραμμένος στην Πρεσβεία των Ηνωμένων Πολιτειών στην Αθήνα, ο Δρ. Νικόλας Π. Τσάκος, Founder & CEO της TEN LTD και ο Φραγκίσκος Κανελλάκης, Executive Director των Alpha Bulkers, Pantheon Tankers και Alpha Gas.

Ο επικεφαλής του Ομίλου AKTOR και της Atlantic έθεσε το πλαίσιο της ευρωπαϊκής απάντησης στις παγκόσμιες προκλήσεις, τονίζοντας: «Μόνο εάν τοποθετηθούμε στρατηγικά στην παγκόσμια αγορά LNG, μπορούμε να βελτιώσουμε τη χρηματοοικονομική μας θέση και την επιρροή μας έναντι της Κίνας, των ΗΠΑ και της Ρωσίας. Είναι ώρα η Ευρώπη να σταματήσει να επενδύει σε χρονοβόρες, υπερβολικά δαπανηρές ιδέες και να αντιμετωπίσει την πραγματικότητα: το LNG αποτελεί αναγκαιότητα για τις επόμενες δύο δεκαετίες τουλάχιστον».

Με τα δεδομένα της αγοράς να έχουν μεταβληθεί άρδην μετά την απαγόρευση του ρωσικού φυσικού αερίου και τους πρόσφατους αυστηρούς περιορισμούς στο αζέρικο αέριο, ο κ. Εξάρχου επεσήμανε ότι η σύναψη μακροπρόθεσμων συμφωνιών προμήθειας LNG αποτελεί πλέον τη μοναδική βιώσιμη λύση. Στην κατεύθυνση αυτή, ο Όμιλος AKTOR συμμετέχει με ποσοστό 60% στην ATLANTIC SEE LNG TRADE (40% κατέχει η ΔΕΠΑ Εμπορίας), με στόχο την εμπορία αμερικάνικου LNG στις χώρες του Κάθετου Διαδρόμου (Αλβανία, Βόρεια Μακεδονία, Ρουμανία, Βουλγαρία, Μολδαβία και Ουκρανία).

Υποδομές και το κόστος του LNG

Παράλληλα, ο κ. Εξάρχου αναφέρθηκε στο ζήτημα αναβάθμισης των υποδομών, εξηγώντας πως ενώ η ζήτηση στον Κάθετο Διάδρομο αναμένεται να αγγίξει τα 15 δισ. κυβικά μέτρα (bcm) ετησίως από το 2027, οπότε το ρωσικό φυσικό αέριο δεν θα είναι πλέον διαθέσιμο, η υφιστάμενη δυνατότητα μεταφοράς από τον Νότο προς τον Βορρά περιορίζεται στα 2 bcm. Ο Όμιλος AKTOR προκρίνει την άμεση αναβάθμιση του υφιστάμενου αγωγού, έργο που θα μπορούσε να ολοκληρωθεί έως τις αρχές του 2028, υπό την προϋπόθεση σύναψης μακροπρόθεσμων συμφωνιών για την προμήθεια LNG.

Αναφερόμενος σε ερώτημα σχετικά με το κόστος του LNG, ο κ. Εξάρχου αποσαφήνισε ότι αυτό δεν είναι ακριβότερο από άλλες πηγές LNG (πχ Κατάρ, Αυστραλία). Τόνισε δε, πως η σύγκριση με το χαμηλό κόστος του ρωσικού αερίου μέσω αγωγών στερείται νοήματος, καθώς αυτή η επιλογή δεν θα υφίσταται πλέον για την Ευρώπη. «Το πραγματικό διακύβευμα μετά το 2027 δεν θα είναι η τιμή, αλλά η διαθεσιμότητα. Ο μεγαλύτερος κίνδυνος για τα κράτη-μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης είναι η αδυναμία εξασφάλισης ποσοτήτων. Οι μακροπρόθεσμες συμφωνίες είναι το κλειδί για τη διασφάλιση της ενεργειακής τροφοδοσίας και τη σταθερότητα των τιμών», σημείωσε ο κ. Εξάρχου.

Στη  σχετική συζήτηση, που πραγματοποιήθηκε την Πέμπτη 22 Ιανουαρίου 2026, με θέμα τους επενδυτικούς διαδρόμους τους μέλλοντος και τον ρόλο της Ελλάδας και της Ρουμανίας στη δημιουργία στρατηγικών ευκαιριών υψηλής αξίας, συμμετείχαν ο Υφυπουργός Εξωτερικών κ. Χάρης Θεοχάρης, ο Υπουργός Ενέργειας της Ρουμανίας, κ. Bogdan Ivan και η Πρέσβης των ΗΠΑ στην Αθήνα, κυρία Kimberly Guilfoyle, υπό τον συντονισμό της δημοσιογράφου, κυρίας Daphne Barak.

Στην τοποθέτησή του, ο κ. Εξάρχου δήλωσε:

«Δεν πρέπει να ξεχνάμε ότι η Ε.Ε. από επιλογή επέλεξε στην πράξη να είναι πλήρως εξαρτώμενη από το ρωσικό φυσικό αέριο για πολλά χρόνια. Το αποτέλεσμα ήταν ότι, όταν ξέσπασε ο πόλεμος, ήταν δύσκολο να χρησιμοποιηθεί το ρωσικό φυσικό αέριο. Οι Ρώσοι είχαν σημαντικό πλεονέκτημα έναντι κάθε κράτους – μέλους και της Ευρώπης, διότι ήμασταν εξαρτημένοι από το δικό τους αέριο.

Και μόνο αυτή τη χρονιά τελικά, η Ε.Ε. αποφάσισε να το απαγορέψει από το 2028. Όταν επιβάλλουμε κυρώσεις και λέμε ότι από το 2028 θα είναι παράνομο για κάθε κράτος – μέλος να προμηθευτεί ρωσικό φυσικό αέριο, θα πρέπει να είμαστε σοβαροί. Και εάν ήμασταν σοβαροί, τότε θα βλέπατε ότι όλες οι χώρες του κάθετου άξονα - και ιδιαίτερα οι δυτικές χώρες του κάθετου άξονα-, θα έτρεχαν σαν τρελές για να εξασφαλίσουν μακροπρόθεσμες συμβάσεις LNG.

Και αυτό γιατί; Γιατί μετά το 2028 - εάν πράγματι πιστεύουν ότι θα είναι παράνομο να αγοράσουν ρωσικό φυσικό αέριο- δεν θα έχουν πια διαθέσιμο φυσικό αέριο.

Από τότε που ανακοινώθηκε στη Σύνοδο Διατλαντικής Συνεργασίας (P-TEC), ακούω πολύ φήμες ότι πολλές χώρες που σκέφτονται να υπογράψουν μακροπρόθεσμες συμβάσεις, χρησιμοποιούν εκφράσεις ότι π.χ. “είναι πιο ακριβό”. Πιο ακριβό έναντι τίνος; Του ρωσικού αερίου. Μα θα είναι παράνομο να προμηθευτούν ρωσικό φυσικό αέριο.

Αφού θα είναι παράνομο και αφού πρόθεση των χωρών του κάθετου άξονα και της Ε.Ε. είναι να επιβάλουν αυτές τις κυρώσεις, δεν υπάρχει τίποτε για να συζητήσουμε σχετικά με την τιμή. Το μόνο που θα πρέπει να συζητήσουν είναι που θα βρουν φυσικό αέριο.

Και αυτό το μέρος είναι οι ΗΠΑ - και οι ποσότητες δεν είναι απεριόριστες.

Υπηρετώ την χώρα μου, εάν εξασφαλίσω όσο πιο πολλές ποσότητες φυσικού αερίου μπορώ, σε σταθερή τιμή και σε αυτή τη φάση, μάλιστα, που μπορώ να διαπραγματευτώ μία σταθερή τιμή.

Έτσι, στην Ευρώπη όταν μιλάμε και νομοθετούμε, πρέπει να μάθουμε να είμαστε σοβαροί: Είτε απαγορεύεται είτε όχι.

Νόμιζα ότι η συζήτηση ήταν λήξασα. Νόμιζα ότι η Ε.Ε πήρε μία επίσημη απόφαση να επιβάλει κυρώσεις κατά της Ρωσίας. Ή όχι; Γιατί εάν ναι, θα είναι παράνομο – δεν υπάρχει τίποτε να συζητήσουμε. Κάνουμε μία συζήτηση χωρίς καμία απολύτως ουσία.  

Τότε, όμως, γιατί συζητάμε; Γιατί στην Ευρώπη πολύ συχνά νομοθετούμε, λέμε ένα πράγμα και εννοούμε κάτι άλλο – και η αγορά το γνωρίζει. Ενώ στην άλλη πλευρά του Ατλαντικού, όταν λένε κάτι, το κάνουν.

Πρέπει να καταλάβουμε τη διαφορετική εποχή που ζούμε και να προσαρμοστούμε σε αυτήν - και εάν η Ευρώπη θέλει να ξαναγίνει αυτό που ήταν, πρέπει να γίνει σοβαρή και να κάνει αυτά που λέει.

Οφείλω να παραδεχθώ ότι η Ελληνική Κυβέρνηση παίρνει αποφασιστικά βήματα προς τον κάθετο άξονα και καταλαβαίνει τι άλλο έρχεται.

Άλλα κράτη – μέλη κάνουν αυτή την παράξενη συζήτηση για το εάν πρέπει να αγοράσουν LNG έναντι τίνος; Το ρωσικό είναι παράνομο!

Πρέπει να αγοράσουν LNG έναντι τίνος; Της Ρωσίας. Μα αυτό είναι παράνομο! Έτσι, αυτό που λέω είναι ότι το θέμα έχει λυθεί. Στην πράξη αυτό που δεν έχει λυθεί είναι η πεποίθηση των κρατών – μελών της Ευρώπης ότι, όταν η Ε.Ε. παίρνει μία απόφαση, αυτό σημαίνει ότι είναι πρόβλημα της Ευρώπης.

Είναι επιδοτούμενο το αμερικανικό LNG; Γιατί; Γιατί ναι, προφανώς ο πόλεμος θα τελειώσει κάποια στιγμή. Μετά από 5-10 χρόνια πιστεύω ότι οι κυρώσεις κατά της Ρωσίας θα χαλαρώσουν.

Θέλει η Ευρώπη να είναι ξανά εξαρτημένη από το ρωσικό αέριο; Θα συμβεί, εάν η τιμή είναι ο μόνος παράγοντας.

Θέλει η Ευρώπη να το κάνει αυτό; Κατά τη γνώμη μου, αυτό που πρέπει να κάνει η Ευρώπη – αντί να βλέπει τα πράγματα από απόσταση και να αφήνει τις ΗΠΑ και κάποιες χώρες στην Ε.Ε. να αντιμετωπίζουν το πρόβλημα- είναι να επιδοτήσει τον κάθετο άξονα ώστε να δημιουργηθούν οι κατάλληλες υποδομές που θα επιτρέψουν στο αμερικανικό LNG να είναι πιο συγκρίσιμο, βαθμιαία, με όποια τιμή θα έχει το ρωσικό φυσικό αέριο δέκα χρόνια μετά. Διότι χρειαζόμαστε ένα δεύτερο FSRU και κάποιος πρέπει να το πληρώσει.

Πρέπει να αναβαθμίσουμε τον υφιστάμενο διάδρομο και ίσως να δημιουργήσουμε έναν δεύτερο, και όλο αυτό μπορεί να συμβεί εάν η Ευρώπη στηρίξει την ήδη ληφθείσα απόφαση να επιβάλει κυρώσεις κατά της Ρωσίας.

Η συζήτηση που κάνουμε σήμερα είναι μία απόδειξη που εξηγεί γιατί η Ε.Ε. είναι αδύναμη. Παραπονιόμαστε γιατί μας κάνει μπούλιγνκ η Ρωσία ή γιατί ο Τραμπ έρχεται πολύ επιθετικά κατά της Ε.Ε.

Τι να περιμένουμε μετά από αυτό; Άπτεται της κάθε μίας από τις 27 χώρες που σχηματίζουν αυτό το παράξενο πλάσμα που λέγεται Ευρωπαϊκή Ένωση.

Και τι λέει; Να προστατέψω τον εαυτό μου έναντι τίνος; Έναντι όλων; Ποιοι είναι όλοι οι άλλοι; Τα κράτη – μέλη της Ένωσης. Το έχετε ακούσει ξανά αυτό; Είναι ακριβώς ο λόγος για τον οποίο η Ε.Ε. είναι ανήμπορη να διαπραγματευθεί με οποιονδήποτε.

Είναι ανήμπορη να σταθεί μπροστά στους Ρώσους και στους Αμερικανούς ή να ανταγωνιστεί απέναντι στους Κινέζους. Εάν αυτό δεν αλλάξει, είμαστε “νεκροί” ως Ε.Ε. Και θα πρέπει να πάμε πίσω και να αποφασίσουμε, εάν θα έχουμε μία ένωση ή όχι.

Σε αυτήν περίπτωση, εάν δεν το κάνουμε, ας πάμε στην απλή αρχή του “η Ελλάδα πρώτα”, “η Γερμανία πρώτα”, “αλλά όχι η Ευρώπη πρώτα”. Οι Αμερικανοί λένε “πρώτα οι ΗΠΑ” - το σέβομαι και το κατανοώ ότι προστατεύουν έτσι τα συμφέροντά τους.

Ποια συμφέροντα καλούμεθα να προστατεύσουμε; Της Ευρώπης ή των Ελλήνων ή των Ρουμάνων; Αυτό είναι ένα μείζον ερώτημα που οι πολιτικοί οφείλουν να επιλύσουν για εμάς. Δεν μπορούμε να κάνουμε business, εάν δεν ξέρουμε τους βασικούς κανόνες τους.

Αυτό που πρέπει να πω, είναι ότι ένα πράγμα είναι το LNG και αυτά που ακούσαμε από την Ουκρανία. Είναι μία σαφής απόδειξη του πως μπορείς να εκβιαστείς και να υποστείς μπούλινγκ με όχημα την ενέργεια. Άρα, χρειαζόμαστε ισορροπία.

Δεν μπορούμε να εξαρτώμεθα από μία πηγή ενέργειας. Υποφέραμε ως Ευρώπη εξ αιτίας της Ρωσίας. Πρέπει να γίνουμε, φυσικά, μη εξαρτημένοι από τη Ρωσία.

Η Ε.Ε. έχει ήδη αποφασίσει να απαγορέψει το ρωσικό φυσικό αέριο. Όλες οι υπόλοιπες ερωτήσεις είναι περιττές. Και η ισορροπία μπορεί να έρθει μόνο από το αμερικανικό LNG για μία μακρά περίοδο. Οι πολιτικές πτυχές ξεπερνούν τις εμπορικές», κατέληξε ο κ. Εξάρχου.  

Η Ελλάδα στηρίζει τον κάθετο άξονα

Κατά τη διάρκεια της συζήτησης, ο Yφυπουργός Εξωτερικών, κ. Χάρης Θεοχάρης σημείωσε ότι η Ελληνική κυβέρνηση εργάστηκε πολύ σκληρά και με συνέπεια όλο το προηγούμενο διάστημα ώστε να γίνει πραγματικότητα ο κάθετος άξονας, επισημαίνοντας ότι η ανθεκτικότητα προϋποθέτει διαφοροποίηση των πηγών ενέργειας. Παράλληλα, υπογράμμισε ότι οι υποδομές του φυσικού αερίου θα πρέπει να ιεραρχηθούν υψηλά ώστε ο κάθετος άξονας να περάσει στην φάση της ανάπτυξης.

Ο κ. Θεοχάρης επισήμανε ότι η ανάπτυξη της ψηφιακής οικονομίας και της τεχνητής νοημοσύνης δημιουργεί αυξημένες ενεργειακές ανάγκες και ότι θα πρέπει ο τομέας αυτός να διασυνδεθεί με τις ενεργειακές υποδομές, αλλά και με ένα πιο διευρυμένο μείγμα καυσίμων.

Επιπλέον, ο υφυπουργός Εξωτερικών σημείωσε ότι η Ευρώπη τελικά πάντα απαντά στις προκλήσεις με δράση και εξήγησε ότι υπάρχει μεγάλη ανισορροπία μεταξύ της οικονομικής της ισχύος, των στρατιωτικών της δυνατοτήτων και του πολιτικού της αποτυπώματος. Ωστόσο, επισήμανε ότι η Ε.Ε. κινείται προς τη σωστή κατεύθυνση, υπενθυμίζοντας ότι ο κάθετος άξονας δημιουργήθηκε με την δική της υποστήριξη. Και συμπέρανε ότι θα χρειαστεί σκληρή δουλειά από όλα τα μέρη ώστε να προετοιμαστεί κατάλληλα η ευρύτερη περιοχή της Νοτιοανατολικής Ευρώπης για τον ρόλο του ενεργειακό κόμβου.

Κόμβος η Ρουμανία για την ευρύτερη περιοχή

Ο Ρουμάνος υπουργός Ενέργειας κ. Bogdan Ivan τόνισε ότι η Ρουμανία, έχοντας επενδύσει πάνω από €1 δισ. σε ενεργειακές υποδομές τα τελευταία χρόνια, μπορεί να λειτουργήσει ως ενεργειακός κόμβος για την υπόλοιπη περιοχή. Και επισήμανε ότι η ευρωπαϊκή ηγεσία καθυστερεί να λάβει σαφείς αποφάσεις, περιμένοντας μία τέλεια στιγμή που πιθανότατα να μην θα έρθει ποτέ, ενώ υπογράμμισε ότι το 2028 θα είναι πλέον αργά για όλες εκείνες τις χώρες που θα καθυστερήσουν να εξασφαλίσουν ποσότητες φυσικού αερίου.

Μάλιστα, σημείωσε ότι η Ρουμανία το γνωρίζει αυτό από πρώτο χέρι, καθώς τυγχάνει τόσο παραγωγός όσο και προμηθευτής φυσικού αερίου, ωστόσο οι ποσότητες της μετά βίας αρκούν για τις ανάγκες της χώρας, κάνοντας έκκληση στα κράτη – μέλη να αξιοποιήσουν την ευκαιρία του αμερικανικού LNG και του κάθετου άξονα.

Ο κ. Ivan σχολίασε το γεγονός ότι υπάρχουν ακόμη ευρωπαίοι ηγέτες που ονειρεύονται το ρωσικό φυσικό αέριο, ενώ επέκρινε το φαινόμενο τα κράτη – μέλη του νότου να πληρώνουν ακριβότερα την ενέργεια σε σχέση με τον ανεπτυγμένο βορρά, την ώρα που αποτελούν τμήμα της ενιαίας αγοράς. Επιπλέον, υπογράμμισε ότι έχει φτάσει η ώρα των αποφάσεων για την Ευρώπη, η οποία πλέον αντιμετωπίζεται ως ανίσχυρη από τους ανταγωνιστές της.

ΟΙ ΗΠΑ υπέρ του κάθετου διαδρόμου

Από την πλευρά της,  η Πρέσβης των ΗΠΑ στην Αθήνα, κυρία Kimberly Guilfoyle αναφέρθηκε στην πρωτοβουλία της κυβέρνησης Τραμπ να γίνει η Ελλάδα πύλη της Ευρώπης για το Αμερικανικό LNG, στόχος για τον οποίο οι αμερικανικές αρχές εργάζονται καθημερινά.

Και επισήμανε ότι στόχος της Ουάσιγκτον είναι να στηριχθούν κατάλληλα τα ευρωπαϊκά κράτη ώστε να αναπτυχθούν με τις δικές τους δυνάμεις, υπογραμμίζοντας την ανάγκη η Ευρώπη να αποσυνδεθεί από το ρωσικό φυσικό αέριο ώστε να μην εξαρτάται ενεργειακά από ένα μη φιλικό κράτος.

Το παραδοσιακό καμπανάκι που σήμανε την έναρξη της χρηματιστηριακής συνεδρίασης, χτύπησε ο Πρόεδρος και Διευθύνων Σύμβουλος του Ομίλου AKTOR, κ. Αλέξανδρος Εξάρχου σε ειδική εκδήλωση, παρουσία του Διευθύνοντος Συμβούλου της ΕΧΑΕ, κ. Γιάννη Κοντόπουλου, της Πρόεδρου της Επιτροπής Κεφαλαιαγοράς, κυρίας Βασιλικής Λαζαράκου, της Αντιπρόεδρου της Επιτροπής Κεφαλαιαγοράς, κυρίας Νατάσας Στάμου, στελεχών του Ομίλου AKTOR και εκπροσώπων της αγοράς.

Στον χαιρετισμό του, ο κ. Εξάρχου τόνισε ότι πρόκειται για μία σημαντική ημέρα στην ιστορία του Ομίλου, καθώς η έκδοση του ομολογιακού δανείου αποτέλεσε ένα μεγάλο στοίχημα. Ο επικεφαλής του Ομίλου AKTOR ευχαρίστησε όλους εκείνους που εργάστηκαν για την έκδοση, καθώς και τους 7.500 ιδιώτες επενδυτές που συμμετείχαν σε αυτήν και εμπιστεύτηκαν το αναπτυξιακό πλάνο του Ομίλου. Και σημείωσε ότι ο Όμιλος AKTOR θα ανταμείψει όσους τον εμπιστεύτηκαν, υπενθυμίζοντας ότι αποτελεί θεμελιώδη αρχή του Ομίλου να υλοποιεί τις υποσχέσεις του.

Ο Όμιλος AKTOR υλοποιεί ένα σημαντικό επενδυτικό πρόγραμμα που περιλαμβάνει εξαγορές, αλλά και επενδύσεις σε έργα ΣΔΙΤ και Παραχώρησης, Ενέργεια και Real Estate. Από τα αντληθέντα κεφάλαια, ποσό άνω των €110 εκατ. θα αξιοποιηθεί για τη χρηματοδότηση της επιχειρηματικής δραστηριότητας του Ομίλου την επόμενη διετία, ενώ άλλο ποσό ύψους περίπου €24 εκατ. θα κατευθυνθεί στην αποπληρωμή υφιστάμενου δανεισμού.

Με βάση το πενταετές (2025-2030) επιχειρηματικό σχέδιο του Ομίλου, στόχος είναι το 2030 οι πωλήσεις να ξεπεράσουν τα €3 δισ. με προβλεπόμενο EBITDA άνω των €400 εκατ. και εκτιμώμενα καθαρά κέρδη ύψους €119 εκατ., τα οποία θα προέρχονται όχι μόνο από τον κλάδο κατασκευών, αλλά και από άλλες δραστηριότητες.

Αξίζει να σημειωθεί ότι στους στόχους αυτούς δεν περιλαμβάνεται η νέα δραστηριότητα του Ομίλου AKTOR στον τομέα του φυσικού αερίου, η οποία υλοποιείται μέσω της εταιρείας ATLANTIC – SEE LNG TRADE, στην οποία ο Όμιλος συμμετέχει με 60% και η ΔΕΠΑ Εμπορίας με 40%. Η ATLANTIC – SEE LNG TRADE έχει υπογράψει σημαντικές μακροχρόνιες συμφωνίες για την αγοραπωλησία υγροποιημένου φυσικού αερίου από τις ΗΠΑ, οι οποίες θα ξεκινήσουν να υλοποιούνται από το 2030, ενώ, παράλληλα, θα είναι φορέας υλοποίησης της πρόσφατης συμφωνία της ΔΕΠΑ με την Ουκρανία, από την οποία αναμένονται άμεσα ροές εσόδων.

Η διαπραγμάτευση των 140.000 ομολογιών του Ομίλου AKTOR στο Χρηματιστήριο Αθηνών θα γίνεται με τον κωδικό «AKTRΟ1» στα ελληνικά «AKTRB1», στα λατινικά, αντίστοιχα.  Υπενθυμίζεται ότι το ομόλογο του Ομίλου προσέλκυσε το έντονο επενδυτικό ενδιαφέρον άνω των 7.500 ιδιωτών επενδυτών, στους οποίους και κατανεμήθηκε ποσοστό πάνω από 53% της έκδοσης, ενώ το υπόλοιπο ποσοστό κατευθύνθηκε  σε ειδικούς επενδυτές.

Ο κ. Εξάρχου σημείωσε ότι η ολοκλήρωση της εξαγοράς της ΑΚΤΩΡ Παραχωρήσεις διασφαλίζει, συνδυαστικά με το υφιστάμενο χαρτοφυλάκιο έργων ΣΔΙΤ και Παραχώρησης του Ομίλου, ροές ύψους €1,2 δισ. σε βάθος χρόνου, αλλά και ανεκτέλεστο ύψους €760 εκατ. για την εταιρεία από τον κλάδο παραχωρήσεων. Επισήμανε, μάλιστα, ότι με την ένταξη της ΑΚΤΩΡ Παραχωρήσεις στον Όμιλο, αλλά κυρίως λόγω της γενικότερης ανάπτυξής του, αναθεωρούνται προς το καλύτερο οι στόχοι της εταιρείας, καθώς επιτυγχάνεται (με αναγωγή σε ετήσια βάση) EBITDA ύψους €210 εκατ. για το 2025 και €460 εκατ. για το 2030, αντίστοιχα. 

Και υπογράμμισε ότι στόχος της διοίκησης είναι ο Όμιλος να δημιουργήσει νέες πηγές εσόδων, αναπτύσσοντας καινούριους τομείς δραστηριοτήτων ώστε να μην εξαρτάται μόνο από τον κλάδο της κατασκευής και να μην επηρεάζεται από πιθανές διακυμάνσεις μέρες στα παραδοσιακά δημόσια έργα. 

Ο τομέας του Real Estate

Παράλληλα, ο κ. Εξάρχου σχολίασε και τη ματαίωση της εξαγοράς χαρτοφυλακίου ακινήτων από την εταιρεία Prodea, σημειώνοντας ότι κατά την περίοδο που είχε ληφθεί η απόφαση εξαγοράς, η πιθανότητα απόκτησης ενός χαρτοφυλακίου παραχωρήσεων αντίστοιχο με εκείνο της ΑΚΤΩΡ Παραχωρήσεις θεωρείτο πολύ μακρινό ενδεχόμενο και γι’ αυτό είχε κριθεί ότι η ασφαλέστερη επιλογή για την παραγωγή νέων ροών εσόδων, ήταν η επένδυση στα ακίνητα – ακόμη και μέσω μίας δύσκολης συμφωνίας, με υψηλό δανεισμό, όπως εκείνης της Prodea. 

Ωστόσο, όταν προέκυψε η ευκαιρία απόκτησης της ΑΚΤΩΡ Παραχωρήσεις, η διοίκηση του Ομίλου άρχισε να έχει δεύτερες σκέψεις για την συναλλαγή με την Prodea, καθώς οι παραχωρήσεις θα συνέβαλαν σε παρόμοιους επιχειρηματικούς στόχους, χωρίς τον υψηλό δανεισμό και το τίμημα που συνόδευαν την εξαγορά των ακινήτων. 

Επενδύσεις σε νέους τομείς

Έτσι, προτιμήθηκε η ΑΚΤΩΡ Παραχωρήσεις, μία επιλογή που οδήγησε και σε καλύτερη χρήση των κεφαλαίων της εταιρείας, συμβάλλοντας στην ταχύτερη ανάπτυξη τόσο των ΑΠΕ όσο και των κλάδων της κατασκευής και της διαχείρισης εγκαταστάσεων γενικότερα.  

Ο επικεφαλής του Ομίλου σημείωσε ότι εφεξής θα δοθεί σημαντικό βάρος στην ανάπτυξη των ΑΠΕ, τονίζοντας ότι πρόκειται για τομέα δραστηριότητας που θα μεγαλώνει εξ ίσου με τον κλάδο παραχωρήσεων, προαναγγέλλοντας ότι έως το τέλος του έτους ο Όμιλος θα ανακοινώσει μία ή δύο εξαγορές στον συγκεκριμένο κλάδο. 

Παράλληλα, τόνισε ότι ολοκληρώνεται η εξαγορά της εταιρείας ηλεκτρομηχανολογικών έργων ΕΝΤΕΛΕΧΕΙΑ, επισημαίνοντας ότι ο Όμιλος συνεχίζει να διερευνά περαιτέρω εξαγορές με στόχο την ανάπτυξη της εταιρείας. 

Μια ιστορική ημέρα

Ο κ. Εξάρχου σημείωσε ότι η Έκτακτη Γενική Συνέλευση αποτέλεσε μία εξαιρετικά ιστορική μέρα, καθώς έχουν ενωθεί πλέον υπό τον Όμιλο οι Κατασκευές και οι Παραχωρήσεις και, επίσης, ήταν η πρώτη μέρα που ο Όμιλος υποδέχθηκε τα στελέχη της εταιρείας ΆΚΤΩΡ Παραχωρήσεις. 

Και υπενθύμισε ότι το 2022, όταν η Winex Investments είχε εισέλθει στην τότε Intrakat, είχε πει ότι εντός τριών ετών ο Όμιλος θα βρισκόταν στη δεύτερη θέση της αγοράς, κάνοντας αναδρομή στην επιτυχημένη πορεία αυτών των ετών, την οποία αντανακλά η κεφαλαιοποίηση του Ομίλου, η οποία σήμερα έχει φτάσει τα €1,8 δισ. 

Εμπιστοσύνη των μετόχων και μετασχηματισμός

Ο κ. Εξάρχου υπενθύμισε ότι ουδέποτε στο παρελθόν μέτοχοι μίας κατασκευαστικής εταιρείας την έχουν υποστηρίξει μέσα σε τόσο σύντομο χρονικό διάστημα, συμμετέχοντας σε δύο ΑΜΚ αθροιστικού ύψους €300Μ εκατ. και τόνισε ότι, διατηρώντας παρόμοιους ρυθμούς ανάπτυξης στο μέλλον και μεγαλύτερα ταμειακά διαθέσιμα, η ανάπτυξη του Ομίλου και οι προοπτικές του θα είναι μεγαλύτερες. 

Όπως σημείωσε, ο Όμιλος δημιουργεί πέντε αυτόνομους πυλώνες, διακριτούς από την εισηγμένη, με στόχο να προσφέρει αξία στη μετοχή και να προστατεύσει τους μετόχους του. «Τα καλύτερα είναι μπροστά μας» κατέληξε ο κ. Εξάρχου και σχολίασε ότι ο Όμιλος AKTOR ήταν, είναι και θα παραμείνει η μεγαλύτερη κατασκευαστική στην Ελλάδα και ενδεχομένως στη Νοτιοανατολική Ευρώπη, επισημαίνοντας ότι αυτό που έγινε στον Όμιλο, δεν έχει ξαναγίνει πουθενά στην Ελλάδα.