Σύμφωνα με την εγκύκλιο, οι ασφαλισμένοι του ΕΤΕΑΕΠ δικαιούνται σύνταξης, εφόσον θεμελιώνουν αντίστοιχο δικαίωμα συνταξιοδότησης στο φορέα κύριας ασφάλισής τους για την αυτή αιτία και έχουν συμπληρώσει τις απαιτούμενες προϋποθέσεις συνταξιοδότησης, λόγω γήρατος, αναπηρίας και θανάτου, που προβλέπει η νομοθεσία του αντίστοιχου φορέα κύριας ασφάλισής τους, καθώς και η γενικότερη νομοθεσία, όπως εκάστοτε ισχύουν.

Συνεπώς, δικαίωμα συνταξιοδότησης από το ΕΤΕΑΕΠ θεμελιώνεται, εφόσον ο ασφαλισμένος, κατά την ημερομηνία υποβολής της αίτησης, πληροί τις σχετικές προϋποθέσεις συνταξιοδότησης τουλάχιστον σε έναν από τους πρώην φορείς κύριας ασφάλισης και σε τουλάχιστον έναν από τους ενταχθέντες στο ΕΤΕΑΕΠ πρώην φορείς επικουρικής ασφάλισης, χωρίς να ελέγχεται, εάν πληρούνται ταυτόχρονα και οι προϋποθέσεις συνταξιοδότησης του δεύτερου πρώην φορέα κύριας και επικουρικής ασφάλισης.

Οι προϋποθέσεις θεμελίωσης επικουρικής σύνταξης για κάθε επιμέρους πρ. τομέα είναι, σε κάθε περίπτωση, αυτές του αντίστοιχου πρ. φορέα κύριας ασφάλισης.

Παράδειγμα 1: Δημόσιος υπάλληλος, ασφαλισμένος στο Δημόσιο για κύρια σύνταξη και στο πρ. ΤΕΑΔΥ για επικουρική σύνταξη, εργαζόταν παράλληλα ως ιδιωτικός υπάλληλος, ασφαλισμένος στο πρ. ΙΚΑ-ΕΤΑΜ για κύρια σύνταξη και στο πρ. ΤΕΑΧ για επικουρική σύνταξη. Λαμβάνει κύρια σύνταξη από το Δημόσιο και του χορηγείται επικουρική σύνταξη από το πρ. ΤΕΑΧ, βάσει των προϋποθέσεων συνταξιοδότησης του αντίστοιχου φορέα κύριας ασφάλισης, ήτοι του πρ. ΙΚΑ-ΕΤΑΜ.

Εάν ο ασφαλισμένος πληροί τις προϋποθέσεις συνταξιοδότησης και των δύο πρώην φορέων επικουρικής ασφάλισης, στους οποίους έχει παράλληλο ή μη χρόνο ασφάλισης, η σύνταξη υπολογίζεται και από τους δύο πρώην φορείς, βάσει του άρθρου 42 παρ. 5β του ν. 4052/2012 και χορηγείται το πιο συμφέρον ποσό. Εάν δεν προκύπτει διαφορά στο ποσό της σύνταξης, αυτή απονέμεται από την αρμόδια για τα θέματα του πρώην φορέα υπηρεσία, στην οποία έχει υποβάλει αίτηση ή έχει επιλέξει ο αιτών.

Παράδειγμα 2: Ασφαλισμένος για επικουρική σύνταξη παράλληλα στο πρ. ΤΕΑΧ και πρ. ΤΕΑΔΥ θεμελιώνει δικαίωμα επικουρικής σύνταξης και στους δύο πρώην φορείς, μετά την 1.1.2015 και υποβάλλει αίτηση συνταξιοδότησης στην υπηρεσία του ΕΤΕΑΕΠ που χειρίζεται τα θέματα του πρ. ΤΕΑΔΥ. Ο ασφαλισμένος μπορεί να λάβει:

α) – (Α) τμήμα επικουρικής σύνταξης για χρόνο ασφάλισης, μέχρι 31.12.2014, στο πρ. ΤΕΑΔΥ,

– προσαύξηση για αυξημένες στο πρ. ΤΕΑΔΥ εισφορές και για χρόνο παράλληλης ασφάλισης στο πρ. ΤΕΑΧ, μέχρι 31.12.2014 και

– (Β) τμήμα επικουρικής σύνταξης που αντιστοιχεί στο NDC σύστημα για χρόνο ασφάλισης από 1.1.2015 και μετά στο πρ. ΤΕΑΔΥ και στο πρ. ΤΕΑΧ ή

β) – (Α) τμήμα επικουρικής σύνταξης για χρόνο ασφάλισης, μέχρι 31.12.2014, στο πρ. ΤΕΑΧ,

– προσαύξηση για αυξημένες στο πρ. ΤΕΑΧ εισφορές και για χρόνο παράλληλης ασφάλισης στο πρ. ΤΕΑΔΥ, μέχρι 31.12.2014 και

– (Β) τμήμα επικουρικής σύνταξης που αντιστοιχεί στο NDC σύστημα για χρόνο ασφάλισης από 1.1.2015 και μετά στο πρ. ΤΕΑΔΥ και στο πρ. ΤΕΑΧ.

Στον ασφαλισμένο χορηγείται το πιο συμφέρον ποσό από την υπηρεσία που διαχειρίζεται τα θέματα του αντίστοιχου πρώην φορέα. Εάν δεν προκύπτει διαφορά στο ποσό, η σύνταξη απονέμεται από την υπηρεσία στην οποία υπέβαλε αίτηση, ήτοι εν προκειμένω από την αρμόδια για το πρ. ΤΕΑΔΥ.

Εφόσον ο ασφαλισμένος ασφαλιζόταν παράλληλα για διαφορετικές εργασίες σε περισσότερους του ενός ενταχθέντες στο ΕΤΕΑΕΠ φορείς επικουρικής ασφάλισης, καταβάλλοντας και στους δύο αυξημένα ποσοστά εισφορών, η υπηρεσία του ΕΤΕΑΕΠ που θα του απονείμει την επικουρική σύνταξη, σύμφωνα με τα ανωτέρω οριζόμενα, θα υπολογίσει την προσαύξηση για το σύνολο του χρόνου επικουρικής ασφάλισης που έχει δοθεί σε οποιοδήποτε εντασσόμενο πρώην φορέα.

Σε ό,τι αφορά το συνυπολογισμό του χρόνου επικουρικής ασφάλισης που έχει αναγνωριστεί με εξαγορά, βάσει των οικείων διατάξεων των πρώην φορέων επικουρικής ασφάλισης, εφαρμόζονται αναλόγως τα αναφερόμενα στις παρ. 7 και 8 της Φ.80000/Δ17/οικ.46340/1034/12.9.2018 (ΑΔΑ: ΨΞ2Λ465Θ1Ω-ΥΟΞ) εγκυκλίου του υπουργείου Εργασίας για την κύρια σύνταξη. Κατά συνέπεια, ο χρόνος που αναγνωρίστηκε με εξαγορά λαμβάνεται υπόψη είτε α) για τον υπολογισμό του (Α) τμήματος της επικουρικής σύνταξης, εφόσον η αναγνώριση χώρησε στο φορέα, ο χρόνος του οποίου υπολογίζεται με το σύστημα καθορισμένων παροχών είτε β) για τον υπολογισμό της προσαύξησης που αντιστοιχεί στο χρόνο ασφάλισης, μέχρι 31.12.2014, εφόσον η αναγνώριση έχει χωρήσει στο φορέα, ο χρόνος του οποίου υπολογίζεται για την προσαύξηση του ποσού της επικουρικής σύνταξης.

Επισημαίνεται ότι επί αιτήσεων αναγνώρισης με εξαγορά χρόνου από 1.1.2015 και μετά, ο χρόνος που αναγνωρίστηκε, λαμβάνεται υπόψη για τον υπολογισμό του (Β) τμήματος της επικουρικής σύνταξης, με βάση το σύστημα νοητής κεφαλαιοποίησης (NDC).

Όπως ενημερώνει το ταμείο οι επικουρικές συντάξεις θα πιστωθούν τη Mεγάλη Πέμπτη 25 Απριλίου 2019.

Υπενθυμίζουμε ότι οι κύριες συντάξεις για το ΙΚΑ, το Δημόσιο και το ΝΑΤ θα δοθούν τη Μεγάλη Τετάρτη 24 Απριλίου ενώ στις 23 Απριλίου θα πληρωθούν οι συνταξιούχοι του πρώην ΟΑΕΕ και του ΟΓΑ.

Το ποσό αυτό προβλέπεται από το ΕΤΕΑΕΠ να εισπραχθεί από τις νέες εισφορές υπέρ του επικουρικού και του εφάπαξ, σύμφωνα με πληροφορίες του Capital.gr, οι οποίες αναμένεται να επιβληθούν από την 1η Ιανουαρίου 2019.

Συγκεκριμένα, για τον κλάδο επικουρικής ασφάλισης αναμένονται έσοδα ύψους 130 εκατ. ευρώ, ενώ από τον κλάδο του εφάπαξ προβλέπονται 40 εκατ. ευρώ. Συνεπώς, κατά μέσο όρο για κάθε ένα από τους παραπάνω αυτοαπασχολούμενους, προκύπτει ένα φορτίο, σε ετήσια βάση, ύψους 850 ευρώ.

Στην επιβάρυνση αυτή περιλαμβάνονται όχι μόνο οι τρέχουσες, αλλά και εκείνες οι οποίες πρέπει να εισπραχθούν, αναδρομικά για την 2ετία 2017 -2018.Υπενθυμίζεται πως οι εισφορές επικουρικού –εφάπαξ επί του εισοδήματος των αυτοαπασχολούμενων ισχύουν από την 1η/1/2017, αλλά δεν είχαν επιβληθεί.

Βάσει νομοσχεδίου το οποίο πέρασε τον περασμένο μήνα, οι εν λόγω υποχρεωτικές ελάχιστες εισφορές, από το 2019, θα υπολογίζονται με βάση το ελάχιστο ασφαλιστέο μηνιαίο εισόδημα, δηλαδή τα 586 ευρώ.

Μάλιστα, όπως αναφέρει η έκθεση του Γενικού Λογιστηρίου του Κράτους, η οποία συνοδεύει την σχετική ρύθμιση, το ΕΤΕΑΕΠ θα χάσει έσοδα 36 εκατ. ευρώ, καθώς με βάση το προηγούμενο θεσμικό πλαίσιο, οι εισφορές επικουρικού – εφάπαξ υπολογιζόταν βάσει του πραγματικού εισοδήματος (εφόσον αυτό ξεπερνούσε τα 586 ευρώ/μήνα), ενώ όποιος θα πλήρωνε με βάση το ελάχιστο ασφαλιστέο εισόδημα μηνιαίως (σ.σ. 586 ευρώ), θα δημιουργούσε οφειλή ίση με τη διαφορά μεταξύ εισφορών βάσει του πραγματικού και του ελάχιστου ασφαλιστέου εισοδήματος. με βάση το νέο πλαίσιο, υποχρεωτικές είναι μόνο οι ελάχιστες εισφορές, ενώ οι εισφορές βάσει του εισοδήματος (εφόσον αυτό ξεπερνά μηνιαίως τα 586 ευρώ/μήνα) θα είναι προαιρετικές.

Συγκεκριμένα, σύμφωνα με Capital.gr, το νέο πλαίσιο, οι ελάχιστες υποχρεωτικές μηνιαίες εισφορές για το επικουρικό θα ανέλθουν στα 41 ευρώ (7% Χ 586 ευρώ/μήνα), ενώ οι ελάχιστες μηνιαίες εισφορές για το εφάπαξ φτάνουν τα 23,4 ευρώ (4% Χ586 ευρώ/μήνα).

Μ΄ άλλα λόγια, όσοι αυτοαπασχολούμενοι (πχ δικηγόροι) είναι υποχρεωμένοι να καταβάλλουν εισφορές, τόσο για το επικουρικό, όσο και για το εφάπαξ, από τις αρχές του επόμενου έτους, θα πρέπει να καταβάλλουν κατ΄ ελάχιστον 64,5 ευρώ κάθε μήνα.

Βάσει, όμως, της ίδιας νέας διάταξης, όποιος αυτασφαλισμένος, έχει εισόδημα πάνω από 586 ευρώ/μήνα, το επιθυμεί και μπορεί οικονομικά, έχει τη δυνατότητα (προαιρετικά) να καταβάλλει υψηλότερες εισφορές μέχρι και του ποσού εκείνου που αντιστοιχεί στο εισόδημα.

Για παράδειγμα, αν ένας αυτοαπασχολούμενος μηχανικός έχει μηνιαίο εισόδημα 700 ευρώ, πρέπει κατ΄ ελάχιστον να καταβάλλει εισφορές επικουρικού –εφάπαξ 64,5 ευρώ (11% Χ 586 ευρώ). Ωστόσο αν θέλει και μπορεί, έχει τη δυνατότητα να καταβάλλει έως 77 ευρώ (11% Χ700 ευρώ).

Λόγω, όμως, της αναδρομικής ισχύος των εν λόγω εισφορών, θα πρέπει να καταβάλλουν και τις εισφορές της περασμένης 2ετίας.

Σύμφωνα με το επικρατέστερο σενάριο, το οποίο εξετάζεται στο Υπ. Εργασίας, οι αναδρομικές εισφορές επικουρικού –εφάπαξ για το 2017-2018, οι οποίες σωρευτικά ανέρχονται σε 1548 ευρώ (64,5 ευρώ/μήνα Χ 12 μήνες Χ 2 έτη) θα πρέπει να καταβληθούνε σε 24 ισόποσες μηνιαίες δόσεις, από την 1η /1/2019, παράλληλα με τις τρέχουσες.

Μια ακόμα απόφαση του Πρωτοδικείου Αθηνών ( 1689/2018) βάσει αγωγής που ασκήθηκε το 2014, δικαιώνει οκτώ συνταξιούχους της Αγροτικής Τράπεζας και υποχρεώνει το Ενιαίο Επικουρικό Ταμείο (ΕΤΕΑΕΠ) να επιστρέψει τα ποσά των επικουρικών συντάξεων που ψαλιδίστηκαν.

Ειδικότερα, το Πρωτοδικείο Αθηνών επιδίκασε την καταβολή με τον νόμιμο τόκο του ποσού των 7.400,18 ευρώ στον πρώτο ενάγοντα, του ποσού των 7.944,03 στον δεύτερο, του ποσού των 7.288.45 στον τρίτο, του ποσού των 3.333,06 στον τέταρτο, του ποσού των 6.942,23 στον πέμπτο, του ποσού των 3.573,04 στον έκτο, του ποσού των 9.384,29 στον έβδομο και του ποσού των 5.557.79 ευρώ στον όγδοο ενάγοντα.

Σύμφωνα με το σκεπτικό της απόφασης που βασίζεται στην απόφαση του ΣτΕ του 2015, οι περαιτέρω περικοπές στις επικουρικές (4051/12, 4093/12) ψηφίστηκαν όταν είχε πλέον παρέλθει διετία από τον πρώτο αιφνιδιασμό της οικονομικής κρίσης και εφόσον εν τω μεταξύ είχαν σχεδιαστεί και ληφθεί τα βασικά μέτρα για την αντιμετώπιση της. Επομένως κατά την επιχειρηθείσα με τις διατάξεις αυτές νέα , για πολλοστή φορά, περικοπή συνταξιοδοτικών παροχών της ίδιας ομάδας θιγομένων ..ο νομοθέτης όφειλε να αποδείξει τεκμηριωμένα ότι η λήψη των συγκεκριμένων μέτρων ήταν συμβατή με τις σχετικές συνταγματικές δεσμεύσεις...»

Στην απόφαση παραθέτονται οι αλλεπάλληλες μειώσεις που υπέστησαν οι συνταξιούχοι. Ενδεικτικά αναφέρουμε ότι ο πρώτος ενάγων από το 2011 είχε υποστεί 6 παρακρατήσεις, 146,49 ευρώ μηνιαίως ως εισφορά αλληλεγγύης , 197,76 ευρώ εξαιτίας της μείωσης 15%, 224,12 ευρώ βάσει της κλίμακας μείωσης του ν. 4051/2012 και 134,38 ευρώ βάσει της κλίμακας μείωσης του ν.4093/2012. Στην πρωτόδικη απόφαση ασκήθηκε ήδη έφεση από το ΕΤΕΑΕΠ.

Όπως επισημαίνει ο δικηγόρος Λουκάς Αποστολίδης που χειρίστηκε την υπόθεση «οι εφέσεις που εκδικάστηκαν δικαιώνουν και πάλι τους συνταξιούχους.

Το δημόσιο δε μπορεί να παραπέμψει εκ νέου τις υποθέσεις στο Συμβούλιο της Επικρατείας καθώς τα ποσά που εκδικάζονται είναι κάτω των 40.000 ευρώ».

Ο ίδιος νομικός εκτιμά ότι έως σήμερα έχουν ασκηθεί περίπου 3.000 αγωγές οι 1.300-1.500 πριν από την απόφαση του ΣτΕ ( Ιούνιος 2015) που έκρινε αντισυνταγματικές τις περικοπές.

Από την αρχή του έτους, το ΕΤΕΑΕΠ εξέδωσε 18.500 αποφάσεις εφάπαξ παροχών, συνολικής δαπάνης 303 εκατ. ευρώ, με αποτέλεσμα οι ληξιπρόθεσμες υποχρεώσεις του να σημειώσουν ποσοστιαία μείωση της τάξης του 35%, αναφέρει το in.gr.

Στις 30 Ιουνίου 2018, οι εκκρεμείς αιτήσεις για εφάπαξ είχαν μειωθεί στις 31.318, συνολικού κόστους 389,85 εκατ. ευρώ. Το ΕΤΕΑΕΠ τον Ιούνιο πλήρωσε επιπλέον 3.246 δικαιούχους, αυξάνοντας συνεχώς τον αριθμό των αποφάσεων που εκδίδει μηνιαίως.

Σε ό,τι αφορά το ποσό από την επιχορήγηση που έχει απορροφήσει το ΕΤΕΑΕΠ το εξάμηνο (1/1/2018 έως 30/6/2018), αυτό ανέρχεται στο ύψος των 203,73 εκατ. ευρώ.

Οπως επισημαίνεται στην ανακοίνωση, η εύρυθμη λειτουργία του Ταμείου συνετέλεσε στο να επιτευχθούν οι στόχοι για την εξόφληση των ληξιπρόθεσμων υποχρεώσεών του και ν’ απορροφηθεί το αντίστοιχο ποσό από την κρατική επιχορήγηση που αφορά τα εκκρεμή εφάπαξ.