Η αμερικανική τράπεζα, σε ανάλυση της την Τετάρτη, ανακοίνωσε ότι διατηρεί τη θέση της υπέρ του δολαρίου και κατά του ευρώ, επικαλούμενη τόσο την επιδείνωση των τεχνικών ενδείξεων όσο και την αποδυνάμωση των θεμελιωδών παραγόντων που στηρίζουν το ευρωπαϊκό νόμισμα.

Σημειωτέον ότι η ομάδα συναλλάγματος της BofA είχε προτείνει ήδη από τον περασμένο Μάιο short θέση στο ευρώ και πλέον διατηρεί τη σύσταση αυτή, θεωρώντας ότι τα οικονομικά και γεωπολιτικά δεδομένα παραμένουν πιο ευνοϊκά για το αμερικανικό νόμισμα. Μάλιστα, η τράπεζα εκτιμά ότι οποιαδήποτε ανάκαμψη του ευρώ αποτελεί ευκαιρία πώλησης και όχι ένδειξη αλλαγής της τάσης στις αγορές συναλλάγματος.

Σύμφωνα με την Bank of America, τα ισχυρότερα από τα αναμενόμενα στοιχεία για την απασχόληση στις ΗΠΑ, που δημοσιεύτηκαν την περασμένη εβδομάδα, ενίσχυσαν το αρνητικό της σενάριο, καθώς προκάλεσαν διάσπαση μιας σημαντικής ανοδικής γραμμής τάσης στην ισοτιμία ευρώ-δολαρίου.

Οι στρατηγικοί αναλυτές της τράπεζας σημειώνουν ότι θα συνεχίσουν να αξιοποιούν τις ανοδικές αντιδράσεις για πωλήσεις, θεωρώντας προσωρινές τις πρόσφατες ανακάμψεις της ισοτιμίας από το ψυχολογικό επίπεδο του 1,15 δολαρίου.

«Η απόκλιση στην αναπτυξιακή δυναμική μεταξύ των ΗΠΑ και της Ευρωζώνης είναι σημαντική και πιθανότατα δεν αποτυπώνεται πλήρως στις αγορές επιτοκίων», υποστήριξε η αμερικανική τράπεζα.

Η Ευρωζώνη παραμένει ιδιαίτερα ευάλωτη στις αναταράξεις της ενεργειακής αγοράς λόγω της εξάρτησής της από εισαγωγές ενέργειας, σε αντίθεση με τις ΗΠΑ που αποτελούν καθαρό εξαγωγέα ενέργειας. Η διατήρηση των τιμών του φυσικού αερίου σε υψηλά επίπεδα θα μπορούσε να προκαλέσει στασιμοπληθωριστικές πιέσεις, ακόμη και αν οι γεωπολιτικές εντάσεις αποκλιμακωθούν στο μέλλον.

Οι αναλυτές της Bank of America προειδοποιούν, εξάλλου, ότι οι εκτιμήσεις για αυξήσεις επιτοκίων από την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα (ίσως και από την αυριανή συνεδρίαση της) δεν είναι βέβαιο ότι θα στηρίξουν το ευρώ, δεδομένου του ασθενέστερου αναπτυξιακού περιβάλλοντος στην Ευρωζώνη και της έκθεσής της περιοχής στις αυξημένες ενεργειακές τιμές που συνδέονται με την κρίση στη Μέση Ανατολή.

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή έχει ήδη αναθεωρήσει προς τα κάτω τις προβλέψεις ανάπτυξης της Ευρωζώνης για το 2026 λόγω του πολέμου στη Μέση Ανατολή και της ανόδου των τιμών ενέργειας, ενώ ταυτόχρονα έχει αναθεωρήσει προς τα πάνω τις προβλέψεις για τον πληθωρισμό. Αυτό δημιουργεί συνθήκες στασιμοπληθωρισμού, ένα περιβάλλον που παραδοσιακά δεν ευνοεί το ευρώ.

Αντιστοίχως για τη Fed, παρότι οι αγορές έχουν αρχίσει να ενσωματώνουν κάποια πιθανότητα για αυξήσεις επιτοκίων από τη Fed, οι περισσότεροι οικονομολόγοι εξακολουθούν να μην προβλέπουν περαιτέρω σύσφιγξη της αμερικανικής νομισματικής πολιτικής άμεσα, επισημαίνει η τράπεζα.

Σημειωτέον πως μετά τα σημερινά στοιχεία για τον πληθωρισμό στις ΗΠΑ, που κινήθηκαν σε γενικές γραμμές εντός των προβλέψεων, δεν άλλαξαν δραστικά οι προσδοκίες για την πορεία της νομισματικής πολιτικής της Federal Reserve, ωστόσο μειώθηκαν οι πιθανότητες ταχείας αντίδρασης από το συμβούλιο. Πλέον οι αγορές θεωρούν σε ποσοστό 99% ότι το συμβούλιο θα κρατήσει αμετάβλητα τα επιτόκια την ερχόμενη εβδομάδα, αλλά δίνουν υψηλές πιθανότητες αύξησης τους έως τα τέλη του 2026.

Σύμφωνα με την ετήσια έκθεση της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας, η συνολική χρήση του ευρώ στη διεθνή οικονομία αυξήθηκε περίπου στο 20%. Το μερίδιό του στα παγκόσμια συναλλαγματικά αποθέματα παρέμεινε σταθερό στο ίδιο επίπεδο, αντιπροσωπεύοντας περίπου το ένα τρίτο της συμμετοχής του δολαρίου.

Η ΕΚΤ επισημαίνει ότι οι διεθνείς εκδόσεις χρέους σε ευρώ έφθασαν σε ιστορικά υψηλά επίπεδα, ενώ για πρώτη φορά το ευρωπαϊκό νόμισμα κατέκτησε την πρώτη θέση στην παγκόσμια αγορά πράσινων και βιώσιμων ομολόγων. Αντίθετα, καταγράφηκε αισθητή υποχώρηση στη χρήση του ευρώ στις καθημερινές συναλλαγές της αγοράς συναλλάγματος.

Οι ευρωπαϊκές φιλοδοξίες απέναντι στο δολάριο

Τα τελευταία χρόνια οι ευρωπαϊκές αρχές επιδιώκουν να περιορίσουν σταδιακά την κυριαρχία του δολαρίου στις διεθνείς αγορές. Οι πολιτικές αναταράξεις στις ΗΠΑ και οι επιθέσεις του Ντόναλντ Τραμπ, κατά της Federal Reserve μετά την επιστροφή του στην εξουσία έχουν, σύμφωνα με Ευρωπαίους αξιωματούχους, επηρεάσει την εμπιστοσύνη προς το αμερικανικό οικονομικό σύστημα.

Η πρόεδρος της ΕΚΤ, Κριστίν Λαγκάρντ, έχει μάλιστα αναφερθεί στο ενδεχόμενο μιας «παγκόσμιας στιγμής του ευρώ», καλώντας τις ευρωπαϊκές κυβερνήσεις να ενισχύσουν τον διεθνή ρόλο του κοινού νομίσματος, ώστε η ευρωζώνη να απολαμβάνει περισσότερα από τα προνόμια που συνοδεύουν το δολάριο, όπως το χαμηλότερο κόστος δανεισμού.

«Υπάρχει μια ευκαιρία για το ευρώ να ενισχύσει την παγκόσμια ελκυστικότητά του, υπό την προϋπόθεση ότι οι Ευρωπαίοι υπεύθυνοι χάραξης πολιτικής θα δημιουργήσουν τις κατάλληλες συνθήκες και θα μετατρέψουν τις δεσμεύσεις σε πράξη», σημειώνει η Λαγκάρντ στην έκθεση. Όπως υπογραμμίζει, η οικονομική ανθεκτικότητα, η θεσμική αξιοπιστία και η γεωπολιτική ισχύς της Ευρώπης πρέπει να ενισχυθούν περαιτέρω.

Ο χρυσός και το γουάν περιορίζουν τις φιλοδοξίες του ευρώ

Παρά τη βελτίωση, η έκθεση της ΕΚΤ καταδεικνύει το μέγεθος της πρόκλησης.

Ένα από τα σημαντικότερα εμπόδια είναι η συνεχής συσσώρευση χρυσού από τις κεντρικές τράπεζες, σε ένα περιβάλλον επίμονων γεωπολιτικών εντάσεων. Παρότι οι αγορές χρυσού μειώθηκαν σε περίπου 850 τόνους το 2025 από περισσότερους από 1.000 τόνους το προηγούμενο έτος, το πολύτιμο μέταλλο παρέμεινε το δεύτερο σημαντικότερο παγκόσμιο αποθεματικό περιουσιακό στοιχείο σε όρους αγοραίας αξίας.

Παράλληλα, αρκετές χώρες αναπτύσσουν εναλλακτικά συστήματα διασυνοριακών πληρωμών, αξιοποιώντας ψηφιακές τεχνολογίες. Σύμφωνα με την ΕΚΤ, η τάση αυτή αποτελεί ακόμη μία ένδειξη κατακερματισμού του διεθνούς νομισματικού συστήματος.

Ιδιαίτερη αναφορά γίνεται επίσης στο κινεζικό νόμισμα, το γουάν, το οποίο εξακολουθεί να έχει σχετικά περιορισμένο διεθνές αποτύπωμα, αλλά ενισχύει σταδιακά τη θέση του σε τομείς όπως οι καθημερινές συναλλαγές συναλλάγματος και η χρηματοδότηση του εμπορίου. Η ΕΚΤ εκτιμά ότι η σύγκρουση στη Μέση Ανατολή θα μπορούσε να επιταχύνει περαιτέρω αυτή την τάση.

Τα Στενά του Ορμούζ και η άνοδος του γουάν

Σύμφωνα με την έκθεση, ειδικοί της αγοράς θεωρούν ότι η κρίση στη Μέση Ανατολή μπορεί να λειτουργήσει ως καταλύτης για τη διεύρυνση του ρόλου του γουάν στις παγκόσμιες αγορές πετρελαίου.

Η ΕΚΤ επικαλείται αναφορές σύμφωνα με τις οποίες ορισμένα πλοία πραγματοποίησαν πληρωμές σε γουάν μέσω του κινεζικού συστήματος διασυνοριακών πληρωμών CIPS ή ακόμη και μέσω κρυπτονομισμάτων, προκειμένου να διέλθουν από τα Στενά του Ορμούζ κατά τους μήνες Μάρτιο και Απρίλιο.

Έκκληση για βαθύτερη οικονομική ενοποίηση

Η έκθεση επαναλαμβάνει την ανάγκη επιτάχυνσης της Ένωσης Αποταμιεύσεων και Επενδύσεων στην Ευρωπαϊκή Ένωση, μέσω ενός φιλόδοξου χρονοδιαγράμματος.

Όπως αναφέρει η Λαγκάρντ, πρόσθετα βήματα, όπως η κοινή χρηματοδότηση ευρωπαϊκών δημόσιων αγαθών, θα μπορούσαν να συμβάλουν στη δημιουργία μιας μεγάλης, ασφαλούς και ιδιαίτερα ρευστής αγοράς δημόσιου χρέους της ΕΕ. Πρόκειται ωστόσο για μια πρόταση που εξακολουθεί να προκαλεί έντονες αντιδράσεις σε χώρες όπως η Γερμανία, όπου η ιδέα της κοινής έκδοσης χρέους παραμένει ιδιαίτερα αμφιλεγόμενη.

Το αμερικανικό δολάριο αντιμετώπισε δυσκολίες από την αρχή του 2026. Το νόμισμα έπεσε στο χαμηλότερο επίπεδο των τελευταίων τεσσάρων ετών τον Ιανουάριο και επανεξέτασε αυτά τα επίπεδα τον Φεβρουάριο. Αυτό οδήγησε ακόμη και ορισμένους επενδυτές να συζητήσουν μια πιθανή συναλλαγή «sell America».

Ωστόσο, το δολάριο ΗΠΑ έλαβε ώθηση με την έναρξη του πολέμου με το Ιράν, καθώς οι επενδυτές επέστρεψαν στο αποθεματικό ενόψει των γεωπολιτικών αναταραχών και των υψηλότερων τιμών ενέργειας.

Μετά την ανακοίνωση της εκεχειρίας μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν, ο δείκτης του δολαρίου άρχισε να κινείται και πάλι πτωτικά.

Τι άλλαξε
Αν και ο δείκτης έχει πλέον επιστρέψει στα επίπεδα που βρισκόταν πριν από τον πόλεμο με το Ιράν, κάποια πράγματα έχουν αλλάξει κάτω από την επιφάνεια.

Ο Τζον Τούρεκ, ιδρυτής της JST Advisors, επεσήμανε μερικές διαρθρωτικές αλλαγές που θα πρέπει να λειτουργούν ως ευνοϊκοί παράγοντες για το δολάριο ΗΠΑ.

Το πρώτο είναι ότι, ενώ ο πόλεμος στο Ιράν έχει προκαλέσει παγκόσμιο ενεργειακό σοκ, οι ΗΠΑ βρίσκονται σε πολύ καλύτερη θέση από άλλες χώρες για να το αντιμετωπίσουν. Οι χώρες της Ευρώπης και της Ασίας εισάγουν πολύ περισσότερο αργό πετρέλαιο από τη Μέση Ανατολή σε σύγκριση με τις ΗΠΑ και μεγάλο μέρος αυτού του πετρελαίου πρέπει να περάσει από τα Στενά του Ορμούζ.

Εν τω μεταξύ, οι ΗΠΑ είναι οι ίδιες σημαντικός παραγωγός και διυλιστής αργού πετρελαίου, οπότε εξαρτώνται λιγότερο από τις εισαγωγές. Οι ΗΠΑ έχουν επίσης μια οικονομία που βασίζεται περισσότερο στις υπηρεσίες σε σύγκριση με άλλες υψηλά βιομηχανοποιημένες οικονομίες μεταποίησης, οι οποίες απαιτούν περισσότερη ενέργεια.

Επιπλέον, το αργό πετρέλαιο τιμολογείται και διαπραγματεύεται γενικά σε δολάρια, πράγμα που σημαίνει ότι όταν αυξάνονται οι τιμές της ενέργειας, θα πρέπει να αυξάνεται και η ζήτηση για δολάρια.

Η οικονομία των ΗΠΑ αναπτύσσεται με σταθερό ρυθμό, με το ΑΕΠ να αυξάνεται με ετήσιο ρυθμό 2% το α’ τρίμηνο του 2026. Σημαντικό μέρος αυτής της ανάπτυξης οφείλεται σε κεφαλαιουχικές δαπάνες σχετικές με την τεχνητή νοημοσύνη, οι οποίες εμφανίστηκαν στην τελευταία δέσμη τριμηνιαίων εκθέσεων κερδών.

Τέλος, η νομισματική πολιτική αλλάζει. Αν και αναμενόταν η Fed να μειώσει το επιτόκιο της το 2026, η ενεργειακή κρίση έχει κάνει περισσότερους οικονομολόγους να υποστηρίζουν ότι είναι απίθανο η κεντρική τράπεζα να μειώσει τα επιτόκια το 2026. Οι επενδυτές σε συμβόλαια μελλοντικής εκπλήρωσης θεωρούν πλέον πιο πιθανή την αύξηση των επιτοκίων.

Θεωρητικά, όλες αυτές οι εξελίξεις θα έπρεπε να λειτουργούν ως ευνοϊκοί παράγοντες για το δολάριο ΗΠΑ, αλλά δεν συμβαίνει κάτι τέτοιο. Αυτή η έλλειψη αντίδρασης κάνει τον Τούρεκ να κρατά αρνητική βραχυπρόθεσμη στάση για το δολάριο.

Ο ίδιος ανέφερε και άλλα παραδείγματα μακροοικονομικών δυνάμεων που θα έπρεπε να είχαν ενισχύσει το δολάριο, αλλά μέχρι στιγμής δεν το έχουν κάνει. Πέρυσι, οι δασμοί του Ντόναλντ Τραμπ αναμενόταν να βοηθήσουν το δολάριο, πλήττοντας τις οικονομίες που εξαρτώνται περισσότερο από τις εξαγωγές προς τις ΗΠΑ. Αντίθετα, συνέβη το αντίθετο και το δολάριο αποδυναμώθηκε, καταγράφοντας το 2025 τη μεγαλύτερη ετήσια πτώση του από τη δεκαετία του 1970, σύμφωνα με τα στοιχεία της Dow Jones Market Data.

Οι επενδυτές κατέληξαν προφανώς στο συμπέρασμα ότι οι δασμοί θα παρακινούσαν τις μικρότερες οικονομίες να γίνουν λιγότερο εξαρτημένες από την αμερικανική αγορά. Παρά ταύτα, αντέδρασαν αντίθετα.

Τελικά, εναπόκειται στους επενδυτές να αποφασίσουν πώς θα ερμηνεύσουν τις μακροοικονομικές δυνάμεις. Ο αναλυτής κατέληξε στο συμπέρασμα ότι το δολάριο πιθανότατα θα συνεχίσει να αποδυναμώνεται στο εγγύς μέλλον, αν και άφησε περιθώριο για την πιθανότητα να ξεκινήσει σύντομα μια νέα ανάκαμψη.

Ο όγκος των συναλλαγών σε δικαιώματα προαίρεσης ευρώ-δολαρίου σημείωσε άνοδο σχεδόν 60% πρόσφατα, ενώ η ζήτηση για δικαιώματα αγοράς (call) ευρώ, τα οποία αποκομίζουν κέρδη από την άνοδο του κοινού νομίσματος, ξεπέρασε εκείνη των δικαιωμάτων πώλησης (put) κατά περίπου 30%.

Ο όγκος των δικαιωμάτων αγοράς (call options) επί του αυστραλιανού δολαρίου, το οποίο θεωρείται βαρόμετρο του κλίματος κινδύνου, ήταν πάνω από 50% μεγαλύτερος από αυτόν των δικαιωμάτων πώλησης (put options) τόσο την περασμένη Παρασκευή όσο και τη Δευτέρα.

Το δολάριο υποχώρησε στις αρχές της εβδομάδας — επεκτείνοντας την πτώση του Απριλίου — καθώς οι ενδείξεις ότι οι ΗΠΑ και το Ιράν πλησιάζουν σε μια διαρκή εκεχειρία ενισχύουν το πτωτικό κλίμα έναντι του αμερικανικού νομίσματος.

«Έχουμε δει τόσο τα hedge funds όσο και τους πελάτες με πραγματικά κεφάλαια να ακολουθούν αυτή την πτωτική πορεία του δολαρίου τις τελευταίες 24 έως 48 ώρες στα περισσότερα ζεύγη των νομισμάτων των G10 στον χώρο των δικαιωμάτων προαίρεσης», δήλωσε ο Τζιάν Σάο, παγκόσμιος επικεφαλής δικαιωμάτων προαίρεσης συναλλάγματος στην RBC Capital Markets στο Τορόντο.

Ο δείκτης δολαρίου του Bloomberg έχει υποχωρήσει κατά 1,9% αυτό το μήνα, καθώς οι ΗΠΑ και το Ιράν κατάφεραν να διατηρήσουν μια προσωρινή εκεχειρία, παρόλο που οι συνομιλίες μεταξύ των δύο πλευρών για μια διαρκή ειρήνη έχουν αποδειχθεί μέχρι στιγμής άκαρπες.

Οι επενδυτές περιμένουν τώρα το αποτέλεσμα του επόμενου γύρου διαπραγματεύσεων, ο οποίος εκτιμάται ότι θα πραγματοποιηθεί πριν από τη λήξη της τρέχουσας εκεχειρίας.

Εν τω μεταξύ, η υπονοούμενη μεταβλητότητα — ένα μέτρο της αναμενόμενης μελλοντικής κίνησης και βασικός παράγοντας στην τιμή των δικαιωμάτων προαίρεσης — παρέμεινε σχετικά χαμηλή για τα περισσότερα ζεύγη νομισμάτων, παρά τις αβεβαιότητες σχετικά με τη σύγκρουση στη Μέση Ανατολή.

Η χαμηλή μεταβλητότητα «καθιστά την αγορά απλών δικαιωμάτων πώλησης ή spread δικαιωμάτων πώλησης σε δολάρια ΗΠΑ πολύ φθηνή», δήλωσε ο Σάο της RBC. Τα spread δικαιωμάτων πώλησης περιορίζουν τα πιθανά κέρδη από περαιτέρω πτώσεις, αλλά μειώνουν το αρχικό κόστος σε σύγκριση με τα τυπικά, ή απλά, δικαιώματα πώλησης.

Οι συναλλαγές στις ευρωπαϊκές αγορές δείχνουν επίσης ότι τα hedge funds γίνονται πιο απαισιόδοξα έναντι του δολαρίου.

Οι ροές που αποδυναμώνουν το δολάριο ΗΠΑ βρίσκονται στο επίκεντρο από την αποκλιμάκωση της έντασης στη Μέση Ανατολή, δήλωσε ο Σαγκάρ Σαμπράνι, ανώτερος έμπορος συναλλαγματικών δικαιωμάτων προαίρεσης στη Nomura International στο Λονδίνο. «Το ευρώ, το αυστραλιανό δολάριο και το καναδικό δολάριο έχουν αποτελέσει τα προτιμώμενα νομίσματα για αυτή την κίνηση», προσέθεσε.

Οι αγορές συναλλάγματος σταθεροποιήθηκαν τη Δευτέρα 20 Απριλίου, αναμένοντας περαιτέρω εξελίξεις από τις συνομιλίες Ιράν-ΗΠΑ, καθώς και την ακρόαση επιβεβαίωσης του Κέβιν Γουόρς για την προεδρία της Ομοσπονδιακής Τράπεζας, δήλωσε ο Σαμπράνι.

Αυτά τα «νομίσματα εμπορευμάτων» – που ονομάζονται έτσι λόγω της στενής συσχέτισής τους με την πορεία των κύριων εξαγωγικών εμπορευμάτων των χωρών τους – περιλαμβάνουν δύο από τα νομίσματα με την καλύτερη απόδοση μεταξύ των 10 ανεπτυγμένων οικονομιών: τη νορβηγική κορόνα και το αυστραλιανό δολάριο, ή «Aussie».

Και τα δύο έχουν σημειώσει άνοδο άνω του 7% έναντι του δολαρίου ΗΠΑ μέχρι στιγμής φέτος, καθώς ο πόλεμος δημιουργεί τη χειρότερη παγκόσμια ενεργειακή κρίση στην ιστορία, με δευτερογενείς επιπτώσεις στις οικονομίες παγκοσμίως.

Oρισμένοι επενδυτές βλέπουν δυνατότητες για ακόμη μεγαλύτερα κέρδη, καθώς μια ολοένα και πιο κατακερματισμένη παγκόσμια τάξη, που επιταχύνεται από τη στροφή των Ηνωμένων Πολιτειών προς την αυτόνομη δράση και την άνοδο της Κίνας, ωθεί τις χώρες να δώσουν προτεραιότητα στην ενεργειακή ασφάλεια και στην εξασφάλιση πρώτων υλών που είναι απαραίτητες για την ανάπτυξη της τεχνητής νοημοσύνης και την πράσινη μετάβαση.

Ο Μανίς Κάμπρα, στρατηγικός αναλυτής πολλαπλών περιουσιακών στοιχείων στη Societe Generale, σημείωσε μια «μεγάλη ασυμφωνία» μεταξύ της σχετικής υποαπόδοσης των νομισμάτων των πρώτων υλών και του δυναμικού δείκτη των πρώτων υλών τα τελευταία χρόνια, αφήνοντας στα νομίσματα άφθονο περιθώριο για ανάκαμψη.

Είπε ότι μια αλλαγή που έχει κάνει από την αρχή της σύγκρουσης στη Μέση Ανατολή ήταν να μειώσει την έκθεση στο ευρώ και να αυξήσει την έκθεση στα τέσσερα νομίσματα πρώτων υλών σε ισοβαρή βάση.

Η Λόρεν βαν Μπίλτζον, ανώτερη διαχειριστής χαρτοφυλακίου στην Allspring Global Investments, δήλωσε ότι πρόσφατα στράφηκε σε θέση long στη νορβηγική κορώνα έναντι της στερλίνας.

Η Rabobank ανέφερε σε σημείωμά της ότι αναμένει το ευρώ να αποδυναμωθεί έναντι της κορώνας και τάσσεται υπέρ της πώλησης της στερλίνας έναντι του νορβηγικού νομίσματος. Στα 9,37 περίπου ανά δολάριο, η κορώνα διαπραγματεύεται κοντά στα ισχυρότερα επίπεδά της από το 2022.

Η Αυστραλία, ο Καναδάς και η Νορβηγία διαθέτουν τόσο κρατικό χρέος με αξιολόγηση ΑΑΑ όσο και καθεστώς καθαρού εξαγωγέα ενέργειας. Αυτό, σε συνδυασμό με την αυξημένη εστίαση στις πρώτες ύλες, προσφέρει στους επενδυτές που ανησυχούν για την παγκόσμια θέση του δολαρίου εναλλακτικές λύσεις πέρα από το ευρώ και το γουάν, ανέφεραν αναλυτές.

Μια νέα τάξη πραγμάτων στον τομέα των πρώτων υλών διαμορφώνεται, η οποία χαρακτηρίζεται από γεωπολιτικό κατακερματισμό, ηλεκτροκίνηση, περιορισμούς στην προσφορά, περιφερειοποίηση των αγορών ενέργειας και πρώτων υλών, καθώς και αναδιάταξη των παγκόσμιων εφοδιαστικών αλυσίδων, ανέφερε η επενδυτική εταιρεία Ninety One.

Αυτό μπορεί να εξηγήσει την εντυπωσιακή αρχή της χρονιάς για το ευρύ φάσμα των εμπορευμάτων. Η κατηγορία αυτή των περιουσιακών στοιχείων έχει μακράν την καλύτερη απόδοση μέχρι στιγμής φέτος, με άνοδο περίπου 42% έναντι 6% πέρυσι, σύμφωνα με έρευνα της BofA.

Το πετρέλαιο έχει σημειώσει εντυπωσιακές διακυμάνσεις λόγω του πολέμου στο Ιράν και διαπραγματεύεται κοντά στα 100 δολάρια το βαρέλι, ενώ ο χαλκός βρίσκεται σε υψηλά έξι εβδομάδων. Παρόλο που ο χρυσός έχει υποχωρήσει πρόσφατα, εξακολουθεί να είναι περίπου 50% υψηλότερα από ό,τι πριν από ένα χρόνο.

Ο Kάμπρα της SocGen δήλωσε ότι η απόφαση της αμερικανικής κυβέρνησης να συμπεριλάβει τον χαλκό τον περασμένο Νοέμβριο σε έναν κατάλογο ορυκτών που θεωρεί απαραίτητα για την οικονομία και την εθνική ασφάλεια αναδεικνύει τη σημασία των εμπορευμάτων στη γεωπολιτική.

Τα νομίσματα των εμπορευμάτων είναι, φυσικά, ευάλωτα στις ίδιες ανησυχίες ότι ο πόλεμος θα πλήξει την οικονομική ανάπτυξη, οι οποίες έχουν βλάψει τα ομόλογά τους, και η αναζωπύρωση του δολαρίου ΗΠΑ ως ασφαλούς καταφυγίου τις τελευταίες εβδομάδες έχει μειώσει κάπως την ελκυστικότητά τους.

Αν και υστερούσαν έναντι του δολαρίου ΗΠΑ στην αρχή του πολέμου, τα δολάρια του Καναδά, της Νέας Ζηλανδίας και της Αυστραλίας ανακάμπτουν, ωστόσο, χάρη στις ελπίδες για κατάπαυση του πυρός.

Ακόμη και αν επιλυθεί η σύγκρουση στη Μέση Ανατολή, τα ενεργειακά κόστη αναμένεται να παραμείνουν υψηλότερα για κάποιο χρονικό διάστημα. Οι ροές ενέργειας δε θα ομαλοποιηθούν αμέσως και ζητήματα όπως οι ζημιές στις υποδομές πρέπει να αντιμετωπιστούν.

Αυτό αποτελεί ευκαιρία για επένδυση σε «νομίσματα εμπορευμάτων», δήλωσε ο Βαν Λου, παγκόσμιος επικεφαλής στρατηγικής λύσεων στη Russell Investments.

«Εάν οι τιμές του πετρελαίου κυμαίνονται από 85 έως 100 δολάρια αντί για 65, τότε οι εξαγωγείς ενέργειας σε πολιτικά σταθερές χώρες, αν θεωρήσουμε τη Νορβηγία και τον Καναδά σε αυτή την κατηγορία, θα πρέπει να έχουν καλύτερη απόδοση», είπε.

Ανεξάρτητα από το αποτέλεσμα των τρεχουσών προσπαθειών για τον τερματισμό του πολέμου, τα «νομίσματα εμπορευμάτων» θα πρέπει να παραμείνουν μια καλή επιλογή, δήλωσε ο Αντρέας Κένιγκ, επικεφαλής του τμήματος παγκόσμιων συναλλαγματικών ισοτιμιών στην Amundi, τη μεγαλύτερη εταιρεία διαχείρισης περιουσιακών στοιχείων της Ευρώπης.

Ενώ η παγκόσμια αναταραχή τα έφερε στο προσκήνιο, είναι επίσης έτοιμα να επωφεληθούν από την επιστροφή σε σχετική σταθερότητα. «Εξακολουθούν να είναι νομίσματα υψηλού beta και επωφελούνται από την ανάληψη κινδύνου», συμπλήρωσε.

Στις διεθνείς αγορές συναλλάγματος, ο δείκτης δολαρίου ενισχύεται σχεδόν κατά 2,7% τον Μάρτιο, έχοντας “κλείσει” στο 100,19 στη συνεδρίαση της Παρασκευής 27/3, στηριζόμενος σε ροές προς ασφαλή καταφύγια και στη μείωση των προσδοκιών για μειώσεις επιτοκίων από τη Federal Reserve, μετά την εκτόξευση των ενεργειακών τιμών λόγω του πολέμου.

Πρόκειται για απότομη ανατροπή της τάσης για το «πράσινο νόμισμα», το οποίο πριν από τη σύγκρουση είχε συμπληρώσει τέσσερις συνεχόμενους μήνες απωλειών. Καθώς οι εχθροπραξίες παρατείνονται, αυξάνεται η πίεση σε τράπεζες και επενδυτές που διατηρούσαν αρνητική στάση απέναντι στις προοπτικές του.

Οι στρατηγικοί αναλυτές της JPMorgan Chase, για παράδειγμα, “γύρισαν” σε θετική στάση για πρώτη φορά εδώ και έναν χρόνο. Στην αγορά παραγώγων, οι επενδυτές εγκατέλειψαν τις θέσεις υπέρ πτώσης του δολαρίου και πλέον ποντάρουν σε άνοδο. Μάλιστα, έχουν ενισχυθεί περαιτέρω και τα στοιχήματα περαιτέρω αύξησης του αμερικανικού νομίσματος από την ερχόμενη εβδομάδα.

«Οι θέσεις υπέρ της πτώσης του δολαρίου στις αρχές του 2026 αιφνιδιάστηκαν πλήρως», επεσήμανε ο Στίβεν Ίνγκλαντερ, της Standard Chartered Bank.

Με τους επενδυτές να εγκαταλείπουν τις αρνητικές θέσεις και τις τιμές ενέργειας να παραμένουν υψηλές, ο Ίνγκλαντερ διατήρησε την πρόβλεψή του για περαιτέρω ενίσχυση του δολαρίου, την οποία είχε ήδη διατυπώσει πριν από την έναρξη του 2026. Εκτιμά ότι θα κινηθεί προς τα 1,12 δολάρια ανά ευρώ έως το τέλος του έτους, από περίπου 1,15 σήμερα, επίπεδο που θα αποτελέσει το ισχυρότερο από τον Μάιο.

Πλήρης ανατροπή δεδομένων
Όμιλοι, όπως η Goldman Sachs Group Inc. και η Deutsche Bank AG είχαν ξεκινήσει τις προβλέψεις τους για το 2026 διαβλέποντας απώλειες για το αμερικανικό νόμισμα, βασιζόμενες εν μέρει στην εκτίμηση ότι η Fed θα συνέχιζε τη χαλάρωση της νομισματικής πολιτικής.

Ο δείκτης του Bloomberg για το δολάριο υποχώρησε περίπου κατά 8% το 2025, τη μεγαλύτερη πτώση από το 2017.

Τρεις μειώσεις επιτοκίων από τη Fed πέρυσι αποδυνάμωσαν τη ζήτηση, ενώ και ο εμπορικός πόλεμος του προέδρου Ντόναλντ Τραμπ ενίσχυσε τις εικασίες για πιθανή απομάκρυνση επενδυτών από τα αμερικανικά περιουσιακά στοιχεία. Τελικά, οι επενδυτές συνέχισαν να κατευθύνουν κεφάλαια στις ΗΠΑ, καλύπτοντας παράλληλα τον κίνδυνο πτώσης του δολαρίου.

Ένας βασικός κίνδυνος είναι ότι ο πόλεμος μπορεί να επαναφέρει τη συζήτηση για μια πιθανή μακροπρόθεσμη απομάκρυνση από τις αμερικανικές αγορές και το δολάριο, είτε λόγω ανησυχιών για τις πολιτικές της κυβέρνησης είτε εξαιτίας της δημοσιονομικής επιβάρυνσης από τις δαπάνες του πολέμου.

Η κυριαρχία του δολαρίου στο παγκόσμιο χρηματοπιστωτικό σύστημα παραμένει αδιαμφισβήτητη εδώ και δεκαετίες. Ωστόσο, η Deutsche Bank σημείωσε αυτόν τον μήνα ότι ο πόλεμος δοκιμάζει τον ρόλο του ως βασικού νομίσματος στο παγκόσμιο εμπόριο πετρελαίου, κάνοντας λόγο για πιθανή στροφή προς το κινεζικό γουάν.

Παρά ταύτα, το δολάριο εξακολουθεί να αποτελεί το βασικό νόμισμα στις διατραπεζικές συναλλαγές συναλλάγματος και στα συναλλαγματικά αποθέματα.

Το βλέμμα στην ανάπτυξη και την ενέργεια
Πιο άμεσα, το ενδιαφέρον των αγορών στρέφεται στο κατά πόσο θα επικρατήσουν οι ανησυχίες για την οικονομική ανάπτυξη λόγω της παρατεταμένης ανόδου των ενεργειακών τιμών. Αν συμβεί αυτό, ενδέχεται να επανέλθουν οι προσδοκίες για μειώσεις επιτοκίων από τη Fed, παρά το γεγονός ότι οι ΗΠΑ θεωρούνται σχετικά προστατευμένες λόγω της ιδιότητάς τους ως παραγωγού πετρελαίου.

Οι αναλυτές της Goldman Sachs εκτιμούν ότι μια τέτοια στροφή θα «μετρίαζε πιθανότατα την ευρεία ενίσχυση του δολαρίου» έναντι των νομισμάτων των χωρών G-10, ενώ η Morgan Stanley προχωρά ένα βήμα παραπέρα, προβλέποντας εξασθένηση του δολαρίου καθώς θα εντείνονται οι ανησυχίες για την οικονομία.

Πάντως, πολλοί οίκοι αποφεύγουν προς το παρόν να αναθεωρήσουν τις προβλέψεις τους λόγω της αβεβαιότητας για τη διάρκεια του πολέμου και το ενδεχόμενο κλιμάκωσης ή αποκλιμάκωσης του.

Η Τζαγιάτι Μπαραντβάι της TD Securities εκτίμησε ότι το δολάριο θα ωφεληθεί στο τρέχον περιβάλλον αυξημένου ρίσκου και ότι μια περαιτέρω κλιμάκωση θα οδηγούσε σε πιο θετική στάση για το νόμισμα. Ωστόσο, εμφανίζεται επιφυλακτική ως προς την αναθεώρηση της αρνητικής πρόβλεψής της, θεωρώντας ότι υπάρχει περιθώριο αποδυνάμωσης εάν οι Ηνωμένες Πολιτείες και το Ιράν καταλήξουν σε συμφωνία τις επόμενες εβδομάδες.

«Σε αυτό το σενάριο, η υποχώρηση της αμερικανικής αναπτυξιακής υπεροχής, η μείωση του ασφαλούς premium και η πιθανή ενίσχυση της στρατηγικής “Hedge America” μετά τις πρόσφατες ενέργειες των ΗΠΑ θα ασκήσουν πιέσεις στο δολάριο», επεσήμανε σε ανάλυση της.

Στη Manulife Investment Management, η Έρικα Καμιλέρι παραμένει επίσης απαισιόδοξη για το δολάριο, παρά το γεγονός ότι ο όμιλος έκλεισε θέσεις υπέρ της πτώσης του μέσα στον μήνα.

Όπως σημείωσε, η «υπερβολική απαισιοδοξία» για την ανάπτυξη εκτός ΗΠΑ και η πιθανότητα μείωσης επιτοκίων από τη Fed — κάτι που δεν αναμένει από άλλες κεντρικές τράπεζες — θα μπορούσαν να αλλάξουν την εικόνα. «Διατηρούμε την εκτίμηση ότι το δολάριο θα αποδυναμωθεί σε μεσοπρόθεσμο ορίζοντα και εξακολουθούμε να βλέπουμε ενίσχυση του ευρώ έως το τέλος του έτους», τόνισε.

Οι «ταύροι» στο τιμόνι, προς το παρόν
Προς το παρόν, οι επενδυτές που ποντάρουν στην άνοδο έχουν τον έλεγχο. Την Παρασκευή, το δολάριο και το πετρέλαιο ενισχύθηκαν εν μέσω αυξανόμενων ανησυχιών για παρατεταμένο πόλεμο, ακόμη και καθώς ο Τραμπ πιέζει για ειρηνευτικές συνομιλίες.

Στην αγορά options, τα στοιχήματα υπέρ της ανόδου του δολαρίου κυριαρχούν για τον επόμενο μήνα, αν και οι θέσεις για μεγαλύτερο χρονικό ορίζοντα δείχνουν ότι οι προσδοκίες είναι για σταδιακή εξασθένηση.

Σύμφωνα με τον μακροοικονομικό αναλυτή Μπρένταν Φάγκαν, μια ενεργειακή κρίση δημιουργεί σταθερή ζήτηση για δολάρια, καθώς η άμεση ανάγκη για φυσικό πετρέλαιο μεταφράζεται σε άμεση ζήτηση για το αμερικανικό νόμισμα.

«Το παγκόσμιο μακροοικονομικό περιβάλλον έχει περάσει σε δεύτερη μοίρα μπροστά στις εξελίξεις του πολέμου», υπογράμμισε ο επικεφαλής στρατηγικής αγορών της Brown Brothers Harriman, Ηλίας Χαντάντ. «Πρόκειται πλέον για μια τακτική αγορά», πρόσθεσε. «Πρέπει να κινηθείς γρήγορα».

Οι αγορές συναλλάγματος αντανακλούν την αυξανόμενη νευρικότητα, με τους επενδυτές να στρέφονται μαζικά σε «ασφαλή καταφύγια».

Ο δείκτης Bloomberg Dollar Spot ενισχύθηκε κατά 0,5% στις πρώτες συναλλαγές στη Νέα Υόρκη, καταγράφοντας συνολικά άνοδο 2,5% από την έναρξη του πολέμου. Η «εκτίναξη» των τιμών ενέργειας λειτουργεί υπέρ της αμερικανικής οικονομίας, που ως καθαρός εξαγωγέας πετρελαίου επωφελείται, ενισχύοντας τη ζήτηση για το δολάριο. Παράλληλα, οι επενδυτές αναζητούν προστασία απέναντι στην αβεβαιότητα, εντείνοντας τη δυναμική του αμερικανικού νομίσματος.

Οι προσδοκίες για περαιτέρω ενίσχυση παραμένουν ισχυρές. Στην αγορά παραγώγων, οι traders εμφανίζονται ιδιαίτερα αισιόδοξοι, με το επενδυτικό κλίμα σε ορίζοντα ενός μήνα να καταγράφει τα υψηλότερα επίπεδα από το 2022.

Η άνοδος του δολαρίου ενισχύθηκε περαιτέρω έναντι των νομισμάτων της G10, μετά το τελεσίγραφο του Ντόναλντ Τραμπ προς το Ιράν να ανοίξει τα Στενά του Ορμούζ, διαφορετικά θα δεχθεί πλήγματα σε ενεργειακές υποδομές. Η Τεχεράνη απάντησε ότι θα κλείσει πλήρως τη στρατηγική θαλάσσια δίοδο, ενώ η εκ νέου άνοδος των τιμών πετρελαίου στήριξε ακόμη περισσότερο το δολάριο.

«Σε πραγματικούς όρους, η αμερικανική οικονομία φαίνεται καλύτερα θωρακισμένη απέναντι στο ενεργειακό σοκ, κάτι που εκτιμούμε ότι θα στηρίξει το δολάριο τις επόμενες εβδομάδες», σημειώνει ο Γενς Νάρβιγκ Πέντερσεν της Danske Bank.

Σύμφωνα με traders συναλλάγματος, ευρωπαϊκά hedge funds που είχαν τοποθετηθεί υπέρ του δολαρίου την Παρασκευή επιστρέφουν με νέες θέσεις, παρά το γεγονός ότι οι όγκοι συναλλαγών παραμένουν χαμηλότεροι από τον μέσο όρο των τελευταίων ημερών. Η τάση, ωστόσο, είναι σαφής καθώς οι επενδυτές με μόχλευση επιδιώκουν να εκμεταλλευτούν τη δυναμική ανόδου.

Ενδεικτικό είναι και το σήμα από τα λεγόμενα risk reversals, που αποτυπώνουν το κόστος αγοράς έναντι πώλησης ενός νομίσματος στην αγορά options. Το premium υπέρ της ανόδου του δολαρίου διευρύνθηκε τη Δευτέρα, ενώ αυξημένη είναι και η ζήτηση για στρατηγικές προστασίας έναντι απότομων κινήσεων.

Τα στοιχεία από τις ροές παραγώγων που καταγράφει η Depository Trust & Clearing Corporation επιβεβαιώνουν την τάση. Σχεδόν το 60% των συναλλαγών την περασμένη εβδομάδα ήταν υπέρ της ενίσχυσης του δολαρίου έναντι του ευρώ και της στερλίνας. Η τάση αυτή διατηρήθηκε σε όλες τις συνεδριάσεις και συνεχίζεται και στις αρχές της νέας εβδομάδας.

Ο δείκτης ICE U.S. Dollar Index, ο οποίος μετρά την αξία του δολαρίου έναντι ενός καλαθιού έξι σημαντικών νομισμάτων, έχει σημειώσει άνοδο άνω του 2% τον Μάρτιο. Η ισχύς του φαίνεται να επεκτείνεται και σε άλλες αγορές, με ορισμένους να υποστηρίζουν ότι επηρέασε αρνητικά την τιμή του χρυσού.

Πετρέλαιο και Fed

Συνήθως, οι στρατιωτικές συγκρούσεις προκαλούν μια φυγή προς την ασφάλεια των κρατικών ομολόγων και του χρυσού, κάτι που δε συμβαίνει αυτή τη φορά λόγω του αυξανόμενου πληθωριστικού κινδύνου

Όλα, τελικά, καταλήγουν στην τιμή του πετρελαίου. Ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή διατηρεί την τιμή του αργού πετρελαίου Brent πάνω από τα 100 δολάρια το βαρέλι. Οι ανησυχίες για τον υψηλό πληθωρισμό προκάλεσαν αξιοσημείωτo sell-off αμερικανικών κρατικών ομολόγων τον Μάρτιο, οδηγώντας πρόσφατα στη μεγαλύτερη άνοδο των αποδόσεων των 10ετών και των 30ετών ομολόγων αμερικανικού Δημοσίου την περασμένη Παρασκευή. Οι υψηλότερες αποδόσεις, σε συνδυασμό με τις μειωμένες προσδοκίες της αγοράς για πολλαπλές μειώσεις επιτοκίων από την Fed φέτος, συνέβαλαν στην ενίσχυση του δολαρίου.

Οι κίνδυνοι για τις παγκόσμιες αγορές ενέργειας από τον πόλεμο στη Μέση Ανατολή «προκαλούν πληθωριστική ανησυχία» που ώθησε προς τα πάνω τις αποδόσεις των ομολόγων του αμερικανικού Δημοσίου τον Μάρτιο, δήλωσε ο στρατηγικός αναλυτής Γουίλ Κόμπερνολ της FHN Financial στο Σικάγο. Εν τω μεταξύ, οι προοπτικές χαλάρωσης από τη Fed αναβάλλονται, κάτι που επίσης ενισχύει το δολάριο.

Καθώς η σύγκρουση στη Μέση Ανατολή απειλεί να αυξήσει τον πληθωρισμό στις ΗΠΑ, οι επενδυτές αναμένουν πως οι αξιωματούχοι της Fed θα χρησιμοποιήσουν τα τελευταία στοιχεία για να αντισταθούν στις προσδοκίες για μειώσεις επιτοκίων το 2026.

Η μειωμένη πιθανότητα πολλαπλών μειώσεων των επιτοκίων της Fed έως τον Δεκέμβριο έχει βοηθήσει το δολάριο, το οποίο συχνά επηρεάζεται από τις μεταβολές των διαφορών μεταξύ των επιτοκίων των ΗΠΑ και των επιτοκίων στο εξωτερικό. Ο δείκτης δολαρίου ICE βρισκόταν κοντά στο 100, μία από τις υψηλότερες τιμές του από τον περασμένο Νοέμβριο και παρουσιάζει γενικά ανοδική τάση από τις 28 Φεβρουαρίου, όταν οι ΗΠΑ και το Ισραήλ ξεκίνησαν αεροπορικές επιδρομές εναντίον του Ιράν.

Bραχυπρόθεσμη αύξηση

Ωστόσο, οι αναλυτές προειδοποιούν ότι η ανάκαμψη αυτή πιθανότατα θα είναι βραχύβια. «Τα θεμελιώδη ζητήματα που συνέβαλαν στην αποδυνάμωσή του πριν από τον τελευταίο πόλεμο στη Μέση Ανατολή δεν έχουν εξαφανιστεί», δήλωσε ο Ρας Μολντ, επικεφαλής επενδύσεων στην AJ Bell, στο CNBC.

«Αυτά περιλαμβάνουν μια ασταθή αμερικανική κυβέρνηση της οποίας η στρατηγική είναι δύσκολο να προβλεφθεί, τεράστια δημοσιονομικά ελλείμματα και πολιτική πίεση στην ανεξαρτησία της κεντρικής τράπεζας, όλα χαρακτηριστικά που οι επενδυτές, ειλικρινά, θα περίμεναν από μια αναδυόμενη αγορά και όχι από μια ανεπτυγμένη».

Προσέθεσε ότι, αν και ο χρυσός δεν έχει ακόμη ανακάμψει από την έναρξη της σύγκρουσης, οι μακροοικονομικές δυνάμεις πίσω από το κίτρινο μέταλλο εξακολουθούν να υφίστανται, συμπεριλαμβανομένης της αύξησης του δημόσιου χρέους των δυτικών χωρών, ιδίως καθώς η Αμερική «δαπανά απλόχερα για τον πόλεμο».

Το βασικό ερώτημα για τους επενδυτές είναι πόσο θα διαρκέσει η σύγκρουση: «Όσο η κρίση συνεχίζεται, αναμένουμε το δολάριο να παραμείνει ισχυρό», δήλωσε ο Τζέισον ντα Σίλβα, διευθυντής επενδύσεων στην ιδιωτική τράπεζα Arbuthnot Latham. «Αλλά μόλις η κατάσταση ομαλοποιηθεί, αναμένουμε το δολάριο να συνεχίσει να αποδυναμώνεται. Το δολάριο παραμένει ακριβό και θεωρούμε ότι αυτό, μακροπρόθεσμα, θα είναι ο πραγματικός μοχλός των μακροπρόθεσμων αποδόσεών του».

Χρυσός και κρυπτονομίσματα

Η ισχύς του δολαρίου έχει περιορίσει την ελκυστικότητα του χρυσού, ο οποίος διαπραγματεύεται στο αμερικανικό νόμισμα και έχει γίνει πιο ακριβός για τους ξένους επενδυτές. Τα συμβόλαια μελλοντικής εκπλήρωσης χρυσού σημείωσαν πτώση 0,9%, κοντά στα 5.017 δολάρια ανά ουγγιά στο Comex, αφού είχαν φτάσει σχεδόν τα 5.248 δολάρια στο τέλος του περασμένου μήνα.

Παράλληλα με τις κινήσεις του δολαρίου, τα κρυπτονομίσματα έχουν αποκτήσει δυναμική. Μέχρι στιγμής αυτό το μήνα, το bitcoin και το ether έχουν και τα δύο ξεπεράσει την αντίστοιχη πορεία του S&P 500.

Τα κρυπτονομίσματα περιγράφονται από καιρό από τους υποστηρικτές τους ως αντιστάθμιση έναντι του πληθωρισμού πέρα από τους βραχυπρόθεσμους ορίζοντες, λόγω του σχεδιασμού τους. Το γεγονός ότι μπορούν να εξορυχθούν μόνο 21 εκατομμύρια bitcoin σημαίνει ότι η προσφορά του κρυπτονομίσματος θα παραμείνει σταθερή, σε αντίθεση με τα νομίσματα fiat, τα οποία μπορούν εύκολα να υποτιμηθούν από την εκτύπωση χρήματος από τις κεντρικές τράπεζες. Βραχυπρόθεσμα, ωστόσο, το bitcoin δεν έχει αποδειχθεί εξίσου αποτελεσματικό ως μέσο αντιστάθμισης του πληθωρισμού. Είναι γνωστό ότι σημείωσε πτώση το 2022, καθώς οι επενδυτές αντιμετώπιζαν τον υψηλότερο πληθωρισμό των τελευταίων δεκαετιών.

Στασιμοπληθωρισμός και επενδύσεις

Ο στρατηγικός αναλυτής της ITC Markets, Ντάνιελ Τενενγκάουζερ, δήλωσε ότι η στρατιωτική σύγκρουση στη Μέση Ανατολή έχει προκαλέσει κίνδυνο στασιμοπληθωρισμού, καθιστώντας πιο δύσκολο για τους επενδυτές να ξέρουν πώς να κινηθούν. «Αυτό που συμβαίνει δεν είναι ένα παραδοσιακό σκηνικό sell off ή αποφυγής κινδύνου», ανέφερε σε τηλεφωνική συνέντευξη.

Πράγματι, όπως αναφέρει το MarketWatch, οι τρεις κύριοι δείκτες μετοχών των ΗΠΑ έκλεισαν υψηλότερα πρόσφατα, καθώς οι επενδυτές προσπάθησαν να ανακτήσουν τις πρόσφατες απώλειές τους, ακόμη και τη στιγμή που ο πόλεμος στο Ιράν εισέρχεται στην τρίτη εβδομάδα και η κατάσταση παραμένει κάθε άλλο παρά σταθερή. Η κύρια «ευπάθεια» που δεν έχει αποτιμηθεί στις αγορές είναι η πιθανότητα «μιας επίμονης αύξησης του πληθωρισμού», δήλωσε ο Τενενγκάουζερ.

Τα κρατικά ομόλογα, τα οποία συνήθως σημειώνουν άνοδο σε περιόδους πίεσης στις αγορές για να αμβλύνουν τις απώλειες των μετοχών, κινούνται πλέον προς την ίδια κατεύθυνση με τις μετοχές, καθώς οι αγορές πετρελαίου βιώνουν μια άνευ προηγουμένου αναταραχή.

Στο επίκεντρο της αναδιάταξης βρίσκεται η αυξανόμενη ανησυχία για ένα σοκ στασιμοπληθωρισμού, σε περίπτωση που μια διαρκής αύξηση των τιμών του πετρελαίου τονώσει τον πληθωρισμό και υπονομεύσει ταυτόχρονα την παγκόσμια οικονομική ανάπτυξη. Ένα τέτοιο σενάριο θα καταστήσει αδύνατη τη συνήθη πολιτική αντίδραση των επιθετικών μειώσεων των επιτοκίων σε περίπτωση οικονομικής ύφεσης. Χωρίς αντίδραση από τις κεντρικές τράπεζες, το παραδοσιακό χαρτοφυλάκιο 60/40 ενδέχεται να αποτύχει για άλλη μια φορά.

«Δεδομένου ότι οι συσχετίσεις έχουν μεταβληθεί, η προφανής αναπροσαρμογή μεταξύ μετοχών και ομολόγων, καθώς και μέσων όπως τα ομόλογα συνδεδεμένα με τον πληθωρισμό και ο χρυσός, δεν προστατεύει τα χαρτοφυλάκια», δήλωσε ο Ρατζίβ Ντε Μέλο, της Gama Asset Management. «Οι ευκαιρίες για αποτελεσματικούς διαφοροποιητές κινδύνου έχουν περιοριστεί σημαντικά», σημείωσε.

Η Goldman Sachs Asset Management έχει μειώσει την ευαισθησία του χαρτοφυλακίου στις κινήσεις της αγοράς με μη γραμμική προστασία από πτώση των μετοχών — στρατηγικές που περιορίζουν τις απώλειες σε περίπτωση μαζικoύ sell off — πιστωτικής αντιστάθμισης και αξιοποίηση περισσότερων μετρητών σε στρατηγικές αντιστάθμισης κινδύνου.

Η Invesco έχει συστήσει την αγορά εμπορευμάτων που μεταφέρονται μέσω των Στενών του Ορμούζ, συμπεριλαμβανομένου του αλουμινίου και των σιτηρών, ενώ η Gama Asset Management έχει αυξήσει τα διαθέσιμα σε δολάρια και την αντιστάθμιση μέσω μετοχικών συμβολαίων μελλοντικής εκπλήρωσης. Η ομάδα πολλαπλών περιουσιακών στοιχείων της Pictet Asset Management μείωσε τη συμμετοχή της σε μετοχές, προσέθεσε put options σε μετοχές και εταιρικά ομόλογα, ενώ αύξησε την έκθεση σε δολάρια.

Καθώς οι επενδυτές προσπαθούν να εντοπίσουν περιοχές ασφάλειας, μια αμυντική στρατηγική πολλαπλών θεμάτων που καλύπτει μετοχές εκτεθειμένες στην πυρηνική ενέργεια και την ψηφιακή οικονομία κερδίζει έδαφος στην Ασία, σύμφωνα με αναλυτές του της Bloomberg Intelligence.

«Οι επενδυτές θα πρέπει να εξετάσουν έναν συνδυασμό συναλλαγών υψηλής ποιότητας σε μετοχές, πιστώσεις και νομίσματα, κατανομές σε εναλλακτικά επενδυτικά προϊόντα, δυναμική κατανομή κινδύνου και επικάλυψη δικαιωμάτων προαίρεσης σε μετοχές και σε όλα τα περιουσιακά στοιχεία», σύμφωνα με στρατηγικούς αναλυτές, μεταξύ των οποίων ο Κρίστιαν Μιούλερ-Γκλίσμαν, επικεφαλής της έρευνας κατανομής περιουσιακών στοιχείων στο τμήμα Global Investment Research της Goldman Sachs.

Προτιμούν επιλεκτικά bearish option spreads, calls στον δείκτη μεταβλητότητας Euro Stoxx 50 και puts σε ευρωπαϊκές βιομηχανικές και γερμανικές μετοχές.

Μια δημοφιλής κίνηση ήταν η αύξηση της έκθεσης στο δολάριο ΗΠΑ για να περιμένουν να περάσουν οι αναταραχές της αγοράς. Ο Γκλίσμαν και η ομάδα του στη Goldman Sachs έχουν υιοθετήσει μια ουδέτερη στάση έναντι των μετοχών και υπερεκτίμηση των μετρητών, επικαλούμενοι τους αυξανόμενους κινδύνους ότι η σύγκρουση στη Μέση Ανατολή μπορεί να προκαλέσει ενεργειακό σοκ συγκρίσιμο με εκείνα της δεκαετίας του 1970.

«Εξακολουθεί να φαίνεται νωρίς για επιθετική αναδιάταξη, ειδικά καθώς η πρόσφατη κίνηση των τιμών ήταν αρκετά ασταθής και θα είχε τιμωρήσει υπερβολικά αποφασιστικές αλλαγές», δήλωσε ο Φέσα Γουιμπάβα, διαχειριστής επενδύσεων της Aberdeen. «Έχουμε κάνει κάποιες ελαφρές προσαρμογές στον συναλλαγματικό κίνδυνο, χρησιμοποιώντας την αποτίμηση και τα σχετικά θεμελιώδη μεγέθη ως κύριο οδηγό μας, ενώ αγνοούμε σε μεγάλο βαθμό τη βραχυπρόθεσμη μεταβλητότητα».

Σε αντίθεση με το 2022, όταν η εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία προκάλεσε αναταραχή στην αγορά λόγω της ενέργειας, η αντιστροφή αυτή τη φορά αιφνιδιάζει μια αγορά που είχε τοποθετηθεί για αποδυνάμωση του δολαρίου.

Ο δείκτης Bloomberg Dollar Spot Index βρίσκεται κοντά στα υψηλότερα επίπεδα των τελευταίων δύο μηνών και τα μεγέθη των δικαιωμάτων προαίρεσης δείχνουν ότι οι επενδυτές στοιχηματίζουν ότι μπορεί να ανέβει στο υψηλότερο επίπεδό του από τον Δεκέμβριο.

Για τους επενδυτές που χρηματοδοτούνται με δολάρια, το κόστος της αντιστάθμισης του συναλλαγματικού κινδύνου έχει μειωθεί σε μέσο όρο στο 0,28% για οκτώ σημαντικά ασιατικά νομίσματα, το χαμηλότερο επίπεδο εδώ και πάνω από ένα χρόνο, σύμφωνα με τις τριμηνιαίες προθεσμιακές υπονοούμενες αποδόσεις που συγκέντρωσε το Bloomberg.

Οι κινεζικές μετοχές έχουν λειτουργήσει ως ένα εκπληκτικό καταφύγιο, στηριζόμενες στη λογική ότι οι πιο διαφοροποιημένες ενεργειακές προμήθειες της χώρας την καθιστούν λιγότερο εξαρτημένη από τις ναυτιλιακές διαδρομές του Ορμούζ και τις εισαγωγές πετρελαίου. Εν τω μεταξύ, το δολάριο της Αυστραλίας έχει γίνει καταφύγιο, υποστηριζόμενο από τις υψηλότερες τιμές πετρελαίου και φυσικού αερίου και τις αυξανόμενες προσδοκίες για αύξηση των επιτοκίων στο εγγύς μέλλον. Η Μαλαισία αποτελεί έναν άλλο στόχο που περνά απαρατήρητος, λόγω της έκθεσής της στο πετρέλαιο και τις πρώτες ύλες και της εξασθενημένης συσχέτισης με άλλες αναδυόμενες αγορές, σύμφωνα με αναλυτή της Aletheia Capital.

«Όταν η μεταβλητότητα αυξάνεται απότομα, συχνά επιδιώκουμε να πουλήσουμε αντί να αγοράσουμε, για παράδειγμα πωλώντας puts σε περιουσιακά στοιχεία που νιώθουμε άνετα να κατέχουμε σε χαμηλότερα επίπεδα», δήλωσε ο Mοχίτ Μιρπούρι, εταίρος της SGMC Capital Pte. «Διατηρούμε επίσης αποθέματα ασφαλείας μέσω ομολόγων υψηλής ποιότητας με σύντομη διάρκεια και μιας σημαντικής κατανομής σε πολύτιμα μέταλλα όπως ο χρυσός και το ασήμι.»

Ο Χιρονόρι Ακιζάβα, διαχειριστής κεφαλαίων στην Tokio Marine Asset Management, δήλωσε ότι αυξάνει τα επίπεδα ρευστότητας, καθώς μια παρατεταμένη κρίση στη Μέση Ανατολή μπορεί να αυξήσει την πιθανότητα στασιμόπληθωρισμού. Ο Ντάνι Γουόνγκ, διευθύνων σύμβουλος της Areca Capital, εστιάζει σε μετοχές που συνδέονται με υψηλά μερίσματα και στην τοπική ζήτηση.

Με τις παραδοσιακές συσχετίσεις να βρίσκονται σε διαρκή μεταβολή, οι διαχειριστές αναφέρουν ότι η ευελιξία και η επιλεκτικότητα έχουν πλέον μεγαλύτερη σημασία από τη διαφοροποίηση.

«Οι παραδοσιακές αντισταθμίσεις κινδύνου δεν προσελκύουν τις συνήθεις ροές προς ασφαλή καταφύγια, οπότε στηριζόμαστε λιγότερο σε ευρείες διασταυρούμενες αντισταθμίσεις κινδύνου και περισσότερο στην επιλεκτική επιλογή μετοχών και στη στοχευμένη διαχείριση του μετοχικού κινδύνου», δήλωσε ο Γκάρι Ταν, διαχειριστής κεφαλαίων στην Allspring Global Investments. «Έχουμε μειώσει τον κίνδυνο, αυξάνοντας τα διαθέσιμα και στρέφοντας τις επενδύσεις μας σε αμυντικούς τίτλους».

Η ζήτηση για το δολάριο ενισχύθηκε σημαντικά, καθώς οι αγορές πετρελαίου αντιμετωπίζουν το ενδεχόμενο περαιτέρω περιορισμών στην παραγωγή, την ώρα που οι Ηνωμένες Πολιτείες απειλούν ότι θα διευρύνουν τη σύγκρουση με το Ιράν. Την ίδια στιγμή, η Τεχεράνη όρισε νέο ηγέτη και οι ένοπλες δυνάμεις της υποστήριξαν ότι διαθέτουν την ικανότητα να διεξάγουν πόλεμο υψηλής έντασης για μεγάλο χρονικό διάστημα.

Ο δείκτης Bloomberg Dollar Spot Index κατέγραψε άνοδο έως και 0,7%, μετά από άνοδο 1,3% την προηγούμενη εβδομάδα. Τα κέρδη περιορίστηκαν αργότερα, όταν οι Financial Times ανέφεραν ότι οι υπουργοί Οικονομικών των χωρών της G7 θα συζητήσουν το ενδεχόμενο συντονισμένης απελευθέρωσης πετρελαίου από στρατηγικά αποθέματα, με στόχο να συγκρατηθεί η εκτίναξη του ενεργειακού κόστους.

Η σουηδική κορόνα κατέγραψε τις μεγαλύτερες απώλειες μεταξύ των νομισμάτων της ομάδας G10, ενώ ακολούθησαν η βρετανική λίρα και η νορβηγική κορόνα. Στις αναδυόμενες αγορές, το μεγαλύτερο πλήγμα δέχθηκε το νοτιοαφρικανικό ραντ.

«Το δολάριο θεωρείται το απόλυτο ασφαλές καταφύγιο λόγω της υψηλής ρευστότητάς του, ενώ ενισχύεται και από την άνοδο των τιμών του πετρελαίου», δήλωσε ο Μάθιου Ράιαν, επικεφαλής στρατηγικής αγορών στην εταιρεία χρηματοοικονομικών υπηρεσιών Ebury. «Πιστεύουμε ότι το δολάριο θα συνεχίσει να κινείται ανοδικά όσο ο πόλεμος παρατείνεται χωρίς ορατό τέλος.»

Η εκτίναξη των τιμών του πετρελαίου έχει ενισχύσει τις πληθωριστικές ανησυχίες παγκοσμίως, οδηγώντας τους επενδυτές να μειώσουν τα στοιχήματα για μειώσεις επιτοκίων από τη Federal Reserve, που έως πρόσφατα ασκούσαν πιέσεις στο αμερικανικό νόμισμα. Το δολάριο ενισχύεται επίσης από τη θέση των Ηνωμένων Πολιτειών ως του μεγαλύτερου παραγωγού πετρελαίου στον κόσμο.

Οι στρατηγικοί αναλυτές της Bloomberg επισημαίνουν ότι η αρχική ενίσχυση του δολαρίου είναι τόσο ευρεία που δείχνει πως οι επενδυτές στην αγορά συναλλάγματος δεν προσπαθούν καν να διακρίνουν ποιο νόμισμα μπορεί να υπεραποδώσει. Αντίθετα, στρέφονται μαζικά στο μοναδικό ασφαλές καταφύγιο που φαίνεται αξιόπιστο στην τρέχουσα κρίση.

Το δολάριο είναι ένα από τα λίγα παραδοσιακά «καταφύγια» που έχουν προσφέρει προστασία στους επενδυτές, καθώς η σύγκρουση στη Μέση Ανατολή έχει προκαλέσει έντονες αναταράξεις στις χρηματοπιστωτικές αγορές. Τα αμερικανικά κρατικά ομόλογα, το ιαπωνικό γεν, το ελβετικό φράγκο και ο χρυσός έχουν δεχθεί πιέσεις, ενώ το δολάριο έχει κινηθεί ανοδικά.

Ανησυχία για το ιαπωνικό νόμισμα
Το γεν υποχώρησε εκ νέου τη Δευτέρα, σημειώνοντας πτώση 0,4%. Το ιαπωνικό νόμισμα διαπραγματεύεται πλέον κοντά σε επίπεδα που θα μπορούσαν να προκαλέσουν εικασίες για πιθανή παρέμβαση των αρχών στις αγορές συναλλάγματος.

«Οι Ιάπωνες αξιωματούχοι σίγουρα θα αισθάνονται άβολα βλέποντας την ισοτιμία δολαρίου–γεν να επιστρέφει προς το επίπεδο των 160», δήλωσε η Κάρολ Κονγκ, στρατηγικός αναλυτής της Commonwealth Bank of Australia στο Σίδνεϊ.

Την ίδια ώρα, τα στοιχεία για τις τοποθετήσεις των επενδυτών ενισχύουν τις προσδοκίες για περαιτέρω ενίσχυση του δολαρίου.

Τα hedge funds εμφανίζονται πλέον λιγότερο απαισιόδοξα για το αμερικανικό νόμισμα από οποιαδήποτε στιγμή μετά τον Ιανουάριο, σύμφωνα με στοιχεία της Commodity Futures Trading Commission για την εβδομάδα έως τις 3 Μαρτίου. Οι αρνητικές θέσεις τους στο δολάριο διαμορφώνονται πλέον περίπου στα 12,3 δισ. δολάρια, έναντι 18,9 δισ. δολαρίων την προηγούμενη εβδομάδα.

Και οι επενδυτές στην αγορά ομολόγων στηρίζουν την άνοδο του δολαρίου. Οι αγορές μεταθέτουν πλέον για τον Σεπτέμβριο την πιθανότητα μείωσης επιτοκίων κατά ένα τέταρτο της μονάδας από τη Federal Reserve. Στα τέλη Φεβρουαρίου, πριν ξεσπάσει ο πόλεμος, οι επενδυτές εκτιμούσαν ότι μια τέτοια μείωση θα μπορούσε να πραγματοποιηθεί ήδη από τον Ιούλιο.

Ορισμένοι traders στα παράγωγα ομολόγων ποντάρουν ακόμη και στο ενδεχόμενο η Federal Reserve να μην προχωρήσει σε καμία μείωση επιτοκίων μέσα στο έτος.

«Πρέπει να προετοιμαστούμε για υψηλότερες τιμές πετρελαίου στο άμεσο διάστημα και για αυξημένη αποστροφή κινδύνου», δήλωσε ο Ροντρίγκο Κατρίλ, στρατηγικός αναλυτής της National Australia Bank. Αυτό σημαίνει «ισχυρότερο δολάριο, ενώ οικονομίες που εξαρτώνται από την ενέργεια — όπως η Ευρώπη και η Ιαπωνία — είναι πιθανό να πληγούν περισσότερο από οικονομίες που είναι ενεργειακά ανεξάρτητες, όπως η Αυστραλία».