Η τρέχουσα κρίση πετρελαίου και φυσικού αερίου που προκλήθηκε από τον αποκλεισμό των Στενών του Ορμούζ είναι «πιο σοβαρή από αυτές του 1973, του 1979 και του 2002 μαζί», εκτίμησε ο Φατίχ Μπιρόλ, επικεφαλής του Διεθνούς Οργανισμού Ενέργειας (ΔΟΕ), στην εφημερίδα Le Figaro.

Μιλώντας σε forum στην πρωτεύουσα της Φθιώτιδας, ο υπουργός έδωσε τον τόνο της κυβερνητικής γραμμής για την επόμενη φάση της κρίσης, επισημαίνοντας ότι τα τέσσερα πρώτα μέτρα που θα τεθούν σε ισχύ από την 1η Απριλίου είναι μία πρώτη απάντηση στις επιπτώσεις της διεθνούς αναταραχής και όχι η μοναδική. «Τα τέσσερα μέτρα που ανακοίνωσε ο πρωθυπουργός ως μια πρώτη απάντηση στις επιπτώσεις της κρίσης και θα εφαρμοστούν από 1η Απριλίου, δεν είναι το τέλος των παρεμβάσεων. Είναι η αρχή μιας συνεχούς προσπάθειας στήριξης για όσο διαρκεί η κρίση.

Εάν οι συνθήκες το απαιτήσουν, θα εξαντλήσουμε κάθε δημοσιονομικό περιθώριο, ώστε κανένας πολίτης, καμία επιχείρηση και καμία περιοχή της χώρας να μη μείνει απροστάτευτη», είπε χαρακτηριστικά, προσθέτοντας ότι «δεν εξαντλήσαμε τις δημοσιονομικές δυνατότητές μας, γιατί πρέπει να υπάρχουν άμυνες για τη συνέχεια» και ότι «μπορούμε να πούμε με βεβαιότητα ότι η Ελλάδα μπορεί να αντέξει και στη σημερινή συγκυρία».

Πιερρακάκης για μέτρα στήριξης

Στο επίκεντρο της ομιλίας του βρέθηκαν τα τέσσερα πρώτα μέτρα στήριξης που ήδη έχουν ανακοινωθεί. Ο υπουργός επανέλαβε ότι η κυβέρνηση προχωρά στην Ψηφιακή Κάρτα Καυσίμων, ένα μέτρο που, όπως είπε, εκτιμάται ότι θα αποφέρει μέσο όφελος περίπου 36 λεπτά ανά λίτρο και θα καλύπτει περίπου τρεις στους τέσσερις ιδιοκτήτες οχημάτων με βάση και τη μέση κατανάλωση. Παράλληλα, ανέφερε ότι επιδοτείται το diesel κίνησης κατά περίπου 20 λεπτά το λίτρο απευθείας στην αντλία, ώστε να περιοριστεί το κόστος μεταφορών και η πίεση στις τιμές. Το τρίτο μέτρο αφορά τον πρωτογενή τομέα, με επιχορήγηση της αγοράς λιπασμάτων κατά 15% επί της αξίας των τιμολογίων, με στόχο να συγκρατηθεί το κόστος παραγωγής και να περιοριστούν αυξήσεις στα τρόφιμα.

Το τέταρτο μέτρο αφορά την αποζημίωση των ακτοπλοϊκών εταιρειών ώστε να συγκρατηθούν οι τιμές των εισιτηρίων και να προστατευθεί η νησιωτικότητα, κάτι που ο υπουργός χαρακτήρισε «ζήτημα ισότητας, συνοχής και ανάπτυξης για τα νησιά μας». Η κεντρική ιδέα του κ. Πιερρακάκη ήταν ότι οι παρεμβάσεις αυτές δεν είναι αποσπασματικές, αλλά αποτελούν μέρος μιας ευρύτερης στρατηγικής άμυνας απέναντι σε μια κρίση που παραμένει ανοιχτή και απρόβλεπτη.

Κυριάκος Πιερρακάκης για δημοσιονομική πολιτική

Ο υπουργός επιχείρησε ταυτόχρονα να τεκμηριώσει γιατί, κατά την κυβέρνηση, η χώρα έχει σήμερα τη δυνατότητα να χρηματοδοτεί τέτοιου τύπου παρεμβάσεις. Όπως ανέφερε, η Ελλάδα μπορεί να είναι δίπλα στην κοινωνία ακριβώς επειδή τα προηγούμενα χρόνια μπήκαν ισχυρά θεμέλια στην οικονομία, μέσα από μια σταθερή δημοσιονομική πολιτική, αύξηση επενδύσεων, μείωση της ανεργίας και μια συνολική προσπάθεια να γίνει η οικονομία πιο ανθεκτική, πιο εξωστρεφής και πιο σύγχρονη.

Περιέγραψε μάλιστα την περίοδο από το 2019 και μετά ως μια ακολουθία αλλεπάλληλων αντιξοοτήτων, λέγοντας ότι η κυβέρνηση παρέλαβε μια εξασθενημένη οικονομία και πριν καν η χώρα προλάβει να ορθοποδήσει βρέθηκε αντιμέτωπη με την πανδημία, την ενεργειακή κρίση, τον πληθωρισμό και τις γεωπολιτικές εντάσεις. Παρ’ όλα αυτά, όπως είπε, «μέσα σε αυτήν την περίοδο η Ελλάδα δεν γύρισε πίσω. Αντίθετα, η Ελλάδα άλλαξε πορεία. Έγινε πιο ανθεκτική, πιο εξωστρεφής, πιο αξιόπιστη οικονομικά και σήμερα η χώρα βρίσκεται σε τελείως διαφορετική θέση από ό,τι πριν από λίγα χρόνια».

Κυριάκος Πιερρακάκης για Μέση Ανατολή

Σημαντικό μέρος της ομιλίας του αφιερώθηκε στη διεθνή κρίση και ειδικά στις επιπτώσεις που μπορεί να έχει η κατάσταση στη Μέση Ανατολή. Ο Κυριάκος Πιερρακάκης τόνισε ότι η κρίση αυτή μονοπωλεί δικαίως το ενδιαφέρον, γιατί κανείς δεν γνωρίζει τη διάρκειά της, το πλήρες εύρος των επιπτώσεων ή το πότε θα επιστρέψει η κανονικότητα. Έδωσε ιδιαίτερη έμφαση στα Στενά του Ορμούζ, σημειώνοντας ότι από εκεί περνούν περίπου 20 εκατομμύρια βαρέλια πετρελαίου ημερησίως, ενώ οι δυνατότητες υποκατάστασης αυτών των ποσοτήτων δεν ξεπερνούν τα 4 με 5 εκατομμύρια.

Παράλληλα, τόνισε ότι περίπου το 20% του παγκόσμιου εμπορίου φυσικού αερίου περνά επίσης από την ίδια περιοχή, άρα δεν μιλάμε για μία τοπική κρίση, αλλά για γεγονός που αγγίζει άμεσα την παγκόσμια οικονομία, την ενέργεια, τις μεταφορές, τον πληθωρισμό και τελικά το διαθέσιμο εισόδημα των πολιτών. Σε αυτό το πλαίσιο ξεκαθάρισε ότι τόσο η ελληνική όσο και οι ευρωπαϊκές οικονομίες προετοιμάζονται με διαφορετικά σενάρια για τη διαχείριση της κρίσης και κατέληξε με μια σαφή διαβεβαίωση: «Ακόμη και στα δύσκολα σενάρια, κανείς δεν θα κληθεί να σηκώσει μόνος του το βάρος. Θα είμαστε δίπλα στους πολίτες. Θα είμαστε δίπλα σας».

Ο λόγος που οι τιμές δεν έχουν εκτοξευθεί ακόμη περισσότερο είναι ότι οι επενδυτές εκτιμούν πως οι ροές θα αποκατασταθούν σύντομα. Σύμφωνα με τη Société Generale, τα στοιχήματα που «ποντάρουν» σε πτώση τιμών υπερτερούν εκείνων που προβλέπουν άνοδο για παραδόσεις από τον Ιούλιο και μετά. Αν ληφθούν υπόψη οι καθυστερήσεις στις μεταφορές, οι αγορές προεξοφλούν επιστροφή στην κανονικότητα έως τον Μάιο.

Για να αξιολογήσει αυτές τις προσδοκίες, ο Economist υπολόγισε πόσο θα διαρκούσε η εξομάλυνση αν ο πόλεμος σταματούσε σήμερα. Ακόμη και αν το Ιράν υποχωρούσε στο τελεσίγραφο του Ντόναλντ Τραμπ στις 21 Μαρτίου να ανοίξει τα Στενά εντός 48 ωρών —κάτι εξαιρετικά αβέβαιο— οι αγορές πετρελαίου και φυσικού αερίου θα παρέμεναν ελλειμματικές για μήνες, επιβαρύνοντας την παγκόσμια οικονομία.

Για να επανέλθουν οι αγορές ενέργειας σε ισορροπία μετά το άνοιγμα των Στενών, απαιτούνται τρία βασικά βήματα:

–Πρώτον, οι παραγωγοί του Κόλπου πρέπει να επαναφέρουν την παραγωγή στα προπολεμικά επίπεδα

–Δεύτερον, τα πλοία να μεταφέρουν αυτή την παραγωγή στα διυλιστήρια του εξωτερικού

-Και τρίτον, τα διυλιστήρια να τη μετατρέψουν σε καύσιμα. Κάθε στάδιο αυτής της αλυσίδας απαιτεί χρόνο.

Αν και οι χώρες του OPEC είναι εξοικειωμένες με αυξομειώσεις παραγωγής σε σύντομο χρόνο, οι πρόσφατες περικοπές είναι πιο απότομες και βαθιές από κάθε προηγούμενη εμπειρία. Οι ειδικοί εκτιμούν ότι η πλήρης επαναφορά θα απαιτήσει από δύο έως τέσσερις εβδομάδες.

Πέρα από τις επισκευές, απαιτείται και ειδική διαδικασία απομάκρυνσης υγρασίας από τον εξοπλισμό, ώστε να αποφευχθούν ρωγμές κατά την ψύξη στους -160°C. Αν αυτή η διαδικασία γίνει βιαστικά, υπάρχει κίνδυνος σοβαρών ζημιών. Σύμφωνα με ειδικούς, η πλήρης επαναφορά μπορεί να διαρκέσει έως επτά εβδομάδες.

Ακολουθεί η ναυτιλία. Ακόμη και σε περίπτωση εκεχειρίας, οι κυβερνήτες των περίπου 480 πλοίων που έχουν εγκλωβιστεί στον Κόλπο θα περιμένουν ημέρες χωρίς επιθέσεις πριν επιχειρήσουν έξοδο. Θεωρητικά, η εκκένωση της συσσώρευσης θα μπορούσε να ολοκληρωθεί σε δύο εβδομάδες. Ωστόσο, στην πράξη, λίγα πλοία θα είναι πρόθυμα να επιστρέψουν άμεσα, καθώς οι επιθέσεις έχουν πλήξει λιμενικές εγκαταστάσεις και πλοία, ενώ ενδέχεται να υπάρχουν και βυθισμένα εμπόδια.

Ταυτόχρονα, η ασφάλιση πολεμικού κινδύνου έχει σχεδόν εξαφανιστεί ή έχει γίνει υπερβολικά ακριβή, με τα ασφάλιστρα να έχουν εκτιναχθεί έως και στο 10% της αξίας των πλοίων. Ακόμη και όταν αποκατασταθεί η ασφάλιση, η επιφυλακτικότητα θα παραμείνει υψηλή.

Επιπλέον καθυστερήσεις προκαλεί και η γεωγραφική κατανομή του στόλου. Πολλά δεξαμενόπλοια έχουν μετακινηθεί στον Ατλαντικό και θα χρειαστούν έως και 90 ημέρες για να επιστρέψουν στον Κόλπο.

Ακόμη και όταν το πετρέλαιο φτάσει στα διυλιστήρια, τα προβλήματα δεν τελειώνουν. Πολλές μονάδες στην Ασία έχουν περιορίσει ή διακόψει τη λειτουργία τους λόγω έλλειψης πρώτων υλών. Η επανεκκίνηση των εγκαταστάσεων απαιτεί εβδομάδες ή και μήνες, καθώς περιλαμβάνει ελέγχους, αποκατάσταση υποδομών και σταδιακή θέρμανση των μονάδων.

Ακόμη και αν επιτευχθεί άμεσα συμφωνία μεταξύ του Ντόναλντ Τραμπ και του Ιράν, θα χρειαστούν τουλάχιστον τέσσερις μήνες για να επανέλθει μια σχετική ισορροπία στις αγορές. Η παγκόσμια παραγωγή πετρελαίου αναμένεται να υπολείπεται κατά 3% των αρχικών εκτιμήσεων, ενώ κάθε μήνας διακοπής στο Κατάρ στερεί περίπου 7 εκατ. τόνους LNG από την αγορά.

Οι συνέπειες είναι σοβαρές. Τα παγκόσμια αποθέματα πετρελαίου, ήδη χαμηλά, θα συνεχίσουν να μειώνονται, αυξάνοντας τον κίνδυνο πανικού και εκρηκτικών αυξήσεων τιμών. Αντίστοιχα, η αγορά LNG ενδέχεται να οδηγηθεί σε έντονους ανταγωνισμούς για φορτία, θέτοντας σε κίνδυνο την επάρκεια ενόψει χειμώνα.

Παρά τις προσδοκίες για γρήγορη αποκλιμάκωση, η πραγματικότητα είναι πιο σκληρή. Ακόμη και αν επιτευχθεί ειρήνη, οι επιπτώσεις του πολέμου στις αγορές ενέργειας θα διαρκέσουν για μήνες, πιθανώς μέχρι και τον επόμενο χειμώνα.

Καθοριστικό ρόλο διαδραμάτισε η στάση του Σοσιαλιστικού Κόμματος, οι βουλευτές του οποίου τάχθηκαν υπέρ, ενώ κατά ψήφισαν κυρίως οι βουλευτές του «Εθνικού Συναγερμού» της Μαρίν Λεπέν και της «Ανυπότακτης Γαλλίας» του Ζαν-Λυκ Μελανσόν.

Το επόμενο κρίσιμο κοινοβουλευτικό ραντεβού έχει οριστεί για την Τετάρτη, όταν οι βουλευτές θα τοποθετηθούν επί της πρότασης του πρωθυπουργού Γκαμπριέλ Λεκορνί για αναστολή των μεταρρυθμίσεων του συνταξιοδοτικού συστήματος, την οποία έθεσαν ως όρο οι σοσιαλιστές για την υπερψήφιση του τμήματος των κρατικών εσόδων του προϋπολογισμού για το 2026.

Το πρόγραμμα του Γάλλου προέδρου

Η εξέλιξη αυτή συμπίπτει με την επιστροφή του Εμανουέλ Μακρόν στην εσωτερική πολιτική σκηνή, έπειτα από πενθήμερη περιοδεία στη Λατινική Αμερική.

Ο Γάλλος πρόεδρος προήδρευσε σήμερα του υπουργικού συμβουλίου, ενώ αύριο αναμένεται να συναντηθεί στο Ελιζέ με τον Μαχμούντ Αμπάς, επικεφαλής της Παλαιστινιακής Αρχής.

Κατά τη διάρκεια της συνάντησης Μακρόν – Αμπάς θα συζητηθούν τα επόμενα στάδια του σχεδίου ειρήνευσης για τη Γάζα, κυρίως σε σχέση με τους τομείς της ασφάλειας, της διακυβέρνησης και της ανοικοδόμησης, σε συνεργασία με τη διεθνή κοινότητα.

Ο Μακρόν θα συμμετάσχει αύριο, Τρίτη, στις εκδηλώσεις για την 107η επέτειο του τέλους του Α’ Παγκοσμίου Πολέμου, ενώ την Τετάρτη θα λάβει μέρος σε διαδικτυακή συζήτηση με αναγνώστες επαρχιακών εφημερίδων της Γαλλίας.

Την Πέμπτη, ο πρόεδρος της Γαλλίας θα συμμετάσχει στις εκδηλώσεις μνήμης για τα δέκα χρόνια από τις τρομοκρατικές επιθέσεις στο Παρίσι, που είχαν ως αποτέλεσμα τον θάνατο 130 ανθρώπων και τον τραυματισμό εκατοντάδων άλλων.

Το Ακαθάριστο Εγχώριο Προϊόν αυξήθηκε κατά 0,8% σε σχέση με το προηγούμενο τρίμηνο, υψηλότερα από την πρόβλεψη 0,7% που είχε δημοσιεύσει η εθνική στατιστική υπηρεσία INE. Αυτό συγκρίνεται με μόλις 0,1% ανάπτυξη στη συνολική ευρωζώνη.

Το αποτέλεσμα επιβεβαιώνει ότι η τέταρτη μεγαλύτερη οικονομία της ευρωζώνης συνεχίζει να δείχνει ισχυρή δυναμική υπό τον πρωθυπουργό Πέδρο Σάντσεθ, παρά τις δυσκολίες διακυβέρνησης χωρίς κοινοβουλευτική πλειοψηφία.

Η δήλωση του καγκελάριου έχει προκαλέσει σάλο, καθώς υποστήριξε ότι η χώρα δεν μπορεί πλέον να αντέξει το κόστος του συνταξιοδοτικού της συστήματος, το οποίο έχει εκτοξευτεί στο 31% του ΑΕΠ – από τα υψηλότερα ποσοστά στην Ευρώπη.

Ο Μερτς προειδοποίησε για έναν «βαθύ ριζικό μετασχηματισμό» και την ανάγκη «οδυνηρών» μέτρων λιτότητας για να διασφαλιστεί ότι οι νέοι Γερμανοί θα έχουν κάποιο μέλλον.

Ο οικονομικός σύμβουλος Μάρσελ Φράτσερ, που είναι επίσης επικεφαλής του Γερμανικού Ινστιτούτου Οικονομικών Ερευνών, δήλωσε ότι η κυβέρνηση πρέπει να αντιμετωπίσει το ετήσιο κόστος των 400 δισεκατομμυρίων ευρώ για τις συντάξεις, το οποίο αναμένεται να αυξηθεί την επόμενη δεκαετία.

Τα σχόλια του Φράτσερ έρχονται σε συνέχεια της έκθεσης του υπουργείου Οικονομικών, που ανέφερε ότι το γερμανικό συνταξιοδοτικό σύστημα αποτελεί «σοβαρή» απειλή για την οικονομία, προβλέποντας ότι μέχρι τα μέσα της επόμενης δεκαετίας, θα υπάρχει ένας συνταξιούχος για κάθε δύο εργαζόμενους. Οι δηλώσεις έρχονται σε μια στιγμή που αποκαλύφθηκε ότι η γερμανική οικονομία συρρικνώθηκε για δεύτερη συνεχόμενη χρονιά το 2024, σύμφωνα με τα προκαταρκτικά στοιχεία.

Όλες οι μεγάλες εργατικές οργανώσεις κάλεσαν τα μέλη τους να συμμετάσχουν σε πορείες ως ένδειξη δύναμης ενάντια στις περικοπές δαπανών που προτάθηκαν τον Ιούλιο και οι οποίες, όπως λένε, ισοδυναμούν με «άνευ προηγουμένου βιαιότητα».

Τα δημοσιονομικά σχέδια προτάθηκαν από τον προηγούμενο πρωθυπουργό, Φρανσουά Μπαϊρού, ο οποίος αναγκάστηκε να παραιτηθεί μετά την απώλεια της ψήφου εμπιστοσύνης νωρίτερα αυτό το μήνα. Ωστόσο, ο Λεκορνί, ο οποίος ήταν μέλος της κυβέρνησης Μπαϊρού, δεν έχει δείξει μέχρι στιγμής καμία πρόθεση να κάνει παραχωρήσεις. Θα πρέπει να συνάψει συμφωνίες με ορισμένους βουλευτές της αντιπολίτευσης για να αποφύγει την ανατροπή του, αλλά οι διαβουλεύσεις του με τις αντίπαλες ομάδες δεν έχουν σημειώσει μέχρι στιγμής καμία πρόοδο.

Ο προσωρινός υπουργός Μεταφορών της Γαλλίας, Φιλίπ Ταμπαρό, προειδοποίησε για σημαντικές διαταραχές στο μετρό του Παρισιού τη σημερινή ημέρα. Αν και δήλωσε ότι οι αεροπορικές μεταφορές δεν αναμένεται να επηρεαστούν και ότι μόνο το 10% περίπου των τρένων υψηλής ταχύτητας θα ακυρωθούν, περισσότερα από τα μισά περιφερειακά τρένα ενδέχεται να μην λειτουργήσουν. «Η μέρα θα είναι δύσκολη για τους χρήστες των δημόσιων μεταφορών», είπε.

Η μεταφορά στο Ηνωμένο Βασίλειο της ταπισερί του Μπαγιέ, που απεικονίζει την κατάκτηση της Αγγλίας από τον Γουλιέλμο τον Κατακτητή, καθυστέρησε επίσης λόγω των διαμαρτυριών, σύμφωνα με την Agence France-Presse. Ο Γάλλος πρόεδρος Εμανουέλ Μακρόν συμφώνησε νωρίτερα φέτος να δανείσει το έργο τέχνης.

Οι σημερινές διαμαρτυρίες αναμένεται να σηματοδοτήσουν μια σημαντική κλιμάκωση σε σχέση με τις πορείες που πραγματοποιήθηκαν στις 10 Σεπτεμβρίου, οι οποίες πυροδοτήθηκαν από μια λαϊκή έκκληση στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης να «μπλοκάρουν τα πάντα». Αυτή τη φορά, η ενότητα μεταξύ των συνδικάτων στην κλήση για απεργίες, συμπεριλαμβανομένης της μετριοπαθούς CFDT, υποδηλώνει μια κινητοποίηση που θα μπορούσε να είναι παρόμοια σε έκταση με την αντίδραση κατά των συντάξεων το 2023, τουλάχιστον για μια μέρα.

Ωστόσο, ο Λεκορνί έχει ελάχιστα οικονομικά περιθώρια για να κατευνάσει τους διαδηλωτές, αν θέλει να αντιμετωπίσει το μεγαλύτερο δημοσιονομικό έλλειμμα στην ευρωζώνη.
Στην πίεση που ασκείται στον 39χρονο πρωθυπουργό προστίθεται και η νέα πώληση γαλλικών περιουσιακών στοιχείων. Αυτό έχει ωθήσει το κόστος δανεισμού της χώρας σε σχέση με τις ομοειδείς χώρες στα υψηλότερα επίπεδα από τον Ιανουάριο.

Οι σοσιαλιστές βουλευτές, η σιωπηρή υποστήριξη των οποίων επέτρεψε την έγκριση του προϋπολογισμού για το 2025, δήλωσαν ότι ο Λεκορνί ήταν ασαφής στις συναντήσεις της Τετάρτης και δεν πρότεινε νέες παραχωρήσεις. Τώρα βασίζονται στις σημερινές απεργίες  για να ενισχύσουν τη διαπραγματευτική τους δύναμη σε περαιτέρω γύρους συνομιλιών, καθώς επιδιώκουν να μετριάσουν την πρόταση της προηγούμενης κυβέρνησης για μείωση του δημοσιονομικού ελλείμματος στο 4,6% του ΑΕΠ το 2026 από 5,4% φέτος.

«Οι Γάλλοι πρέπει να δουν τη ζωή τους να αλλάζει», δήλωσε ο ηγέτης του Σοσιαλιστικού Κόμματος Ολιβιέ Φορ μετά τη συνάντησή του με τον Λεκορνί. «Η πρόταση του Μπαϊρού πρέπει να απορριφθεί στο σύνολό της».

Ο υπουργός Εσωτερικών Μπρουνό Ρετεγιό — ο οποίος επίσης ασκεί καθήκοντα υπηρεσιακού υπουργού — δήλωσε ότι αναμένει συνδυασμένες αντιδράσεις σήμερα ξεκινώντας με την πιθανή παρεμπόδιση δρόμων και άλλων περιοχών από ριζοσπαστικές ομάδες νωρίς το πρωί και ακολουθούμενη από τον κίνδυνο χιλιάδες βίαιοι διαδηλωτές να συμμετάσχουν σε πορείες. Θα αναπτυχθούν περισσότεροι από 80.000 αστυνομικοί.

«Αναμένω μια πολύ, πολύ έντονη κινητοποίηση», δήλωσε στο BFM TV.

Ο πρόεδρος της Εθνικής Συσπείρωσης Ζορντάν Μπαρντελά, δήλωσε μετά από συνάντηση με τον Λεςκορνί ότι αν ο πρωθυπουργός «συνεχίσει τις πολιτικές του Μακρόν, θα πέσει».
Στεκόμενη δίπλα του, η Μαρίν Λεπεν ρωτήθηκε επανειλημμένα αν και πότε το κόμμα της θα ψηφίσει για την απομάκρυνση του Λεκορνύ — μετά την πρώτη πολιτική ομιλία του ή κατά τη διάρκεια των μετέπειτα διαπραγματεύσεων για τον προϋπολογισμό. «Θα δούμε», απάντησε. «Θα κρίνουμε με βάση τα στοιχεία».

Σε μια πρώιμη προσπάθεια να εξασφαλίσει υποστήριξη για τον προϋπολογισμό του 2026, ο Λεκορνί έχει ήδη εγκαταλείψει την πρόταση του Μπαϊρού να καταργηθούν δύο δημόσιες αργίες. Ωστόσο, οι ομάδες της αντιπολίτευσης πιέζουν για πολλές περισσότερες παραχωρήσεις, συμπεριλαμβανομένης της αναστολής της μεταρρύθμισης του συνταξιοδοτικού συστήματος του προέδρου Εμανουέλ Μακρόν για το 2023 και της επαναφοράς της υψηλότερης φορολογίας του πλούτου.

Οι Σοσιαλιστές ηγούνται των εκκλήσεων για την επιβολή φόρου 2% στις περιουσίες άνω των 100 εκατομμυρίων ευρώ (118 εκατομμύρια δολάρια), ο οποίος, όπως λένε, θα αποφέρει 15 δισεκατομμύρια ευρώ ετησίως. Ενώ άλλες πολιτικές ομάδες έχουν ζητήσει παρόμοια μέτρα, η απερχόμενη κυβέρνηση προειδοποίησε ότι αυτό θα απειλούσε τις επενδύσεις στη Γαλλία.

«Είναι τρελό, στην πραγματικότητα είναι κομμουνιστικό», δήλωσε ο επικεφαλής της κρατικής επενδυτικής τράπεζας Bpifrance, Νικολά Ντιφούρκ, στο ραδιοφωνικό σταθμό RMC. «Πώς είναι δυνατόν να εξακολουθούν να προτείνουν τέτοιες ανοησίες στη Γαλλία;»

Σύμφωνα με τα στοιχεία, η μέση εκτίμηση των οικονομολόγων ήταν για αύξηση 0,1%. Σε ετήσια βάση, το ΑΕΠ αυξήθηκε κατά 6,3%, ελαφρώς χαμηλότερα από το 6,5% που ανέμεναν οι αναλυτές.

Τη δραστηριότητα επιβάρυναν οι χαμηλότερες εξαγωγές, η πτώση της κατανάλωσης λιανικής και η μείωση των επενδύσεων παγίου κεφαλαίου, ενώ οι εισαγωγές περιορίστηκαν και η δημόσια κατανάλωση ενισχύθηκε οριακά.

Η υποχώρηση έρχεται σε συνέχεια της κατακόρυφης ήττας του κόμματος του Μιλέι σε τοπικές εκλογές στην επαρχία Μπουένος Άιρες, γεγονός που περιπλέκει ακόμη περισσότερο το πολιτικό σκηνικό.

Πίεση στην κατανάλωση και την απασχόληση

Η πτώση της κατανάλωσης συνδέεται με τη διάβρωση των πραγματικών μισθών από τον πληθωρισμό, ενώ η ανεργία στο α’ τρίμηνο ανήλθε στο υψηλότερο επίπεδο τετραετίας. Τα στοιχεία για την απασχόληση του β’ τριμήνου αναμένονται την Πέμπτη.

Σύμφωνα με τους οικονομολόγους, η οικονομία πιθανότατα θα παραμείνει σε συρρίκνωση και τον Ιούλιο και τον Αύγουστο, καθώς οι κινήσεις της κεντρικής τράπεζας προκάλεσαν έλλειψη ρευστότητας και αύξησαν τα πραγματικά επιτόκια σε διψήφια ποσοστά.

Εκλογές και προοπτικές

Η ανάλυση του Bloomberg Economics υπογραμμίζει ότι η αυξημένη πολιτική και αγοραία αβεβαιότητα αμφισβητεί τη βιωσιμότητα του προγράμματος του Μιλέι, δημιουργώντας φαύλο κύκλο που βαραίνει την οικονομική δραστηριότητα.

«Η βελτίωση του κλίματος δεν αναμένεται παρά μόνο εάν η συμμαχία του Μιλέι τα πάει καλά στις εκλογές», σημειώνει η οικονομολόγος Χιμένα Ζούνιγκα, επισημαίνοντας ότι κάτι τέτοιο θα έδινε περιθώριο επανεκκίνησης της στρατηγικής.

Οι προβλέψεις για την ανάπτυξη το 2025 αναθεωρήθηκαν χαμηλότερα στο 4,4%, από 5% που εκτιμούσε η κεντρική τράπεζα τον Αύγουστο.

Οπως αναφέρει το πρακτορείο, για τους επενδυτές, ο κίνδυνος από την ασταθή πολιτική σκηνή της Γαλλίας βρίσκεται πέρα από την ψηφοφορία εμπιστοσύνης της Δευτέρας στο Κοινοβούλιο, όταν ο Φρανσουά Μπαϊρού είναι πιθανό να χάσει την πρωθυπουργία.

Αυτό το αποτέλεσμα φαίνεται να είναι ήδη ενσωματωμένο στις αγορές: Από τότε που ο Μπαϊρού ζήτησε την ψηφοφορία στις 25 Αυγούστου, ο δείκτης CAC 40 έχει υποχωρήσει περισσότερο από τους βασικούς ευρωπαϊκούς δείκτες ενώ η επιπλέον απόδοση που απαιτούν οι επενδυτές για να διακρατήσουν γαλλικά κυβερνητικά ομόλογα 10ετούς διάρκειας έναντι των γερμανικών έχει εκτοξευθεί.

Οι μεγαλύτεροι κίνδυνοι, ωστόσο, προέρχονται από όσα μπορεί να εκτυλιχθούν τις επόμενες εβδομάδες ή μήνες. Η αδυναμία της Γαλλίας να διορθώσει τα δημόσια οικονομικά της έχει οδηγήσει σε τρεις κυβερνήσεις σε λίγο περισσότερο από έναν χρόνο, και δεν υπάρχει κανένα σημάδι ότι μια τέταρτη θα τα πάει καλύτερα.

Έτσι, οι επενδυτές μπορεί να βρεθούν αντιμέτωποι με ένα ακόμη αδιέξοδο τους επόμενους μήνες σχετικά με τον προϋπολογισμό, την προοπτική άλλων πρόωρων εκλογών και τα επίμονα αιτήματα για παραίτηση του Εμανουέλ Μακρόν.

Αυτή, σημειώνει το πρακτορείο, είναι μια δηλητηριώδης συνταγή για την εμπιστοσύνη των επιχειρήσεων και των καταναλωτών, η οποία με τη σειρά της είναι πιθανό να πιέσει τις μετοχές των τραπεζών και των εταιρειών που εστιάζουν στην εγχώρια αγορά. Η αποτυχία περιορισμού του ελλείμματος στον προϋπολογισμό θα μπορούσε επίσης να διατηρήσει ανοδική πίεση στις αποδόσεις των ομολόγων.

«Δεν αναμένουμε τώρα ένα ξαφνικό σημείο καμπής στο οποίο τα ομόλογα και οι μετοχές θα κατέρρεαν ξαφνικά», δήλωσε ο Raphael Thuin, επικεφαλής στρατηγικών κεφαλαιαγοράς στην Tikehau Capital SCA. «Πρόκειται μάλλον για την τιμολόγηση μιας δυνητικά προοδευτικής και μακράς διάρκειας πτώσης».

Για μια ιδέα του τι μπορεί να επιφυλάσσει το μέλλον, αρκεί να κοιτάξει κανείς το πρόσφατο παρελθόν. Από τότε που ο Μακρόν σόκαρε τη Γαλλία καλώντας σε πρόωρες εκλογές τον Ιούνιο του 2024, δημιουργώντας το σημερινό αδιέξοδο, ο CAC 40 έχει υποχωρήσει 4,1%, σε σύγκριση με άνοδο 4,9% για τον Stoxx Europe 600 και 24% για τον DAX.

Οι γαλλικές μετοχές, που διαπραγματεύονταν με premium σε σχέση με τις γερμανικές, βρίσκονται πλέον σε discount.

Το τελευταίο επεισόδιο αστάθειας, που ξεκίνησε πριν από δύο εβδομάδες όταν ο Μπαϊρού ζήτησε την ψήφο εμπιστοσύνης, έχει πιέσει ιδιαίτερα τις μετοχές εταιρειών όπως η Vinci, η Eiffage, ο όμιλος Nexity και οι διαχειριστές οίκων ηλικιωμένων Emeis SA και Clariane SE, με απώλειες 10% ή περισσότερο. Οι τράπεζες όπως η Credit Agricole και η BNP Paribas υποχώρησαν περίπου 8%.

Το discount στα γαλλικά assets είναι πιθανό να επιβεβαιωθεί μετά τη διαφαινόμενη απομάκρυνση Μπαϊρού, καθώς οποιαδήποτε νέα κυβέρνηση θα πρέπει να αναθεωρήσει τις περικοπές προϋπολογισμού.

Η απόδοση των γαλλικών κρατικών ομολόγων 10ετούς διάρκειας ανέβηκε σχεδόν στο 3,6%, απειλώντας να ξεπεράσει εκείνο της Ιταλίας, με το spread έναντι των γερμανικών να φτάνει σχεδόν τις 80 μ.β.

Ο Thomas Helaine, αναλυτής της TP ICAP Europe, δήλωσε ότι οι υψηλότερες ομολογιακές αποδόσεις σημαίνουν μεγαλύτερο κόστος δανεισμού και οδηγούν σε μείωση επενδύσεων. «Έχουν πραγματοποιηθεί πολλές συναλλαγές μείωσης έκθεσης στη Γαλλία και ενίσχυσης Ιταλίας και Γερμανίας», τόνισε.

Ο κύριος κίνδυνος είναι ότι η ακροδεξιά εμφανίζει υψηλές πτήσεις στις δημοσκοπήσεις και θα μπορούσε να κερδίσει τις πρόωρες εκλογές, με το spread να εκτινάσσεται στις 90 μ.β.

Οι οίκοι αξιολόγησης αναμένεται να επανεξετάσουν τη Γαλλία τους επόμενους μήνες: Fitch (13/9), DBRS (19/9), Scope (26/9), Moody’s (24/10), S&P Global (28/11).

Όλα αυτά αθροίζονται σε μια παρατεταμένη περίοδο κατά την οποία οι γαλλικές μετοχές και τα ομόλογα δύσκολα θα υπεραποδώσουν έναντι άλλων ευρωπαϊκών αγορών.

«Το κλίμα που εισπράττουμε από τους πελάτες μας είναι ότι συνηθίζουν στην ιδέα ότι υπάρχει ένα ασφάλιστρο κινδύνου μακράς διάρκειας που συνδέεται με τη Γαλλία», δήλωσε ο Thuin της Tikehau Capital.

Ο σημερινός πρωθυπουργός της Γαλλίας, ο οποίος σχεδιάζει να επιβάλει περικοπές στον προϋπολογισμό ύψους 44 δισ. ευρώ, που περιλαμβάνουν γενικό πάγωμα των δαπανών και κατάργηση δύο δημόσιων αργιών, φαίνεται να οδεύει προς την έξοδο.

Οι ομάδες της αντιπολίτευσης στο Κοινοβούλιο αρνούνται να υποστηρίξουν τον Φρανσουά Μπαϊρού στην ψήφο εμπιστοσύνης που ζήτησε. Εάν αναγκαστεί να παραιτηθεί, ο πρόεδρος Εμανουέλ Μακρόν πιθανότατα θα ανταποκριθεί προσπαθώντας να τον αντικαταστήσει, αφού αρνήθηκε να προκηρύξει νέες κοινοβουλευτικές εκλογές πριν από τη λήξη της δεύτερης θητείας του το 2027.

Τα κόμματα της αντιπολίτευσης συμφωνούν ότι το συνολικό χρέος και το δημοσιονομικό έλλειμμα της Γαλλίας είναι υπερβολικά υψηλά, αλλά διαφωνούν ως προς τον τρόπο με τον οποίο πρέπει να μειωθούν και ως προς το ποιος πρέπει να αναλάβει το κόστος.

Το ακαθάριστο δημόσιο χρέος της Γαλλίας ανήλθε σε 3,35 τρισεκατομμύρια ευρώ στο τέλος του τελευταίου οικονομικού έτους, τον Μάρτιο, δηλαδή στο 114% του ΑΕΠ.

Το δημοσιονομικό έλλειμμα ανέρχεται σήμερα στο 5,8% - δηλαδή σχεδόν το διπλάσιο του 3% που επιτρέπει η Ευρωπαϊκή Ένωση. Τα σχέδια της κυβέρνησης Μπαϊρού στοχεύουν στη μείωση αυτού του ποσοστού στο 4,6% το 2026.

Ωστόσο, ο Προϋπολογισμός αυτός θα καταργηθεί, κατά πάσα πιθανότητα, εάν η κυβέρνηση πέσει.

Την περασμένη εβδομάδα, ο Γάλλος υπουργός Οικονομικών έθεσε το ενδεχόμενο η Γαλλία να χρειαστεί να ζητήσει βοήθεια από το ΔΝΤ, εάν η κυβέρνηση δεν καταφέρει να βάλει τάξη στα οικονομικά της.

Η αυξανόμενη αίσθηση κρίσης έχει ήδη συνυπολογιστεί στις τιμές, όπως δείχνει η τρέχουσα πώληση ομολόγων, αλλά είμαστε ακόμα αρκετά μακριά από την κατάρρευση της εμπιστοσύνης των επενδυτών.

Η παρέμβαση της ΕΚΤ, μέσω δανείου, θα ήταν πιο πιθανή από τη βοήθεια του ΔΝΤ σε περίπτωση που οι αποδόσεις αυξηθούν σημαντικά και η Γαλλία δεν είναι σε θέση να πληρώσει τα χρέη της.

Πηγή: Lykavitos.gr