Θα ήταν το δεύτερο μεγάλο πυρηνικό ατύχημα στην Ουκρανία μετά την καταστροφή του Τσερνόμπιλ το 1986.

Αυτή τη φορά, μια ενδεχόμενη διαρροή ραδιενεργών ισοτόπων θα γινόταν σύντομα αντιληπτό από δίκτυο αισθητήρων που έχει στηθεί σε όλο τον κόσμο για την ανίχνευση πυρηνικών εκρήξεων.

Τα δεδομένα συλλέγονται από τον Οργανισμό για τη Συνθήκη Πλήρους Απαγόρευσης των Πυρηνικών Δοκιμών (CTBTO), με έδρα τη Βιέννη, ο οποίος θα αναλάβει να προβλέψει πως τα πού θα κατευθυνόταν το ραδιενεργό νέφος. Αυτό έκανε και στην περίπτωση του πυρηνικού ατυχήματος της Φουκουσίμα το 2011.

H εγκατάσταση της Ζαπορίζια περιλαμβάνει 6 μεγάλους αντιδραστήρες συνολικής ισχύος 5,7 gigawatt (Wikimedia Commons / CC BY-SA 3.0)

Το θρίλερ της Ζαπορίζια κλιμακώθηκε αυτή την εβδομάδα μετά τις αναφορές για ρωσικές οβίδες που έπεσαν κοντά σε δεξαμενές αναλωμένου πυρηνικού καυσίμου, εξίσου επικίνδυνες με τους έξι αντιδραστήρες που λειτουργούν στη μεγαλύτερη πυρηνική εγκατάσταση της Ευρώπης.

Τόσο οι αντιδραστήρες όσο και οι ράβδοι εξαντλημένου πυρηνικού καυσίμου θα μπορούσαν να υπερθερμανθούν, να λιώσουν και να απελευθερώσουν ραδιενεργά ισότοπα σε περίπτωση που διακοπεί η ψύξη τους.

Παγκόσμιο δίκτυο σταθμών
Την ώρα που κλιμάκιο της ΙΑΕΑ επιθεωρεί το εργοστάσιο ανάμεσα στα διασταυρούμενα πυρά της Ρωσίας και της Ουκρανίας, ο CTBTO βρίσκεται υπ’ ατμόν.

Από τα τέλη του Ψυχρού Πολέμου, o CTBTO παραδίδει στις 154 χώρες που έχουν επικυρώσει τη συνθήκη για τα πυρηνικά όπλα δεδομένα από περίπου 100 σταθμούς μέτρησης, οι οποίοι καταγράφουν τα ραδιοϊσότοπα στην ατμόσφαιρα, καθώς και τα σεισμικά, υδροακουστικά και υποηχητικά κύματα που θα δημιουργούσε μια ενδεχόμενη πυρηνική δοκιμή.

Σε περίπτωση πυρηνικού ατυχήματος στην Ουκρανία, ένας από τους πρώτους ανθρώπους που θα το μάθαινε θα μπορούσε να ήταν η Γιολάντα Κουσμίερτσικ-Μότσουλετς, ατμοσφαιρική επιστήμονας στο Διεθνές Κέντρο Δεδομένων του CTBTO στη Βιέννη.

«Σε περίπτωση που ένας σταθμός ανίχνευσης ραδιονουκλεϊδίων ανιχνεύσει ανεβασμένα επίπεδα, πραγματοποιούμε προσομοιώσεις που πηγαίνουν πίσω στο χρόνο για να αντλήσουμε πληροφορίες για την πιθανή πηγή» λέει η Κουσμίερτσικ-Μότσουλετς στον δικτυακό τόπο του Nature.

Σε μια τέτοια περίπτωση, ο CTBTO θα ενημέρωνε την Διυπηρεσιακή Επιτροπή Ραδιολογικών και Πυρηνικών Εκτάκτων Καταστάσεων της IAEA, η οποία ιδρύθηκε μετά το πυρηνικό ατύχημα του Τσερνόμπι.

Δουλειά της θα ήταν να συντονίσει τη διεθνή κινητοποίηση απέναντι στην απειλή.

«Πιθανότατα η διεθνής κοινότητα θα ενημερωνόταν για ένα ατύχημα μέσω της Διυπηρεσιακής Επιτροπής».

Στο μεταξύ, ο CTBTO θα χρησιμοποιούσε μοντέλα της ατμοσφαιρικής κυκλοφορίας για να προβλέψει την κατεύθυνση του ραδιενεργού νέφους.

«Χρησιμοποιούμε ένα μοντέλο ατμοσφαιρικής κυκλοφορίας ανοιχτού κώδικα, καθώς και δεδομένα του Ευρωπαϊκού Κέντρου Μεσοπρόθεσμων Μετεωρολογικών Προβλέψεων και των αμερικανικών Εθνικών Κέντρων Περιβαλλοντικών Προβλέψεων» λέει η Κουσμίερτσικ-Μότσουλετς.

«Ερευνητές χρησιμοποιούν αυτό το είδος μοντέλου και για διάφορες άλλες εφαρμογές, όπως η παρακολούθηση ηφαιστειακών εκλύσεων».

Η Κουσμίερτσικ-Μότσουλετς αναφέρει μάλιστα πως έχει ήδη ξεκινήσει προσομοιώσεις των ανέμων ως άσκηση ετοιμότητας. Αν για παράδειγμα υπήρχε διαρροή στις 29 Αυγούστου, το ραδιενεργό σύννεφο θα κινούταν προς τα νοτιοανατολικά για λίγες ημέρες, πριν αλλάξει κατεύθυνση προς τα ανατολικά.

Το πρόβλημα είναι ότι οι άνεμοι στην περιοχή είναι απρόβλεπτοι και κανείς δεν μπορέσει να προβλέψει προληπτικά την πορεία της απειλής.

Πρωταγωνιστής στις εικόνες, είναι ένας 11χρονος που ταξίδεψε ολομόναχος από την Ζαπορίζια της Ουκρανίας έως τα σύνορα της Σλοβακίας, με μόνα του εφόδια μια πλαστική σακούλα, το διαβατήριό του και τον αριθμό τηλεφώνου των γονέων του γραμμένο εκ των προτέρων στο χέρι του.

Οι γονείς του έπρεπε να μείνουν στην Ουκρανία, κι ως εκ τούτου το παιδί πραγματοποίησε το ταξίδι αυτό μόνος του.

«Οι εθελοντές τον φρόντισαν πρόθυμα, τον κράτησαν στα ζεστά και του παρείχαν τρόφιμα και αφεψήματα», αναφέρεται στην ανάρτηση.

«Όλα τα κέρδισε με το χαμόγελο, την τόλμη και την αποφασιστικότητά του, αντάξια ενός αληθινού ήρωα» σημειώνεται ακόμα.

Διευκρινίζεται μάλιστα ότι χάρη στον αριθμό τηλεφώνου που ήταν γραμμένος στο χέρι του παιδιού, αλλά και ένα χαρτί με πληροφορίες τοποθετημένο στη μέση του, επικοινώνησε με τους συγγενείς που τελικά τον παρέλαβαν, και… «τέλος καλό όλα καλά».

Οι ένοπλες δυνάμεις της Ρωσίας έχουν καταλάβει το πυρηνικό εργοστάσιο Ζαπορίζια στο νοτιοανατολικό τμήμα της Ουκρανίας, ανακοίνωσαν σήμερα οι τοπικές αρχές.

“Το επιχειρησιακό προσωπικό παρακολουθεί την κατάσταση των αντιδραστήρων”, ανέφεραν στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, ενώ πρόσθεσαν ότι οι προσπάθειες για τη διασφάλιστη της λειτουργίας ακολουθούν τους κανόνες ασφαλείας.

Η Ουκρανία ανακοίνωσε ότι οι ρωσικές δυνάμεις βομβάρδισαν στο πυρηνικό εργοστάσιο τα ξημερώματα της Παρασκευής, προκαλώντας πυρκαγιά σε κτίριό του. Η φωτιά κατασβέστηκε νωρίτερα σήμερα το πρωί.

«Έπειτα από βομβαρδισμό των ρωσικών δυνάμεων εναντίον του πυρηνικού εργοστασίου στη Ζαπορίζια, εκδηλώθηκε πυρκαγιά», ανέφερε ο Αντρίι Τουζ σε βίντεο που μεταφόρτωσε στον λογαριασμό της εγκατάστασης στην πλατφόρμα Telegram.

«Η ασφάλεια του πυρηνικού σταθμού είναι εγγυημένη πλέον. Σύμφωνα με στελέχη του εργοστασίου, η πυρκαγιά εκδηλώθηκε σε κτίριο όπου εκπαιδεύονταν υπάλληλοι και σε εργαστήριο», καθησύχασε αργότερα μέσω Facebook ο Ολεξάντρ Στάρουχ, οι διοικητής των ουκρανικών στρατιωτικών δυνάμεων στη Ζαπορίζια. Διευκρίνισε ότι πυροσβέστες μπόρεσαν να φθάσουν επιτόπου.

Ωστόσο, εκπρόσωπος της υπηρεσίας αντιμετώπισης εκτάκτων καταστάσεων κατήγγειλε λίγο αργότερα πως ρωσικά στρατεύματα εμπόδισαν πυροσβέστες να πάνε στο εργοστάσιο.

Το επίπεδο ραδιενέργειας στην εγκατάσταση, που μετράει έξι αντιδραστήρες και παρέχει μεγάλο μέρος του ηλεκτρισμού που καταναλώνει η χώρα, παραμένει αμετάβλητο, διαβεβαίωσε από τη δική του πλευρά ο Διεθνής Οργανισμός Ατομικής Ενέργειας (ΔΟΑΕ), σύμφωνα με τον οποίο δεν χτυπήθηκε κανένας αντιδραστήρας.

Νωρίτερα, ο ΔΟΑΕ απηύθυνε επείγουσα έκκληση «να σταματήσει η χρήση βίας» στο πυρηνικό εργοστάσιο, προειδοποιώντας εναντίον «του πολύ σοβαρού κινδύνου εάν χτυπηθούν οι αντιδραστήρες».

Ο ουκρανός πρόεδρος Βολοντίμιρ Ζελένσκι κατηγόρησε τη Ρωσία για «πυρηνική τρομοκρατία», ότι ήθελε να «επαναληφθεί» η καταστροφή στο Τσερνόμπιλ -όπου εκτυλίχθηκε το χειρότερο πυρηνικό δυστύχημα στην ιστορία το 1986-, λίγη ώρα αφού ενημέρωσε τον αμερικανό πρόεδρο Τζο Μπάιντεν.

«Προειδοποιούμε όλο τον κόσμο για το γεγονός ότι καμία άλλη χώρα εκτός της Ρωσίας δεν άνοιξε ποτέ πυρ εναντίον πυρηνικών εργοστασίων. Είναι η πρώτη φορά στην ιστορία μας, η πρώτη φορά στην ιστορία της ανθρωπότητας. Αυτό το κράτος τρομοκράτης καταφεύγει τώρα στην πυρηνική τρομοκρατία», κατήγγειλε ο κ. Ζελένσκι σε βίντεο που μεταφορτώθηκε στον ιστότοπο της ουκρανικής προεδρίας.

«Η Ουκρανία μετράει δεκαπέντε πυρηνικούς αντιδραστήρες. Αν εκραγεί κάποιος, θα είναι το τέλος των πάντων. Το τέλος της Ευρώπης. Θα πρέπει να εκκενωθεί η Ευρώπη», συνέχισε.

«Μόνο το να αναλάβει άμεσα δράση η Ευρώπη θα μπορέσει να σταματήσει τα ρωσικά στρατεύματα. Πρέπει να αποτραπεί ο κίνδυνος η Ευρώπη να πεθάνει εξαιτίας πυρηνικής καταστροφής», πρόσθεσε ο ουκρανός πρόεδρος.

Zaporizhzhya NPP continues to be shelled pic.twitter.com/KsZXqTNVb3

— NEXTA (@nexta_tv) March 4, 2022

Ο Λευκός Οίκος ανακοίνωσε μετά τη συνδιάλεξη του κ. Μπάιντεν με τον κ. Ζελένσκι πως ο αμερικανός πρόεδρος ενώνει τη φωνή του με τον ουκρανό ομόλογό του, καλώντας τη Ρωσία να «σταματήσει τη στρατιωτική δραστηριότητά της στην περιοχή» του εργοστασίου και «να επιτρέψει την πρόσβαση στους πυροσβέστες και στα σωστικά συνεργεία».

Η Ουάσινγκτον διαβεβαίωσε επίσης ότι κατά τις πληροφορίες που διαθέτει δεν καταγράφεται αύξηση του επιπέδου ραδιενέργειας στη Ζαπορίζια.

Терміново! pic.twitter.com/MuXfniddVT

— Володимир Зеленський (@ZelenskyyUa) March 4, 2022

Μπόρις Τζόνσον: Η Ρωσία απειλεί «την ασφάλεια όλης της Ευρώπης»

Ο βρετανός πρωθυπουργός Μπόρις Τζόνσον κατήγγειλε σήμερα με δελτίο Τύπου που δημοσιοποίησε η Ντάουνινγκ Στριτ τις «ανεύθυνες ενέργειες» του ρώσου προέδρου Βλαντίμιρ Πούτιν, που «απειλούν την ασφάλεια ολόκληρης της Ευρώπης», μετά τον βομβαρδισμό ρωσικών στρατευμάτων που προκάλεσε πυρκαγιά στο πυρηνικό εργοστάσιο στη Ζαπορίζια, στην κεντρική Ουκρανία.

Μετά από τηλεφωνική συνδιάλεξή του με τον Βολοντίμιρ Ζελένσκι, ο Μπόρις Τζόνσον έκανε γνωστό ότι πρόκειται να ζητήσει έκτακτη σύγκληση του Συμβουλίου Ασφαλείας του Οργανισμού Ηνωμένων Εθνών (ΟΗΕ) μέσα «στις επόμενες ώρες», αναφέρει ακόμα η ανακοίνωση.

Την 24η Φεβρουαρίου, είχαν ξεσπάσει μάχες γύρω από το άλλοτε πυρηνικό εργοστάσιο στο Τσερνόμπιλ, περίπου εκατό χιλιόμετρα βόρεια του Κιέβου. Ο χώρος αυτός βρίσκεται πλέον στα χέρια των ρωσικών στρατευμάτων.

Σε δηλώσεις του στη ρωσική τηλεόραση χθες Πέμπτη ο Ρώσος πρόεδρος Βλαντιμίρ Πούτιν έκανε σαφές πως κανείς δεν μπορεί να ελπίζει ότι η επίθεση που διέταξε θα σταματήσει σύντομα.

«Η ειδική στρατιωτική επιχείρηση εκτυλίσσεται κατά το προβλεπόμενο χρονοδιάγραμμα, βάσει του σχεδίου», είπε, αποτίνοντας φόρο τιμής στους ρώσους στρατιώτες και στον «πολύτιμο αγώνα τους εναντίον των νεοναζί» και των «ξένων μισθοφόρων» που χρησιμοποιούν κατ’ αυτόν άμαχους σαν «ανθρώπινες ασπίδες» στην Ουκρανία.

Στη Ρωσία, οι ιστότοποι του Facebook και αρκετών ανεξάρτητων και ξένων μέσων ενημέρωσης εν μέρει ήταν απροσπέλαστοι νωρίτερα σήμερα. Αργότερα εντός της ημέρας, στην κρατική Δούμα αναμένεται να συζητηθεί σχέδιο νόμου που προβλέπει την επιβολή 15 χρόνων κάθειρξης για οποιαδήποτε δημοσίευση ή αναπαραγωγή «ψευδών ειδήσεων» για τον ρωσικό στρατό.

Οι ρωσικές δυνάμεις κλιμακώνουν τις επιθέσεις τους σε μεγάλες ουκρανικές πόλεις. Το Κίεβο κατηγόρησε χθες στη Μόσχα ότι βομβάρδισε συνοικία της Τσερνιγκίβ, στον δρόμο προς το Κίεβο, σκοτώνοντας 33 ανθρώπους. Τοπικός αξιωματούχος κατήγγειλε ότι η ρωσική αεροπορία βομβάρδισε δύο σχολεία, αναρτώντας φωτογραφίες των διαλυμένων κτιρίων.

Ο Βλαντίμιρ Πούτιν φάνηκε εξάλλου χθες να διαγράφει τις όποιες ελπίδες να μεσολαβήσει είχε ο γάλλος ομόλογός του, λέγοντας στο τηλέφωνο στον Εμανουέλ Μακρόν ότι η Μόσχα «έχει την πρόθεση να συνεχίσει ασυμβίβαστα τον αγώνα της εναντίον των μελών εθνικιστικών οργανώσεων που διαπράττουν εγκλήματα πολέμου» και επαναλαμβάνοντας την αξίωσή του να υπάρξει αποστρατιωτικοποίηση και καθεστώς ουδετερότητας στην Ουκρανία, σύμφωνα με το Κρεμλίνο.

«Το χειρότερο δεν έχει έρθει ακόμη», ο κ. Πούτιν έχει σκοπό να «καταλάβει» όλη την Ουκρανία, έκρινε από την πλευρά του το Ελιζέ.

Ρώσοι και Ουκρανοί συναντήθηκαν χθες στα σύνορα Πολωνίας/Λευκορωσίας για έναν δεύτερο κύκλο συνομιλιών, κατά τη διάρκεια των οποίων το Κίεβο ήλπιζε να εξασφαλίσει συμφωνία κατάπαυσης του πυρός. Αλλά «δεν υπήρξαν τα αποτελέσματα που επιθυμούσε» η Ουκρανία, πέρα από τη συμφωνία «να οργανωθούν ανθρωπιστικοί διάδρομοι» για την απομάκρυνση των αμάχων, ανέφερε μέσω Twitter ο Μιχάιλο Ποντόλιακ, μέλος της ουκρανικής αντιπροσωπείας.

Πάνω από ένα εκατομμύριο πρόσφυγες έχουν ήδη εγκαταλείψει την Ουκρανία και ενδέχεται να ακολουθήσουν τον ίδιο δρόμο ως ακόμη και άλλα δέκα εκατομμύρια άνθρωποι, σύμφωνα με τον ΟΗΕ.

Ο ρωσικός στρατός μοιάζει να ενισχύει κι άλλο τη δύναμη πυρός για να επιταχύνει την κατάληψη πόλεων στρατηγικής σημασίας. Πήρε χθες το πρωί τη Χερσώνα, μητρόπολη 290.000 κατοίκων κοντά στη χερσόνησο της Κριμαίας.

Ανατολικότερα, στη Μαριούπολη, ο δήμαρχος κατηγόρησε τη Μόσχα πως θέλει να πολιορκήσει την πόλη του. Το μεγάλο λιμάνι στην Αζοφική Θάλασσα, κλειδί για την προέλαση των ρωσικών δυνάμεων, «αντιστέκεται» προς το παρόν, σύμφωνα με τον ουκρανικό στρατό.

Ο αμερικανός υπουργός Εξωτερικών Άντονι Μπλίνκεν έφθασε τη νύχτα στις Βρυξέλλες, όπου θα έχει σήμερα συνομιλίες με αξιωματούχους του NATO και της ΕΕ, προτού μεταβεί στην Πολωνία, στα τρία κράτη της Βαλτικής και στη Μολδαβία.

Αυτή η τελευταία χώρα, που φοβάται πως μπορεί να μετατραπεί στον επόμενο στόχο της Μόσχας, ανακοίνωσε χθες πως κατέθεσε επίσημα αίτημα ένταξης στην Ευρωπαϊκή Ένωση, όπως και η Γεωργία, ακολουθώντας το παράδειγμα της Ουκρανίας.

«Ουδεμία μεταβολή» του επιπέδου ραδιενέργειας στο πυρηνικό εργοστάσιο

Η ουκρανική επιτροπή ατομικής ενέργειας δεν εντόπισε «καμία μεταβολή» στο επίπεδο της ραδιενέργειας στο πυρηνικό εργοστάσιο στη Ζαπορίζια, στην κεντρική Ουκρανία, το οποίο υπέστη νωρίτερα βομβαρδισμό από ρωσικά στρατεύματα με αποτέλεσμα να εκδηλωθεί φωτιά, ανακοίνωσε ο Διεθνής Οργανισμός Ατομικής Ενέργειας (ΔΟΑΕ).

Ο ουκρανικός εποπτικός φορέας «πληροφόρησε τον ΔΟΑΕ ότι δεν διαπιστώθηκε καμία μεταβολή του επιπέδου ραδιενέργειας στο εργοστάσιο στη Ζαπορίζια», ανέφερε ο οργανισμός, μέρος του συστήματος του ΟΗΕ, μέσω Twitter.

Ο ΔΟΑΕ απευθύνει επείγουσα έκκληση να παύσουν οι πάντες πυρ

Ο Διεθνής Οργανισμός Ατομικής Ενέργειας (ΔΟΑΕ) απηύθυνε σήμερα επείγουσα έκκληση για άμεση παύση του πυρός στο ηλεκτροπαραγωγικό πυρηνικό εργοστάσιο στη Ζαπορίζια, στην κεντρική Ουκρανία, που αναφέρθηκε νωρίτερα πως χτυπήθηκε κατά τη διάρκεια ρωσικού βομβαρδισμού, προειδοποιώντας εναντίον του «πολύ σοβαρού» κινδύνου να σημειωθεί δυστύχημα εάν χτυπηθεί αντιδραστήρας.

Ο ΔΟΑΕ «καλεί να σταματήσει η χρήση βίας και προειδοποιεί εναντίον του πολύ σοβαρού κινδύνου εάν χτυπηθούν οι αντιδραστήρες» της εγκατάστασης, ανέφερε μέσω Twitter, διευκρινίζοντας ότι ο γενικός διευθυντής του Ραφαέλ Μαριάνο Γκρόσι βρίσκεται σε επαφή με τις ουκρανικές αρχές και με στελέχη της διεύθυνσης του εργοστασίου για να αποτιμηθεί η κατάσταση στη Ζαπορίζια.

Ο πυρηνικός σταθμός της Ζαπορίζια είναι ο μεγαλύτερος σταθμός παραγωγής ενέργειας στην Ευρώπη και διαθέτει έξι από τους 15 αντιδραστήρες πυρηνικής ενέργειας της Ουκρανίας, σύμφωνα με την ανακοίνωση.

Αναφορές για Ουκρανούς πολίτες που είχαν αποκλείσει δρόμους που οδηγούσαν στο εργοστάσιο

Υπάρχουν αναφορές για Ουκρανούς πολίτες που έχουν αποκλείσει δρόμους που οδηγούν στο εργοστάσιο, ενώ βίντεο που αναρτήθηκε στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης δείχνει Ουκρανούς να χτίζουν αυτοσχέδια οδοφράγματα κοντά στην πόλη Ενεργκοντάρ, όπου βρίσκεται το εργοστάσιο της Ζαπορίζια.

#EsViral Fuerzas Armadas Ucranianas han difundido este video en el que se muestra cómo los civiles han bloqueado una arteria vial que da acceso a la ciudad de #energodar con una barricada de camiones, sacos de arena, para evitar que los rusos tomen la mayor central nuclear Ucnia pic.twitter.com/hlE5Q9oNUp

— AJPalacios (@AJPalacios6) March 2, 2022