Την ίδια ώρα και με βάση τα ίδια ευρήματα, αντίστοιχα στην  Ευρώπη, το κόστος και η γεύση, έχουν τον πρωταγωνιστικό ρόλο. Τα στοιχεία αυτά, προέρχονται από το Ειδικό Ευρωβαρόμετρο του 2025 για την ασφάλεια  των τροφίμων στην Ευρωπαϊκή Ένωση.

Με βάση συνεντεύξεις, που πραγματοποιήθηκαν δια ζώσης με  26.370 άτομα σε ολόκληρη την Ευρωπαϊκή Ένωση, το διάστημα 26 Μαρτίου έως 22 Απριλίου 2025, η έρευνα παρουσιάζει μια εικόνα του τρόπου με τον οποίο οι Ευρωπαίοι επιλέγουν τα  τρόφιμα, τον βαθμό ευαισθητοποίησης και ενδιαφέροντος τους για την ασφάλεια των  τροφίμων, τις ανησυχίες τους, τις πηγές πληροφόρησης για θέματα ασφάλειας τροφίμων  αλλά και τον βαθμό εμπιστοσύνης τους σε αυτές.

Η Ευρωπαϊκή Αρχή για την Ασφάλεια των  Τροφίμων (EFSA) διεξάγει την έρευνα κάθε 3 χρόνια και τα αποτελέσματα αφορούν τον μέσο  όρο μεταξύ των 27 κρατών μελών της ΕΕ. Σε πολλά από αυτά τα ζητήματα, υπάρχουν σημαντικές διαφορές μεταξύ των χωρών και μεταξύ κοινωνικο-δημογραφικών κατηγοριών  (π.χ. ηλικιακές ομάδες, επίπεδο εκπαίδευσης, εισόδημα νοικοκυριού).

Το κόστος και η ασφάλεια των τροφίμων, αποτελούν τους κύριους παράγοντες  που επηρεάζουν την αγορά τροφίμων των καταναλωτών στην Ελλάδα, σύμφωνα με τα στοιχεία του Ευρωβαρόμετρου, για το 2025.

Την ίδια ώρα και με βάση τα ίδια ευρήματα, αντίστοιχα στην  Ευρώπη, το κόστος και η γεύση, έχουν τον πρωταγωνιστικό ρόλο. Τα στοιχεία αυτά, προέρχονται από το Ειδικό Ευρωβαρόμετρο του 2025 για την ασφάλεια  των τροφίμων στην Ευρωπαϊκή Ένωση.

Με βάση συνεντεύξεις, που πραγματοποιήθηκαν δια ζώσης με  26.370 άτομα σε ολόκληρη την Ευρωπαϊκή Ένωση, το διάστημα 26 Μαρτίου έως 22 Απριλίου 2025, η έρευνα παρουσιάζει μια εικόνα του τρόπου με τον οποίο οι Ευρωπαίοι επιλέγουν τα  τρόφιμα, τον βαθμό ευαισθητοποίησης και ενδιαφέροντος τους για την ασφάλεια των  τροφίμων, τις ανησυχίες τους, τις πηγές πληροφόρησης για θέματα ασφάλειας τροφίμων  αλλά και τον βαθμό εμπιστοσύνης τους σε αυτές.

Η Ευρωπαϊκή Αρχή για την Ασφάλεια των  Τροφίμων (EFSA) διεξάγει την έρευνα κάθε 3 χρόνια και τα αποτελέσματα αφορούν τον μέσο  όρο μεταξύ των 27 κρατών μελών της ΕΕ. Σε πολλά από αυτά τα ζητήματα, υπάρχουν σημαντικές διαφορές μεταξύ των χωρών και μεταξύ κοινωνικο-δημογραφικών κατηγοριών  (π.χ. ηλικιακές ομάδες, επίπεδο εκπαίδευσης, εισόδημα νοικοκυριού).

Σύμφωνα με τα ευρήματα,το ποσοστό των Ευρωπαίων πολιτών που δηλώνουν ότι γνωρίζουν  τη λειτουργία του συστήματος ασφάλειας τροφίμων της ΕΕ έχει αυξηθεί κατά 6 ποσοστιαίες  μονάδες από το 2022. Ολοένα και αυξανόμενος αριθμός Ευρωπαίων έχει ακούσει για  συγκεκριμένα θέματα ασφάλειας τροφίμων, με πιο γνωστά από αυτά να είναι τα πρόσθετα  τροφίμων (71%) και τα φυτοφάρμακα (67%). Αξιοσημείωτες αυξήσεις παρατηρήθηκαν στην  ευαισθητοποίηση σχετικά με τις ασθένειες των ζώων (65%, αύξηση 5 ποσοστιαίων μονάδων),  τα μικροπλαστικά στα τρόφιμα (63%, αύξηση 8 ποσοστιαίων μονάδων) και τις τροφικές  δηλητηριάσεις (62%, αύξηση 5 ποσοστιαίων μονάδων).

«Τα νέα στοιχεία για την  ευαισθητοποίηση των πολιτών σχετικά με την ασφάλεια των τροφίμων στην ΕΕ είναι  εξαιρετικά ενθαρρυντικά για την EFSA και πολλούς εταίρους μας σε όλη την Ευρώπη», ενώ  η Barbara Gallani, επικεφαλής επικοινωνίας και συνεργασιών στην EFSA, δήλωσε: «Είναι  θετικό το γεγονός ότι τόσοι πολλοί άνθρωποι στην ΕΕ έχουν εμπιστοσύνη στην ασφάλεια των  τροφίμων τους», ανέφερε για τα ευρήματα ο εκτελεστικός διευθυντής της EFSA, Nikolaus Kriz.

Αξίζει να σημειωθεί, πως αποτελέσματα του Ευρωβαρόμετρου συνοδεύονται από ξεχωριστές αναφορές για  καθένα από τα 27 κράτη μέλη.

Ευρωβαρόμετρο 2025: Βασικά συμπεράσματα από τις απαντήσεις των Ελλήνων ερωτηθέντων

• Το κόστος των τροφίμων απασχολεί τους Έλληνες σε μεγάλο ποσοστό (67%)  καθιστώντας το τον κύριο παράγοντα που επηρεάζει τις αποφάσεις για την αγορά  τροφίμων, ακολουθούμενο από την ασφάλεια των τροφίμων (61%) και την γεύση (57%). Στο Ευρωβαρόμετρο του 2022, ο τρίτος βασικός παράγοντας ήταν η  περιεκτικότητα σε θρεπτικές ουσίες, σηματοδοτώντας μια μετατόπιση. Σε γενικές  γραμμές όμως, τόσο η περιεκτικότητα (44%) σε θρεπτικές ουσίες όσο και η  προέλευση (41%) εξακολουθούν να παίζουν σημαντικό ρόλο.
• Οι Έλληνες καταναλωτές ενδιαφέρονται για την ασφάλεια των τροφίμων σε  συντριπτικό ποσοστό (98%), έναντι του μέσου όρου των Ευρωπαίων καταναλωτών  (72%).
• Τα θέματα ασφάλειας τροφίμων για τα οποία έχουν ακούσει σχετικά και τους  απασχολούν περισσότερο είναι τα υπολείμματα φυτοφαρμάκων στα τρόφιμα (62%) τα πρόσθετα στα τρόφιμα ή τα ποτά (54%), οι τροφικές δηλητηριάσεις από φαγητό,  ποτό που έχει μολυνθεί από βακτήρια, ιούς και παράσιτα (43%) και τα κατάλοιπα  αντιβιοτικών, ορμονών ή στεροειδών στο κρέας (42%).
• Σχεδόν 1 στους 2 (49%) ενδιαφέρεται εξίσου για την υγιεινή διατροφή και για τους  κινδύνους από τα τρόφιμα.
• Η κύρια πηγή πληροφόρησης των Ελλήνων καταναλωτών για τους κινδύνους από τα  τρόφιμα είναι η τηλεόραση, σε ποσοστό 62%, ενώ ακολουθούν οι συζητήσεις με  συγγενείς, φίλους, γείτονες ή συναδέλφους (60%), το διαδίκτυο (53%) και τα μέσα  κοινωνικής δικτύωσης και άλλα ιστολόγια (50%).
• Σχεδόν 9 στους 10 ερωτηθέντες εμπιστεύονται τους γιατρούς (89%) και τους  πανεπιστημιακούς ή επιστήμονες δημόσιων φορέων (87%) για πληροφορίες σχετικά  με τους κινδύνους για τα τρόφιμα.

Τα αποτελέσματα της έρευνας καταδεικνύουν την σπουδαιότητα της ασφάλειας των  τροφίμων και τον κομβικό ρόλο του ΕΦΕΤ σε αυτά τα θέματα, ο οποίος, βάσει των  αρμοδιοτήτων του, υλοποιεί σημαντικό ελεγκτικό έργο στην τροφική αλυσίδα και παρέχει  έγκυρη και έγκαιρη πληροφόρηση στο καταναλωτικό κοινό.

Μεγάλο χάσμα Βορρά – Νότου

Οι απόψεις για το αν οι εργαζόμενοι πληρώνονται δίκαια ποικίλλουν σημαντικά εντός της Ε.Ε.

• Στις σκανδιναβικές χώρες, όπως η Δανία (19%) και η Σουηδία (26%), τα ποσοστά ανησυχίας είναι χαμηλά.

• Αντίθετα, υψηλά ποσοστά δυσαρέσκειας καταγράφηκαν σε χώρες του Νότου, όπως:

  • Πορτογαλία: 86%

  • Κύπρος: 86%

  • Ελλάδα: 85%

  • Στην ίδια κατηγορία ανήκουν και η Ιταλία, Ισπανία και Κροατία.

Δυσαρέσκεια και στις ισχυρές οικονομίες

Η έρευνα, που πραγματοποιήθηκε τον Ιανουάριο – Φεβρουάριο 2025 σε 22 κράτη-μέλη, έδειξε ότι τουλάχιστον οι μισοί Ευρωπαίοι θεωρούν πως δεν αμείβονται δίκαια.

• Στη Γερμανία, το 56% δήλωσε δυσαρέσκεια.

• Στη Γαλλία, το ποσοστό ανήλθε στο 73%.

• Ο μέσος όρος της Ε.Ε. διαμορφώθηκε στο 67%.

Η εικόνα στην Ελλάδα

Περίπου το 45% των Ελλήνων δηλώνει έντονη ανησυχία για τις αποδοχές του, ενώ ένα επιπλέον 40% εκφράζει πιο μέτριο προβληματισμό.
Έτσι, μόνο ένα 15% δεν δείχνει ιδιαίτερο ενδιαφέρον για το ζήτημα.

Ηλικία και εισόδημα ως παράγοντες

Από την άλλη πλευρά, το 31% των Ευρωπαίων φαίνεται να μην συμμερίζεται αυτούς τους προβληματισμούς. Από αυτούς:

• Το 20% δηλώνει ελάχιστες ανησυχίες.

• Το 11% καμία.

Σύμφωνα με τα ευρήματα:

• Η ηλικία δεν επηρεάζει καθοριστικά την ανησυχία για τις αμοιβές.

• Αντιθέτως, οι ανησυχίες μειώνονται όσο αυξάνεται το εισόδημα των εργαζομένων.

Το ένα τρίτο των ψηφοφόρων πανευρωπαϊκά (34%) δηλώνουν ότι η διεθνής κατάσταση ήταν ένα θέμα που τους ώθησε να πάνε στην κάλπη, ενώ παρόμοιο ποσοστό αναφέρει ως κίνητρο την υπεράσπιση της δημοκρατίας και του κράτους δικαίου (32%). Στην Ελλάδα, στην τρίτη θέση των θεμάτων που παρότρυναν τους πολίτες να ψηφίσουν (με ποσοστό 40%) βρίσκεται η κοινωνική προστασία, η πρόνοια και η πρόσβαση σε υγειονομική περίθαλψη, ενώ τη διεθνή κατάσταση ανέφερε το 37% των ερωτηθέντων.

Μεταξύ όσων δεν ψήφισαν, οι ερωτηθέντες απάντησαν ότι το κόστος ζωής (46%) και η οικονομική κατάσταση (36%) θα μπορούσαν να λειτουργήσουν ως κίνητρα ώστε να συμμετάσχουν στις εκλογές. Τα αντίστοιχα ποσοστά στην Ελλάδα είναι 65% και 58%, με τρίτη την κοινωνική προστασία, την πρόνοια και την υγειονομική περίθαλψη (40%).

Τα αποτελέσματα της έρευνας δείχνουν ότι οι πολίτες, τόσο στην Ελλάδα, όσο και στην ΕΕ, είναι αισιόδοξοι για το μέλλον της ΕΕ (65%). Κατά μέσο όρο, στην ΕΕ οι πολίτες δηλώνουν ότι εξακολουθούν να έχουν θετική εντύπωση για αυτήν: 48% έδωσε θετικές απαντήσεις, ενώ μόνο 16% δήλωσε ότι έχει αρνητική εικόνα. Η ένταξη στην ΕΕ αντιμετωπίζεται επίσης ευνοϊκά, καθώς επτά στους δέκα Ευρωπαίους πιστεύουν ότι η χώρα τους έχει ωφεληθεί από το γεγονός ότι είναι μέλος της ΕΕ, ποσοστό που έχει παραμείνει σταθερό τα τελευταία χρόνια.

Στην ΕΕ συνολικά, υπάρχουν τέσσερις βασικοί λόγοι για τους οποίους οι πολίτες θεωρούν ωφέλιμη τη συμμετοχή της χώρας τους στην ΕΕ: αυξημένη συνεργασία μεταξύ των κρατών μελών (36%), προστασία της ειρήνης και ενίσχυση της ασφάλειας (32%), συμβολή της ΕΕ στην οικονομική ανάπτυξη (28%) και δημιουργία νέων ευκαιριών εργασίας (24%). Στην Ελλάδα, η προστασία της ειρήνης και η ενίσχυση της ασφάλειας βρίσκεται στην πρώτη θέση (45%), η βελτίωση της συνεργασίας ανάμεσα στην Ελλάδα και τις άλλες χώρες της ΕΕ στη δεύτερη (36%) και ακολουθούν το γεγονός ότι η ΕΕ δυναμώνει τη φωνή του ελληνικού λαού στον κόσμο (31%) και η βελτίωση της συνεργασίας ανάμεσα στην Ελλάδα και τις χώρες εκτός ΕΕ (24%).

Η εμπιστοσύνη στην ευρωπαϊκή κοινοβουλευτική δημοκρατία είναι ιδιαίτερα υψηλή στο ξεκίνημα της 10ης κοινοβουλευτικής περιόδου του ΕΚ: 42% των πολιτών έχουν θετική εικόνα για το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο - ποσοστό που είναι το υψηλότερο που έχει καταγραφεί ποτέ για αυτόν τον δείκτη. Το αντίστοιχο ποσοστό στην Ελλάδα είναι 34% (σταθερό σε σχέση με την τελευταία μέτρηση).

Οι Ευρωπαίοι πολίτες επιβεβαίωσαν την στήριξή τους για τη δημοκρατία της ΕΕ στις ευρωπαϊκές εκλογές του περασμένου Ιουνίου. Η προσέλευση ήταν 50,74%, η υψηλότερη τα τελευταία 30 χρόνια και παρόμοια με αυτή του 2019. Το 56% των συμμετεχόντων στην έρευνα, συμφωνούν ότι η φωνή τους μετράει στην ΕΕ. Ωστόσο, στην Ελλάδα μόνο το 26% των πολιτών συμφωνούν ότι η φωνή τους μετράει στην ΕΕ.

Από την ανάλυση αυτής της μετεκλογικής έρευνας προκύπτει περαιτέρω ότι η συμμετοχή στις ευρωπαϊκές εκλογές γίνεται συνήθεια για πολλούς πολίτες. Όταν ρωτήθηκαν γιατί ψήφισαν, το 50% των Ελλήνων ψηφοφόρων (46% στην ΕΕ) δήλωσαν ότι το κάνουν πάντα, ενώ το 46% (42% στην ΕΕ) δήλωσε ότι είναι καθήκον τους ως πολίτες και το 29% (20% στην ΕΕ) ότι θέλουν να υποστηρίξουν το πολιτικό κόμμα στο οποίο αισθάνονται πιο κοντά.

Σε ευρωπαϊκό επίπεδο, η απόφαση των πολιτών σχετικά με το ποιον θα ψηφίσουν στις ευρωπαϊκές εκλογές του 2024 βασίστηκε κυρίως στο πόσο κοντά ήταν οι προτάσεις κάθε κόμματος στις ιδέες και τις αξίες τους: οι προτάσεις ενός συγκεκριμένου κόμματος για ευρωπαϊκά θέματα ήταν ο συχνότερος λόγος για να επιλεγούν από τους ψηφοφόρους, με ποσοστό 47% (+4 ποσοστιαίες μονάδες από το 2019). Αντίστοιχα ήταν τα ευρήματα και στην Ελλάδα, όπου 52% των ερωτηθέντων ψήφισαν το κόμμα που συνήθως ψηφίζουν.

Η πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου Ρομπέρτα Μέτσολα, σχολιάζοντας τα αποτελέσματα της έρευνας, ανέφερε: «Τον περασμένο Ιούνιο, οι πολίτες σε όλη την Ευρώπη φρόντισαν να ακουστεί η φωνή τους, καθώς είδαμε την υψηλότερη προσέλευση στις κάλπες για το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο τα τελευταία 30 χρόνια. Μας έδωσαν εντολή να δράσουμε, να δώσουμε απαντήσεις και λύσεις, να κάνουμε τη διαφορά στην καθημερινότητά τους. Θα το κάνουμε. Τις προσεχείς εβδομάδες, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο θα εξετάσει ενδελεχώς τη σύσταση της νέας Ευρωπαϊκής Επιτροπής προκειμένου να διασφαλίσει ότι θα αντιμετωπίσει τα ζητήματα που αποτελούν προτεραιότητα για τους πολίτες: το κόστος ζωής, η κατάσταση της οικονομίας μας, η δημοκρατία, το κράτος δικαίου, η μετανάστευση και η ασφάλεια. Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο θα συνεχίσει να εργάζεται για να ακούγεται η φωνή των πολιτών στην ΕΕ.»

Ειδικότερα, περισσότεροι από οκτώ στους δέκα Ευρωπαίους (82%) δηλώνουν ότι η ποιότητα ζωής στην περιφέρειά τους είναι καλή. Ταυτόχρονα, το 65% των Ευρωπαίων δηλώνουν ότι η τρέχουσα κατάσταση της οικονομίας της περιφέρειάς τους είναι καλή.

Οι Ευρωπαίοι τείνουν να πιστεύουν ότι τα σημαντικότερα ζητήματα που αντιμετωπίζει επί του παρόντος η περιφέρειά τους είναι το κόστος ζωής (31%), η οικονομική κατάσταση και η ανεργία (26%), καθώς και η υγεία (26%). Ακολουθούν η στέγαση (20%), το περιβάλλον και η κλιματική αλλαγή (19%) και το εκπαιδευτικό σύστημα (18%).

Προτεραιότητες

Ταυτόχρονα, προσδιορίζουν την οικονομία, την κοινωνική δικαιοσύνη και την απασχόληση (29%) ως μία από τις σημαντικότερες διαστάσεις για το μέλλον της Ευρώπης, ακολουθούμενη από την κλιματική αλλαγή και το περιβάλλον (24%), την εκπαίδευση, τον πολιτισμό, τη νεολαία και τον αθλητισμό (24%), τη δημοκρατία, τις αξίες και τα δικαιώματα και το κράτος δικαίου (21%), την υγεία (21%), την ασφάλεια και την άμυνα της ΕΕ (20%) και τη μετανάστευση (19%).

Η εμπιστοσύνη στις περιφερειακές και τοπικές αρχές παραμένει υψηλή, όπως και η εμπιστοσύνη στην ΕΕ. 58 % των ερωτηθέντων τείνουν να εμπιστεύονται τις περιφερειακές και τοπικές αρχές και 38 % τείνουν να μην τις εμπιστεύονται. Τα ίδια ποσοστά παρατηρούνται όσον αφορά την εμπιστοσύνη στην ΕΕ.

Οι Ευρωπαίοι τείνουν να πιστεύουν ότι τα σημαντικότερα ζητήματα που αντιμετωπίζει επί του παρόντος η περιφέρειά τους είναι το κόστος ζωής, η οικονομική κατάσταση και η ανεργία, καθώς και η υγεία

Η πλειονότητα των Ευρωπαίων εξακολουθεί να επιδεικνύει αισιοδοξία: 66% από αυτούς είναι αισιόδοξοι για το μέλλον της περιφέρειάς τους, ενώ 32% είναι απαισιόδοξοι. Ταυτόχρονα, 55% είναι αισιόδοξοι για το μέλλον της ΕΕ, ενώ 42% είναι απαισιόδοξοι.

Η έρευνα δείχνει επίσης ότι η πλειονότητα των Ευρωπαίων (47%) εξακολουθεί να έχει θετική εικόνα για την ΕΕ, ενώ το 21 % έχει αρνητική εικόνα και το 30% έχει ουδέτερη εικόνα.

Το Έκτακτο Ευρωβαρόμετρο σχετικά με την κοινή γνώμη στις περιφέρειες της ΕΕ διεξάγεται κάθε τρία χρόνια σε περιφερειακό επίπεδο και παρέχει λεπτομερή εικόνα της γνώμης των ευρωπαίων πολιτών. Η παρούσα έκδοση διεξήχθη μεταξύ 11ης Ιανουαρίου και 15ης Φεβρουαρίου 2024. Πραγματοποιήθηκαν 62.091 συνεντεύξεις τηλεφωνικώς σε 194 περιφέρειες.

Ο αντίκτυπος των πολλαπλών κρίσεων των τελευταίων ετών είναι εμφανής, τόσο στη γενική κατάσταση της οικονομίας, όσο και στην οικονομική κατάσταση των πολιτών. Ένας στους δύο ερωτηθέντες (50%) θεωρεί ότι το βιοτικό του επίπεδο έχει σημειώσει πτώση και προβλέπει ότι αυτό θα συνεχιστεί κατά τη διάρκεια του επόμενου έτους. Το ποσοστό διαμορφώνεται  στο 66% στην Ελλάδα.

Επίσης, το 85% των Ελλήνων δεν είναι ικανοποιημένο με τα μέτρα που έλαβε η χώρα για την αντιμετώπιση της αύξησης του κόστους ζωής (65% στην ΕΕ), ενώ το 78% των Ελλήνων δεν είναι ικανοποιημένο ούτε με τις δράσεις που ανέλαβε η ΕΕ για την αντιμετώπιση της κατάστασης (57% στην ΕΕ).

Παράλληλα, περισσότεροι από 7 στους 10 Ευρωπαίους (71%) εκτιμούν ότι οι δράσεις της ΕΕ έχουν αντίκτυπο στην καθημερινότητά τους, με το ποσοστό αυτό στην Ελλάδα να διαμορφώνεται στο 82%.

Μάλιστα, το 56% των Ελλήνων δηλώνει ότι το Ευρωκοινοβούλιο θα ήθελε να δώσει προτεραιότητα στην καταπολέμηση της φτώχειας και του κοινωνικού αποκλεισμού, τη στιγμή που το ποσοστό αυτό στην ΕΕ διαμορφώνεται στο 38%.

Την ίδια ώρα, το 59% των Ελλήνων ζητά στήριξη της οικονομίας και δημιουργία νέων θέσεων εργασίας.

Πάντως, το 64% των Ευρωπαίων παραμένει αισιόδοξο για το μέλλον της ΕΕ, ποσοστό που αυξήθηκε σε σχέση με το 2022.

Σημειωτέον ότι η έρευνα έρχεται στη δημοσιότητα στον απόηχο του Qatargate, χωρίς εντούτοις να καταγράφει «μετρήσιμο αντίκτυπο» στην εμπιστοσύνη των πολιτών στο Ευρωκοινοβούλιο, τουλάχιστον σε ευρωπαϊκό επίπεδο.
Παράλληλα, το 54% των ερωτηθέντων (34% στην Ελλάδα) δηλώνουν ικανοποιημένοι από τον τρόπο με τον οποίο λειτουργεί η δημοκρατία στην ΕΕ. Όσον αφορά συγκεκριμένες πτυχές της δημοκρατίας σε επίπεδο ΕΕ, οι πολίτες εξέφρασαν μεγαλύτερη ικανοποίηση για τις ελεύθερες και δίκαιες εκλογές (70%), την ελευθερία του λόγου (70%) και τον σεβασμό των θεμελιωδών δικαιωμάτων (66%), ενώ λιγότερο ικανοποιημένοι δήλωσαν σχετικά με την καταπολέμηση της παραπληροφόρησης και της διαφθοράς. Και στην Ελλάδα, οι ερωτηθέντες εκφράζουν ικανοποίηση πρωτίστως για τις ελεύθερες και δίκαιες εκλογές (63%), και ακολουθούν η ποικιλομορφία των μέσων (62%) και η ελευθερία του λόγου (60%) Η καταπολέμηση της διαφθοράς βρίσκεται στην τελευταία θέση, και στην Ελλάδα.

Εν τω μεταξύ, έναν χρόνο πριν τις Ευρωπαϊκές Εκλογές του 2024, η έρευνα καταγράφει αύξηση στο ποσοστό των πολιτών που είναι ενημερωμένοι σχετικά με τις επόμενες ευρωεκλογές, όπως επίσης και στο ενδιαφέρον των Ευρωπαίων (6% πάνω σε σχέση με το 2018, ενώ αντίστοιχο είναι το ποσοστό και μεταξύ των νέων).

Συγκεκριμένα, η απόλυτη πλειοψηφία των ερωτηθέντων στην έρευνα (56%) δηλώνει ότι ενδιαφέρεται για τις επόμενες Ευρωπαϊκές Εκλογές, ποσοστό υψηλότερο κατά 6 μονάδες σε σύγκριση με το 2018, έναν χρόνο δηλαδή πριν από τις τελευταίες εκλογές. Το αντίστοιχο ποσοστό στην Ελλάδα είναι 49% το 2023, ενώ το 2018 ήταν 39%.
Ακόμα, 2 στους 3 θα ψήφιζαν εάν οι ευρωεκλογές ήταν την επόμενη ημέρα (αύξηση 9% σε σχέση με το 2018).
Ανάμεσα στα ευρήματα της έρευνας είναι και ότι οι Ευρωπαίοι αξιολογούν τη δημοκρατία ως την αξία που το Ευρωκοινοβούλιο πρέπει να υπερασπίζεται κατά προτεραιότητα.

Στην ίδια ερώτηση, τη δημοκρατία προτάσσει και το 41% των ερωτηθέντων στην Ελλάδα. Η αλληλεγγύη μεταξύ των κρατών μελών της ΕΕ και μεταξύ των περιφερειών της καταλαμβάνει τη δεύτερη θέση με 38% και το κράτος δικαίου την τρίτη θέση με 34%.

Επίσης, πάνω από τα 3/4 των Ευρωπαίων εξακολουθούν να εγκρίνουν τη στήριξη της ΕΕ στην Ουκρανία, με ένα ποσοστό 36% να την εγκρίνει σθεναρά.

Το 69% των ερωτηθέντων δηλώνει ικανοποιημένο με τις ενέργειες της ΕΕ. Τα υψηλότερα ποσοστά παρατηρούνται στην Ολλανδία (90%), τη Σουηδία (87%), τη Φινλανδία (87%) και την Ιρλανδία (87%). Στη Σλοβακία (45%) και στην Ελλάδα (48%) καταγράφονται αντιθέτως τα χαμηλότερα ποσοστά ικανοποίησης. Οι ερωτηθέντες εκφράζουν επίσης ικανοποίηση για τη δράση της ΕΕ όσον αφορά την προστασία των δημοκρατικών δικαιωμάτων και τον σεβασμό του κράτους δικαίου (64%), καθώς και τον τομέα της εξωτερικής πολιτικής (54 %). Στην Ελλάδα τα αντίστοιχα ποσοστά είναι 42% και 38% με την Πράσινη Συμφωνία της ΕΕ να σημειώνει ποσοστό ικανοποίησης 44%.

Την έρευνα για το εαρινό Ευρωβαρόμετρο του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου για το 2023 διεξήγαγε η εταιρεία δημοσκοπήσεων Kantar από τις 2 έως τις 26 Μαρτίου στα 27 κράτη μέλη της ΕΕ. Οι συνεντεύξεις με τους συμμετέχοντες έγιναν κυρίως δια ζώσης, ενώ στην Τσεχία, τη Δανία, τη Φινλανδία και τη Μάλτα πραγματοποιήθηκαν επίσης συνεντεύξεις διαδικτυακά. Στην έρευνα συμμετείχαν συνολικά 26.376 άτομα. Τα «ποσοστά σε επίπεδο ΕΕ» που αναφέρονται έχουν σταθμιστεί με βάση τον πληθυσμό κάθε χώρας.

Το ποσοστό των Ελλήνων που δηλώνουν ότι η ποιότητα της ζωής τους έχει υποστεί επιδείνωση είναι το υψηλότερο της έρευνας (85%), ωστόσο σε βάθος ενός χρόνου από την περίοδο που πραγματοποιήθηκε η έρευνα, το 55% πιστεύει ότι οι συνθήκες διαβίωσής τους θα είναι οι ίδιες (55%), σε αντίθεση με ποσοστό 22% που προβλέπει επιδείνωση.

Αναφορικά με την οικονομική κατάσταση του νοικοκυριού τους οι Έλληνες που ερωτήθηκαν εμφανίζονται διχασμένοι. Το 50% την χαρακτηρίζει «καλή» και το 49% «κακή», όταν στην ΕΕ τα ποσοστά είναι 72% και 26% αντίστοιχα.

Παράλληλα, παρατηρείται αύξηση του ποσοστού όσων δυσκολεύονται να πληρώσουν τους μηνιαίους λογαριασμούς (77%), με τον ευρωπαϊκό μέσο όρο να είναι μόλις στο 33%.

Σε ό,τι αφορά στην οικονομική κατάσταση στη χώρα, οι απαντήσεις από την Ελλάδα σε ποσοστό 24% είναι ότι οι προοπτικές θα είναι καλύτερες, 37% ότι θα είναι ίδιες και 38% χειρότερες. Σε μέσα επίπεδα στην ΕΕ οι ερωτηθέντες απαντούν σε ποσοστό 28% ότι περιμένουν οι προοπτικές να είναι καλύτερες, 37% οι ίδιες και 31% χειρότερες.

Σημαντικότερα θέματα για την Ελλάδα αποτελούν η υγεία (41%), η οικονομία (40%), η ανεργία (34%), και η άνοδος των τιμών, ο πληθωρισμός και το κόστος διαβίωσης (32%).

Τέλος, αξίζει να σημειωθεί ότι η έρευνα διεξήχθη προτού την εισβολή των ρωσικών δυνάμεων στην Ουκρανία, η οποία είχε ως αποτέλεσμα την έναρξη μιας ενεργειακής κρίσης που οδήγησε σε άνοδο των τιμών, του πληθωρισμού και του κόστους διαβίωσης των νοικοκυριών.

O πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου Νταβίντ Σασόλι, ανέφερε ότι «το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο έχει ξεκαθαρίσει ότι οι πόροι του Σχεδίου Ανάκαμψης της ΕΕ δεν θα πρέπει να διατίθενται σε κυβερνήσεις που δεν τηρούν τις βασικές δημοκρατικές αξίες ή δεν σέβονται το κράτος δικαίου. Αυτή η νέα έρευνα του Ευρωβαρόμετρου επιβεβαιώνει ότι η συντριπτική πλειοψηφία των πολιτών της ΕΕ συμφωνεί. Εάν κάποιος υπονομεύει συστηματικά τις αξίες της ΕΕ, δεν θα πρέπει να αναμένει κονδύλια της ΕΕ».

Η έρευνα του Ευρωπαϊκoύ Κοινοβουλίου πριν από την συζήτηση για την Κατάσταση της Ευρωπαϊκής Ένωσης στις 15 Σεπτεμβρίου αναδεικνύει τη σαφή στήριξη των πολιτών όσον αφορά τη διαφάνεια και τον αποτελεσματικό έλεγχο των κονδυλίων της ΕΕ στο πλαίσιο του προγράμματος NextGenerationEU. Σύμφωνα με την έρευνα, το 53% των Ευρωπαίων πολιτών συμφωνεί απόλυτα ότι πρέπει να υπάρχει αποτελεσματικός έλεγχος, ενώ ένα επιπλέον 32% κλίνει στην κατεύθυνση αυτή. Στην Ελλάδα, το ποσοστό που συμφωνεί πλήρως βρίσκεται πάνω από τον μέσο όρο (61%), ενώ ένα επιπλέον 28% τείνει να συμφωνήσει. Μόνο το 8% όσων απάντησαν κατά μέσο όρο στην ΕΕ (7% στην Ελλάδα) δεν συμμερίζεται την άποψη αυτή.

Αυτή τη θέση συμμερίζεται το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, το οποίο, παράλληλα με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, εξετάζει με προσοχή τα εθνικά σχέδια, προκειμένου να διασφαλιστεί ότι τα κονδύλια αυτά θα χρησιμοποιηθούν σύμφωνα με τους στόχους που έχουν τεθεί για μια πιο πράσινη, ψηφιακή και ανθεκτική ευρωπαϊκή κοινωνία.

Τρεις στους πέντε Ευρωπαίους (60%) πιστεύουν ότι τα έργα του NextGenerationEU θα βοηθήσουν τη χώρα τους να ξεπεράσει τις οικονομικές και κοινωνικές συνέπειες της πανδημίας του κορωνοϊού. Το ποσοστό αυτό ανέρχεται στο 67% για την Ελλάδα. Το 59% των Ευρωπαίων (69% των ερωτηθέντων στην Ελλάδα) δηλώνουν, επίσης, ότι το πρόγραμμα θα βοηθήσει τη χώρα τους να είναι καλύτερα προετοιμασμένη για μελλοντικές προκλήσεις. Υπό το πρίσμα αυτό, η έρευνα δείχνει επίσης ότι το 53% των Ευρωπαίων έχουν θετική εικόνα για την Ευρωπαϊκή Ένωση, ενώ μόνο το 19% έχει αρκετά ή πολύ αρνητική εικόνα. 50% των ερωτηθέντων στην Ελλάδα έχουν θετική εικόνα για την ΕΕ, ενώ 21% έχουν αρκετά ή πολύ αρνητική εικόνα.

Ωστόσο, τα αποτελέσματα της έρευνας υποδηλώνουν ανησυχίες σε διάφορες χώρες της ΕΕ σχετικά με το πόσο καλά οι εθνικές κυβερνήσεις θα χρησιμοποιήσουν αυτά τα επιπρόσθετα κονδύλια της ΕΕ. Ενώ κατά μέσο όρο το 44% των Ευρωπαίων εμπιστεύεται τις εθνικές κυβερνήσεις, το 41% των ερωτηθέντων εκφράζουν αμφιβολίες, με σημαντικές διαφοροποιήσεις στα επίπεδα εμπιστοσύνης σε ολόκληρη την ΕΕ. Στην Ελλάδα το αντίστοιχα ποσοστά είναι 42% και 53% αντιστοίχως.

Αυτό αντικατοπτρίζεται στη συνεχή στήριξη των πολιτών όσον αφορά την ανάγκη σεβασμού του κράτους δικαίου ως προϋπόθεσης για τη διάθεση κονδυλίων της ΕΕ. Τέσσερις στους πέντε ερωτηθέντες (81%) συμφωνούν ότι «η ΕΕ θα πρέπει να παρέχει χρηματοδοτικούς πόρους στα κράτη μέλη μόνο με την προϋπόθεση να εφαρμόζουν οι κυβερνήσεις τους το κράτος δικαίου και τις δημοκρατικές αρχές». Τα αποτελέσματα της έρευνας δείχνουν ότι το επίπεδο στήριξης είναι υψηλό ομοιογενώς σε όλα τα κράτη μέλη της ΕΕ. Η Ελλάδα καταλαμβάνει την τρίτη θέση πανευρωπαϊκά με 90% των ερωτηθέντων να συμφωνούν.

Ο σεβασμός του κράτους δικαίου αποτελεί μείζον μέλημα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου. Σε ερώτηση σχετικά με τα ζητήματα που θα πρέπει να θέσει το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ως πολιτικές προτεραιότητες, οι Ευρωπαίοι επαναφέρουν στην πρώτη θέση τη δράση για την καταπολέμηση της κλιματικής αλλαγής (43%).

Σύμφωνα με τη νέα έρευνα του Ευρωβαρόμετρου, 80% των Ελλήνων (8 στους 10) έχουν ήδη δει ή αναμένουν να δουν την οικονομική τους κατάσταση να επηρεάζεται αρνητικά λόγω της πανδημίας του κορωνοϊού.

Επίσης, 30% των Ελλήνων αναμένει δυσμενή εξέλιξη στα οικονομικά του, με το αντίστοιχο ποσοστό των Ευρωπαίων να είναι 26%. Συνεπώς, αθροιστικά 57% των Ευρωπαίων έδωσαν αρνητική απάντηση για την σημερινή ή την μελλοντική οικονομική τους κατάσταση, με το αντίστοιχο ποσοστό για τους Έλληνες να εκτοξεύεται στο 80%.

Σημειώνεται, ότι το Ευρωβαρόμετρο του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου για την άνοιξη του 2021 διεξήχθη από την 1η Μαρτίου μέχρι τις 12 Απριλίου σε 27 κράτη μέλη της ΕΕ. Η έρευνα πραγματοποιήθηκε δια ζώσης και ολοκληρώθηκε με διαδικτυακές συνεντεύξεις όπου αυτό ήταν απαραίτητο, δεδομένων των περιορισμών λόγω πανδημίας. Διεξήχθησαν 26.669 συνεντεύξεις συνολικά.

Ερωτώμενοι σχετικά με τους τομείς στου οποίους πρέπει να δώσει προτεραιότητα η ΕΕ για την καταπολέμηση της πανδημίας, στην Ελλάδα, στην πρώτη θέση με 44% ισοψηφούν η ανάγκη να δοθεί η δυνατότητα στα κράτη-μέλη να στηρίξουν τις επιχειρήσεις και τους εργαζομένους που επλήγησαν από την πανδημία και η επένδυση περισσότερων πόρων στην οικονομία για μια δίκαιη και βιώσιμη ανάπτυξη σε όλα τα κράτη μέλη της ΕΕ. Στη δεύτερη θέση βρίσκεται στην Ελλάδα η ταχεία πρόσβαση σε ασφαλή και αποτελεσματικά εμβόλια (33%) και στην τρίτη θέση, η ανάπτυξη μιας ευρωπαϊκής πολιτικής υγείας (29%).

Σε επίπεδο ΕΕ, οι ερωτηθέντες αναφέρουν ως σημαντικότερο την ταχεία πρόσβαση σε ασφαλή και αποτελεσματικά εμβόλια για όλους τους πολίτες της ΕΕ (39%). Στη λίστα των προτεραιοτήτων ακολουθεί η διάθεση περισσότερων χρημάτων στην ανάπτυξη θεραπειών και εμβολίων (29%), η καθιέρωση μιας ευρωπαϊκής στρατηγικής για τη διαχείριση κρίσεων (28%) και η ανάπτυξη μια ευρωπαϊκής πολιτικής για την υγεία (25%).

Η λήψη μέτρων για τη στήριξη της οικονομίας και τη δημιουργία θέσεων εργασίας κατατάσσεται ψηλότερα στη λίστα των προτεραιοτήτων που θα πρέπει να έχουν οι ευρωβουλευτές στην Ελλάδα με ποσοστό 67%. Η δημόσια υγεία βρίσκεται στη δεύτερη θέση (60%), ενώ τα μέτρα κατά της φτώχειας και του κοινωνικού αποκλεισμού κατατάσσονται τρίτα (54%). Σε επίπεδο ΕΕ, οι πολίτες εκφράζουν την επιθυμία οι εκλεγμένοι αντιπρόσωποί τους να δώσουν προτεραιότητα στη δημόσια υγεία (49%). Ακολουθούν η καταπολέμηση της φτώχειας και του κοινωνικού αποκλεισμού (39%), τα μέτρα στήριξης της οικονομίας και η δημιουργία θέσεων εργασίας (επίσης με 39%), καθώς και η δράση κατά της κλιματικής αλλαγής (34%).

Παρά τις βραχυπρόθεσμες διακυμάνσεις, καθώς και τις διαφορές που παρατηρούνται μεταξύ των κρατών μελών, η θετική αξιολόγηση της εικόνας της ΕΕ παραμένει σε ένα από τα υψηλότερα επίπεδά που έχει καταγραφεί την τελευταία δεκαετία. Στην Ελλάδα, θετική εικόνα έχει το 40% των ερωτηθέντων, με το 36% να δηλώνει ότι έχει ουδέτερη εικόνα και το 24% αρνητική. Κατά μέσο όρο στην ΕΕ οι μισοί πολίτες (48%) έχουν θετική εικόνα για την ΕΕ. Ένα επιπλέον ποσοστό 35% έχει ουδέτερη εικόνα, ενώ μόνο το 17% δηλώνει ότι η εικόνα που έχει για την ΕΕ είναι αρνητική. Η έρευνα αυτή επανεπιβεβαιώνει την σταθερά αυξανόμενη και ισχυρή θετική τάση όσον αφορά την εικόνα της ΕΕ τα τελευταία δέκα χρόνια, παρά την πανδημία και τις συνέπειές της στις ζωές των Ευρωπαίων πολιτών.

Ο συνδυασμός της ενίοτε επικριτικής στάσης των πολιτών όσον αφορά στην εφαρμογή ορισμένων μέτρων για την καταπολέμηση της κρίσης με την μακροπρόθεσμα θετική τάση και τη θεμελιώδη στήριξη στην Ευρωπαϊκή Ένωση δικαιολογεί επίσης τη σαφή και πάντα παρούσα έκκληση για τη μεταρρύθμιση της ΕΕ: το 64% των ερωτηθέντων στην Ελλάδα (70% στην ΕΕ) δηλώνουν στην έρευνα αυτή ότι τάσσονται γενικά υπέρ της ΕΕ. Ωστόσο, λιγότερο από το ένα τέταρτο των Ευρωπαίων (23%), τάσσεται υπέρ της ΕΕ «όπως αυτή έχει διαμορφωθεί μέχρι στιγμής» - σημειώνοντας πτώση τεσσάρων μονάδων από τον Νοέμβριο/Δεκέμβριο 2020. Περίπου το ήμισυ των ερωτηθέντων στην Ελλάδα (49%) δηλώνει ότι είναι «υπέρ της ΕΕ, αλλά όχι όπως έχει διαμορφωθεί μέχρι στιγμής». Το ποσοστό αυτό είναι κοντά στο αντίστοιχο ποσοστό στην ΕΕ (47%). Επιπλέον, στην Ελλάδα, μόλις 15% τάσσονται υπέρ της ΕΕ «όπως αυτή έχει διαμορφωθεί μέχρι στιγμής».

Το 77% των ερωτηθέντων στην Ελλάδα (74% στην ΕΕ) επιθυμούν η ΕΕ να αποκτήσει περισσότερες αρμοδιότητες στην αντιμετώπιση κρίσεων όπως η πανδημία Covid-19, συμπεριλαμβανομένου ενός 29% που «συμφωνεί απόλυτα» με την ιδέα (28% στην ΕΕ).

Αυτά είναι τα βασικά ευρήματα του Ευρωβαρόμετρου, όπου καταγράφονται οι τάσεις των πολιτών της Ευρωπαϊκής Ένωσης εν μέσω πανδημίας. Σύμφωνα με την έρευνα, το 65% δηλώνει ότι η χώρα έχει ωφεληθεί από την ένταξη στην Ευρωπαϊκή Ένωση και επίσης το ίδιο ποσοστό θεωρεί ότι η αλληλεγγύη μεταξύ των κρατών μελών είναι η κυρίαρχη αξία που πρέπει να υπερασπιστεί το Ευρωκοινοβούλιο.

Η έρευνα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου διενεργήθηκε από τον Νοέμβριο έως τον Δεκέμβριο του 2020 από την Kantar και όπως προκύπτει ο αριθμός των πολιτών που εξέφρασαν θετική άποψη για την Ε.Ε. ανέρχεται σε 50% σε σύγκριση με το φθινόπωρο του 2019. Αξίζει να σημειωθεί ότι το ίδιο ποσοστό καταγράφηκε για τελευταία φορά το 2007. Στην Ελλάδα οι θετικές γνώμες για την ΕΕ συγκεντρώνουν ποσοστό 40%. Επιπλέον, οι 8 στους 10 Έλληνες θέλουν το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο να διαδραματίσει σημαντικότερο ρόλο στο μέλλον, ενώ το 72% πιστεύει ότι το Σχέδιο Ανάκαμψης της ΕΕ θα επιτρέψει στην οικονομία της Ελλάδας να ανακάμψει ταχύτερα από τις αρνητικές επιπτώσεις της πανδημίας του κορονοϊού.

Περισσότεροι από τους μισούς Έλληνες πιστεύουν ότι η οικονομική κατάσταση στη χώρα θα είναι χειρότερη σε έναν χρόνο. Με φόντο τη συνεχιζόμενη πανδημία, οι πολίτες παραμένουν απαισιόδοξοι: το 56% των ερωτηθέντων στην Ελλάδα πιστεύει ότι η οικονομική κατάσταση της χώρας θα είναι χειρότερη σε έναν χρόνο. Το αντίστοιχο ποσοστό στην Ευρώπη των 27 είναι 3 μονάδες χαμηλότερο (53%). Αντίθετη άποψη έχει μόλις ένας στους τέσσερεις Έλληνες και ένας στους πέντε Ευρωπαίους. Ίδια παραμένουν τα ποσοστά σε Ελλάδα και Ευρώπη για όσους αναμένουν βελτίωση των ατομικών συνθηκών διαβίωσής τους. Αντίστοιχα, το 40% των Ελλήνων πολιτών πιστεύει ότι θα ζει χειρότερα σε έναν χρόνο, ποσοστό αισθητά υψηλότερο από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο (24%).

Οι πολίτες καλούν το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο να εντείνει τις προσπάθειες για τη μείωση της φτώχειας και τον ανισοτήτων. Πιθανότατα επηρεασμένοι από τις διαφαινόμενες συνέπειες της κρίσης της πανδημίας, οι πολίτες επισημαίνουν μια νέα κορυφαία πολιτική προτεραιότητα για το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο: 62% των ερωτηθέντων στην Ελλάδα ζητά από το Κοινοβούλιο να θέσει την καταπολέμηση της φτώχειας και των κοινωνικών ανισοτήτων στην κορυφή της ατζέντας του. Με ποσοστό 48%, η προτεραιότητα αυτή καταλαμβάνει την πρώτη θέση στις προτιμήσεις των ερωτηθέντων σε όλη την ΕΕ, αλλά και σε όλα τα κράτη μέλη εκτός από τη Φινλανδία, την Τσεχία, τη Δανία και τη Σουηδία, όπου η καταπολέμηση της τρομοκρατίας και του εγκλήματος καταλαμβάνει την πρώτη θέση.

Κατά μέσο όρο στην ΕΕ, ακολουθούν τα μέτρα για τη διασφάλιση ποιοτικής εκπαίδευσης για όλους (33%), καθώς και για την προστασία του περιβάλλοντός μας (32%). Στην Ελλάδα στη δεύτερη θέση βρίσκονται τα μέτρα για την εξασφάλιση ισχυρών εξωτερικών συνόρων και την καθιέρωση ενός πραγματικά κοινού ευρωπαϊκού συστήματος ασύλου (36%) ενώ ακολουθεί η προστασία του περιβάλλοντος με 33%.

Οι πολίτες καλούν το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο να υπερασπίζεται κατά προτεραιότητα την αλληλεγγύη μεταξύ των κρατών μελών της ΕΕ. Στο επίπεδο αυτό καταγράφεται μεταβολή ως προς στις απαντήσεις των πολιτών όσον αφορά στην κατάταξη των βασικών αξιών που πρέπει να υπερασπιστεί το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο. Ενώ η προστασία των ανθρωπίνων δικαιωμάτων παγκοσμίως (51%) και η ισότητα μεταξύ ανδρών και γυναικών (42%) παραμένουν στην κορυφή, η αλληλεγγύη μεταξύ των κρατών μελών βρίσκεται στην τρίτη θέση με 41%, σε σύγκριση με 33% πριν από έναν χρόνο. Στην Ελλάδα, η αλληλεγγύη μεταξύ των κρατών μελών της ΕΕ καταλαμβάνει την πρώτη θέση (65%) με δεύτερη την προστασία των ανθρωπίνων δικαιωμάτων παγκοσμίως (58%) και τρίτη την ελευθερία του λόγου (46%).

Η πανδημία και άλλες παγκόσμιες προκλήσεις, όπως η κλιματική κρίση, ενδυναμώνουν το αίτημα των πολιτών για θεμελιώδη μεταρρύθμιση της ΕΕ. Το 63% των ερωτηθέντων θέλει το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο να διαδραματίσει σημαντικότερο ρόλο στο μέλλον. Ακόμα υψηλότερο το ποσοστό για την Ελλάδα, αγγίζει το 79%. Παράλληλα οι φωνές που ζητούν αλλαγές αυξάνονται. Μόνο το 27% υποστηρίζει την ΕΕ όπως ακριβώς έχει πραγματωθεί έως τώρα - το ποσοστό στην Ελλάδα κατεβαίνει στο 13%. Το 44% των Ευρωπαίων και 43% των Ελλήων «μάλλον υποστηρίζει την ΕΕ» αλλά επιθυμεί να δει μεταρρυθμίσεις.

Στο υψηλότερο επίπεδο από το 2007 (63%) βρίσκεται το ποσοστό των πολιτών που θεωρούν θετική την ένταξη της χώρας τους στην ΕΕ. Στην Ελλάδα, συναντάται το χαμηλότερο ποσοστό (56%), το οποίο είναι σημαντικά αυξημένο κατά 9 ποσοστιαίες μονάδες σε σχέση με την προηγούμενη αντίστοιχη δημοσκόπηση. Το 72% των Ευρωπαίων δηλώνουν ότι η χώρα τους έχει πραγματικά ωφεληθεί από την ένταξη στην ΕΕ, ενώ στην Ελλάδα καταγράφεται ποσοστό 65%, πέντε ποσοστίες μονάδες πάνω από τον Ιούνιο του 2019. Σύμφωνα με τους ερωτηθέντες στην Ελλάδα, το μεγαλύτερο όφελος από τη συμμετοχή της χώρας στην ΕΕ είναι η συμβολή της στην οικονομική ανάπτυξη της Ελλάδας (56%). Κατά δεύτερο λόγο, οι Έλληνες αξιολογούν ως επωφελή την ιδιότητα τους μέλους της ΕΕ γιατί βελτιώνει τη συνεργασία ανάμεσα στην Ελλάδα και τις άλλες χώρες της ΕΕ (46%) και στην τρίτη θέση τοποθετείται η διατήρηση της ειρήνης και η ενίσχυση της ασφάλειας (31%).

Τέλος, το 72% των ερωτηθέντων σε Ελλάδα και Ευρώπη πιστεύει ότι το Σχέδιο Ανάκαμψης της ΕΕ θα επιτρέψει στην οικονομία της χώρας τους να ανακάμψει πιο γρήγορα από τις αρνητικές επιπτώσεις της πανδημίας του κορονοϊού.