Ο οικονομολόγος της UBS, Gyorgy Kovacs, προχωρά σε ήπια υποβάθμιση της πρόβλεψης για την ανάπτυξη του 2026, μειώνοντας την εκτίμηση στο 2,2%, κατά 20 μονάδες βάσης, εξαιτίας της υψηλότερης πορείας των τιμών ενέργειας.

Παρά τη μικρή αναθεώρηση, ο ελβετικός οίκος δεν αλλάζει το βασικό αφήγημα για την ελληνική οικονομία, καθώς θεωρεί ότι η ανάπτυξη εξακολουθεί να στηρίζεται σε τρεις ισχυρούς πυλώνες: τον τουρισμό, τις επενδύσεις που χρηματοδοτούνται από τα ευρωπαϊκά κονδύλια και τις ακόμη ευνοϊκές δημοσιονομικές συνθήκες.

Η αφετηρία της οικονομίας παραμένει ισχυρή. Το ελληνικό ΑΕΠ αυξήθηκε κατά 2,4% σε ετήσια βάση το τέταρτο τρίμηνο του 2025, επιταχύνοντας από το 2,1% του προηγούμενου τριμήνου.

Στο βασικό της σενάριο, η UBS προβλέπει ανάπτυξη 2,1% το 2025, 2,2% το 2026 και 1,8% το 2027, εκτιμώντας ότι η Ελλάδα περνά πλέον σε μια πιο ώριμη αλλά ακόμη θετική φάση οικονομικής επέκτασης.

Το ονομαστικό ΑΕΠ αναμένεται να αυξηθεί από περίπου €248 δισ. το 2025 στα €261 δισ. το 2026 και στα €273 δισ. το 2027, στοιχείο που αποτυπώνει τη συνεχιζόμενη μεγέθυνση της οικονομίας, παρά την επιβράδυνση των ρυθμών ανάπτυξης.

Η UBS δίνει ιδιαίτερη έμφαση στην ποιότητα της ανάπτυξης. Η ιδιωτική κατανάλωση, που αυξήθηκε κατά 2% το 2025, αναμένεται να επιβραδυνθεί στο 1% το 2026, πριν ανακάμψει στο 1,5% το 2027.

Αντίθετα, οι επενδύσεις παραμένουν ο βασικός μοχλός της οικονομίας, με αύξηση 8,9% το 2025 και 9% το 2026. Ωστόσο, ο οίκος βλέπει πτώση 4% το 2027, εξέλιξη που θεωρείται κρίσιμη, καθώς αποτυπώνει την εξάρτηση της ελληνικής οικονομίας από τη δυναμική του Ταμείου Ανάκαμψης και των ευρωπαϊκών πόρων.

Σύμφωνα με την UBS, οι εισροές από τα ευρωπαϊκά ταμεία για την περίοδο 2021-2027 βρίσκονται σε επίπεδα αισθητά υψηλότερα από προηγούμενους κύκλους χρηματοδότησης, ενώ οι δαπάνες του Ταμείου Ανάκαμψης κορυφώνονται μέσα στο 2026, πλησιάζοντας το 5% του ΑΕΠ.

Ο οίκος εκτιμά ότι το πρόγραμμα δημοσίων επενδύσεων, οι επιχορηγήσεις και τα δάνεια του Ταμείου Ανάκαμψης συνεχίζουν να στηρίζουν έντονα τις κατασκευές, τις υποδομές και την επιχειρηματική δραστηριότητα.

Ο δεύτερος μεγάλος πυλώνας ανάπτυξης παραμένει ο τουρισμός. Η UBS σημειώνει ότι το 2026 ξεκίνησε ιδιαίτερα δυναμικά, με ταξιδιωτικές εισπράξεις άνω του €1 δισ. στο δίμηνο Ιανουαρίου – Φεβρουαρίου, ενώ οι αφίξεις από το εξωτερικό αυξήθηκαν κατά 42,3% σε ετήσια βάση τον Φεβρουάριο σε κινητό μέσο τριών μηνών.

Τα τουριστικά έσοδα κινούνται πλέον σε επίπεδα αισθητά υψηλότερα από την προ πανδημίας περίοδο, πλησιάζοντας τα €25 δισ., γεγονός που — σύμφωνα με την UBS — εξηγεί γιατί η ελληνική οικονομία εξακολουθεί να εμφανίζει ανθεκτικότητα παρά το ενεργειακό σοκ.

Ωστόσο, η τράπεζα προειδοποιεί ότι η κρίση στη Μέση Ανατολή προσθέτει βραχυπρόθεσμη αβεβαιότητα στις προοπτικές του τουριστικού κλάδου.

Στο μέτωπο του πληθωρισμού, η UBS εμφανίζεται πιο επιφυλακτική. Ο γενικός δείκτης τιμών αυξήθηκε στο 3,9% τον Μάρτιο, από 2,7% τον Φεβρουάριο, κυρίως λόγω της ανόδου στο κόστος μεταφορών και ενέργειας.

Η τράπεζα προβλέπει μέσο πληθωρισμό 3% το 2026, έναντι 2,5% το 2025, πριν υποχωρήσει στο 2,4% το 2027.

Η αγορά εργασίας συνεχίζει να στηρίζει την οικονομία, με την ανεργία να υποχωρεί στο 8,5% το πρώτο τρίμηνο του 2026, από 9,5% ένα χρόνο πριν. Η UBS εκτιμά περαιτέρω μείωση στο 7% το 2026 και στο 6,5% το 2027.

Η αύξηση του κατώτατου μισθού κατά 6,1% σε ετήσια βάση στηρίζει την κατανάλωση, αλλά — όπως σημειώνει ο οίκος — διατηρεί ανοιχτό και τον κίνδυνο δευτερογενών πληθωριστικών πιέσεων.

Ιδιαίτερα θετική παραμένει και η εικόνα της τραπεζικής χρηματοδότησης. Τον Μάρτιο του 2026, τα δάνεια προς μη χρηματοοικονομικές επιχειρήσεις αυξήθηκαν κατά 10,9%, τα καταναλωτικά κατά 7,7% και τα στεγαστικά κατά 1,1%.

Παράλληλα, ο δείκτης μη εξυπηρετούμενων δανείων υποχώρησε στο 3,3% το τέταρτο τρίμηνο του 2025, επιβεβαιώνοντας — σύμφωνα με την UBS — ότι οι ελληνικές τράπεζες λειτουργούν πλέον ως μοχλός ανάπτυξης και όχι ως πηγή συστημικού κινδύνου.

Η δημοσιονομική εικόνα παραμένει επίσης από τα ισχυρότερα χαρτιά της χώρας. Η UBS προβλέπει πρωτογενές πλεόνασμα 4,3% του ΑΕΠ το 2025 και 2,9% τόσο το 2026 όσο και το 2027.

Το δημόσιο χρέος εκτιμάται ότι θα μειωθεί από 145% του ΑΕΠ το 2025 στο 138% το 2026 και στο 133% το 2027, διατηρώντας τη θετική τροχιά αποκλιμάκωσης.

Παράλληλα, η Ελλάδα διατηρεί επενδυτική βαθμίδα από τους μεγάλους οίκους αξιολόγησης, ενώ η απόδοση του δεκαετούς ελληνικού ομολόγου κινείται κοντά στο 3,91%, στοιχείο που δείχνει ότι οι αγορές εξακολουθούν να εμπιστεύονται τη δημοσιονομική σταθερότητα της χώρας.

Πρόκειται για αύξηση 9,8%. Επιπρόσθετα, το ίδιο χρονικό διάστημα η τελική καταναλωτική δαπάνη των νοικοκυριών

και των μη κερδοσκοπικών ιδρυμάτων που εξυπηρετούν νοικοκυριά αυξήθηκε κατά 5,3% σε σύγκριση με το αντίστοιχο τρίμηνο του προηγούμενου έτους, δηλαδή από 41,7 δισεκατομμύρια ευρώ έφτασε τα 43,9 δισ. ευρώ.

Στα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ αποτυπώνεται ότι η οικονομική πολιτική της Κυβέρνησης αποδίδει στην πράξη, δίνει ουσιαστική «ανάσα» στους πολίτες, ενώ παράλληλα ενισχύεται και η κατανάλωση, κάτι που επιβεβαιώνει ότι η αγορά.

Ο δείκτης PMI της S&P Global υποχώρησε τον Απρίλιο στο 48,6 από 50,7 τον Μάρτιο, περνώντας κάτω από το κρίσιμο όριο των 50 μονάδων που διαχωρίζει την ανάπτυξη από την ύφεση. Η πτώση αυτή ήταν εντονότερη από τις εκτιμήσεις των αναλυτών, οι οποίοι ανέμεναν μια πιο ήπια διόρθωση, στοιχείο που εντείνει τις ανησυχίες για την πορεία της οικονομίας.

Η εικόνα διαφοροποιείται μεταξύ των μεγάλων οικονομιών της Ευρωζώνης. Στη Γερμανία, η μεταποίηση εμφανίζει σχετική ανθεκτικότητα, ωστόσο ο τομέας των υπηρεσιών καταγράφει σημαντική επιδείνωση. Αντίθετα, στη Γαλλία, η βιομηχανία ξεπέρασε τις προσδοκίες, σημειώνοντας την καλύτερη επίδοση από το 2022, αλλά και εκεί ο κλάδος των υπηρεσιών παρουσίασε έντονη πτώση. Παράλληλα, οι πληθωριστικές πιέσεις παραμένουν διάχυτες σε ολόκληρη την οικονομία του μπλοκ.

Όπως επισημαίνει ο Chris Williamson, η Ευρωζώνη βρίσκεται αντιμέτωπη με αυξανόμενες πιέσεις λόγω του πολέμου στη Μέση Ανατολή, οι οποίες επηρεάζουν τόσο την ανάπτυξη όσο και τη σταθερότητα των τιμών. Την ίδια στιγμή, οι διαταραχές στην εφοδιαστική αλυσίδα εντείνουν τους κινδύνους, δημιουργώντας ένα περιβάλλον όπου η ανάπτυξη επιβραδύνεται, ενώ ο πληθωρισμός παραμένει επίμονος.

Η εξέλιξη αυτή αναμένεται να προβληματίσει έντονα την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα, η οποία βρίσκεται αντιμέτωπη με ένα δύσκολο δίλημμα. Από τη μία πλευρά, ο πληθωρισμός παραμένει πάνω από τον στόχο του 2%, από την άλλη όμως η οικονομική δραστηριότητα δείχνει σημάδια κόπωσης. Υπό αυτές τις συνθήκες, εκτιμάται ότι η ΕΚΤ θα τηρήσει στάση αναμονής στην επόμενη συνεδρίαση, αν και οι αγορές εξακολουθούν να προεξοφλούν δύο αυξήσεις επιτοκίων έως το τέλος του έτους.

Καθοριστικό ρόλο στην επιδείνωση του κλίματος διαδραματίζουν οι αυξημένες τιμές ενέργειας, οι οποίες επιβαρύνουν τόσο τα νοικοκυριά όσο και τις επιχειρήσεις. Οι αρχικές προσδοκίες για επιτάχυνση της ανάπτυξης πριν από την ένταση στη Μέση Ανατολή έχουν πλέον αναθεωρηθεί, ενώ οι κυβερνήσεις επιχειρούν να αντισταθμίσουν τις πιέσεις μέσω αυξημένων δαπανών, ιδιαίτερα σε τομείς όπως η άμυνα και οι υποδομές.

Παρά τις βραχυπρόθεσμες προκλήσεις, οι μεσοπρόθεσμες εκτιμήσεις παραμένουν συγκρατημένα θετικές. Η ΕΚΤ είχε προβλέψει ανάπτυξη 0,9% για το 2026 και 1,3% για το 2027, ωστόσο δεν αποκλείεται επιδείνωση του σεναρίου σε περίπτωση παρατεταμένης γεωπολιτικής αστάθειας.

Σε ό,τι αφορά τον πληθωρισμό, οι πιέσεις εντείνονται όχι μόνο λόγω της ενέργειας, αλλά και εξαιτίας της αύξησης στο κόστος εισαγωγών και εμπορευμάτων, καθώς και των περιορισμών στην προσφορά. Όπως χαρακτηριστικά σημείωσε ο Williamson, πρόκειται για τη μεγαλύτερη άνοδο πιέσεων τιμών από το 2000, εξαιρουμένης της περιόδου της πανδημίας, στοιχείο που επιβεβαιώνει τη δυσκολία εξισορρόπησης μεταξύ ανάπτυξης και σταθερότητας τιμών.

Συνολικά, η Ευρωζώνη εισέρχεται σε μια περίοδο αυξημένης αβεβαιότητας, όπου οι γεωπολιτικές εξελίξεις, το ενεργειακό κόστος και οι αποφάσεις νομισματικής πολιτικής θα καθορίσουν την πορεία της οικονομίας τους επόμενους μήνες.

Όπως τόνισε, ο ρυθμός ανάπτυξης για το 2026 αναθεωρείται προς τα κάτω στο 2%, από 2,4% που προέβλεπε ο αρχικός προϋπολογισμός, εξέλιξη που αποδίδεται στις επιπτώσεις του πολέμου και της αύξησης του ενεργειακού κόστους. Αντίθετα, για το 2027 η εικόνα εμφανίζεται ελαφρώς βελτιωμένη σε σχέση με το νέο περιβάλλον, με την πρόβλεψη να διαμορφώνεται στο 1,7%, έναντι προηγούμενης εκτίμησης για 2%, υποδηλώνοντας σταθεροποίηση της οικονομικής δραστηριότητας σε χαμηλότερα επίπεδα αλλά με ανθεκτικότητα.

Ιδιαίτερη σημασία έχει η πορεία των τιμών, καθώς ο πληθωρισμός αναμένεται να κινηθεί υψηλότερα από τις αρχικές εκτιμήσεις, φτάνοντας στο 3,2% για το 2026, έναντι πρόβλεψης 2,2% στον προϋπολογισμό. Η αναθεώρηση αυτή βασίζεται σε σενάριο διατήρησης των διεθνών τιμών ενέργειας σε υψηλά επίπεδα, με το πετρέλαιο τύπου Brent να εκτιμάται ότι θα κινηθεί κοντά στα 89 δολάρια το βαρέλι καθ’ όλη τη διάρκεια του έτους. Ήδη, οι πρώτες ενδείξεις επιβεβαιώνουν την ανοδική τάση, καθώς ο δείκτης τιμών καταναλωτή διαμορφώθηκε στο 3,9% τον πρώτο μήνα της κρίσης.

Για το 2027, ο πληθωρισμός αναμένεται να αποκλιμακωθεί, αλλά να παραμείνει πάνω από τις αρχικές προβλέψεις, στο 2,4%, γεγονός που υποδηλώνει ότι οι πληθωριστικές πιέσεις θα έχουν μεγαλύτερη διάρκεια από ό,τι αρχικά εκτιμάτο.

Σε ό,τι αφορά τα δημόσια οικονομικά, το πρωτογενές πλεόνασμα αναθεωρείται ανοδικά στο 3,2% για το 2026, από 2,8% που προέβλεπε ο προϋπολογισμός, ένδειξη της ισχυρής δημοσιονομικής επίδοσης και της ανθεκτικότητας των δημόσιων εσόδων παρά το δυσμενές περιβάλλον.

Συνολικά, η εικόνα που προκύπτει είναι αυτή μιας οικονομίας που επιβραδύνεται αλλά παραμένει ανθεκτική, με βασική πρόκληση την αντιμετώπιση των επίμονων πληθωριστικών πιέσεων και τη διατήρηση της αναπτυξιακής δυναμικής σε ένα περιβάλλον αυξημένης διεθνούς αβεβαιότητας.

Μεταξύ άλλων σημείωσε ότι στο εξωτερικό και στο Διεθνές Νομισματικό Ταμείο, κυριαρχεί η εικόνα της Ελλάδας, ως μια χώρα που αποκλιμακώνει το χρέος της γρηγορότερα από οποιαδήποτε άλλη στον κόσμο.

Καταγράφει επίσης όπως αναφέρει εμφανίζει ρυθμούς ανάπτυξης πάνω από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο, ενώ η ανεργία πλησιάζει σε ιστορικά χαμηλά επίπεδα.

Υποστήριξε ότι οι τίτλοι και οι θέσεις δεν έχουν από μόνοι τους ιδιαίτερη σημασία, τονίζοντας πως αυτό που μετρά είναι η ουσία: το τι πιστεύει και μπορεί να υλοποιήσει κανείς μαζί με άλλους. Επικαλέστηκε μάλιστα μια ανεκδοτολογική ιστορία με τον Γάλλο Υπουργό εξωτερικών των ναπολεόντιων χρόνων για να υποστηρίξει την άποψή του.

Σημείωσε ότι τα τελευταία χρόνια η χώρα έχει σημειώσει σημαντική πρόοδο, επισημαίνοντας πως σε σύγκριση με το 2015 ή το 2019 έχει διανυθεί μεγάλη απόσταση, τόσο σε επίπεδο οικονομικής πολιτικής όσο και στον ψηφιακό μετασχηματισμό του κράτους, την Παιδεία και την Υγεία.

Τόνισε, ωστόσο, ότι παραμένουν σημαντικές εκκρεμότητες, υπογραμμίζοντας την ανάγκη για βούληση και θετική προσέγγιση, με αξιοποίηση των επιτυχιών και διόρθωση των λαθών.

Ο Υπουργός επίσης τόνισε μεταξύ άλλων: «Η στρατηγική πρέπει να γίνει συνώνυμο του να παραδίδεις, του να υλοποιείς αλλαγές και να φέρνεις αποτελέσματα στο πεδίο. Πρέπει να κάνουμε τη μετάβαση από τα λόγια στις πράξεις. Αυτό αποτελεί μια κατάκτηση που δεν έχει ακόμη επιτευχθεί πλήρως, αλλά η χώρα έχει ήδη πάρει το μάθημά της και μπορεί να προχωρήσει σε περισσότερα, γρηγορότερα και καλύτερα».

Στη τριμηνιαία του έκθεση για την ελληνική οικονομία, ως προς τις συνιστώσες της ανάπτυξης στο βασικό σενάριο για το 2026, το ΙΟΒΕ αναμένει αύξηση των πάγιων επενδύσεων (+10,2%) και των εξαγωγών (+2,6%), επιβράδυνση της ιδιωτικής κατανάλωσης (+1,7%), με επιδείνωση του ελλείμματος στο εξωτερικό ισοζύγιο, καθώς οι εισαγωγές αυξάνονται κατά 3,9%. Ο μέσος πληθωρισμός στο βασικό σενάριο για το 2026 αναμένεται να διαμορφωθεί στο 2,5%, υψηλότερα από τον μέσο όρο στην Ευρωζώνη, ενώ η ανεργία εκτιμάται ότι θα μειωθεί στην περιοχή του 8,5%.

Συγκεκριμένα, οι προοπτικές της ελληνικής οικονομίας για το 2026 εκτιμώνται στη βάση τριών σεναρίων (α) βασικό, (β) δυσμενές και (γ) θετικό.

Το βασικό σενάριο ακολουθεί τις παραδοχές του «δυσμενούς» σεναρίου της ΕΚΤ (Μάρτιος 2026, “adverse scenario”). Η εγχώρια ζήτηση αναμένεται να συνεχίσει να αποτελεί οδηγό ηπιότερης πλέον μεγέθυνσης, ενώ οι πάγιες επενδύσεις προβλέπεται να επιταχυνθούν, χάρη στην υλοποίηση του Σχεδίου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας και το υψηλό Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων (ΠΔΕ). Οι βασικοί κίνδυνοι συνίστανται στις γεωπολιτικές εντάσεις, την εξασθένιση της εξωτερικής ζήτησης, την αναμενόμενη αύξηση του κόστους χρήματος, το διαρθρωτικά υψηλό εξωτερικό έλλειμμα και τον επίμονα υψηλό δομικό πληθωρισμό.

Το δυσμενές σενάριο ακολουθεί τις παραδοχές του «ακραία δυσμενούς» σεναρίου της ΕΚΤ (Μάρτιος 2026, “severe scenario”). Το θετικό σενάριο ακολουθεί τις παροχές του βασικού σεναρίου σχετικά με τις τιμές ενέργειας, αλλά σε συνδυασμό με στροφή επιπλέον τουριστών προς την Ελλάδα.

Πέρα από τα δύο σενάρια του πίνακα, σε ένα θετικό σενάριο, το ΙΟΒΕ εκτιμά μεγέθυνση της ελληνικής οικονομίας το 2026, με ρυθμό ελαφρά υψηλότερο από 2%, εφόσον οι τιμές ενέργειας ακολουθήσουν μεν το βασικό σενάριο, αλλά σε συνδυασμό με στροφή επιπλέον τουριστών προς την Ελλάδα.

Οπως επισημαίνει το ΙΟΒΕ, η πρόβλεψη στο βασικό σενάριο μακροοικονομικών προβλέψεων του ΙΟΒΕ εγκυμονεί θετικές προοπτικές αλλά και κινδύνους για το 2026.

Κίνδυνοι

• Η ενίσχυση του προστατευτισμού στο διεθνές εμπόριο ενδέχεται να επηρεάσει δυσμενώς τις εξαγωγικές επιδόσεις.
• Η επιμονή των πληθωριστικών πιέσεων μπορεί να περιορίσει την αγοραστική δύναμη.
• Η χαμηλότερη του αναμενομένου απορρόφηση και αξιοποίηση των πόρων του ΤΑΑ θα μπορούσε να υπονομεύσει την επενδυτική δυναμική των επόμενων ετών.
• Η βραδύτερη υλοποίηση των αναγκαίων μεταρρυθμίσεων ενέχει κίνδυνο για την παραγωγικότητα, την ανταγωνιστικότητα και τις μεσοπρόθεσμες αναπτυξιακές προοπτικές της οικονομίας.

Θετικές προοπτικές

• Η τελική φάση υλοποίησης του ΤΑΑ και η περαιτέρω αύξηση των σχετικών δαπανών μπορούν να ενισχύσουν την επενδυτική δραστηριότητα και τον παραγωγικό μετασχηματισμό της οικονομίας.
• Η ισχυρή πιστωτική επέκταση και οι αυξημένες εισροές άμεσων ξένων επενδύσεων δημιουργούν ευνοϊκές συνθήκες για συνέχιση των ιδιωτικών επενδύσεων, ιδίως σε παραγωγικότερους κλάδους.
• Η ενίσχυση του διαθέσιμου εισοδήματος μέσω της βελτίωσης της αγοράς εργασίας, της αύξησης του κατώτατου μισθού και των φορολογικών ελαφρύνσεων μπορεί να στηρίξει περαιτέρω την εγχώρια ζήτηση.
• Το ενισχυμένο Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων του 2026 δημιουργεί ευνοϊκές προϋποθέσεις για περαιτέρω άνοδο της επενδυτικής δραστηριότητας.
• Καλύτερη του αναμενομένου πορεία του τουρισμού.
• Ενδεχόμενο για αύξηση μεν του πληθωρισμού, ωστόσο, ως ασφαλής προορισμός ενδέχεται η Ελλάδα να διατηρήσει ή και να αυξήσει τις τουριστικές επιδόσεις της.

Τα τρία σενάρια

Οι μεσοπρόθεσμες προοπτικές της ελληνικής οικονομίας εκτιμώνται στη βάση τριών σεναρίων: α) βασικό σενάριο, β) εναλλακτικό (ή δυσμενές) σενάριο και γ) θετικό σενάριο.

Στο βασικό σενάριο, προβλέπεται ότι η συνολική κατανάλωση θα παραμείνει οδηγός της ανάπτυξης, αν και σε ηπιότερο βαθμό λόγω του δυσμενούς διεθνούς οικονομικού περιβάλλοντος. Η ενίσχυση του διαθέσιμου εισοδήματος (βελτίωση αγοράς εργασίας, αύξηση του κατώτατου μισθού και φοροελαφρύνσεις) αναμένεται να υποστηρίξει τη δυναμική της εγχώριας ζήτησης, ενώ ο βραδύτερος ρυθμός αποκλιμάκωσης της ανεργίας, το αρνητικό ποσοστό αποταμίευσης, καθώς
και η ενδυνάμωση των πληθωριστικών πιέσεων τόσο στα αγαθά όσο και στις υπηρεσίες, θα λειτουργήσουν περιοριστικά.

• Βάσει των ανωτέρω εξελίξεων, η πρόβλεψη για την εγχώρια οικονομική μεγέθυνση αναθεωρείται προς τα κάτω στο +1,8% για το 2026.
• Αμφότερες η ιδιωτική και η δημόσια κατανάλωση αναμένονται να επιταχυνθούν με ηπιότερους ρυθμούς, +1,7% και +0,9% αντίστοιχα.
• Οι πάγιες επενδύσεις εκτιμάται ότι θα επιταχυνθούν χάρη στην υλοποίηση της τελικής φάσης του ΤΑΑ, το υψηλό επίπεδο του ΠΔΕ, την αυξημένη πίστη προς τον ιδιωτικό τομέα, καθώς και τις αυξημένες εισροές άμεσων ξένων επενδύσεων. Ωστόσο, μία ενδεχόμενη αυστηροποίηση των χρηματοδοτικών συνθηκών, και μία πιθανή χαμηλότερη του αναμενομένου απορρόφηση των πόρων του ΤΑΑ θα περιορίσουν την θετική αυτή τάση. Προβλέπεται ότι οι ιδιωτικές επενδύσεις θα συνεχίσουν να καταγράφουν υψηλές επιδόσεις – διαδεχόμενες τη δυναμική των δημοσίων επενδύσεων – με ρυθμό αύξησης +14,0%.
• Το εξωτερικό έλλειμμα εκτιμάται ότι θα διευρυνθεί το 2026, κυρίως λόγω της ανόδου των εισαγωγών (ισχυρή εγχώρια ζήτηση). Σε συνδυασμό με το πιο περιοριστικό εμπορικό περιβάλλον και την ανατίμηση του ευρώ, οι εξαγωγικές προοπτικές επιβαρύνονται). Προβλέπεται ότι η μεταβολή εξαγωγών και εισαγωγών θα διαμορφωθεί στο +2,6% και +3,9%.
• Ο ετήσιος πληθωρισμός (Εναρμονισμένος Δείκτης Τιμών Καταναλωτή – ΕνΔΤΚ) εκτιμάται ότι θα διαμορφωθεί κοντά στην περιοχή του +3,5% το 2026, λόγω της ενίσχυσης της εγχώριας ζήτησης και της ανόδου των τιμών ενέργειας από την κρίση στη Μέση Ανατολή, και η ανεργία στο +8,5%.

Στο δυσμενές (εναλλακτικό) σενάριο, το ΙΟΒΕ εκτιμά σημαντική επιβράδυνση της μεγέθυνσης της ελληνικής οικονομίας στο +1,4% για το 2026. Η εν λόγω πιθανή εξέλιξη θα προέλθει από τη χαμηλότερη επιτάχυνση της συνολικής κατανάλωσης (εν συγκρίσει με το βασικό σενάριο), συνιστάμενη από την κάμψη της ιδιωτικής κατανάλωσης στο +1,4%, ωστόσο χωρίς επίδραση στη δημόσια κατανάλωση (+0,9%), και τις πάγιες επενδύσεις (+10,2%). Μία επιδείνωση του διεθνούς γεωπολιτικού κλίματος θα επιβαρύνει το ήδη αρνητικό εμπορικό ισοζύγιο της Ελλάδας, υπονομεύοντας τον ρυθμό αύξησης τόσο των εξαγωγών (+1,5%) όσο και των εισαγωγών της (+3,4%). Σε περίπτωση κλιμάκωσης των συγκρούσεων, ο πληθωρισμός θα μπορούσε να αυξηθεί περαιτέρω, έως περίπου +4,5%, και η ανεργία στο +8,8%.

Σε ένα θετικό σενάριο, το ΙΟΒΕ εκτιμά μεγέθυνση της ελληνικής οικονομίας το 2026, με ρυθμό ελαφρά υψηλότερο από 2%, εφόσον οι τιμές ενέργειας ακολουθήσουν μεν το βασικό σενάριο, αλλά σε συνδυασμό με στροφή επιπλέον τουριστών προς την Ελλάδα.

Με τα τελευταία δεδομένα που έχουν προκύψει μετά την έναρξη των εχθροπραξιών στη Μέση Ανατολή, ο ρυθμός ανάπτυξης που θα ανακοινωθεί για φέτος στη χώρα μας εκτιμάται πλέον ότι θα διαμορφωθεί περί το 2% (από 2,2% το 2025) έναντι πρόβλεψης για 2,4% ρυθμό αύξησης του ΑΕΠ που είχε τεθεί στον Προϋπολογισμό, ενώ ο πληθωρισμός αναμένεται να αυξηθεί ενδεχομένως στο 3% (από 2,6% το 2025), αντί να υποχωρήσει στο 2,2% όπως προέβλεπε το βασικό σενάριο.

Η αναθεώρηση αυτή θα αποτυπωθεί επίσημα στις 30 Απριλίου, με την κατάθεση στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή της ετήσιας έκθεσης προόδου αναφορικά με τους στόχους του Μεσοπρόθεσμου Δημοσιονομικού-Διαρθρωτικού Σχεδίου 2026-2029. Το θέμα εξετάζεται από τα τέλη Μαρτίου ήδη σε αλλεπάλληλες συσκέψεις του οικονομικό επιτελείο με στελέχη της Κομισιόν, οι οποίες αναμένεται να συνεχιστούν και μετά το Πάσχα.

Αλυσίδα αναθεωρήσεων διεθνώς

Η Ελλάδα δεν είναι η μόνη χώρα που αναγκάζεται να αναθεωρήσει τις προβλέψεις της. Λόγω κρίσης στη Μέση Ανατολή, η μία χώρα μετά την άλλη αναθεωρούν ήδη τις δικές τους, ενώ το ίδιο επίσης αναμένεται να πράξει περί τα τέλη Μαΐου στις Εαρινές Προβλέψεις της και η Κομισιόν για όλη την Ευρώπη.

Στο ίδιο μήκος κύματος αναμένονται να κινηθούν και οι διεθνείς προβλέψεις του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου, το οποίο τις τελευταίες εβδομάδες αναθεώρησε την πρόβλεψη για ελληνική ανάπτυξη στο 1,8% (από 2% τον Οκτώβριο 2025) ενώ και το Γραφείο Προϋπολογισμού Βουλής ανακοίνωσε προ ημερών ότι εκτιμά ρυθμό Ανάπτυξης 2% στη χώρα μας, έναντι αρχικής πρόβλεψης για 2,1% τον Δεκέμβριο του 2025.

Την ίδια κατεύθυνση ακολούθησε και η Τράπεζα της Ελλάδος καθώς την Μεγάλη Δευτέρα κατέθεσε επίσημα νέα πρόβλεψη για ανάπτυξη 1,9% (από 2,1%) και πληθωρισμό 3,1% το 2026, επικαλούμενη τις διαταραχές στις αγορές ενέργειας και τις παγκόσμιες αλυσίδες εφοδιασμού λόγω πολέμου και ενεργειακής κρίσης.

Παρά την επιδείνωση των προβλέψεων, όπως τόνιζε στην Έκθεσή του ο Διοικητής της ΤτΕ Γιάννης Στουρνάρας, η ελληνική οικονομία παραμένει σε καλύτερη θέση, όχι μόνο συγκριτικά με άλλες χώρες, αλλά και σε σχέση με το παρελθόν: προέβλεπε πρωτογενές πλεόνασμα στο 4,4% ΑΕΠ για το 2025 -και συνολικά πλεονασματικό προϋπολογισμό για δεύτερο συνεχόμενο έτος- με ταυτόχρονη μείωση του δημοσίου χρέους στο 146% του ΑΕΠ -- το χαμηλότερο επίπεδο από το 2010.

Τα οριστικά στοιχεία του 2025 αναμένεται να ανακοινωθούν στις 22 Απριλίου, μία εβδομάδα πριν τις αναθεωρημένες μακροοικονομικές προβλέψεις θα παρουσιαστούν επίσημα στις 30 Απριλίου.

Τι προέβλεπε ο Προϋπολογισμός

Η Εισηγητική Έκθεση του τρέχοντος Προϋπολογισμού είχε στηριχθεί σε πρόβλεψη για μέση τιμή έτους για το πετρέλαιο Brent στα 62,4 δολάρια ανά βαρέλι, μία από τις πιο συντηρητικές παραδοχές των τελευταίων ετών με βάση τα δεδομένα που υπήρχαν στα τέλη του 2025 -καθώς διεθνείς οργανισμοί προέβλεπαν και περαιτέρω υποχώρηση των τιμών πετρελαίου.

Ωστόσο το υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών είχε ενσωματώσει στον Κρατικό Προϋπολογισμό και πρόβλεψη για το τι θα συνέβαινε το 2026 σε ένα δυσμενές σενάριο, όπου η μέση διεθνής τιμή έτους για πετρελαίου θα ήταν τελικά 50% υψηλότερη από το αναμενόμενο.

Αν και τότε (Οκτώβριο 2025) εξεταζόταν απλώς ως υπόθεση εργασίας, το «ακραίο» σενάριο αυτό προέβλεπε πτώση Ανάπτυξης κατά 0,5 ποσοστιαίες μονάδες, αν οι τιμές πετρελαίου παρέμεναν στα 100 δολάρια ολόκληρο το 2026. Το υπολογιστικό μοντέλο που χρησιμοποιήθηκε, κατέληγε σε Ανάπτυξη 1,9% αντί 2,4% και, ταυτόχρονα, αύξηση του πληθωρισμού στο 3,1%, αντί για αποκλιμάκωση στο 2,2%.

Σήμερα, το σενάριο αυτό δεν είναι πια θεωρητικό: εδώ και σχεδόν ένα μήνα το Brent διαπραγματεύεται ήδη πάνω από 109 δολάρια το βαρέλι, ξεπερνώντας κατά πολύ τόσο το βασικό όσο και το δυσμενές σενάριο του Προϋπολογισμού. Ενώ για το υπόλοιπο του 2026, τα futures δείχνουν "μελλοντικό" μέσο όρο τιμών πώλησης του brent στα 95-100 τo βαρέλι για τους επόμενους μήνες του έτους, στο κατώφλι ακριβώς δηλαδή του «κακού σεναρίου». Τα νέα στοιχεία αυτά θα ληφθούν υπόψη στις επικαιροποιημένες εκτιμήσεις.

Ο σύνθετος δείκτης PMI της ζώνης του ευρώ, που είναι σταθμισμένος μέσος όρος του δείκτη παραγωγής στη βιομηχανία και του PMI υπηρεσιών, αναθεωρήθηκε στο 50,7, από την προκαταρκτική τιμή των 50,5 που είχε δημοσιευθεί πριν από δύο εβδομάδες.

Ωστόσο, η τιμή αυτή είναι χαμηλότερη από το 51,9 του προηγούμενου μήνα και δείχνει τον πιο αργό ρυθμό ανάπτυξης – κάθε τιμή πάνω από 50 υποδηλώνει επέκταση – από τον Ιούνιο του 2024.

Η επιβράδυνση οφείλεται κυρίως στην επιβράδυνση του τομέα υπηρεσιών, που αποτέλεσε τον βασικό μοχλό ανάπτυξης τον τελευταίο χρόνο, με τις νέες παραγγελίες να μειώνονται για πρώτη φορά από τον Ιούλιο του προηγούμενου έτους, καθώς οι εξαγωγές συρρικνώθηκαν σημαντικά.

Παράλληλα, οι πιέσεις στο κόστος εισροών αυξήθηκαν σε όλους τους τομείς, με την S&P Global να αναφέρει ότι εντάθηκαν σημαντικά σε σύγκριση με τον προηγούμενο μήνα, καθώς ο ρυθμός πληθωρισμού έφτασε στο υψηλότερο επίπεδο από τον Φεβρουάριο του 2023.

Ο δείκτης επιχειρηματικής δραστηριότητας στις υπηρεσίες υποχώρησε σε 10μηνο χαμηλό 50,2 τον Μάρτιο από 51,9 τον Φεβρουάριο, ενώ ο δείκτης βιομηχανικής παραγωγής αυξήθηκε σε 51,6 από 50,8.

«Ο δείκτης PMI για τον Μάρτιο δείχνει ότι η οικονομία της ζώνης του ευρώ έχει ήδη δεχθεί ισχυρό πλήγμα από τον πόλεμο στη Μέση Ανατολή», δήλωσε ο Κρις Γουίλιαμσον, επικεφαλής οικονομολόγος επιχειρήσεων στην S&P Global Market Intelligence.

«Τα ενθαρρυντικά σημάδια ανάπτυξης που είχαν εμφανιστεί νωρίτερα φέτος έχουν εξαφανιστεί λόγω της εκτόξευσης των τιμών ενέργειας, των μπλοκαρισμένων εφοδιαστικών αλυσίδων, της αστάθειας στις χρηματοπιστωτικές αγορές και της νέας υποχώρησης της ζήτησης. Η ταυτόχρονη αύξηση των τιμών φέρνει στο προσκήνιο τον ανεπιθύμητο κίνδυνο στασιμότητας ή και χειρότερης κατάστασης βραχυπρόθεσμα».

Η Wood δεν προχωρά σε αλλαγές στις βασικές της προβλέψεις, εκτιμώντας ότι η ανάπτυξη θα κινηθεί στο εύρος 2%–2,5% βραχυπρόθεσμα, με ρυθμό 2,5% για φέτος και επιτάχυνση στο 3,2% έως το 2027. Η πορεία αυτή στηρίζεται κυρίως στη μείωση της ανεργίας και στη βελτίωση του οικονομικού κλίματος των νοικοκυριών, αν και η συνολική εικόνα παραμένει συγκρατημένη.

Παράλληλα, ο πληθωρισμός αναμένεται να κινηθεί ανοδικά βραχυπρόθεσμα, ενώ το έλλειμμα τρεχουσών συναλλαγών παραμένει υψηλό, υπογραμμίζοντας τις διαρθρωτικές αδυναμίες της οικονομίας. Αντίθετα, η πορεία του δημόσιου χρέους είναι καθοδική, γεγονός που ενισχύει τη δημοσιονομική εικόνα της χώρας.

Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στον τουρισμό, με τη Wood να προειδοποιεί ότι οι τουριστικές ροές καθίστανται εξαιρετικά αβέβαιες, λόγω της κρίσης στη Μέση Ανατολή. Ωστόσο, η Ελλάδα ενδέχεται να λειτουργήσει ως σχετικός «ωφελημένος», καθώς ανταγωνιστικοί προορισμοί στην περιοχή πλήττονται πιο άμεσα. Η εκτίμηση αυτή βασίζεται στο σενάριο ότι η γεωπολιτική ένταση δεν θα παραταθεί πέραν των δύο μηνών.

Σε επίπεδο δομής, η ελληνική οικονομία εμφανίζεται πιο ισορροπημένη σε σχέση με το παρελθόν. Οι επενδύσεις έχουν αυξηθεί σημαντικά από τα χαμηλά τους επίπεδα, ενώ οι εξαγωγές αντιπροσωπεύουν πλέον περίπου το 40% του ΑΕΠ. Τομείς όπως ο τουρισμός, η ναυτιλία, η μεταποίηση, η πληροφορική και η φαρμακοβιομηχανία διατηρούν ισχυρές επιδόσεις, ενώ και ο χρηματοπιστωτικός τομέας παρουσιάζει βελτιωμένη εικόνα.

Παρά τις θετικές αυτές εξελίξεις, η Wood εντοπίζει σαφή όρια. Η χρηματοδότηση παραμένει επαρκής για τις επιχειρήσεις αλλά όχι για τα νοικοκυριά, ενώ το υψηλό επίπεδο τιμών συνεχίζει να πιέζει την αγοραστική δύναμη. Στο εταιρικό πεδίο, η κερδοφορία αυξάνεται μεν, αλλά με μέτριο ρυθμό, ενώ η ρευστότητα εξακολουθεί να υπολείπεται των διεθνών επιπέδων.

Στο πολιτικό και δημοσιονομικό μέτωπο, η εικόνα χαρακτηρίζεται σταθερή. Η κυβέρνηση διατηρεί σαφές προβάδισμα, ενώ η δημοσιονομική επίδοση είναι ιδιαίτερα ισχυρή, με σημαντική αποκλιμάκωση του λόγου χρέους προς ΑΕΠ. Η ενίσχυση των φορολογικών εσόδων, η διεύρυνση της φορολογικής βάσης και η ψηφιοποίηση της φορολογικής διοίκησης έχουν συμβάλει καθοριστικά σε αυτή την εξέλιξη.

Σε ό,τι αφορά τις μεταρρυθμίσεις, καταγράφεται πρόοδος, αλλά όχι ακόμη σε βαθμό που να αλλάζει ριζικά την αναπτυξιακή δυναμική. Η ψηφιοποίηση της δημόσιας διοίκησης, οι παρεμβάσεις στη χωροταξία και η βελτίωση των διαδικασιών αδειοδότησης αποτελούν θετικές εξελίξεις, ενώ σημαντική είναι και η ενίσχυση των Άμεσων Ξένων Επενδύσεων, που τα τελευταία χρόνια έχουν κινηθεί σε ιστορικά υψηλά επίπεδα.

Παράλληλα, ο εταιρικός τομέας εμφανίζει σταδιακή αναβάθμιση, με μείωση του μεριδίου των πολύ μικρών επιχειρήσεων και ενίσχυση των μεσαίων και μεγαλύτερων σχημάτων, καθώς και αυξημένη παρουσία επενδυτικών κεφαλαίων. Η διάχυση τεχνολογίας και η είσοδος πιο ψηφιακά ώριμων επιχειρηματιών ενισχύουν τις προοπτικές παραγωγικότητας.

Συνολικά, το βασικό συμπέρασμα της Wood είναι ότι η Ελλάδα βρίσκεται σε μια φάση σταθεροποίησης χωρίς ισχυρή επιτάχυνση. Οι μεταρρυθμίσεις έχουν βελτιώσει το υπόβαθρο της οικονομίας, αλλά δεν έχουν ακόμη δημιουργήσει την κρίσιμη μάζα που απαιτείται για υψηλότερους ρυθμούς ανάπτυξης. Την ίδια στιγμή, οι εξωτερικοί κίνδυνοι –με κυριότερο τη γεωπολιτική αβεβαιότητα– παραμένουν καθοριστικοί για την πορεία της οικονομίας το επόμενο διάστημα.

Στην επικαιροποίηση των βασικών μακροοικονομικών της σεναρίων, ο οίκος επισημαίνει ότι οι προβλέψεις αντικατοπτρίζουν τη σημερινή συναίνεση της αγοράς και βασίζονται στη διάμεση εκτίμηση ενός ευρέος φάσματος αναλυτών, την ώρα που ο τελικός αντίκτυπος των διεθνών εξελίξεων σε ανάπτυξη και πληθωρισμό παραμένει αβέβαιος.

Γεωπολιτικές εντάσεις και ενέργεια στο επίκεντρο

Το τελευταίο τρίμηνο χαρακτηρίζεται από μεικτές αναθεωρήσεις, με την κλιμάκωση της σύγκρουσης στη Μέση Ανατολή να οδηγεί σε άνοδο των τιμών ενέργειας και σε σημαντικές διαταραχές σε μεταφορές και υποδομές. Παρά ταύτα, οι περισσότεροι αναλυτές δεν έχουν ακόμη προχωρήσει σε ουσιαστικές αλλαγές των εκτιμήσεών τους.

Ιδιαίτερη σημασία αποδίδεται στη σύγκρουση με το Ιράν, η οποία επηρεάζει τη ναυσιπλοΐα στο Στενό του Ορμούζ, πλήττει ενεργειακές υποδομές και εντείνει την αβεβαιότητα για την παγκόσμια οικονομία. Μια παρατεταμένη ένταση θα μπορούσε να επιβαρύνει περαιτέρω τις αναπτυξιακές προοπτικές, ειδικά για οικονομίες που εξαρτώνται από εισαγωγές ενέργειας.

Πιο αυστηρή νομισματική στάση διεθνώς

Παράλληλα, οι κεντρικές τράπεζες εμφανίζονται πιο «σφιχτές» σε σχέση με τις προηγούμενες εκτιμήσεις, καθώς οι προσδοκίες για τα επιτόκια αυξάνονται σε Ευρώπη και Ασία. Η εξέλιξη αυτή συνδέεται με την ανθεκτικότητα των αγορών εργασίας και την επιμονή του δομικού πληθωρισμού πάνω από τους στόχους.

Σε περίπτωση παρατεταμένων πιέσεων στην ενέργεια, δεν αποκλείεται περαιτέρω άνοδος επιτοκίων ή ακόμη και δημοσιονομικές παρεμβάσεις για τη στήριξη των οικονομιών.

Σταθερές προβλέψεις παρά τα διεθνή σοκ

Παρά την έντονη μεταβλητότητα στις αρχές του 2026, οι συνολικές προβλέψεις για το 2026 και το 2027 παραμένουν σε γενικές γραμμές σταθερές. Στην Ευρώπη, η ανάπτυξη εκτιμάται γύρω στο 1% ή και χαμηλότερα, με την Ισπανία να ξεχωρίζει θετικά, ενώ στις ΗΠΑ η πρόβλεψη ενισχύεται στο 2,5%.

Το πρώτο τρίμηνο του έτους σημαδεύτηκε από σημαντικές γεωπολιτικές εξελίξεις και αυξημένη αστάθεια, που ενισχύουν το ρίσκο για την παγκόσμια οικονομία και τις αγορές.

Μικτές τάσεις στην αγορά εργασίας

Στο μέτωπο της απασχόλησης, οι προβλέψεις εμφανίζουν μικτές τάσεις, με ήπια επιβράδυνση σε ορισμένες οικονομίες, κυρίως στις ΗΠΑ. Ωστόσο, η περιορισμένη αύξηση του εργατικού δυναμικού διατηρεί την ανεργία σε σχετικά χαμηλά επίπεδα, γύρω στο 4,4%.

Στην Ευρώπη καταγράφονται διαφοροποιήσεις, με ορισμένες χώρες να εμφανίζουν επιδείνωση και άλλες, όπως η Ισπανία, βελτίωση των δεικτών απασχόλησης.

Βασικό σενάριο αισιοδοξίας με αυξημένους κινδύνους

Συνολικά, το βασικό σενάριο της Morningstar DBRS παραμένει συγκρατημένα αισιόδοξο, στηριζόμενο στην ισχυρή χρηματοοικονομική θέση των νοικοκυριών και στην αναμενόμενη δημοσιονομική στήριξη. Η νομισματική πολιτική εκτιμάται ότι θα κινηθεί σε ουδέτερη κατεύθυνση, ενώ ο πληθωρισμός είχε ήδη αρχίσει να αποκλιμακώνεται πριν το ενεργειακό σοκ του 2026.

Ωστόσο, οι κίνδυνοι παραμένουν αυξημένοι, με τη γεωπολιτική αστάθεια και τις εξελίξεις στην ενέργεια να αποτελούν τον βασικό παράγοντα αβεβαιότητας. Ο οίκος τονίζει ότι θα συνεχίσει να επικαιροποιεί τις εκτιμήσεις του, καθώς προκύπτουν νέα δεδομένα από το διεθνές περιβάλλον.