Του Ανδρέα Ανδριανόπουλου

Η μόνη χώρα που πλοία δικά της η έμμεσων συμφερόντων της περνούν από τα Στενά είναι σήμερα η Ρωσία. Η συνεννόηση λοιπόν για να λυθεί το πρόβλημα οφείλει να περιλαμβάνει την Μόσχα. Με τις χώρες του ΝΑΤΟ, την Ινδία και την Κίνα ακόμη, το πρόβλημα δεν υπάρχει ελπίδα και προοπτική να λυθεί.

Όπως έχω δη επισημάνει, η Ρωσία κρατάει στα χέρια της ένα ουσιαστικό χαρτί σε σχέση με το Ιράν. Ελέγχει με διάφορους τρόπους το πυρηνικό πρόγραμμα της Τεχεράνης και ασκεί επιρροή και στην σημερινή ηγεσία του Ιράν. Είναι λοιπόν η μοναδική⁰ πολιτική δύναμη που μπορεί να ζητήσει - ίσως και να επιβάλει - στο Ιράν την απελευθέρωση των Στενών του Περσικού Κόλπου από επιθέσεις και δολιοφθορές. Να σημειώσουμε πως το Κρεμλίνο, παρά τα κέρδη που τελευταία έχει από την άνοδο των διεθνών τιμών πετρελαίου, δεν επιθυμεί κατάρρευση των διεθνών αγορών ενέργειας.

Διότι αυτό μπορεί να οδηγήσει σε οικονομική ύφεση στην Ευρώπη και σε Κορέα, Ιαπωνία και συνακόλουθα σε δραματική πίεση των τιμών πετρελαίου και αερίου. Άρα και σε κατάρρευση των ρωσικών εσόδων

Θα είναι λοιπόν για όλους επωφελές να εμπλακεί άμεσα η Ρωσία σε κοινές προσπάθειες απελευθέρωσης των Στενών για την διεθνή ναυσιπλοΐα. Αυτό βέβαια προϋποθέτει χαμήλωμα των τόνων της Ευρώπης κατά της Μόσχας - όπως εξ' άλλου έκανε ήδη η Ουάσιγκτον  καταργώντας πολλές κυρώσεις κατά της Ρωσίας. Που οδήγησε βέβαια σε χτύπημα τάνκερ ελληνικών συμφερόντων (από Ουκρανία πιθανότατα) στη Μαύρη Θάλασσα (!), το οποίο μετέφερε πετρέλαιο από το ρωσικό λιμάνι μεταφόρτωσης ενέργειας του Νοβοροσίσκ.

Η διάσωση λοιπόν της παγκόσμιας οικονομίας έχει ανάγκη τολμηρών πρωτοβουλιών και σωστής ανάγνωσης των γεωπολιτικών πραγματικοτήτων σε ολόκληρο τον κόσμο. Το κάλεσμα των δυτικών δυνάμεων να εμπλακούν στην υπεράσπιση των Στενών του Χορμούζ, ενώ ουδέποτε συμβουλεύθηκαν οι επιτιθέμενοι το ΝΑΤΟ για το χτύπημα κατά του Ιράν, δύσκολα θα έχει θετική κατάληξη. Διότι οι ηγέτες θα πρέπει να στραφούν εναντίον των εκλογικών τους σωμάτων.

«Είναι σαν μία σπουδαία ομάδα στον αθλητισμό που έχει φανταστική άμυνα, αλλά δεν της επιτρέπεται να παίζει επιθετικά. Αυτό συμβαίνει και στην περίπτωση της Ουκρανίας με τη Ρωσία» τόνισε χαρακτηριστικά.

Ο Τραμπ επέκρινε την απόφαση του Μπάιντεν που φρέναρε την Ουκρανία από εκτοξεύσεις πυραύλων μεγάλου βεληνεκούς αμερικανικής κατασκευής στη Ρωσία, μέχρι τον Νοέμβριο του 2024.

«Απάντηση» στις απειλές του Κρεμλίνου με Νίξον και Χρουστσόφ

Σύμφωνα με αναλυτές ο Tραμπ αντέδρασεστη στάση του Κρεμλίνου που διαψεύδει ανοιχτά πλέον τον Λευκό Οίκο σχετικά με τα σχέδια για διμερή συνάντηση Πούτιν – Ζελένσκι με «δορυφόρους» του Πούτιν, όπως ο Ντμίτρι Μεντβιέντεφ να απειλούν και με αντίμετρα, εάν το ΝΑΤΟ αποφασίσει εγγυήσεις ασφαλείας «ερήμην της Μόσχας».

Λίγο μετά από αυτήν την ανάρτηση στο Truth Social, ο Τραμπ δημοσίευσε μία φωτογραφία του από συνάντηση με τον Πούτιν, πάνω στη φωτογραφία «σύμβολο» του 1959 στην οποία ο τότε αντιπρόεδρος Ρίτσαρντ Νίξον φαίνεται να αντιμετωπίζει τον Σοβιετικό πρωθυπουργό Νικίτα Χρουστσόφ.

Ο Phillips P. Obrien, καθηγητής Στρατηγικών Σπουδών στο Πανεπιστήμιο St. Andrews στη Σκωτία, έγραψε ότι «το αξιοσημείωτο με αυτές τις φωτογραφίες που τουίταρε ο Τραμπ είναι ότι πιστεύει ότι οι άνθρωποι δεν θα δουν τη διαφορά μεταξύ της διαφωνίας του Νίξον και του Χρουστσόφ και της αστείας κατάστασης με τον Πούτιν, που σαφώς βλέπει τις φωτογραφίες και γελάει».

Σε άλλο σχόλιο αναλυτή τονίζεται χάσμα προσεγγίσεων, με τον Χρουστσόφ να είναι υπεύθυνος για την επιστροφή της Κριμαίας στην Ουκρανία, ενώ ο Πούτιν προσάρτησε την περιοχή το 2014.

Κρίσιμες οι επόμενες δύο εβδομάδες – Όχι Πούτιν σε ΝΑΤΟ και δυτικό στρατό και απαίτηση για παράδοση του Ντονμπάς

Νωρίτερα, ο Τραμπ δήλωσε ότι θα ξέρει περισσότερα για τις πιθανότητες ειρήνευσης «μέσα στις επόμενες δύο εβδομάδες».

«Θα έλεγα ότι μέσα στις επόμενες δύο εβδομάδες θα γνωρίζουμε, με τον έναν ή τον άλλο τρόπο. Μετά, θα χρειαστεί ίσως να υιοθετήσουμε μια διαφορετική προσέγγιση», είπε ο Ντόναλντ Τραμπ σε τηλεφωνική συνέντευξη που παραχώρησε στον ραδιοφωνικό παραγωγό Τοντ Στάρνες, όταν εκείνος τον ρώτησε εάν θα υπάρξει ειρήνη.

Στο μεταξύ το Reuters αποκαλύπτει ότι ο Βλαντιμίρ Πούτιν απαιτεί από την Ουκρανία να παραχωρήσει ολόκληρη την ανατολική περιοχή του Ντονμπάς, να αποκηρύξει τις φιλοδοξίες της να ενταχθεί στο ΝΑΤΟ, να παραμείνει ουδέτερη και να κρατήσει τα δυτικά στρατεύματα εκτός της χώρας. Το πρακτορείο επικαλείται πηγές που σχετίζονται με τα ανώτατα κλιμάκια του Κρεμλίνου.

Ουσιαστικά, σύμφωνα με ρωσικές πηγές, ο Πούτιν έκανε συμβιβασμούς στις εδαφικές απαιτήσεις που είχε θέσει τον Ιούνιο του 2024, οι οποίες απαιτούσαν από το Κίεβο να παραχωρήσει το σύνολο των τεσσάρων επαρχιών που η Μόσχα διεκδικεί ως μέρος της Ρωσίας: το Ντονέτσκ και το Λουγκάνσκ στην ανατολική Ουκρανία, που αποτελούν το Ντονμπάς, καθώς και τη Χερσώνα και το Ζαπορίζια στο νότο.

Σύμφωνα με πληροφορίες, στην νέα του πρόταση, ο Ρώσος πρόεδρος επιμένει στο αίτημά του να αποσυρθεί πλήρως η Ουκρανία από τα τμήματα του Ντονμπάς.

Ως αντάλλαγμα, η Μόσχα θα σταματήσει τις επιθέσεις στη Ζαπορίζια και τη Χερσώνα.

Η Μόσχα είναι επίσης πρόθυμη να παραδώσει τα μικρά τμήματα των περιοχών Χάρκοβο, Σούμι και Ντνιπροπετρόφσκ της Ουκρανίας που ελέγχει, ως μέρος μιας πιθανής συμφωνίας, ανέφεραν οι πηγές.

Ο Πούτιν επιμένει επίσης στις προηγούμενες απαιτήσεις του, σύμφωνα με τις οποίες η Ουκρανία πρέπει να εγκαταλείψει τις φιλοδοξίες της για ένταξη στο ΝΑΤΟ και να λάβει νομικά δεσμευτική υπόσχεση από τη στρατιωτική συμμαχία υπό την ηγεσία των ΗΠΑ ότι δεν θα επεκταθεί περαιτέρω προς τα ανατολικά, καθώς και να θέσει όρια στον ουκρανικό στρατό, αλλά και να συμφωνήσει ότι δεν θα αναπτυχθούν δυτικές δυνάμεις στην Ουκρανία ως μέρος ειρηνευτικής δύναμης, ανέφεραν οι πηγές.

Φίλια πυρά κατά Τραμπ για τις εγγυήσεις ασφαλείας στην Ουκρανία

Έντονη κριτική από τους σκληροπυρηνικούς συμμάχους του, σχετικά με τον ρόλο της Αμερικής στον πόλεμο, δέχεται ο Αμερικανός πρόεδρος καθώς διαβεβαιώνει τους Ευρωπαίους ότι οι ΗΠΑ θα συνδράμουν με αεροπορική κάλυψη τα δυτικά στρατεύματα που, όπως συζητείται, θα αναπτυχθούν βάσει εγγυήσεων ασφαλείας στα ουκρανικά σύνορα.

Ο Στιβ Μπάνον, πρώην στρατηγικός αναλυτής του Λευκού Οίκου και ηγετική φωνή στο κίνημα «Πρώτα η Αμερική», καταδίκασε τις συνομιλίες ως υπερβολή της παγκοσμιοποίησης, αν και δεν κατονόμασε άμεσα τον Τραμπ.

«Θέλω να δώσω μια εγγύηση ασφάλειας στους πολίτες των Ηνωμένων Πολιτειών απέναντι σε αυτούς τους εισβολείς αυτή τη στιγμή», είπε ο Μπάνον. «Όλος αυτός ο πόλεμος γίνεται για να γίνει η Ουκρανία μια δυτική χώρα. Λοιπόν, δεν με νοιάζει καθόλου.Δεν μπορεί να υπάρξει καμία εγγύηση από τις Ηνωμένες Πολιτείες, επειδή αυτό θα μας συνδέσει άρρηκτα με αυτή τη σύγκρουση», δήλωσε ο Μπάνον στο Politico, επισημαίνοντας:. «Αν δεν χρηματοδοτήσουμε αυτό, θα σταματήσει να συμβαίνει. Οι Ευρωπαίοι δεν έχουν τον εξοπλισμό ή τα χρήματα».

Αντιμέτωποι με περιορισμένες επιλογές στο εξωτερικό, καθώς οι διεθνείς κυρώσεις αναγκάζουν τις τράπεζες να περιορίσουν τις δαπάνες τους, πολλοί Ρώσοι επαναπατρίζουν τα μετρητά και τα «αποθηκεύουν» στο ασφαλές καταφύγιο των εγχώριων ακινήτων. Άλλοι χρησιμοποιούν τα ακίνητα ως αντιστάθμιση για τον πληθωρισμό.

Η εισροή μετρητών βοηθά τη Μόσχα να αντισταθεί στην επιβράδυνση που πλήττει άλλες αγορές ακινήτων από το Λονδίνο έως το Χονγκ Κονγκ. Οι πωλήσεις πολυτελών διαμερισμάτων με τιμές από 1,95 εκατομμύρια ρούβλια (19.813 δολάρια) ανά τετραγωνικό στη Μόσχα αυξήθηκαν σχεδόν κατά 40% πέρυσι, σύμφωνα με την NF Group, πρώην Knight Frank Russia.

Πολλά από τα έργα υψηλών προδιαγραφών που αναπτύσσονται βρίσκονται σε κεντρικές περιοχές κοντά στα μεγαλύτερα αξιοθέατα της πόλης και διαθέτουν τεράστια πάρκα.

Αν και ακριβή στοιχεία για την ταυτότητα των αγοραστών που κατακλύζουν την αγορά είναι δύσκολο να βρεθούν, η πλειοψηφία είναι ηλικίας μεταξύ 40 και 50 ετών. Συνήθως πρόκειται για ιδιοκτήτες μεγάλων βιομηχανικών εταιρειών ή κορυφαία στελέχη, αλλά περιλαμβάνουν επίσης πελάτες από τον χώρο της πληροφορικής, της βιομηχανίας του θεάματος και του αθλητισμού.

Στο ασταθές οικονομικό σκηνικό του πολέμου, βλέπουν τα ακίνητα ως καταφύγιο από τις διακυμάνσεις των τοπικών περιουσιακών στοιχείων, συμπεριλαμβανομένου του ρουβλίου. Ενώ το βασικό επιτόκιο της Τράπεζας της Ρωσίας που βρίσκεται στο 21% προσφέρει ελκυστικά επιτόκια στις καταθέσεις, το τοπικό νόμισμα βυθίστηκε κατά σχεδόν 25% πέρυσι.

Η δυναμική στην αγορά ακινήτων της Μόσχας έρχεται σε αντίθεση με άλλες παγκόσμιες πόλεις που είναι παραδοσιακά δημοφιλείς στη ρωσική διασπορά. Το Λονδίνο, για παράδειγμα, απέκτησε το προσωνύμιο Londongrad αφού προσέλκυσε κατοίκους όπως ο Ρόμαν Αμπράμοβιτς και ο Μικαΐλ Φρίντμαν. Η αγορά πολυτελών ακινήτων της βρετανικής πρωτεύουσας είχε μια ισχνή χρονιά το 2024 και προβλέπεται να μειωθεί φέτος.

Συνολικά, η ζήτηση μεταξύ των εύπορων Ρώσων για ακίνητα στο εξωτερικό μειώθηκε κατά 24% πέρυσι σε σύγκριση με το 2023, σύμφωνα με την Intermark.

Στη Μόσχα, τα υψηλά επιτόκια και το αυξανόμενο κόστος κατασκευής μπορεί να περιορίσουν τον ρυθμό της προσφοράς ακινήτων υψηλών προδιαγραφών φέτος. Οι εργολάβοι ενδέχεται να αναγκαστούν να συσσωρεύσουν οικόπεδα αντί να δρομολογήσουν νέα έργα, σύμφωνα με την NF Group.

Όπως αναφέρει το Bloomberg, το Σότσι, το θέρετρο της Μαύρης Θάλασσας που φιλοξένησε τους Χειμερινούς Ολυμπιακούς Αγώνες του 2014, συγκαταλέγεται στις πιο δημοφιλείς τοποθεσίες για τους πλούσιους Ρώσους που επιθυμούν να αγοράσουν ακίνητα. Τα πιο πρόσφατα πολυτελή έργα στην περιοχή περιλαμβάνουν το Mantera Seaview Residence – ένα συγκρότημα που εκτείνεται σε 6 εκτάρια και περιλαμβάνει ξενοδοχείο, κατοικίες και μια πληθώρα ανέσεων που κυμαίνονται από σάουνες μέχρι αίθουσα… χιονιού.

Και αυτό, με φόντο τις κυρώσεις της Δύσης που επηρεάζουν τους απανταχού ρώσους πολίτες, οι οποίοι έρχονται αντιμέτωποι με τον περιορισμό επενδυτικών επιλογών στο εξωτερικό. Ετσι, επαναπατρίζουν τα χρήματά τους και επιλέγουν να τα τοποθετούν στο παντός καιρού ασφαλές καταφύγιο της ακίνητης περιουσίας.

Άλλοι, πάλι, χρησιμοποιούν την ακίνητη περιουσία ως αντιστάθμισμα έναντι του πληθωρισμού που έχει εκτιναχθεί από την εισβολή στην Ουκρανία, αναγκάζοντας την κεντρική τράπεζα να αυξήσει τα επιτόκια σε υψηλά ρεκόρ.

Οπως σχολίασε, μιλώντας στο Bloomberg, η Ekaterina Rumyantseva, ιδρύτρια της μεσιτικής εταιρείας πολυτελών ακινήτων με έδρα τη Μόσχα, τα πράγματα δυσκολεύουν για όσους ρώσους υπηκόους σε όλον τον κόσμο. «Όλοι πλέον συνειδητοποιούν ότι το πιο ασφαλές μέρος για να διατηρήσεις το κεφάλαιο είναι στη χώρα σου».

Κόντρα στη γενική τάση

Στον αντίποδα, λοιπόν, της επιβράδυνσης που παρατηρείται στον κλάδο των ακινήτων σε όλον τον κόσμο, από το Λονδίνο μέχρι το Χονγκ Κονγκ, οι πωλήσεις πολυτελών διαμερισμάτων με τιμή 1,95 εκατομμύρια ρούβλια (19.813 δολάρια) και άνω ανά τετραγωνικό μέτρο στη Μόσχα αυξήθηκαν σχεδόν κατά 40% πέρυσι, σύμφωνα με την NF Group, την πρώην Knight Frank Russia. Οι δε τιμές αυξήθηκαν κατά 21%, ανεβάζοντας τη ρωσική πρωτεύουσα στο ίδιο επίπεδο τιμών με το Παρίσι και το Λονδίνο, επισημαίνει το Bloomberg.

Tα πολυτελή διαμερίσματα και οι βίλες που ξεφυτρώνουν σε όλη τη Μόσχα είναι ενδεικτικά των αντιφάσεων στην οικονομία της Ρωσίας εν καιρώ πολέμου.

Από τη μια οι κρατικές δαπάνες που σχετίζονται με την εισβολή έχουν τονώσει την ανάπτυξη, αλλά ταυτόχρονα και τον πληθωρισμό. Την ίδια στιγμή, οι διευρυνόμενες κυρώσεις εμποδίζουν τους Ρώσους να επενδύσουν στο εξωτερικό, αναγκάζοντάς τους να επαναπατρίσουν μετρητά και να αναζητήσουν ένα ασφαλές καταφύγιο εντός των συνόρων τους.

Τιμές από 26 εκατ. ανά τετραγωνικό

Και ενώ πολλές μεγάλες ρωσικές περιουσίες έχουν περικοπεί τα τελευταία χρόνια, η δυναμική που αναπτύσσεται στον τομέα των ακινήτων, οδηγεί ορισμένα από αυτά στα εντυπτωσιακά επίπεδα που παρατηρούνται πιο συχνά στο Ντουμπάι ή το Λονδίνο.

Πολλές από τις κατασκευές πολυτελείας βρίσκονται σε κεντρικές περιοχές κοντά στα μεγαλύτερα αξιοθέατα της πόλης και διαθέτουν τεράστια πάρκα.
«Οι κατασκευαστές έχουν αρχίσει να προσφέρουν μοναδικές ακριβές παρτίδες σε ελίτ σπίτια πιο συχνά», δήλωσε ο Dmitry Khalin, διευθύνων σύμβουλος στην Intermark Intown Sales, η οποία στο παρελθόν λειτουργούσε στη Ρωσία με την επωνυμία Savills. «Βλέπουμε μεγάλη ζήτηση για ακριβές κατοικίες με καλή θέα».

Ενδεικτικά, το συγκρότημα κατοικιών Kamishy, ​​στα δυτικά προάστια της Μόσχας, είναι εμβληματικό των νέων κατασκευών που βγαίνουν στο διαδίκτυο. Περιλαμβάνει 11 διώροφες βίλες με παράθυρα από το δάπεδο μέχρι την οροφή και μινιμαλιστικούς εσωτερικούς χώρους, που περιβάλλονται από κήπους, ενώ οριοθετείται από τον ποταμό Μόσχα. Οι τιμές ξεκινούν από 25 εκατομμύρια δολάρια και φτάνουν μέχρι και τα 45 εκατομμύρια δολάρια. Πέντε έχουν ήδη πουληθεί. Ο αρχιτέκτονας είναι ο Yury Grigoryan από τη Meganom, η οποία σχεδίασε τον ουρανοξύστη 262 Fifth Avenue στη Νέα Υόρκη.

Ενώ είναι δύσκολο να βρεθούν ακριβείς λεπτομέρειες σχετικά με την ταυτότητα των αγοραστών που κατακλύζουν την αγορά, αυτό που αναφέρουν οι γνώστες της συγκεκριμένης αγοράς είναι ότι στην πλειονότητά τους είναι ηλικίας μεταξύ 40 και 50 ετών, συνήθως είναι ιδιοκτήτες μεγάλων βιομηχανικών εταιρειών ή ανώτατα στελέχη, αλλά και από τον χώρο του IT, της show business και του αθλητισμού.

Οι άνθρωποι ακολουθούν «μια ισορροπημένη προσέγγιση για τη διαφοροποίηση περιουσιακών στοιχείων», σύμφωνα με τον Andrey Solovyev, συνεργάτη της NF Group.

Ωστόσο, οι πλούσιοι Ρώσοι δεν απομακρύνονται εντελώς από τα ξένα ακίνητα, συνολικά, όμως, η ζήτηση μεταξύ των πλούσιων Ρώσων για ξένα ακίνητα μειώθηκε 24% πέρυσι σε σύγκριση με το 2023, σύμφωνα με την Intermark.

Το υπουργείο έδωσε στη δημοσιότητα έναν κατάλογο στον οποίο υπάρχουν μόνο 29 ονόματα, δείχνοντας τη δυσκολία της αναγνώρισης των θυμάτων, την ώρα που οι διασώστες συνεχίζουν να μαζεύουν τα συντρίμμια του Crocus City Hall, το οποίο καταστράφηκε από την πυρκαγιά που προκάλεσαν οι δράστες της επίθεσης.

Ένοπλοι άνδρες εισέβαλαν στο Crocus City Hall κοντά στη Μόσχα χθες, σκοτώνοντας τουλάχιστον 143 ανθρώπους και τραυματίζοντας πολλούς δεκάδες στη φονικότερη επίθεση στη Ρωσία από την ομηρία στο σχολείο του Μπεσλάν το 2004.

Ποια είναι κάποια από τα πρώτα θύματα της επίθεσης

Η Εκατερίνα Νοβοσέλοβα, 42 ετών, καταγράφηκε από το ρωσικό υπουργείο Υγείας ως νεκρή από την επίθεση. Είχε κερδίσει διαγωνισμούς ομορφιάς το 2001 στη γενέτειρά της, το Τβερ και σύμφωνα με πληροφορίες είχε μετακομίσει πρόσφατα στη Μόσχα. Ήταν μητέρα δύο παιδιών.

Ένα άλλο θύμα ήταν η Νατάλια Ζούντινα, 44 ετών, απόφοιτος του Κρατικού Οικονομικού Πανεπιστημίου Ural, με καταγωγή από το Γιεκατερίνενμπουργκ.

Ο Πάβελ Οκίσεβ, 34 ετών, ο οποίος σε λίγες ημέρες θα γιόρταζε τα 35α γενέθλιά του, και η φωτογράφος σύζυγός του Ιρίνα Οκίσεβα, 33 ετών, αναφέρθηκε ότι σκοτώθηκαν. Το ζευγάρι καταγόταν από το Κίροφ και ήταν μαζί από το 2012.

Ένας άνδρας που έχασε τη ζωή του, ο 48χρονος Σεργκέι Λαπτέβ, καταγόταν από την κατεχόμενη από τη Ρωσία περιοχή του Λουχάνσκ στην Ουκρανία και είχε διαφύγει στην Ρωσία.

Νωρίτερα, η Ομοσπονδιακή Υπηρεσία Ασφαλείας της Ρωσίας (FSB) είχε ανακοινώσει πως τουλάχιστον 40 άνθρωποι σκοτώθηκαν, ανάμεσά τους παιδιά, ενώ περισσότεροι από 146 τραυματίστηκαν εκ των οποίων 60 είναι σε σοβαρή κατάσταση. Οι μουσικοί του συγκροτήματος Picnic δεν τραυματίστηκαν κατά τη διάρκεια των πυροβολισμών, δήλωσε στο TASS ο διευθυντής του Γιούρι Τσερνισέφσκι.

Την ευθύνη για την επίθεση ανέλαβε, μέσω ανάρτησης στο Telegram, η τζιχαντιστική οργάνωση Ισλαμικό Κράτος.

Το Reuters αναφέρει ότι έγινε ανάρτηση σε κανάλι του Ισλαμικού Κράτους στο Telegram.

Η πλήρης δήλωση αναφέρει: «Οι μαχητές του Ισλαμικού Κράτους επιτέθηκαν σε μια μεγάλη συγκέντρωση χριστιανών στην πόλη Κρασνογκόρσκ στα περίχωρα της ρωσικής πρωτεύουσας, της Μόσχας, σκοτώνοντας και τραυματίζοντας εκατοντάδες και προκαλώντας μεγάλες καταστροφές στο σημείο πριν αποσυρθούν με ασφάλεια στις βάσεις τους».

Να σημειωθεί ότι, σύμφωνα με τα όσα γνωρίζουμε, δεν έχουν συλληφθεί ή εξουδετερωθεί οι δράστες. Το Ισλαμικό Κράτος, από την πλευρά του, ισχυρίζεται ότι οι άνδρες τους υποχώρησαν με ασφάλεια στη βάση τους.

Αμερικανοί αξιωματούχοι έσπευσαν να επιβεβαιώσουν ότι οι ΗΠΑ διαθέτουν πληροφορίες που επιβεβαιώνουν ότι το Ισλαμικό Κράτος ισχυρίζεται ότι πραγματοποίησε την επίθεση στη Μόσχα.

Οι πληροφορίες αναφέρουν ότι οι Αρχές προχώρησαν σε μία σύλληψη υπόπτου. Την ίδια στιγμή, εκδόθηκε ένταλμα σύλληψης για τρία άτομα από την περιοχή της Ινγκουσετίας στη νότια Ρωσία, όπου πλειοψηφούν οι μουσουλμάνοι.

Για την ώρα, οι δράστες και πολλοί από τους θεατές της συναυλίας -που δεν άρχισε ποτέ- παραμένουν μέσα σε ένα φλεγόμενο κτίριο, με μια στέγη υπό κατάρρευση. Εκείνο δε που προκαλεί τρόμο είναι ότι εντός του κέντρου μπορεί να βρίσκονταν την ώρα εκείνη πάνω από 6.000 άνθρωποι.

Οι πληροφορίες κάνουν λόγο για τουλάχιστον πέντε ενόπλους που -τόσο στο φουαγιέ όσο και εντός της αίθουσας του συναυλιακού χώρου- πυροβολούσαν αδιακρίτως, σκοτώνοντας τουλάχιστον 60 ανθρώπους -μεταξύ τους και παιδιά- και τραυματίζοντας 146.

Η λίστα με τους τραυματίες που νοσηλεύτηκαν μετά την τρομοκρατική επίθεση στον μουσικό χώρο του Δημαρχείου Crocus δημοσιεύτηκε στον ιστότοπο του υπουργείου Υγείας της Περιφέρειας της Μόσχας. Ο υπουργός Υγείας της Ρωσίας Μιχαήλ Μουράσκο δήλωσε ότι 115 άνθρωποι νοσηλεύονται - πέντε από αυτούς είναι παιδιά. 60 από τα θύματα είναι σε σοβαρή κατάσταση, πρόσθεσε.

Τουλάχιστον τρεις ομάδες της αντιτρομοκρατικής υπηρεσίας μπήκαν στον συναυλιακό χώρο.

Το χρονικό

Η επίθεση έλαβε χώρα στο συναυλιακό κέντρο Crocus City Hall το απόγευμα της Παρασκευής (22/3).

Οι ένοπλοι δεν ήταν τρεις, όπως αρχικά μεταδιδόταν, αλλά τουλάχιστον πέντε, φορώντας μάλιστα στρατιωτικές στολές. Από την επίθεση, οι νεκροί στις αρχικές αναφορές ανέρχονταν σε τουλάχιστον 40, μεταξύ τους και παιδιά, και οι τραυματίες ξεπερνούσαν τους 100, πληροφορία που στη συνέχεια επιβεβαίωσε η ρωσική κυβέρνηση. Ωστόσο εκφραζόντουσαν φόβοι πως ο αριθμός των θυμάτων θα αυξανόταν.

Οι ρωσικές Αρχές έκαναν από την πρώτη στιγμή λόγο για τρομοκρατική επίθεση.

Οι εικόνες είναι σοκαριστικές καθώς σοροί δακρίνονται ακόμη και στο δρόμο, έξω από το κτίριο, ενώ οι επιχειρήσεις εκκένωσης, λόγω του φόβου επέκτασης των επιθέσεων, είναι τόσο διευρυμένες που έχουν εκκενωθεί ακόμη κι εμπορικά κέντρα στην Αγία Πετρούπολη, εκατοντάδες χιλιόμετρα από τη Μόσχα.

Οι πληροφορίες μιλούν, στο μεταξύ, για πάνω από 200 εγκλωβισμένους εντός του κτιρίου, τη στιγμή που έσπευσαν τουλάχιστον 70 ασθενοφόρα στο σημείο.

Δείτε βίντεο:

Σύμφωνα με τα ρωσικά ενημερωτικά δίκτυα Ria Novosti και TASS, διατάχθηκε αμέσως μετά τους πυροβολισμούς επιχείρηση εκκένωσης. Οι πυροβολισμοί που έπεσαν, όπως ακούγεται στα ηχητικά ντοκουμέντα, είναι πολλοί.

Εντός του κτιρίου ξέσπασε πυρκαγιά ύστερα από εκρήξεις, με τις υπηρεσίες έκτακτης ανάγκης να σπεύδουν στο σημείο. Μάλιστα, όπως φαίνεται, ένα τεράστιο σύννεφο καπνού διακρίνεται πάνω από το κτήριο, ενώ η οροφή του κινδυνεύει να καταρρεύσει.

Από τα βίντεο φαίνονται οι σκηνές πανικού που επικρατούν όπως και η στιγμή που οι ένοπλοι εισβάλλουν στον χώρο.

Μετά τις επιθέσεις, έγινε γνωστό ότι ακυρώνονται όλες οι μεγάλες δημόσιες εκδηλώσεις στη Μόσχα.

Ο Βλαντίμιρ Πούτιν ενημερώνεται «συνεχώς» και «από τα πρώτα λεπτά» για τη φονική επίθεση, ανακοίνωσε ο εκπρόσωπός του.

«Από τα πρώτα λεπτά του περιστατικού στο Crocus City Hall, ο πρόεδρος ενημερώθηκε ότι είχαν αρχίσει πυροβολισμοί. Ο πρόεδρος ενημερώνεται συνεχώς από όλες τις αρμόδιες υπηρεσίες για το τι συμβαίνει και τα μέτρα που λαμβάνονται», δήλωσε ο Ντμίτρι Πεσκόφ, σύμφωνα με τα ρωσικά πρακτορεία ειδήσεων.

Το μήνυμα Μεντβέντφ και η απάντηση της Ουκρανίας

Την Ουκρανία απείλησε ο αντιπρόεδρος του ρωσικού συμβουλίου ασφαλείας Ντμίτρι Μεντβέντεφ μετά τις επιθέσεις. «Οι τρομοκράτες καταλαβαίνουν μόνο τον τρόμο των αντιποίνων» τόνισε και υποσχέθηκε να απαντήσει «στον θάνατο με θάνατο».

«Εάν διαπιστωθεί ότι πρόκειται για τρομοκράτες του καθεστώτος του Κιέβου, όλοι τους πρέπει να διαλυθούν ανελέητα, συμπεριλαμβανομένων και των αξιωματούχων» πρόσθεσε.

Η Ουκρανία από την πλευρά της, δια μέσω του συμβούλου του Βολοντίμιρ Ζελένσκι, Μιχαήλο Ποντόλιακ, ξεκαθάρισε ότι το Κίεβο δεν εμπλέκεται στο αιματηρό επεισόδιο.

«Ας είμαστε ξεκάθαροι, η Ουκρανία δεν έχει καμία απολύτως σχέση με αυτά τα γεγονότα», διαβεβαίωσε στο Telegram ο Ποντολιάκ, η χώρα του οποίου πολεμά εδώ και δύο χρόνια τη ρωσική εισβολή. «Η Ουκρανία ουδέποτε έχει χρησιμοποιήσει τρομοκρατικές μεθόδους πολέμου» πρόσθεσε.

Για την Ουκρανία, «είναι σημαντικό να διεξάγει αποτελεσματικές πολεμικές επιχειρήσεις, επιθετικές ενέργειες για να καταστρέψει τον τακτικό ρωσικό στρατό και να θέσει τέλος στην εισβολή», είπε ο αξιωματούχος.

Στο ίδιο μήκος κύματος και η ουκρανική στρατιωτική υπηρεσία πληροφοριών (GUR) που κατηγόρησε το Κρεμλίνο και τις ειδικές υπηρεσίες του ότι ενορχήστρωσαν τη φονική επίθεση, προκειμένου να κατηγορήσουν την Ουκρανία και να δικαιολογήσουν την κλιμάκωση του πολέμου. Η GUR εκτιμά ότι η επίθεση «πρέπει να θεωρηθεί ως απειλή του Πούτιν για να προκαλέσει κλιμάκωση και να επεκτείνει τον πόλεμο».

Εν τω μεταξύ και η λεγεώνα Ελευθερία για τη Ρωσία, παραστρατιωτική οργάνωση Ρώσων μαχητών που αντιτίθεται στο Κρεμλίνο και έχει την έδρα της στην Ουκρανία, και η οποία πραγματοποιεί τακτικά εισβολές σε ρωσικές συνοριακές περιοχές, αρνήθηκε οποιαδήποτε εμπλοκή σε αυτήν την επίθεση σε αίθουσα συναυλιών στα προάστια της Μόσχας.

«Υπογραμμίζουμε ότι η Λεγεώνα δεν πολεμά τους Ρώσους πολίτες»  δήλωσε η οργάνωση καθιστώντας υπεύθυνο «το τρομοκρατικό καθεστώς του Πούτιν» για την «προετοιμασία» αυτή της «αιματηρής πρόκλησης» και την «κάλυψή της από τα μέσα ενημέρωσης».

Η θέση του Λευκού Οίκου και της ΕΕ

Σημειώνεται ότι στις 7 Μαρτίου η πρεσβεία των ΗΠΑ στη Ρωσία είχε εκδώσει ειδική πρειδοποίηση για πιθανές τρομοκρατικές ενέργειες.

Σε μια ομιλία του την Τρίτη στην ομοσπονδιακή υπηρεσία ασφαλείας της Ρωσίας, ο Πούτιν χαρακτήρισε «προκλητικές» τις προειδοποιήσεις της πρεσβείας για πιθανές τρομοκρατικές επιθέσεις στη Μόσχα, λέγοντας ότι «αυτές οι ενέργειες μοιάζουν με ξεκάθαρο εκβιασμό και πρόθεση να εκφοβίσουν και να αποσταθεροποιήσουν την κοινωνία μας».

Σε μία πρώτη τοποθέτησή του ο Λευκός Οίκος, αφού καταδίκασε τις τρομοκρατικές ενέργειες, μετέφερε το μήνυμα ότι η Ουκρανία δεν εμπλέκεται στις επιθέσεις.

Οι πυροβολισμοί στον συναυλιακό χώρο φέρνουν στη συλλογική μνήμη σκηνές από τις χειρότερες τρομοκρατικές επιθέσεις του 21ου αιώνα, όπως η επίθεση στο θέατρο Μπατακλάν στο Παρίσι τον Νοέμβριο του 2015.

Τη Ρωσία είχε στιγματίσει και η τρομοκρατική επίθεση Nord Ost, μια επίθεση Τσετσένων στο θέατρο της Μόσχας το 2002. Περίπου 40-50 τρομοκράτες είχαν καταλάβει το κατάμεστο θεάτρο Ντουμπρόβκα, κρατώντας 850 ομήρους. Η επίθεση έληξε με το θάνατο τουλάχιστον 170 ατόμων.

Οι ρωσικές αρχές είχαν πραγματοποιήσει πρόσφατα μια σειρά επιδρομών εναντίον ένοπλων ισλαμιστών στην περιοχή της Ινγκουσετίας.

Τον αποτροπιασμό της για την επίθεση σε βάρος αμάχων εξέφρασε και η ΕΕ. «Οι σκέψεις μας είναι με τους Ρώσους πολίτες που επηρεάζονται», επισημαίνεται.

Pulling down the Golden Arches in Khimki just outside Moscow. #McDonalds pic.twitter.com/9f8PidbyaU

— Jason Corcoran (@jason_corcoran) May 23, 2022

Δεν έχει ανακοινωθεί η νέα επωνυμία

Η μεγαλύτερη στον κόσμο αλυσίδα ταχυφαγείων πουλά τα εστιατόριά της στη Ρωσία σε έναν από τους τοπικούς δικαιοδόχους της, που θα τα λειτουργήσει υπό νέα επωνυμία που δεν έχει ακόμα ανακοινωθεί, δίνοντας τέλος σε τρεις και πλέον δεκαετίες παρουσίας στη χώρα.

Οι κίτρινες αψίδες βρίσκονταν έξω από το εστιατόριο στο Κίμκι, μια πόλη έξω από τη Μόσχα. Δεν ήταν σαφές εάν και σε άλλα καταστήματα στη χώρα είχαν ξεκινήσει οι εργασίες για την απομάκρυνση του σήματος της εταιρίας.

Η McDonald’s αποφάσισε τον Μάρτιο να κλείσει τα εστιατόριά της στη χώρα, συμπεριλαμβανομένου και του καταστήματος στην πλατεία Πούσκιν στο κέντρο της Μόσχας. Η αποχώρηση της McDonald’s είναι μια από τις πλέον προβεβλημένες αποχωρήσεις εταιριών από τη χώρα, ως απάντηση σε αυτό που η Ρωσία χαρακτηρίζει ‘ειδική επιχείρηση’ στη γειτονική Ουκρανία.

Σύμφωνα με τα επίσημα στοιχεία, ο πληθωρισμός άγγιξε το 16,7% τον Μάρτιο. Ωστόσο, η κεντρική τράπεζα έσπευσε να μειώσει κατά 300 μονάδες βάσης (από το 20% στο 17%) το βασικό επιτόκιο, σε μια προσπάθεια άμβλυνσης των οικονομικών επιπτώσεων των δυτικών κυρώσεων. 

Ας σημειωθεί ότι τα αυξημένα επιτόκια ναι μεν βοηθούν στην άμβλυνση των πληθωριστικών πιέσεων, αλλά ταυτόχρονα υπονομεύουν τις προοπτικές ανάπτυξης. Αντίθετα, τα μειωμένα επιτόκια ενισχύουν την πορεία της οικονομίας, αλλά οδηγούν σε τόνωση του πληθωρισμού.  

Στα τέλη Φεβρουαρίου, μετά το ξέσπασμα του πολέμου, η κεντρική τράπεζα υπερδιπλασίασε το επιτόκιο από το 9,5% στο 20%, καθώς το ρούβλι κατακρημνίστηκε σε ιστορικό χαμηλό και οι τιμές εκτοξεύθηκαν στα ύψη. Τον Μάρτιο, δε, ο  πληθωρισμός καθορίστηκε στο 16,7% σε ετήσιο επίπεδο και στο 7,61% σε μηνιαίο επίπεδο, το υψηλότερο επίπεδο από την οικονομική κρίση του 1998-1999.  

Όμως, η κεντρική τράπεζα… αδιαφόρησε, δίνοντας προτεραιότητα στην στήριξη της οικονομίας και όχι στην αντιμετώπιση του κύματος ανατιμήσεων, καθώς εκτιμά ότι οι επιπτώσεις των κυρώσεων έχουν μεγαλύτερη επίδραση στην οικονομία σε σχέση με την άνοδο των τιμών. Κι γι’ αυτό επέλεξε να μειώσει τα επιτόκια. 

Σε πρόσφατο σημείωμά της, η Goldman Sachs υποστήριξε ότι οι υπάρχουσες τάσεις στη ρωσική οικονομία θα συνεχιστούν, αν και τα εβδομαδιαία δεδομένα προμηνύουν μια οριακή επιβράδυνση του πληθωρισμού, η οποία αναμένεται να επιβεβαιωθεί στα στοιχεία της επόμενης εβδομάδας. 

Η Μόσχα, πέραν όλων των παραπάνω, έχει να διαχειριστεί και ακόμη μία πρόκληση. Τον κίνδυνο της χρεοκοπίας, σε περίπτωση μη πληρωμής των ομολόγων στο συμφωνηθέν νόμισμα, δηλαδή σε δολάρια. Το «πάγωμα» των αποθεμάτων σε ξένο συνάλλαγμα αλλά και οι ευρύτερες οικονομικές κυρώσεις δεν επιτρέπουν στο Κρεμλίνο να πληρώσει σε δολάρια, παρά μόνο σε ρούβλια, με αποτέλεσμα ο κίνδυνος της τεχνητής χρεοκοπίας -η πρώτη μετά από έναν αιώνα- να μοιάζει αναπόφευκτος.

Ο Ρώσος πρόεδρος Βλαντιμίρ Πούτιν υπέγραψε χθες διάταγμα για την αλλαγή του νομίσματος, κάτι που οι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις χαρακτήρισαν σαν μια απαράδεκτη παραβίαση συμβολαίου.

«Σημαίνει αυτό ότι εάν δεν υπάρξει επιβεβαίωση στα ρούβλια τότε οι προμήθειες φυσικού αερίου θα κοπούν από την 1η Απριλίου; Όχι, δεν σημαίνει και δεν είναι συνέπεια του διατάγματος», είπε π Πεσκόφ στους δημοσιογράφους.

Διευκρίνισε ότι η αλλαγή θα επηρεάσει πληρωμές από το δεύτερο μισό του Απριλίου και η Gazprom θα συνεργαστεί με τους πελάτες της για να εφαρμόσει τους νέους κανόνες.

Ο Πεσκόφ είπε ότι η Ρωσία θα μπορούσε σε κάποιο σημείο να εγκαταλείψει το διάταγμα για το ρούβλι, εάν οι συνθήκες αλλάξουν, αλλά «στις σημερινές συνθήκες, τα ρούβλια είναι η προτιμητέα και πιο συμφέρουσα επιλογή για εμάς».

Όταν ερωτήθηκε σχετικά με τα δημοσιεύματα του γερμανικού τύπου για το ενδεχόμενο κρατικοποίησης κάποιων θυγατρικών της Gazprom στη χώρα, ο Πεσκόφ απάντησε ότι κάτι τέτοιο θα αποτελούσε σοβαρή παραβίαση του διεθνούς δικαίου. Και πρόσθεσε ότι η Ρωσία έχει δει «γκανγκστερικές δράσεις» στην κατάσχεση περιουσιακών στοιχείων της.

Σύμφωνα με τη Δύση, ο πόλεμος στην Ουκρανία αποτελεί την πλέον ξεκάθαρη σύγκρουση μεταξύ καλού και κακού στον κόσμο εδώ και δεκαετίες. Από αυτήν την άποψη, επιχειρήσεις με εκατομμύρια ευρώ επενδύσεων στη Ρωσία δεν έχουν μέρος να κρυφτούν.

Ο ίδιος ο Ουκρανός πρόεδρος Βολοντίμιρ Ζελένσκι έχει ζητήσει την αποχώρηση δυτικών εταιρειών από τη Ρωσία. «Αφήστε αυτήν την αγορά που είναι ποτισμένη με το αίμα μας» είπε μιλώντας στο Κογκρέσο στις 16 Μαρτίου, αίτημα που επανέλαβε μιλώντας στη βουλή τόσο της Γερμανίας όσο και της Γαλλίας.

Πολλές εταιρείες συνεχίζουν τις δραστηριότητες στη Ρωσία

Παρόλα αυτά, αναφέρει το δημοσίευμα, πολλές εταιρείες τόσο από την Ευρώπη όσο και από τις ΗΠΑ συνεχίζουν να λειτουργούν, ενώ παρότι κάποιες βιώνουν τη διεθνή καταδίκη επιμένουν ότι έχουν δίκιο για την απόφασή τους να παραμείνουν στη Ρωσία.

Το Politico διερωτάται αν αυτές οι εταιρείες υπονομεύουν την δυτική προσπάθεια και τις κυρώσεις που έχουν σχεδιαστεί ως μοχλός πίεσης προς τη Μόσχα, για να τερματίσει την εισβολή, αν αποφάσισαν να συνεχίσουν να εισπράττουν ρούβλια για να αυξήσουν τα κέρδη τους, ή αν υπάρχουν ηθικά ορθοί -και οικονομικά βολικοί- λόγοι για τους οποίους το μποϊκοτάρισμα της Ρωσίας του Πούτιν θα ήταν μία λάθος προσέγγιση.

«Ο τρόπος με τον οποίο οι επιχειρήσεις και οι πολιτικοί ηγέτες απαντούν σε αυτές τις ερωτήσεις, είναι πιθανό να διαμορφώσει τις μακροπρόθεσμες οικονομικές επιπτώσεις του πολέμου για τη Ρωσία, την Ουκρανία και τον υπόλοιπο κόσμο» αναφέρει το δημοσίευμα.

Πάνω από 400 εταιρείες έχουν αναστείλει τις δραστηριότητες στη Ρωσία

Από τις 24 Φεβρουαρίου, οπότε και ξεκίνησε ο πόλεμος στην Ουκρανία, πάνω από 400 δυτικές εταιρείες έχουν σταματήσει ή αναστείλει τις δραστηριότητές τους στη Ρωσία, σύμφωνα με καταμέτρηση του πανεπιστημίου Γέιλ. Μερικές από τις μεγαλύτερες πολυεθνικές παγκοσμίως, αναγκάστηκαν σε δημόσιες και ιδιαίτερα ντροπιαστικές ανακλήσεις, καθώς αρχικά επέλεξαν να συνεχίσουν τους εμπορικούς τους δεσμούς με τη Μόσχα.

Ο ολλανδικός ενεργειακός κολοσσός Shell αγόρασε πετρέλαιο με έκπτωση από τη Ρωσία, προκαλώντας διεθνή κατακραυγή. Τελικώς, αναγκάστηκε να παραδεχθεί ότι έκανε λάθος, ζήτησε συγγνώμη και ανακοίνωσε ότι αποσύρεται από το ρωσικό πετρέλαιο και φυσικό αέριο. Σταδιακό «λουκέτο» στα καταστήματά της στη Ρωσία ανακοίνωσε και η γαλλική εταιρεία πετρελαίου TotalEnergies, που δέχθηκε μεγάλη κριτική για τη συνεργασία της με ρωσικές εταιρείες.

Σύμφωνα με τον Μπιλ Μπράουντερ, επικεφαλής της διεθνούς καμπάνιας για τα ανθρώπινα δικαιώματα Global Magnitsky Justice Campaign, οι εταιρείες που εξακολουθούν να δραστηριοποιούνται στη Ρωσία «πρέπει να αποσυρθούν το συντομότερο δυνατόν. Αν όχι, θα πρέπει να μποϊκοτάρονται στη Δύση. Τα κέρδη πάνω από την εθνική ασφάλεια είναι απαράδεκτα».

Γιατί Bayer και BASF συνεχίζουν τις δραστηριότητές τους

Ωστόσο, αναφέρει το Politico, για εταιρείες που έχουν επενδύσει μεγάλο μερίδιο στη Ρωσία, μια τέτοια απόφαση δεν είναι πάντα απλή. Σε ορισμένες περιπτώσεις, κάποιες επιχειρήσεις υποστηρίζουν ότι πρέπει να παραμείνουν, καθώς αποχωρώντας, θα προκαλούσαν σοβαρή ζημία σε αθώους Ρώσους πολίτες. Ο επικεφαλής της MKO Business and Human Rights Resource Centre Φιλ Μπλούμερ υποστήριξε ότι ένα τέτοιο επιχείρημα είναι θεμιτό. «Οι επιχειρήσεις θα πρέπει να αποφεύγουν να προκαλούν ουσιαστική ζημία στον πληθυσμό», είπε.

Το συγκεκριμένο επιχείρημα χρησιμοποιούν ορισμένες δυτικές εταιρείες αγροδιατροφής για να παραμείνουν προς το παρόν ανοιχτές στη Ρωσία. Η γερμανική εταιρεία BASF ανακοίνωσε ότι θα συνεχίσει τις παραδόσεις αγαθών που είναι απαραίτητα «για την αποφυγή της πείνας», δηλαδή σπόρους, φυτοφάρμακα και λιπάσματα.

Παράλληλα, ο γερμανικός κολοσσός Bayer ανακοίνωσε ότι διατηρεί ζωτικής σημασίας επιχειρηματικές δραστηριότητες σε Ρωσία και Λευκορωσία, υποστηρίζοντας ότι δεν μπορεί να στερήσει «βασικά προϊόντα υγείας και γεωργίας από τον άμαχο πληθυσμό», καθώς αυτό «θα πολλαπλασίαζε τον συνεχιζόμενο φόρο του πολέμου στην ανθρώπινη ζωή».

Οι εταιρείες που διακόπτουν τις ρωσικές τους δραστηριότητες, εξακολουθούν αν έχουν καθήκον να φροντίσουν τους εργαζομένους τους και να σέβονται τα δικαιώματά τους, επισημαίνει η Ανίτα Ραμασάστρι, μέλος της Ομάδας Εργασίας για τις Επιχειρήσεις και τα Ανθρώπινα Δικαιώματα του ΟΗΕ. Όπως είπε, οι εταιρείες παίρνουν γρήγορα τέτοιες αποφάσεις χωρίς να σκέφτονται τις βλάβες που μπορεί να προκαλέσουν.

Επικαλούνται την προστασία των εργαζομένων τους

Η δανική ζυθοποιία Carlsberg επιχειρεί να τετραγωνίσει τον κύκλο. Από τη μία αποφάσισε να σταματήσει την πώληση των επώνυμων προϊόντων της στη Ρωσία, ωστόσο θα διατηρήσει τη ρωσική ζυθοποιία Baltika «ως ξεχωριστή επιχείρηση, με στόχο τη στήριξη των εργαζομένων και των οικογενειών» τους. Η γαλλική αλυσίδα σούπερ μάρκετ Auchan και ο όμιλος καλλυντικών Yves Rocher υποστηρίζουν ότι πρέπει να παραμείνουν στη Ρωσία για χάρη των εργαζομένων, των προμηθευτών και των πελατών τους, παρότι η απόφασή τους προκάλεσε έντονη δυσφορία στο κοινό.

Σύμφωνα με τον Αντουάν Μαντλίν, από τη ΜΚΟ της Διεθνούς Ομοσπονδίας για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα, το να ισχυρίζεται κάποιος ότι νοιάζεται για τους εργαζομένους δεν μπορεί να γίνει δικαιολογία για να συνεχίσει να κερδίζει χρήματα. «Δεν αρκεί να ισχυρίζεσαι ότι μένεις για να προστατεύσεις τους υπαλλήλους ή τους τοπικούς πληθυσμούς. Πρέπει να παρέχεις δημόσια αποδεικτικά στοιχεία ότι έχεις εφαρμόσει ισχυρά και κατάλληλα μέτρα και ότι η απόσυρση των δραστηριοτήτων θα έκανε περισσότερο καλό παρά κακό».

Μέχρι στιγμής, μόλις 9% των 208 εταιρειών που δραστηριοποιούνται σε κίνα και Ουκρανία και μετέχουν στην έρευνα έχουν δώσει δημόσιες απαντήσεις για τέτοια ζητήματα.

Δύσκολοι υπολογισμοί για τις επιχειρήσεις

Την ίδια ώρα, με τον πόλεμο να μαίνεται, οι υπολογισμοί των επιχειρήσεων γίνονται πιο περίπλοκοι και πιο σύνθετοι. Μακροπρόθεσμα, οι εταιρείες που θα παραμείνουν στην Κίνα, θα πρέπει να αντιμετωπίσουν τις επιπτώσεις των αποφάσεών τους.

Για παράδειγμα, ο πετρελαϊκός τομέας της ΕΕ εξακολουθεί να είναι απαλλαγμένος από κυρώσεις σε μεγάλο βαθμό. Ωστόσο θα μπορούσε να κατηγορηθεί ότι τροφοδοτεί τον πόλεμο του Πούτιν. Ήδη, πολλοί μιλούν για εγκλήματα πολέμου στην Ουκρανία και ως εκ τούτου οι νομικοί κίνδυνοι συνενοχής επεκτείνονται δυνητικά και στις επιχειρήσεις.

Παράλληλα, υπάρχουν και πρακτικά ζητήματα. Για παράδειγμα, πώς οι εταιρείες θα μπορούν να χρηματοδοτούν τις ρωσικές δραστηριότητές τους τώρα που το χρηματοπιστωτικό σύστημα της χώρας σχεδόν έχει αποσυνδεθεί από τη Δύση. Οι ξένες επιχειρήσεις χρειάζονται την έγκριση της Ρωσίας για να μεταφέρουν περιουσιακά στοιχεία στο εξωτερικό.

Δύσκολα είναι και τα θέματα που αφορούν τις μεταφορές, αφού οι αεροπορικές εμπορευματικές μεταφορές μειώνονται σημαντικά, ενώ γίνεται λόγος για ευρωπαϊκά λιμάνια που είναι κλειστά σε ρωσικά πλοία. Παράλληλα, το νομικό σύστημα της Ρωσίας θεωρείται εμπόδιο για ξένες επιχειρήσεις και επενδυτές, ενώ η ανεξαρτησία της δικαιοσύνης τίθεται υπό αμφισβήτηση. Διευθυντές ξένων εταιρειών με ρωσικά υποκαταστήματα αντιμετωπίζουν το ενδεχόμενο υλάκισης έως και 10 ετών, αν παραβιάσουν τους τοπικούς κανονισμούς.

Τέλος, καταλήγει το Politico, ανεξάρτητα από τα ηθικά διλήμματα, για πολλές εταιρείες, η πραγματικότητα του επιχειρείν στη Ρωσία μπορεί να αποδειχθεί δύσκολη.