Σύμφωνα με σχετική ανακοίνωση του υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας, η εξέλιξη αυτή δρομολογήθηκε μετά από δύο αποφάσεις της Ολομέλειας του Συμβουλίου της Επικρατείας (1364 και 1365/2021) που έκριναν ότι το άρθρο 48 του ν. 4685/2020, σχετικά με τους υπό έγκριση δασικούς χάρτες, είναι σύμφωνο με τις διατάξεις του Συντάγματος και τη νομοθετική ρύθμιση που παρουσίασε τον Μάρτιο στη Βουλή ο υπουργός Κώστας Σκρέκας.

Mε την κύρωση των δασικών χαρτών υφίστανται, πλέον, οριοθετημένες οι εκτάσεις στις οποίες ισχύουν και εφαρμόζονται οι διατάξεις της δασικής νομοθεσίας (δάση, δασικές και χορτολιβαδικές εκτάσεις), ώστε να εξασφαλίζεται η προστασία του δασικού πλούτου. Παράλληλα, μέσω της διαφανούς διαδικασίας δημοσιοποίησης των δεδομένων των αναρτημένων και κυρωμένων δασικών χαρτών, στόχος είναι η καλλιέργεια ενός κλίματος εμπιστοσύνης μεταξύ της διοίκησης και του πολίτη και η διασφάλιση της εγκυρότητας των συναλλαγών και της υλοποίησης επενδύσεων. Επιπλέον, στόχος είναι η άμεση πληροφόρηση του πολίτη και του επαγγελματία – επιστήμονα – τεχνικού για τον χαρακτήρα και τη φύση των εκτάσεων, με χρήση αυτοματοποιημένων ηλεκτρονικών υπηρεσιών.

Τα αναλυτικά στοιχεία για την πρόοδο της τελευταίας διετίας:

Όπως αναφέρεται χαρακτηριστικά στην ανακοίνωση του υπουργείου: «Οι περιφερειακές Δασικές Υπηρεσίες εφαρμόζοντας το θεσμικό πλαίσιο που πηγάζει από τις επιταγές του Συντάγματος -υπό την καθοδήγηση της Γενικής Διεύθυνσης Δασών & Δασικού Περιβάλλοντος της Γενικής Γραμματείας Δασών- πέτυχαν το στόχο που είχε τεθεί, αν και η υλοποίηση ξεκίνησε για το σύνολο της χώρας, μόλις, στις αρχές του 2021, ύστερα από τις αστοχίες της προηγούμενης κυβέρνησης.»

Σημειώνεται επίσης: «Πλέον, όλο το βάρος της προσπάθειάς μας επικεντρώνεται στην πλήρη ενεργοποίηση των Επιτροπών Εξέτασης Αντιρρήσεων, αναλαμβάνοντας την πρωτοβουλία για τις όποιες νομοθετικές και θεσμικές παρεμβάσεις απαιτηθούν προς την κατεύθυνση αυτή, ώστε πολύ γρήγορα να επιλυθούν τυχόν λειτουργικά προβλήματα.

Στόχος η ταχεία εξέταση όλων των αντιρρήσεων με αίσθημα ασφάλειας δικαίου τόσο για την προστασία των συνταγματικών δικαιωμάτων των πολιτών όσο και του φυσικού περιβάλλοντος.»

Ο Υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Κώστας Σκρέκας, δήλωσε: «Η χώρα μας μετά από 200 χρόνια ελεύθερου βίου, αποκτά -επιτέλους- δασικούς χάρτες! Ακόμη μια εμβληματική μεταρρύθμιση γίνεται πράξη, χάρη στην πολιτική πρωτοβουλία της Κυβέρνησης Μητσοτάκη και του Υπουργείου Περιβάλλοντος κι Ενέργειας. Η κύρωση των δασικών χαρτών δίνει τέλος σε μια εκκρεμότητα δεκαετιών, προστατεύει αποτελεσματικά το περιβάλλον και οριοθετεί σαφώς τις εκτάσεις στις οποίες εφαρμόζεται η δασική νομοθεσία. Σήμερα φθάσαμε στο 95% των συνολικών αναρτήσεων (έναντι 51% που ήταν το 2020) και στο 90% των κυρώσεων (έναντι 50% προ διετίας). Οι πολίτες πλέον θα γνωρίζουν με το πάτημα ενός κουμπιού τον χαρακτηρισμό των εκτάσεων που κατέχουν και τις όποιες δυνατότητες αξιοποίησής τους, χωρίς την αναμονή χρονοβόρων διαδικασιών. Οι αρμόδιες υπηρεσίες του Υπουργείου, σε αρμονική συνεργασία με την πολιτική ηγεσία, έκαναν μεγάλες προσπάθειες ώστε να φτάσουμε το σημερινό αποτέλεσμα για το οποίο είμαστε υπερήφανοι».

Ο Υφυπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Γιώργος Αμυράς, δήλωσε: «Οι δασικοί χάρτες είναι έργο εθνικής σημασίας και θα έπρεπε να είχε ολοκληρωθεί εδώ και δεκαετίες, αλλά δυστυχώς η Ελλάδα παρέμενε η μοναδική χώρα στην Ευρώπη χωρίς δασικούς χάρτες. Χάρη στη σπουδαία δουλειά των Δασικών Υπηρεσιών και με νομοθετικές παρεμβάσεις επιλύσαμε χρόνια προβλήματα και θα συνεχίσουμε όπου χρειαστεί. Με τους δασικούς χάρτες πάνω απ’ όλα προστατεύουμε τον δασικό μας πλούτο, διασφαλίζουμε τις περιουσίες των πολιτών, γκρεμίζουμε τη γραφειοκρατία και απελευθερώνουμε με ασφάλεια δικαίου τις επενδύσεις».

22 ερωτήσεις - απαντήσεις για τους Δασικούς Χάρτες

Τι είναι ο δασικός χάρτης;

Ο δασικός χάρτης προσδιορίζει και οριοθετεί τις εκτάσεις δασικού ή χορτολιβαδικού χαρακτήρα, οι οποίες προστατεύονται από τις διατάξεις της δασικής νομοθεσίας και τις διαχωρίζει από όλες τις διαφορετικού χαρακτήρα εκτάσεις.

Σημειώνεται ότι οι δασικοί χάρτες ρυθμίζουν τον χαρακτήρα των εκτάσεων και δεν επεμβαίνουν στο ιδιοκτησιακό καθεστώς, δεν θίγουν ιδιοκτησιακά δικαιώματα, της εκάστοτε έκτασης.

Αντίθετα αποσκοπούν να οριοθετήσουν τις δασικού και χορτολιβαδικού χαρακτήρα εκτάσεις υποστηρίζοντας το χωροταξικό σχεδιασμό, ενώ παράλληλα συμβάλλουν στην προστασία του περιβάλλοντος.

Ποιοι είναι οι κωδικοί για τις εκτάσεις και τι σημαίνουν;

1. Εκτάσεις μη διεπόμενες από τις διατάξεις της δασικής νομοθεσίας

ΑΑ: Ανέκαθεν άλλης μορφής/χρήσης εκτάσεις
ΠΑ: Τελεσίδικες Πράξεις Χαρακτηρισμού Μη δασικές/Μη χορτολιβαδικές
2. Εκτάσεις διεπόμενες από τις διατάξεις της δασικής νομοθεσίας

ΠΔ: Τελεσίδικες Πράξεις Χαρακτηρισμού, Δασικές
ΔΔ: Ανέκαθεν δασικές εκτάσεις
ΔΑ: Εκχερσωμένες δασικές εκτάσεις
ΑΔ: Δασωμένοι Αγροί
ΠΧ: Τελεσίδικες Πράξεις Χαρακτηρισμού, Χορτολιβαδικές
ΧΧ: Ανέκαθεν χορτολιβαδικές εκτάσεις
ΧΑ: Χορτολιβαδικές εκτάσεις στις αεροφωτογραφίες του 1945, άλλη μορφή κάλυψης στις αεροφωτογραφίες 2007-2009
ΑΝ: Εκτάσεις που έχουν κηρυχθεί αναδασωτέες

Ποια η είναι η πρόοδος του έργου;

Έως σήμερα έχουν αναρτηθεί δασικοί χάρτες για το 95% της επικράτειας, το υπόλοιπο 5% αφορά σε περιοχές εντός ορίων οικισμών και σχεδίων πόλεων.

Έχει κυρωθεί το 90% των δασικών χαρτών. Η διαφορά οφείλεται στο ότι δεν έχει γίνει κύρωση σε εκτάσεις, που έχουν υποβληθεί αντιρρήσεις και αιτήματα διόρθωσης προδήλου σφάλματος.

Με ποιον τρόπο αποδεικνύεται ο χαρακτήρας έκτασης -για οποιαδήποτε νόμιμη χρήση/συναλλαγή με το δημόσιο/συμβολαιογραφική πράξη- μετά τη μερική ή ολική κύρωση των δασικών χαρτών;

Μετά την κύρωση του δασικού χάρτη κάθε μεταβίβαση, σύσταση και γενικά κάθε μεταβολή των εμπραγμάτων δικαιωμάτων εκτάσεων που έχουν χαρακτηριστεί ως δάση, δασικές ή χορτολιβαδικές, πρέπει να  συνοδεύεται από σχετικό πιστοποιητικό της αρμόδιας Διεύθυνσης Δασών, με το οποίο βεβαιώνεται ο χαρακτήρας της έκτασης (ν.3889/2010, αρ. 20, παρ. 4).

Αν η έκταση δεν εμπίπτει στις διατάξεις της δασικής νομοθεσίας (δεν αποτελεί δασική εν γένει έκταση) αρκεί υπεύθυνη δήλωση του άρθρου 8 του ν. 1599/1986 (A’ 75) επί του τοπογραφικού διαγράμματος, που συνοδεύει τη σχετική πράξη του συμβολαιογράφου ή, αν δεν υφίσταται υποχρέωση εκπόνησης τοπογραφικού διαγράμματος, επί αποσπάσματος του δασικού χάρτη όπου απεικονίζεται το ακίνητο στο οποίο αφορά η συμβολαιογραφική πράξη και όπου εμφαίνονται οι συντεταγμένες των κορυφών του ακινήτου, με την οποία δηλώνεται υπευθύνως από τον συντάκτη του, ότι το συγκεκριμένο ακίνητο δεν εμπίπτει στις προστατευτικές διατάξεις της δασικής νομοθεσίας (ν.3889/2010, αρ. 20, παρ. 5).

Τι ισχύει με τις μεταβιβάσεις – αγοραπωλησίες σε έκταση χαρακτηρισμένη ως δασική στον αναρτημένο δασικό χάρτη, που όμως η Επιτροπή Εξέτασης Αντιρρήσεων (ΕΠΕΑ) έκανε αποδεκτή αντίρρηση και άλλαξε το χαρακτηρισμό της σε μη δασική;

Για εκτάσεις για τις οποίες έχουν γίνει δεκτές αντιρρήσεις των ενδιαφερομένων με απόφαση ΕΠΕΑ, και έως να κυρωθεί το επίμαχο τμήμα του δασικού χάρτη, στο σχετικό συμβόλαιο προσαρτάται αντίγραφο της απόφασης αυτής με τον αριθμό διαδικτυακής ανάρτησης (Α.Δ.Α.) από τη «Διαύγεια» και με επισυναπτόμενο τοπογραφικό διάγραμμα εξαρτημένων συντεταγμένων Ε.Γ.Σ.Α., επί του οποίου ο συντάκτης βεβαιώνει ότι το ακίνητο είναι αυτό, ως προς το οποίο έχουν γίνει δεκτές οι υποβληθείσες αντιρρήσεις (ν.3889/2010, αρ. 20, παρ. 4).

Σε έκταση που λανθασμένα επιβαρύνεται με δασικό χαρακτήρα, για να γίνει η μεταβίβαση πρέπει πρώτα να περατωθεί η διαδικασία των αντιρρήσεων.

Μπορεί να εκδοθεί οικοδομική άδεια σε έκταση που είναι εν μέρει δασική και εν μέρει άλλης μορφής (ΑΑ);

Εφόσον το τμήμα του γεωτεμαχίου, με χαρακτηρισμό ΑΑ, πληροί τους όρους αρτιότητας, τότε εκδίδεται άδεια δόμησης. Σε κάθε περίπτωση, για την έκδοση οικοδομικής άδειας εφαρμόζεται η εγκύκλιος ΥΠΕΝ/ΔΑΟΚΑ/56321/2354/09.06.2021 (ΑΔΑ: Ω25Υ4653Π8-27Α) οδηγία περί δήλωσης δασικού ή μη χαρακτήρα κατά την έκδοση οικοδομικών αδειών, μετά την ανάρτηση των δασικών χαρτών.

Τί γίνεται σε περιοχές στις οποίες δεν έχει αναρτηθεί/κυρωθεί δασικός χάρτης;

Οι περιοχές αυτές αφορούν σε σχέδια πόλεων και οικισμών, τα όρια των οποίων δεν έχουν εγκριθεί με πράξεις της Διοίκησης αλλά έχουν οριοθετηθεί με άλλες διατάξεις, όπως π.χ. τα περιγράμματα των νομίμως υφιστάμενων οικισμών προ του έτους 1923 για τους οποίους δεν έχει καθοριστεί όριο, οι ακτινικοί οικισμοί, τα όρια των πολεοδομικών μελετών και σχεδίων πόλεως που εκπονούνται καθώς και τα υπό καθορισμό όρια οικισμών που δεν έχουν ακόμα εγκριθεί.

Για τις περιοχές αυτές το ΥΠΕΝ προγραμματίζει αναρτήσεις δασικού χάρτη εντός του 2023, ώστε να ξεκαθαρίσει ο δασικός ή μη χαρακτήρας τους.

Μέχρι τότε, στις περιοχές αυτές, για τον χαρακτηρισμό μιας έκτασης ή τμήματος της επιφανείας της γης ως υπαγομένης ή μη στις περιπτώσεις του άρθρου 3 του ν.998/79 (δάσος, δασική έκταση) ισχύει η διαδικασία του άρθρου 14 του ν.998/79, η οποία προβλέπει την έκδοση πράξης χαρακτηρισμού του κατά τόπου αρμοδίου δασάρχη ή του Διευθυντή Δασών.

Ποιος έχει δικαίωμα χρήσης των δεδομένων του δασικού χάρτη;

Δυνατότητα χρήσης των στοιχείων του δασικού χάρτη είτε είναι αναρτημένος είτε κυρωμένος, παρέχεται σε κάθε δημόσια αρχή μέσω ειδικού διαδικτυακού τόπου του Κτηματολογίου (ν.3889/2010, αρ. 20, παρ. 6).

Αν απαιτείται από κείμενες διατάξεις η βεβαίωση του δασικού ή μη χαρακτήρα έκτασης ενώπιον του Δημοσίου, των ΟΤΑ α’ και β’ βαθμού και των υπηρεσιών και φορέων του ευρύτερου δημόσιου τομέα αυτή πραγματοποιείται με υπεύθυνη δήλωση του άρθρου 8 του ν. 1599/1986 (A΄ 75) επί του τοπογραφικού διαγράμματος, που αφορά το συγκεκριμένο ακίνητο από τον συντάκτη του. Στη δήλωση αναφέρεται υποχρεωτικά, αν ο χαρακτηρισμός της έκτασης ως δασικής ή μη έχει προσωρινή ή οριστική ισχύ, ανάλογα με το στάδιο στο οποίο βρίσκεται ο δασικός χάρτης.

Ποια τα προβλήματα που ανέδειξε η ανάρτηση και κύρωση των δασικών χαρτών;

Τα προβλήματα που αναδεικνύονται από την πρόσφατη ανάρτηση και κύρωση των δασικών χαρτών είναι το ιδιοκτησιακό, οι εκτάσεις που χαρακτηρίζονται ως ΑΔ και ΔΑ δηλαδή πρώην αγροτικές εκτάσεις που δασώθηκαν λόγω εγκατάλειψης ή δασικές εκτάσεις που εκχερσώθηκαν παράνομα προς καλλιέργεια, καθώς και σπίτια που έχουν χτιστεί σε δασικές εκτάσεις χωρίς την απαιτούμενη οικοδομική άδεια, δηλαδή είναι «δασικά αυθαίρετα».

Τι ισχύει για τους δασωμένους αγρούς (ΑΔ);

Πρόκειται για εκτάσεις που εμφανίζονται στις αεροφωτογραφίες του 1945 με αγροτική μορφή και δασώθηκαν μεταγενέστερα λόγω εγκατάλειψης.

Το ΥΠΕΝ με νομοθετική ρύθμιση (αρ. 93 του ν.4915/2022) τροποποίησε το αρ. 67 του ν.998/1979 και έδωσε τη δυνατότητα οικονομικής αξιοποίησης 7.000.000 στρεμμάτων για αγροτική και δενδροκομική καλλιέργεια, καθώς και για ελεύθερη χρήση υπό προϋποθέσεις.

Το Δημόσιο πλέον δεν θα προβάλει δικαιώματα κυριότητας σε αυτές τις εκτάσεις παρά μόνο αν αυτά θεμελιώνονται βάσει τίτλων. Πρόκειται για μια μεγάλη μεταρρύθμιση, την οποία οι ιδιοκτήτες εκτάσεων περίμεναν εδώ και σχεδόν 45 χρόνια.

Πώς επιλύθηκαν ιδιοκτησιακά ζητήματα;

Το ιδιοκτησιακό καθεστώς δεν αφορά άμεσα τους δασικούς χάρτες, αλλά είναι παρεμπίπτον ζήτημα. Οι δασικοί χάρτες ρυθμίζουν αποκλειστικά και μόνο τον χαρακτήρα των εκτάσεων με βάση τις ανθρωπογενείς επεμβάσεις, τη χρήση τους στο παρελθόν και την παρουσία ή μη δασικής βλάστησης, χωρίς να επεμβαίνουν στο ιδιοκτησιακό καθεστώς. Οποιαδήποτε ιδιοκτησιακή διαφορά συνεχίζει να ρυθμίζεται είτε διοικητικά είτε δικαστικά.

Για την επίσπευση της οριστικής επίλυσης του ιδιοκτησιακού καθεστώτος στις περιοχές της ελληνικής επικράτειας που δεν ισχύει το τεκμήριο κυριότητας του δημοσίου, το ΥΠΕΝ νομοθέτησε ότι για τις περιοχές αυτές (νησιά Ιονίου, Κρήτη, Λέσβος, Σάμος, Χίος, Κυκλάδες, Κύθηρα, Αντικύθηρα, Δωδεκάνησα και Μάνη) το Δημόσιο δεν προβάλλει δικαιώματα ιδιοκτησίας σε δάση και δασικές εκτάσεις εκτός αν διαθέτει τίτλους ιδιοκτησίας (αρ. 152 του ν.4819/2021).

Πρακτικά, αν μια αποδεδειγμένα ιδιωτική έκταση χαρακτηριστεί ως δασικού χαρακτήρα, δεν διεκδικείται από το ελληνικό Δημόσιο. Παραμένει ιδιωτική έκταση, γεγονός που δεν επηρεάζει τη χρήση της, σε σχέση με το προηγούμενο θεσμικό καθεστώς. Πρέπει να αναφερθεί ότι οι δασικές εκτάσεις που δεν είναι αναγνωρισμένες ιδιωτικές με έναν από τους τρόπους που αναφέρονται το αρ. 10 του ν.3208/2003, θεωρούνται δημόσιες.

Όταν μέρος ιδιοκτησίας έχει χαρακτηριστεί δασικό, μπορεί να μεταβιβαστεί το αγροτικό τμήμα της;

Το ΥΠΕΝ με νομοθετική ρύθμιση, έδωσε το δικαίωμα σε ιδιοκτησίες που περιλαμβάνουν και δασικές και αγροτικές εκτάσεις να μπορούν να μεταβιβάζονται, ως προς το μη δασικό τμήμα, χωρίς αυτό να θεωρείται κατάτμηση (αρ. 153 του ν.4819/2021).

Ποια λύση δίνεται για τα δασικά αυθαίρετα;

Λύση δίνεται και στο ζήτημα των δασικών αυθαιρέτων μέσω της ειδικής διαδικτυακής πλατφόρμας της παρ. 1 του άρ. 52 του ν.4685/2020  που δημιουργήθηκε σε συνεργασία με το Ελληνικό Κτηματολόγιο και βρίσκεται σε λειτουργία από τις 5 Οκτωβρίου 2022.

Οι όροι και οι προδιαγραφές λειτουργίας της διαδικτυακής πλατφόρμας της παρ. 1 του αρ. 52 του ν.4685/2020 περιγράφονται στην υπ’ αρ. οικ. ΥΠΕΝ/ΔΠΔ/68161/3775/16.07.2021 Κ.Υ.Α, με την υποχρέωση καταβολής παραβόλου ύψους 250 €.

Οι κάτοχοι κατοικιών σε δάση και δασικές εκτάσεις, δηλώνουν εκεί τις κατοικίες τους, με αναστολή των διαδικασιών κατεδάφισης και επιβολής προστίμων για 30 έτη.

Στη συνέχεια, αφού συγκεντρωθούν τα στοιχεία των δηλώσεων θα εκπονηθεί οικονομοτεχνική μελέτη βάση της οποίας θα εκδοθεί Προεδρικό Διάταγμα που θα καθορίζει τους όρους διατήρησης με καταβολή προστίμου ή κατεδάφισης των κατοικιών που έχουν δηλωθεί.

Σημειώνεται ότι αποκλείεται η υπαγωγή -στις παραπάνω διατάξεις- κτιρίων, τα οποία:

● δεν έχουν το χαρακτήρα κατοικίας,

● έχουν ανεγερθεί μετά την 28η Ιουλίου 2011,

● βρίσκονται σε περιοχές του δικτύου Natura 2000, σε υγροτόπους Ramsar και σε περιοχές για τις οποίες ισχύουν ειδικές προστατευτικές διατάξεις της φύσης ή του τοπίου, εκτός εάν κατασκευάστηκαν πριν το χαρακτηρισμό των περιοχών αυτών,

● βρίσκονται εντός περιοχών που έχουν κηρυχθεί αναδασωτέες λόγω πυρκαγιάς και έχουν ανεγερθεί μετά την κήρυξη της αναδάσωσης,

● η διατήρησή τους παρακωλύει τη διαφυγή των πολιτών ή την πρόσβαση πυροσβεστικών οχημάτων σε περίπτωση πυρκαγιάς ή άλλου κινδύνου από φυσικά φαινόμενα.

Είναι δασικές οι εκτάσεις με φρύγανα και ασπαλάθους;

Όχι, με βάση γνωμοδότηση του Τεχνικού Συμβουλίου Δασών του ΥΠΕΝ που έγινε αποδεκτή από τον Υφυπουργό Περιβάλλοντος και Ενέργειας με την ΥΠΕΝ/ΔΠΔ/35724/2004/16.04.2021 αποδοχή γνωμοδότησης, εκτάσεις που στο παρελθόν ήταν αγροτικού χαρακτήρα και λόγω της εγκατάλειψης αναπτύχτηκε ασπάλαθος και φρυγανώδης βλάστηση δεν χαρακτηρίζονται πλέον δασικές.

Επίσης σύμφωνα με προγενέστερη αποδοχή γνωμοδότησης του Τεχνικού Συμβουλίου Δασών (την 182363/2395/13.5.2019), εκτάσεις που και καλύπτονται µόνο από φρυγανική βλάστηση, δε συγκεντρώνουν τα απαραίτητα κριτήρια που θα πρέπει να λαμβάνονται υπόψη ώστε να θεωρηθεί ότι συγκροτούν δασοβιοκοινότητα και κατά συνέπεια οι εκτάσεις αυτές δεν χαρακτηρίζονται ως δάση ή δασικές αλλά ως χορτολιβαδικές.

Τι ισχύει για τα εκχερσωμένα δάση (ΔΑ) και τις επιδοτούμενες εκτάσεις από τον ΟΠΕΚΕΠΕ;

Βρίσκεται σε εξέλιξη διαδικασία για τη λύση του ζητήματος των εκχερσωμένων δασικών εκτάσεων, που χρησιμοποιούνται για αγροτική χρήση, χωρίς να έχουν εκδοθεί νόμιμες διοικητικές πράξεις.

Για τις εκχερσώσεις (ΔΑ) υπάρχουν συγκεκριμένες διαδικασίες για τη στοιχειοθέτηση του δημοσίου συμφέροντος μέσω συγκέντρωσης ποσοτικών στοιχείων και σύνταξης οικονομοτεχνικών μελετών. Ο δασικός χάρτης συμβάλλει στην επίλυση του θέματος βοηθώντας στην καταμέτρηση τους και στον προσδιορισμό των παραγόμενων αγαθών από αυτές. Ακολούθως, το Δημόσιο βασιζόμενο σε επιστημονικά ποσοτικά δεδομένα θα μπορεί να προσδιορίσει τις απαιτούμενες ενέργειες για την επίλυση του θέματος.

Έχει, ήδη, ολοκληρωθεί οικονομοτεχνική μελέτη για τη στοιχειοθέτηση του δημοσίου συμφέροντος και σχεδιάζεται νομικά βιώσιμη λύση σύμφωνα με τις επιταγές του Συντάγματος.

Σε κάθε περίπτωση, η προωθούμενη ρύθμιση θα επιλύει οριστικά όλα τα ζητήματα που έχουν ανακύψει προστατεύοντας το Δημόσιο από τους καταπατητές, αλλά και τους νόμιμους ιδιοκτήτες αυτών των εκτάσεων.

Η ρύθμιση αφορά σε 2,3 εκ. στρέμματα πρώην δασικών εκτάσεων που εκχερσώθηκαν (ΔΑ) χωρίς νόμιμες διοικητικές πράξεις και χρησιμοποιούνται για αγροτική χρήση και χιλιάδες ιδιοκτήτες – αγρότες.

Σύμφωνα με αυτήν, οι εν λόγω εκτάσεις διατηρούν τη γεωργική χρήση για όσο χρόνο λαμβάνουν ενιαία ενίσχυση από τον ΟΠΕΚΕΠΕ και είναι ενταγμένες στο Ολοκληρωμένο Σύστημα Υποβολής Δηλώσεων (ΟΣΔΕ).

Τι ισχύει στην περίπτωση που δεν έχει υποβληθεί αντίρρηση στις προθεσμίες που προβλέπονταν; Θα υπάρξει εκ νέου δυνατότητα για υποβολή, ακόμα και μετά την κύρωση των δασικών χαρτών;

Με πρόσφατες αποφάσεις του ΣτΕ έχει κριθεί ότι κατά την προηγούμενη περίοδο οι χρόνοι αναρτήσεων, αλλά και ο τρόπος δημοσιοποίησης της διαδικασίας των αναρτήσεων και κύρωσης των δασικών χαρτών ήταν επαρκείς, έτσι ώστε οι ιδιώτες να προβούν σε όλες τις νόμιμες ενέργειες (κατά μέσο όρο το χρονικό διάστημα υποβολής αντιρρήσεων κυμάνθηκε περισσότερο από 8 μήνες).

Σε εφαρμογή των διατάξεων του άρθρου 48 του ν. 4685/2020, υπήρχε κατόπιν συνεχών παρατάσεων ικανό χρονικό διάστημα, για την υποβολή ατελούς αίτησης αναμόρφωσης του δασικού χάρτη.

Επιπλέον αυτών, η χώρα μας έχει αναλάβει διεθνείς δεσμεύσεις, προκειμένου να επιτευχθεί η κύρωση των δασικών χαρτών εντός εύλογων και παράλληλα δεσμευτικών χρονικών διαστημάτων, χωρίς να υποχρεωθούμε ως κράτος στην καταβολή δυσβάστακτων προστίμων εξαιτίας της χρόνιας ασυνέπειας.

Κατά συνέπεια των παραπάνω δεν είναι δυνατόν να δοθεί εκ νέου η δυνατότητα υποβολής αντίρρησης στο σύνολο (αλλά ούτε και σε μέρος) των κυρωμένων χαρτών, δηλαδή, ακόμα και στις περιοχές που ποτέ μέχρι σήμερα δεν υπήρξε κανένα ενδιαφέρον.

Ποια εναλλακτική δυνατότητα έχουν οι ιδιοκτήτες, που δεν υπέβαλλαν αντίρρησή;

Μπορούν να υποβάλλουν αίτημα αναμόρφωσης δασικού χάρτη στην οικεία Διεύθυνση Δασών.

Ο κυρωμένος δασικός χάρτης δεν δέχεται αντιρρήσεις, επιτρέπεται όμως η αναμόρφωσή του σύμφωνα με την παρ. 1 του αρ. 20 του ν.3889/2010.

Η αναμόρφωση του κυρωμένου δασικού χάρτη επιτρέπεται με την προσθήκη ή διαγραφή των εκτάσεων που υπάγονται ή παύουν να υπάγονται σε αυτόν σύμφωνα με τη δασική νομοθεσία, με δικαστικές αποφάσεις επί τού ιδιοκτησιακού ζητήματος των χορτολιβαδικών εκτάσεων, με διοικητικές πράξεις που έπρεπε να συμπεριληφθούν στον δασικό χάρτη κατά την κατάρτισή του και δεν απεικονίζονται σε αυτόν, καθώς και με τη διόρθωση προδήλων σφαλμάτων.

Ποιες είναι οι πράξεις της διοίκησης που μπορούν να αναμορφώσουν τον δασικό χάρτη;

Σύμφωνα με την ΥΠΕΝ/ΔΠΔ/64663/2956/2020 ΥΑ, οι διοικητικές πράξεις είναι:

● Εγκεκριμένα ρυμοτομικά σχέδια πόλης, πράξεις εφαρμογής και εγκεκριμένες πολεοδομικές μελέτες,

● Αποφάσεις χαρακτηρισμού οικισμού,

● Πράξεις οριοθέτησης καθώς και πράξεις πολεοδόμησης – ρυμοτόμησης,

● Ισχύουσες άδειες εγκατάστασης και λειτουργίας, οικοδομικές άδειες ή άλλες άδειες ή διοικητικές πράξεις που καλύπτονται από το τεκμήριο νομιμότητας για βιομηχανικές ή βιοτεχνικές εγκαταστάσεις που περιλαμβάνονται σε ζώνες οικιστικού ελέγχου,

● Αποφάσεις επιτροπών αλλοτριώσεων,

● Παραχωρητήρια αγροτικών κλήρων,

● Αποφάσεις κύρωσης διανομών και αναδασμών στις οποίες έχει αποδοθεί γεωργική, κτηνοτροφική ή μικτή χρήση,

● Αποφάσεις του Υπουργού Αγροτικής Ανάπτυξης & Τροφίμων ή Νομάρχη,

● Άδειες του Υπουργού Αγροτικής Ανάπτυξης & Τροφίμων,

● Αποφάσεις διάθεσης εξαγορασμένων από το δημόσιο κτημάτων δυνάμει ειδικών νόμων,

● Διοικητικές πράξεις που αναφέρονται σε απαλλοτριώσεις και μεταβιβάσεις.

Τι χαρακτηρίζεται ως πρόδηλο σφάλμα;

Σύμφωνα με την Υ.Α. 153394/919/12.04.2017 ως πρόδηλο σφάλμα στη διαδικασία κατάρτισης του δασικού χάρτη ορίζεται οποιαδήποτε προφανής:

● Τεχνικού χαρακτήρα απόκλιση ή εσφαλμένη τεχνική απόδοση των οριογραμμών που παρατηρείται πάνω στα φωτογραμμετρικά υπόβαθρα και προκύπτει είτε από μετρήσεις εδάφους ή φωτοερμηνευτικής απόδοσης του θεματικού περιεχομένου του χάρτη, που έρχεται σε αντίθεση με την εικόνα, που παρουσιάζεται σ’ αυτά,

● Παράλειψη, εκ παραδρομής, της αποτύπωσης σαφώς δασικής έκτασης εντός ευρύτερης άλλης μορφής (αγροτικής κ.λπ.) και το αντίστροφο,

● Απεικόνιση εμφανώς λανθασμένη αγροτικής έκτασης ως δασικής και το αντίστροφο,

● Παράλειψη εγγραφών στοιχείων των πολυγώνων του χάρτη στη βάση δεδομένων,

● Λανθασμένη αποτύπωση θεματικής επιφάνειας που οφείλεται σε διαμορφωμένα στοιχεία εικόνας (φωτογραφίας) λόγω διαβαθμισμένων περιοχών,

● Απόδοση ως χορτολιβαδικής, έκτασης που αφορά σε πεδινή και ομαλής κλίσης περιοχή, η οποία εξαιρείται της υπαγωγής στις διατάξεις της δασικής νομοθεσίας, σύμφωνα με το π.δ. 32/2016 (ΦΕΚ 46 Α’),

● Απόδοση ως χορτολιβαδικής, έκτασης που αφορά σε αναγνωρισμένη, κατά τις κείμενες διατάξεις, έναντι του Δημοσίου ως ιδιωτικής, η οποία εξαιρείται της υπαγωγής στις διατάξεις της δασικής νομοθεσίας,

● Απόδοση ως δασικής, έκτασης που αφορά τεχνητή δασική φυτεία, η οποία εξαιρείται της υπαγωγής στις διατάξεις της δασικής νομοθεσίας και

● Παράλειψη απεικόνισης πράξεων της διοίκησης.

Πώς επιταχύνεται η διαδικασία εξέτασης αντιρρήσεων;

Αναφορικά με τη λειτουργία των Επιτροπών Εξέτασης Αντιρρήσεων (ΕΠΕΑ), το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας έχει προχωρήσει σε μία σειρά από θεσμικές παρεμβάσεις για την αποτελεσματικότερη λειτουργία τους, προκειμένου να επιταχυνθεί η διαδικασία εξέτασης των αντιρρήσεων.

Με τον νόμο 4685/2020 μεταβλήθηκε η σύνθεση των ΕΠΕΑ, που πλέον είναι αμειβόμενες με βάση τον μηνιαίο αριθμό υποθέσεων που εξετάζουν (100 ανά μήνα), με στόχο τα πορίσματα τους να χαρακτηρίζονται από μεγαλύτερη κατά το δυνατόν έξωθεν αντικειμενικότητα. Οι επιτροπές αποτελούνται από Δικηγόρο (ως πρόεδρο), Μηχανικό από τον ιδιωτικό τομέα και Δασολόγο από το δημόσιο τομέα.

Είναι γνωστό ότι το πλήθος των αντιρρήσεων που εκκρεμούν είναι μεγάλο. Γι’ αυτό το λόγο έχει προβλεφθεί η σύσταση κατ’ ελάχιστο 200 επιτροπών, για τη λειτουργία των οποίων έχει εξασφαλιστεί η αναγκαία χρηματοδοτική πηγή από το Πράσινο Ταμείο.

Επιπλέον, έχει προβλεφθεί να γίνονται προπαρασκευαστικές – υποστηρικτικές διεργασίες από τις Διευθύνσεις Δασών, έτσι ώστε η ροή των αντιρρήσεων να είναι πλήρως ομαδοποιημένη και τελικά να επιτευχθεί ο επιθυμητός ρυθμός εξέτασης των αντιρρήσεων.

Σε κάθε περίπτωση η διαδικασία θα παρακολουθείται στενά και αν κριθεί απαραίτητο με βάση τα χρονοδιαγράμματα, θα συσταθούν και επιπλέον επιτροπές. Η Γενική Διεύθυνση Δασών & ΔΠ του ΥΠΕΝ, βρίσκεται σε στενή συνεργασία με όλους τους εμπλεκόμενους φορείς και υπηρεσίες, έτσι ώστε να ξεκινήσουν άμεσα οι εργασίες των επιτροπών, και να μην χαθεί καθόλου χρόνος.

Πότε αναμένεται να ολοκληρωθεί η διαδικασία;

Μέχρι σήμερα έχουμε ιδρύσει 116 επιτροπές εξέτασης αντιρρήσεων (ΕΠΕΑ) με στόχο να φτάσουμε τουλάχιστον τις 200 ΕΠΕΑ που θα εξετάζουν 20.000 αντιρρήσεις το μήνα, δεδομένο ότι για την καταβολή της αποζημίωσης των μελών απαιτείται εξέταση 100 υποθέσεων ανά μήνα.

Τι ισχύει στην περίπτωση που η αντίρρηση ενός πολίτη δεν γίνει αποδεκτή από την αρμόδια ΕΠΕΑ;

Σύμφωνα με την παρ. 5 του αρ. 19 του ν.3889/2010 ο πολίτης έχει το δικαίωμα άσκησης αίτησης ακύρωσης ενώπιον του Συμβουλίου της Επικρατείας κατά της πράξης κύρωσης του δασικού χάρτη για το τμήμα εκείνο της αντίρρησης που η ΕΠΕΑ δεν έκανε αποδεκτό. Προϋπόθεση της προσφυγής στο ΣτΕ είναι η ενσωμάτωση στον κυρωμένο δασικό χάρτη της επίμαχης έκτασης ύστερα από την απορριπτική απόφαση της ΕΠΕΑ.

Η επόμενη πρόκληση θα είναι να εξεταστούν σε ένα εύλογο χρονικό διάστημα οι σχεδόν 332.000 αντιρρήσεις που κατατέθηκαν τους προηγούμενους μήνες.

Οι περισσότερες από αυτές εντοπίζονται στις τέσσερις περιφερειακές ενότητες της Κρήτης, στις Κυκλάδες και την Αττική – στην καθεμία για διαφορετικούς λόγους- ενώ στην Ηλεία οι εκτάσεις που αμφισβητούνται ανέρχονται σε 41 χιλιάδες στρέμματα.

Η νέα καταληκτική ημερομηνία είναι η 31η Ιουλίου 2022. Η παράταση αφορά στους δασικούς χάρτες που αναρτήθηκαν εντός του 2021 και για τους οποίους η προθεσμία υποβολής αντιρρήσεων εκπνέει σήμερα, 15 Ιουλίου.

Σύμφωνα με το ΥΠΕΝ, η απόφαση ελήφθη λόγω των συνθηκών, που έχουν διαμορφωθεί από την ενεργειακή κρίση και οι οποίες δυσχεραίνουν τις οικονομικές συναλλαγές των πολιτών, σε συνδυασμό με τα τεχνικά προβλήματα στις ψηφιακές πλατφόρμες του ελληνικού κτηματολογίου.

Όπως, υπογραμμίζει το υπουργείο στην ανακοίνωσή του:

«Λαμβάνοντας υπόψη τις συνθήκες που έχουν διαμορφωθεί από την ενεργειακή κρίση, οι οποίες δυσχεραίνουν τις οικονομικές συναλλαγές των πολιτών, σε συνδυασμό με τα τεχνικά προβλήματα στις ψηφιακές πλατφόρμες του Ελληνικού Κτηματολογίου, χορηγείται παράταση για την υποβολή αντιρρήσεων επί του περιεχομένου των δασικών χαρτών για 45 ημέρες.

Σημειώνεται ότι η παράταση αφορά στους δασικούς χάρτες που αναρτήθηκαν εντός του 2021, για τους οποίους η προθεσμία υποβολής αντιρρήσεων εκπνέει στις 31 Μαΐου.

Η νέα καταληκτική ημερομηνία για την υποβολή αντιρρήσεων είναι η 15η Ιουλίου 2022».

Οι διαδικτυακές εφαρμογές υποβολής αντιρρήσεων και πρόδηλων σφαλμάτων στην ιστοσελίδα του φορέα «Ελληνικό Κτηματολόγιο» θα παραμείνουν διαθέσιμες για την αποδοχή των αιτημάτων έως την καταληκτική ημερομηνία.

 Η υποβολή της αντίρρησης συνοδεύεται από:

• Την οριοθέτηση του πολυγώνου που αφορά στο αίτημα.
• Την επίκληση της ύπαρξης έννομου συμφέροντος.
• Τη δέσμευση για την καταβολή του ειδικού τέλους.

Μετά την υποβολή της αντίρρησης και με καταληκτική προθεσμία δέκα (10) ημερών μετά την λήξη της προθεσμίας των αντιρρήσεων, αποστέλλεται από τον ενδιαφερόμενο στο οικείο Σημείο Υποστήριξης της Ανάρτησης Δασικού Χάρτη (ΣΥΑΔΧ) φάκελος στον οποίο περιλαμβάνονται κατ’ ελάχιστο:

• Το αντίγραφο της φόρμας των υποβληθεισών αντιρρήσεων, εκτυπωμένο και υπογεγραμμένο (εκδίδεται από την ηλεκτρονική εφαρμογή).
• Τα στοιχεία που αποδεικνύουν την καταβολή του ειδικού τέλους ή το αποδεικτικό υποβολής αντίρρησης που εκδίδεται από την ηλεκτρονική εφαρμογή.
• Το έννομο συμφέρον.
• Στον φάκελο αποστολής αναγράφεται υποχρεωτικά το όνομα του ενδιαφερόμενου και ο αριθμός πρωτοκόλλου των αντιρρήσεων που υποβλήθηκαν. Τα παραπάνω στοιχεία εξασφαλίζουν το παραδεκτό του αιτήματος.

Συμπληρωματικά αποδεικτικά στοιχεία (όπως έκθεση φωτοερμηνείας, τοπογραφικό διάγραμμα κλπ.), που επικαλείται ο ενδιαφερόμενος, μπορούν να συμπεριλαμβάνονται είτε στην ανωτέρω αλληλογραφία ή να κατατίθενται στην Επιτροπή Εξέτασης Αντιρρήσεων (ΕΠ.Ε.Α.) κατά την εξέταση της αντίρρησης.

Στους ενδιαφερόμενους που κρίνουν ότι δεν προλαβαίνουν να υποβάλλουν αντίρρηση, δίνεται η δυνατότητα, ομοίως μέχρι τις 31 Μαΐου 2022, να καταθέσουν ηλεκτρονικά αίτημα διόρθωσης πρόδηλου σφάλματος, το οποίο υποβάλλεται ατελώς και εξετάζεται από την οικεία Διεύθυνση Δασών.

Οι διαδικτυακές εφαρμογές υποβολής αντιρρήσεων και πρόδηλων σφαλμάτων στην ιστοσελίδα του φορέα «Ελληνικό Κτηματολόγιο» θα παραμείνουν διαθέσιμες για την αποδοχή των αιτημάτων έως την καταληκτική ημερομηνία.

Η υποβολή της αντίρρησης συνοδεύεται από:

• Την οριοθέτηση του πολυγώνου που αφορά στο αίτημα.
• Την επίκληση της ύπαρξης έννομου συμφέροντος.
• Τη δέσμευση για την καταβολή του ειδικού τέλους.

Μετά την υποβολή της αντίρρησης και με καταληκτική προθεσμία δέκα (10) ημερών μετά την λήξη της προθεσμίας των αντιρρήσεων, αποστέλλεται από τον ενδιαφερόμενο στο οικείο Σημείο Υποστήριξης της Ανάρτησης Δασικού Χάρτη (ΣΥΑΔΧ) φάκελος στον οποίο περιλαμβάνονται κατ’ ελάχιστο:

• Το αντίγραφο της φόρμας των υποβληθεισών αντιρρήσεων, εκτυπωμένο και υπογεγραμμένο (εκδίδεται από την ηλεκτρονική εφαρμογή).
• Τα στοιχεία που αποδεικνύουν την καταβολή του ειδικού τέλους ή το αποδεικτικό υποβολής αντίρρησης που εκδίδεται από την ηλεκτρονική εφαρμογή.
• Το έννομο συμφέρον.

Στον φάκελο αποστολής αναγράφεται υποχρεωτικά το όνομα του ενδιαφερόμενου και ο αριθμός πρωτοκόλλου των αντιρρήσεων που υποβλήθηκαν. Τα παραπάνω στοιχεία εξασφαλίζουν το παραδεκτό του αιτήματος.

Συμπληρωματικά αποδεικτικά στοιχεία (όπως έκθεση φωτοερμηνείας, τοπογραφικό διάγραμμα κλπ.), που επικαλείται ο ενδιαφερόμενος, μπορούν να συμπεριλαμβάνονται είτε στην ανωτέρω αλληλογραφία ή να κατατίθενται στην Επιτροπή Εξέτασης Αντιρρήσεων (ΕΠ.Ε.Α.) κατά την εξέταση της αντίρρησης.

Στους ενδιαφερόμενους που κρίνουν ότι δεν προλαβαίνουν να υποβάλλουν αντίρρηση, δίνεται η δυνατότητα, ομοίως μέχρι τις 31 Μαΐου 2022, να καταθέσουν ηλεκτρονικά αίτημα διόρθωσης πρόδηλου σφάλματος, το οποίο υποβάλλεται ατελώς και εξετάζεται από την οικεία Διεύθυνση Δασών.

Σε περίπτωση απόρριψης του πρόδηλου σφάλματος, η σχετική αίτηση θα διαβιβαστεί προς την αρμόδια Επιτροπή Εξέτασης Αντιρρήσεων (ΕΠ.Ε.Α.). Η ΕΠ.Ε.Α. θα εξετάσει την αίτηση ως υποβληθείσα αντίρρηση, κοινοποιώντας το σχετικό διαβιβαστικό έγγραφο στον ενδιαφερόμενο και παρέχοντας προθεσμία τριάντα (30) ημερών για την καταβολή του ανάλογου παράβολου, στις περιπτώσεις που αυτό προβλέπεται.

Η εν λόγω παράταση επεκτείνεται για είκοσι (20) επιπλέον ημέρες για όσους κατοικούν μόνιμα ή διαμένουν στην αλλοδαπή.

Επίσης, καθορίζεται ο χρόνος διενέργειας των διορθώσεων που εμπίπτουν σε κατηγορία πρόδηλου σφάλματος, οι οποίες υλοποιούνται και ενσωματώνονται στους ανωτέρω αναρτημένους δασικούς χάρτες εντός της οριζόμενης προθεσμίας.

Κατά των διορθώσεων επιτρέπεται η υποβολή αντιρρήσεων, σύμφωνα με την κείμενη νομοθεσία (άρθρο 15 ν.3889/2010), εντός της ανωτέρω προθεσμίας.

Εάν η διόρθωση αφορά σε κυρωμένο τμήμα του δασικού χάρτη, ανακαλείται η απόφαση κύρωσης για το τμήμα που διορθώνεται.

Αντιρρήσεις ή αιτήματα διόρθωσης προδήλου σφάλματος που έχουν υποβληθεί κατά αναρτηθέντων δασικών χαρτών και εμπίπτουν στις διορθούμενες κατά τα ανωτέρω εκτάσεις, δεν εξετάζονται και το τυχόν καταβληθέν ειδικό τέλος επιστρέφεται στον δικαιούχο.

Αιτιολογική έκθεση

Αναφορικά με το άρθρο 1, είναι απαραίτητο να δοθεί ικανός χρόνος, πρωτίστως, για να διορθωθούν από τις Διευθύνσεις Δασών τα πρόδηλα σφάλματα, που διαπιστώθηκαν μετά την ανάρτηση των δασικών χαρτών και αφορούν στη διόρθωση οποιασδήποτε, τεχνικού ή καταγραφικού χαρακτήρα εσφαλμένης απεικόνισης ή απόδοσης του περιεχομένου του δασικού χάρτη ή απόκλισης επί των υποβάθρων ή σε πράξεις της διοίκησης που δεν συμπεριελήφθησαν, τα οποία είτε παρεισέφρησαν και διέλαθαν των ελέγχων των οργάνων της Διοίκησης, είτε δημιουργήθηκαν εξαιτίας της αλλαγής των χρησιμοποιούμενων κατά την κατάρτιση του χάρτη υποβάθρων, διασφαλίζοντας, με τον τρόπο αυτό, το κύρος του περιεχομένου του δασικού χάρτη και την αξιοπιστία της Διοίκησης.

Ο χρόνος που χρειάζεται η Διοίκηση δεν πρέπει ωστόσο να θίγει το δικαίωμα υποβολής αντιρρήσεων της παρ. 1 του άρθρου 15 του ν. 3889/2010 (Α’ 182) και για τον λόγο αυτό χορηγείται παράταση της προθεσμίας υποβολής αντιρρήσεων κατά έξι (6) μήνες από τη λήξη της.

Προτεινόμενες διατάξεις

Αρθρο 1
Παράταση προθεσμίας της παρ. 1 του άρθρου 15 του ν. 3889/2010 για δασικούς χάρτες που η ανάρτησή τους υλοποιείται εντός του 2021

1. Η προθεσμία του πρώτου εδαφίου της παρ. 1 του άρθρου 15 του ν. 3889/2010 (Α’ 182) για τους δασικούς χάρτες που η ανάρτηση τους υλοποιείται εντός του 2021, παρατείνεται, από τη λήξη της, για έξι (6) μήνες. Η ως άνω παράταση επεκτείνεται για είκοσι (20) επιπλέον ημέρες για όσους κατοικούν μόνιμα ή διαμένουν στην αλλοδαπή.

2. Διορθώσεις που εμπίπτουν στην κατηγορία πρόδηλου σφάλματος, όπως καθορίζονται στην παρ. Α της υπ’ αρ. 153394/919/12.4.2017 απόφασης του Αναπληρωτή Υπουργού Περιβάλλοντος και Ενέργειας (Β’ 1366), υλοποιούνται και ενσωματώνονται στους αναρτημένους δασικούς χάρτες δύο (2) μήνες πριν από το πέρας της προθεσμίας υποβολής αντιρρήσεων της παρ. 1. Η ενσωμάτωση προδήλων σφαλμάτων εκτελείται με πράξη της οικείας Διεύθυνσης Δασών, η οποία δημοσιεύεται στο πρόγραμμα «Διαύγεια». Κατά των διορθώσεων επιτρέπεται η υποβολή αντιρρήσεων σύμφωνα με το άρθρο 15 του ν. 3889/2010, εντός τής προθεσμίας της παρ. 1. Αν η διόρθωση αφορά σε κυρωμένο τμήμα του δασικού χάρτη, ανακαλείται η απόφαση κύρωσης για το τμήμα που διορθώνεται.

Αντιρρήσεις ή αιτήματα διόρθωσης προδήλου σφάλματος που έχουν υποβληθεί κατά αναρτηθέντων δασικών χαρτών και εμπίπτουν στις διορθούμενες κατά τα ανωτέρω εκτάσεις, δεν εξετάζονται και το τυχόν καταβληθέν ειδικό τέλος επιστρέφεται στον δικαιούχο.

Για τις μεταβιβάσεις, τα υποθηκοφυλακεία και τα κτηματολογικά γραφεία ζητούν από τους πολίτες ένα πρόσφατο τοπογραφικό, το οποίο θα πρέπει να συνοδεύεται από βεβαίωση μηχανικού ότι είναι από ακίνητο που βρίσκεται σε περιοχή όπου έχει αναρτηθεί ο χάρτης. Οι μηχανικοί δηλώνουν ιδιαίτερα προβληματισμένοι, καθώς καλούνται να βεβαιώσουν αυτό που βλέπουν στην ανάρτηση και εφόσον, για παράδειγμα, πρόκειται για δασωμένο αγρό να το αποτυπώσουν.

Μέχρι σήμερα για να γίνει μια μεταβίβαση χρειαζόταν πράξη χαρακτηρισμού από το Δασαρχείο. Ομως με την ανάρτηση των χαρτών η διαδικασία αυτή έχει παγώσει και οι μηχανικοί καλούνται να προχωρήσουν με βάση την εικόνα του δασικού χάρτη. Αυτός άλλωστε είναι και ο λόγος που έχουν προτείνει πάγωμα της ανάρτησης ώστε να ξεμπλοκάρουν οι μεταβιβάσεις, ένα αίτημα όμως που οι αρμόδιες πηγές αναφέρουν ότι δεν μπορεί να γίνει δεκτό καθώς υπάρχουν νομικά κωλύματα για να προχωρήσει. Οι μηχανικοί υποστηρίζουν ότι το ΥΠΕΝ έχει ανακοινώσει εξάμηνη παράταση για την υποβολή αντιρρήσεων μέχρι να ξεκαθαρίσει το πλαίσιο των ρυθμίσεων που ετοιμάζονται, αλλά η ανάρτηση συνεχίζεται, με αποτέλεσμα να διογκώνονται τα προβλήματα. Να σημειωθεί ότι η εξάμηνη παράταση μαζί με τη μείωση του τέλους της υποβολής των αντιρρήσεων κατά 50% πρόκειται να θεσμοθετηθούν με τη μορφή τροπολογίας στο νομοσχέδιο του ΥΠΕΝ για την ανακύκλωση.

Ερχεται ρύθμιση

Σύμφωνα με ασφαλείς πληροφορίες, το υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας βρίσκεται σε ανοικτή γραμμή επικοινωνίας με το υπουργεία Δικαιοσύνης και Οικονομικών προκειμένου να αντιμετωπιστούν τα αγκάθια των δασικών χαρτών στις συμβολαιογραφικές πράξεις (αποδοχές κληρονομιάς, μεταβιβάσεις). Στο πλαίσιο αυτό αναμένεται να εκδοθεί εγκύκλιος που θα σταλεί σε υποθηκοφυλακεία και συμβολαιογράφους και θα επιτρέπει όλες τις μεταβιβάσεις σε ιδιοκτησίες και αγροτικό χαρατήρα. Παράλληλα προωθεείται νομοθετική ρύθμιση από το ΥΠΕΝ, ωστε να μπορούν να γίνουν μεταβιβάσεις ακόμα σε ιδιοκτησίες που μόνο ένα τμήμα τους είναι δασικό. Πρόκειται για πρωτοβουλίες με τις οποίες θα αντιμετωπιστούν τα μεγάλα κενά των χαρτών, ώστε να προχωρήσουν με ασφάλεια οι δικαιοπραξίες πριν την κύρωσή τους, που θα βάλει την οριστική «πινελιά» στον χαρακτήρα των εκτάσεων.

Τι αλλαγές ετοιμάζει το ΥΠΕΝ

Το ΥΠΕΝ προσανατολίζεται παράλληλα σε σημαντικές αλλαγές το επόμενο διάστημα στο θέμα των δασικών χαρτών, έχοντας ήδη ετοιμάσει τις προτάσεις του για τους δασωμένους αγρούς και τις εκχερσωμένες δασικές εκτάσεις. Στόχος είναι οι αλλαγές αυτές να εξασφαλίσουν την έγκριση του ΣτΕ, γι’ αυτό και θα προχωρήσει στην έκδοση Προεδρικών Διαταγμάτων (Π.Δ.) που θα ελεγχθούν από το ανώτατο ακυρωτικό δικαστήριο. Η πολιτική του υπουργείου θα επικεντρωθεί στην άποψη ότι με τις προτεινόμενες ρυθμίσεις δεν θα μεταβληθεί ο δασικός χαρακτήρας των εκτάσεων αλλά η μελλοντική τους χρήση και μόνο για αγροτικές δραστηριότητες. Με τα Π.Δ., το ΥΠΕΝ θα επιτρέψει σε όσους καλλιεργούν σήμερα εκτάσεις να διατηρήσουν τη νομή και τη χρήση τους και σε όσες περιπτώσεις αποδεικνύεται κυριότητα προ του 1975 να κατοχυρώσουν και την ιδιοκτησία τους.
Το ΥΠΕΝ θα προχωρήσει σε σημαντικές αλλαγές και σε θέματα ιδιοκτησίας. Στις περιοχές όπου δεν υπάρχει το τεκμήριο κυριότητας του Δημοσίου, το τελευταίο θα πρέπει με τη σειρά του να αποδείξει την ιδιοκτησία του. Αντίστοιχα, για να αποδείξει ότι έχει την ιδιοκτησία μιας έκτασης ένας ιδιώτης θα αρκούν νόμιμοι τίτλοι 20ετίας και όχι παλαιότεροι (1946) όπως συνέβαινε μέχρι σήμερα.

Tα στατιστικά

Σε σύνολο 131.590.415 στρεμμάτων, που είναι η συνολική έκταση της ελληνικής επικράτειας, «σαρώθηκαν» για την κατάρτιση των δασικών χαρτών 130.821.826 στρέμματα. Από τις περιοχές ανάρτησης δασικών χαρτών εξαιρέθηκαν από τη θεώρηση εκτάσεις που αφορούν σε σχέδια πόλης και οικισμούς, καθώς και περιοχές υπαγωγής σε πολεοδομικές διατάξεις που υπολογίζονται σε 6.554.415 στρέμματα (ποσοστό 5,01% του δασικού χάρτη). Τελεί υπό ανάρτηση τμήμα των περιοχών της αρμοδιότητας Διεύθυνσης Δασών Ανατολικής Αττικής, που αφορά σε 768.589 στρέμματα (ποσοστό 0,58% της επικράτειας). Με βάση τα τελικά στοιχεία, από το σύνολο των περιοχών που θεωρήθηκαν και αναρτήθηκαν δασικοί χάρτες (124.267.411 στρ.) προκύπτει ότι οι εκτάσεις που δεν διέπονται από τις διατάξεις της δασικής νομοθεσίας ως δάση, δασικές ή χορτολιβαδικές ανέρχονται σε 45.032.739 στρέμματα (36,24%), με ένδειξη στους δασικούς χάρτες (ΑΑ, ΠΑ). Αντίστοιχα, εκτάσεις που διέπονται από τις διατάξεις της δασικής νομοθεσίας ως δάση και δασικές καταλαμβάνουν έκταση 79.234.672 στρέμματα (63,76%) και αποτυπώνονται στον δασικό χάρτη ως εξής:
■ Ανέκαθεν δάση-δασικές εκτάσεις (ΔΔ) και με τελεσίδικες πράξεις χαρακτηρισμού 67.356.187 στρ., ήτοι ποσοστό 54,20%.
■ Δάση και δασικές εκτάσεις στην ιστορική αεροφωτογραφία – άλλης μορφής στην πρόσφατη, δηλαδή εκχερσωμένα δάση/δασικές εκτάσεις (ΔΑ) 2.284.996 στρ., σε ποσοστό 1,84%.
■ Αλλης μορφής (μη δασικές) εκτάσεις στην ιστορική αεροφωτογραφία  – δάση/δασικές εκτάσεις στην πρόσφατη, σήμερα ως δασωμένοι αγροί (ΑΔ), 6.889.985 στρέμματα, σε ποσοστό 5,54%.
■ Χορτολιβαδικές εκτάσεις – 1.900.156 στρέμματα, σε ποσοστό 1,53%.
■ Ως αναδασωτέες (ΑΝ) απεικονίζονται εκτάσεις εμβαδού 824.154 στρεμμάτων (ποσοστό 0,66%), οι οποίες δεν εμπίπτουν παράλληλα σε κάποιες από τις προηγούμενες κατηγορίες δάσους/δασικής έκτασης, αλλά στις ΑΑ, ΠΑ ή ΧΧ, ΧΑ, ΠΧ, για τις οποίες οφείλεται η διερεύνηση ως προς τη διατήρηση ή άρση της απόφασης αναδάσωσης.

Έτσι, με σκοπό τη σωστή ενημέρωση των πολιτών το υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας παραθέτει απαντήσεις σε κρίσιμα ερωτήματα για τους δασικούς χάρτες.

1.  Τι είναι ο δασικός χάρτης;

Ο δασικός χάρτης προσδιορίζει και οριοθετεί τις εκτάσεις δασικού ή χορτολιβαδικού χαρακτήρα, οι οποίες προστατεύονται από τις διατάξεις της δασικής νομοθεσίας και τις διαχωρίζει από όλες τις διαφορετικού χαρακτήρα εκτάσεις. Οι δασικοί χάρτες ρυθμίζουν τον χαρακτήρα των εκτάσεων, δεν επεμβαίνουν στο ιδιοκτησιακό καθεστώς και δεν θίγουν ιδιοκτησιακά δικαιώματα.

2. Με ποιον τρόπο διορθώνονται οι λανθασμένοι χαρακτηρισμοί εκτάσεων;

Οι λανθασμένοι χαρακτηρισμοί εκτάσεων διορθώνονται με τους παρακάτω τρόπους:

α) Με ηλεκτρονική υποβολή αιτήματος διόρθωσης πρόδηλου σφάλματος.

β) Με υποβολή αντίρρησης ατελώς στα Σημεία Υποστήριξης Ανάρτησης Δασικού Χάρτη ΣΥΑΔΧ.

γ) Με ηλεκτρονική υποβολή αντίρρησης που συνοδεύεται από καταβολή τέλους.

Αναλυτικά η διαδικασία στο https://www.ktimatologio.gr/categories/dasikoi-hartes.

3. Τι χαρακτηρίζεται ως πρόδηλο σφάλμα;

Ως πρόδηλο σφάλμα στη διαδικασία κατάρτισης του δασικού χάρτη ορίζεται οποιαδήποτε προφανής:

• Τεχνικού χαρακτήρα απόκλιση ή εσφαλμένη τεχνική απόδοση των οριογραμμών που παρατηρείται επί των φωτογραμμετρικών υποβάθρων και προκύπτει είτε από μετρήσεις εδάφους είτε από φωτοερμηνευτική απόδοση του θεματικού περιεχομένου του χάρτη, που έρχεται σε αντίθεση με την εικόνα, που παρουσιάζεται σ’ αυτά.
• Παράλειψη, εκ παραδρομής, της αποτύπωσης σαφώς δασικής έκτασης εντός ευρύτερης άλλης μορφής (αγροτικής κλπ) και το αντίστροφο.
• Λανθασμένη απεικόνιση αγροτικής έκτασης ως δασικής και το αντίστροφο.
• Παράλειψη εγγραφών στοιχείων των πολυγώνων του χάρτη στη βάση δεδομένων.
• Λανθασμένη αποτύπωση θεματικής επιφάνειας που οφείλεται σε διαμορφωμένα στοιχεία εικόνας λόγω διαβαθμισμένων περιοχών.
• Απόδοση ως χορτολιβαδικής, έκτασης που αφορά σε πεδινή και ομαλής κλίσης περιοχή, η οποία εξαιρείται της υπαγωγής στις διατάξεις της δασικής νομοθεσίας, σύμφωνα με το Π.Δ. 32/2016 (ΦΕΚ 46 Α’).
• Απόδοση ως χορτολιβαδικής, έκτασης που αφορά σε αναγνωρισμένη, κατά τις κείμενες διατάξεις ιδιωτική έκταση, η οποία εξαιρείται της υπαγωγής στις διατάξεις της δασικής νομοθεσίας.
• Απόδοση ως δασικής, έκτασης που αφορά τεχνητή δασική φυτεία, η οποία εξαιρείται της υπαγωγής στις διατάξεις της δασικής νομοθεσίας.
• Παράλειψη απεικόνισης πράξεων της διοίκησης (παραχωρητήρια κλπ) πριν από την κύρωση του δασικού χάρτη.

Τονίζεται ότι η πρόθεση του ΥΠΕΝ είναι η Διοίκηση να διορθώσει οίκοθεν τα προφανή λάθη, ώστε αφενός μεν να μειωθεί ο αριθμός των αντιρρήσεων που θα κατατεθούν και αφετέρου να μην φέρουν το βάρος της διόρθωσης οι πολίτες.

4. Τι συμβαίνει αν απορριφθεί η αίτηση πρόδηλου σφάλματος;

Υπενθυμίζεται για μια ακόμη φορά ότι οι περιπτώσεις των προδήλων σφαλμάτων ρυθμίζονται είτε αυτοδικαίως είτε κατόπιν αίτησης του πολίτη. Σε περίπτωση απόρριψης της αίτησης προδήλου από την οικεία Διεύθυνση Δασών της Αποκεντρωμένης Διοίκησης, η αίτηση αυτή  μετατρέπεται σε αντίρρηση και εξετάζεται από την αρμόδια ΕΠΕΑ. Εάν κριθεί ότι πρόκειται περί προδήλου σφάλματος,  το καταβληθέν τέλος επιστρέφεται.

5.Τι σχεδιάζεται για τη διαδικασία των πρόδηλων σφαλμάτων;

Έχει διαπιστωθεί ότι διαχρονικως αγροτικές εκτάσεις χαρακτηρίζονται λανθασμένα ως δασικές. Το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας σχεδιάζει ρύθμιση σύμφωνα με την οποία το Δημόσιο θα διορθώνει τα σφάλματα αυτά χωρίς να απαιτείται πλέον καμία ενέργεια από τον πολίτη, καθώς έχουν προκληθεί από λάθη της Διοίκησης.

6. Σε ποιες περιπτώσεις υποβάλλονται αντιρρήσεις ατελώς;

Δεν απαιτείται καταβολή τέλους, κατ’ εξαίρεση, για αντιρρήσεις που είτε υποβάλλονται  από Οργανισμούς Τοπικής Αυτοδιοίκησης Α΄ και Β΄ βαθµού ή από την Κεντρική Διοίκηση κατά την έννοια της περίπτωσης ΣΤ΄ της παρ.1 του άρθ. 14 του Ν.4270/2014 (Α΄ 143) είτε αφορούν περιοχές οι οποίες :

• Έχουν συμπεριληφθεί στον δασικό χάρτη λόγω μη αποτύπωσης του περιγράμματος της παρ. 2 περίπτωση Α΄ του άρθρου 23 του Ν.3889/2010, όπως ισχύει, καθώς και εκτάσεις που εμπίπτουν στις περιπτώσεις της παρ. 3β του άρθρου 31 του Ν.4280/2014, όπως ισχύει.
• Εμφανίζονται ως δασικές στη φωτοερµηνεία της παλαιότερης αεροφωτογράφισης, αλλά περιλαμβάνονται σε διανομές (κληροτεµάχια) του εποικισμού και του αναδασμού, οι οποίες δεν απεικονίζονται στους αναρτημένους δασικούς χάρτες.
• Εμφανίζονται ως χορτολιβαδικές ή βραχώδεις ή πετρώδεις είτε κατά την παλαιότερη είτε κατά την πρόσφατη αεροφωτογράφιση, αλλά περιλαμβάνονται σε περιοχές του εποικισμού και του αναδασμού, οι οποίες δεν απεικονίζονται στους αναρτημένους δασικούς χάρτες.
• έχουν κριθεί με τελεσίδικες πράξεις χαρακτηρισμού κατά τη διαδικασία του άρθρου 14 Ν.998/1979, που δεν απεικονίζονται στους αναρτημένους δασικούς χάρτες.
• περιλαμβάνουν τμήμα που εμπίπτει σε εκκρεμείς αιτήσεις και υποθέσεις στη διαδικασία του άρθρου 14 Ν.998/1979 (άρθρο 28 παρ. 18.α ν. 2664/1998 όπως ισχύει).

7. Ποια είναι η διαδικασία υποβολής αντιρρήσεων;

Η υποβολή των αντιρρήσεων είναι δυνατή μόνο ηλεκτρονικά, στον ειδικό διαδικτυακό τόπο ανάρτησης δασικών χαρτών και υποβολής αντιρρήσεων της ιστοσελίδας Ν.Π.Δ.Δ. «Ελληνικό Κτηματολόγιο»: https://www.ktimanet.gr/CitizenWebApp/Entrance_Page.aspx.

Ο πολίτης έχει τη δυνατότητα να επισκεφθεί την πλατφόρμα των δασικών χαρτών που φιλοξενείται από το φορέα «Ελληνικό Κτηματολόγιο» και να πραγματοποιήσει τη διαδικασία μόνος του ψηφιακά, χρησιμοποιώντας τους προσωπικούς κωδικούς Taxisnet. Η διαδικασία είναι απλή και τονίζεται ότι δεν είναι υποχρεωτική η βοήθεια ειδικού.

Τα ΣΥΑΔΧ (Σημεία Υποστήριξης Ανάρτησης Δασικού Χάρτη) έχουν ιδρυθεί στις κατά τόπους αποκεντρωμένες Διευθύνσεις ακριβώς για να βοηθούν τους πολίτες στις παραπάνω διαδικασίες.

8. Για ποιο λόγο δεν δίνεται δικαίωμα υποβολής εκ νέου αντιρρήσεων σε περιπτώσεις όπου είχε υποβληθεί αντίρρηση η οποία απορρίφθηκε κατά την εξέταση από τις Επιτροπές Εξέτασης Αντιρρήσεων (ΕΠΕΑ);

Με πρόσφατες αποφάσεις του Συμβουλίου της Επικρατείας έχει κριθεί ότι κατά την προηγούμενη περίοδο οι χρόνοι αναρτήσεων αλλά και ο τρόπος δημοσιοποίησης της διαδικασίας των αναρτήσεων και κύρωσης των δασικών χαρτών ήταν επαρκείς, έτσι ώστε οι ιδιώτες να προβούν σε όλες τις νόμιμες ενέργειες.Κατά μέσο όρο το χρονικό διάστημα υποβολής αντιρρήσεων κυμάνθηκε περίπου στους 8 μήνες.

Επιπλέον, σε εφαρμογή των διατάξεων του άρθρου 48 του Ν.4685/2020, υπήρχε κατόπιν συνεχών παρατάσεων ικανό χρονικό διάστημα, για την υποβολή ατελούς αίτησης αναμόρφωσης του δασικού χάρτη.

Κατά συνέπεια των παραπάνω δεν ήταν δυνατόν να δοθεί η δυνατότητα υποβολής αντίρρησης στο σύνολο των κυρωμένων χαρτών, δηλαδή ακόμα και στις περιοχές που ποτέ μέχρι σήμερα δεν υπήρξε κανένα ενδιαφέρον.

9. Ποια εναλλακτική δυνατότητα έχουν οι ιδιοκτήτες αν δεν είχαν υποβάλλει ή αν είχε απορριφθεί η αντίρρησή τους;

Ο δασικός χάρτης είναι μια διαρκώς εξελισσόμενη και δυναμική διαδικασία, ακόμα και σήμερα σε αυτές τις περιοχές,θα δοθεί η δυνατότητα κατάθεσης αίτησης προδήλου σφάλματος ή επίκλησης νόμιμης διοικητικής πράξης. Τέλος, ο πολίτης μπορεί να ασκήσει τα δικαιώματα του ενώπιον των Διοικητικών Δικαστηρίων, ως ύστατη λύση.

10. Ποια προβλήματα επιλύουν οι τελευταίες πρωτοβουλίες του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας;

Αξιολογώντας τις δικαιολογημένες αντιδράσεις Οργανισμών Τοπικής Αυτοδιοίκησης, φορέων και ιδιωτών, η πολιτική ηγεσία αποφάσισε να αποδεσμεύσει τους πολίτες από το βάρος της διόρθωσης των δασικών χαρτών. Δόθηκε παράταση έξι (6) μηνών στην προθεσμία υποβολής αντιρρήσεων, έτσι ώστε η Διοίκηση αυτοδικαίως να διορθώσει τα πρόδηλα σφάλματα και να συμπεριλάβει διοικητικές πράξεις στους χάρτες. Επιπλέον, αποφασίστηκε η μείωση κατά 50% του κόστους των αντιρρήσεων.

11. Για ποιο λόγο δόθηκε εξάμηνη παράταση για την υποβολή αντιρρήσεων;

Η παράταση δόθηκε ώστε να υπάρχει ικανό χρονικό διάστημα για τις οριζόντιες διορθώσεις του θεματικού περιεχομένου των δασικών χαρτών με εσωτερικές διαδικασίες της Διοίκησης. Παράλληλα, έχει ήδη συσταθεί άτυπη νομοπαρασκευαστική επιτροπή στο Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας η οποία σε συνεργασία με τους κατά τόπους φορείς προετοιμάζει τις απαιτούμενες νομοθετικές ρυθμίσεις, με σεβασμό στις επιταγές του Συντάγματος και τη Νομολογία.

12. Ποιο είναι το κόστος υποβολής αντίρρησης;

Για τους Οργανισμούς Τοπικής Αυτοδιοίκησης η διαδικασία υλοποιείται ατελώς. Για τους πολίτες το κόστος είναι κλιμακούμενο με βάση το μέγεθος της έκτασης για την οποία υποβάλλεται.

Η πολιτική ηγεσία αποφάσισε να μειωθεί το κόστος που είχε οριστεί από την προηγούμενη Κυβέρνηση κατά 50%. Δεν ήταν δυνατή η ολική απαλλαγή διότι το τέλος αυτό λειτουργεί ανταποδοτικά, δηλαδή είναι ένα μέσο αυτοχρηματοδότησης της όλης  διαδικασίας και τούτο είναι σημαντικό λόγω των περιορισμένων πόρων.

Πρέπει να σημειωθεί ότι δεν είναι απαραίτητη σε όλες τις περιπτώσεις η άσκηση του δικαιώματος της αντίρρησης. Ακριβώς, επειδή ο αποδιδόμενος χαρακτήρας της έκτασης δεν αλλάζει απαραίτητα την χρήση της.

13. Ποια θα είναι τα παράβολα για την υποβολή αντιρρήσεων μετά από την κυβερνητική παρέμβαση;

• 5 ευρώ για έκταση έως 100 τ.μ.
• 20 ευρώ για έκταση έως 1 στρέμμα.
• 45 ευρώ για έκταση από 1 έως 5 στρέμματα.
• 90 ευρώ για έκταση από 5 έως 10 στρέμματα.
• 175 ευρώ για έκταση από 10 έως 20 στρέμματα.
• 350 ευρώ για έκταση από 20 έως 100 στρέμματα.
• 700 ευρώ για έκταση από 100 έως 300 στρέμματα.
• 1.650 ευρώ για έκταση πάνω από 300 στρέμματα.

 14. Πως επιταχύνεται η διαδικασία εξέτασης αντιρρήσεων;

Με τον ν. 4685/20 μεταβλήθηκε η σύνθεση των ΕΠΕΑ, οι οποίες πλέον είναι αμειβόμενες με βάση τον μηνιαίο αριθμό υποθέσεων που εξετάζουν (100 ανά μήνα), με στόχο την ανεξαρτησία, αμεροληψία και αντικειμενικότητα των πορισμάτων τους.

Οι Επιτροπές αποτελούνται από δικηγόρο (ως πρόεδρο), μηχανικό από τον ιδιωτικό τομέα και δασολόγο από το δημόσιο τομέα.

Είναι γνωστό ότι το πλήθος των αντιρρήσεων που εκκρεμούν είναι μεγάλο. Γι’ αυτό το λόγο έχει προβλεφθεί η σύσταση κατ’ ελάχιστο 300 Επιτροπών, για τη λειτουργία των οποίων έχει εξασφαλιστεί η αναγκαία χρηματοδότηση από το Πράσινο Ταμείο.

Επιπλέον, έχει προβλεφθεί να γίνονται προπαρασκευαστικές – υποστηρικτικές εργασίες από τις Διευθύνσεις Δασών, έτσι ώστε η ροή των αντιρρήσεων να είναι πλήρως ομαδοποιημένη και να επιτυγχάνεται ο μέγιστος αριθμός εξέτασης τους. Σε κάθε περίπτωση, η διαδικασία θα παρακολουθείται στενά και αν κριθεί απαραίτητο με βάση τα χρονοδιαγράμματα, θα αυξηθεί ο αριθμός των Επιτροπών. Η Γενική Διεύθυνση Δασών & ΔΠ του ΥΠΕΝ, βρίσκεται σε στενή συνεργασία με όλους τους εμπλεκόμενους φορείς και υπηρεσίες, έτσι ώστε να ξεκινήσουν άμεσα οι εργασίες των Επιτροπών, και να μην χαθεί αλλος χρόνος.

15. Ποια η σημασία της Υπουργικής Απόφασης για τους ασπάλαθους;

Στις 08.04.2021 το Τεχνικό Συμβούλιο Δασών κατέληξε σε ομόφωνη γνωμοδότηση για τους ασπάλαθους ύστερα από σχετικό ερώτημα που του απηύθυνε ο Υφυπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Γιώργος Αμυράς.

Βάσει της ομόφωνης γνωμοδότησης που εκδόθηκε,  εκτάσεις κατά το παρελθόν αγροτικού χαρακτήρα, στις οποίες λόγω της εγκατάλειψης αναπτύχθηκαν ασπάλαθοι και φρυγανώδης βλάστηση, δεν χάνουν τον αγροτικό χαρακτήρα τους. Αυτό ακριβώς περιγράφεται και στην Υπουργική Απόφαση που υπέγραψε ο Υφυπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας.

Με αυτό τον τρόπο επιλύονται σημαντικές αστοχίες που αφορούν στον χαρακτηρισμό εκτάσεων ιδίως σε Κρήτη, Δωδεκάνησα, Κυκλάδες, Βόρειο Αιγαίο και Μάνη.

16. Πως χαρακτηρίζονται οι βοσκήσιμες εκτάσεις που καλύπτονται μόνο από φρυγανική βλάστηση και ασπάλαθο;

Η γνωμοδότηση του Τεχνικού Συμβουλίου Δασών καλύπτει και τις χορτολιβαδικες εκτάσεις που χρησιμοποιούνται για βοσκή και καλύπτονται διαχρονικά μόνο από φρυγανική βλάστηση και ασπάλαθους. Κατά συνέπεια αυτές δεν χαρακτηρίζονται πλέον δασικές αλλά χορτολιβαδικές.

17. Τι ισχύει για τους δασωμένους αγρούς;

Για τους δασωμένους αγρούς (ΑΔ) έχει ήδη υπάρξει λύση με την απόφαση περί φρυγανικής βλάστησης και ασπαλάθων ύστερα από την ομόφωνη γνωμοδότηση του Τεχνικού Συμβουλίου Δασών, όπως αναφέρθηκε παραπάνω.

Στους δασωμένους αγρούς ακόμα και σήμερα εφαρμόζεται η διαδικασία του άρθρου 67 του Ν.998/1979, όπως ισχύει, και η δασικού χαρακτήρα έκταση μπορεί να αποδοθεί σε άλλες χρήσεις. Σκοπός του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας είναι να επιταχύνει την παραπάνω διαδικασία προτείνοντας νομοθετική ρύθμιση.

18. Τι ισχύει για τις εκχερσωμένες εκτάσεις;

Προσπάθεια εξεύρεσης στέρεης λύσης και επιτάχυνσης της διαδικασίας γίνεται και για το θέμα των αυθαίρετα εκχερσωμένων δασικών εκτάσεων, που χρησιμοποιούνται για αγροτική χρήση, χωρίς να έχουν εκδοθεί νόμιμες διοικητικές πράξεις. Για αυτές ακριβώς τις εκτάσεις εκδόθηκε η απόφαση 710/2020 του Συμβουλίου της Επικρατείας, που ακύρωσε τις Υπουργικές Αποφάσεις της προηγούμενης Κυβέρνησης.

Για τις εκχερσώσεις (ΔΑ) υπάρχουν συγκεκριμένες διαδικασίες για τη στοιχειοθέτηση του δημοσίου συμφέροντος μέσω συγκέντρωσης ποσοτικών στοιχείων και σύνταξης οικονομοτεχνικών μελετών. Ο δασικός χάρτης θα συμβάλλει στην επίλυση του θέματος βοηθώντας στην καταμέτρηση τους και στον προσδιορισμό των παραγόμενων αγαθών από αυτές. Ακολούθως, το Δημόσιο βασιζόμενο σε επιστημονικά ποσοτικά δεδομένα θα μπορεί να προσδιορίσει τις απαιτούμενες ενέργειες για την επίλυση του θέματος.

Σε κάθε περίπτωση, η προωθούμενη ρύθμιση θα επιλύει οριστικά όλα τα ζητήματα που έχουν ανακύψει προστατεύοντας το Δημόσιο από τους καταπατητές, αλλά και τους νόμιμους ιδιοκτήτες αυτών των εκτάσεων.

19. Αληθεύει ότι κάποιοι θα χάσουν τις ιδιοκτησίες τους;

Σαφέστατα ΟΧΙ. Το ιδιοκτησιακό καθεστώς δεν αφορά άμεσα τους δασικούς χάρτες, αλλά είναι παρεμπίπτον ζήτημα. Η άτυπη νομοπαρασκευαστική επιτροπή του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας επεξεργάζεται ήδη συγκεκριμένες νομοθετικές ρυθμίσεις, έτσι ώστε να μην πληγεί κανένα νόμιμο ιδιοκτησιακό δικαίωμα. Με αυτό τον τρόπο θα επιλυθούν ιδιοκτησιακά ζητήματα που αφορούν κυρίως στα Δωδεκάνησα, το Ιόνιο, τη Μάνη και άλλες περιοχές και τα οποία ανάγονται ακόμα και στον 19ο αιώνα.

20. Τι θα προβλέπεται για την κυριότητα του Δημοσίου;

Έχει διαπιστωθεί ότι εκτάσεις που χαρακτηρίζονται εν μέρει δασικές να εμφανίζονται αυτομάτως στο Κτηματολόγιο ως διεκδικούμενες από το Δημόσιο. Η προωθούμενη ρύθμιση θα προβλέπει άμεση επίλυση, χωρίς μακροχρόνιες δικαστικές εμπλοκές. Πλέον, δεν θα ταλαιπωρείται ο πολίτης και το Δημόσιο θα είναι υποχρεωμένο να αποδεικνύει την ιδιοκτησία του επί αμφισβητούμενων εκτάσεων, όπου δεν ισχύει το τεκμήριο κυριότητας του Δημοσίου.

21. Τι συμβαίνει στις περιπτώσεις που νόμιμες πράξεις της Διοίκησης δεν έχουν ληφθεί υπόψη στην κατάρτιση των δασικών χαρτών;

Η ενσωμάτωση στους δασικούς χάρτες των εκτάσεων για τις οποίες έχουν εκδοθεί νόμιμες διοικητικές πράξεις -σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 48 του Ν.4685/2020- είναι υποχρέωση των αποκεντρωμένων Διευθύνσεων Δασών.

Σε περίπτωση παράλειψης αυτής της συμπερίληψης, υποχρεωτικά ακόμα και τώρα, οι διοικητικές πράξεις είτε αυτεπάγγελτα είτε κατόπιν αίτησης (πρόδηλο σφάλμα, αντίρρησης ατελώς) των πολιτών μπορούν και πρέπει να εντάσσονται στους δασικούς χάρτες.

22. Ποιές είναι οι διοικητικές πράξεις που μπορούν να αναμορφώσουν τους δασικούς χάρτες;

Σύμφωνα με την ΥΠΕΝ/ΔΠΔ/64663/2956/2020 ΥΑ, οι διοικητικές πράξεις είναι:

• Ισχύουσες άδειες εγκατάστασης και λειτουργίας, οικοδομικές άδειες ή άλλες άδειες ή διοικητικές πράξεις που καλύπτονται από το τεκμήριο νομιμότητας για βιομηχανικές ή βιοτεχνικές εγκαταστάσεις που περιλαμβάνονται σε ζώνες οικιστικού ελέγχου.
• Αποφάσεις επιτροπών αλλοτριώσεων.
• Παραχωρητήρια αγροτικών κλήρων.
• Αποφάσεις κύρωσης διανομών και αναδασμών στις οποίες έχει αποδοθεί γεωργική, κτηνοτροφική ή μεικτή χρήση.
• Αποφάσεις του Υπουργού Αγροτικής Ανάπτυξης ή Νομάρχη.
• Άδειες του Υπουργού Γεωργίας.
• Αποφάσεις διάθεσης εξαγορασμένων από το Δημόσιο κτημάτων δυνάμει ειδικών νόμων.
• Διοικητικές πράξεις που αναφέρονται σε απαλλοτριώσεις και μεταβιβάσεις.

Αξίζει, επίσης, να σημειωθεί ότι τα ειδικά αγροτικά Μητρώα (αμπελουργικό και ελαιουργικό) δύνανται να καθορίσουν συγκεκριμένη χρήση σε μία έκταση.

23. Ποια είναι η διαδικασία ένταξης διοικητικών πράξεων κατά τη μεταβατική περίοδο, όπου ο χάρτης είναι αναρτημένος χωρίς να έχει κυρωθεί ακόμα, με σκοπό μεταβιβάσεις- αγοραπωλησίες;

Σύμφωνα με την Υπουργική Απόφαση 153394/919/21.04.2017 παρ. 9 περίπτωση β:

Αν δεν έχει υποβληθεί αντίρρηση και παράλληλα δεν έχουν συσταθεί ακόμα οι Επιτροπές Εξέτασης Αντιρρήσεων είναι δυνατόν κατόπιν αίτησης στην οικεία Διεύθυνση Δασών να εκδοθεί πράξη τροποποίησης του δασικού χάρτη.

Η αίτηση θα πρέπει να αναδεικνύει την παράλειψη της Διοίκησης. Εφόσον εγκριθεί από τον Γενικό Διευθυντή Δασών και Αγροτικών Υποθέσεων ή από τον Συντονιστή της οικείας Αποκεντρωμένης Διεύθυνσης η πράξη τροποποίησης ισχύει για κάθε νόμιμη χρήση κατά τη μεταβατική περίοδο.

24. Με ποιον τρόπο αποδεικνύεται ο χαρακτήρας έκτασης για οποιαδήποτε νόμιμη χρήση/συναλλαγή με το δημόσιο ή συμβολαιογραφική πράξη κατά τη διάρκεια της ανάρτησης και μετά τη μερική ή ολική κύρωση, αλλά και για περιοχές που έχουν εξαιρεθεί της ανάρτησης;

Σε όποιο στάδιο ανάρτησης και αν βρίσκεται ο δασικός χάρτης, ενεργοποιείται η πρόβλεψη της παρ. 6 του άρθρου 20 του Ν.3889/2020, σύμφωνα με την οποία, βεβαίωση του χαρακτήρα ενώπιον του Δημοσίου, των ΟΤΑ κλπ πραγματοποιείται με υπεύθυνη δήλωση επί του τοπογραφικού διαγράμματος που αφορά το ακίνητο, από τον συντάκτη του.

Συνεπώς, μπορεί ο συντάκτης μηχανικός, για τις εν λόγω περιπτώσεις να δηλώνει υπεύθυνα από τα στοιχεία τού δασικού χάρτη,που είναι δημοσιοποιημένα διά της ανάρτησης και διαθέσιμα, το μη δασικό χαρακτήρα που αφορά το ακίνητο, σε οποιαδήποτε δημόσια υπηρεσία και να προχωρούν πλέον οι διαδικασίες στο πλαίσιο της ισχύουσας νομοθεσίας.

Μετά τη μερική ή ολική κύρωση του δασικού χάρτη και για τις περιοχές που αυτή αφορά, εκδίδεται πιστοποιητικό δασικού χάρτη από το Τμήμα Δασικών Χαρτογραφήσεων της οικείας Διεύθυνσης Δασών.

25. Τι ισχύει για μεταβιβάσεις-αγοραπωλησίες σε χαρακτηρισμένες εκτάσεις ως δασικές;

Ο δασικός χάρτης δεν αλλάζει τη διαδικασία μεταβιβάσεων. Ισχύει η προγενέστερη απόδειξη της ιδιοκτησίας. Όπως και πρωτύτερα έπρεπε να αποδειχθεί η ιδιοκτησία έτσι γίνεται και τώρα μέσω της ένταξης διοικητικών πράξεων. Οι δασικοί χάρτες ρυθμίζουν μαζικά το θέμα, έτσι ώστε να αυτοματοποιηθούν και να απλοποιηθούν χρονοβόρες διαδικασίες.

Κατά τη μεταβατική περίοδο της ανάρτησης των δασικών χαρτών είναι δυνατές οι μεταβιβάσεις των ιδιοκτησιών, αν αυτές δεν είναι δασικού χαρακτήρα. Εφόσον η έκταση χαρακτηρίζεται λανθασμένα ως δασική, για να γίνει η μεταβίβαση πρέπει πρώτα να περατωθεί η διαδικασία των αντιρρήσεων.

26. Μπορεί να εκδοθεί οικοδομική άδεια σε έκταση που είναι εν μέρει δασική και εν μέρη Άλλης μορφής(ΑΑ);

Εφόσον το τμήμα του γεωτεμαχίου, με χαρακτηρισμό ΑΑ, πληροί τους όρους αρτιότητας τότε εκδίδεται άδεια δόμησης. Το ίδιο ισχύει και για οποιαδήποτε επένδυση.

27. Τι συμβαίνει με τις επιδοτούμενες από τον ΟΠΕΚΕΠΕ εκτάσεις;

Με την ανάρτηση των δασικών χαρτών δεν αλλάζει το καθεστώς των αγροτικών επιδοτήσεων από τον ΟΠΕΚΕΠΕ, οι οποίες και θα συνεχίσουν να καταβάλλονται στους νόμιμους δικαιούχους τους.

Το πρόβλημα το αναγνωρίζουν πλέον όλοι. «ΤΑ ΝΕΑ» παρουσιάζουν αναλυτικά όλες τις πτυχές των δασικών χαρτών δίνοντας τις απαραίτητες πληροφορίες, όπως για παράδειγμα ποιες εκτάσεις δεν θεωρούνται πλέον δασικές, τι θα προβλέπεται για την κυριότητα του Δημοσίου, ποιες περιοχές ευνοούνται.

Αλλά και πόσο χρόνο έχουν στη διάθεσή τους οι ενδιαφερόμενοι για να υποβάλουν αντιρρήσεις επί των δασικών χαρτών, πώς διαμορφώνονται τα νέα παράβολα, ποιος είναι ο σχεδιασμός του υπουργείου Περιβάλλοντος κ.ά.

1.Οι εκτάσεις που καλύπτονται από φρύγανα και ασπάλαθους χαρακτηρίζονται δασικές;

Οχι, με βάση τη γνωμοδότηση του Τεχνικού Συμβουλίου Δασών (ΤΣΔ) του υπουργείου Περιβάλλοντος.

2. Πιο συγκεκριµένα;

Οι εκτάσεις που στο παρελθόν ήταν αγροτικού χαρακτήρα και λόγω της εγκατάλειψης αναπτύχθηκε ασπάλαθος και φρυγανώδης βλάστηση δεν χαρακτηρίζονται πλέον δασικές.

3. Τι ισχύει για τις βοσκήσιµες εκτάσεις;

Οι εκτάσεις που χρησιμοποιήθηκαν για βοσκή και καλύπτονται διαχρονικά μόνο από φρυγανική βλάστηση και ασπάλαθο δεν χαρακτηρίζονται πλέον δασικές, αλλά χορτολιβαδικές.

4. Είναι οριστική η απόφαση;

Ναι, μετά και την υπογραφή της από τον αρμόδιο υπουργό Περιβάλλοντος και Ενέργειας Γιώργο Αμυρά.

5. Ποιες περιοχές ευνοούνται άµεσα από την απόφαση αυτή;

Κρήτη, Δωδεκάνησα, Κυκλάδες, Μάνη και Βόρειο Αιγαίο όπου επιλύονται σημαντικές αστοχίες που αφορούν τον χαρακτηρισμό των εκτάσεων.

6. Τι ισχύει αυτή τη στιγµή για την υποβολή αντιρρήσεων στους δασικούς χάρτες;

Εχει δοθεί εξάμηνη παράταση.

7. Γιατί;

Επειδή προωθούνται νέες ρυθμίσεις και αναμένεται η απόφαση του Συμβουλίου της Επικρατείας.

8.Αρα, πώς θα υπολογιστεί τώρα το διάστηµα που έχουν στη διάθεσή τους οι ενδιαφερόµενοι να υποβάλουν τις αντιρρήσεις;

Οι αντιρρήσεις κατατίθενται σε διάστημα 105 ημερών για τους κατοίκους εσωτερικού και 125 ημερών για όσους ιδιοκτήτες κατοικούν στο εξωτερικό μετά την ανάρτηση του δασικού χάρτη. Ο χρόνος πριν δοθεί η παράταση μετρούσε αντίστροφα από την 1η Φεβρουαρίου έως τα μέσα Μαΐου και με την πρόσφατη παράταση έως τα μέσα Νοεμβρίου 2021.

9. Τι είδους ρυθµίσεις προωθούνται;

Προωθούνται νομοθετικές ρυθμίσεις για τα πρόδηλα σφάλματα, τις εκχερσωμένες εκτάσεις, την κυριότητα του Δημοσίου, αλλά και τις δυσκολίες στις μεταβιβάσεις και στις επενδύσεις.

10.Τι ισχύει σήµερα για τα πρόδηλα σφάλµατα και τι σχεδιάζεται;

Σήμερα έχει παρατηρηθεί πως οικήματα χαρακτηρίζονται εν μέρει δασικά. Ακόμη και αγροτικές εκτάσεις, δρόμοι, παραλίες. Το ίδιο συμβαίνει και με στενές λωρίδες γης που ανάμεσα σε μη δασικές εκτάσεις χαρακτηρίζονται ως δασικού χαρακτήρα. Η ρύθμιση, σύμφωνα με πληροφορίες, θα προβλέπει πως δεν θα απαιτείται πλέον καμία ενέργεια από τον πολίτη για τη διόρθωση σφαλμάτων που προκάλεσε η ανεπάρκεια της διοίκησης.

11.Για τις εκχερσωµένες εκτάσεις τι σχεδιάζεται;

Πρόκειται για εκτάσεις που έχουν εκχερσωθεί χωρίς πράξεις της διοίκησης και βρίσκονται σε έωλο νομικό καθεστώς, και κατ’ επέκταση μελλοντικά θα διεκδικηθούν από το κράτος. Η προωθούμενη ρύθμιση θα επιλύει οριστικά όλα τα ζητήματα, ενώ συγχρόνως θα προστατεύει το Δημόσιο από τους καταπατητές.

12.Τι ισχύει για την κυριότητα του Δηµοσίου και τι θα προβλέπεται;

Εχει παρατηρηθεί εκτάσεις που είναι εν μέρει δασικές να εμφανίζονται αυτόματα στο Κτηματολόγιο ως διεκδικούμενες από το Δημόσιο. Η προωθούμενη ρύθμιση θα προβλέπει την αντίστροφη διαδικασία. Δηλαδή το Δημόσιο θα είναι υποχρεωμένο να αποδεικνύει την ιδιοκτησία του επί των αμφισβητούμενων εκτάσεων.

13.Υπάρχουν δυσκολίες σε µεταβιβάσεις και επενδύσεις;

Ναι, αφού δεν μπορούν να γίνουν δικαιοπραξίες για εκτάσεις που θεωρούνται άδικα εν μέρει δασικές ή και εξ ολοκλήρου δασικές ή δασικού χαρακτήρα, ενώ έχουν τελεσιδικήσει πράξεις χαρακτηρισμού. Οταν μια έκταση βαρύνεται από τις διατάξεις της δασικής νομοθεσίας, καθυστερούν ή και αποτρέπονται πλήρως επενδυτικές κινήσεις. Η ρύθμιση θα προβλέπει το ξεπάγωμα των μεταβιβάσεων.

14. Ποιες είναι οι πράξεις της διοίκησης που µπορούν να αναµορφώσουν τον δασικό χάρτη;

Είναι μεταξύ άλλων εγκεκριμένα ρυμοτομικά σχέδια, πράξεις εφαρμογής και εγκεκριμένες πολεοδομικές μελέτες, αποφάσεις χαρακτηρισμού οικισμού, παραχωρήσεις αγροτικών κλήρων, αποφάσεις διάθεσης εξαγορασμένων από το Δημόσιο κτημάτων δυνάμει ειδικών νόμων κ.ά.

15.Για ποιον λόγο δεν δίνεται δικαίωµα επανυποβολής αντιρρήσεων σε περιπτώσεις όπου σε προηγούµενες αναρτήσεις είχε υποβληθεί αντίρρηση η οποία απορρίφθηκε κατά την εξέταση από τις Επιτροπές Εξέτασης Αντιρρήσεων;

Γιατί υπάρχει απόφαση από το Συμβούλιο της Επικρατείας, σύμφωνα με την οποία οι χρόνοι αναρτήσεων και ο τρόπος δημοσιοποίησης της διαδικασίας αναρτήσεων και κύρωσης των δασικών χαρτών ήταν επαρκείς. Επίσης, η Ελλάδα έχει αναλάβει διεθνείς δεσμεύσεις προκειμένου να επιτευχθεί η κύρωση των δασικών χαρτών.

16.Με τις νοµοθετικές ρυθµίσεις που προωθούνται λύνονται όλες οι εκκρεµότητες;

Από το υπουργείο Περιβάλλοντος κάνουν λόγο για ολιστική λύση αλλά και για διαρθρωτική μεταρρύθμιση. Ωστόσο, θα πρέπει να διευκρινιστεί πως η έκβαση του συνολικού σχεδιασμού για την επίλυση των προβλημάτων που έχουν προκύψει από την ανάρτηση των δασικών χαρτών θα εξαρτηθεί από την απόφαση του Συμβουλίου της Επικρατείας.

17.Για ποιο θέµα αναµένεται η απόφαση του Συµβουλίου της Επικρατείας;

To Συμβούλιο της Επικρατείας θα αποφανθεί για την προσφυγή ενάντια στην απόφαση που υπέγραψε ο πρώην υπουργός Περιβάλλοντος Κωστής Χατζηδάκης για την αναμόρφωση των δασικών χαρτών που κατέθεσαν η Πανελλήνια Ενωση Δασολόγων του Δημοσίου (ΠΕΔΔΥ) και το Γεωτεχνικό Επιμελητήριο (ΓΕΩΤΕΕ).

18.Τι προβλέπει η υπουργική απόφαση;

Με την υπουργική απόφαση θα πρέπει, μεταξύ άλλων, να καταγράφονται όλες οι διοικητικές πράξεις με τις οποίες εκτάσεις έχασαν τον δασικό τους χαρακτήρα πριν από το 1975.

19.Υπάρχει περίπτωση να αλλάξει το καθεστώς των επιδοτήσεων;

Οπως λένε από το υπουργείο Περιβάλλοντος, με την ανάρτηση των δασικών χαρτών δεν αλλάζει το καθεστώς των επιδοτήσεων από τον ΟΠΕΚΕΠΕ, οι οποίες θα συνεχίσουν να καταβάλλονται.

20.Και µε το τέλος άσκησης αντιρρήσεων τι ισχύει;

Αποφασίστηκε η μείωσή του κατά 50%.

21.Τελικά µε τη µείωση πώς διαµορφώνονται τα παράβολα;

Οσον αφορά τα παράβολα για τις αντιρρήσεις ισχύουν τα εξής:

– 5 ευρώ για έκταση 100 τ.μ.

– 20 ευρώ για έκταση έως 1 στρέμμα.

– 45 ευρώ για έκταση από 1 έως 5 στρέμματα

– 90 ευρώ για πάνω από 5 έως 10 στρέμματα.

– 175 ευρώ για πάνω από 10 έως 20 στρέμματα.

– 350 ευρώ για πάνω από 20 έως 100 στρέμματα.

– 700 ευρώ για πάνω από 100 έως 300 στρέμματα.

– 1.650 ευρώ πάνω από 300 στρέμματα.

22.Για τους ΟΤΑ;

Η διαδικασία υλοποιείται ατελώς.

23.Πόσες αντιρρήσεις έχουν υποβληθεί µέχρι στιγµής;

Οι αντιρρήσεις που έχουν υποβληθεί ξεπερνούν τις 170.000.

24.Το τέλος της αντίρρησης εξαρτάται από το συνολικό εµβαδόν των εκτάσεων ή είναι αυτοτελές;

Για κάθε αυτοτελή έκταση της οποίας αμφισβητείται ο χαρακτήρας που έχει αποδοθεί στον δασικό χάρτη πρέπει να υποβληθεί ξεχωριστή αντίρρηση. Εάν, για παράδειγμα, έχετε δύο διαφορετικά αγροτεμάχια και αμφισβητείτε και στα δύο τον χαρακτηρισμό τους, πρέπει να υποβάλετε δύο αντιρρήσεις.

25.Πώς και πότε θα εξεταστούν οι αντιρρήσεις;

Μέσα στο επόμενο διάστημα πιάνουν δουλειά οι Επιτροπές Εξέτασης Αντιρρήσεων. Οι Επιτροπές είναι τριμερείς, απαρτίζονται από έναν δικηγόρο, έναν μηχανικό και έναν δασολόγο του Δημοσίου. Επιπλέον, όπως λένε από το υπουργείο Περιβάλλοντος, θα ανατεθεί σε ιδιώτες η προετοιμασία των αντιρρήσεων, όπως η ομαδοποίηση και η ταξινόμηση, για να διευκολυνθεί το έργο των Επιτροπών, ενώ παράλληλα προχωρά η πρόσληψη 700 υπαλλήλων στις δασικές υπηρεσίες.

26. Πάνω στους δασικούς χάρτες υπάρχουν διάφοροι κωδικοί. Τι συµβολίζουν;

ΑΑ (Ανέκαθεν Μη Δασικές Εκτάσεις), ΠΑ (Μη Δασικές Πράξεις Χαρακτηρισμού), ΔΔ (Ανέκαθεν Δασικές Εκτάσεις), ΔΑ (Εκχερσώσεις), ΑΔ (Δασωμένοι Αγροί), ΠΔ (Τελεσίδικες Πράξεις Χαρακτηρισμού), ΧΧ (Ανέκαθεν Χορτολιβαδικές Εκτάσεις), ΧΑ (Χορτολιβαδικές Εκτάσεις στις Α/Φ του 1945. Αλλης Μορφής/Κάλυψης στις Α/Φ 2007-2009), ΑΧ (Αλλης Μορφής/Κάλυψης στις Α/Φ του 1945. Χορτολιβαδικές στις Α/Φ 2007-2009), ΑΝ (Εκτάσεις που έχουν κηρυχθεί αναδασωτέες λόγω εκχέρσωσης ή εξαιτίας πυρκαγιών).

27.Τι ισχύει για τις οικοδοµικές άδειες και επενδύσεις;

Εως τώρα για οποιαδήποτε οικοδομική δραστηριότητα ο πολίτης έπρεπε να υποβάλει αίτηση για έκδοση πράξης χαρακτηρισμού και η αναμονή ήταν από τρία έως πέντε έτη. Σήμερα, με τον αναρτημένο δασικό χάρτη, αρκεί η βεβαίωση του μηχανικού πως το απλό απόσπασμα του δασικού χάρτη φέρει τον χαρακτηρισμό «ΑΑ», το οποίο κατατίθεται στην υπηρεσία δόμησης του οικείου δήμου και εκδίδεται η οικοδομική άδεια. Το ίδιο ισχύει και για οποιαδήποτε άλλη επένδυση.

28.Γιατί λαµβάνεται υπόψη η αεροφωτογράφιση του 1945 και όχι νεότερες;

Η αεροφωτογράφιση του 1945 αποτελεί το πρώτο πλήρες γεωχωρικό σύνολο για όλη τη χώρα. Το βασικό εργαλείο για να αποτυπωθεί η κάλυψη σε παρελθοντικό χρόνο. Με την εφαρμογή του δασικού νόμου (ν.β998/1979), όπως ισχύει, οι Δασικές Υπηρεσίες διαχρονικά χρησιμοποιούν τις Α/Φ του 1945 ως ιστορική βάση για την έκδοση πράξεων χαρακτηρισμού συνεκτιμώντας τη μορφή που είχε μια έκταση τότε, με τον χαρακτήρα που διαθέτει αυτή σε πιο πρόσφατο χρόνο.

29.Μεγάλος αριθµός πρόδηλων σφαλµάτων και λανθασµένων αποτυπώσεων στον δασικό χάρτη. Γιατί συµβαίνει αυτό;

Ο δασικός χάρτης αποτελεί μια συνολική και ενιαία πράξη χαρακτηρισμού που, πολλές φορές, καλύπτει ολόκληρη τη χωρική ενότητα (μιας περιφερειακής ενότητας ή ενός νησιού) εκτός από τις περιπτώσεις που εξαιρέθηκαν από τον δασικό χάρτη (σχέδια πόλεως και οικισμών, όπως δηλώθηκαν από τους οικείους δήμους).

Ως εκ τούτου είναι αναμενόμενο να έχουν γίνει πρόδηλα σφάλματα και λανθασμένες αποτυπώσεις και, για τον λόγο αυτόν, έχει προβλεφθεί ξεχωριστή διαδικασία αντιμετώπισής τους χωρίς κόστος (βλέπε απάντηση σε προηγούμενη σχετική ερώτηση). Συχνά όμως η αμφισβήτηση/ αντίρρηση αναφορικά με τον χαρακτήρα μιας έκτασης στον δασικό χάρτη, λανθασμένα εκλαμβάνεται ως σφάλμα ενώ αυτό αποτελεί τον λόγο υποβολής αντίρρησης επί του χάρτη.

30.Τι γίνεται µε την εξαγορά των εκχερσωµένων εκτάσεων;

Το Συμβούλιο της Επικρατείας με την υπ’ αριθμ. 710/2020 απόφαση ακύρωσε ως αντισυνταγματική την εξαγορά εκχερσωμένων εκτάσεων.

31.Εξετάζεται κατά τη διαδικασία της κύρωσης του δασικού χάρτη το ιδιοκτησιακό καθεστώς των εκτάσεων;

Ο δασικός χάρτης αποτυπώνει τον δασικό ή μη χαρακτήρα μιας έκτασης και όχι το ιδιοκτησιακό καθεστώς. Ωστόσο, όπως θα δείτε στην απάντηση της επόμενης ερώτησης, υπάρχει μια έμμεση σχέση με το ιδιοκτησιακό καθεστώς.

32.Σχετίζεται ο δασικός χάρτης µε το Κτηµατολόγιο;

Οι δασικοί χάρτες εξετάζουν τον χαρακτήρα της έκτασης. Στις περιοχές όπου εφαρμόζεται το τεκμήριο της κυριότητας του Δημοσίου, οι εκτάσεις που υπόκεινται στη δασική νομοθεσία θεωρούνται δασικές. Εμμεσα, λοιπόν, όπως προαναφέρθηκε, οι δασικοί χάρτες εξετάζουν και το ιδιοκτησιακό καθεστώς και συνεπώς συνδέονται με το Κτηματολόγιο.

33.Για ποιες περιοχές της χώρας δεν ισχύει το τεκµήριο κυριότητας υπέρ του Δηµοσίου και το βάρος της απόδειξης της ιδιοκτησίας το έχουν εξίσου οι πολίτες και το Δηµόσιο;

Οι περιοχές όπου δεν ισχύει το τεκμήριο κυριότητας υπέρ του Δημοσίου είναι η Κρήτη, τα Δωδεκάνησα, οι Κυκλάδες, η Μάνη και το Βόρειο Αιγαίο.