Όπως επισήμανε, το κράτος θα πρέπει να ιεραρχήσει σωστά τα έργα υποδομής που προγραμματίζει να υλοποιήσει στη χώρα, δεδομένου οι δημόσιοι πόροι δεν είναι ανεξάντλητοι. Και επισήμανε ότι τα έργα ΣΔΙΤ, όπως και τα έργα Παραχώρησης, αποτελούν εργαλεία που μπορούν να λειτουργήσουν πολλαπλασιαστικά για την οικονομία και να περιορίσουν το ρίσκο για το κράτος. Ενώ αναφερόμενος στις Πρότυπες Προτάσεις, ο κ. Αρανίτης παρατήρησε ότι ως μέθοδος μπορεί να συμβάλει στην παραγωγή έργων νέας γενιάς και να επιλύσει προβλήματα και γι’ αυτό επισήμανε ότι η πολιτεία θα πρέπει να τονώσει ξανά τις σχετικές προσπάθειες.

Αξιοποίηση υφιστάμενων υποδομών

Επιπλέον, ο Γενικός Διευθυντής του Ομίλου AKTOR εισηγήθηκε την αξιοποίηση ήδη υφισταμένων έργων και τη συσχέτισή τους με έργα νέας γενιάς, μέσω της ιδιωτικής πρωτοβουλίας. Για παράδειγμα, πρότεινε τη χρήση παλαιότερων υποαξιοποιούμενων φραγμάτων για την αποθήκευση ενέργειας μέσω της αντλησιοταμίευσης, παρατηρώντας ότι οι διεθνείς υποχρεώσεις της χώρας μπορούν να γίνουν αφετηρία για την παραγωγή αξίας για την οικονομία, μέσα από τέτοιες επενδύσεις. Μάλιστα, αναφερόμενος στην λειψυδρία, σημείωσε ότι ο τεχνικός κλάδος έχει την εμπειρία και τις ιδέες και μπορεί να προτείνει την πλέον συμφέρουσα τεχνικά και οικονομικά λύση, συμβάλλοντας στην αντιμετώπιση του ζητήματος.

Η συγκυρία, εφαλτήριο για το αύριο

Ο κ. Αρανίτης παρατήρησε ότι αυτή τη στιγμή υπάρχει έκρηξη της κατασκευαστικής δραστηριότητας και το ανεκτέλεστο είναι εξαιρετικά υψηλό, γεγονότα που δημιουργούν προϋποθέσεις αναβάθμισης του κατασκευαστικού κλάδου και καλύτερης προετοιμασίας για τα έργα νέας γενιάς και για την εποχή μετά τη λήξη του Ταμείου Ανάκαμψης (RRF). Και τόνισε τη σημασία της συνεργασίας του κράτους με τον ιδιωτικό τομέα για τον από κοινού σχεδιασμό και την ωρίμαση των έργων νέας γενιάς, αλλά και την επίλυση των χρόνιων προβλημάτων της παραγωγής των μεγάλων έργων, επισημαίνοντας ότι η συγκυρία είναι εξαιρετικά θετική για κάτι τέτοιο.

Βραβείο για το Μετρό Θεσσαλονίκης

Παράλληλα, ο κ. Αρανίτης παρέλαβε το βραβείο του έργου της χρονιάς, το οποίο απονεμήθηκε, έπειτα από ψηφοφορία, στο Μετρό Θεσσαλονίκης και ευχαρίστησε για την αποπεράτωση και την παράδοσή του στους πολίτες τόσο τους ανθρώπους του Ομίλου AKTOR όσο και την Ελληνικό Μετρό και το Υπουργείο Υποδομών. Και σχολίασε ότι με το Μετρό Θεσσαλονίκης ο τεχνικός κόσμος της Ελλάδας έβαλε τον πήχη ψηλά, σημειώνοντας ότι οι Έλληνες μηχανικοί είναι υψηλού επιπέδου και μπορούν να κάνουν πραγματικότητα απαιτητικά, πολύπλοκα και ιδιαίτερα δύσκολα έργα.

Όπως σημείωσε, θα πρέπει να προσεγγίσουμε ολιστικά τη σύλληψη, τον σχεδιασμό και την υλοποίηση των έργων νέας γενιάς, ώστε να μην γίνονται αλληλεπικαλύψεις των δημοπρατήσεων, όπως φαίνεται ότι θα συμβεί στα έργα αποκατάστασης της Θεσσαλίας, η οποία, όπως παρατήρησε, θα μπορούσε να αποτελέσει μοντέλο για την διαχείριση της επόμενης γενιάς των έργων και πρότυπο για όλες τις περιοχές της χώρας.

Για να συμβεί αυτό, συμπλήρωσε, θα πρέπει κράτος και κατασκευαστικές εταιρείες να ανοίξουν έναν διάλογο με στόχο να ιεραρχήσουν σωστά την προτεραιότητα κατασκευής των έργων, καθώς ο επικείμενος όγκος τους θα είναι πολύ μεγάλος, την ώρα που οι πόροι και οι δυνατότητες παραγωγής θα είναι πολύ συγκεκριμένες, με στόχο να υλοποιηθούν εγκαίρως.

Όπως σημείωσε ο κ. Αρανίτης, σήμερα πολλά έργα έχουν δημοπρατηθεί ανώριμα, δηλαδή με μελέτες που δεν είχαν συμπεριλάβει στο σύνολό τους όλους τους παράγοντες που απαιτούνται ώστε να προχωρήσουν απρόσκοπτα. Και όπως τόνισε, η δυσκολία στα νέα έργα δεν είναι αμιγώς κατασκευαστική, αλλά άπτεται του σχεδιασμού, της υλοποίησης, της ανθεκτικότητας και της φιλικότητας στο περιβάλλον, συμπεριλαμβανομένου και του παράγοντα της κλιματικής αλλαγής, κάτι που κάνει όλο το πλέγμα των έργων να γίνεται πιο δύσκολο.

Σύμφωνα με τον κ. Αρανίτη, υπάρχει υστέρηση στις απαλλοτριώσεις, ενώ στο περιβαλλοντικό σκέλος των έργων δεν έχει ληφθεί υπόψη όσο θα έπρεπε το θέμα της ανθεκτικότητας και της κλιματικής αλλαγής, που αποτελούν πλέον κρίσιμους παράγοντες, οι οποίοι επηρεάζουν τον σχεδιασμό των έργων. Και αυτό έχει ως άμεση συνέπεια τόσο τη χρονική καθυστέρηση όσο και  τη σημαντική αύξηση του κόστους κατασκευής, συμπλήρωσε. Για παράδειγμα, παρατήρησε, με βάση τη νέα ταξινομία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, απαιτείται η χρήση μίας νέας γενιάς υλικών, που έχουν ειδικό πιστοποιητικό ανακύκλωσης και είναι φιλικά προς το περιβάλλον, γεγονός που δημιουργεί επιπρόσθετες προκλήσεις στην υλοποίηση των έργων.

Παράλληλα, ο κ. Αρανίτης υπογράμμισε ότι υπάρχει αντικειμενικό θέμα αναπροσαρμογής του κόστους των έργων, καθώς οι συνθήκες κατά τις οποίες είχαν δημοπρατηθεί στο πρόσφατο παρελθόν, έχουν αλλάξει ριζικά και το κόστος τους έχει εκτοξευθεί. Κι έκανε έκκληση να βρεθούν από κοινού λύσεις για να αντιμετωπιστεί εγκαίρως το ζήτημα και να ενσωματωθεί στα έργα το αυξημένο κατασκευαστικό, μελετητικό ή χρηματοδοτικό νέο κόστος, ώστε να μην βρεθούμε προ εκπλήξεως τα επόμενα χρόνια.

Οι μεγάλες εταιρίες που έχουν την κεφαλαιακή επάρκεια, τη δύναμη και την ικανότητα να προχωρήσουν τα έργα, πρόσθεσε ο Γενικός Διευθυντής του Ομίλου Intrakat, αντιμετωπίζουν εγγενή προβλήματα υλοποίησης, σε σημείο που καλούνται να επανασχεδιάσουν τα έργα από την αρχή. Και έκανε έκκληση όπως όλοι οι εμπλεκόμενοι – τεχνικός κόσμος, χρηματοδότριες τράπεζες και πολιτεία – να καθίσουν στο τραπέζι και να συνεκτιμήσουν για το πως θα υλοποιηθεί η νέα γενιά των μεγάλων έργων.

Επιπλέον, έκανε αναφορά στο θέμα της προσέλκυσης ανθρώπινου δυναμικού, το οποίο, όπως σχολίασε, δεν είναι πάντοτε επιλύσιμο, καθώς συχνά οι ανθρώπινοι πόροι δεν αρκούν για όλους. Εντούτοις, σημείωσε ότι θα πρέπει να δοθεί λύση στο ζήτημα, το οποίο δεν αφορά πάντοτε την προσέλκυση προσωπικού, αλλά και θεσμικά θέματα. Για παράδειγμα, όπως σχολίασε, δεν είναι λογικό να χρειάζεται τροποποίηση της Απόφασης Έγκρισης Περιβαλλοντικών Όρων (ΑΕΠΟ) κάθε δύο χρόνια ώστε να εγκατασταθεί ένας οικίσκος σε εργοτάξιο για την διαμονή του εργατικού προσωπικού.  Ο κ. Αρανίτης συμπλήρωσε ότι ο Όμιλος Intrakat προσπαθεί να λύσει το θέμα της έλλειψης του ανθρώπινου δυναμικού, ενισχύοντας το στελεχιακό δυναμικό της εταιρείας  με Έλληνες μηχανικούς που είχαν φύγει στο εξωτερικό στην κρίση. Ωστόσο, τόνισε ότι απαιτείται αρωγή της πολιτείας και στο πεδίο αυτό.

Ο κ. Αρανίτης σημείωσε ότι πρόκειται για ένα εμβληματικό και πολύ δύσκολο έργο, το οποίο θα είναι το πιο σύγχρονο έργο Μετρό στην Ευρώπη και, θα είναι μάλιστα, χωρίς μηχανοδηγούς (driverless). Και υπογράμμισε ότι όλοι οι άμεσα εμπλεκόμενοι θα πρέπει να πανηγυρίσουν την ολοκλήρωσή του, δεδομένου ότι στο παρελθόν είχε αντιμετωπίσει πάρα πολύ σημαντικά προβλήματα κατά τη διάρκεια της υλοποίησής του.

Ο Γενικός Διευθυντής της Intrakat υπογράμμισε ότι, πέραν του έργου του Μετρό και της επέκτασής του προς την Καλαμαριά, η Θεσσαλονίκη και η Βόρεια Ελλάδα αποτελούν κόμβο υλοποίησης πολύ σημαντικών υποδομών, με μεγάλα οδικά, σιδηροδρομικά και περιβαλλοντικά έργα που βρίσκονται σε διαδικασία είτε δημοπράτησης είτε κατασκευής, τα μεγέθη των οποίων παραπέμπουν στις υποδομές που κατασκευάστηκαν στην Αττική κατά την περίοδο της Ολυμπιάδας.

Παράλληλα, ο κ. Αρανίτης επισήμανε τη σημασία των υδραυλικών έργων στην ευρύτερη περιοχή, όχι μόνο ως προς το σκέλος της άμεσης αντιμετώπισης και θωράκισης της αντιπλημμυρικής προστασίας, αλλά ως προς την διαχείριση των υδάτων συνολικά, κάνοντας έκκληση για μία ολιστική προσέγγιση στον σχεδιασμό τους, βάσει των λεγόμενων περιόδων επαναφοράς (δηλαδή του στατιστικού ιστορικού των πλημμυρικών φαινομένων) κι εξετάζοντας παράλληλα τη δυνατότητα αλλαγών στο σχετικό θεσμικό πλαίσιο. Και παρατήρησε ότι τα υδραυλικά έργα θα πρέπει να συνδυαστούν όχι μόνο με τη διαχείριση των υδάτων, αλλά και με τα υδροηλεκτρικά έργα ώστε να επιτύχουμε ένα καλύτερο περιβαλλοντικό αποτύπωμα για τη χώρα.

Ο κ. Αρανίτης σημείωσε ότι όλα τα μεγάλα έργα από τη φύση τους είναι πολύ δύσκολα και απαιτούν εκτεταμένο χρόνο για τη μελέτη, την ωρίμαση και την υλοποίησή τους, θέτοντας ως σχετικά παραδείγματα, την Αττική Οδό και την Εγνατία Οδό, οι οποίες χρειάστηκαν πάρα πολλά χρόνια από τη σύλληψη της ιδέας κατασκευής τους, έως την παράδοσή τους στους πολίτες. Και επισήμανε ότι, εάν θέλουμε έργα που θα αφήσουν αποτύπωμα στην ιστορία, θα πρέπει να ενσκήψουμε συλλογικά στα προβλήματά τους  και να τα στηρίξουμε σε θεσμικό επίπεδο, ώστε να δούμε πως αυτές οι μεγάλες επενδύσεις θα προχωρήσουν καλύτερα.

Ο Γενικός Διευθυντής της Intrakat κατέληξε, λέγοντας ότι το μεγάλο ζήτημα του τεχνικού κόσμου είναι ο τρόπος με τον οποίο θα υλοποιηθούν τα μεγάλα έργα, καθώς οι υλικοί και ανθρώπινοι πόροι της Ελλάδας είναι περιορισμένοι, ενώ έχει προκύψει και η πολύ σημαντική αύξηση του κόστους των υλικών. Και έκανε έκκληση για μία μεγάλη συνεννόηση ανάμεσα στον τεχνικό κόσμο, την πολιτική ηγεσία και την πολιτεία ώστε να βρεθούν συνολικές λύσεις για τα έργα, έτσι ώστε αυτά να σχεδιάζονται και να υλοποιούνται έγκαιρα, κατά τον καλύτερο δυνατό τρόπο προς όφελος της χώρας.