Σύμφωνα με την ανακοίνωση του ΥΠΕΝ, το ποσό δεσμεύτηκε από το Τομεακό Πρόγραμμα Ανάπτυξης 2025 του υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας και αφορά, μεταξύ άλλων, τη δημιουργία και τον εκσυγχρονισμό μονάδων αφαλάτωσης, τη βελτίωση και αντικατάσταση δικτύων ύδρευσης, δράσεις αξιοποίησης πηγαίων νερών (αγωγοί, ταχυδιυλιστήρια) κ.ά.

Τα έργα θα υλοποιηθούν τόσο στη νησιωτική χώρα -και ειδικότερα νησιά όπου το πρόβλημα της λειψυδρίας είναι έντονο (Παξοί, Φούρνοι Κορσέων, Λειψοί, Μεγανήσι, Αστυπάλαια, Φολέγανδρος, Ψαρά, Πόρος, Αλόννησος κ.ά.)- όσο και στην ηπειρωτική (Σέρρες, Λειβαδιά, Δυτική Μάνη, περιοχές Συκέων-Νεάπολης, Πυλαία-Χορτιάτη, Βόλος κ.ά.).

Η πρωτεύουσα βρίσκεται αντιμέτωπη με τη σοβαρότερη κρίση επάρκειας νερού των τελευταίων 30 ετών, καθώς η στάθμη των ταμιευτήρων έχει υποχωρήσει σε επισφαλή επίπεδα. Στελέχη της ΕΥΔΑΠ, σε συνεργασία με την κυβέρνηση, έχουν εκπονήσει σχέδιο που στοχεύει αφενός στον περιορισμό των απωλειών νερού στο δίκτυο και αφετέρου στη νέα αξιοποίηση του ανακτημένου νερού από μη οικιακούς καταναλωτές.

Παρεμβάσεις σε δύο κατευθύνσεις: Ύδρευση και αποχέτευση

Σύμφωνα με πληροφορίες, στο σκέλος της ύδρευσης η ΕΥΔΑΠ έχει προϋπολογίσει επενδύσεις ύψους 730 εκατ. ευρώ, που περιλαμβάνουν:

• Αναβάθμιση των Μονάδων Επεξεργασίας Νερού που εξυπηρετούν το λεκανοπέδιο

• Αντικατάσταση 660 χιλιομέτρων αγωγών, ώστε να απομακρυνθούν πεπαλαιωμένα τμήματα με υψηλές απώλειες

• Εγκατάσταση 2 εκατ. «έξυπνων» μετρητών, για τον άμεσο εντοπισμό διαρροών

«Κάθε σταγόνα μετράει. Δεν υπάρχουν περιθώρια σπατάλης», σημειώνει πηγή με γνώση των συζητήσεων μεταξύ κυβέρνησης και ΕΥΔΑΠ τους τελευταίους 12 μήνες. «Μειώνοντας τις απώλειες στο δίκτυο, η Αττική γίνεται πιο υδρολογικά ανθεκτική, κάτι κρίσιμο σε μια περίοδο έντονων κλιματικών μεταβολών».

Ο δεύτερος πυλώνας παρεμβάσεων αφορά την αποχέτευση, με επενδύσεις της τάξης των 900 εκατ. ευρώ και αιχμή την ασφαλή δευτερογενή αξιοποίηση επεξεργασμένων υδάτων για βιομηχανική χρήση και άρδευση.

Κομβικής σημασίας θεωρείται η επέκταση της εμβέλειας της ΕΥΔΑΠ στην Ανατολική Αττική, όπου ακόμη και σήμερα μεγάλοι οικισμοί εξυπηρετούνται από βόθρους.

Ο σχεδιασμός προβλέπει:

• Σύνδεση 75.000 ακινήτων (περίπου 410.000 κάτοικοι) στο δίκτυο αποχέτευσης

• Κατασκευή τριών νέων Κέντρων Επεξεργασίας Λυμάτων, πέραν των πέντε υφιστάμενων

• Αναβάθμιση αντλιοστασίων

«Το αποχετευτικό σύστημα μπορεί να μετατραπεί σε ασφαλή πάροχο νερού για δευτερεύουσες χρήσεις», επισημαίνει δεύτερη πηγή, τονίζοντας ότι έτσι μειώνεται η πίεση στον Μόρνο και την Υλίκη και ενισχύεται η ανθεκτικότητα της Αττικής σε περιόδους μειωμένης διαθεσιμότητας.

Παραμένει ο συναγερμός

Παρά τις παρεμβάσεις, από όλες τις πλευρές υπογραμμίζεται ότι δεν υπάρχει κανένα περιθώριο εφησυχασμού.

«Οι ταμιευτήρες Μόρνου και Υλίκης έχουν χάσει πάνω από το 40% των αποθεμάτων τους τα τελευταία χρόνια», επισημαίνει τρίτη πηγή με γνώση της υδρολογικής κατάστασης. Παράλληλα, πολλά ρυάκια που παραδοσιακά ενίσχυαν τα αποθέματα στερεύουν, λόγω της έλλειψης χιονοπτώσεων στις ορεινές περιοχές.

«Απαιτούνται δύσκολες επιλογές από όλους μας, διαφορετικά οι συνέπειες θα είναι ακόμη σοβαρότερες», καταλήγει η ίδια πηγή.

Ο πρωθυπουργός, στην ομιλία του, ξεκαθάρισε ότι η ΕΥΔΑΠ ανήκει κατά 51% στο ελληνικό Δημόσιο και αυτό δεν πρόκειται να αλλάξει. «Η Αττική αντιμετωπίζει ένα ενδεχόμενο πολύ μεγάλο πρόβλημα υδροδότησης αν δεν πάρουμε δραστικά μέτρα», σημείωσε στη συνέχεια ο Κυριάκος Μητσοτάκης. Ανέφερε χαρακτηριστικά ότι στόχος είναι η διασφάλιση ότι τα επόμενα 30 χρόνια η Αττική δεν θα αντιμετωπίσει πρόβλημα ύδρευσης.

«Πρέπει να είμαστε έτοιμοι για το χειρότερο», συμπλήρωσε κάνοντας λόγο για ανάγκη «κάθετης αύξησης των επενδύσεων της ΕΥΔΑΠ» που πρέπει να γίνουν τα επόμενα χρόνια.

«Για πρώτη φορά εισέρχεται στον τομέα της διαχείρισης του αρδευτικού νερού. Είναι ένα πείραμα για τη διοίκηση της ΕΥΔΑΠ», είπε ο πρωθυπουργός, καταλήγοντας ότι «η κυβέρνηση δεσμεύεται για την προστασία του νερού ως του υπέρτατου δημόσιου αγαθού». «Δεσμευόμαστε ότι οι επενδύσεις που σχεδιάζουμε θα προχωρήσουν ώστε να εξασφαλίσουμε ότι πάντα στη χώρα μας θα έχουμε το καλύτερο αλλά και το φθηνότερο νερό. Αυτό αποτελεί δέσμευση της κυβέρνησης», τόνισε ο Κυριάκος Μητσοτάκης.

Ποιες παρεμβάσεις ανακοινώθηκαν

Εργα ύψους 2,5 δισεκατομμύρια ευρώ σε επτά άξονες, δρομολογούνται προκειμένου να υλοποιηθεί το σχέδιο για τη διαχείριση του νερού έτσι ώστε η χώρα να μη βρεθεί αντιμέτωπη με τον κίνδυνο της λειψυδρίας, σύμφωνα με όσα ανακοίνωσε νωρίτερα ο ΥΠΕΝ, Σταύρος Παπασταύρου.

Ειδικότερα, όπως ανέφερε ο κ. Παπασταύρου, σήμερα η κλιματική αλλαγή εντείνει τη λειψυδρία ενώ βρισκόμαστε σε ένα από τα πιο χαμηλά σημεία διαθεσιμότητας νερού. 

Συγκεκριμένα, ο κ. Παπασταύρου αναφέρθηκε στα εξής:

Το μεγάλο έργο είναι ο Εύρυτος: η μερική Εκτροπή Κρικελιώτη και Καρπενησιώτη προς τον Εύηνο. Το έργο αυτό συμβολίζει την καλή, ανεμπόδιστη ροή [Εὖ + ῥέω] και στόχο έχει να θωρακίσει την Αττική για τα επόμενα 30 χρόνια. Εκτιμάται ότι η ολοκλήρωση του Έργου «Εύρυτος» θα πραγματοποιηθεί στο πρώτο εξάμηνο 2029 – σε περίπου 4 έτη από σήμερα – και 100 χρόνια μετά την ολοκλήρωση του φράγματος του Μαραθώνα.

Ταυτόχρονα, η ΕΥΔΑΠ τρέχει βραχυπρόθεσμες δράσεις, με στόχο την άμεση υδροδοτική θωράκιση της Αττικής: Μεταξύ άλλων, αξιοποιεί και ενεργοποιεί γεωτρήσεις σε Μαυροσουβάλα, Ούγγρους και Βοιωτικό Κηφισό με συνολική συνεισφορά περίπου 150 εκατ. κυβικά μέτρα νερού τον χρόνο, μόλις ολοκληρωθούν.

Σε περίπτωση που χρειαστεί, σύμφωνα πάντα με τον κ. Παπασταύρου, ωριμάζουν μεσοπρόθεσμα και δύο σημαντικά έργα:

• (α) Το έργο αγωγού ανύψωσης νερού στο Εξωτερικό Υδροδοτικό Σύστημα (ΕΥΣ) για διασύνδεση με αφαλάτωση και
• (β) τη χερσαία Αφαλάτωση: 87,5 εκ. κ.μ./έτος.

Παράλληλα, προβλέπεται η Γεωγραφική Επέκταση της ΕΥΔΑΠ και της ΕΥΑΘ στην άρδευση στη γεωγραφική περιοχή της αρμοδιότητάς τους ενώ έκανε λόγο για ένα μεταρρυθμιστικό πρώτο βήμα στο νοικοκύρεμα 750 παρόχων σε ένα κατακερματισμένο τοπίο.

Σύμφωνα με τον κ. Παπασταύρου, για να μπορέσουν οι πυλώνες αυτοί να είναι ισχυροί, χρειάζονται θεσμικές ενισχύσεις που περιλαμβάνουν:

– Εκσυγχρονισμό διατάξεων ΕΥΔΑΠ και ΕΥΑΘ, κάποιες από τις οποίες ισχύουν αμετάβλητες από το 1980.

-Εργασιακές και μισθολογικές ευελιξίες, που θα ξεκλειδώσουν τη δυναμική των εταιρειών αυτών, θα προσελκύσουν νέα στελέχη και θα δώσουν τη δυνατότητα στην ΕΥΔΑΠ να εφαρμόσει πλήρως ένα φιλόδοξο επενδυτικό σχέδιο 2,5 δισ.

Ταυτόχρονα, από την πλευρά του, το Υπουργείο Εσωτερικών προχωρά σε κωδικοποίηση και βελτίωση της νομοθεσίας, με στόχο την εξυγίανση των 110 Δημοσίων Επιχειρήσεων Ύδρευσης και Αποχέτευσης (ΔΕΥΑ) της χώρας που δεν απορροφώνται από ΕΥΔΑΠ/ΕΥΑΘ.

Συνολικά, όπως έκανε γνωστό ο ΥΠΕΝ, 151 έργα με προϋπολογισμό άνω των 320 εκ. Euro υλοποιούνται ήδη σε περισσότερα από 40 νησιά για βελτίωση ύδρευσης και αποχέτευσης.

Ο πρόεδρος της ΕΥΔΑΠ, Γιώργος Στεργίου, έκανε μία ιστορική αναδρομή, υπογραμμίζοντας, μεταξύ άλλων, τον ρόλο του Ελ. Βενιζέλου, ο οποίος με τη συνεργασία της Ούλεν, δημιούργησε το πρώτο δίκτυο νερού στην πρωτεύουσα, αλλά και του Κωνσταντίνου Καραμανλή, στις μέρες του οποίου έγινε πράξη η ολοκληρωμένη διαχείριση του νερού από την ΕΥΔΑΠ. Αναφέρθηκε επίσης στη σημαντική συμβολή των πρωθυπουργών Κωνσταντίνου Μητσοτάκη που διαχειρίστηκε με απόλυτη επιτυχία την κρίση της λειψυδρίας στην αρχή της δεκαετίας του 90′, αλλά και του Κώστα Σημίτη. Τέλος, υπογράμμισε τον ρόλο νυν πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη, αλλά και τη συμβολή του ανθρώπινου δυναμικού της εταιρείας.

Απ΄ την πλευρά του ο Δ.Σ της ΕΥΔΑΠ, Χάρης Σαχίνης, τόνισε τον ρόλο της ΕΥΔΑΠ αλλά και την αξία του ρόλου του Εύρυτου, που θα κοστίσει περί τα 500 εκατομμύρια, αλλά μηδενικό κόστος λειτουργίας. «Δε θα αφήσουμε την Αθήνα χωρίς νερό», ανέφερε χαρακτηριστικά ο κ. Σαχίνης, ενώ έκανε λόγο για “Plan B”, με εκτεταμένα έργα αφαλατώσεων και επεσήμανε τα έργα μείωσης των διαρροών στην πρωτεύουσα, αλλά και ανάκτησης νερού. Το εμβληματικότερο όλων όπως είπε, είναι η Ψυττάλεια 3 και πρόσθεσε ότι ήδη φέτος έχουμε εξαπλασιάσει τις επενδύσεις μας με εικοσαπλάσια απορρόφηση κονδυλίων.

Ολόκληρη η εκδήλωση:

Η μείωση των βροχοπτώσεων και η αυξημένη κατανάλωση νερού για άρδευση και γενικές χρήσεις αποτελούν τους κύριους παράγοντες του προβλήματος, όπως προκύπτει από μελέτη του World Resources Institute και έκθεση της Deloitte για τη διαχείριση των υδάτων στην Ελλάδα.

Η τελευταία, η οποία πραγματοποιήθηκε για λογαριασμό της ελληνικής κυβέρνησης και αποκαλύπτεται από το Αθηναϊκό-Μακεδονικό Πρακτορείο Ειδήσεων, υπογραμμίζει τις σοβαρές προκλήσεις που αντιμετωπίζει η χώρα σε σχέση με την επάρκεια των υδάτινων πόρων.

Σύμφωνα με την έκθεση, η Ελλάδα κατέγραψε υπερδιπλασιασμό των απολήψεων νερού για ύδρευση (+139%) την περίοδο 2001-2022. Η αύξηση αυτή αποδίδεται κυρίως στην έντονη τουριστική δραστηριότητα, την άνοδο της κατά κεφαλήν κατανάλωσης και τις μεγάλες απώλειες στα δίκτυα διανομής, οι οποίες αγγίζουν το 50%. Το πρόβλημα είναι ιδιαίτερα έντονο σε περιοχές με αυξημένες τουριστικές ροές, όπως οι Κυκλάδες, όπου η κατανάλωση αυξάνεται κατακόρυφα το καλοκαίρι, ενώ οι διαθέσιμοι υδάτινοι πόροι είναι περιορισμένοι.

Υψηλή κατανάλωση αρδευτικού νερού

Η χώρα δαπανά τον μεγαλύτερο όγκο νερού ανά εκτάριο αρδευόμενης γης στην Ευρωπαϊκή Ένωση, ξεπερνώντας κατά πολύ άλλες μεσογειακές χώρες με παρόμοια κλιματικά χαρακτηριστικά. Παρά τη μείωση των γεωργικών εκμεταλλεύσεων τα τελευταία χρόνια, οι απολήψεις νερού για άρδευση παραμένουν υψηλές λόγω της αυξημένης θερμοκρασίας, των μεγαλύτερων αναγκών σε νερό ανά καλλιέργεια και των παλαιών δικτύων άρδευσης, που συχνά ξεπερνούν τα 20 χρόνια ζωής.

Ανησυχητική μείωση των επιφανειακών υδάτων

Παράλληλα, η διαθεσιμότητα επιφανειακών υδάτων έχει μειωθεί σημαντικά. Σύμφωνα με στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ, η άντληση υπόγειων υδάτων αυξήθηκε κατά 80% μεταξύ 2000 και 2022, φτάνοντας τα 6.221 εκατ. κυβικά μέτρα ετησίως, ενώ η χρήση επιφανειακών υδάτων μειώθηκε κατά 40% την ίδια περίοδο. Αυτή η ανισορροπία προκαλεί έντονη πίεση στα υπόγεια υδατικά αποθέματα και αυξάνει τον κίνδυνο υφαλμύρισης των υδάτων, ειδικά σε περιοχές με εντατική γεωτρητική δραστηριότητα.

Επικίνδυνα χαμηλά αποθέματα στους ταμιευτήρες

Η κατάσταση επιδεινώνεται από τη μείωση των αποθεμάτων νερού στους ταμιευτήρες των υδροηλεκτρικών της ΔΕΗ, οι οποίοι χρησιμοποιούνται τόσο για την παραγωγή ενέργειας όσο και για άρδευση. Παρά τις αυξημένες βροχοπτώσεις των τελευταίων μηνών, τα αποθέματα παραμένουν σε ιστορικά χαμηλά επίπεδα, γεγονός που απειλεί τόσο την επάρκεια νερού όσο και το κόστος της ηλεκτρικής ενέργειας.

Ο οργανισμός κρούει τον κώδωνα του κινδύνου υπογραμμίζοντας ότι εξαιτίας της επιδείνωσης της κατάστασης κλάδοι όπως η κλωστοϋφαντουργία και η γεωργία τίθενται σε κίνδυνο και ότι αυξάνονται οι ανυπολόγιστες ζημιές εξαιτίας των ακραίων καιρικών συνθηκών.

Η Ευρώπη υφίσταται την άνοδο της θερμοκρασίας ως άμεση επίπτωση της κλιματικής αλλαγής ταχύτερα από οποιαδήποτε άλλη περιοχή στον κόσμο, εν μέρει λόγω της εγγύτητάς της με την Αρκτική, όπου το λιώσιμο των πάγων ξεσκεπάζει το σκοτεινό υπέδαφος που απορροφά τη θερμότητα, ενισχύοντας τη θέρμανση. Ετσι, έχει αντιμετωπίσει πιο ακραία καιρικά φαινόμενα, συμπεριλαμβανομένων συχνότερων και θανατηφόρων πλημμυρών, αλλά και έντονης ξηρασίας. Ο Ευρωπαϊκός Οργανισμός Περιβάλλοντος εφιστά, επίσης, την προσοχή στην υπερβολική ρύπανση στα ύδατα της ΕΕ, που και αυτή προκαλείται κυρίως από τη βιομηχανία και τη γεωργία.

«Παρατηρούμε ήδη πιο ακραίες ξηρασίες και αναμένουμε ότι αυτό θα επιδεινωθεί στο μέλλον», δήλωσε η Christiansen, επικεφαλής της ομάδας γλυκών υδάτων και περιβάλλοντος του οργανισμού, επισημαίνοντας ότι η ευρωπαϊκή πολιτική υδάτων δεν έχει προετοιμάσει επαρκώς τις χώρες και τους καταναλωτές.

Η πρόεδρος της Κομισιόν ανακοίνωσε μια «πρωτοβουλία ανθεκτικότητας στο νερό» τον Σεπτέμβριο του περασμένου έτους, αλλά στη συνέχεια την ανέβαλε εν μέσω διαμαρτυριών από τους αγρότες για την πιθανή διοικητική επιβάρυνση. Η Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν υποσχέθηκε έκτοτε μια Ευρωπαϊκή Στρατηγική Ανθεκτικότητας στο Νερό, όταν έκανε τις ανακοινώσεις για τη νέα θητείας της στην προεδρία της Κομισιόν, με στόχο, όπως είπε «να διασφαλιστεί η σωστή διαχείριση των πηγών και η αντιμετώπιση της σπανιότητας».

Η γεωργία είναι μακράν ο μεγαλύτερος καταναλωτής νερού στην ΕΕ, χρησιμοποιώντας το 59% της προσφοράς, έναντι 13% που αναλογεί στα νοικοκυριά και στις υπηρεσίες.

Μέρος της μεσογειακής καλοκαιρινής τελετουργίας

Υδατική καταπόνηση εμφανίζεται όταν η άντληση νερού υπερβαίνει το επίπεδο του διαθέσιμου νερού. Σύμφωνα με τον Δείκτη Εκμετάλλευσης Νερών, η Μάλτα και η Κύπρος είναι οι χώρες με τη μεγαλύτερη καταπόνηση στην ΕΕ.

Ο οργανισμός της ΕΕ που εκπόνησε την έρευνα προσθέτει ότι σε ορισμένες περιοχές της Νότιας Ευρώπης «παρά την ήδη υψηλή χρήση νερού», η κατανάλωση νερού για άρδευση συνέχισε να αυξάνεται, αυξανόμενη κατά 8% από το 2010.

Όπως είπε ο Κυριάκος Μητσοτάκης, «η Αττική πέρασε, η χώρα πέρασε δύο χρόνια πολύ χαμηλών βροχοπτώσεων και κυρίως πολύ χαμηλών χιονοπτώσεων. Αυτό σημαίνει ότι έχουμε μια, όχι ευκαταφρόνητη αλλά όχι τόσο ανησυχητική, μείωση του νερού που έχουμε στους βασικούς ταμιευτήρες, οι οποίοι καλύπτουν τις ανάγκες της Αττικής».

Για την αντιμετώπιση του προβλήματος, ο πρωθυπουργός ανακοίνωσε ότι η κυβέρνηση θα προχωρήσει με την ΕΥΔΑΠ στην «ένωση του ταμιευτήρα του Ευήνου και Μόρνου με την τεχνητή λίμνη των Κρεμαστών, η οποία από μόνη της έχει τετραπλάσιο δυναμικό σε σχέση με όλους τους ταμιευτήρες οι οποίοι καλύπτουν τις ανάγκες της Αττικής».

Πρόκειται, σύμφωνα με τον ίδιο, για ένα έργο το οποίο θα χρειαστεί 3 – 4 χρόνια και θα πρέπει να γίνει με διαδικασίες γρήγορες. «Μιλάμε για αγωγούς βασικά, δεν μιλάμε για ένα έργο το οποίο είναι τόσο σύνθετο ούτε για τεράστιες αποστάσεις» διευκρίνισε.

Η επιβάρυνση

Ξεκαθαρίζοντας ο πρωθυπουργός ότι «αν θέλουμε να είμαστε απολύτως σίγουροι ότι η Αττική ως προς την ύδρευση της είναι θωρακισμένη για τις επόμενες δεκαετίες και πρέπει να αντιμετωπίσουμε και τα πιο ακραία σενάρια της κλιματικής κρίσης, είναι ένα έργο το οποίο οφείλουμε να υλοποιήσουμε» και ότι το κόστος του δεν είναι ευκαταφρόνητο, αλλά όχι και τεράστιο, όπως είπε χαρακτηριστικά, κατέστησε σαφές ότι θα επηρεάσει τους λογαριασμούς νερού που πληρώνουν οι καταναλωτές «με ελάχιστη επιβάρυνση τελικά, αμελητέα επιβάρυνση».

Καταλήγοντας σημείωσε: «πρέπει να θωρακίσουμε, όπως κάποιοι θωράκισαν την Αττική με τα σημαντικά έργα τα οποία έγιναν πριν από κάποιες δεκαετίες, και εμείς πρέπει να αφήσουμε μια παρακαταθήκη για την Αττική, ώστε να είμαστε σίγουροι ότι δεν πρόκειται ποτέ, μα ποτέ, να αντιμετωπίσουμε ξανά ουσιαστικό πρόβλημα λειψυδρίας».

Την Τετάρτη αναμένεται να εξειδικεύσει ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας Θεόδωρος Σκυλακάκης σε συνέντευξη Τύπου τους τρόπους με τους οποίους η κυβέρνηση σχεδιάζει να αντιμετωπίσει τα θέματα της πίεσης στα υδατικά συστήματα.

Σε σχέση με τα τιμολόγια νερού, ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας είπε ότι ως αρμοδιότητα μεταφέρονται με ΚΥΑ από το υπουργείο στη Ρυθμιστική Αρχή Ενέργειας και Υδάτων, η οποία αποκτά και το κομμάτι των υδάτων. Σε αυτήν θα αναφέρονται οι φορείς ύδρευσης με βάση τα κόστη τους.
Άφησε, μάλιστα, ανοιχτό το ενδεχόμενο ανατιμήσεων, λέγοντας: «Προφανώς εάν έχεις μια κρίση λειψυδρίας θα πρέπει να βρεις και άλλους πόρους είτε από τον καταναλωτή είτε από χρηματοδοτικά εργαλεία».

Τις επόμενες ημέρες η Βουλή θα ενημερωθεί από το υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας για το ζήτημα της λειψυδρίας και τα έργα που εξελίσσονται για την αντιμετώπιση των πιέσεων στο υδατικό κεφάλαιο και για την αντιμετώπιση των συνεπειών της ανομβρίας και της ξηρασίας, σύμφωνα με όσα ανέφερε η υφυπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας Αλεξάνδρα Σδούκου, στη χθεσινή συνεδρίαση της επιτροπής Παραγωγής και Εμπορίου της Βουλής, κατά τη διάρκεια της οποίας πολλοί βουλευτές έθεσαν το ζήτημα κυβερνητικής αδράνειας και έλλειψης στρατηγικού σχεδιασμού.

«Η λειψυδρία αποτελεί ζήτημα πρώτης προτεραιότητας και ήδη το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας έχει διαθέσει 90 εκατομμύρια ευρώ για έργα ύδρευσης που θα γίνουν άμεσα ενώ και η ΕΥΔΑΠ έχει εκπονήσει σχέδιο που θα υλοποιηθεί. Σύντομα εξάλλου θα ενεργοποιηθεί πρόγραμμα για ταμιευτήρες στα νησιά, που θα χρησιμοποιούνται για άρδευση και ύδρευση», είπε η κυρία Σδούκου. H υφυπουργός ανέφερε ότι εδώ και πολλά χρόνια θα έπρεπε να υπάρχουν ταμιευτήρες στα νησιά. Σήμερα όμως η κυβέρνηση έχει δεσμεύσει συγκεκριμένο κονδύλιο από το Ταμείο Απανθρακοποίησης των νησιών, ώστε να υλοποιηθούν γρήγορα ταμιευτήρες που θα χρησιμοποιούνται για άρδευση και ύδρευση. «Εμείς δεν θυμηθήκαμε τώρα τη λειψυδρία. Προωθούνται δράσεις που ωριμάζουν εδώ και μήνες. Το νερό είναι μόνιμα στα ραντάρ μας και το υπουργείο προωθεί αρκετά έργα», είπε η υφυπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας.

Λίγες ημέρες προτού η Βουλή διακόψει τις εργασίες της για το καλοκαίρι, τα μέλη της Υποεπιτροπής Υδατικών Πόρων ενημερώθηκαν για την προετοιμασία της ΕΥΔΑΠ και τα μοντέλα που βρίσκονται στο τραπέζι της, με δεδομένο ότι την τελευταία διετία οι βροχοπτώσεις στην Αττική ήταν λίγες.

Η ξηρασία

Ο διευθύνων σύμβουλος της ΕΥΔΑΠ Χαράλαμπος Σαχίνης έχει ενημερώσει την Επιτροπή της Βουλής για την παρούσα κατάσταση.

«Ουσιαστικά, τα τελευταία δύο χρόνια δεν έχει βρέξει. Στην Αττική καταναλώνουμε περίπου 400 εκατομμύρια κυβικά μέτρα νερού. Και με όλα τα έργα που έχουν γίνει τις προηγούμενες δεκαετίες, και για τον Μόρνο και τον Εύηνο, ουσιαστικά, όσο νερό μπαίνει στους ταμιευτήρες μας τόσο νερό βγαίνει. Τον Σεπτέμβριο του 2022, οι ταμιευτήρες μας είχαν 1,1 δισ. κυβικά μέτρα. Αντί να μείνουν σταθερά, τον Σεπτέμβριο του 2023, αυτό μειώθηκε στα 950 εκατομμύρια κυβικά μέτρα και άρα χάσαμε 150 εκατομμύρια κυβικά μέτρα. Φέτος δεν έβρεξε, δεν χιόνισε και γι΄αυτό πιστεύουμε ότι στο τέλος της υδρολογικής αυτής περιόδου, θα είμαστε στα 700 εκατομμύρια κυβικά μέτρα. Άρα έχουμε ένα έλλειμμα 200 εκατομμυρίων κυβικών μέτρων περίπου, το οποίο παρουσιάστηκε τους τελευταίους μήνες. Στην ΕΥΔΑΠ έχουμε μοντέλα τι θα κάνουμε αν παρουσιαστούν τέτοιες συνθήκες. Τώρα έχουμε 700 εκατομμύρια κυβικά μέτρα στους ταμιευτήρες μας και άρα, αν συνεχιστεί η ίδια κατάσταση, έχουμε ένα απόθεμα για περίπου τρία χρόνια», έχει ενημερώσει την επιτροπή ο κ. Σαχίνης.

Στα μοντέλα που επεξεργάζεται η ΕΥΔΑΠ αναζητούνται πηγές που θα προσθέσουν νερό στα σημερινά αποθέματα. «Αυτές οι πηγές είναι οι πηγές της Μαυροσουβάλας, οι οποίες είναι κάτω από την Πάρνηθα, είναι οι πηγές του μέσου ρου του βιοτικού Κηφισού κοντά στην Υλίκη. Αυτές δεν τις χρησιμοποιούμε γιατί έχουν ενεργειακό κόστος, γιατί αντλούμε το νερό από το υπέδαφος και επομένως έχουν ένα παραπάνω κόστος. Όμως τα μοντέλα μας λένε ότι πρέπει να μπουν και αυτές για να βοηθήσουν για να έχουμε νερό, όχι μόνο για τρία χρόνια, αλλά να μπορέσουμε, αν συνεχιστούν οι ίδιες συνθήκες, να έχουμε νερό για τα επόμενα τέσσερα με πέντε χρόνια, ώστε μέσα σε αυτό το διάστημα να έχουμε την ευκαιρία να υλοποιήσουμε τα μακροπρόθεσμα μέτρα και να τα μετατρέψουμε σε μεσοπρόθεσμα ή βραχυπρόθεσμα. Άρα ουσιαστικά αυτή τη στιγμή είμαστε σε έναν κίτρινο συναγερμό, γι΄αυτό αρχίσαμε και μια καμπάνια για τον περιορισμό της σπατάλης, με βασικό μήνυμα ”θες νερό, κλείσε τη βρύση”, για παράδειγμα μην αφήνεις ανοιχτή τη βρύση όταν χρησιμοποιείς την οδοντόβουρτσά σου, χρησιμοποίησε το ποτιστήρι σου αντί για το λάστιχο για να ποτίσεις», έχει δηλώσει ο διευθύνων σύμβουλος της ΕΥΔΑΠ και έχει ενημερώσει: «Βρισκόμαστε σε στενή συνεργασία με το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας. Θα δούμε αν θα βρέξει από τον Σεπτέμβριο και μετά και αν θα χιονίσει από τον Δεκέμβριο και μετά, για να πάμε, αν απαιτηθεί, σε έναν πορτοκαλί συναγερμό».

Η επόμενη μέρα

Όπως έχουν ενημερωθεί τα μέλη της Υποεπιτροπής Υδατικών Πόρων, από τον Διευθύνοντα Σύμβουλο της ΕΥΔΑΠ, στις άλλες εναλλακτικές, μεσοπρόθεσμες από μακροπρόθεσμες, λύσεις και μοντέλα συμπεριλαμβάνονται:

-Άρδευση από Ψυττάλεια, Ελληνικό, Θριάσιο: Τα τρία τέταρτα του νερού που καταναλώνει η Αττική, καταλήγει στην Ψυττάλεια και ρίχνεται στη θάλασσα. Μελετάται λοιπόν αν είναι δυνατό και από την Ψυττάλεια και από το Κέντρο Επεξεργασίας Λυμάτων του Θριάσιου, να χρησιμοποιηθεί αυτό το νερό, το οποίο είναι καθαρό γιατί έχει προηγηθεί επεξεργασία του για βιομηχανική χρήση, να αξιοποιείται πλέον και για αρδευτική χρήση σε όλο το παραλιακό μέτωπο, οπότε αντί το πότισμα να γίνεται με πόσιμο νερό, να ποτίζεται με ανακυκλωμένο νερό. Προς αυτή την κατεύθυνση γίνονται εργασίες στο Ελληνικό, στο κέντρο επεξεργασίας λυμάτων που θα λειτουργεί εκεί, για να παίρνει και τα εκεί λύματα και τα λύματα που αυτή τη στιγμή πηγαίνουν προς την Ψυττάλεια, να τα επεξεργάζεται και να ποτίζει και όλο το πάρκο του Ελληνικού και τις όμορες εγκαταστάσεις. Το κέρδος από το συγκεκριμένο έργο θα είναι διπλό διότι δεν θα απαιτείται πλέον ενέργεια για να μεταφέρονται αυτά τα λύματα στην Ψυττάλεια και θα καθαρίζεται επιτόπου. Μελετάται σε συνεργασία με την Περιφέρεια, τέτοια άντληση λυμάτων να γίνεται και για το Πάρκο Τρίτση.

-Η ΕΥΔΑΠ εργάζεται ώστε και τα άλλα κέντρα επεξεργασίας λυμάτων που θα γίνουν στην Αττική να δώσουν νερό για άρδευση

-Με την ολοκληρωμένη χωρική επένδυση «προχωρά» το Αδριάνειο Υδραγωγείο ώστε το νερό που συγκεντρώνεται εκεί να μπορεί να ποτίσει πάρκα, «από την Πάρνηθα μέχρι το Κολωνάκι». Ήδη χτίζεται δίκτυο στο Χαλάνδρι, με ολοκληρωμένη χωρική επένδυση και σε συνεργασία με την Περιφέρεια, γιατί η ΕΥΔΑΠ μελετά να χρησιμοποιείται τέτοιο νερό όχι μόνο για πάρκα αλλά και για πελάτες που έχουν κήπους ώστε να ποτίζουν με τέτοιο νερό και όχι με πόσιμο.

-Εμπλουτισμός υδροφόρου ορίζοντα: «σε πολλές χώρες χρησιμοποιείται το επαναχρησιμοποιημένο νερό για τον εμπλουτισμό του υδροφόρου ορίζοντα. Αυτό το νερό αφού ξανακαθαρίζεται, αντλείται και στις μονάδες επεξεργασίας νερού γίνεται πόσιμο. Οπότε όπως το νερό της βροχής καταλήγει στον υδροφόρο ορίζοντα έτσι και το νερό της Ψυττάλειας μελετάται να κατευθύνεται για να εμπλουτίζει τον υδροφόρο ορίζοντα, και μετά, όταν και αν χρειαστεί και αφού θα έχει καθαριστεί φυσικά, να αντλείται και να καθαρίζεται και από τις μονάδες επεξεργασίας νερού και να γίνεται πόσιμο.

«Αυτή είναι μια πρακτική που ακολουθούν πολλές χώρες. Ωστόσο θα πρέπει να δούμε το κόστος μιας τέτοιας πρακτικής, τι θα απαιτηθεί για τις εγκαταστάσεις μέσω των οποίων θα μεταφέρεται το νερό. Αυτή τη στιγμή μελετάμε να δούμε αν υπάρχει υδροφόρος ορίζοντας ο οποίος δεν είναι μολυσμένος στην περιοχή της Αττικής για να βάλουμε αυτό το νερό, ποιο είναι το κόστος άντλησης του, μεταφοράς του στις μονάδες επεξεργασίας», έχει ενημερώσει ο κ. Σαχίνης.

-«Ταμιευτήρες στις πολυκατοικίες: Μελετάται αν είναι δυνατό να αξιοποιηθούν υποδομές ομβρίων υδάτων, δηλαδή όταν βρέχει στην Αθήνα, αν θα είναι δυνατό να μαζεύεται το νερό στις πολυκατοικίες ή στα γήπεδα για να ποτίζονται ή για να ποτίζονται οι κήποι. Προβληματισμός υπάρχει ως προς το κόστος σε σχέση με την ποσότητα νερού που θα μπαίνει στους ταμιευτήρες, με δεδομένο το γεγονός ότι δεν βρέχει συχνά στην Αθήνα

-Το σενάριο για την αφαλάτωση: «Αν όλα τα άλλα αποτύχουν, στην Αττική είμαστε τυχεροί γιατί έχουμε νερό γύρω μας. Η αφαλάτωση έχει μεγάλο ενεργειακό κόστος, αλλά υπάρχουν ώρες μέσα στην ημέρα που η τιμή της κιλοβατώρας είναι χαμηλή δεδομένου ότι μπαίνουν μέσα τα φωτοβολταϊκά», σύμφωνα με όσα ανέφερε ο διευθύνων σύμβουλος της ΕΥΔΑΠ.

-Μελετάται η αξιοποίηση του παραπόταμου που πηγαίνει στη λίμνη των Κρεμαστών. «Περίπου 10 χιλιόμετρα μετά υπάρχει και ένας ακόμα παραπόταμος και θα μπορούσε ίσως, σε περιπτώσεις ανάγκης, ένα μέρος αυτού του νερού να χρησιμοποιηθεί. Από αυτούς τους παραποτάμους το νερό μπορεί να έρθει στον Εύηνο με βαρύτητα, άρα δεν θα υπάρχει ενεργειακό κόστος», είπε ο κ. Σαχίνης που επισήμανε μάλιστα ότι ενώ όλοι ταμιευτήρες της ΕΥΔΑΠ έχουν χωρητικότητα 1 δισ. κυβικά μέτρα, τα Κρεμαστά έχουν χωρητικότητα 5 δις κυβικά μέτρα.

-Σήμερα η ΕΥΔΑΠ, λόγω της παλαιότητας του δικτύου της, χάνει 23% νερού. Για την αναστροφή της κατάστασης, σήμερα εξελίσσονται επενδύσεις για την ανατολική Αττική ύψους 1 δισ. και γίνεται αναβάθμιση δικτύων και εγκαταστάσεων, γίνονται έργα για τους έξυπνους μετρητές, έργα στα δίκτυα αποχέτευσης, ενεργειακά έργα για μηδενική ενέργεια.

«Εκεί που μιλούσαμε για έργα ύψους 15 εκατομμυρίων ευρώ το χρόνο, μιλάμε για ένα δεκαετές πλάνο που αγγίζει τα 3 δισ. ευρώ. Σε συνεργασία με τη ΡΑΕΥ θα δούμε ποια είναι τα πραγματικά αναγκαία έργα. Θα αναζητηθεί χρηματοδότηση και από την ΕΕ και με χαμηλότοκα δάνεια και θα είναι η τελευταία μας επιλογή να πάμε στον καταναλωτή και να του ζητήσουμε χρήματα γι΄αυτά τα έργα γιατί θέλουμε να συνεχίσουμε να έχουμε από τα φθηνότερα νερά στον κόσμο. Πρέπει από τα 15 εκατομμύρια το χρόνο να πάμε στα 150 εκατομμύρια το χρόνο άρα να δεκαπλασιάσουμε τις επενδύσεις», έχει δηλώσει ο διευθύνων σύμβουλος της ΕΥΔΑΠ.

Στο χωριό Κάλλιο Φωκίδας οι κάτοικοι κάθε μέρα παρατηρούν τη λίμνη να μειώνεται με γρήγορους ρυθμούς. Παράλληλα, τα θαμμένα μέσα στο νερό κτίσματα του χωριού που εγκατέλειψαν αποκαλύπτονται, μαζί τους και οι μνήμες από το παρελθόν.

Το 1980 όταν ολοκληρώθηκε η τεχνική λίμνη του Μόρνου οι άνθρωποι που ήταν εκεί αναγκάστηκαν να μετακομίσουν σε υψόμετρο 390 μέτρων και να δημιουργήσουν νέο οικισμό. Οι περισσότεροι όμως μετακινήθηκαν στην Αθήνα και άλλες πόλεις της χώρας. Εκεί, στον νέο οικισμό Κάλλιο μένουν περίπου 60 άνθρωποι να βλέπουν και να παρατηρούν κάθε μέρα να αναδύονται από τα νερά της λίμνης οι παιδικές τους μνήμες τα υπάρχοντά τους, όλα όσα εγκατέλειψαν.

«Όταν αποκαλύπτονται τα πρώτα σπίτια χτυπούν τα καμπανάκια της λειψυδρίας» σημειώνει στο ΑΠΕ – ΜΠΕ ο πρόεδρος της κοινότητας Καλλίου Αποστόλης Γεροδήμος.

Στην Κωπαϊδα δίδεται μία μεγάλη μάχη να μειωθούν οι ζημιές καθώς χιλιάδες στρέμματα θα παραμείνουν απότιστα, με ότι σημαίνει αυτό για τις παραγωγές τον αγροτών. Τα προηγούμενα χρόνια είχαν μία δυνατότητα να παίρνουν ποσότητες νερού και από την ΕΥΔΑΠ. Τώρα αυτό το ενδεχόμενο απομακρύνεται συνεχώς καθώς στους ταμιευτήρες της ΕΥΔΑΠ που τροφοδοτούν την Αττική η στάθμη πέφτει και το αποθηκευμένο νερό μειώνεται συνέχεια.

Όσο όμως το θαμμένο μέσα στα νερά της λίμνης χωριό Κάλλιο συνεχίζει να αποκαλύπτεται, συναγερμός έχει χτυπήσει προς όλες τις κατευθύνσεις. Οι μετρήσεις πολλαπλασιάζονται, το καμπανάκι του κινδύνου έχει σημάνει.

Όπως σημειώνει στο ΑΠΕ – ΜΠΕ ο αντιδήμαρχος Κώστας Κουτσούμπας «η στάθμη της λίμνης έχει πέσει 40 μέτρα από το όριο της υπερχείλισης» και όπως υποστηρίζει «η διαρκής ανομβρία επιταχύνει την πτώση της. Βεβαίως, τώρα δεν έχει φτάσει στην κατάσταση που είχε φτάσει το 1993 που ήταν το αποκορύφωμα. Συγκριτικά με το 1993 είμαστε σε καλύτερο επίπεδο, αλλά αν συνεχιστεί η λειψυδρία και δεν πέσουν βροχές και χιόνια στην περιοχή της θα είναι εφιαλτική κατάσταση».

Ο Γιάννης Λάϊος που κατοικεί στο Κάλλιο θυμάται πως «το 1993 η λίμνη είχε φτάσει στο όριο και δεν μπορούσε το νερό να φύγει ελεύθερα στο κανάλι και αναγκάστηκαν να φέρουν αντλίες». Θεωρεί όμως ότι «η κατάσταση τωρα είναι χειρότερη» καθώς, όπως λέει, «τότε δεν έπεφτε μέσα στη λίμνη ο Εύηνος». Υποστηρίζει, παράλληλα, ότι ως αποθήκη η λίμνη του Μόρνου «δεν έχει την ίδια χωρητικότητα από ότι στο παρελθόν καθώς φερτά υλικά από τους χειμάρρους οδηγούνται στη λίμνη συνεχώς και ανεβάζουν τον πυθμένα της και με αυτό τον τρόπο συνεχώς μειώνουν τη χωρητικότητά της».

Αυτό σημειώνει σε δήλωσή του, μεταξύ άλλων, υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Θόδωρος Σκυλακάκης, σχετικά με τις πρωτοβουλίες που λαμβάνονται για την αντιμετώπιση της λειψυδρίας και γνωστοποιεί ότι ήδη, το υπουργείο ασχολείται εντατικά με το φαινόμενο και θα έχει τα αποτελέσματα των σχετικών μελετών μέχρι το τέλος του έτους.

Σε σχετική ανακοίνωση τονίζεται ότι «το υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας θα συνεχίσει να συμβάλλει στην εφαρμογή εναλλακτικών λύσεων για την απρόσκοπτη πρόσβαση όλων σε νερό εξαιρετικής ποιότητας, με γνώμονα το χαμηλότερο, δυνατό, οικονομικό και περιβαλλοντικό κόστος».

Αναλυτικά, στην ανακοίνωση του υπουργείου αναφέρονται τα εξής:

Οι συνέπειες της κλιματικής κρίσης αποτυπώνονται, με έντονο τρόπο, στον κύκλο του νερού. Ως αποτέλεσμα, τα τελευταία δύο χρόνια, η μείωση των βροχών και των χιονοπτώσεων έχει προκαλέσει μείωση στα υδατικά αποθέματα των ταμιευτήρων που τροφοδοτούν την Αττική. Ο ταμιευτήρας του Ευήνου, μαζί με το Μόρνο, το Μαραθώνα και την Υλίκη αποτελούν τους τέσσερις ταμιευτήρες νερού, που τροφοδοτούν την Αττική με περισσότερα από 400 εκατ. κυβικά μέτρα νερού το χρόνο.

Το υδροδοτικό σύστημα είναι σχεδιασμένο, ώστε τα αποθέματα των ταμιευτήρων να μη μειώνονται. Τα τελευταία δύο έτη όμως, λόγω της ανομβρίας, τα αποθέματα μειώθηκαν από 1.158.127 εκατ. κυβικά μέτρα στις 26/8/2022 σε 703.339 εκατ. κυβικά μέτρα στις 26/08/2024, δηλαδή κατά μέσο όρο περίπου 225 εκατ. κυβικά μέτρα το έτος.

Λόγω των παραπάνω, η ΕΥΔΑΠ, σύμφωνα με τον προγραμματισμό της, έχει ήδη ενεργοποιήσει συμπληρωματικές πηγές υδροδότησης, με την επαναλειτουργία 17 γεωτρήσεων, κατά κύριο λόγο στην περιοχή Μαυροσουβάλα και θα ενεργοποιήσει γεωτρήσεις και στο μέσο ρου του Βοιωτικού Κηφισού, ενώ επίσης νερό πλέον αντλείται και από την Υλίκη, που μέχρι τώρα ήταν εφεδρικός ταμιευτήρας. Αυτές οι ενέργειες θα συνεισφέρουν περίπου 75 εκατ. κυβικά μέτρα το έτος.

Άρα αν συνεχιστεί η ανομβρία των περασμένων ετών, θα έχουμε έλλειμμα 150 εκατ. κυβικά μέτρα το έτος και ένα απόθεμα που μπορεί να διαρκέσει περίπου 4 έτη. Για τον λόγο αυτό, το υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας, σε στενή συνεργασία με την ΕΥΔΑΠ, έχει εδώ και καιρό καταρτίσει και υλοποιεί έναν οδικό χάρτη και θα επιλέξει τις καλύτερες λύσεις, που είναι ρεαλιστικό να υλοποιηθούν, εντός της τετραετίας για τη διασφάλιση των αποθεμάτων νερού. Στις λύσεις αυτές περιλαμβάνονται: η μείωση των απωλειών στα δίκτυα ύδρευσης, η μερική εκτροπή νερού από ποταμούς που καταλήγουν στη λίμνη των Κρεμαστών, η ένταξη νέων ταμιευτήρων, η χρήση ανακυκλωμένου νερού για άρδευση και βιομηχανικές χρήσεις, καθώς και ο εμπλουτισμός του υπόγειου υδροφορέα με ανακυκλωμένο νερό, η βέλτιστη διαχείριση ομβρίων υδάτων και η αφαλάτωση, με χρήση πράσινων, ενεργειακών πόρων. Τέλος, εφόσον απαιτηθεί από τις συνθήκες, σε μεταγενέστερο χρόνο, θα εφαρμοστούν δράσεις εξοικονόμησης.

Η ΕΥΔΑΠ συνεχίζει αδιάκοπα να τροφοδοτεί την Αττική με ένα από τα πιο ποιοτικά νερά της Ευρώπης, ενώ εφαρμόζει ένα 10ετές επενδυτικό πρόγραμμα 2023-2032, ύψους 2,1 δισ. ευρώ, για την ενίσχυση της ανθεκτικότητας των υδάτινων πόρων.

Η αντιμετώπιση της λειψυδρίας και η αποτροπή των επιπτώσεών της, είναι μια από τις προτεραιότητες της πολιτείας και σε πλήρη συνεργασία με όλες τις εταιρείες ύδρευσης της χώρας θα ληφθούν όλα τα αναγκαία μέτρα για την αντιμετώπιση του φαινομένου.

Συνιστάται η συμμετοχή όλων, στην κοινή προσπάθεια με λελογισμένη χρήση των υδάτινων αποθεμάτων. Το υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας θα συνεχίσει να συμβάλλει στην εφαρμογή εναλλακτικών λύσεων για την απρόσκοπτη πρόσβαση όλων σε νερό εξαιρετικής ποιότητας, με γνώμονα το χαμηλότερο, δυνατό, οικονομικό και περιβαλλοντικό κόστος.

«Το κλειδί για τον σχεδιασμό της μελλοντικής ύδρευσης της Αττικής και της απόλυτης διασφάλισης του αγαθού του πόσιμου νερού, είναι η πρόβλεψη για τις βροχοπτώσεις στα επόμενα έτη και δεκαετίες. Για το σκοπό αυτό, το υπουργείο μελετά, ήδη, με νέα πολύ υψηλής ακρίβειας κλιματικά μοντέλα για το φαινόμενο και θα έχει τα αποτελέσματα των σχετικών μελετών μέχρι το τέλος του έτους» δήλωσε ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Θόδωρος Σκυλακάκης, και προσέθεσε: «Στη βάση αυτών, θα σχεδιαστεί το κατάλληλο μείγμα μεσοπρόθεσμων έργων που μπορεί να περιλάβει την αξιοποίηση υφιστάμενων υδάτινων πόρων της Κεντρικής Ελλάδος (λίμνη Κρεμαστών), αφαλατώσεων και αξιοποίησης για νερό άρδευσης και βιομηχανικό νερό των ομβρίων υδάτων και του νερού που προέρχεται από επεξεργασία λυμάτων. Σε κάθε περίπτωση, η Αττική ακόμα κι αν προκύψουν τα πλέον ακραία (ρεαλιστικά) σενάρια, με το συνδυασμό άμεσων και μεσοπρόθεσμων έργων, θα αντιμετωπίσει το πρόβλημα της μείωσης των βροχοπτώσεων, με τη βοήθεια -αν παραστεί ανάγκη- και της φθηνής ενέργειας, μέσω ανανεώσιμων πηγών, που διασφαλίζει η ταχύτατη, πράσινη, ενεργειακή μετάβαση την οποία υλοποιούμε».

Σύμφωνα με τον υπουργό Θόδωρο Σκυλακάκη το σχέδιο που επεξεργάζεται το υπουργείο περιλαμβάνει την κατασκευή υβριδικών μονάδων παραγωγής ρεύματος με αιολικά, φωτοβολταϊκά, αντλησιοταμίευση και μονάδες αφαλάτωσης που θα χρησιμοποιούνται για την παραγωγή ρεύματος και γλυκού νερού για ύδρευση και άρδευση.

Η αντλησιοταμίευση θα χρησιμοποιείται τόσο για παραγωγή ενέργειας με υδροηλεκτρικούς στροβίλους όσο και ως αποθήκη ενέργειας καθώς τις ώρες που η ζήτηση ενέργειας θα είναι χαμηλή και η παραγωγή από αιολικά και φωτοβολταϊκά υπερβαίνει την κατανάλωση, η περίσσεια ενέργειας θα χρησιμοποιείται για την επιστροφή του νερού στον ανάντη ταμιευτήρα προκειμένου να ξαναχρησιμοποιηθεί για την παραγωγή ρεύματος.

Η προκήρυξη των έργων αναμένεται το φθινόπωρο ενώ έχει εξασφαλιστεί χρηματοδότηση ύψους 200 εκατ. Ευρώ από τα Ταμείο Απανθρακοποίησης καθώς το μεγαλύτερο μέρος του προϋπολογισμού των έργων θα κατανέμεται στην κατασκευή των "πράσινων" μονάδων ηλεκτροπαραγωγής, δικαιολογώντας έτσι την ένταξη των έργων στο εν λόγω ταμείο.

Μέσω της προκήρυξης θα καλούνται οι ενδιαφερόμενοι νησιωτικοί Δήμοι που αντιμετωπίζουν προβλήματα λειψυδρίας να υποβάλουν τις προτάσεις τους.