Η ηλεκτρονική πλατφόρμα της ΑΑΔΕ παραμένει διαθέσιμη για την υποβολή δηλώσεων, ωστόσο κάθε αρχική ή τροποποιητική δήλωση που κατατίθεται από εδώ και στο εξής θεωρείται εκπρόθεσμη, με αποτέλεσμα να επιβάλλονται τα προβλεπόμενα πρόστιμα και, όπου απαιτείται, τόκοι καθυστέρησης.

Τα πρόστιμα για τις εκπρόθεσμες δηλώσεις

Οι κυρώσεις διαφέρουν ανάλογα με το είδος της δήλωσης και την ιδιότητα του φορολογουμένου.

Για μηδενικές ή πιστωτικές δηλώσεις, στις οποίες δεν προκύπτει φόρος προς καταβολή ή προκύπτει επιστροφή φόρου, επιβάλλεται διοικητικό πρόστιμο ύψους 100 ευρώ.

Το ίδιο πρόστιμο των 100 ευρώ ισχύει και για τα φυσικά πρόσωπα που υποβάλλουν εκπρόθεσμα χρεωστική δήλωση. Στην περίπτωση αυτή, όμως, ο οφειλόμενος φόρος επιβαρύνεται επιπλέον με τόκους εκπρόθεσμης καταβολής, οι οποίοι ανέρχονται σε 0,73% για κάθε μήνα καθυστέρησης.

Για τους ελεύθερους επαγγελματίες και τις ατομικές επιχειρήσεις, οι κυρώσεις είναι αυστηρότερες. Όσοι τηρούν απλογραφικά βιβλία αντιμετωπίζουν πρόστιμο 250 ευρώ, ενώ για όσους τηρούν διπλογραφικά βιβλία το πρόστιμο διαμορφώνεται στα 500 ευρώ.

Ποιοι μπορούν ακόμη να υποβάλουν εμπρόθεσμα δήλωση

Παρότι η γενική προθεσμία έχει λήξει, υπάρχουν συγκεκριμένες εξαιρέσεις που προβλέπει η νομοθεσία.

Έως τις 31 Ιουλίου μπορούν να υποβάλουν εμπρόθεσμα τη φορολογική τους δήλωση τα φυσικά πρόσωπα που συμμετέχουν σε νομικά πρόσωπα ή νομικές οντότητες με απλογραφικά βιβλία.

Παράλληλα, για τις δηλώσεις φορολογουμένων που απεβίωσαν μέσα στο 2025, οι νόμιμοι κληρονόμοι έχουν περιθώριο έως τις 31 Δεκεμβρίου 2026, υπό την προϋπόθεση ότι θα έχει προηγηθεί η απαιτούμενη ενημέρωση του φορολογικού μητρώου.

Πληρωμή φόρου και έκπτωση 2%

Οι φορολογούμενοι που υπέβαλαν εμπρόθεσμα τη δήλωσή τους και προέκυψε χρεωστικό εκκαθαριστικό μπορούν να εξοφλήσουν τον φόρο σε οκτώ ισόποσες μηνιαίες δόσεις, με την πρώτη να λήγει στο τέλος Ιουλίου.

Όσοι, ωστόσο, επιλέξουν να εξοφλήσουν το σύνολο της οφειλής εφάπαξ έως τις 31 Ιουλίου, δικαιούνται έκπτωση 2% επί του συνολικού ποσού του φόρου.

Πάνω από 6,6 εκατ. δηλώσεις

Σύμφωνα με τα τελικά στοιχεία της ΑΑΔΕ, υποβλήθηκαν περισσότερες από 6,66 εκατομμύρια φορολογικές δηλώσεις. Από αυτές, περίπου 2,33 εκατομμύρια ήταν χρεωστικές, με τον μέσο πρόσθετο φόρο να διαμορφώνεται στα 2.029 ευρώ ανά φορολογούμενο. Παράλληλα, περίπου το 35% των δηλώσεων ήταν μηδενικές, χωρίς να προκύπτει επιπλέον φορολογική επιβάρυνση.

Όπως αναφέρεται σε σχετικό δελτίο Τύπου του υπουργείου Εργασίας «η επαγγελματική ασφάλιση αποτελεί τον δεύτερο πυλώνα του ασφαλιστικού συστήματος, που λειτουργεί συμπληρωματικά προς την υποχρεωτική δημόσια κοινωνική ασφάλιση, παρέχοντας στους εργαζόμενους και στις επιχειρήσεις πρόσθετες δυνατότητες συνταξιοδοτικής προστασίας με συμπληρωματικές συνταξιοδοτικές παροχές».

«Με το νέο σχέδιο νόμου εκσυγχρονίζεται συνολικά το πλαίσιο λειτουργίας της, ενισχύεται η προστασία των ασφαλισμένων και διευρύνονται οι διαθέσιμες επιλογές του υφιστάμενου πλαισίου της επαγγελματικής ασφάλισης, ώστε να γίνει πιο απλό, πιο λειτουργικό, πιο προστατευτικό και πιο ελκυστικό για εργαζόμενους και επιχειρήσεις», συνεχίζει το υπουργείο.

Η υπ. Εργασίας, Νίκη Κεραμέως, δήλωσε: «Η ενίσχυση της επαγγελματικής ασφάλισης αποτελεί μία σημαντική μεταρρύθμιση που διευρύνει τις επιλογές εργαζομένων και επιχειρήσεων. Με το νομοσχέδιο που καταθέσαμε στη Βουλή δημιουργούμε ένα πιο σύγχρονο, πιο λειτουργικό και πιο αξιόπιστο πλαίσιο συμπληρωματικής συνταξιοδοτικής προστασίας. Δίνουμε στους εργαζόμενους περισσότερες δυνατότητες να ενισχύσουν τη συνταξιοδοτική τους προοπτική, ενώ ταυτόχρονα παρέχουμε στις επιχειρήσεις ένα ισχυρότερο εργαλείο προσέλκυσης και διατήρησης ανθρώπινου δυναμικού. Πρόκειται για μία μεταρρύθμιση με οφέλη για τους ασφαλισμένους, τις επιχειρήσεις και συνολικά για την ελληνική οικονομία.».

Το σχέδιο νόμου διαμορφώνει ένα μοντέρνο κανονιστικό πλαίσιο επαγγελματικής ασφάλισης, σημαντικά πιο ελκυστικό, πιο απλό, πιο λειτουργικό, που λειτουργεί υπό την εποπτεία της Τράπεζας της Ελλάδος με ενιαίο τρόπο, με ισοδύναμες υποχρεώσεις και κίνητρα για όλους τους παρόχους επαγγελματικής ασφάλισης, Ταμεία Επαγγελματικής Ασφάλισης και Ασφαλιστικές Εταιρείες.

Ταυτόχρονα εισάγει τρεις σημαντικές αλλαγές:

Η πρώτη μεγάλη αλλαγή είναι η εισαγωγή των Ανοιχτών Ταμείων Επαγγελματικής Ασφάλισης και των Ανοιχτών Ομαδικών Ασφαλιστικών Προϊόντων Επαγγελματικής Συνταξιοδότησης (ΟΑΠΕΣ), ώστε να διευκολυνθεί η πρόσβαση των μικρότερων επιχειρήσεων και των ελεύθερων επαγγελματιών στην επαγγελματική ασφάλιση. Η ανάγκη αυτή συνδέεται με τη δομή της ελληνικής οικονομίας, όπου μεγάλο μέρος των επιχειρήσεων είναι μικρές επιχειρήσεις με περιορισμένο αριθμό εργαζομένων, για τις οποίες μέχρι σήμερα ήταν σχεδόν ανέφικτη η πρόσβαση στην συμπληρωματική ασφάλιση του δεύτερου πυλώνα .

Η δεύτερη μεγάλη αλλαγή αφορά στη δημιουργία ενός σύγχρονου και ιδιαίτερα αναβαθμισμένου πλαισίου φορολογικών κινήτρων που ευθυγραμμίζεται με τις βέλτιστες διεθνείς πρακτικές και καθιστά την επαγγελματική ασφάλιση σημαντικά πιο ελκυστική για εργαζόμενους και επιχειρήσεις. Οι εισφορές στα συνταξιοδοτικά αυτά προγράμματα εκπίπτουν στο 100%, το πλαφόν-ανώτατο όριο εισφορών αυξάνεται σημαντικά με το νέο νομοσχέδιο και ανέρχεται πλέον σε 35.000 ευρώ ετησίως για τους ελεύθερους επαγγελματίες και σε 35% του ετήσιου εισοδήματος για τους μισθωτούς.

Η φορολογία των παροχών αποσυνδέεται από τα έτη ασφάλισης και συνδέεται πλέον με την ηλικία εξόδου. Για έξοδο από το 62ο έτος μέχρι το 67ο, προβλέπεται φορολόγηση 10% για εφάπαξ παροχή και 5% για σύνταξη, ενώ. Για έξοδο από το πρόγραμμα μετά το 67ο έτος, οι συντελεστές μειώνονται σε 5% για εφάπαξ παροχή και 2,5% για σύνταξη. Παράλληλα, καταργείται η φορολογική ποινή όσων εργαζομένων αποφασίζουν να εισέλθουν στην επαγγελματική ασφάλιση σε μεγαλύτερη ηλικία.

Η τρίτη σημαντική κεντρική παρέμβαση για την προστασία των ασφαλισμένων αφορά στην πλήρη φορητότητα των δικαιωμάτων τους, ώστε η αλλαγή εργασίας ή επαγγελματικής κατάστασης να μην οδηγεί σε απώλεια ή αποδυνάμωση κατοχυρωμένων δικαιωμάτων. Καταρχήν, εισάγεται η ομαδική φορητότητα, καθώς θεσπίζεται η δυνατότητα μεταβίβασης ολόκληρων συνταξιοδοτικών προγραμμάτων από ΤΕΑ σε ΤΕΑ, από ΤΕΑ σε ΟΑΠΕΣ, από ΟΑΠΕΣ σε ΤΕΑ και από ΟΑΠΕΣ σε ΟΑΠΕΣ. Επιπλέον, διευκολύνεται η κινητικότητα στην αγορά εργασίας με τη θέσπιση και της ατομικής φορητότητας. Ένας εργαζόμενος που αλλάζει εργασία θα μπορεί να μεταφέρει ευκολότερα τα κατοχυρωμένα δικαιώματά του σε νέο φορέα επαγγελματικής ασφάλισης. Η φορητότητα συνδυάζεται με ισχυρές εποπτικές δικλίδες προστασίας των ασφαλισμένων που ασκεί η Τράπεζα της Ελλάδος, ώστε η ενίσχυση της ευελιξίας να συνοδεύεται από αντίστοιχη ενίσχυση της προστασίας των ασφαλισμένων.

Το νέο πλαίσιο για την Επαγγελματική Ασφάλιση έχει οφέλη για τους ασφαλισμένους, τις επιχειρήσεις, αλλά και για την Οικονομία της χώρας:

-Για τους ασφαλισμένους, ενισχύει το συνταξιοδοτικό εισόδημα, διευκολύνει την πρόσβαση σε συμπληρωματική συνταξιοδοτική προστασία, προστατεύει και δίνει τη δυνατότητα φορητότητας κατοχυρωμένων δικαιωμάτων, προστατεύει τους ελεύθερους επαγγελματίες, παρέχει περισσότερη διαφάνεια και καλύτερη ενημέρωση για την πορεία της επένδυσής τους και δίνει τη δυνατότητα πρόσθετων παροχών.

-Για τις επιχειρήσεις, δίνει κίνητρο προσέλκυσης και διατήρησης εργαζομένων, παρέχει τη δυνατότητα εργοδοτικής παροχής μέσω συλλογικής σύμβασης, ενισχύει το employer branding και την εταιρική κοινωνική ευθύνη, δίνει τη δυνατότητα διαχείρισης επενδυτικών κεφαλαίων και κεφαλαιακής- επενδυτικής ενίσχυσης και καθιστά πιο λειτουργικό το πλαίσιο για μικρότερες επιχειρήσεις που μέχρι σήμερα δυσκολεύονται να αξιοποιήσουν επαγγελματική ασφάλιση.

Και όλα αυτά με σημαντικά φορολογικά κίνητρα και ωφέλειες για όλους, εργαζόμενους, επιχειρήσεις και ελεύθερους επαγγελματίες.

-Για την οικονομία, συσσωρεύει επενδυτικά κεφάλαια, διοχετεύει τη ρευστότητα στην οικονομία και αποτρέπει τη φυγή κεφαλαίων, ενισχύει τη μακροπρόθεσμη αποταμίευση των νοικοκυριών, δημιουργεί νέες θέσεις εργασίας στον χρηματοοικονομικό κλάδο και αξιοποιεί την επαγγελματική ασφάλιση ως εργαλείο μακροπρόθεσμης αποταμίευσης, επένδυσης και ενίσχυσης της συνταξιοδοτικής επάρκειας.

Αξίζει να σημειωθεί ότι η κα Κεραμέως ενσωμάτωσε σε ποσοστό άνω του 90% τις προτάσεις των φορέων που υπεβλήθησαν πριν και κατά τη διαδικασία της διαβούλευσης.

Με την κατάθεσή του στη Βουλή, το σχέδιο νόμου εισέρχεται πλέον στη διαδικασία της κοινοβουλευτικής επεξεργασίας, με τη συζήτηση στην αρμόδια Επιτροπή Κοινωνικών Υποθέσεων να ξεκινά την Πέμπτη 30 Ιουλίου.

Τα συμβόλαια Brent υποχώρησαν κατά 8,42 δολάρια ή 8,7%, κλείνοντας στα 88,36 δολάρια το βαρέλι, το χαμηλότερο επίπεδο από τις 17 Ιουλίου. Αντίστοιχα, το αμερικανικό West Texas Intermediate (WTI) έχασε 6,70 δολάρια ή 7,5%, τερματίζοντας στα 82,61 δολάρια το βαρέλι, στα χαμηλότερα επίπεδα από τις 16 Ιουλίου.

Υπενθυμίζεται ότι την προηγούμενη εβδομάδα το Brent είχε ξεπεράσει τα 100 δολάρια το βαρέλι, καθώς η πολεμική σύγκρουση επεκτάθηκε από τα Στενά του Ορμούζ έως την Ερυθρά Θάλασσα, περιορίζοντας σημαντικά τις εξαγωγές πετρελαίου μέσω των βασικών θαλάσσιων διαδρομών. Η κατάσταση επηρέασε ιδιαίτερα τη Σαουδική Αραβία, τον μεγαλύτερο εξαγωγέα αργού παγκοσμίως, καθώς δυσχέρανε τις αποστολές προς την Ασία μέσω των Στενών Μπαμπ αλ Μαντέμπ.

Η αλλαγή στάσης των ΗΠΑ και τα μηνύματα Τραμπ
Ο πρέσβης των ΗΠΑ στον ΟΗΕ, Μάικ Γουόλτς, δήλωσε στο Fox News Sunday και σε άλλα αμερικανικά μέσα ενημέρωσης ότι ο πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ αποφάσισε να παγώσει προσωρινά τις αμερικανικές επιθέσεις, προκειμένου να δοθεί περισσότερος χρόνος στη διπλωματία.

Ο ίδιος ο Ντόναλντ Τραμπ ανέφερε τη Δευτέρα ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες βρίσκονται σε «καλές συνομιλίες» με το Ιράν και ότι «υπάρχει μεγάλη πιθανότητα να υπάρξει συμφωνία». Παράλληλα, προειδοποίησε πως σε περίπτωση αποτυχίας των διαπραγματεύσεων, η Ουάσιγκτον είναι έτοιμη να προχωρήσει σε «ισχυρή στρατιωτική δράση».

Καθ’ όλη τη διάρκεια της συνεδρίασης, οι τιμές του πετρελαίου κινήθηκαν πτωτικά, παρά το γεγονός ότι η αντιαεροπορική άμυνα της Σαουδικής Αραβίας κατέρριψε μη επανδρωμένα αεροσκάφη που είχαν εκτοξευθεί από το Ιράκ. Την ίδια στιγμή, οι Χούθι της Υεμένης ανακοίνωσαν ότι έπληξαν κρίσιμες εγκαταστάσεις εφοδιασμού και μεταφοράς πετρελαίου που συνδέουν την ανατολική Σαουδική Αραβία με το λιμάνι Γιανμπού στην Ερυθρά Θάλασσα.

Οι αγορές παραμένουν επιφυλακτικές
«Η αγορά φαίνεται να αναζητά διαρκώς θετικές ειδήσεις σε μια περιοχή που εξακολουθεί να μην τις προσφέρει», σχολίασε ο αναλυτής της PVM, Τζον Έβανς.

Όπως εξήγησε, η προσωρινή αναστολή των στρατιωτικών επιχειρήσεων αποτελεί ασφαλώς μια θετική εξέλιξη, όμως δεν διασφαλίζει ότι οι ροές πετρελαίου θα αποκατασταθούν σύντομα. Κατά την εκτίμησή του, οι τιμές θα συνεχίσουν να υποχωρούν μόνο εάν τα υψηλά επίπεδα των τελευταίων εβδομάδων περιορίσουν ουσιαστικά τη ζήτηση και όχι εξαιτίας «αμφίβολων μικρών εκεχειριών».

Παραμένει περιορισμένη η προσφορά πετρελαίου
Οι αναλυτές της αγοράς εκτιμούν ότι οι τιμές του πετρελαίου θα συνεχίσουν να εμφανίζουν έντονη μεταβλητότητα, καθώς οι επενδυτές αξιολογούν κάθε νέα πληροφορία γύρω από την άτυπη εκεχειρία μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν. Την ίδια στιγμή, επισημαίνουν ότι οι πραγματικές ροές πετρελαίου παραμένουν σημαντικά μειωμένες.

Ο Άλεξ Χόουντς, επικεφαλής στρατηγικής ενεργειακών αγορών της StoneX, σημείωσε ότι οι θαλάσσιες μεταφορές εξακολουθούν να κινούνται σε εξαιρετικά χαμηλά επίπεδα μετά την προσωρινή εκεχειρία του Ιουνίου, αναγκάζοντας τα φορτία της Σαουδικής Αραβίας να ακολουθούν μεγαλύτερες και ακριβότερες διαδρομές μέσω της Διώρυγας του Σουέζ.

Σύμφωνα με στοιχεία της Kpler, κατά τη διάρκεια του Σαββατοκύριακου λιγότερα από 10 δεξαμενόπλοια ημερησίως διέσχισαν τα Στενά του Ορμούζ.

Ο αναλυτής της SEB Research, Όλε Χβάλμπεϊ, εκτίμησε ότι οι ροές έχουν περιοριστεί περίπου στο 15% των προπολεμικών επιπέδων, έναντι μιας φυσιολογικής διακίνησης περίπου 20 εκατομμυρίων βαρελιών ημερησίως αργού, συμπυκνωμάτων και πετρελαϊκών προϊόντων.

«Μια πολιτική παύση δεν προσθέτει ούτε ένα επιπλέον βαρέλι πετρελαίου στη διεθνή αγορά αυτή τη στιγμή», υπογράμμισε χαρακτηριστικά.

Νέα προβλήματα σε Ερυθρά Θάλασσα και Καζακστάν
Παράλληλα, η κίνηση των πλοίων στα Στενά Μπαμπ αλ Μαντέμπ μειώθηκε περαιτέρω την Κυριακή, μετά τις επιθέσεις των Χούθι σε πετρελαϊκές εγκαταστάσεις της Σαουδικής Αραβίας στις ακτές της Ερυθράς Θάλασσας, αν και ένα τρίτο κινεζικό υπερδεξαμενόπλοιο κατάφερε να εξέλθει από τη θαλάσσια οδό.

Την ίδια ώρα, το Καζακστάν, μία από τις δέκα μεγαλύτερες πετρελαιοπαραγωγούς χώρες του κόσμου, περιόρισε περισσότερο από το μισό της ημερήσιας παραγωγής του, μετά το προσωρινό κλείσιμο του βασικού εξαγωγικού τερματικού σταθμού της Κοινοπραξίας Αγωγού της Κασπίας (CPC) στη Μαύρη Θάλασσα, εξαιτίας επιθέσεων με drones.

Αργότερα, πάντως, το υπουργείο Ενέργειας του Καζακστάν ανακοίνωσε ότι ο τερματικός σταθμός της CPC στη Μαύρη Θάλασσα επανέλαβε κανονικά τις φορτώσεις πετρελαίου.

Εξάλλου, οι επενδυτές περιμένουν να πάρουν κατεύθυνση από τα κρίσιμα εταιρικά αποτελέσματα που θα ανακοινωθούν μέσα στην εβδομάδα, αλλά και την ετυμηγορία της Fed.

Στο ταμπλό, ο Dow Jones ενισχύθηκε κατά 0,51% στις 52.210 μονάδες και ο S&P 500 έκλεισε τελικά οριακά σε θετικό έδαφος στο +0,02% και τις 7.413 μονάδες. Αντιθέτως ο Nasdaq έχασε 0,18% πέφτοντας στις 24.932 μονάδες.

Στις αγορές ομολόγων, η απόδοση του 10ετούς έπεσε στο 4,645% και του 30ετούς στο 5,125%.

Οι βασικοί δείκτες είχαν ξεκινήσει ανοδικά τη συνεδρίαση, καθώς η σημαντική πτώση των τιμών του πετρελαίου προσέφερε άμεση ανακούφιση στις αγορές, οι οποίες ανησυχούν για τις πληθωριστικές πιέσεις.

Η προθεσμιακή τιμή του Brent που είχε ξεπεράσει και πάλι το όριο των 100 δολαρίων, με συνολική άνοδο άνω του 20% μέσα σε δύο εβδομάδες, έπεσε κάτω από τα 89 δολάρια, με βουτιά 8,7%, κλείνοντας τελικά στα 88,36. Αντιστοίχως το αμερικανικό αργό WTI υποχώρησε 7,5% στα 82,61 δολάρια το βαρέλι.

Η αποκλιμάκωση των τιμών ακολούθησε την απόφαση του Ντόναλντ Τραμπ να μην προχωρήσει σε περαιτέρω κλιμάκωση των στρατιωτικών επιχειρήσεων κατά του Ιράν, έπειτα από σύσκεψη με κορυφαίους συνεργάτες του και αξιωματούχους του Πενταγώνου, λόγω κυρίως της μείωσης των αμερικανικών αποθεμάτων αντιαεροπορικής άμυνας. Το Ιράν προχώρησε επίσης σε διακοπή των πληγμάτων κατά γειτονικών κρατών.

Είχαν προηγηθεί δε, 13 συνεχόμενες ημέρες αμερικανικών πληγμάτων, στα οποία η Τεχεράνη απάντησε με επιθέσεις κατά αμερικανικών στρατιωτικών βάσεων σε γειτονικές χώρες.

Πάντως, οι επενδυτές δεν πρόλαβαν να «γιορτάσουν» τις εξελίξεις στη Μέση Ανατολή. Το θετικό κλίμα κυρίως για τον τεχνολογικό κλάδο άλλαξε μετά από δημοσίευμα του The Information, σύμφωνα με το οποίο μια κρατικά υποστηριζόμενη εταιρεία με έδρα τη Σανγκάη ξεκίνησε επιτυχώς τη μαζική παραγωγή μηχανών λιθογραφίας DUV (Deep Ultraviolet) εγχώριας σχεδίασης.

Η εξέλιξη θεωρείται σημαντικό ορόσημο στην προσπάθεια του Πεκίνου να δημιουργήσει μια αυτάρκη βιομηχανία ημιαγωγών και να μειώσει την εξάρτησή του από δυτικές τεχνολογίες, σε μια αγορά όπου κυριαρχεί σήμερα η ολλανδική ASML.

Στο ίδιο πλαίσιο της επίδειξης δύναμης από το Πεκίνο εντάχθηκε και το άκρως εντυπωσιακό χρηματιστηριακό ντεμπούτο της κινεζικής CXMT στο Χρηματιστήριο της Σανγκάης, με τη μετοχή της τέταρτης μεγαλύτερης κατασκευάστριας μικροτσίπ μνήμης να εκτινάσσεται κατά 466%.

Οι ειδήσεις αυτές που αναζωπύρωσαν τους φόβους για ενίσχυση του ανταγωνισμού από την Κίνα προκάλεσαν έντονες ρευστοποιήσεις στον κλάδο, με τη μετοχή της ASML να φτάσει να χάνει πάνω από 7%, πριν σταθεροποιηθεί γύρω στο 5%, συμπαρασύροντας και άλλες εταιρείες παραγωγής εξοπλισμού και ημιαγωγών.

Ως βαρίδι για τον τεχνολογικό κλάδο λειτούργησε και η Nvidia, που έχασε περίπου 5%, καθώς το κόστος ασφάλισης του χρέους της έναντι κινδύνου αθέτησης (CDS) εκτινάχθηκε μετά τις πληροφορίες για νέο κύμα συμφωνιών στον χώρο της τεχνητής νοημοσύνης συνολικής αξίας άνω των 750 δισ. δολαρίων.

Οι ανησυχίες αυτές εντάθηκαν λίγες ημέρες πριν από την ανακοίνωση των αποτελεσμάτων των μεγαλύτερων τεχνολογικών εταιρειών, περιορίζοντας την αισιοδοξία που προκάλεσε η πτώση των ενεργειακών τιμών.

Οι επενδυτές στρέφουν πλέον το βλέμμα στα αποτελέσματα των Microsoft, Meta Platforms, Amazon και Apple, αναζητώντας απαντήσεις για το κατά πόσο οι τεράστιες επενδύσεις στην AI αρχίζουν να μεταφράζονται σε υψηλότερα έσοδα και κέρδη ή εξακολουθούν να επιβαρύνουν τα περιθώρια κερδοφορίας. Την Τετάρτη ανακοινώνουν αποτελέσματα οι Microsoft, Meta Platforms, Qualcomm, ενώ μια μέρα μετά, την Πέμπτη, ακολουθεί η Amazon και η Apple.

Πάντως, σύμφωνα με τον Κρις Λάρκιν της E*Trade από τη Morgan Stanley, ακόμη κι αν τα αποτελέσματα των εταιρειών των Υπέροχων Επτά αποδειχτούν ισχυρά δεν αποτελούν πλέον εγγύηση για μια ανοδική αντίδραση των αγορών, δεδομένου ότι οι επενδυτές εξακολουθήσουν να προβληματίζονται για το ύψος των επενδύσεων στην τεχνητή νοημοσύνη. Αυτό φάνηκε και από την υποδοχή της αγοράς στις εταιρικές επιδόσεις της Alphabet, την περασμένη εβδομάδα.

Οι επενδυτές εστιάζουν πλέον στο κατά πόσο οι αποτιμήσεις του κλάδου δικαιολογούνται, εάν οι τεράστιες επενδύσεις στην τεχνητή νοημοσύνη θα αποδώσουν σύντομα και αν οι εταιρείες μπορούν να συνεχίσουν να εμφανίζουν ρυθμούς ανάπτυξης που να στηρίζουν τις υψηλές αποτιμήσεις τους.

Εξίσου σημαντική για την κατεύθυνση που θα πάρει η αγορά θεωρείται και η ετυμηγορία της Fed, που θα ολοκληρώσει τη διήμερη συνεδρίαση της την Τετάρτη.

Ο αγορές αναμένουν ότι τα επιτόκια θα παραμείνουν αμετάβλητα, ωστόσο τα βλέμματα θα είναι στραμμένα στις δηλώσεις του νέου προέδρου της Fed, Κέβιν Γουόρς, για τις προοπτικές του πληθωρισμού και την πορεία της νομισματικής πολιτικής.

Η εβδομάδα περιλαμβάνει επίσης τη δημοσίευση των στοιχείων για το ΑΕΠ των ΗΠΑ στο δεύτερο τρίμηνο, καθώς και του δείκτη PCE του Ιουνίου, που αποτελεί το βασικό μέτρο πληθωρισμού το οποίο παρακολουθεί η Fed για τη χάραξη της νομισματικής πολιτικής.

Σε επίπεδο μετοχών, τα μικροτσίπ δέχτηκαν τις μεγαλύτερες πιέσεις. Πέρα από την Nvida και την ASML, ισχυρή πτώση κατέγραψαν επίσης η AMD και η Sandisk.

Σε καθοδική τροχιά βρέθηκε και ο ενεργειακός κλάδος, με τις μετοχές των πετρελαϊκών να ακολουθούν τις απώλειες του μαύρου χρυσού.

Αντιθέτως οι εταιρείες software ευνοήθηκαν με την Salesforce να κερδίζει έδαφος, καθώς οι επενδυτές στράφηκαν σε εταιρείες λογισμικού με πιο περιορισμένες κεφαλαιουχικές δαπάνες σε σχέση με τους κατασκευαστές chips,

Ανοδικά κινήθηκε και η Apple, καθώς οι επενδυτές θεωρούν ότι διαθέτει πιο ισχυρό ισολογισμό και μικρότερη έκθεση στους κινδύνους των τεράστιων επενδύσεων στην τεχνητή νοημοσύνη. Μάλιστα, σε συνδυασμό με την αποδυνάμωση της μετοχής της Nvidia, η κατασκευάστρια των iPhones μπόρεσε για την ώρα να ανακτήσει τον τίτλο της εταιρείας με την υψηλότερη κεφαλαιοποίηση στον κόσμο.

Η καταβολή του επιδόματος αδείας

Σύμφωνα με τη νομοθεσία, οι εργαζόμενοι δικαιούνται να λάβουν ετήσια άδεια με αποδοχές, η οποία χορηγείται μετά από συνεννόηση με τον εργοδότη. Ο εργοδότης, ωστόσο, είναι υποχρεωμένος να εγκρίνει την άδεια μέσα σε διάστημα δύο μηνών από την υποβολή του σχετικού αιτήματος. Το επίδομα αδείας καταβάλλεται από τους εργοδότες μαζί με τις τακτικές αποδοχές, αυτές δηλαδή που θα έπαιρνε ο εργαζόμενος αν εργαζόταν στην επιχείρηση κατά τον αντίστοιχο χρόνο, πριν από την έναρξη της άδειάς του. Η καταβολή γίνεται κατά την έναρξη της άδειας και δεν μπορεί να συμψηφιστεί με ανώτερες των νομίμων καταβαλλόμενες αποδοχές.

Πώς υπολογίζεται το επίδομα αδείας

Το συνολικό ποσό του επιδόματος αδείας εξαρτάται από τον τρόπο αμοιβής του εργαζομένου και τον χρόνο εργασίας του στην επιχείρηση. Σημειώνεται ότι για τους εργαζόμενοθς που αμείβονται με μηνιαίο μισθό, το επίδομα μπορεί να φτάσει έως το μισό του μηνιαίου μισθού, ενώ για τους εργαζόμενους που πληρώνονται με ημερομίσθιο, μπορεί να ανέλθει έως 15 ημερομίσθια. Πάντως, επισημαίνεται ότι το επίδομα αδείας δεν μπορεί να ξεπεράσει τις αποδοχές 15 ημερών για όσους αμείβονται με μισθό και τις αποδοχές 13 ημερών για όσους αμείβονται με ημερομίσθιο ή με άλλους τρόπους αμοιβής.

Η περίοδος χορήγησης της καλοκαιρινής άδειας και οι εργοδοτικές υποχρεώσεις

Η καλοκαιρινή άδεια πρέπει να χορηγείται κατά το χρονικό διάστημα από 1η Μαΐου έως 30 Σεπτεμβρίου, ενώ τουλάχιστον οι μισοί εργαζόμενοι μιας επιχείρησης θα πρέπει να λαμβάνουν την άδειά τους μέσα σε αυτό το χρονικό πλαίσιο. Σε περίπτωση που ο εργοδότης αρνηθεί να χορηγήσει την άδεια που έχει ζητήσει ο εργαζόμενος, τότε προβλέπεται η καταβολή των αποδοχών άδειας με προσαύξηση 100%. Υπογραμμίζεται ότι κατά τη διάρκεια της άδειας, ο εργαζόμενος δικαιούται να λάβει τις τακτικές αποδοχές του, δηλαδή τα χρήματα που θα έπαιρνε εάν συνέχιζε να εργάζεται κανονικά για το ίδιο χρονικό διάστημα. Αξίζει να σημειωθεί ότι κατά τη διάρκεια της νόμιμης άδειας δεν επιτρέπεται η απόλυση του εργαζομένου.

Η τιμή του πολύτιμου μετάλλου ενισχύθηκε έως και 1,6%, ξεπερνώντας τα 4.100 δολάρια ανά ουγκιά, μετά από άνοδο σχεδόν 1% την προηγούμενη εβδομάδα.

Η κίνηση ήρθε μετά την απόφαση των Ηνωμένων Πολιτειών να διακόψουν, χωρίς επίσημη εξήγηση, τις αεροπορικές επιδρομές κατά του Ιράν, ενώ η Τεχεράνη ανακοίνωσε ότι αναστέλλει τις επιθέσεις αντιποίνων και συνεχίζει τις συνομιλίες με το Ομάν για τη ναυσιπλοΐα στα στρατηγικής σημασίας Στενά του Ορμούζ.

Κατρακύλησε το πετρέλαιο
Η αποκλιμάκωση είχε άμεσο αντίκτυπο και στην αγορά ενέργειας.

Το Brent υποχώρησε περισσότερο από 7% στο ξεκίνημα της εβδομάδας, πέφτοντας προσωρινά κάτω από τα 90 δολάρια το βαρέλι, πριν περιορίσει μέρος των απωλειών του.

Η πτώση σημειώθηκε παρά τις επιθέσεις που ανέλαβαν οι φιλοϊρανοί Χούθι της Υεμένης εναντίον εγκαταστάσεων που συνδέονται με τη Saudi Aramco στα λιμάνια Τζιζάν και Γιανμπού της Σαουδικής Αραβίας.

Σταθεροποιείται πάνω από τα 4.000 δολάρια
Από τα τέλη Ιουνίου, ο χρυσός κινείται κυρίως γύρω από τα 4.000 δολάρια ανά ουγκιά, με τις αγορές στις διορθώσεις να λειτουργούν ως στήριξη για την τιμή του μετάλλου.

Παρά τη σημερινή άνοδο, ο χρυσός εξακολουθεί να βρίσκεται περισσότερο από 20% χαμηλότερα σε σχέση με τα επίπεδα που είχε καταγράψει πριν από την έναρξη των αμερικανοϊσραηλινών επιθέσεων κατά του Ιράν στα τέλη Φεβρουαρίου. Πριν από την ανατροπή της τάσης, το πολύτιμο μέταλλο είχε φθάσει σε ιστορικό υψηλό κοντά στα 5.600 δολάρια ανά ουγκιά.

Τα επιτόκια της Fed παραμένουν στο επίκεντρο
Οι αναλυτές επισημαίνουν ότι, παρά τη βελτίωση του κλίματος, οι προοπτικές του χρυσού εξακολουθούν να εξαρτώνται σε μεγάλο βαθμό από τις αποφάσεις της Ομοσπονδιακής Τράπεζας των ΗΠΑ (Fed).

Η αναζωπύρωση των συγκρούσεων στη Μέση Ανατολή τις προηγούμενες εβδομάδες είχε ενισχύσει τις πληθωριστικές πιέσεις μέσω της ανόδου των τιμών της ενέργειας, αυξάνοντας τις εκτιμήσεις ότι η Fed ενδέχεται να προχωρήσει σε νέα αύξηση επιτοκίων.

Τα υψηλότερα επιτόκια συνήθως λειτουργούν αρνητικά για τον χρυσό, καθώς πρόκειται για επενδυτικό προϊόν που δεν προσφέρει απόδοση, σε αντίθεση με τα ομόλογα ή άλλες τοποθετήσεις σταθερού εισοδήματος.

Οι αγορές αναμένουν με ιδιαίτερο ενδιαφέρον τη συνεδρίαση της Fed αυτή την εβδομάδα, καθώς οι υπεύθυνοι χάραξης νομισματικής πολιτικής καλούνται να ισορροπήσουν ανάμεσα στην πρόσφατη άνοδο του ενεργειακού κόστους και στα πιο ήπια του αναμενομένου στοιχεία για τον πληθωρισμό του Ιουνίου.

Οι αναλυτές βλέπουν περιορισμένα περιθώρια ανόδου
Σύμφωνα με τον αναλυτή της Global X ETFs, Τζάστιν Λιν, η τρέχουσα αποκλιμάκωση στη Μέση Ανατολή είναι θετική για τον χρυσό, ωστόσο απαιτείται μια ουσιαστική συμφωνία μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν προκειμένου το πολύτιμο μέταλλο να κινηθεί σταθερά πάνω από το εύρος 4.000-4.200 δολαρίων ανά ουγκιά.

Όπως σημειώνει, όσο η γεωπολιτική κρίση παραμένει ενεργή, οι αποδόσεις των ομολόγων και οι πληθωριστικές προσδοκίες θα διατηρούνται σε υψηλά επίπεδα, περιορίζοντας τις δυνατότητες για ισχυρότερη ανοδική κίνηση του χρυσού.

Στις τελευταίες συναλλαγές, ο spot χρυσός κατέγραφε άνοδο 1%, στα 4.094,55 δολάρια ανά ουγκιά. Το ασήμι ενισχυόταν κατά 2,2%, στα 59,47 δολάρια ανά ουγκιά, ενώ ανοδικά κινήθηκαν επίσης η πλατίνα και το παλλάδιο. Την ίδια ώρα, ο δείκτης Bloomberg Dollar Spot Index, που αποτυπώνει την πορεία του αμερικανικού δολαρίου έναντι των βασικών νομισμάτων, υποχωρούσε κατά 0,2%.

Η αξιολόγηση των προτάσεων θα πραγματοποιηθεί στις 28 Ιουλίου, ενώ μία ημέρα αργότερα, στις 29 Ιουλίου, οι αλυσίδες σούπερ μάρκετ θα ενημερωθούν για τους κωδικούς προϊόντων που θα ενταχθούν στην πρωτοβουλία. Η διαδικασία θα ολοκληρωθεί στις 3 Αυγούστου, με την υποβολή των τελικών προτάσεων.

Η πρωτοβουλία προβλέπει πραγματικές μειώσεις στις κανονικές τιμές ραφιού και όχι εκπτώσεις που προκύπτουν από προσφορές ή άλλες προωθητικές ενέργειες.

Ως τιμή αναφοράς θα ληφθεί η κανονική τιμή κάθε προϊόντος στις 27 Αυγούστου, ενώ οι νέες μειωμένες τιμές θα τεθούν σε ισχύ από τις 31 Αυγούστου.

Το πρόγραμμα θα παραμείνει ενεργό έως τις 31 Δεκεμβρίου 2026, με στόχο την αποκλιμάκωση του κόστους βασικών καταναλωτικών αγαθών και τη στήριξη των νοικοκυριών απέναντι στις πληθωριστικές πιέσεις.

Συντάξεις Αυγούστου 2026: Πότε θα γίνει η καταβολή

Την Τρίτη 28 Ιουλίου 2026 θα καταβληθούν οι κύριες συντάξεις από τα τέως ταμεία μη μισθωτών (ΟΑΕΕ, ΟΓΑ και ΕΤΑΑ), οι κύριες συντάξεις που απονεμήθηκαν από τη σύσταση του ΕΦΚΑ και μετά, με τον ν. 4387/2016, μέσω του ΟΠΣ-ΕΦΚΑ (μισθωτών και μη μισθωτών από 1.1.2017 και έπειτα) και όλες οι επικουρικές συντάξεις του ιδιωτικού τομέα (μη μισθωτών και μισθωτών).

Την Πέμπτη 30 Ιουλίου 2026 θα καταβληθούν οι κύριες συντάξεις των τέως ταμείων μισθωτών (ΙΚΑ-ΕΤΑΜ, τραπεζών, ΟΤΕ, ΔΕΗ, ΛΟΙΠΩΝ ΕΝΤΑΣΣΟΜΕΝΩΝ (ΤΣΕΑΠΓΣΟ, ΤΣΠ-ΗΣΑΠ), ΝΑΤ, ΕΤΑΤ και ΕΤΑΠ-ΜΜΕ), καθώς και οι κύριες και οι επικουρικές συντάξεις του Δημοσίου.

Τι ισχύει με τις συντάξεις Σεπτεμβρίου 2026

Την Τετάρτη 26 Αυγούστου 2026 θα καταβληθούν οι κύριες συντάξεις από τα τέως ταμεία μη μισθωτών (ΟΑΕΕ, ΟΓΑ και ΕΤΑΑ), οι κύριες συντάξεις που απονεμήθηκαν από τη σύσταση του ΕΦΚΑ και μετά, με τον ν. 4387/2016, μέσω του ΟΠΣ-ΕΦΚΑ (μισθωτών και μη μισθωτών από 1.1.2017 και έπειτα) και όλες οι επικουρικές συντάξεις του ιδιωτικού τομέα (μη μισθωτών και μισθωτών).

Την Παρασκευή 28 Αυγούστου 2026 θα καταβληθούν οι κύριες συντάξεις των τέως ταμείων μισθωτών (ΙΚΑ-ΕΤΑΜ, τραπεζών, ΟΤΕ, ΔΕΗ, ΛΟΙΠΩΝ ΕΝΤΑΣΣΟΜΕΝΩΝ (ΤΣΕΑΠΓΣΟ, ΤΣΠ-ΗΣΑΠ), ΝΑΤ, ΕΤΑΤ και ΕΤΑΠ-ΜΜΕ), καθώς και οι κύριες και οι επικουρικές συντάξεις του Δημοσίου.

Πιο αναλυτικά, τα συμβόλαια μελλοντικής εκπλήρωσης του αργού πετρελαίου Brent υποχωρούν σχεδόν 6%, στα 92 δολάρια το βαρέλι, στις 07:15 ώρα Ελλάδος. Την ίδια ώρα, τα συμβόλαια μελλοντικής εκπλήρωσης αμερικανικού αργού West Texas Intermediate (WTI) διαμορφώνεται στα 85 δολάρια το βαρέλι, σημειώνοντας πτώση πάνω από 5%.

Αμφότερα τα συμβόλαια διαπραγματεύονται στα χαμηλότερα επίπεδα της τελευταίας εβδομάδας, μετά από ανοδική πορεία λόγω αναζωπύρωσης της έντασης ανάμεσα στις ΗΠΑ και το Ιράν.

Στο τραπέζι βρίσκονται η αύξηση του μόνιμου ετήσιου επιδόματος έως και το ύψος της εθνικής σύνταξης, η διεύρυνση της περιμέτρου των δικαιούχων, αλλά και σημαντικές αλλαγές στην Εισφορά Αλληλεγγύης Συνταξιούχων, ώστε να περιοριστούν οι κρατήσεις και να αυξηθούν οι καθαρές μηνιαίες αποδοχές.

Οι τελικές αποφάσεις θα εξαρτηθούν από τον διαθέσιμο δημοσιονομικό χώρο, ωστόσο η κατεύθυνση που έχει δοθεί είναι σαφής: ένα σημαντικό μέρος του πακέτου της ΔΕΘ θα πρέπει να κατευθυνθεί στους συνταξιούχους, οι οποίοι, παρά τις αυξήσεις των τελευταίων ετών, εξακολουθούν να καταγράφουν απώλειες σε πραγματικούς όρους εξαιτίας της μεγάλης ανόδου του κόστους ζωής.

Γιατί η κυβέρνηση στρέφεται στους συνταξιούχους

Η αυξημένη βαρύτητα που δίνεται στους συνταξιούχους δεν είναι τυχαία. Τα στοιχεία που εξετάζει το οικονομικό επιτελείο καταδεικνύουν ότι τα τελευταία χρόνια έχει δημιουργηθεί μια σημαντική απόκλιση μεταξύ της πορείας των μισθών και εκείνης των συντάξεων.

Από το 2019 έως το 2026, ο μέσος μισθός πλήρους απασχόλησης αυξήθηκε ονομαστικά κατά περίπου 28,5%, ενώ η συνολική άνοδος του κατώτατου μισθού έφτασε το 39,4%.

Την ίδια περίοδο, οι σωρευτικές αυξήσεις στις κύριες συντάξεις διαμορφώθηκαν στο 15,5%. Οι αυξήσεις ξεκίνησαν μόλις το 2023, μετά από μία μακρά περίοδο κατά την οποία οι συντάξεις παρέμεναν «παγωμένες».

Την ίδια στιγμή, ο σωρευτικός πληθωρισμός έφτασε περίπου το 23%, με αποτέλεσμα οι αυξήσεις που δόθηκαν να μην επαρκούν για να καλύψουν την άνοδο στις τιμές των τροφίμων, της ενέργειας, των υπηρεσιών και της στέγασης.

Αυτό σημαίνει ότι, παρά τη βελτίωση των ονομαστικών αποδοχών, ένα σημαντικό μέρος των συνταξιούχων εξακολουθεί να διαθέτει μικρότερη πραγματική αγοραστική δύναμη.

Ακόμη δυσμενέστερη είναι η εικόνα για όσους διατηρούν προσωπική διαφορά, καθώς πολλοί από αυτούς είτε δεν έλαβαν καθόλου είτε δεν εισέπραξαν στο σύνολό τους τις ετήσιες αυξήσεις.

Το βάρος των περικοπών της προηγούμενης δεκαετίας

Στους υπολογισμούς του οικονομικού επιτελείου περιλαμβάνονται και οι βαριές απώλειες που υπέστησαν οι συνταξιούχοι κατά την περίοδο της δημοσιονομικής κρίσης.

Από το 2010 έως το 2018, οι κύριες και οι επικουρικές συντάξεις μειώθηκαν επανειλημμένα, με τις σωρευτικές απώλειες σε αρκετές περιπτώσεις να κυμαίνονται από 20% έως και 45%.

Στη συνέχεια ακολούθησε η πολυετής αναστολή των αυξήσεων, η οποία διατηρήθηκε μέχρι το τέλος του 2022. Οι συνταξιούχοι άρχισαν να λαμβάνουν ξανά αυξήσεις το 2023, όταν εφαρμόστηκε αναπροσαρμογή 7,75%.

Ακολούθησε αύξηση 3% το 2024 και νέες αναπροσαρμογές της τάξης του 2,4% τα επόμενα χρόνια.

Παρά τις θετικές αυτές παρεμβάσεις, η συνολική ενίσχυση δεν έχει καταφέρει ακόμη να καλύψει ούτε τις απώλειες της προηγούμενης δεκαετίας ούτε την αύξηση του κόστους ζωής της τελευταίας περιόδου.

Για τον λόγο αυτόν, η κυβέρνηση αναζητά ένα μόνιμο μοντέλο στήριξης, το οποίο δεν θα περιορίζεται μόνο στις ετήσιες αυξήσεις των συντάξεων, αλλά θα περιλαμβάνει και πρόσθετες οικονομικές και φορολογικές ελαφρύνσεις.

Επίδομα 400 ευρώ ή μία επιπλέον εθνική σύνταξη

Το βασικό σενάριο που επεξεργάζονται το υπουργείο Οικονομικών και το υπουργείο Εργασίας αφορά την αύξηση του μόνιμου επιδόματος που καταβάλλεται κάθε Νοέμβριο.

Σήμερα η ετήσια ενίσχυση ανέρχεται στα 300 ευρώ και χορηγείται σε περίπου δύο εκατομμύρια δικαιούχους.

Το πρώτο σενάριο προβλέπει την αύξηση του επιδόματος στα 400 ευρώ. Πρόκειται για ένα ποσό που αντιστοιχεί περίπου στο 90% της εθνικής σύνταξης και θα προσφέρει μία πρόσθετη ανάσα σε χαμηλοσυνταξιούχους και ευάλωτα νοικοκυριά πριν από την περίοδο των Χριστουγέννων.

Το δημοσιονομικό κόστος της συγκεκριμένης παρέμβασης υπολογίζεται περίπου στα 200 εκατ. ευρώ.

Το δεύτερο και πιο γενναιόδωρο σενάριο προβλέπει την πλήρη σύνδεση του επιδόματος με το ύψος της εθνικής σύνταξης. Σε αυτή την περίπτωση, η ετήσια οικονομική ενίσχυση θα ανέλθει στα 446,87 ευρώ.

Το μέτρο θα λειτουργεί στην πράξη ως μία πρόσθετη εθνική σύνταξη, η οποία θα καταβάλλεται κάθε χρόνο σε μόνιμη βάση.

Το κόστος της συγκεκριμένης επιλογής υπολογίζεται κοντά στα 300 εκατ. ευρώ, γεγονός που καθιστά την εφαρμογή της εξαρτώμενη από την τελική εικόνα των φορολογικών εσόδων και του δημοσιονομικού πλεονάσματος.

Σε κάθε περίπτωση, η αύξηση της ενίσχυσης θεωρείται μία από τις πιο ώριμες παρεμβάσεις του υπό διαμόρφωση πακέτου.

Εξετάζεται διεύρυνση των δικαιούχων

Το οικονομικό επιτελείο δεν εξετάζει μόνο την αύξηση του ποσού, αλλά και τη διεύρυνση των δικαιούχων.

Ένα από τα σενάρια προβλέπει την ένταξη στην ετήσια ενίσχυση συνταξιούχων που είναι ηλικίας κάτω των 65 ετών και σήμερα αποκλείονται, παρά το γεγονός ότι λαμβάνουν χαμηλές συντάξεις και αντιμετωπίζουν τις ίδιες πληθωριστικές πιέσεις.

Η αλλαγή των ηλικιακών κριτηρίων θα μπορούσε να εντάξει στο μέτρο νέες κατηγορίες ασφαλισμένων, όπως συνταξιούχους αναπηρίας, χηρείας ή όσους συνταξιοδοτήθηκαν νωρίτερα λόγω ειδικών ασφαλιστικών διατάξεων.

Ωστόσο, η διεύρυνση της περιμέτρου αυξάνει σημαντικά το συνολικό κόστος, με αποτέλεσμα να εξετάζονται εναλλακτικοί συνδυασμοί εισοδηματικών, ηλικιακών και περιουσιακών κριτηρίων.

Νέος τρόπος υπολογισμού της Εισφοράς Αλληλεγγύης

Η δεύτερη σημαντική κατηγορία μέτρων αφορά την Εισφορά Αλληλεγγύης Συνταξιούχων, η οποία επιβαρύνει κυρίως τις υψηλότερες κύριες και επικουρικές συντάξεις.

Το βασικό σενάριο προβλέπει την αλλαγή του τρόπου υπολογισμού της εισφοράς, ώστε αυτή να επιβάλλεται μόνο στο τμήμα της σύνταξης που υπερβαίνει το όριο των 1.468 ευρώ και όχι στο σύνολο των αποδοχών.

Για παράδειγμα, ένας συνταξιούχος με κύρια σύνταξη 2.200 ευρώ δεν θα επιβαρύνεται με εισφορά για ολόκληρο το ποσό. Από τη σύνταξη θα αφαιρείται πρώτα το όριο των 1.468 ευρώ και η κράτηση θα εφαρμόζεται μόνο στα υπόλοιπα 732 ευρώ.

Η αλλαγή αυτή θα οδηγούσε σε αισθητή μείωση των μηνιαίων κρατήσεων και σε αύξηση των καθαρών ποσών που καταβάλλονται στους δικαιούχους.

Ταυτόχρονα, θα περιόριζε τις στρεβλώσεις του σημερινού συστήματος, όπου η μετάβαση σε υψηλότερο κλιμάκιο μπορεί να προκαλέσει δυσανάλογη επιβάρυνση στο σύνολο της σύνταξης.

Κατάργηση της εισφοράς στις επικουρικές συντάξεις

Ακόμη πιο προχωρημένο θεωρείται το σενάριο που αφορά τις επικουρικές συντάξεις.

Στο τραπέζι έχει τεθεί η πλήρης κατάργηση της Εισφοράς Αλληλεγγύης στις επικουρικές, μία παρέμβαση που θα αυξήσει άμεσα τις μηνιαίες καθαρές αποδοχές χιλιάδων συνταξιούχων.

Η συγκεκριμένη εισφορά επιβάλλεται σε επικουρικές συντάξεις άνω συγκεκριμένων ορίων και σε αρκετές περιπτώσεις περιορίζει σημαντικά το τελικό ποσό που λαμβάνει ο δικαιούχος.

Η κατάργησή της εξετάζεται είτε ως αυτοτελές μέτρο είτε σε συνδυασμό με τη μεταρρύθμιση της εισφοράς στις κύριες συντάξεις.

Το οικονομικό επιτελείο υπολογίζει το δημοσιονομικό κόστος κάθε σεναρίου, καθώς η παρέμβαση θα πρέπει να είναι συμβατή με τους στόχους για τις πρωτογενείς δαπάνες και τη διατήρηση της δημοσιονομικής σταθερότητας.

Οι δικαστικές εξελίξεις

Το ζήτημα της Εισφοράς Αλληλεγγύης δεν βρίσκεται μόνο στην κυβερνητική ατζέντα, αλλά και στο επίκεντρο δικαστικών διαδικασιών.

Η νομιμότητα και ο τρόπος επιβολής της εισφοράς στις κύριες συντάξεις αναμένεται να εξεταστούν στο πλαίσιο πιλοτικής δίκης.

Πληροφορίες αναφέρουν ότι οι σχετικές εισηγήσεις κινούνται προς την κατεύθυνση του περιορισμού των επιβαρύνσεων, εξέλιξη που αυξάνει την πίεση προς την κυβέρνηση να προχωρήσει σε θεσμική παρέμβαση πριν από την έκδοση οριστικών αποφάσεων.

Μία προληπτική αλλαγή στον τρόπο υπολογισμού θα μπορούσε να μειώσει τις μελλοντικές δικαστικές διεκδικήσεις και ταυτόχρονα να δημιουργήσει ένα δικαιότερο σύστημα κρατήσεων.

Το πακέτο θα κριθεί από τον δημοσιονομικό χώρο

Οι τελικές αποφάσεις αναμένεται να ληφθούν μέσα στις επόμενες εβδομάδες, καθώς το οικονομικό επιτελείο θα πρέπει να συνυπολογίσει την πορεία των κρατικών εσόδων, το ύψος του πρωτογενούς πλεονάσματος και τους ευρωπαϊκούς κανόνες για την αύξηση των δαπανών.

Η κυβέρνηση καλείται να επιλέξει μεταξύ διαφορετικών συνδυασμών μέτρων: μεγαλύτερο επίδομα με περιορισμένο αριθμό δικαιούχων, χαμηλότερη ενίσχυση με ευρύτερη κάλυψη ή έμφαση στις μόνιμες μειώσεις κρατήσεων.

Το πιθανότερο είναι ότι το τελικό πακέτο θα περιλαμβάνει έναν συνδυασμό άμεσης οικονομικής ενίσχυσης και διαρθρωτικών αλλαγών στην Εισφορά Αλληλεγγύης.

Οι ανακοινώσεις στη ΔΕΘ θα αποτελέσουν το σημείο όπου θα αποσαφηνιστούν το τελικό ύψος του επιδόματος, τα εισοδηματικά και ηλικιακά κριτήρια, καθώς και το χρονοδιάγραμμα εφαρμογής των αλλαγών στις κρατήσεις.

Το βέβαιο είναι ότι οι συνταξιούχοι θα αποτελέσουν μία από τις βασικές κοινωνικές ομάδες στις οποίες θα επικεντρωθεί το κυβερνητικό πακέτο, με στόχο να καλυφθεί μέρος των απωλειών που προκάλεσαν τόσο οι περικοπές της προηγούμενης δεκαετίας όσο και η πρόσφατη πληθωριστική κρίση.