Για το 2023 παρατηρείται επίσης υψηλή συμμετοχή των ΑΠΕ στο ηλεκτροπαραγωγικό μίγμα, που έφθασε στο 38%, ενώ αν προστεθεί και η συμμετοχή των νερών με υδροηλεκτρικά έργα, η συνολική συμμετοχή των ανανεώσιμων μορφών ενέργειας φθάνει το 45%, ένα από τα υψηλότερα για ευρωπαϊκή χώρα. Έτσι, η συνολική συμμετοχή των ΑΠΕ το 2023 εμφανίζεται αυξημένη κατά +7%, σε σύγκριση με το 2022.

Αναλυτικά, σύμφωνα με το ΙΕΝΕ παρατηρείται:

• Μείωση των τιμών της ηλεκτρικής ενέργειας και του φυσικού αερίου το 2023 στην Ελλάδα. Ειδικότερα, η μέση Τιμή Εκκαθάρισης της Αγοράς (ΤΕΑ) το 2023 εμφανίστηκε μειωμένη κατά 57% σε σύγκριση με το 2022 και διαμορφώθηκε στα 119.26 ευρώ/MWh. Σε τροχιά αποκλιμάκωσης βρίσκονται και οι τιμές στο Βάθρο Εμπορίας Φυσικού Αερίου του Ελληνικού Χρηματιστήριου Ενέργειας, με την μέση τιμή για το 2023 να διαμορφώνεται στα 40.7 ευρώ/MWh από 46.9 ευρώ/MWh το 2022.

• Όσον αφορά τη ζήτηση ηλεκτρικής ενέργειας, αυτή διαμορφώθηκε στις 48.5 TWh το 2023, κινούμενη καθοδικά σε σύγκριση με το προηγούμενο έτος (2022: 51.9 TWh).
• Μειωμένη, επίσης, εμφανίζεται η χρήση φυσικού αερίου στην ηλεκτροπαραγωγή το 2023, καλύπτοντας το 33% του μίγματος καυσίμου, σε σύγκριση με το 2022 που ανήλθε στο 38%. Επίσης, η παραγωγή ενέργειας από ΑΠΕ και φυσικό αέριο το 2023 ανήλθε σε 17.4 TWh και 15.7 TWh αντίστοιχα, με τις ΑΠΕ να παραμένουν περίπου στα ίδια επίπεδα του 2022, όταν παράλληλα το φυσικό αέριο μειώθηκε κατά 18% σε σύγκριση με το προηγούμενο έτος.
• Το μίγμα καυσίμου στην ηλεκτροπαραγωγή το 2023 χαρακτηρίστηκε από ισχυρή συμμετοχή των ΑΠΕ και του φυσικού αερίου, συνεισφέροντας κατά 38% και 33% αντίστοιχα.

• Η μέση ετήσια εισαγωγή ηλεκτρικής ενέργειας της Ελλάδας το 2023 ανήλθε στις 9.97 TWh, αυξημένη κατά 13%, σε σύγκριση με το 2022. Ομοίως, η μέση ετήσια εξαγωγή ηλεκτρικής ενέργειας της Ελλάδας το 2023 ανήλθε στις 4.07 TWh, μειωμένη κατά 18%, σε σύγκριση με το 2022. Ωστόσο, η Ελλάδα παρέμεινε καθαρά εισαγωγός χώρα σε ηλεκτρισμό το 2023, με συνολικές καθαρές εισαγωγές της τάξεως των 5.91 TWh, αυξημένες κατά 54% σε ετήσια βάση (2022: 3.85 TWh).

• Το 2023 εκτιμάται ότι εκπέμφθηκαν συνολικά 14.7 εκατ. τόνοι CO2 για την παραγωγή ηλεκτρισμού στην Ελλάδα, καταγράφοντας μία μείωση της τάξεως των 4.28 εκατ. τόνων ή 23% σε σχέση με το 2022, ως αποτέλεσμα της πτωτικής πορείας των εκπομπών και από τα τρία ορυκτά καύσιμα.
• Τέλος, οι συνολικές εισαγωγές φυσικού αερίου της Ελλάδας για το 2023 ανήλθαν σε 54 TWh, μειωμένες κατά 13% σε ετήσια βάση. Η συνεισφορά του LNG κατά 56% το 2023 θεωρείται ένα από τα υψηλότερα ποσοστά των τελευταίων ετών, αναδεικνύοντας τον σημαντικό ρόλο που ήδη παίζει και αναμένεται να παίξει το εν λόγω καύσιμο τα επόμενα χρόνια, στο πλαίσιο απεξάρτησης από το ρωσικό φυσικό αέριο.

Στα συμπεράσματα της έκθεσης, αναφέρεται μεταξύ άλλων ότι το μέγεθος και η οικονομική αξία των δυνητικών αποθεμάτων υδρογονανθράκων δεν έχει ακόμη προσδιοριστεί με ακρίβεια, λόγω ελλιπών, προς το παρόν, ερευνητικών δεδομένων. Ωστόσο, οι εκτιμήσεις της ύπαρξης εγχώριων υδρογονανθράκων ήταν και εξακολουθούν να είναι αισιόδοξες. Βάσει των σημερινών στοιχείων αυτές υπολογίζονται σε 2.0-2.5 τρισεκατομμύρια κυβ. μέτρα αερίου.

«Η παρουσία ενεργειακών ομίλων, όπως της γαλλικής TotalEnergies και της αμερικανικής ExxonMobil, των ελληνικών ΕΛΠΕ και Energean, αλλά και το εκδηλωμένο ενδιαφέρον και άλλων σημαντικών εταιρειών, ενισχύουν την προοπτική για ύπαρξη πολύ σημαντικών αποθεμάτων υδρογονανθράκων, ιδιαίτερα στη θαλάσσια περιοχή Ιονίου και δυτικά και νοτιοδυτικά της Κρήτης», αναφέρει ακόμη η Ειδική Έκθεση.

Υπενθυμίζεται ότι η διοίκηση της Ελληνικής Διαχειριστικής Εταιρείας Υδρογονανθράκων (ΕΔΕΥ) βρίσκεται σε διαδικασίες επαφών με τους Έλληνες και ξένους επενδυτές στους οποίους έχουν παραχωρηθεί για έρευνες οι περιοχές του Ιονίου και δυτικά – νοτιοδυτικά της Κρήτης, σε συνέχεια της πρόσφατης σύσκεψης υπό τον πρωθυπουργό Κυριάκο Μητσοτάκη όπου αποφασίστηκε η επιτάχυνση των διαδικασιών για την ολοκλήρωση των ερευνών.

Οι προτάσεις του ΙΕΝΕ
Όπως επισημαίνει το ΙΕΝΕ, η έρευνα υδρογονανθράκων απαιτεί υψηλές επενδύσεις, σύγχρονη τεχνολογία, συστηματική δουλειά με προσήλωση στο στόχο, υπομονή και επιμονή. Σε αυτή την κατεύθυνση, η Έκθεση του ΙΕΝΕ καταλήγει στις παρακάτω συγκεκριμένες προτάσεις:

• Η Πολιτεία να επιδείξει σαφή διαχρονική και κατά το δυνατό διακομματική βούληση για τη στήριξη της έρευνας και παραγωγής υδρογονανθράκων στην Ελλάδα, χωρίς να τίθενται όροι για την οικονομική εκμετάλλευσή τους.
• Να υπάρξει ενθάρρυνση των παραχωρησιούχων εταιρειών ώστε να επισπεύσουν τις ερευνητικές τους δραστηριότητες και να υποβάλουν αναθεωρημένο χρονοδιάγραμμα με ξεκάθαρους στόχους για ερευνητικές γεωτρήσεις.
• Να αρθούν τα γραφειοκρατικά εμπόδια στην αδειοδότηση ερευνών και ιδιαίτερα στην έκδοση Μελετών Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων (ΜΠΕ).
• Να προκηρυχθεί άμεσα διεθνής διαγωνισμός νέων περιοχών που έχουν τεχνικό ενδιαφέρον, π.χ. Θερμαϊκός κόλπος, περιοχή Νέστου – Στρυμώνα, καθώς και διαγωνισμός open door για τις επιστραφείσες περιοχές.
• Να υπάρξει συνεχής προσπάθεια για προσέλκυση μεγάλων διεθνών πετρελαϊκών εταιρειών για την υποβολή αιτήσεων ενδιαφέροντος για χερσαίες και θαλάσσιες περιοχές, αποδοχή των αιτήσεων ενδιαφέροντος που θα υποβληθούν και άμεση προκήρυξη διεθνούς διαγωνισμού σύμφωνα με την ισχύουσα νομοθεσία.
• Να ληφθεί υπόψη το δυναμικό κοιτασμάτων υδρογονανθράκων στις συζητήσεις καθορισμού ΑΟΖ (π.χ. πρώτο βήμα πιθανή κατακύρωση περιοχής 1 στα σύνορα με Αλβανία στα ΕΛΠΕ – εν δυνάμει ενδιαφέρον για περιοχή Ρόδου – Καστελόριζου – Κύπρου – Κρήτης).
• Να προβάλλεται διεθνώς με διαρκή και συστηματικό τρόπο το δυναμικό υδρογονανθράκων της χώρας μέσα από οργανωμένες καμπάνιες της ΕΔΕΥ.
• Να δημιουργηθεί ένα εθνικό ενεργειακό και γεωπολιτικό 10ετές πλάνο, με ειδική εστίαση στην περιοχή της Ανατολικής Μεσογείου.

Η σημαντική μελέτη του IENE που ασχολείται με την τρέχουσα κατάσταση του ενεργειακού τομέα στην περιοχή της ΝΑ Ευρώπης και τις προοπτικές του από τώρα έως το 2040, ολοκληρώθηκε μετά από δύο χρόνια εντατικής προετοιμασίας και έρευνας.

Μέσα από τον οδηγό  των 1.400 σελίδων παρουσιάζονται μεταξύ άλλων όλες οι επενδυτικές προοπτικές όσον αφορά βασικές υποδομές και ενεργειακά έργα που σχετίζονται με την ενέργεια (π.χ. ηλεκτρική ενέργεια, φυσικό αέριο, ΑΠΕ, θερμοηλεκτρικοί σταθμοί, εξερεύνηση πετρελαίου και φυσικού αερίου, ενεργειακή απόδοση).

Οι αντίστοιχες επενδύσεις για την αρχική ομάδα 13 χωρών (όπως εμφανίζονται στο Outlook του 2017) υπολογίζονται σε 387 δισεκατομμύρια ευρώ, που είναι 41,8% υψηλότερες σε σύγκριση με τις εκτιμήσεις του 2017.

Πρόκειται για μια τεράστια βελτίωση σε σύγκριση με πριν από 5 χρόνια και αναδεικνύει ξεκάθαρα το σημαντικά αυξημένο ενδιαφέρον και όρεξη για ενεργειακές επενδύσεις στη ΝΑ Ευρώπη.

Σύμφωνα με τους ερευνητές, η περιοχή της ΝΑ Ευρώπης χαρακτηρίζεται από υψηλή εξάρτηση από τις εισαγωγές πετρελαίου και φυσικού αερίου.

Οι εισαγωγές αργού πετρελαίου και προϊόντων πετρελαίου αντιστοιχούσαν το 2020 στο 87% της συνολικής κατανάλωσης πετρελαίου και φυσικού αερίου στο 88,1%.

Αυτή η υψηλή εξάρτηση από τις εισαγωγές υδρογονανθράκων οδηγεί πολλές χώρες σε ερευνητικές προσπάθειες για εξόρυξη και αυτό έχει ήδη οδηγήσει σε αυξημένες έρευνες και νέα ευρήματα ιδιαίτερα στη Ρουμανία, την Αλβανία, την Κροατία, την Κύπρο, το Ισραήλ και την Τουρκία.

Όπως υποδηλώνει η τελευταία ανάλυση, φαίνεται πιθανό η παραγωγή πετρελαίου και φυσικού αερίου σε επίπεδο ΝΑ Ευρώπης να αυξηθεί έως το 2025, μειώνοντας έτσι σε κάποιο βαθμό την εξάρτηση από εισαγωγές.

Εισάγεται και ορίζεται η έννοια του Διευρυμένου Νότιου Διαδρόμου για το φυσικό αέριο, ώστε να περιλαμβάνει όλους τους μεγάλους αγωγούς φυσικού αερίου, τους τερματικούς σταθμούς επαναεριοποίησης LNG και τις υπόγειες εγκαταστάσεις αποθήκευσης αερίου, οι οποίες θα διασφαλίζουν το αέριο το οποίο θα τροφοδοτεί το σύστημα, με ορισμένους από αυτούς να ανακατευθύνονται προς τις κύριες ευρωπαϊκές αγορές φυσικού αερίου. Αυτός ο Διευρυμένος Νότιος Διάδρομος, με τα πολλαπλά σημεία εισόδου αερίου και τις συνδεδεμένες υπόγειες εγκαταστάσεις αποθήκευσης φυσικού αερίου και LNG, θα παρέχει το απαραίτητο υπόβαθρο για τη λειτουργία περιφερειακών κόμβων εμπορίας αερίου που σήμερα αναπτύσσονται με ταχείς ρυθμούς και έχουν άμεση σχέση με παρόμοιους κόμβους αερίου που λειτουργούν σήμερα σε διάφορες ευρωπαϊκές χώρες. Στο πλαίσιο αυτό ξεκίνησε πρόσφατα τη λειτουργία του το «Ελληνικό Βάθρο Εμπορίας» από το Ελληνικό Χρηματιστήριο Ενέργειας.

Πυρηνικά

Η πυρηνική ενέργεια, αν και συμβάλλει μόνο κατά 4,1% στη συνολική ακαθάριστη εσωτερική κατανάλωση στη ΝΑ Ευρώπη (συμπεριλαμβανομένης της Τουρκίας), παραμένει βιώσιμη επιλογή, καθώς καλύπτει σημαντικές ανάγκες βασικού φορτίου (base load) σε ορισμένες βασικές χώρες (Ρουμανία, Βουλγαρία, Κροατία, Σλοβενία, Ουγγαρία) και είναι πλήρως συμβατή και υποστηρικτική προς τις (αναθεωρημένες) πολιτικές της ΕΕ για την απαλλαγή από τις εκπομπές άνθρακα. Ενόψει των υφιστάμενων σχεδίων στη Ρουμανία, τη Βουλγαρία, την Ουγγαρία και την Τουρκία για επέκταση της εγκατεστημένης πυρηνικής δυναμικής, η πυρηνική ενέργεια αναμένεται να διαδραματίσει πιο κρίσιμο ρόλο στην ενίσχυση της βάσης παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας και να καλύψει πολύ μεγαλύτερα ηλεκτρικά φορτία στην  ΝΑ Ευρώπη κατά την επόμενη δεκαετία.

Ασφάλεια εφοδιασμού

Όσον αφορά στην ασφάλεια του ενεργειακού εφοδιασμού, η περιοχή της ΝΑ Ευρώπης στο σύνολό της φαίνεται να είναι πιο ευάλωτη από την υπόλοιπη Ευρώπη (κυρίως τις χώρες της Δυτικής Ευρώπης).

Αυτό οφείλεται στις περιορισμένες έως τώρα επιλογές εισαγωγής, κυρίως για το φυσικό αέριο, στη δύσκολη μορφολογία των διαφόρων χωρών και στην εξάρτηση της περιοχής από μικρό αριθμό προμηθευτών πετρελαίου και φυσικού αερίου.

Η ενεργειακή ασφάλεια στη ΝΑ Ευρώπη μπορεί να ενισχυθεί με την εφαρμογή ενός ευρύτερου σχεδίου (το οποίο βρίσκεται ήδη σε εξέλιξη) για τη βελτίωση των διασυνδέσεων τόσο για την ηλεκτρική ενέργεια όσο και για το φυσικό αέριο σε ολόκληρη την περιοχή και επίσης με την περαιτέρω διαφοροποίηση του ενεργειακού μείγματος των διαφόρων χωρών.

Τον τελευταίο καιρό, και βάσει της πρόσφατης εμπειρίας, ο κατάλογος των κινδύνων για την ενεργειακή ασφάλεια στη ΝΑ Ευρώπη έχει διευρυνθεί, συμπεριλαμβάνοντας φυσικούς κινδύνους (δηλαδή σεισμούς, πλημμύρες, καταιγίδες) καθώς και τρομοκρατικές απειλές.

Παράλληλα με την ενίσχυση του δικτύου ηλεκτρικής ενέργειας, ένα ποικιλόμορφο μίγμα ευέλικτων τεχνολογιών παραγωγής στη Νοτιοανατολική Ευρώπη (π.χ. υδροηλεκτρικές τεχνολογίες, ευέλικτη βιομάζα, φυσικό αέριο και αποθήκευση) μπορεί να διευκολύνει την ενσωμάτωση μεταβλητών ΑΠΕ – ιδίως αιολικών και ηλιακών φωτοβολταϊκών.

Ειδικότερα, οι μειωμένες ανάγκες ευελιξίας και η αυξημένη αξιοπιστία του συστήματος μπορούν να επιτευχθούν με την ενσωμάτωση χωρών και περιοχών με θεμελιωδώς διαφορετικά καιρικά καθεστώτα.

Ένα διασυνδεδεμένο ευρωπαϊκό σύστημα ηλεκτρικής ενέργειας θα ήταν εξαιρετικά επωφελές για την ενσωμάτωση των μεταβλητών ΑΠΕ. Πράγματι, η περιφερειακή συνεργασία, τα ισχυρότερα συστήματα ηλεκτρικής ενέργειας και η ολοκλήρωση της αγοράς θα συμβάλουν στην ελαχιστοποίηση του κόστους των συστημάτων ηλεκτρικής ενέργειας για τους καταναλωτές, μεγιστοποιώντας ταυτόχρονα την ασφάλεια εφοδιασμού.

Εξετάζοντας την πρόβλεψη της ακαθάριστης εσωτερικής κατανάλωσης ενέργειας στα κράτη μέλη της ΕΕ στην περιοχή της ΝΑ Ευρώπης, η συνολική τάση δείχνει σταθεροποίηση – ακόμη και μια μικρή μείωση στον χρονικό ορίζοντα έως το 2040. Η μείωση της χρήσης άνθρακα είναι εμφανής, φθάνοντας σε ελάχιστο επίπεδο έως το 2040, ενώ τα πετρελαϊκά προϊόντα χάνουν επίσης μέρος του μερίδιού τους στην ακαθάριστη εσωτερική κατανάλωση. Σε αυτή τη μεταβολή νικητές αναδεικνύονται οι ΑΠΕ και η πυρηνική ενέργεια.

Αντίθετα, η προβολή της ακαθάριστης εσωτερικής κατανάλωσης ενέργειας στις έξι χώρες των Δυτικών Βαλκανίων παρουσιάζει μια μάλλον διαφορετική πορεία από αυτή των κρατών μελών της ΕΕ στην περιοχή.

Μετά την αναμενόμενη αύξηση του ΑΕΠ, η ακαθάριστη εσωτερική κατανάλωση ενέργειας προβλέπεται να αυξηθεί σχεδόν κατά 40% μεταξύ 2015 και 2040, με την ποσότητα του άνθρακα να παραμένει σχεδόν σταθερή, κοντά στα 15 Mtoe.

Ενεργειακή ζήτηση

Όσον αφορά τις προβλέψεις για την ενεργειακή ζήτηση, το φυσικό αέριο είναι το αναδυόμενο καύσιμο με συνεχή αύξηση, που συνδέεται με τα έργα επέκτασης αγωγών και δικτύων στην περιοχή των Ανατολικών και Δυτικών Βαλκανίων. Η ακαθάριστη εσωτερική κατανάλωση ενέργειας στην Τουρκία αναμένεται να αυξηθεί κατά περισσότερο από 50% μεταξύ 2020 και 2040, βοηθούμενη από ισχυρά δημογραφικά. Ο ρόλος των ΑΠΕ φαίνεται να αυξάνεται σημαντικά, φτάνοντας το 28% της τελικής ενεργειακής κατανάλωσης (Gross Inland Consumption GIC) το 2040, η ποσότητα του άνθρακα παραμένει στο επίπεδο των 50 Mtoe με τη σχετική συνεισφορά του να μειώνεται στο 23% το 2040 ενώ η συνεισφορά του φυσικού αερίου μειώνεται στο 17% του GIC. Η πυρηνική ενέργεια εμφανίζεται για πρώτη φορά στο GIC της Τουρκίας μετά το 2025 με τη λειτουργία του πυρηνικού σταθμού Akkuyu και αυξάνεται μέχρι το 2050, μετά το πρόγραμμα πυρηνικής επέκτασης της χώρας.

Σύμφωνα με το ΙΕΝΕ, η κρίση και οι πρωτοφανείς τιμές θα διατηρηθούν τουλάχιστον μέχρι και τον χειμώνα του 2023, ενώ σε περίπτωση πολέμου στην Ουκρανία και διακοπής της παροχής ρωσικού φυσικού αερίου (σενάριο που θεωρείται απίθανο), η Ευρώπη πρέπει να επιστρατεύσει όλες τις επιλογές της: «από παλιές μονάδες άνθρακα και πυρηνικά εργοστάσια μέχρι τα αδρανοποιημένα κοιτάσματα φυσικού αερίου, όπως στο Γκρόνινγκεν της Ολλανδίας».

Επί του παρόντος η ρωσική Gazprom έχει μειώσει τους τελευταίους μήνες τις παραδόσεις φυσικού αερίου στην Ευρώπη κατά το ήμισυ και η Ευρώπη αναπληρώνει αυτό το κενό, αναζητώντας φορτία Υγροποιημένου Φυσικού Αερίου (LNG). Οι παραδόσεις φορτίων LNG στην Ευρώπη έχουν διπλασιαστεί σε σύγκριση με την περσινή χρονιά, με το μεγαλύτερο μέρος να προέρχεται από τις ΗΠΑ.

Οι διεθνείς παράγοντες που προκάλεσαν την άνοδο των τιμών σύμφωνα με το ΙΕΝΕ είναι:

1.Η μεγάλη ζήτηση για φυσικό αέριο μετά το άνοιγμα της οικονομίας από την άρση των lockdowns.

2.Τα χαμηλά αποθέματα στις αποθήκες φυσικού αερίου στην Ευρώπη το περασμένο φθινόπωρο.

3.Το ψυχρό μέτωπο του περασμένου χειμώνα που οδήγησε σε ακόμη υψηλότερα επίπεδα τη ζήτηση.

4.Το γεωπολιτικό πόκερ που παίζει η Ρωσία, η οποία είναι από τους μεγαλύτερους προμηθευτές φυσικού αερίου της Ευρώπης. Οι επικριτές του Κρεμλίνου κατηγορούν τη Ρωσία ότι επίτηδες αφήνει την Ευρώπη χωρίς επαρκείς ποσότητες φυσικού αερίου λόγω των πολιτικών εντάσεων με την Ουκρανία. Επίσης, κάνουν λόγο για πιέσεις ώστε να δοθεί πιο γρήγορα η πιστοποίηση για τη λειτουργία του αγωγού φυσικού αερίου Nord Stream 2 που παραμένει ανενεργός για εμπορικούς λόγους, επειδή η νέα κυβέρνηση στο Βερολίνο δεν δίνει το πράσινο φως.

5.Οι πυρηνικοί αντιδραστήρες στη Γαλλία, οι οποίοι τροφοδοτούν μεγάλο μέρος της ευρωπαϊκής ηλεκτροπαραγωγής, χρειάστηκε να κλείσουν για έκτακτη συντήρηση.

6.Εξαιτίας της χειμερινής περιόδου, τα φωτοβολταϊκά και τα αιολικά πάρκα δεν είναι τόσο αποδοτικά.

7.Oι τιμές των δικαιωμάτων εκπομπής διοξειδίου του άνθρακα ξεπέρασαν τα ιδιαίτερα υψηλά επίπεδα των 85 Euro/tCO2.

Οι ενδογενείς αιτίες συνοψίζονται στα εξής:

1. Στην Ελλάδα, υπάρχει ανεπάρκεια ισχύος και περιορισμένες διασυνδέσεις, με αποτέλεσμα όλη η ενέργεια να περνάει μέσω του Χρηματιστηρίου και οι καταναλωτές να είναι 100% εκτεθειμένοι στις υψηλές τιμές. Αντίθετα στις Βόρειες χώρες η υπερεπάρκεια ισχύος και οι πολλές διασυνδέσεις έχουν ενισχύσει τον ανταγωνισμό μεταξύ παραγωγών και προμηθευτών, με αποτέλεσμα η χρηματιστηριακή τιμή να επηρεάζει σε ποσοστό μόλις 20% τις τιμές ρεύματος για επιχειρήσεις και νοικοκυριά.

2.Οι προμηθευτές ρεύματος στην Ελλάδα μετακυλίουν μέσω της ρήτρας αναπροσαρμογής όχι απλώς το αυξημένο κόστος της χονδρεμπορικής τιμής αλλά και τις προσαυξήσεις που διαμορφώνουν το τελικό κόστος της ενέργειας που αγοράζουν οι ίδιοι για τους πελάτες τους. Οι προσαυξήσεις αυτές δεν είναι καθόλου αμελητέες.

Τον Νοέμβριο, για παράδειγμα, οι καταναλωτές πλήρωσαν κόστη για απώλειες του συστήματος (Υψηλή Τάση) Euro7.97/MWh, για εφεδρεία του συστήματος Euro2.08/MWh και για την αγορά εξισορρόπησης Euro5.50/MWh. «Ασύλληπτο για ευρωπαϊκή χώρα είναι δε το κόστος για τις απώλειες δικτύου, κοινώς ρευματοκλοπές, το οποίο ακολουθεί τη διακύμανση της λιανικής τιμής και τον Νοέμβριο διαμορφώθηκε στα Euro35/MWh, από Euro10-12/MWh προ κρίσης, μόλις δηλαδή Euro4 χαμηλότερα από την κρατική επιδότηση», τονίζει το ΙΕΝΕ

Σε επίπεδο χονδρικής οι αυξήσεις στις τιμές του φυσικού αερίου ξεπέρασαν το 850% το 2021, επηρεάζοντας σημαντικά και το κόστος του ηλεκτρικού ρεύματος, όπου οι ανατιμήσεις στις χονδρεμπορικές τιμές ξεπέρασαν το 300%.

Στη λιανική το μηνιαίο επιπλέον κόστος για ένα νοικοκυριό με κατανάλωση 600 kWh μόνο για το ρεύμα και όχι για το σύνολο του λογαριασμού, υπολογίζεται για τον Νοέμβριο σε σχέση με τον αντίστοιχο μήνα του 2020, περί τα Euro80 μετά την αφαίρεση της κρατικής επιδότησης των Euro39. Χωρίς την επιδότηση δηλαδή ο καταναλωτής θα πλήρωνε Euro119 ευρώ. Τον Δεκέμβριο, με την εκτίναξη της χονδρεμπορικής τιμής από τα Euro229/MWh του Νοεμβρίου στα Euro235/MWh, το επιπλέον κόστος για την ίδια κατανάλωση ρεύματος φτάνει στα Euro100 μετά την επιδότηση.