Κεντρικό στοιχείο της παρέμβασής του στο OPEN αποτέλεσε η αναφορά στην ανάγκη διατήρησης της πολιτικής σταθερότητας, την οποία χαρακτήρισε βασική προϋπόθεση για τη συνέχιση της αναπτυξιακής πορείας. Όπως επισήμανε, η Ελλάδα χρειάζεται σταθερές κυβερνήσεις, δημοσιονομική και χρηματοπιστωτική σταθερότητα, καθώς και συνέχιση των μεταρρυθμίσεων, αποφεύγοντας να σχολιάσει συγκεκριμένα πολιτικά σενάρια ή ενδεχόμενες μετεκλογικές εξελίξεις. Παράλληλα, τάχθηκε υπέρ της εξάντλησης της συνταγματικής τετραετίας, σημειώνοντας ότι οι συχνές εκλογικές αναμετρήσεις περιορίζουν τον ωφέλιμο χρόνο άσκησης κυβερνητικής πολιτικής.

Ερωτηθείς για το ενδεχόμενο πρόωρων εκλογών, αλλά και για τα σενάρια παρατεταμένης προεκλογικής περιόδου ή δυσκολίας σχηματισμού κυβέρνησης, απέφυγε να σχολιάσει συγκεκριμένες πολιτικές εξελίξεις, υπενθυμίζοντας ότι θεσμικά οι εκλογές πρέπει να διεξάγονται στο τέλος της συνταγματικής τετραετίας. Παράλληλα, σημείωσε ότι αυτό που έχει μεγαλύτερη σημασία είναι να μην εγκλωβιστεί η χώρα σε μια προεκλογική αντιπαράθεση που θα απομακρύνει τη συζήτηση από τις αναγκαίες οικονομικές μεταρρυθμίσεις και τις προκλήσεις της επόμενης ημέρας.

Ο κ. Στουρνάρας δεν θέλησε να σχολιάσει ούτε τα σενάρια για δημιουργία νέων πολιτικών σχηματισμών ούτε τις πιθανές μετεκλογικές συνεργασίες, ωστόσο επανέλαβε ότι η Ελλάδα χρειάζεται κυβερνήσεις ικανές να λαμβάνουν αποφάσεις που διασφαλίζουν τη δημοσιονομική και χρηματοπιστωτική σταθερότητα. Υπενθύμισε, μάλιστα, ότι σε κρίσιμες περιόδους του παρελθόντος υπήρξαν ευρύτερες πολιτικές συναινέσεις που συνέβαλαν στην παραμονή της χώρας στην Ευρωζώνη, εκφράζοντας την αισιοδοξία ότι το πολιτικό σύστημα έχει διδαχθεί από τα λάθη της προηγούμενης δεκαετίας. Όπως χαρακτηριστικά ανέφερε, «τα παθήματα έγιναν μαθήματα», εκφράζοντας την πεποίθηση ότι δεν πρέπει να επαναληφθούν ούτε οι δημοσιονομικές υπερβολές της δεκαετίας του 2000 ούτε οι εξελίξεις του πρώτου εξαμήνου του 2015.

«Η Ελλάδα αναπτύσσεται ταχύτερα από την Ευρώπη»

Ο Γιάννης Στουρνάρας παρουσίασε μια ιδιαίτερα θετική αποτίμηση της σημερινής εικόνας της ελληνικής οικονομίας. Υποστήριξε ότι η χώρα αναπτύσσεται με ρυθμό περίπου 2%, όταν ο μέσος όρος της Ευρωζώνης κινείται σημαντικά χαμηλότερα, ότι το δημόσιο χρέος μειώνεται με ταχύ ρυθμό και ότι το τραπεζικό σύστημα έχει πλέον ανακτήσει τη σταθερότητά του.

Κατά τον διοικητή της Τράπεζας της Ελλάδος, η βελτίωση αυτή δεν είναι τυχαία αλλά αποτελεί αποτέλεσμα της δημοσιονομικής προσαρμογής, των μεταρρυθμίσεων και της αποκατάστασης της εμπιστοσύνης των αγορών προς την ελληνική οικονομία. Ωστόσο, διευκρίνισε ότι εξακολουθούν να υπάρχουν σημαντικά περιθώρια βελτίωσης και ότι η χώρα δεν πρέπει να εφησυχάζει.

Η υπεράσπιση της περιόδου των μνημονίων

Ένα σημαντικό μέρος της συνέντευξης αφιερώθηκε στην αποτίμηση της περιόδου της δημοσιονομικής κρίσης.

Ο διοικητής της ΤτΕ υποστήριξε ότι τα μνημόνια αποτέλεσαν μέρος της λύσης και όχι της αιτίας του προβλήματος, υπογραμμίζοντας ότι χωρίς τη διεθνή χρηματοδοτική στήριξη η Ελλάδα θα είχε οδηγηθεί εκτός ευρώ και σε πολύ δυσμενέστερες οικονομικές εξελίξεις.

Μάλιστα χαρακτήρισε τη μετέπειτα πορεία της χώρας «οικονομικό θαύμα», επισημαίνοντας ότι η διεθνής οικονομική κοινότητα αναγνωρίζει πλέον την ελληνική περίπτωση ως παράδειγμα επιτυχούς δημοσιονομικής προσαρμογής και ανάκαμψης, παρά το υψηλό κοινωνικό κόστος που προηγήθηκε. Όπως ανέφερε, η Ελλάδα κατάφερε να παραμείνει στην Ευρωζώνη, να αποκαταστήσει την αξιοπιστία της και να επιστρέψει σε τροχιά ανάπτυξης, όταν πολλοί διεθνείς αναλυτές θεωρούσαν βέβαιη την αποτυχία της.

«Παροχές μόνο με μόνιμο δημοσιονομικό χώρο»

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζουν οι τοποθετήσεις του σχετικά με τις προεκλογικές εξαγγελίες και τις συζητήσεις για νέες κοινωνικές παροχές.

Ο κ. Στουρνάρας ξεκαθάρισε ότι, με το νέο ευρωπαϊκό δημοσιονομικό πλαίσιο, δεν αρκεί η ύπαρξη υψηλών πρωτογενών πλεονασμάτων, αλλά απαιτείται η τήρηση συγκεκριμένων ορίων στις δημόσιες δαπάνες.

Όπως εξήγησε, κάθε νέα μόνιμη παροχή προϋποθέτει είτε ισόποση μείωση άλλων δαπανών είτε μόνιμη αύξηση των δημοσίων εσόδων. Διαφορετικά, κατά την άποψή του, τίθεται σε κίνδυνο η δημοσιονομική αξιοπιστία της χώρας, η οποία αποκτήθηκε με μεγάλη προσπάθεια τα προηγούμενα χρόνια.

Γιατί πρέπει να συνεχιστεί η μείωση του δημόσιου χρέους

Ο διοικητής της Τράπεζας της Ελλάδος υπερασπίστηκε επίσης τη στρατηγική της πρόωρης αποπληρωμής του δημόσιου χρέους.

Σύμφωνα με την ανάλυσή του, η ταχύτερη αποκλιμάκωση του χρέους μειώνει το κόστος δανεισμού του Ελληνικού Δημοσίου, περιορίζει τα επιτόκια και δημιουργεί μεγαλύτερα περιθώρια για μελλοντικές κοινωνικές και αναπτυξιακές παρεμβάσεις.

Όπως τόνισε, η διατήρηση της εμπιστοσύνης των αγορών αποτελεί κρίσιμο παράγοντα για τη χρηματοδότηση της οικονομίας με χαμηλό κόστος και, τελικά, για τη δυνατότητα άσκησης πιο ευέλικτης δημοσιονομικής πολιτικής στο μέλλον.

Η μάχη με την ακρίβεια

Αναφερόμενος στον πληθωρισμό, ο κ. Στουρνάρας απέδωσε το μεγαλύτερο μέρος των ανατιμήσεων στις διεθνείς εξελίξεις, όπως οι επιπτώσεις της πανδημίας, οι διαταραχές στις εφοδιαστικές αλυσίδες, η ενεργειακή κρίση και οι γεωπολιτικές εντάσεις.

Ωστόσο, αναγνώρισε ότι η Ελλάδα παρουσιάζει υψηλότερο πληθωρισμό από τον μέσο όρο της Ευρωζώνης. Κατά την εκτίμησή του, αυτό συνδέεται κυρίως με τους υψηλότερους ρυθμούς ανάπτυξης της ελληνικής οικονομίας και την αυξημένη ζήτηση, ιδιαίτερα στον τουρισμό και στις υπηρεσίες.

Παράλληλα, επισήμανε ότι σε ορισμένες αγορές υπάρχουν ενδείξεις ανεπαρκούς ανταγωνισμού και περιθώρια κέρδους που δεν δικαιολογούνται πλήρως, αφήνοντας να εννοηθεί ότι απαιτούνται παρεμβάσεις για την ενίσχυση του ανταγωνισμού και τη διευκόλυνση της εισόδου νέων επιχειρήσεων σε συγκεκριμένους κλάδους.

Φορολογία και φοροδιαφυγή

Ο διοικητής της ΤτΕ υποστήριξε ότι η σταδιακή μείωση της φοροδιαφυγής δημιουργεί ήδη πρόσθετα δημοσιονομικά έσοδα, επιτρέποντας τη μείωση φορολογικών συντελεστών χωρίς απώλεια εσόδων για το Δημόσιο.

Υπογράμμισε ακόμη ότι η υψηλή εξάρτηση της Ελλάδας από τους έμμεσους φόρους συνδέεται σε σημαντικό βαθμό με τις δυσκολίες είσπραξης των άμεσων φόρων και επανέλαβε πως όσο περιορίζεται η φοροδιαφυγή τόσο θα δημιουργούνται προϋποθέσεις για πιο ισορροπημένη φορολογική πολιτική.

Οι προκλήσεις των επόμενων ετών

Η συνέντευξη έκλεισε με αναφορές στις μακροπρόθεσμες προκλήσεις της ελληνικής οικονομίας, με τον διοικητή της Τράπεζας της Ελλάδος να δίνει ιδιαίτερη έμφαση στο δημογραφικό πρόβλημα, στη βιωσιμότητα του ασφαλιστικού συστήματος και στην ανάγκη περαιτέρω ενίσχυσης της παραγωγικότητας.

Το συνολικό μήνυμα του Γιάννη Στουρνάρα ήταν ότι η χώρα έχει αφήσει πίσω της την περίοδο της κρίσης, όμως η διατήρηση της αναπτυξιακής πορείας δεν είναι δεδομένη. Όπως προκύπτει από τις τοποθετήσεις του, η συνέχιση των μεταρρυθμίσεων, η δημοσιονομική υπευθυνότητα, η ενίσχυση του ανταγωνισμού και η πολιτική σταθερότητα αποτελούν, κατά την εκτίμησή του, τις βασικές προϋποθέσεις ώστε η ελληνική οικονομία να διατηρήσει την αξιοπιστία της και να συνεχίσει να συγκλίνει με τις πιο ανεπτυγμένες οικονομίες της Ευρώπης.

Η ενίσχυση του ανταγωνισμού δεν αποτελεί εύκολη διαδικασία, ωστόσο είναι αναγκαία ακόμη και αν επηρεάζει κατεστημένα εγχώρια οικονομικά συμφέροντα σημείωσε μιλώντας στον ΣΚΑΪ 100,3.

Ο διοικητής της Τράπεζας της Ελλάδος επισήμανε ότι ο πληθωρισμός στην Ελλάδα διαμορφώνεται σήμερα στο 3%, υψηλότερα από τον μέσο όρο της Ευρωζώνης που βρίσκεται στο 2%, αποδίδοντας τη διαφορά στην αυξημένη εγχώρια ζήτηση.

Παράλληλα, ξεκαθάρισε ότι η απάντηση δεν βρίσκεται στον περιορισμό της ζήτησης, αλλά στην ενίσχυση της προσφοράς. Όπως είπε, απαιτείται η άρση των εμποδίων που δυσκολεύουν την είσοδο νέων επιχειρήσεων σε διάφορους τομείς της οικονομίας, ώστε να αυξηθεί η παραγωγή αγαθών και υπηρεσιών και να ενισχυθεί ο ανταγωνισμός.

Αναφερόμενος στην τρίτη θητεία του στη διοίκηση της Τράπεζας της Ελλάδος, ο κ. Στουρνάρας ανέδειξε ως βασική προτεραιότητα τη διατήρηση της νομισματικής και χρηματοπιστωτικής σταθερότητας, καθώς και τη θωράκιση ενός ισχυρού τραπεζικού συστήματος.

«Οι κεντρικές τράπεζες έχουν πολλή δουλειά μπροστά τους για να προστατεύσουν το δημόσιο αγαθό που είναι το χρήμα της Κεντρικής Τράπεζας», σημείωσε χαρακτηριστικά.

O ίδιος αναφερόμενος στις διεθνείς εξελίξεις υποστήριξε ότι η συμφωνία ειρήνης στη Μ. Ανατολή δημιούργησε θετικές προσδοκίες τόσο για την ανάπτυξη όσο και για τον πληθωρισμό στην Ευρωζώνη, επισημαίνοντας ενδεικτικά την υποχώρηση του πληθωρισμού τον Ιούνιο στο 2,8% από 3,2%. Ωστόσο η επανέναρξη των εχθροπραξιών στην περιοχή προκάλεσαν εκ νέου μία κατάσταση αυξημένης αβεβαιότητας. Για παράδειγμα, όπως είπε, η τιμή του πετρελαίου μέσα σε μία εβδομάδα αυξήθηκε στα 80 δολάρια το βαρέλι από τα 70 δολάρια.

Ο διοικητής της ΤτΕ υπογράμμισε την ανάγκη να προχωρήσει με ταχύτερο ρυθμό η υλοποίηση των Εκθέσεων Ντράγκι και Λέττα. Επίσης, όπως είπε, θα πρέπει να προχωρήσει η τραπεζική ένωση, η οποία θα περιορίσει την εκροή καταθέσεων από την Ε.Ε.

Σε κάθε περίπωση, όπως ανέφερε, απαιτείται αξιοπιστία στις πολιτικές που ακολουθούνται καθώς και δημοσιονομική πειθαρχία. Όπως εξήγησε επικαλούμενος τη γνωστή ρήση του Λένιν, «αν θέλεις να καταστρέψεις ένα λαό υποτίμησε το νόμισμα του», η πολιτική μείωσης του πληθωρισμού δεν αντιστρατεύται την ανάπτυξη.

Μιλώντας στο ίδιο πάνελ ο διευθύνων σύμβουλος της Εθνικής Τράπεζας Παύλος Μυλωνάς υποστήριξε ότι η Ελλάδα και όσα κατάφερε τα τελευταία χρόνια θα πρέπει να αποτελέσει παράδειγμα για ολόκληρη την Ευρώπη.

Όπως ανέφερε, η Ελλάδα κέρδισε την αξιοπιστία στα μάτια των επενδυτών χάρη στη δημοσιονομική της προσπάθεια και τα πρωτογενή πλεονάσματα στον Προυπολογισμό καθώς και στις μεταρρυθμίσεις στις οποίες προχώρησε σε ένα περιβάλλον πολιτικής σταθερότητας.

Για την Ευρωζώνη ο κ. Μυλωνάς υποστήριξε ότι απαιτούνται περισσότερες επενδύσεις υψηλής ποιότητας, όπως συμβαίνει στις ΗΠΑ. Ωστόσο, όπως διευκρίνισε, οι τράπεζες δεν είναι σε θέση να χρημαοτοδοτήσουν τις επενδύσεις αυτές καθώς ενέχουν υψηλότερο κίνδυνο.

Ο αντιπρόεδρος της ΕΚΤ Boris Vujčić υποστήριξε ότι υπό τις κατάλληλες προυποθέσεις μπορεί να προχωρήσουν δύσκολα ζητήματα στην Ευρωζώνη. Για παράδειγμα ανέφερε την Ένωση Κεφαλαιαγορών και Αποταμιεύσεων οι οποίες, όπως είπε, θα ήταν πιο εύκολο να προχωρήσουν με μία «συμφωνία - πακέτο».

Παρατήρησε δε ότι Ευρώπη προχωρά με αργούς ρυθμούς, ωστόσο παρατηρείται πρόοδος και κινείται προς τη σωστή κατεύθυνση.

Ανέφερε δε ότι ζητούμενο δεν είναι μόνο η υποχώρηση του πληθωρισμού, αλλά αυτή να μην συνοδευτεί με απώλειες του ΑΕΠ.

Η ανανέωση της θητείας του διοικητή της Τράπεζας της Ελλάδος (ΤτΕ) Γιάννη Στουρνάρα για έξι χρόνια ακόμη ανακοινώθηκε στα τέλη του προηγούμενου μήνα. Αυτή είναι η τρίτη φορά που ο κ. Στουρνάρας ορκίζεται ως Διοικητής της Τράπεζας της Ελλάδος.

Μετά τη σημερινή ορκωμοσία, η διοικητική πυραμίδα της Τράπεζας της Ελλάδος διαμορφώνεται ως εξής:

• Γιάννης Στουρνάρας, Διοικητής
• Θεόδωρος Πελαγίδης, Υποδιοικητής
• Χριστίνα Παπακωνσταντίνου, Υποδιοικήτρια

Ξεχώρισε ως ερωτήματα την μακροπρόθεσμη αύξηση των τιμών, αλλά και τη μείωση της οικονομικής αποτελεσματικότητας που σχετίζεται με την οικονομική δυσπροσιτότητα της κατοικίας, εξετάζοντας και ως παράδειγμα την Ελλάδα.

Oλόκληρη η ομιλία του Γιάννη Στουρνάρα

Με ιδιαίτερη χαρά και τιμή συμμετέχω στην παρούσα συζήτηση στο πλαίσιο του Dubrovnik Economic Conference.

Η οικονομική προσιτότητα της στέγασης έχει αναδειχθεί σε μία από τις καθοριστικές οικονομικές και κοινωνικές προκλήσεις της εποχής μας. Τόσο στις προηγμένες όσο και στις αναδυόμενες οικονομίες, το κόστος της στέγασης αυξάνεται ταχύτερα από τα εισοδήματα, ασκώντας αυξανόμενες πιέσεις στα νοικοκυριά και απειλώντας τόσο την κοινωνική συνοχή όσο και την οικονομική αποτελεσματικότητα.

Στην καρδιά του ζητήματος βρίσκονται δύο θεμελιώδη ερωτήματα. Πρώτον, τι καθορίζει το «κατάλληλο» επίπεδο των τιμών των κατοικιών και των ενοικίων, και πόσο επαρκής είναι στην παρούσα φάση η προσφορά κατοικιών; Δεύτερον, ποιες είναι οι γενικότερες επιπτώσεις της οικονομικής δυσπροσιτότητας της στέγασης στην ευρύτερη οικονομία, ιδίως στα αστικά κέντρα, που λειτουργούν ως πόλοι οικονομικής δραστηριότητας, καινοτομίας και προσέλκυσης ταλέντων; Πώς επηρεάζει αυτό το ζήτημα τις αγορές εργασίας, την παραγωγικότητα και τη μακροπρόθεσμη οικονομική ανάπτυξη;

Ας αρχίσουμε με το πρώτο ερώτημα. Η μακροπρόθεσμη αύξηση των τιμών των κατοικιών δεν είναι κάτι ανεξήγητο. Εξηγείται σε μεγάλο βαθμό από τα θεμελιώδη μεγέθη της προσφοράς και της ζήτησης. Τα αυξανόμενα εισοδήματα των νοικοκυριών και ο συσσωρευμένος πλούτος έχουν ενισχύσει την αγοραστική δύναμη. Οι δημογραφικές αλλαγές — όπως η μείωση του μεγέθους των νοικοκυριών και η αστικοποίηση — έχουν εντείνει τη ζήτηση στις πόλεις. Παράλληλα, η προσφορά συχνά δυσκολεύεται να συμβαδίσει με τη ζήτηση λόγω παραγόντων όπως το κόστος κατασκευής, η έλλειψη δομήσιμων ακινήτων, οι κανονισμοί χρήσεων γης και άλλοι περιορισμοί της δόμησης.

Η νομισματική πολιτική έχει διαδραματίσει επίσης σημαντικό ρόλο. Η παρατεταμένη περίοδος χαμηλών επιτοκίων αύξησε την ελκυστικότητα των ακινήτων ως επένδυση. Αν και τα χαμηλά επιτόκια δημιουργούν ευνοϊκές συνθήκες για επιχειρήσεις και νοικοκυριά, μπορούν επίσης να συμβάλουν σε αύξηση των επενδύσεων στην αγορά κατοικιών, μειώνοντας ταυτόχρονα τα κίνητρα αποταμίευσης σε ένα περιβάλλον χαμηλών αποδόσεων.

Μάλιστα, σε πολλές χώρες της Ευρώπης μεγάλο ποσοστό των αγοραπωλησιών ακινήτων δεν χρηματοδοτείται με στεγαστικά δάνεια. Αυτό σημαίνει ότι η ζήτηση κατοικιών ολοένα και περισσότερο τροφοδοτείται από τον συσσωρευμένο πλούτο και επενδυτικά κίνητρα, με αποτέλεσμα τα νοικοκυριά με υψηλότερα εισοδήματα να πλειοδοτούν έναντι των υπολοίπων, αποκλείοντας τα λιγότερο εύπορα νοικοκυριά από τις αγορές κατοικιών.

Ερχόμαστε τώρα στο δεύτερο ερώτημα, αυτό που αφορά τη μείωση της οικονομικής αποτελεσματικότητας που σχετίζεται με την οικονομική δυσπροσιτότητα της κατοικίας. Όταν οι εργαζόμενοι αδυνατούν να αντεπεξέλθουν στο κόστος διαβίωσης κοντά στα κέντρα οικονομικής δραστηριότητας, η κινητικότητα του εργατικού δυναμικού μειώνεται, οι κενές θέσεις εργασίας δεν καλύπτονται και η αύξηση της παραγωγικότητας περιορίζεται. Η οικονομική προσιτότητα της κατοικίας, επομένως, δεν αποτελεί μόνο κοινωνικό ζήτημα, αλλά και μακροοικονομικό.

Στο σημείο αυτό είναι σκόπιμο να εξετάσουμε εν συντομία την περίπτωση της Ελλάδος, η οποία αποτελεί χαρακτηριστικό παράδειγμα αυτών των εξελίξεων.

Τα τελευταία χρόνια η ελληνική αγορά κατοικιών παρουσιάζει ανισορροπία προσφοράς και ζήτησης, ιδίως σε μητροπολιτικές περιοχές όπως η Αθήνα. Οι τιμές και τα ενοίκια έχουν αυξηθεί σημαντικά, αν και ο ρυθμός ανόδου τους έχει πρόσφατα κάπως μετριαστεί. Παράλληλα, η οικονομική προσιτότητα της κατοικίας έχει επιδεινωθεί, με αποτέλεσμα η επιβάρυνση του κόστους στέγασης για τα ελληνικά νοικοκυριά να είναι από τις υψηλότερες στη ζώνη του ευρώ.

Αυτό που προκαλεί εντύπωση είναι ότι τα υψηλά – αν και μειούμενα – ποσοστά ιδιοκατοίκησης δεν έχουν μεταφραστεί σε οικονομικά προσιτή στέγαση. Ένας βασικός λόγος είναι ότι τα εισοδήματα παραμένουν σχετικά χαμηλά, ενώ τα έξοδα που σχετίζονται με τη στέγαση — όπως το κόστος ενέργειας, συντήρησης και ανακαίνισης — έχουν αυξηθεί σημαντικά. Επιπλέον, μεγάλο μέρος του αποθέματος κατοικιών είναι γηρασμένο και ενεργειακά μη αποδοτικό, με αποτέλεσμα να αυξάνεται περαιτέρω το κόστος διαβίωσης.

Στην πλευρά της προσφοράς, τα προβλήματα που κληροδότησε η περασμένη δεκαετία είναι ακόμη ορατά. Η κατασκευαστική δραστηριότητα έχει ανακάμψει μόνο εν μέρει από την έντονη συρρίκνωση που υπέστη την περίοδο της οικονομικής κρίσης, ενώ οι επενδύσεις σε κατοικίες παραμένουν πολύ κάτω από τα προ της κρίσεως επίπεδα και τον μέσο όρο της ζώνης του ευρώ.

Ταυτόχρονα, το αυξημένο κόστος κατασκευής, η πολυπλοκότητα του ρυθμιστικού πλαισίου και οι καθυστερήσεις στην έκδοση οικοδομικών αδειών εξακολουθούν να περιορίζουν την προσφορά.

Η ζήτηση όμως παραμένει ισχυρή. Ενισχύεται όχι μόνο από εγχώριους παράγοντες — όπως η σταδιακή άνοδος του διαθέσιμου εισοδήματος τα τελευταία χρόνια, η βελτίωση των οικονομικών προσδοκιών και τα στοχευμένα μέτρα στήριξης της κατοικίας της κυβέρνησης — αλλά και από τις ξένες επενδύσεις, τις αυξημένες τουριστικές ροές στα αστικά κέντρα και την αντίληψη ότι το ακίνητο είναι ένα σχετικά ασφαλές περιουσιακό στοιχείο. Είναι σημαντικό ότι ένα αξιόλογο ποσοστό των συναλλαγών χρηματοδοτείται μέσω της αποταμίευσης των νοικοκυριών και όχι με τραπεζικό δανεισμό, γεγονός που ενισχύει την εκτίμηση ότι η ζήτηση κατοικιών δεν παρουσιάζει ιδιαίτερη ευαισθησία στα επιτόκια, καθώς πολλοί αγοραστές χρησιμοποιούν τον συσσωρευμένο πλούτο τους για την απόκτηση ακινήτων αντί να προσφεύγουν σε τραπεζικό δανεισμό.

Οι κυβερνητικές πολιτικές στοχεύουν όλο και περισσότερο στην αντιμετώπιση αυτών των προκλήσεων. Μέτρα όπως τα προγράμματα επιδότησης στεγαστικών δανείων και ενοικίου, τα προσωρινά φορολογικά κίνητρα για τη μακροχρόνια μίσθωση κενών κατοικιών και τα κίνητρα για την ανακαίνιση ή την αξιοποίησή τους αποτελούν βήματα προς τη σωστή κατεύθυνση.

Υπάρχουν επίσης πρωτοβουλίες για την ενίσχυση της κοινωνικής στέγασης μέσω της στρατηγικής αξιοποίησης δημόσιων περιουσιακών στοιχείων σε σύμπραξη με τον ιδιωτικό τομέα. Ωστόσο, οι πολιτικές αυτές χρειάζονται χρόνο για να αποδώσουν και οι πιέσεις στην προσιτότητα της στέγασης είναι πιθανό να συνεχιστούν βραχυπρόθεσμα.

Στο σημείο αυτό είναι σημαντικό να αναγνωριστεί ότι η οικονομική προσιτότητα της στέγασης δεν αποτελεί μόνο κοινωνική και μακροοικονομική πρόκληση, αλλά επίσης αντικατοπτρίζει βαθύτερα διαρθρωτικά χαρακτηριστικά των ευρωπαϊκών χρηματοπιστωτικών αγορών και των επενδυτικών προτύπων των νοικοκυριών.

Στην περίπτωση της Ελλάδος, η στεγαστική επισφάλεια αναδεικνύεται όλο και περισσότερο ως παράγοντας που επηρεάζει τις μακροπρόθεσμες δημογραφικές τάσεις. Η περιορισμένη πρόσβαση σε προσιτή στέγαση καθυστερεί τη δημιουργία νέων νοικοκυριών, ιδίως μεταξύ των νεότερων γενεών. Πολλοί νεαροί ενήλικες τελικά παραμένουν στην κατοικία των γονέων για μεγαλύτερο χρονικό διάστημα από ό,τι θα επιθυμούσαν, ενώ άλλοι αναβάλλουν ή επανεξετάζουν την απόφαση δημιουργίας οικογένειας.

Αυτό έχει ευρύτερες μακροοικονομικές επιπτώσεις. Η συρρίκνωση και η γήρανση του πληθυσμού μειώνουν το μέγεθος του εργατικού δυναμικού, επιβαρύνουν το μακροπρόθεσμο αναπτυξιακό δυναμικό και αυξάνουν την πίεση στα δημόσια οικονομικά. Υπό την έννοια αυτή, η οικονομική προσιτότητα της στέγασης αλληλεπιδρά άμεσα με τη δημογραφική βιωσιμότητα και την οικονομική ανθεκτικότητα.

Επανερχόμαστε τώρα στο γενικότερο ερώτημα τι μπορούν να κάνουν οι κεντρικές τράπεζες σε ένα τέτοιο περιβάλλον.

Παραδοσιακά, η διαχείριση της οικονομικής προσιτότητας της στέγασης δεν αποτελεί άμεση αρμοδιότητα των κεντρικών τραπεζών. Πρωταρχική αποστολή τους είναι η διατήρηση της σταθερότητας των τιμών, συμβάλλοντας παράλληλα στη χρηματοπιστωτική σταθερότητα και την ανθεκτικότητα του χρηματοπιστωτικού συστήματος. Ωστόσο, καθώς η στέγαση επηρεάζει όλο και περισσότερο την ευρύτερη οικονομία, οι κεντρικές τράπεζες δεν έχουν πλέον την πολυτέλεια να παραμένουν εντελώς αδρανείς.

Μια βασική πρόκληση είναι ότι όταν η ζήτηση κατοικιών προέρχεται από αγοραστές που χρηματοδοτούν την αγορά ακινήτου με ίδια κεφάλαια ή έχουν ως κίνητρο την επένδυση, η συμβατική νομισματική πολιτική καθίσταται λιγότερο αποτελεσματική. Η αύξηση των επιτοκίων μπορεί να επηρεάσει σε περιορισμένο μόνο βαθμό την εν λόγω ζήτηση, ενώ ενδέχεται να προκαλέσει επιβράδυνση στην ευρύτερη οικονομία.

Αυτό εγείρει σημαντικά ερωτήματα σχετικά με τη μετάδοση της πολιτικής. Εάν οι μεταβολές των επιτοκίων δεν επηρεάζουν σημαντικά τη ζήτηση κατοικιών, ίσως χρειάζεται να εξεταστούν πρόσθετα εργαλεία ή συμπληρωματικές πολιτικές.

Από τη σκοπιά της χρηματοπιστωτικής σταθερότητας, η μακροπροληπτική πολιτική μπορεί να διαδραματίσει σημαντικό ρόλο. Αν και πρωταρχικός σκοπός της είναι ο μετριασμός των συστημικών κινδύνων και η ενίσχυση της ανθεκτικότητας του τραπεζικού τομέα, ο κατάλληλος σχεδιασμός των μακροπροληπτικών μέτρων μπορεί επίσης να στηρίξει την οικονομική προσιτότητα της στέγασης με κοινωνικά ισορροπημένο τρόπο.

Ειδικότερα, τα μακροπροληπτικά μέτρα για τη δανειακή επιβάρυνση που εφαρμόζονται σε επίπεδο δανειολήπτη – όπως η επιβολή ορίων στον δείκτη δανείου προς αξία (LTV) και τον δείκτη εξυπηρέτησης δανείου προς εισόδημα (DSTI) – αποσκοπούν στη διατήρηση συνετών πιστοδοτικών κριτηρίων και στην αποφυγή της υπερβολικής δανειακής επιβάρυνσης των νοικοκυριών.

Ταυτόχρονα, η διαμόρφωση των ορίων μπορεί να ενσωματώνει και ευρύτερες κοινωνικές παραμέτρους. Η πρόβλεψη πιο διευκολυντικών συνθηκών για τους δανειολήπτες που είναι αγοραστές για πρώτη φορά μπορεί να στηρίξει την πρόσβασή τους σε ιδιόκτητη κατοικία, ενώ η επιβολή αυστηρότερων ορίων για τη δεύτερη ή την επενδυτική κατοικία μπορεί να συμβάλει στον περιορισμό της κερδοσκοπικής ζήτησης και της απόκτησης οικιστικών ακινήτων με σκοπό την εκμίσθωση.

Επίσης, υπάρχει περιθώριο για στοχευμένη ευελιξία. Προσεκτικά σχεδιασμένες εξαιρέσεις σε συγκεκριμένες κατηγορίες – όπως προγράμματα κοινωνικής κατοικίας ή εργασίες ενεργειακής αναβάθμισης – μπορούν να συμβάλουν ώστε η μακροπροληπτική πολιτική να συμβαδίζει με ευρύτερους στόχους της δημόσιας πολιτικής χωρίς να υπονομεύεται η χρηματοπιστωτική σταθερότητα.

Επιπλέον, τα μέτρα σε επίπεδο κεφαλαιακών απαιτήσεων, μεταξύ των οποίων το αντικυκλικό κεφαλαιακό απόθεμα ασφαλείας ή τα τομεακά αποθέματα ασφαλείας συστημικού κινδύνου, δύνανται να περιορίσουν την υπερβολική πιστωτική επέκταση στον τομέα της στεγαστικής πίστης στη φάση του πιστωτικού κύκλου όπου οι αυξήσεις των τιμών των ακινήτων οφείλονται όλο και περισσότερο στη μόχλευση. Μέσω της ενίσχυσης της ανθεκτικότητας του τραπεζικού τομέα και της αποθάρρυνσης της ανάληψης υπέρμετρων κινδύνων, τα εργαλεία αυτά μπορούν να συμβάλουν σε μια πιο βιώσιμη πορεία της αγοράς κατοικίας διαχρονικά.

Πέραν της μακροπροληπτικής πολιτικής, η προώθηση της Ένωσης Αποταμιεύσεων και Επενδύσεων είναι υψίστης σημασίας. Μέσω της εμβάθυνσης των ευρωπαϊκών κεφαλαιαγορών και της διεύρυνσης των εναλλακτικών επενδυτικών ευκαιριών, θα μπορούσε να περιοριστεί σταδιακά η διαρθρωτική προτίμηση για την ακίνητη περιουσία ως μέσο αποθεματοποίησης πλούτου, αμβλύνοντας έτσι τις επίμονες πιέσεις στις αγορές κατοικίας από την πλευρά της ζήτησης.

Τέλος, η αυξημένη διαφάνεια και οι ισχυρότερες δικλίδες ασφαλείας έναντι της χρήσης αδήλωτων κεφαλαίων στις αγοραπωλησίες ακινήτων μπορούν να συμβάλουν στην υγιέστερη λειτουργία της αγοράς και στον περιορισμό των πιέσεων από την πλευρά της ζήτησης που δεν δικαιολογούνται από τα θεμελιώδη μεγέθη.

Συγχρόνως, πρέπει να υπογραμμιστεί ότι οι κεντρικές τράπεζες δεν δύνανται να λύσουν το πρόβλημα αυτό από μόνες τους. Η οικονομική προσιτότητα της στέγασης ουσιαστικά διαμορφώνεται από τις συνθήκες στην πλευρά της προσφοράς, από τη δημοσιονομική πολιτική και από διαρθρωτικούς παράγοντες. Η αύξηση της προσφοράς κατοικιών, η βελτίωση της αποτελεσματικότητας των πολεοδομικών και χωροταξικών διαδικασιών και η καλύτερη αξιοποίηση του υφιστάμενου οικιστικού αποθέματος αποτελούν αναπόσπαστα στοιχεία της λύσης του προβλήματος.

Εξάλλου, το στεγαστικό ζήτημα δεν έχει να κάνει αποκλειστικά και μόνον με τιμές, αγορές ή εργαλεία πολιτικής, αλλά κυρίως με το κατά πόσον οι οικονομίες μας παρέχουν στην επόμενη γενιά μια αξιόπιστη προοπτική για το μέλλον. Αν η πρόσβαση σε προσιτή στέγη γίνεται όλο και πιο αβέβαιη, οι συνέπειες εκτείνονται πέρα από την αγορά κατοικιών. Επηρεάζουν την παραγωγικότητα, την κοινωνική συνοχή και τις αναπτυξιακές προοπτικές της οικονομίας.

Ως εκ τούτου, ο ρόλος των υπευθύνων χάραξης πολιτικής, συμπεριλαμβανομένων των κεντρικών τραπεζών, δεν είναι να επιλύσουν το στεγαστικό ζήτημα μεμονωμένα, αλλά να διασφαλίσουν ότι οι πολιτικές τους δεν έχουν ως παρενέργεια την ενίσχυση αυτών των ανισορροπιών και, όπου αυτό είναι εφικτό, να συμβάλουν σε μια πιο ισορροπημένη κατανομή των πόρων.

Εν τέλει, μια βιώσιμη οικονομία εξαρτάται όχι μόνο από τη σταθερότητα των τιμών, αλλά και από το αν εμπνέει σε αυτούς που θα διαμορφώσουν το μέλλον της μια αίσθηση σιγουριάς και ύπαρξης ευκαιριών.

Σας ευχαριστώ.

«Υπέρ» της τρίτης κατά σειρά ανανέωση της θητείας του κ. Στουρνάρα τάχθηκε η ΝΔ. Καταψήφισαν ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ, Νέα Αριστερά, Ελληνική Λύση και Πλεύση Ελευθερίας ενώ με το «παρών» για λόγους αρχής τοποθετήθηκαν το ΠΑΣΟΚ-ΚΙΝΑΛ και το ΚΚΕ.

Ο υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών Κυριάκος Πειρρακάκης σχολιάζοντας το «παρών» με το οποίο τάχθηκε το ΠΑΣΟΚ-ΚΙΝΑΛ είπε πως αυτό «δεν αντανακλά την αξία του κ. Στουρνάρα ως διοικητή της ΤτΕ. Αντανακλά την πολιτική αμηχανία του».

Η αναφορά αυτή του κ. Πιερρακάκη έγινε καθώς από την πρωτολογία του εισηγητή του ΠΑΣΟΚ Πάρι Κουκουλόπουλου είχε διαφανεί ότι θα έδινε θετική γνωμοδότησή, κατά την πρόοδο της συζήτησης ανέφερε ότι «τοποθετούμεθα με το ”παρών” για λόγους αρχής και θέσεων που έχουμε για περιορισμένη διάρκεια θητειών, ανεξαρτήτως με την αποτίμηση της θητείας του κ. Στουρνάρα που είναι σαφώς θετική, με την συμπεριφορά και την στάση που είχε σε ιστορικά κομβικά σημεία για τη χώρα και την παραμονής μας στην ευρωζώνη».

Από την πλευρά του, ο κ. Στουρνάρας σχολίασε την κριτική των κομμάτων που δεν στήριξαν την ανανέωση της θητείας του, λέγοντας ότι αν δεν ήταν ανεξάρτητος, δεν θα βρισκόταν ενώπιον της Επιτροπής.

Οι προοπτικές για τον πληθωρισμό επιδεινώνονται όσο δεν επιτυγχάνεται ειρηνευτική συμφωνία μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν, ενώ οι καταναλωτές θα αρχίσουν κάποια στιγμή να αναρωτιούνται αν οι υπεύθυνοι χάραξης πολιτικής εννοούν όσα λένε όταν δηλώνουν έτοιμοι να αντιδράσουν, δήλωσε ο Γιάννης Στουρνάρας από τη Λευκωσία της Κύπρου, όπου συμμετέχει σε συνάντηση Ευρωπαίων υπουργών Οικονομικών.

«Μια αύξηση επιτοκίων έχει κόστος — για τους πολίτες, για την απασχόληση — και γι’ αυτό εύχομαι να μη χρειαζόταν να το κάνουμε. Όμως, αν η κατάσταση συνεχιστεί και δεν δράσουμε, τότε θα υπάρξει πρόβλημα», δήλωσε ο Γ. Στουρνάρας όπως αναφέρει το Bloomberg. «Για την αξιοπιστία της ΕΚΤ και της λειτουργίας αντίδρασής μας, πιθανότατα θα χρειαστεί να αυξήσουμε τα επιτόκια τον Ιούνιο».

Οι υπεύθυνοι χάραξης πολιτικής είχαν ήδη συζητήσει την αύξηση του κόστους δανεισμού στην τελευταία τους συνεδρίαση. Έκτοτε έχουν αφήσει ελάχιστα περιθώρια αμφιβολίας ότι μια τέτοια κίνηση θα είναι αναπόφευκτη εάν τα Στενά του Ορμούζ παραμείνουν αποκλεισμένα, οι τιμές του πετρελαίου διατηρηθούν σε υψηλά επίπεδα και η σταθερότητα των τιμών στην ευρωζώνη των 21 κρατών τεθεί υπό απειλή.

«Αν υπάρξει συμφωνία, μπορεί να δούμε τις τιμές της ενέργειας να υποχωρούν πολύ, πολύ γρήγορα και τότε τα επιτόκια ίσως μπορέσουν να παραμείνουν εκεί όπου βρίσκονται», είπε ο κ. Στουρνάρας. «Όμως χωρίς συμφωνία, ενδέχεται να περάσουν σε ένα εντελώς διαφορετικό επίπεδο και ο πληθωρισμός να επιταχυνθεί περισσότερο».

Τον Μάρτιο, η ΕΚΤ προέβλεψε ότι ο πληθωρισμός στην ευρωζώνη θα διαμορφωθεί κατά μέσο όρο στο 2,6% φέτος. Η πρόβλεψη αυτή πιθανότατα θα αναθεωρηθεί προς τα πάνω τον Ιούνιο, δήλωσε σε ξεχωριστή συνέντευξη το μέλος του Διοικητικού Συμβουλίου της ΕΚΤ Αλεξάντερ Ντεμάρκο, επισημαίνοντας παράλληλα ενδείξεις επιβράδυνσης της οικονομικής ανάπτυξης.

Η οικονομική δραστηριότητα αυξήθηκε μόλις κατά 0,1% το πρώτο τρίμηνο, ενώ πρόσφατη έρευνα μεταξύ διευθυντών προμηθειών έδειξε συρρίκνωση της δραστηριότητας.

«Έχω την αίσθηση ότι ο πληθωρισμός παραμένει επίμονος», δήλωσε ο Γ. Στουρνάρας, εκφράζοντας ανησυχίες ότι οι προσδοκίες μπορεί να αποσταθεροποιηθούν. «Το γεγονός ότι ο PMI είναι τόσο αδύναμος δεν θα μας βοηθήσει ιδιαίτερα. Υπάρχουν πάρα πολλές ακαμψίες στην οικονομία».

Ο ίδιος υποστήριξε ότι οι μνήμες από το προηγούμενο σοκ πληθωρισμού αποτελούν βάρος που ίσως αναγκάσει την ΕΚΤ να παρέμβει. «Όλοι θα αναρωτηθούν αν διαθέτουμε πραγματικά έναν μηχανισμό αντίδρασης ή αν πρόκειται απλώς για μια θεωρία που δεν εφαρμόζεται ποτέ», δήλωσε ακόμη. «Οι επόμενες τρεις εβδομάδες θα είναι εξαιρετικά κρίσιμες, καθώς θα εξετάζουμε τις δευτερογενείς επιπτώσεις».

Μιλώντας στο Οικονομικό Φόρουμ των Δελφών, σε συνέντευξη με τον ανταποκριτή της Frankfurter Allgemeine Zeitung, Christian Shubert, ο επικεφαλής της ελληνικής κεντρικής τράπεζας εστίασε στις προκλήσεις που δημιουργεί το νέο ενεργειακό σοκ και στις δυνατότητες αντίδρασης της Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα.

Αναφερόμενος στην πορεία της νομισματικής πολιτικής, ο κ. Στουρνάρας εμφανίστηκε επιφυλακτικός ως προς τη διάρκεια της κρίσης, σημειώνοντας ότι η ΕΚΤ εξακολουθεί να κινείται κοντά στο βασικό της σενάριο, με τα δεδομένα για τα επιτόκια να επανεξετάζονται άμεσα στη Φρανκφούρτη. Παρά την αισιοδοξία που καταγράφεται στις αγορές, υπογράμμισε ότι οι πολιτικοί αναλυτές εμφανίζονται πιο συγκρατημένοι, αφήνοντας ωστόσο ανοιχτό το ενδεχόμενο θετικότερων εξελίξεων σε περίπτωση ταχείας αποκλιμάκωσης.

Ξεκαθάρισε, πάντως, ότι η ΕΚΤ είναι έτοιμη να λάβει όλα τα αναγκαία μέτρα εάν οι συνθήκες επιδεινωθούν, προκειμένου να επαναφέρει τον πληθωρισμό στον στόχο του 2%, επιδιώκοντας ταυτόχρονα να αποφευχθεί ύφεση ή διαταραχή της χρηματοπιστωτικής σταθερότητας. Η αναφορά του στο 2022 λειτούργησε ως υπενθύμιση των κινδύνων από καθυστερημένες αντιδράσεις, αν και υπερασπίστηκε τη συνολική στρατηγική της ΕΚΤ, τονίζοντας ότι τελικά επιτεύχθηκε μια «ήπια προσγείωση» της οικονομίας.

Ιδιαίτερη έμφαση έδωσε στην ανεξαρτησία των κεντρικών τραπεζών, χαρακτηρίζοντάς την ως θεμελιώδη προϋπόθεση για την αποτελεσματική άσκηση νομισματικής πολιτικής. Όπως σημείωσε, η υψηλή αποδοχή του ευρώ – που φτάνει το 82% μεταξύ των Ευρωπαίων πολιτών – αντανακλά ουσιαστικά την εμπιστοσύνη προς την ΕΚΤ και το ευρωσύστημα.

Παράλληλα, περιέγραψε την Ευρώπη ως «όαση δημοκρατίας», επισημαίνοντας ότι, παρά τις αδυναμίες όπως η ελλιπής τραπεζική ένωση και η καθυστέρηση στην ένωση κεφαλαιαγορών, τα οφέλη της ευρωπαϊκής ολοκλήρωσης παραμένουν αδιαμφισβήτητα. Στο πλαίσιο αυτό, τόνισε ότι η απάντηση στις σημερινές προκλήσεις είναι περισσότερη και όχι λιγότερη Ευρώπη, με στενότερη συνεργασία και εμβάθυνση των θεσμών.

Αναφορά έγινε και στην πρόοδο που έχει επιτευχθεί στον τομέα της τραπεζικής ένωσης, ιδίως σε ό,τι αφορά τη δημιουργία κοινού ταμείου εγγύησης καταθέσεων, καθώς και στην επιτυχία του Ταμείου Ανάκαμψης (RRF), ιδιαίτερα για τις χώρες του ευρωπαϊκού Νότου.

Σε ό,τι αφορά την ελληνική οικονομία, ο διοικητής της Τράπεζας της Ελλάδας εμφανίστηκε θετικός, τονίζοντας ότι η Ελλάδα καταγράφει καλή πορεία, ενώ για ζητήματα που βρίσκονται στο επίκεντρο της επικαιρότητας, υπογράμμισε την ανάγκη να αφεθεί η Δικαιοσύνη να επιτελέσει το έργο της.

Τέλος, ιδιαίτερη αναφορά έκανε στο ψηφιακό ευρώ, επισημαίνοντας ότι η ΕΚΤ είναι τεχνικά έτοιμη για την υλοποίησή του και ότι πλέον η απόφαση εναπόκειται στους πολιτικούς. Όπως σημείωσε, το ψηφιακό νόμισμα θα μπορούσε να επιλύσει σημαντικά ζητήματα και να διασφαλίσει ότι το δημόσιο χρήμα δεν θα υποκατασταθεί από ιδιωτικές μορφές πληρωμών, ενισχύοντας τη σταθερότητα του χρηματοπιστωτικού συστήματος.

Συνολικά, το μήνυμα του κ. Στουρνάρα ήταν σαφές: η Ευρώπη καλείται να ενισχύσει την ενότητά της και να αξιοποιήσει τα θεσμικά της εργαλεία, προκειμένου να αντιμετωπίσει αποτελεσματικά τις προκλήσεις μιας περιόδου αυξημένης αβεβαιότητας.

Η απόφαση έρχεται ενόψει της λήξης της θητείας του Διοικητή Γιάννη Στουρνάρα στις 26 Ιουνίου 2026 και σύμφωνα με όσα προβλέπονται στο Καταστατικό της Τράπεζας της Ελλάδος: δηλαδή, αφού προηγήθηκε η κυβερνητική πρόταση, σύγκληση του Γενικού Συμβούλιο της Τράπεζας και κατάθεση πρότασης προς το Υπουργικό Συμβούλιο.

Υπενθυμίζεται ότι προ πενθημέρου με τον Διοικητή της Τράπεζας της Ελλάδος, Γιάννη Στουρνάρα, συναντήθηκε στο Μέγαρο Μαξίμου ο Πρωθυπουργός, Κυριάκος Μητσοτάκης. Ακολούθως, σε σχετική ανακοίνωση ο κυβερνητικός εκπρόσωπος, Παύλος Μαρινάκης, ανέφερε ότι η «κυβέρνηση, λαμβάνοντας υπόψη την ανεξαρτησία και το Καταστατικό της Τράπεζας της Ελλάδος, προτείνει την ανανέωση της θητείας του νυν Διοικητή, Γιάννη Στουρνάρα».

Η τρίτη θητεία

Θα πρόκειται για την τρίτη θητεία του στη Διοίκηση της κεντρικής τράπεζας, την οποία εφόσον την εξαντλήσει, θα τον καταστήσει έναν από τους μακροβιότερους κεντρικούς τραπεζίτες, καθώς θα έχει συμπληρώσει δεκαοκτώ συναπτά έτη. Υπενθυμίζεται ότι η κάθε θητεία έχει εξαετή διάρκεια.

Αξίζει να σημειωθεί ότι τυπικά η νέα θητεία του κεντρικού τραπεζίτη ισχύει από το φθινόπωρο και συνεπώς μια άλλη κυβέρνηση θα μπορούσε να αλλάξει την απόφαση. Ωστόσο, στο Μέγαρο Μαξίμου εκτιμούν πως δεν υπάρχει καμία περίπτωση να μην είναι Διοικητής της Τραπέζης της Ελλάδος ο Γιάννης Στουρνάρας.

Η δήλωση Στουρνάρα

Ο Διοικητής της Τράπεζας της Ελλάδος Γιάννης Στουρνάρας προέβη στην ακόλουθη δήλωση, σε συνέχεια της ανακοίνωσης του Κυβερνητικού Εκπροσώπου.

«Η πρόταση του Πρωθυπουργού και της Κυβέρνησης για τρίτη, συνεχόμενη θητεία μου στη θέση του Διοικητή της Τράπεζας της Ελλάδος αποτελεί τη μεγαλύτερη τιμή για μένα και έκφραση εμπιστοσύνης στο πρόσωπό μου.

Θέλω να διαβεβαιώσω ότι θα παραμείνω προσηλωμένος στη βασική αποστολή αυτού του σημαντικού θεσμού, που το 2028 συμπληρώνει εκατό χρόνια ζωής, έχοντας διαδραματίσει πρωτεύοντα και δημιουργικό ρόλο στις οικονομικές εξελίξεις, δηλαδή στη διασφάλιση της νομισματικής σταθερότητας και της ευστάθειας του χρηματοπιστωτικού συστήματος, συμβάλλοντας στην ανάπτυξη της ελληνικής οικονομίας προς όφελος της χώρας και των Ελλήνων πολιτών».

Επίσης, προτείνει την επανεξετέταση της φορολογίας και των φοροαπαλλαγών, τονίζοντας ότι «θα πρέπει να δούμε αν είναι σκόπιμο να υπάρχουν ακόμη όσες δόθηκαν στη διάρκεια του covid».

Για την αντιμετώπιση της φοροδιαφυγής προτείνει περισσότερες ηλεκτρονικές συναλλαγές και περισσότερους ελέγχους στην υγεία, στα καύσιμα, στον τομέα της οικοδομής και στα ελεύθερα επαγγέλματα, σημειώνοντας ότι το κενό ΦΠΑ έχει μειωθεί σημαντικά.

Θεωρεί παράλληλα ότι οι τράπεζες θα πρέπει να προετοιμαστούν για μεγαλύτερο ανταγωνισμό και να αυξήσουν τα επιτόκια καταθέσεων.