Στο πλαίσιο των ανακοινώσεων για τις επιδοτήσεις του ηλεκτρικού ρεύματος για τον μήνα Νοέμβριο, ο υπουργός ανακοίνωσε ότι βασική προτεραιότητα παραμένει και η εξοικονόμηση ενέργειας.

Στο πλαίσιο αυτό, είπε πως η Ελλάδα τους επόμενους μήνες έχει στόχο να μειώσει την κατανάλωση ενέργειας τις ώρες αιχμής κατά τουλάχιστον 5%.

«Άρα η προσπάθεια όλων μας είναι να περιορίσουμε την χρήση ενεργοβόρων συσκευών από τις 6 το απόγευμα έως τις 9 το βράδυ. Οι συσκευές αυτές θα μπορούν να χρησιμοποιούνται τις υπόλοιπες ώρες της ημέρας» υποστήριξε ο υπουργός.

Αυτές είναι οι πιο ενεργοβόρες ηλεκτρικές συσκευές

Όπως φαίνεται και από τον παρακάτω πίνακα, το μεγαλύτερο μέρος της ενέργειας σε ένα σπίτι χρησιμοποιείται για την θέρμανση.

Είτε αφορά τη θέρμανση του χώρου για να ζεσταινόμαστε, το θερμοσίφωνο για ένα ζεστό μπάνιο είτε το μαγείρεμα του φαγητού, η θέρμανση είναι συνήθως αυτή που ευθύνεται για το μεγαλύτερο ποσοστό κατανάλωσης ρεύματος.

Να σημειωθεί ότι η κατανάλωση ρεύματος για την ίδια συσκευή μπορεί να διαφέρει μεταξύ κατασκευαστών και μοντέλων. Κατ’ αυτόν τον τρόπο, ένας φούρνος μικροκυμάτων μπορεί να καίει 600W αλλά μπορεί να φτάσει μέχρι και 1700W.

Συνεπώς, όπως φαίνεται και στον πίνακα, ο θερμοσίφωνας μπορεί να έχει ελάχιστη κατανάλωση 3.000W και μέγιστη έως 5.000W, ο φούρνος έχει ελάχιστη κατανάλωση 2.000W και μέγιστη 4.000W.

Ένας βραστήρας μπορεί να έχει ελάχιστη κατανάλωση 1200W αλλά η μέγιστη μπορεί να φτάσει τα 3.000W.

Το πιστολάκι μαλλιών μπορεί να έχει ελάχιστη κατανάλωση 1.800W και να φτάσει έως και τα 2.500W, το μεγάλο μάτι της κουζίνας «καίει» 2.000W και το αερόθερμο από 2.000 έως 3.000W.

Η τοστιέρα «καίει» από 800W έως 1.800W ενώ το κλιματιστικό καταναλώνει από 900 έως 5.000W ανάλογα και με το πόσο σύγχρονης τεχνολογίας ή όχι είναι.

Το πλυντήριο πιάτων «καίει» από 1000 έως 2.400W, ενώ ο στεγνωτήρας ρούχων από 1.000 έως 4.000W.

Τέλος το σίδερο έχει ελάχιστη κατανάλωση 1.000W και η μέγιστη διαμορφώνεται στα 2.000W.  

. Σύμφωνα με την προτεινόμενη ρύθμιση, το μεικτό κέρδος για τις συσκευές αυτές δεν επιτρέπεται να υπερβαίνει το αντίστοιχο κέρδος ανά μονάδα πριν τις 31 Δεκεμβρίου 2021.

Σύμφωνα με το ΥΠΑΝ στόχος της ρύθμισης είναι η αποτροπή φαινομένων αθέμιτης κερδοφορίας στην αγορά των προϊόντων των οποίων η αγορά επιδοτείται από το πρόγραμμα «Αλλάζω Συσκευή», η προστασία της αγοραστικής δύναμης του καταναλωτή αλλά και η μέγιστη αποτελεσματικότητα του προγράμματος επιδότησης μέσω της εξασφάλισης ότι το σύνολο του οφέλους της επιδότησης θα το καρπωθεί ο καταναλωτής, προκειμένου πράγματι να κινητοποιηθεί και να προμηθευθεί ηλεκτρικές συσκευές με χαμηλότερη κατανάλωση ενέργειας. Το πλαφόν θα ισχύσει μέχρι την ολοκλήρωση του προγράμματος «Αλλάζω Συσκευή».

Σε περίπτωση διαπίστωσης παραβάσεων οι καταγγελίες υποβάλλονται στην Γενική Γραμματεία Εμπορίου του Υπουργείου Ανάπτυξης και Επενδύσεων, την Διυπηρεσιακή Μονάδα Ελέγχου της Αγοράς (ΔΙ.Μ.Ε.Α.), και τις αρμόδιες υπηρεσίες ελέγχου των Περιφερειών. Οι κυρώσεις που προβλέπονται ξεκινούν από σύσταση με σκοπό την παύση της παράνομης πρακτικής και κλιμακώνονται σε πρόστιμο από 5.000 έως 1.000.000 ευρώ.

Τι ισχύει για όσους «κοπούν»

Εκτός επιδότησης μένουν σε πρώτη φάση, δύο στους τρεις δικαιούχους που έκαναν αίτηση για το πρόγραμμα «Ανακυκλώνω – Αλλάζω Συσκευή». Σύμφωνα με τον υπουργό Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Κώστα Σκρέκα, οι αιτήσεις έφτασαν σχεδόν το ένα εκατομμύριο, ενώ το κονδύλι που θα διατεθεί αρχικά για το πρόγραμμα είναι 150 εκατ. ευρώ. Αυτό σημαίνει ότι θα καλυφθεί σε πρώτη φάση μόνο το ένα τρίτο όσων υπέβαλαν αίτηση.

Δικαιούχοι του προγράμματος είναι όλα τα νοικοκυριά ανεξαρτήτως εισοδήματος. Το ποσοστό επιδότησης όμως δίνεται βάσει εισοδηματικής κατηγοριοποίησης, ενώ στις ευάλωτες, πολύτεκνες, μονογονεϊκές, καθώς και στις οικογένειες που υπάρχει μέλος ΑμεΑ, δίνεται επιπλέον μοριοδότηση.

Εκτός όμως από την επιβολή πλαφόν στο μικτό κέρδος, στην ίδια τροπολογία και συγκεκριμένα στην παράγραφο 7 του άρθρου 58, προβλέπεται πως με απόφαση του υπουργού Ανάπτυξης, δίδεται η δυνατότητα καθορισμού ανώτατης τιμής πώλησης στους καταναλωτές για τα αγαθά και τις υπηρεσίες απαραίτητα για την υγεία, τη διατροφή, τη διαβίωση, τη μετακίνηση και την ασφάλεια (σ.σ. τρόφιμα, ζωοτροφές, λιπάσματα).

Για τα συγκεκριμένα προϊόντα απαγορεύεται έως τις 31 Δεκεμβρίου του 2022 η αποκόμιση μικτού κέρδους από την πώληση οποιουδήποτε προϊόντος ή την παροχή οποιασδήποτε υπηρεσίας που να υπερβαίνει το αντίστοιχο περιθώριο μικτού κέρδους ανά μονάδα προ της 1ης.9.2021.

Σε ότι αφορά τις ηλεκτρικές συσκευές, η τροπολογία προβλέπει πως για το χρονικό διάστημα από την έναρξη έως την ολοκλήρωση του Προγράμματος «Αλλάζω Συσκευή», που προκηρύχθηκε με το υπουργείο Ενέργειας απαγορεύεται η αποκόμιση μικτού κέρδους από την πώληση οποιουδήποτε προϊόντος που:

α) πωλείται από προμηθευτή που έχει συμπεριληφθεί στο Μητρώο Εγκεκριμένων Προμηθευτών και από έμπορο λιανικής, που συμμετέχει στο πρόγραμμα «Αλλάζω Συσκευή» και

β) έχει ενταχθεί στο Ενιαίο Μητρώο Εγκεκριμένου Εξοπλισμού της ως άνω απόφασης, όταν το περιθώριο μικτού κέρδους ανά μονάδα υπερβαίνει το αντίστοιχο περιθώριο μικτού κέρδους ανά μονάδα προ της 31ης.12.2021.

Σε όποιο παραβαίνει τις απαγορεύσεις, ανάλογα με τη βαρύτητα της παράβασης, σωρευτικά ή διαζευκτικά, επιβάλλονται οι εξής κυρώσεις:

α) σύσταση με σκοπό την παύση της παράνομης πρακτικής και τη συμμόρφωση εντός οριζόμενης με την απόφαση αποκλειστικής προθεσμίας, καθώς και την παράλειψή της στο μέλλον,

β) πρόστιμο από 5.000 έως 1.000.000 ευρώ.

- Με απόφαση του αρμοδίου οργάνου της αρχής ελέγχου, επιβάλλονται σε βάρος του ελεγχόμενου προσώπου πρόστιμο έως 50.000 ευρώ, εάν αυτό αποκρύψει, παραποιήσει ή δεν προσκομίσει τα στοιχεία που ζητούνται από τις αρμόδιες αρχές ή παρεμποδίσει με οποιοδήποτε τρόπο την άσκηση των ελεγκτικών αρμοδιοτήτων της.

- Με απόφαση του υπουργού Ανάπτυξης μπορεί να καθορίζονται η διαδικασία του ελέγχου και της επιβολής των κυρώσεων, η κλιμάκωση των προστίμων και κάθε άλλο ζήτημα που αφορά στην εφαρμογή του παρόντος.
Επίσης με απόφαση του υπουργού Ανάπτυξης Επενδύσεων, δίδεται η δυνατότητα καθορισμού ανώτατης τιμής πώλησης στους καταναλωτές για τα αγαθά και τις υπηρεσίες που προβλέπονται στην τροπολογία.

Μιλώντας πριν λίγες ημέρεςγια τους δικαιούχους και τη διαδικασία, ο κ. Σκρέκας είπε πως θα ξεκινήσει στα μέσα Ιουνίου και τόνισε πως ο προϋπολογισμός του μέτρου είναι 150 εκατομμύρια ευρώ και μαζί με τη συμμετοχή των δικαιούχων θα αγγίξει τα 300 εκατομμύρια ευρώ.

Ο καταναλωτής θα μπορεί να υποβάλει την αίτησή του είτε στο gov.gr είτε στο κατάστημα που πουλάει τις συσκευές δίνοντας το ονοματεπώνυμο του, τον ΑΦΜ του, τον αριθμό παροχής και δηλώνοντας ποια ή ποιες συσκευές θέλει να αντικαταστήσει.

Επιλέξιμες για το πρόγραμμα επιδότησης για αντικατάσταση παλιών και ενεργοβόρων ηλεκτρικών συσκευών είναι οι εξής συσκευές, με επιδότηση 150-600 ευρώ:

• Κλιματιστικό
• Ψυγείο
• Καταψύκτης

Η υποβολή αιτήσεων μπορεί να γίνει από τοσύνολο πολιτών, ανεξαρτήτως εισοδήματος. Η επιλογή δικαιούχων με μόρια:

• Χαμηλό εισόδημα
• Πολύτεκνη οικογένεια
• Μονογονεϊκή οικογένεια
• ΑΜΕΑ

Δηλώνονται:

• Συσκευές προς αντικατάσταση
• Ονοματεπώνυμο
• ΑΦΜ
• Αριθμός Παροχής Ρεύματος

Προϋποθέσεις:

• Παλαιές συσκευές να λειτουργούν
• Αντικατάσταση με νέας τεχνολογίας

Όπως είπε, ο προϋπολογισμός του μέτρου της απόσυρσης ηλεκτρικών συσκευών είναι 150 εκατ. ευρώ και μαζί με τη συμμετοχή των δικαιούχων θα αγγίξει τα 300 εκατ. ευρώ.

Η επιδότηση

Η επιδότηση θα κυμαίνεται από 35%-50% και θα μπορέσουν να αντικατασταθούν 380.000 συσκευές.

«Ένα σπίτι μπορεί να αντικαταστήσει από μία έως τρις συσκευές, αλλά δεν μπορεί να πάρει δύο ψυγεία ή δύο καταψύκτες, αλλά μπορεί να πάρει δύο κλιματιστικά.

Ο στόχος είναι να μειωθεί ο λογαριασμός ρεύματος κατά 30%», δήλωσε χαρακτηριστικά.

Πρόσθεσε ότι η κυβέρνηση έχει θέσει κοινωνικά κριτήρια για τους δικαιούχους τονίζοντας ότι προηγούνται οικογένειες με μέλος με αναπηρία, πολύτεκνες οικογένειες και οικογένειες με χαμηλό εισόδημα.

Η διαδικασία

Σε ό,τι αφορά στη διαδικασία είναι πάρα πολύ απλή.

Σύμφωνα με τον κ. Σκρέκα, ο καταναλωτής θα μπορεί να υποβάλει την αίτηση του είτε στο gov.gr είτε στο κατάστημα που πουλάει τις συσκευές δίνοντας το ονοματεπώνυμο του, τον ΑΦΜ του, τον αριθμό παροχής και δηλώνοντας ποια ή ποιες συσκευές θέλει να αντικαταστήσει.

Μιλώντας στον Σκαι, σημείωσε ότι μόλις κλείσει η πλατφόρμα, η οποία θα είναι σε λειτουργία για κάποιες μέρες θα γίνει ιεράρχηση, θα προκύψει ποιοι είναι οι δικαιούχοι και οι επιλαχόντες και στη συνέχεια ο ωφελούμενος θα πάει στο κατάστημα για να οριστικοποιήσει ποια συσκευή θα αγοράσει, θα πληρώσει και επί τόπου θα αφαιρείται η επιδότηση.

«Δε θα περιμένει να την πάρει μετά την επιδότηση», επισήμανε.

Όπως ανακοίνωσε, ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας, το ποσό της επιδότησης θα είναι ύψους 100 εκατ. ευρώ σε 200.000 νοικοκυριά για την αντικατάσταση παλιών κλιματιστικών, ψυγείων και καταψυκτών, ενώ θα επιδοτηθεί η αντικατάσταση έως τριών συσκευών. Βασική προϋπόθεση για την υπαγωγή στη δράση είναι η ανακύκλωση των παλιών συσκευών.

Τι προβλέπει το νέο πρόγραμμα επιδότησης ηλεκτρικών συσκευών

Αναλυτικά, το πρόγραμμα περιλαμβάνει την αντικατάσταση και ανακύκλωση κλιματιστικών, ψυγείων και καταψυκτών, καθώς οι συσκευές αυτές δημιουργούν τα μεγαλύτερα φορτία ηλεκτρικής ενέργειας.

• Τα ωφελούμενα νοικοκυριά θα έχουν τη δυνατότητα να αντικαταστήσουν έως και τρεις ηλεκτρικές συσκευές.
• Από το πρόγραμμα θα ωφεληθούν 200.000 νοικοκυριά.
• Τα ποσοστά επιδότησης θα κυμανθούν από 30% έως 50% ανά νοικοκυριό, ανάλογα με το ετήσιο εισόδημα.

Αναφορικά με την αξιολόγηση των αιτήσεων θα ισχύσουν κοινωνικά και εισοδηματικά κριτήρια, με το ετήσιο εισόδημα να αποτελεί το σημαντικότερο από αυτά. Προτεραιότητα θα δοθεί σε ευάλωτες κοινωνικές ομάδες, όπως ΑμεΑ, μονογονεϊκές οικογένειες και σε πολύτεκνους.

Εκτιμάται ότι θα αντικατασταθούν και θα ανακυκλωθούν περισσότερες από 380.000 ενεργοβόρες συσκευές.

• Η μέση εξοικονόμηση ενέργειας που θα έχει το κάθε νοικοκυριό εκτιμάται στις 1.000 KWh τον χρόνο. Αυτό σημαίνει πως ένα νοικοκυριό με μεσαία κατανάλωση, έως και 5.000 KWh τον χρόνο, αναμένεται να επιτύχει έως και 25% εξοικονόμηση ενέργειας. Στις περιπτώσεις μεγαλύτερης χρήσης, το ποσοστό μπορεί να ξεπεράσει ακόμα και το 40%.
• Από την εξοικονόμηση αυτή, εκτιμάται ότι οι πολίτες θα δουν μείωση στους λογαριασμούς ρεύματος των νοικοκυριών τους από 150 έως 300 εύρω τον χρόνο.
• Η συνολική εξοικονόμηση ηλεκτροπαραγωγής που θα επιτύχει η χώρα μας, με την εφαρμογή του προγράμματος, εκτιμάται ότι θα φτάσει τις 209.000 MWh τον χρόνο.
• Η Ελλάδα θα επιτύχει σημαντική μείωση των εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα κατά 126.000 τόνους ανά έτος.
• Το όφελος της ελληνικής οικονομίας από τη μείωση των εισαγωγών φυσικού αερίου και πετρελαίου, λόγω της εγκατάστασης νέων συσκευών, υπολογίζεται ότι θα ανέλθει στα 15 έως 27 εκατ. ευρώ το χρόνο.

Η διαδικασία αίτησης υπαγωγής θα γίνεται εύκολα και γρήγορα, με ηλεκτρονική αίτηση στο πληροφοριακό σύστημα του προγράμματος, ενώ οι ενδιαφερόμενοι θα μπορούν να υποβάλουν αίτηση και απευθείας στα καταστήματα λιανικής.

Η παράδοση και τοποθέτηση των νέων συσκευών θα γίνεται παράλληλα με τη συλλογή των παλιών για ανακύκλωση. Τα στάδια υλοποίησης της διαδικασίας θα ελέγχονται αυτόματα από την ψηφιακή πλατφόρμα.

Σε περίπτωση εξάντλησης της διαθέσιμης χρηματοδότησης, προβλέπεται η δημιουργία λίστας επιλαχόντων, οι οποίοι θα μπορούν να επωφεληθούν με την εξασφάλιση επιπλέον πόρων.