Η εσωτερική αλληλογραφία μεταξύ των ταμείων που μπορεί να απέχουν δύο τετράγωνα, μέχρι να πιστοποιηθεί ο χρόνος ασφάλισης μπορεί να διαρκέσει και δύο χρόνια!

Σύμφωνα με τη νέα διάταξη που περιλαμβάνεται στο πολυνομοσχέδιο του υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών με φορολογικές και άλλες διατάξεις, την αποκλειστική αρμοδιότητα για την έκδοση της σύνταξης θα έχει πλέον το τελευταίο Ταμείο ανεξάρτητα από τον χρόνο ασφάλισης πού έχει διανύσει ο ασφαλισμένος σε άλλα ταμεία.

Η ρύθμιση στην πράξη, καταργεί τα στάδια εσωτερικής αλληλογραφίας για τον προσδιορισμό αρμοδιότητας. Η αίτηση παραμένει στο τελευταίο ταμείο και εξετάζεται από αυτό. Όλος ο χρόνος διαδοχικής επικουρικής ασφάλισης αντιμετωπίζεται ως ενιαίος εντός του Κλάδου Επικουρικής Ασφάλισης του e-ΕΦΚΑ, και όχι μόνο η 15ετία που ισχύει σήμερα.

Έτσι εκτιμάται ότι η επικουρική σύνταξη θα εκδίδεται άμεσα, με τη fast-track διαδικασία (δηλαδή με επιταχυνόμενη διαδικασία χωρίς καθυστερήσεις), μόλις εκδοθεί η κύρια σύνταξη.

Η προωθούμενη νομοθετική ρύθμιση προβλέπει ότι η επικουρική σύνταξη θα εκδίδεται εφεξής από τον τελευταίο φορέα ασφάλισης πριν από τη συνταξιοδότηση, χωρίς να εξετάζεται σε ποιο ταμείο έχει συγκεντρωθεί ο περισσότερος χρόνος. Με το ισχύον σύστημα, όταν ένας ασφαλισμένος έχει διανύσει χρόνο σε περισσότερα από ένα επικουρικά ταμεία, προηγείται έρευνα για τον προσδιορισμό του αρμόδιου φορέα, δηλαδή ποιος συγκεντρώνει τον μεγαλύτερο χρόνο ασφάλισης και ποιος πληροί τις προϋποθέσεις απονομής. Η διαδικασία αυτή συνεπάγεται ανταλλαγή εγγράφων, υπηρεσιακή αλληλογραφία και μεταφορά φακέλων μεταξύ διαφορετικών διευθύνσεων του ΕΦΚΑ.

Στην πράξη, οι υπηρεσίες μπορεί να αφιερώσουν μήνες μόνο για να αποφανθούν ποιος θα αναλάβει την υπόθεση, ιδιαίτερα όταν εμπλέκονται πρώην ταμεία με ανομοιογενή αρχεία, χειρόγραφες καρτέλες ενσήμων και περιορισμένη ψηφιοποίηση. Δεν είναι λίγες οι περιπτώσεις όπου η αναμονή για την επικουρική σύνταξη υπερβαίνει τα δύο έτη.

Η πολυπλοκότητα εντείνεται και από το γεγονός ότι εφαρμόζονται διαφορετικοί κανόνες ανάλογα με τον συνολικό χρόνο επικουρικής ασφάλισης. Εάν ο χρόνος είναι τουλάχιστον 15 έτη, η απονομή μπορεί να πραγματοποιηθεί από τον φορέα στον οποίο υποβάλλεται η αίτηση. Αν όμως ο ασφαλισμένος διαθέτει μεγαλύτερη διάρκεια, όπως 25 ή 30 χρόνια, αρμόδιος θεωρείται ο φορέας με τον περισσότερο χρόνο ασφάλισης, γεγονός που ανοίγει νέο κύκλο ελέγχων και εσωτερικής αλληλογραφίας.

Τι αλλάζει με τη νέα ρύθμιση
Η νέα διάταξη ανατρέπει τη μέχρι σήμερα πρακτική, καθιστώντας την αρμοδιότητα αυτοματοποιημένη. Ο τελευταίος φορέας ασφάλισης θα αναλαμβάνει υποχρεωτικά την έκδοση της επικουρικής σύνταξης, χωρίς προηγούμενο έλεγχο για το πού εντοπίζεται ο μεγαλύτερος χρόνος.

Έτσι καταργούνται τα στάδια διασταύρωσης μεταξύ υπηρεσιών και οι διαδοχικές μεταβιβάσεις φακέλων, ενώ ο χρόνος διαδοχικής επικουρικής ασφάλισης θα αντιμετωπίζεται ενιαία εντός του Κλάδου Επικουρικής Ασφάλισης του e-ΕΦΚΑ και όχι αποσπασματικά, όπως συμβαίνει σήμερα.

Στόχος του υπουργείου είναι η επικουρική να εκδίδεται σχεδόν ταυτόχρονα με την κύρια σύνταξη, περιορίζοντας τις χρονικές αποκλίσεις που παρατηρούνται σήμερα. Η εκτίμηση είναι ότι, μετά την απονομή της κύριας σύνταξης, θα ενεργοποιείται άμεσα και η διαδικασία για την επικουρική, με ταχύτερη ροή και χωρίς τις καθυστερήσεις που προκαλεί ο προσδιορισμός αρμοδιότητας.

Οι επικουρικές στο επίκεντρο
Η παρέμβαση αυτή έρχεται σε μια περίοδο κατά την οποία οι εκκρεμείς κύριες συντάξεις έχουν μειωθεί αισθητά, αλλά το πρόβλημα έχει μετατοπιστεί στις επικουρικές.

Τα τελευταία διαθέσιμα στοιχεία δείχνουν ότι οι ληξιπρόθεσμες κύριες συντάξεις, δηλαδή όσες εκκρεμούν πάνω από 90 ημέρες, υποχωρούν κάτω από τις 15.000, ενώ οι επικουρικές φθάνουν περίπου τις 31.000. Τα μεγέθη αυτά καταδεικνύουν τη δυσκολία διαχείρισης του υφιστάμενου μοντέλου, ιδίως σε περιπτώσεις διαδοχικής ασφάλισης και διαφορετικών καθεστώτων.

Παράλληλα, βρίσκεται σε εξέλιξη η ολοκλήρωση της ψηφιοποίησης του φυσικού αρχείου του ΕΦΚΑ. Έχουν ήδη σαρωθεί 53 εκατομμύρια έγγραφα που είχαν εντοπιστεί σε αποθηκευτικούς χώρους, ενώ προχωρά ο έλεγχος και η καταχώρισή τους στο ατομικό ασφαλιστικό ιστορικό κάθε ασφαλισμένου. Το τελικό στάδιο της μετάβασης εκτιμάται ότι θα ολοκληρωθεί μετά το καλοκαίρι του 2026, επιτρέποντας ταχύτερη και ασφαλέστερη έκδοση συντάξεων, ιδιαίτερα στις πιο σύνθετες περιπτώσεις επικουρικών.

Επιπλέον, η ενίσχυση των ηλεκτρονικών διασταυρώσεων μέσω του νέου πληροφοριακού συστήματος του ΕΦΚΑ και η διασύνδεσή του με το «Εργάνη ΙΙ» αναμένεται να βελτιώσουν την ποιότητα των δεδομένων, περιορίζοντας σφάλματα και καθυστερήσεις που σήμερα οφείλονται σε ασυμφωνίες ή ελλιπή στοιχεία.

Αυτό καταργεί την προηγούμενη πρακτική όπου ο φορέας με τα περισσότερα ένσημα ήταν αυτός που αναλάμβανε την εξέταση, μια διαδικασία που απαιτούσε εσωτερική αλληλογραφία και πολλαπλά βήματα ελέγχου. Με την απλούστευση αυτή, οι υπηρεσίες θα μπορούν να μειώσουν δραστικά τους χρόνους έκδοσης, λύνοντας ένα χρόνιο πρόβλημα που επιβράδυνε τόσο την επεξεργασία των περίπλοκων περιπτώσεων όσο και των απλών αιτήσεων.

Πώς λειτουργεί το νέο σύστημα για τη διαδοχική ασφάλιση

Με το ισχύον καθεστώς, για να εκδοθεί επικουρική σύνταξη σε περίπτωση διαδοχικής ασφάλισης, υπήρχε δυσκολία στον προσδιορισμό του αρμόδιου ταμείου όταν οι ασφαλισμένοι είχαν διανύσει σημαντικό χρόνο σε περισσότερους από έναν φορείς, γεγονός που μεταφραζόταν σε πολυετείς καθυστερήσεις. Η νέα ρύθμιση εισάγει μοναδική διαδικασία επεξεργασίας από τον τελευταίο ασφαλιστικό φορέα όπου ήταν εγγεγραμμένος ο ασφαλισμένος, ανεξαρτήτως του πού συγκεντρώθηκαν τα περισσότερα χρόνια ασφάλισης. Με την κατάργηση των ενδιάμεσων σταδίων αλληλογραφίας και αναζήτησης στοιχείων ανάμεσα σε ταμεία, οι χρονοβόρες καθυστερήσεις, που σε ορισμένες περιπτώσεις ξεπερνούσαν τα δύο χρόνια, αναμένεται να περιοριστούν σημαντικά.

Αναδιάρθρωση της διαδικασίας και απλούστευση

Η μεταρρύθμιση αναμένεται να «ξεμπλοκάρει» δεκάδες χιλιάδες εκκρεμείς αιτήσεις, επιτρέποντας στις υπηρεσίες να διαχειριστούν πιο αποτελεσματικά τόσο τις σύνθετες περιπτώσεις διαδοχικής ασφάλισης όσο και τις αιτήσεις όπου ο χρόνος ασφάλισης αφορά ένα μόνο ταμείο. Η απλούστευση της διαδικασίας θα επιτρέψει στον ΕΦΚΑ να επικεντρωθεί περισσότερο στην ταχεία έκδοση και των υπόλοιπων αιτήσεων, βελτιώνοντας συνολικά την ταχύτητα και την ποιότητα της παρεχόμενης υπηρεσίας προς τους δικαιούχους.

Επιδιώξεις και επιπτώσεις για ασφαλισμένους

Η αλλαγή αυτή φέρνει ένα νέο πλαίσιο, πιο λειτουργικό και λιγότερο γραφειοκρατικό, που εκτιμάται ότι θα μειώσει σημαντικά τους χρόνους αναμονής για χιλιάδες συνταξιούχους που έχουν υποβάλει αίτηση χωρίς να λάβουν απάντηση για μεγάλο διάστημα. Με τη νέα προσέγγιση, η επικουρική σύνταξη τείνει να γίνει μια πολύ πιο άμεση και προβλέψιμη διαδικασία, δίνοντας λύση σε ένα από τα πιο επίμονα προβλήματα του ασφαλιστικού μηχανισμού και ενισχύοντας τη λειτουργική αποδοτικότητα των υπηρεσιών κοινωνικής ασφάλισης.

Συντάξεις Φεβρουαρίου 2026 – Πώς θα γίνουν οι πληρωμές

Η διαδικασία καταβολής χωρίζεται σε δύο κύριες φάσεις:

• Μη μισθωτοί: Τρίτη 27 Ιανουαρίου 2026

• Μισθωτοί: Πέμπτη 29 Ιανουαρίου 2026

Τρίτη 27 Ιανουαρίου 2026 – Πληρωμές για:

• ΟΑΕΕ

• ΟΓΑ

• ΕΤΑΑ (μη μισθωτών)

• Κύριες συντάξεις που απονεμήθηκαν από τη σύσταση του ΕΦΚΑ και μετά
  (ν. 4387/2016 – μέσω ΟΠΣ-ΕΦΚΑ)

• Όλες οι επικουρικές συντάξεις του ιδιωτικού τομέα
  (μισθωτών και μη μισθωτών)

Πέμπτη 29 Ιανουαρίου 2026 – Πληρωμές για:

• ΙΚΑ – ΕΤΑΜ

• Συντάξεις Δημοσίου

• Προσωρινές συντάξεις
  (Ένοπλες Δυνάμεις, Σώματα Ασφαλείας, Πυροσβεστικό Σώμα)

• ΝΑΤ και ΚΕΑΝ

• ΕΤΑΠ – ΜΜΕ

• ΕΤΑΤ

• ΤΣΕΑΠΓΣΟ και ΤΣΠ-ΗΣΑΠ

• Συνταξιούχοι ΔΕΗ και ΟΤΕ

• Επικουρικές συντάξεις Δημοσίου

Αν και στον νέο Προϋπολογισμό δεν υπάρχει σχετική πρόβλεψη για αύξηση, εντούτοις στα συναρμόδια υπουργεία Εθνικής Οικονομίας και Εργασίας έχουν αρχίσει συζητήσεις για την απόδοση αύξησης, ενδεχομένως από το δεύτερο εξάμηνο του 2026, για την περαιτέρω στήριξη στα εισοδήματα των συνταξιούχων. Οι αυξήσεις στις επικουρικές αφορούν 1,5 εκατομμύριο συνταξιούχους και εκτιμάται ότι μπορεί να κυμανθούν μεταξύ 2,4% και 3%. Από τη διοίκηση του ΕΦΚΑ θεωρούν βέβαιο ότι ο τομέας της επικούρησης θα κλείσει πλεονασματικός κοντά στα 200 εκατ. ευρώ και η εξάμηνη στάση αναμονής σχετίζεται με τον ρυθμό της αύξησης απονομής νέων συντάξεων.

Επικουρικές: Πώς και ποιοι συνταξιούχοι οφελούνται

Σε κάθε περίπτωση πάντως, πριν από οποιαδήποτε απόφαση για αύξηση, θα προηγηθεί αναλογιστική εκτίμηση για το ακριβές ύψος της αύξησης που μπορεί να καταβάλει το ΕΤΕΑΕΠ χωρίς να διακινδυνεύσει τη βιωσιμότητά του. Να σημειωθεί ότι εκκρεμεί η εκκαθάριση τουλάχιστον 80.000 αιτήσεων επικούρησης. Πάντως, η αναθεώρηση προς τα πάνω του αρχικού πλεονάσματος οφείλεται στην αύξηση των εσόδων κατά 80 εκατ. ευρώ από εισφορές εργοδοτών (60 εκατ.) και ασφαλισμένων (20 εκατ.) λόγω ενίσχυσης της απασχόλησης. Είναι η πρώτη φορά που ο κλάδος επικουρικής ασφάλισης του ΕΦΚΑ θα εμφανίσει τόσο μεγάλο πλεόνασμα από το 2020 και μετά, οπότε η κυβέρνηση αποκατέστησε τις περικοπές των επικουρικών συντάξεων που είχαν υποστεί οι συνταξιούχοι από τις ρυθμίσεις του Νόμου Κατρούγκαλου. Σύμφωνα με τον νόμο, όταν υπάρχει πλεόνασμα, το Ταμείο μπορεί να προχωρά σε αύξηση των επικουρικών συντάξεων, όμως σε καμία περίπτωση δεν μπορεί να προχωρά σε μειώσεις, ακόμα και αν ο φορέας είναι ελλειμματικός.

Μετά το 2015 ο υπολογισμός των επικουρικών συντάξεων έγινε δυσμενέστερος για τους νέους συνταξιούχους. Ετσι, από 1ης/1/2015 εφαρμόζεται διπλός τρόπος υπολογισμού στις επικουρικές συντάξεις. Για τα έτη ασφάλισης έως το 2014 η επικουρική σύνταξη προκύπτει με συντελεστή 0,45% ανά έτος και με βάση τις συντάξιμες αποδοχές που είχαν οι ασφαλισμένοι από το 2002 έως το 2014. Για τα έτη από το 2015 και μετά μετρούν οι εισφορές και η ηλικία συνταξιοδότησης. Δηλαδή, όσο περισσότερες είναι οι εισφορές και όσο πιο αργά (προς τα 67) βγαίνει κάποιος στη σύνταξη, τόσο μεγαλύτερη θα είναι και η επικουρική του σύνταξη. Στο τμήμα σύνταξης για τα έτη έως το 2014 επιβάλλεται μείωση 6% έως 30%, όταν ο ασφαλισμένος αποχωρεί με καθεστώς μειωμένης σύνταξης.

Αντίθετα, για τα έτη από 2015 και μετά η ποινή πρόωρης εξόδου «αντικαταστάθηκε» από τους συντελεστές μείωσης των επικουρικών ανάλογα με την ηλικία αποχώρησης. Η μέση επικουρική σύνταξη είναι στα 195 ευρώ τον μήνα και με αύξηση της τάξης του 2,4%, δηλαδή όσο και στις κύριες συντάξεις, θα φτάσει στα 200 ευρώ. Αυτό σημαίνει ότι η μέση επιβάρυνση για το Ταμείο θα είναι 5 ευρώ μηνιαίως, δηλαδή 72 ευρώ ετησίως. Οι συνταξιούχοι των τραπεζών λαμβάνουν τις υψηλότερες επικουρικές συντάξεις, με ανώτερη τα 450 ευρώ, ενώ τη μικρότερη επικουρική καταβάλλει το επικουρικό του ΤΣΜΕΔΕ, με μόλις 71 ευρώ καθαρά. Οι χαμηλές επικουρικές του ΤΣΜΕΔΕ οφείλονται στις πολύ χαμηλές εισφορές που καταβάλλουν οι ασφαλισμένοι μηχανικοί για επικουρική σύνταξη. Η μέση επικουρική του ΙΚΑ ανέρχεται στα 186 ευρώ καθαρά, του ΝΑΤ στα 286 ευρώ, των δικηγόρων (ΤΕΑΔ) φτάνει στα 234 ευρώ καθαρά, ενώ του Δημοσίου (ΤΕΑΔΥ) διαμορφώνεται στα 185 ευρώ. Από τις ΔΕΚΟ, η μέση επικουρική από το ταμείο της ΔΕΗ είναι 340 ευρώ καθαρά, ενώ στο επικουρικό του ΟΤΕ είναι 241 ευρώ καθαρά τον μήνα.

Μεγαλύτερα έσοδα

Με πλεόνασμα κοντά στο 1 δισ. ευρώ αναμένεται να κλείσει ο προϋπολογισμός του ΕΦΚΑ στο τέλος του 2026, καθώς τα έσοδα από ασφαλιστικές εισφορές θα είναι αυξημένα, λαμβάνοντας υπόψη την αύξηση της απασχόλησης, του κατώτατου, αλλά και του μέσου μισθού, τη χρήση της ψηφιακής κάρτας αλλά και την αύξηση των μισθών σε δημόσιους υπαλλήλους και Σώματα Ασφαλείας. Συγκεκριμένα, το ισοζύγιο των ασφαλιστικών ταμείων (κατά ESA) για το 2026 προβλέπεται να παρουσιάσει πλεόνασμα ύψους 1,107 δισ. ευρώ και μείωση κατά 159 εκατ. ευρώ σε σχέση με τις εκτιμήσεις για το οικονομικό έτος 2025. Ειδικότερα, τα έσοδα προβλέπεται να είναι αυξημένα κατά 1,299 δισ. ευρώ, κυρίως λόγω της αύξησης κατά 916 εκατ. ευρώ των εισπράξεων από ασφαλιστικές εισφορές (συμπεριλαμβανομένων αυτών από ρυθμίσεις οφειλών).

Σύμφωνα με τα στοιχεία του ΕΦΚΑ, ο κλάδος επικουρικής ασφάλισης (ΕΤΕΑΕΠ) αναμένεται να εμφανίσει για το 2025 πλεόνασμα-έκπληξη που θα ξεπεράσει τα 188 εκατομμύρια ευρώ, γεγονός που δημιουργεί τις προϋποθέσεις για αυξήσεις στις επικουρικές συντάξεις. Πρόκειται για την αναθεωρημένη εκτίμηση του Διοικητικού Συμβουλίου του ΕΦΚΑ το οποίο αρχικά είχε προβλέψει ότι το πλεόνασμα θα έφθανε τα 115 εκατομμύρια ευρώ.

Ρεκόρ πενταετίας

Η αναθεώρηση προς τα πάνω του αρχικού πλεονάσματος οφείλεται στην αύξηση των εσόδων κατά 80 εκατ. ευρώ από εισφορές εργοδοτών (60 εκατ. ) και ασφαλισμένων (20 εκατ. ) λόγω αύξησης της απασχόλησης. Είναι η πρώτη φορά που ο κλάδος επικουρικής ασφάλισης του ΕΦΚΑ θα εμφανίσει τόσο μεγάλο πλεόνασμα από το 2020 και μετά που η κυβέρνηση αποκατέστησε τις περικοπές των επικουρικών συντάξεων που είχαν υποστεί οι συνταξιούχοι από τις ρυθμίσεις του νόμου Κατρούγκαλου.

Με βάση τη ρήτρα μηδενικού ελλείμματος του νόμου Κατρούγκαλου, αυξήσεις επιτρέπονται μόνο όταν το ταμείο δεν εμφανίζει έλλειμμα

Το πλεόνασμα των περίπου 190 εκατ. ευρώ ανοίγει τον δρόμο για το «ξεπάγωμα» των αυξήσεων στις επικουρικές συντάξεις για 1,3 εκατομμύρια συνταξιούχους. Με βάση τη ρήτρα μηδενικού ελλείμματος του νόμου Κατρούγκαλου, αυξήσεις επιτρέπονται μόνο όταν το ταμείο δεν εμφανίζει έλλειμμα – ενώ μειώσεις απαγορεύονται ακόμη και αν ο φορέας είναι ελλειμματικός.

Η ρήτρα

Με το πλεόνασμα του 2025, η ρήτρα αυτή παύει να αποτελεί εμπόδιο και πλέον η απόφαση για το «πράσινο φως» στις αυξήσεις περνά στο Υπουργείο Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης. Η τελική απόφαση για το ύψος της αύξησης στις επικουρικές συντάξεις θα ληφθεί εντός του 2026, με βάση τα πραγματικά οικονομικά στοιχεία του 2025.

Το πλεόνασμα διασφαλίζει ότι το ταμείο μπορεί όχι μόνο να αντέξει την αύξηση, αλλά και να παραμείνει πλεονασματικό στη συνέχεια. Πριν την απόφαση, θα προηγηθεί αναλογιστική μελέτη που θα καθορίσει το ακριβές ποσοστό αύξησης που μπορεί να καταβάλει το ΕΤΕΑΕΠ χωρίς να τίθεται σε κίνδυνο η βιωσιμότητά του.

Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις η αύξηση θα κυμαίνεται κοντά στο 3%. Η μέση επικουρική σύνταξη ανέρχεται σήμερα σε 195 ευρώ μικτά, οπότε μια ενδεχόμενη αύξηση 3% θα διαμορφώσει την σύνταξη στα 201 ευρώ.

Το κόστος

Το ετήσιο κόστος – ανά σύνταξη – φθάνει τα 72 ευρώ και το σύνολο της ετήσιας επιβάρυνσης του ταμείου ανέρχεται στα 93,6 εκατ. ευρώ, ποσό που ισοδυναμεί με το μισό πλεόνασμα των 188 εκατ. ευρώ.

Τέλος θα πρέπει να αναφέρουμε ότι η υψηλότερη μέση επικουρική σύνταξη καταβάλλεται από το επικουρικό ταμείο της πρώην Αγροτικής τράπεζας (ΕΛΕΜ) με μέση επικουρική 438 ευρώ καθαρά και ακολουθεί το επικουρικό της Εμπορικής με 417 ευρώ καθαρό ποσό.

Τις χαμηλότερες επικουρικές συντάξεις καταβάλλει το επικουρικό του ΤΣΜΕΔΕ με μόλις 71 ευρώ καθαρά. Οι χαμηλές επικουρικές του ΤΣΜΕ ΔΕ οφείλονται στις πολύ χαμηλές εισφορές που καταβάλουν οι ασφαλισμένοι μηχανικοί για επικουρική σύνταξη.

Η καινοτόμος αυτή ρύθμιση αφορά όλους τους ασφαλιστικούς φορείς και στοχεύει στην απλοποίηση των διαδικασιών. Οι επικουρικές συντάξεις Οκτωβρίου 2025 θα καταβάλλονται παράλληλα με τις αντίστοιχες κύριες, ενώ τα χρήματα θα εμφανίζονται στους τραπεζικούς λογαριασμούς το απόγευμα της προηγούμενης εργάσιμης ημέρας.

Συντάξεις: Χρονοδιάγραμμα πληρωμών για μη μισθωτούς Οι μη μισθωτοί συνταξιούχοι θα λάβουν τις συντάξεις τους την Πέμπτη 25 Σεπτεμβρίου 2025. Αυτή η ημερομηνία αφορά ευρύ φάσμα ασφαλιστικών φορέων και καλύπτει σημαντικό αριθμό δικαιούχων.

Συγκεκριμένα, την ίδια ημερομηνία θα πραγματοποιηθούν οι εξής καταβολές:

• ΟΑΕΕ: Πληρωμή συντάξεων την Πέμπτη 25 Σεπτεμβρίου
• ΟΓΑ: Καταβολή παροχών την ίδια ημερομηνία
• ΕΤΑΑ μη μισθωτών: Πίστωση συντάξεων στις 25 Σεπτεμβρίου
• Συνταξιούχοι ΕΦΚΑ από 1.1.2017 (νόμος 4387/2016): Ενιαία πληρωμή
• Επικουρικές συντάξεις ιδιωτικού τομέα: Ταυτόχρονη καταβολή

Ημερομηνίες καταβολής για μισθωτούς συνταξιούχους

Περισσότεροι από 1.700.000 μισθωτοί συνταξιούχοι θα δουν τις συντάξεις τους πιστωμένες τη Δευτέρα 29 Σεπτεμβρίου 2025. Αυτή η μαζική καταβολή αντιπροσωπεύει τη μεγαλύτερη κατηγορία δικαιούχων και περιλαμβάνει διάφορους κλάδους.

Οι φορείς που θα προβούν σε πληρωμές την 29η Σεπτεμβρίου περιλαμβάνουν το ΙΚΑ-ΕΤΑΜ, το Δημόσιο, τις προσωρινές συντάξεις Ενόπλων Δυνάμεων και Σωμάτων Ασφαλείας, καθώς και το Πυροσβεστικό Σώμα. Επιπλέον, το ΝΑΤ, ΚΕΑΝ, ΕΤΑΠ-ΜΜΕ, ΕΤΑΤ, ΤΣΕΑΠΓΣΟ, ΤΣΠ-ΗΣΑΠ, ΔΕΗ και ΟΤΕ θα ακολουθήσουν το ίδιο χρονοδιάγραμμα.

Η εκκαθάριση θα γίνεται σταδιακά και θα αποδίδεται από το τέλος Ιουνίου και στους επόμενους μήνες στους δικαιούχους, σύμφωνα με την Απογευματινή. Την προσαύξηση θα λάβουν όσοι συνταξιοδοτήθηκαν από το 2015 και μετά, η οποία υπολογίζεται με ποσοστό 0,075% ανά έτος για καθεμία μονάδα επιπλέον εισφοράς που πλήρωναν οι ασφαλισμένοι έως το 2014, οι οποίες στα συγκεκριμένα Ταμεία κυμαίνονταν από 6% έως 17%.

Από 1/1/2015 εφαρμόζεται διπλός τρόπος υπολογισμού στις επικουρικές συντάξεις. Για τα έτη ασφάλισης έως το 2014, η επικουρική σύνταξη προκύπτει με συντελεστή 0,45% ανά έτος και με βάση τις συντάξιμες αποδοχές που είχαν οι ασφαλισμένοι από το 2002 έως το 2014.

Το ΣτΕ έκρινε αντισυνταγματικές τις περικοπές για τα δώρα και το επίδομα αδείας που έγιναν με βάση τους νόμους για τη δημοσιονομική προσαρμογή το 2012, αλλά και για το 11μηνο ανάμεσα στο 2015-2016, ενώ τώρα το Τμήμα (Εργατικών Διαφορών) του Αρείου Πάγου έκρινε το αντίθετο. Λόγω, λοιπόν, της αντίθεσης ανάμεσα στα δύο Ανώτατα Δικαστήρια η αμετάκλητη απόφαση επί του θέματος θα ληφθεί από το ΑΕΔ, όπου μετέχουν οι πρόεδροι των ανώτατων δικαστηρίων της χώρας και μέλη τους.

Η απόφαση του Αρείου Πάγου

Ειδικότερα, ο Αρειος Πάγος (Β Τμήμα) με απόφασή του και με πρόεδρο τον αρχαιότερο αντιπρόεδρό του, Νικόλαο Πιπιλίγκα, έκρινε ότι οι περικοπές δώρων και επιδόματος αδείας που έγιναν στα μνημονιακά χρόνια και για το 11μηνο, ειδικά, διότι αυτό έκρινε στη συγκεκριμένη δίκη, για τις επικουρικές συντάξεις του ιδιωτικού τομέα, είναι συνταγματικές και εξ αυτού νόμιμες.

Το σκεπτικό των αρεοπαγιτών, σε αντίθεση με εκείνο της πλειοψηφίας της Ολομελείας του Συμβουλίου της Επικρατείας που είχε κρίνει υπέρ της αντισυνταγματικότητας των περικοπών, είναι ότι δεν απαιτείται για τις όποιες περικοπές αναλογιστική μελέτη για τις επιπτώσεις, γιατί οι περικοπές έγιναν για την εξυπηρέτηση θεμάτων γενικότερου ενδιαφέροντος, που άπτονται του δημοσίου συμφέροντος, καθώς σχετίζονται με την οικονομική διάσωση της χώρας.

Ειδικότερα η απόφαση του Αρείου Πάγου θεμελιώνει ως εξής τη συνταγματικότητα των περικοπών:

«Η κατάργηση από 1-1-2013 των τριών επιδομάτων στους συνταξιούχους των αναφερομένων φορέων, εντάσσεται σε ένα πλέγμα ρυθμίσεων με τις οποίες ο νομοθέτης, αντιμέτωπος με την οικονομική κατάρρευση της χώρας και αδυνατώντας να χρηματοδοτεί τους οργανισμούς κοινωνικής ασφάλισης στον ίδιο βαθμό με το παρελθόν, εγκαθίδρυσε νέο σύστημα κοινωνικής ασφάλισης, τη βιωσιμότητα του οποίου στηρίζουν παράλληλα με τους διατιθέμενους προς τούτο, μειωμένους, κρατικούς πόρους, και συγκεκριμένες κατηγορίες συνταξιούχων με τα προεκτεθέντα χαρακτηριστικά».

Και η απόφαση συνεχίζει τονίζοντας πως «οι συνταξιούχοι υποβάλλονται σε θυσία μέρους του εκ συντάξεων εισοδήματος τους χάριν τόσο της αποκατάστασης της δημοσιονομικής ισορροπίας όσο και της βιωσιμότητας των οργανισμών κοινωνικής ασφάλισης. Εν όψει τούτων, η επίμαχη με κατάργηση των επιδομάτων εορτών και αδείας, ευρίσκει έρεισμα στον νόμο, και εντάσσεται σε ένα ευρύτερο πρόγραμμα, αφενός για την αποκατάσταση της δημοσιονομικής ισορροπίας της χώρας και, αφετέρου, σύμφωνα με την επιταγή του άρθρου 22 παρ. 5 του Συντάγματος, για τη μεταρρύθμιση του ασφαλιστικού συστήματος, χάριν της βιωσιμότητάς του. Συνεπώς, η θέσπισή τους εξυπηρετεί σκοπούς δημοσίου συμφέροντος και όχι, απλώς, ταμειακό συμφέρον του Δημοσίου ή των λοιπών φορέων Κοινωνικής Ασφάλισης, καθ’ όσον τα ποσά που περικόπτονται παραμένουν στην περιουσία των ως άνω οργανισμών προς ενίσχυση της βιωσιμότητας αυτών και συνακόλουθα την εξυπηρέτηση των συνταξιούχων στο σύνολό τους».

Η αντίθεση του ΣτΕ

Αντίθετα, το Συμβούλιο της Επικρατείας με σειρά αποφάσεων της Ολομέλειας το 2015 έκρινε τις μνημονιακές περικοπές ως αντισυνταγματικές, με βασικό σκεπτικό ότι για αυτές ήταν απαραίτητες αναλογιστικές μελέτες προκειμένου να υπάρχει πραγματική καταγραφή και αξιολόγηση των επιπτώσεων που προκλήθηκαν σε συνταξιούχους είτε στις κύριες είτε στις επικουρικές συντάξεις.

Συγκεκριμένα, σύμφωνα με την Ολομέλεια του ΣτΕ, το Σύνταγμα επιβάλλει στο κράτος, όταν λαμβάνονται μέτρα περικοπής των συντάξεων να προβαίνει «σε ειδική και εμπεριστατωμένη και επιστημονικά τεκμηριωμένη μελέτη, από την οποία να προκύπτει εφ’ ενός μεν ότι τα συγκεκριμένα μέτρα είναι πράγματι πρόσφορα, αλλά και αναγκαία για την αποτελεσματική αντιμετώπιση του προβλήματος της βιωσιμότητας των φορέων κοινωνικής ασφάλισης εν όψει των παραγόντων που το προκάλεσαν, έτσι ώστε η λήψη των μέτρων αυτών να είναι σύμφωνη με τις συνταγματικές αρχές της αναλογικότητας και της ισότητας στα δημόσια βάρη, και αφετέρου, ότι οι επιπτώσεις από τα μέτρα αυτά στο βιοτικό επίπεδο των πληττομένων προσώπων, συνδυαζόμενες με άλλα τυχόν ληφθέντα μέτρα (φορολογικά κ.ά.), αλλά και με το σύνολο των κοινωνικοοικονομικών συνθηκών της δεδομένης συγκυρίας, δεν έχουν αθροιστικά αποτέλεσμα τέτοιο που να οδηγεί σε ανεπίτρεπτη, παραβίαση του πυρήνα του συνταγματικού δικαιώματος σε κοινωνική ασφάλιση».

Και για τις δύο αυτές αντίθετες αποφάσεις περί των μνημονιακών περικοπών καλείται πλέον να επιληφθεί το ΑΕΔ στο κομμάτι που αφορά μόνον τις επικουρικές στον ιδιωτικό τομέα, γιατί αυτό ήταν το αντικείμενο της δίκης, επί του οποίου αποφάσισε ο Αρειος Πάγος, και όχι το σύνολο των περικοπών που δεν παραπέμπονται στο Ανώτατο Ειδικό Δικαστήριο.

Στο Ανώτατο Ειδικό Δικαστήριο μετέχουν οι πρόεδροι των ανωτάτων δικαστηρίων (Συμβουλίου Επικρατείας, Αρείου Πάγου και Ελεγκτικού Συνεδρίου) και ανώτατοι δικαστικοί.