Νέα δεδομένα για τη διεθνή ναυτιλία δημιουργεί η κλιμάκωση των επιθέσεων εναντίον εμπορικών πλοίων στη Μαύρη Θάλασσα, μια περιοχή στρατηγικής σημασίας για τη μεταφορά ενεργειακών προϊόντων, αγροτικών εμπορευμάτων και πρώτων υλών. Οι πρόσφατες επιθέσεις με μη επανδρωμένα αεροσκάφη έχουν προκαλέσει σοβαρές ανησυχίες για την ασφάλεια των πληρωμάτων και τη συνέχιση της εμπορικής δραστηριότητας, ενώ η Βουλγαρία ζήτησε επισήμως από το ΝΑΤΟ την ενίσχυση της προστασίας στην περιοχή.

Σύμφωνα με πληροφορίες του Reuters της 16ης Οκτωβρίου 2026, η βουλγαρική κυβέρνηση έχει αιτηθεί την ανάπτυξη μαχητικών αεροσκαφών και συστημάτων αντιμετώπισης drones, προκειμένου να περιοριστούν οι κίνδυνοι για τη ναυσιπλοΐα και τις παράκτιες υποδομές. Η πρωτοβουλία ακολουθεί σειρά περιστατικών που έχουν πλήξει εμπορικά πλοία κοντά στις ακτές της Ρουμανίας και της Βουλγαρίας, αναδεικνύοντας τον κίνδυνο επέκτασης των συνεπειών του πολέμου στην Ουκρανία σε θαλάσσιες περιοχές που χρησιμοποιούνται από τη διεθνή εμπορική ναυτιλία.

Επιθέσεις σε δεξαμενόπλοια και αγωνία για τους ναυτικούς

Ιδιαίτερη ανησυχία προκάλεσε η επίθεση στο δεξαμενόπλοιο μεταφοράς χημικών προϊόντων Wine Trader, με σημαία Αγίου Μαρίνου, το οποίο επλήγη από drone κοντά στις ρουμανικές ακτές. Από τα δώδεκα μέλη του πληρώματος, πέντε διασώθηκαν, ενώ οι αρχές συνέχιζαν στις 16 Οκτωβρίου τις έρευνες για τον εντοπισμό επτά αγνοουμένων. Στις επιχειρήσεις συμμετείχαν εναέρια και θαλάσσια μέσα διάσωσης, με τις καιρικές συνθήκες να δυσχεραίνουν το έργο των συνεργείων.

Στο ίδιο διάστημα, το δεξαμενόπλοιο Yara J, με σημαία Κομορών, δέχθηκε επίσης επίθεση εντός των ρουμανικών χωρικών υδάτων. Δεν αναφέρθηκαν θύματα από το συγκεκριμένο περιστατικό, ενώ το πλοίο ρυμουλκήθηκε προς το λιμάνι της Κωνστάντζας. Τα περιστατικά ενισχύουν την ανησυχία ότι οι εμπορικές θαλάσσιες διαδρομές της Μαύρης Θάλασσας εκτίθενται σε ολοένα μεγαλύτερους κινδύνους, ακόμη και όταν τα πλοία δεν συμμετέχουν άμεσα σε στρατιωτικές επιχειρήσεις.

Η Βουλγαρία ζητά πρόσθετη προστασία από το ΝΑΤΟ

Η βουλγαρική κυβέρνηση προχώρησε σε επίσημο αίτημα προς τη Βορειοατλαντική Συμμαχία για την ενίσχυση των αμυντικών δυνατοτήτων στην περιοχή της Μαύρης Θάλασσας. Σύμφωνα με τον υπουργό Άμυνας της χώρας, Dimitar Stoyanov, οι πρόσφατες επιθέσεις καθιστούν αναγκαία την ανάπτυξη πρόσθετων μέσων επιτήρησης και αντιμετώπισης μη επανδρωμένων αεροσκαφών, καθώς η απειλή δεν περιορίζεται πλέον αποκλειστικά σε στρατιωτικούς στόχους.

Η Σόφια επιδιώκει παράλληλα στενότερο συντονισμό με τη Ρουμανία και την Τουρκία, οι οποίες διαδραματίζουν σημαντικό ρόλο στην ασφάλεια της Μαύρης Θάλασσας. Το αίτημα αναμένεται να απασχολήσει τις συζητήσεις μεταξύ των συμμάχων, με βασικό ζητούμενο την προστασία των εμπορικών μεταφορών και την αποτροπή νέων περιστατικών που θα μπορούσαν να επηρεάσουν τη σταθερότητα της περιοχής.

Οι επιπτώσεις στις θαλάσσιες μεταφορές

Η Μαύρη Θάλασσα αποτελεί βασικό θαλάσσιο διάδρομο για τις εξαγωγές σιτηρών, πετρελαϊκών προϊόντων και άλλων εμπορευμάτων. Οι επιθέσεις σε εμπορικά πλοία μπορούν να δημιουργήσουν πρόσθετες δυσκολίες στη λειτουργία των λιμανιών, να οδηγήσουν σε καθυστερήσεις φορτώσεων και να επηρεάσουν τον προγραμματισμό των ναυτιλιακών εταιρειών. Ακόμη και όταν οι λιμενικές εγκαταστάσεις παραμένουν λειτουργικές, η αυξημένη αβεβαιότητα μπορεί να περιορίσει τη διαθεσιμότητα πλοίων για συγκεκριμένα δρομολόγια.

Ένας από τους σημαντικότερους παράγοντες είναι το κόστος ασφάλισης πολεμικού κινδύνου, το οποίο επηρεάζεται από την επικινδυνότητα της περιοχής και τις εκτιμήσεις των ασφαλιστικών οργανισμών. Οι πλοιοκτήτες ενδέχεται να αντιμετωπίσουν αυξημένες απαιτήσεις για ασφαλιστική κάλυψη, πρόσθετα μέτρα προστασίας και αυστηρότερες διαδικασίες αξιολόγησης κινδύνου πριν από την αποδοχή νέων ναυλώσεων. Οι επιβαρύνσεις αυτές μπορούν να μεταφερθούν εν μέρει στο κόστος μεταφοράς των εμπορευμάτων.

Τι σημαίνουν οι εξελίξεις για την ελληνική ναυτιλία

Η ελληνόκτητη ναυτιλία διαθέτει σημαντική παρουσία στις διεθνείς θαλάσσιες μεταφορές, γεγονός που καθιστά τις εξελίξεις στη Μαύρη Θάλασσα ιδιαίτερα σημαντικές για τις εταιρείες που δραστηριοποιούνται σε δεξαμενόπλοια, φορτηγά πλοία και μεταφορές χύδην φορτίων. Η ασφάλεια των πληρωμάτων, η διαχείριση ασφαλιστικών κινδύνων και η επιλογή ασφαλών διαδρομών αποτελούν βασικές προτεραιότητες για κάθε πλοιοκτήτρια και διαχειρίστρια εταιρεία.

Η αυξημένη επικινδυνότητα μπορεί επίσης να επηρεάσει τις εμπορικές αποφάσεις των ναυλωτών, οι οποίοι ενδέχεται να αναζητήσουν εναλλακτικά λιμάνια ή διαφορετικούς τρόπους μεταφοράς. Ωστόσο, οι δυνατότητες αυτές δεν είναι απεριόριστες, καθώς εξαρτώνται από τη διαθεσιμότητα υποδομών, το κόστος και τις απαιτήσεις κάθε φορτίου. Για τις ελληνικές ναυτιλιακές επιχειρήσεις, η συνεχής παρακολούθηση των εξελίξεων και η προσαρμογή των επιχειρησιακών σχεδίων αποτελούν απαραίτητες προϋποθέσεις για τη διαχείριση της αβεβαιότητας.

Στο επίκεντρο η προστασία της εμπορικής ναυσιπλοΐας

Οι πρόσφατες επιθέσεις αναδεικνύουν τις δυσκολίες προστασίας της εμπορικής ναυσιπλοΐας σε περιοχές όπου οι στρατιωτικές συγκρούσεις επηρεάζουν άμεσα τις διεθνείς μεταφορές. Η χρήση drones δημιουργεί πρόσθετες προκλήσεις, καθώς τα εμπορικά πλοία δεν διαθέτουν τις δυνατότητες αεράμυνας των πολεμικών μονάδων και εξαρτώνται σε μεγάλο βαθμό από την έγκαιρη προειδοποίηση και τη συνεργασία με τις αρμόδιες αρχές.

Το ενδιαφέρον στρέφεται πλέον στις αποφάσεις του ΝΑΤΟ, στον συντονισμό των παράκτιων κρατών και στην αποτελεσματικότητα των μέτρων που θα εφαρμοστούν για την προστασία των εμπορικών πλοίων. Για τη διεθνή ναυτιλία, η διατήρηση ασφαλών θαλάσσιων διαδρομών αποτελεί κρίσιμο παράγοντα τόσο για την προστασία της ανθρώπινης ζωής όσο και για την ομαλή λειτουργία του παγκόσμιου εμπορίου.

Οι προειδοποιήσεις έρχονται μετά την δήλωση του Πολωνού πρωθυπουργού Ντόναλντ Τουσκ στο κοινοβούλιο ότι οι εκτιμήσεις των υπηρεσιών πληροφοριών υποδηλώνουν ότι η Ρωσία θα μπορούσε να εξαπολύσει επίθεση με μη επανδρωμένα αεροσκάφη ή πυραύλους σε έδαφος του ΝΑΤΟ τους επόμενους μήνες, στο πλαίσιο των προσπαθειών να αποδειχθεί ότι «το Άρθρο 5 είναι περισσότερο θεωρητικό παρά πρακτικό».

Μακρόν: Βάσιμες και τεκμηριωμένες οι προειδοποιήσεις για πιθανή ρωσική απειλή

Ο Γάλλος πρόεδρος Εμανουέλ Μακρόν χαρακτήρισε τις προειδοποιήσεις του Τουσκ «βάσιμες και τεκμηριωμένες» και την Παρασκευή κάλεσε τους ηγέτες των κομμάτων και τους υποψηφίους για τις προεδρικές εκλογές του 2027 σε έκτακτη συνάντηση στο Παρίσι για να συζητήσουν, μεταξύ άλλων, την αυξανόμενη απειλή από τη Ρωσία.

Οι φόβοι για κλιμάκωση της σύγκρουσης έρχονται καθώς η Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ συνεδριάζει στη Νέα Υόρκη και εν μέσω αυξημένων αεροπορικών επιθέσεων και από τις δύο πλευρές στη σύγκρουση Ρωσίας-Ουκρανίας. Το Κίεβο έπληξε τη Μόσχα και άλλες ρωσικές περιοχές με εκατοντάδες μη επανδρωμένα αεροσκάφη και πυραύλους τις πρώτες πρωινές ώρες της Κυριακής, σε μια από τις μεγαλύτερες αεροπορικές επιθέσεις του πολέμου.

Σε ξεχωριστές συνεντεύξεις με την εφημερίδα The Guardian σε διαφορετικές τοποθεσίες την περασμένη εβδομάδα, τρεις επικεφαλής των ευρωπαϊκών μυστικών υπηρεσιών εξέφρασαν τις απόψεις τους σχετικά με την πιθανή απειλή από τη Μόσχα.

Ο Μίχαλ Κουντέλκα, επικεφαλής της υπηρεσίας ασφαλείας BIS της Τσεχικής Δημοκρατίας, δήλωσε ότι εκτός από την αυξημένη δραστηριότητα των μη επανδρωμένων αεροσκαφών, μια μικρής κλίμακας εισβολή σε έδαφος του ΝΑΤΟ που συνορεύει με τη Ρωσία θα μπορούσε να είναι μέρος των σχεδίων του Κρεμλίνου. «Είναι πιθανό. Θα μπορούσε να περιλαμβάνει μια περιορισμένη εισβολή, μυστικές προκλήσεις, μια μαζική εκστρατεία επιρροής», είπε σε μια σπάνια συνέντευξη στα κεντρικά γραφεία του οργανισμού στην Πράγα. Είπε ότι το σενάριο θα μπορούσε να υλοποιηθεί σε «μήνες, όχι χρόνια», αλλά πρόσθεσε ότι «πολλοί άνθρωποι κάνουν ό,τι μπορούν για να βεβαιωθούν ότι αυτό δεν θα συμβεί».

Επιφυλακτικά τα κράτη της Βαλτικής στην προοπτική σοβαρής κλιμάκωσης με την Ρωσία

Αξιωματούχοι στα τρία κράτη της Βαλτικής, τα οποία συνορεύουν με ρωσικό έδαφος, ήταν πιο επιφυλακτικοί σχετικά με την προοπτική μιας εισβολής ή άλλης σοβαρής κλιμάκωσης, επικαλούμενοι τους περιορισμένους πόρους της Μόσχας στην Ουκρανία και προειδοποιώντας ότι η αύξηση της πιθανότητας μιας επίθεσης θα μπορούσε να χρησιμεύσει ως εργαλείο για το Κρεμλίνο.

«Δεν βλέπουμε σημάδια επικείμενης επίθεσης», δήλωσε ο Normunds Mežviets, γενικός διευθυντής της VDD της Λετονίας, της υπηρεσίας κρατικής ασφάλειας, σε συνέντευξη που παραχώρησε στα κεντρικά γραφεία της υπηρεσίας στη Ρίγα. Αναγνώρισε ότι υπάρχουν ενδείξεις ότι η Μόσχα προετοιμάζεται για πιο αποφασιστική δράση στην Ευρώπη, αλλά είπε ότι δεν είναι σαφές εάν τα σχέδια ήταν απλώς μέρος μιας στρατηγικής αποσταθεροποίησης.

«Παραμένει ανοιχτό το ερώτημα αν έχουν άμεσα και συγκεκριμένα σχέδια ή αν όλα αυτά αποτελούν απλώς μέρος των γενικών προσπαθειών τους να διασπείρουν τον φόβο και την αβεβαιότητα στη δυτική κοινωνία», είπε.

Οι πολιτικοί στις χώρες της Βαλτικής, οι οποίοι εδώ και πολλά χρόνια επικρίνουν τη Δυτική Ευρώπη για την υπερβολικά επιεική της στάση απέναντι στη Ρωσία, βρίσκονται τώρα στην παράξενη θέση να ζητούν από ορισμένους δυτικούς ηγέτες να υιοθετήσουν έναν πιο ήρεμο τόνο στις δημόσιες δηλώσεις τους, φοβούμενοι ότι η συζήτηση για μια επικείμενη εισβολή θα μπορούσε να έχει αρνητικές συνέπειες για τις κοινωνίες και τις οικονομίες τους.

Το Σάββατο, ο Γενικός Γραμματέας του Υπουργείου Εξωτερικών της Εσθονίας, Γιόναταν Βσέβιοφ, καταδίκασε τον «πανικό στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης» τις τελευταίες ημέρες σχετικά με μια πιθανή επίθεση. «Εάν υπάρχει λόγος να φοβάστε μια επίθεση, να είστε σίγουροι: θα το πούμε ξεκάθαρα. Μέχρι τότε, μείνετε ψύχραιμοι, συνεχίστε το έργο σας και στηρίξτε την Ουκρανία», έγραψε στο X.

Ο Μέζβιετς είπε ότι, συνολικά, είναι καλό που η Δυτική Ευρώπη έχει συνειδητοποιήσει την απειλή που θέτει η Ρωσία. «Πριν από το 2022, προειδοποιούσαμε συνεχώς τους δυτικοευρωπαίους εταίρους μας για την απειλή από τη Ρωσία, αλλά τις περισσότερες φορές οι φωνές μας δεν εισακούστηκαν. Το 2022, η προσέγγιση των εταίρων μας άλλαξε. Είπαν ότι φαίνεται ότι οι χώρες της Βαλτικής και οι Πολωνοί είχαν δίκιο», είπε.

Ούτε ο Μέζβιετς ούτε ο Κουντέλκα συζήτησαν ποιες συγκεκριμένες πληροφορίες μπορεί να είχαν ληφθεί σχετικά με τα φερόμενα σχέδια της Ρωσίας για τους επόμενους μήνες, ούτε σχολίασαν εάν η αιφνιδιαστική επίσκεψη του διευθυντή της CIA Τζον Ράτκλιφ στη Μόσχα τον περασμένο μήνα – κατά την οποία έκανε μια στάση στη Ρίγα – είχε ως στόχο, εν μέρει, να προειδοποιήσει το Κρεμλίνο για τους κινδύνους μιας επίθεσης στο ΝΑΤΟ.

Μετά από αυτήν την επίσκεψη, ο εκπρόσωπος του Κρεμλίνου Ντμίτρι Πεσκόφ απέρριψε τις φήμες για ρωσική επίθεση στο ΝΑΤΟ. «Δεν έχει καμία σχέση με την πραγματικότητα και καμία σχέση με τις προθέσεις της Ρωσικής Ομοσπονδίας», είπε.

Ωστόσο, πολλοί Ευρωπαίοι θα έχουν κατά νου τις προετοιμασίες για μια ολοκληρωτική εισβολή στην Ουκρανία το 2022, όταν Αμερικανοί αξιωματούχοι προειδοποιούσαν επανειλημμένα ότι η Ρωσία ετοιμαζόταν να εισβάλει, και το Κρεμλίνο το έχει επανειλημμένα αρνηθεί αυτό.

Καθώς ο πόλεμος πλήρους κλίμακας που ακολούθησε πλησιάζει στον πέμπτο χειμώνα του, οι προσπάθειες υπό την ηγεσία των ΗΠΑ για την ειρήνη στην Ουκρανία δείχνουν ελάχιστα σημάδια επιτυχίας, με τη Ρωσία και την Ουκρανία να εντείνουν τις επιθέσεις τους με μη επανδρωμένα αεροσκάφη και πυραύλους η μία εναντίον της άλλης. Η Ουκρανία έχει καταστρέψει μεγάλο μέρος της πετρελαϊκής υποδομής της Ρωσίας, στοχεύοντας διυλιστήρια και άλλες εγκαταστάσεις τους τελευταίους μήνες.

Η Μόσχα έχει επανειλημμένα δηλώσει ότι η παροχή όπλων, πληροφοριών και στρατιωτικών συμβούλων στην Ουκρανία καθιστά τις δυτικές χώρες που εμπλέκονται στον πόλεμο νόμιμους στόχους, αλλά μέχρι στιγμής έχει αποφύγει ενέργειες που θα μπορούσαν να προκαλέσουν μια συντονισμένη αντίδραση του ΝΑΤΟ. Αντ’ αυτού, έχει ξεκινήσει αυτό που οι δυτικοί οργανισμοί περιγράφουν ως εκστρατεία δολιοφθοράς εναντίον στόχων σε χώρες που υποστηρίζουν σθεναρά την Ουκρανία, καθώς και μεμονωμένα περιστατικά που προφανώς αποσκοπούσαν στη δοκιμή των ορίων, όπως όταν περισσότερα από δώδεκα μη επανδρωμένα αεροσκάφη, που πετούσαν άδεια, εισήλθαν στον πολωνικό εναέριο χώρο πριν από ένα χρόνο.

Ο Κουντέλκα δήλωσε ότι η τρέχουσα τακτική της Ρωσίας είναι «κλιμάκωση για αποκλιμάκωση», με το Κρεμλίνο να είναι πρόθυμο να ασκήσει πίεση στις αδυναμίες των δυτικών κοινωνιών για να μειώσει την υποστήριξή τους στην πολεμική προσπάθεια της Ουκρανίας. «Πιστεύουν ότι αν κλιμακώσουν αρκετά, οι ευρωπαϊκές χώρες θα αποφασίσουν να σταματήσουν να υποστηρίζουν την Ουκρανία», είπε.

Τις τελευταίες εβδομάδες, η κυβέρνηση Τραμπ έχει κάνει μια νέα προσπάθεια να αναβιώσει τις ειρηνευτικές συνομιλίες στην Ουκρανία. Εκτός από την επίσκεψη του Ράτκλιφ στη Μόσχα, οι Αμερικανοί απεσταλμένοι Στιβ Γουίτκοφ και Τζάρεντ Κούσνερ πραγματοποίησαν μια ακόμη επίσκεψη στη Μόσχα, καθώς και την πρώτη τους επίσκεψη στο Κίεβο. Ενώ ο Ντόναλντ Τραμπ έχει δηλώσει επανειλημμένα ότι ο Ρώσος πρόεδρος Βλαντιμίρ Πούτιν ενδιαφέρεται για μια συμφωνία, υπάρχει σκεπτικισμός στην Ευρώπη ότι το Κρεμλίνο έχει οποιοδήποτε ενδιαφέρον για διαπραγματεύσεις καλή τη πίστει.

«Δεν έχω δει κανένα σημάδι ότι η Μόσχα εξετάζει σοβαρά την πιθανότητα πραγματικών διαπραγματεύσεων», δήλωσε ο Τόμας Νίλσον, επικεφαλής των στρατιωτικών και ασφαλιστικών υπηρεσιών της Σουηδίας, σε συνέντευξη στο περιθώριο ενός συνεδρίου στη Ρίγα. «Η εκτίμησή μου είναι ότι εξακολουθούν να πιστεύουν ότι μπορούν να επιτύχουν τους στρατηγικούς τους στόχους, επομένως απλώς παίζουν το θέατρο των διαπραγματεύσεων», πρόσθεσε.

Και οι τρεις επικεφαλής των υπηρεσιών πληροφοριών και ασφάλειας δήλωσαν ότι, ό,τι και να συμβεί, η εκστρατεία δολιοφθοράς της Ρωσίας στην Ευρώπη είναι πιθανό να ενταθεί τους επόμενους μήνες. Ο Νίλσον περιέγραψε το πρόσφατο περιστατικό με ένα οπλισμένο drone στο αεροδρόμιο της Λειψίας, το οποίο οι γερμανικές αρχές απέδωσαν στις ρωσικές υπηρεσίες πληροφοριών, ως «αποφασιστική στιγμή».

«Η αποστολή ενός οπλισμένου UAV σε ένα πολυσύχναστο αεροδρόμιο στην καρδιά της Ευρώπης… Αν έχετε να κάνετε με επιθέσεις που θα μπορούσαν να οδηγήσουν σε απώλεια ζωών ή καταστροφή εξαιρετικά κρίσιμων υποδομών με τεράστιες επιπτώσεις για την κοινωνία, νομίζω ότι αυτό είναι ένα σημείο καμπής», είπε.

Ο Μέζβιετς είπε ότι η Ρωσία μετακινείται από τυχαίες επιθέσεις δολιοφθοράς και εμπρησμού, που έχουν σχεδιαστεί για να σπείρουν πανικό, σε συγκεκριμένους στόχους που σχετίζονται με τη δυτική υποστήριξη προς την Ουκρανία. «Βλέπουμε ότι επιδιώκουν να επιτεθούν στην σιδηροδρομική υποδομή της Ουκρανίας και στις υποδομές υποστήριξης. Επί του παρόντος, βλέπουμε μια στροφή προς στόχους στην αμυντική βιομηχανία», είπε. «Αν το κάνετε αυτό, το αποτέλεσμα των ψυχολογικών επιχειρήσεων επιτυγχάνεται ούτως ή άλλως, οπότε έχετε και τα δύο ταυτόχρονα», πρόσθεσε.

Ο Νίλσον είπε ότι υπάρχουν διάφοροι στόχοι πίσω από την πρόσφατη κλιμάκωση της ρωσικής δραστηριότητας δολιοφθοράς: να μειωθεί η υποστήριξη προς την Ουκρανία, να προκληθεί διαφωνία εντός του ΝΑΤΟ και να ανησυχήσει τους ευρωπαϊκούς πληθυσμούς. «Νομίζω ότι η Μόσχα θα ήθελε το ΝΑΤΟ να έχει ατελείωτες συζητήσεις σχετικά με τις διαβουλεύσεις του Άρθρου 4 χωρίς να λαμβάνει καμία συγκεκριμένη δράση», είπε.

Ο Κουντέλκα είπε ότι μια άλλη επίδραση της εκστρατείας δολιοφθοράς είναι η υπερβολική χρήση των πόρων πληροφοριών, καθώς οι αμφιβολίες συχνά επιμένουν ακόμη και όταν τα περιστατικά προκαλούνται από άλλους παράγοντες. «Τώρα κάθε πυρκαγιά ή κάθε δυσλειτουργία πρέπει να διερευνάται από τις υπηρεσίες πληροφοριών ως πιθανή τρομοκρατική επίθεση και αυτό είναι ένα θετικό αποτέλεσμα για αυτές», είπε.

Η συχνότητα των συνόδων του ΝΑΤΟ έχει ποικίλλει στα 77 χρόνια ιστορίας της Συμμαχίας, ωστόσο οι ηγέτες της συναντώνται κάθε καλοκαίρι από το 2021 και πρόκειται να συγκεντρωθούν φέτος στην τουρκική πρωτεύουσα, Άγκυρα, στις 7 και 8 Ιουλίου. Ωστόσο, ορισμένα μέλη πιέζουν για επιβράδυνση του ρυθμού, δήλωσαν στο Reuters ένας ανώτερος Ευρωπαίος αξιωματούχος και πέντε διπλωμάτες από χώρες – μέλη του ΝΑΤΟ.

Διπλωμάτης ανέφερε ότι η σύνοδος του 2027, που θα φιλοξενηθεί στην Αλβανία, πιθανότατα θα πραγματοποιηθεί το φθινόπωρο, ενώ το ΝΑΤΟ εξετάζει το ενδεχόμενο να μην πραγματοποιήσει καθόλου σύνοδο το 2028, έτος των προεδρικών εκλογών στις ΗΠΑ και τελευταίο πλήρες ημερολογιακό έτος του Τραμπ στην εξουσία.

Άλλη πηγή ανέφερε ότι ορισμένες χώρες προωθούν την ιδέα διεξαγωγής συνόδων κάθε δύο χρόνια, προσθέτοντας ότι δεν έχει ληφθεί ακόμη καμία απόφαση και ότι τον τελικό λόγο θα έχει ο γενικός γραμματέας, Μαρκ Ρούτε.

Οι πηγές μίλησαν υπό τον όρο της ανωνυμίας, καθώς πρόκειται για εσωτερικές διαβουλεύσεις του ΝΑΤΟ.

Απαντώντας σε σχετικό ερώτημα του Reuters, αξιωματούχος του ΝΑΤΟ δήλωσε: «Το ΝΑΤΟ θα συνεχίσει να πραγματοποιεί τακτικές συναντήσεις αρχηγών κρατών και κυβερνήσεων, ενώ μεταξύ των συνόδων οι σύμμαχοι θα συνεχίσουν να διαβουλεύονται, να σχεδιάζουν και να λαμβάνουν αποφάσεις για την κοινή μας ασφάλεια.»

Δύο από τις πηγές ανέφεραν τον Τραμπ ως παράγοντα, αλλά αρκετές τόνισαν ότι υπάρχουν και ευρύτερες αιτίες.

Ορισμένοι διπλωμάτες και αναλυτές υποστηρίζουν εδώ και καιρό ότι οι ετήσιες σύνοδοι δημιουργούν πίεση για εντυπωσιακά αποτελέσματα, αποσπώντας την προσοχή από τον μακροπρόθεσμο σχεδιασμό. «Καλύτερα λιγότερες σύνοδοι παρά κακές σύνοδοι», δήλωσε ένας διπλωμάτης. «Έχουμε ούτως ή άλλως πολλή δουλειά να κάνουμε και ξέρουμε τι πρέπει να γίνει.»

Άλλος ανέφερε ότι η ποιότητα των συζητήσεων και των αποφάσεων είναι το πραγματικό μέτρο της ισχύος της συμμαχίας.

Η Φίλις Μπέρι, ανώτερη συνεργάτις του Atlantic Council, έγραψε: «Η μείωση των υψηλού προφίλ συνόδων θα επέτρεπε στο ΝΑΤΟ να συνεχίσει το έργο του και να μειώσει τη δραματικότητα που έχει χαρακτηρίσει πολλές πρόσφατες διατλαντικές συναντήσεις.»

Σε άρθρο που δημοσιεύθηκε την περασμένη εβδομάδα σε think tank, σημείωσε ότι το ΝΑΤΟ πραγματοποίησε μόλις 8 συνόδους κατά τη διάρκεια του Ψυχρού Πολέμου. Περιέγραψε τις τρεις πρώτες συνόδους του Τραμπ στην πρώτη του θητεία ως «συγκρουσιακές εκδηλώσεις, κυριαρχούμενες από τα παράπονά του για τις χαμηλές αμυντικές δαπάνες των συμμάχων».

Η περσινή σύνοδος στη Χάγη επηρεάστηκε επίσης σε μεγάλο βαθμό από την απαίτηση του Τραμπ να αυξήσουν τα κράτη-μέλη του ΝΑΤΟ σημαντικά τις αμυντικές δαπάνες στο 5% του ΑΕΠ — στόχο που αποδέχθηκαν συμφωνώντας να δαπανούν 3,5% για βασική άμυνα και 1,5% για ευρύτερες επενδύσεις σχετικές με την ασφάλεια. Το γεγονός και μόνο ότι ολοκληρώθηκε χωρίς μεγάλες εντάσεις θεωρήθηκε επιτυχία.

Αφού οι σύμμαχοι του ΝΑΤΟ αρνήθηκαν να του παράσχουν την υποστήριξη που ζητούσε στον πόλεμο με το Ιράν -τον οποίο είχε ξεκινήσει χωρίς να τους συμβουλευτεί ή να τους ενημερώσει- ο Τραμπ αμφισβήτησε ανοιχτά κατά πόσο οι ΗΠΑ θα πρέπει να τηρήσουν το σύμφωνο αμοιβαίας άμυνας του ΝΑΤΟ και δήλωσε ότι εξετάζει το ενδεχόμενο αποχώρησης από τη συμμαχία.

Μήνες νωρίτερα, είχε επίσης εκφράσει αξιώσεις για τη Γροιλανδία, αυτόνομη περιοχή που ανήκει στο επίσης μέλος του ΝΑΤΟ, τη Δανία.

Του Αθανάσιου Χ. Παπανδρόπουλου 

Επίσης το καθεστώς αυτό προσωρινά δεν θα έχει όσο εμπλουτισμένο ουράνιο θέλει, θα διαθέτει όμως κινεζική πυρηνική στήριξη. Όσο για τον ιρανικό λαό θα έχει υποστεί μια συντριπτική ήττα και το μένος του κατά της Δύσης θα αυξηθεί.

Από την άλλη πλευρά, ο εκ των «νικητών» του πολέμου, μεγάλος «dealer» της Ουάσιγκτον, θα έχει πλήξει σοβαρά την Ατλαντική Συμμαχία, θα έχει υπερχρεώσει την Αμερική και οι δήθεν προστασίες του στα αραβικά Εμιράτα και αλλού θα αποτελούν ανέκδοτο. Παγκοσμίως η Αμερική θα θεωρείται μια ανεύθυνη χώρα, ο λαός της οποίας ψηφίζει και ηγέτες της πλάκας. Αν δε στην πορεία πάρει τα πάνω του και το μουσουλμανικό στοιχείο στις ΗΠΑ και την Ευρώπη ,η κατάσταση θα αποκτήσει μια κρίσιμη διάσταση για τις κοινωνικές και πολιτικές ισορροπίες στον δυτικό κόσμο.

Μήπως όμως τελικά αυτός ήταν από την πρώτη θητεία του στην προεδρία των ΗΠΑ, ο κύριος στόχος του Ντόναλντ Τραμπ; Στο πλαίσιο της αντιπαράθεσης του με την Κίνα, η οποία για την ώρα δεν λέει κουβέντα, μήπως ο Τραμπ θέλει να κάνει δώρο στον Πούτιν μια διαλυμένη Ατλαντική Συμμαχία για να απομακρύνει τη Ρωσία από τη Συμμαχία των BRIC’s;

Το σενάριο αυτό δεν είναι αποκλειστικής εμπνεύσεως του Τραμπ. Έχει έλθει στο προσκήνιο στο τέλος της δεκαετίας του 1990, όταν επί προεδρίας Μπιλ Κλίντον, κάποιοι σύμβουλοί του, βλέποντας την πιθανή διεύρυνση της Ευρωπαϊκής Ένωσης προς την πρώην κομμουνιστική Ανατολική και Κεντρική Ευρώπη, δεν απέκλεισαν μια ισχυροποίηση της Γερμανίας και πλησίασμα της τελευταίας με τη Ρωσία, εις βάρος της Αμερικής. Εκείνα τα χρόνια, τις ίδιες περίπου σκέψεις, αλλά από διαφορετική  οπτική γωνία έκανε και το τότε ανερχόμενο αστέρι της Ρωσίας, ο Βλαδίμηρος Πούτιν, ο οποίος όμως φοβόταν ότι η Γερμανία θα ήταν στην ουσία αμερικάνικος Δούρειος Ίππος για τη νέα «ρωσική αυτοκρατορία» που «οραματιζόταν».

Στη βάση αυτή της συλλογιστικής, ο Πούτιν ανέθεσε στις ρωσικές μυστικές υπηρεσίες να προσεταιριστούν στις ΗΠΑ επιχειρηματίες και πολιτικούς, πρόθυμους να ακολουθήσουν αντιευρωπαϊκές κατευθύνσεις, ενισχύοντας κυρίως εθνικιστικά κινήματα στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Ο Ντόναλντ Τραμπ, για τον οποίον η σοβιετική KGB είχε έναν πλήρη φάκελο από το 1987 όταν για πρώτη φορά είχε προσκληθεί στη Μόσχα του Γκορμπατσώφ, αποτελούσε ιδανική περίπτωση. Δικαιολογείται έτσι το μεγάλο δώρο που ο Τραμπ προσφέρει στον Πούτιν ξεκινώντας τον πόλεμο του στο Ιράν και όχι μόνον

Ο πόλεμος αυτός, ο οποίος για την ώρα μόνο ζημιές προκαλείς την παγκόσμια οικονομία και ειδικά στην Ευρώπη και αρκετές φτωχές χώρες, αποτελεί άλλοθι  για να παρατήσει η Αμερική την Ουκρανία στο έλεος της Ρωσίας, εκβιάζοντας παράλληλα και μια αποδυναμωμένη Ευρώπη.

Με αφετηρία εξάλλου τον πόλεμο αυτό, ο Τραμπ δρομολογεί την κατάργηση του ΝΑΤΟ και την πιθανή διάλυση της Ατλαντικής Συμμαχίας. Μη μου πείτε ότι τα δώρα δεν είναι κομμένα και ραμμένα στα μέτρα του Πούτιν. Με τον τελευταίο εξάλλου ο Αμερικανός πρόεδρος θέλει να μοιραστεί και την Αρκτική γι’ αυτό και απειλεί με προσάρτηση τη Γροιλανδία και με απίθανους δασμούς τη Δανία.

Πιστεύει ο Αμερικανός πρόεδρος ότι με όλα αυτά θα απομακρύνει τη Ρωσία από την Κίνα, αγνοώντας ότι η τελευταία ελέγχει ήδη το 60% των ρωσικών ενεργειακών πηγών, με συμβόλαια ενοικίασης 99 ετών.

Κατά συνέπεια, μια ρωσική απομάκρυνση από την Κίνα είναι προβληματική,  όχι όμως και  η αποστασιοποίηση της Ευρώπης, που συμφέρει και την Κίνα βέβαια, Αυτό σημαίνει ότι ο Αμερικανός πρόεδρος στην προσπάθειά του να αντιμετωπίσει την Κίνα, ξεκινά με αυτογκόλ, το οποίο θα μπορούσε να έχει υψηλό κόστος γι’ αυτόν και τις περί MAGA θεωρίες του.

Κατά τα λοιπά, με τον πόλεμό του κατά του Ιράν, ναι μεν η διεθνής οικονομία και η Ευρωπαϊκή Ένωση δέχονται ισχυρά πλήγματα, δεν συμβαίνει όμως το ίδιο και με τις φιλικές του κερδοσκοπικές εταιρίες, οι οποίες ήδη μετρούν κάποια εκατομμύρια  δολάρια κέρδη.

Όσο για τον Ισραηλινό πρωθυπουργό Μπενιαμίν Νετανιάχου, δεν θα ήθελε να τελειώσει κανένας πόλεμος, γιατί τότε θα ξεκινήσουν γι’ αυτόν αρκετά δυσάρεστες περιπέτειες με τη δικαιοσύνη της χώρας του.

Έντονα συζητείται το ενδεχόμενο δημιουργίας ενός «ευρωπαϊκού ΝΑΤΟ», καθώς ενισχύεται η αίσθηση ότι οι ΗΠΑ δεν αποτελούν πλέον μόνο εγγυητή ασφάλειας, αλλά ενδεχομένως και μέρος του προβλήματος.

Ο Ντόναλντ Τραμπ έχει απειλήσει επανειλημμένα με αποχώρηση των ΗΠΑ από το ΝΑΤΟ. Την Τετάρτη το έκανε ξανά, εκφράζοντας την απογοήτευσή του που τα ευρωπαϊκά κράτη αρνήθηκαν να συμμετάσχουν στον πόλεμο που η χώρα του διεξάγει με το Ισραήλ κατά του Ιράν. «Σκέφτομαι σοβαρά να αποσύρω τις ΗΠΑ από το ΝΑΤΟ», είπε στην Telegraph. Είχαν προηγηθεί άλλες τρεις φορές που ο Τραμπ επέκρινε το ΝΑΤΟ και απείλησε με αποχώρηση.

Όπως είναι φυσικό, οι αμφιβολίες για το αν οι Ηνωμένες Πολιτείες θα σπεύσουν να υπερασπιστούν τους συμμάχους τους στο ΝΑΤΟ εντείνουν την ανησυχία στην Ευρώπη, οδηγώντας όλο και περισσότερες χώρες να εξετάζουν το ενδεχόμενο μιας συμμαχίας χωρίς την Ουάσινγκτον. «Όμως όσο περισσότερο απαξιώνει το ΝΑΤΟ και απειλεί να το εγκαταλείψει, τόσο περισσότερο το αποδυναμώνει», συμπεραίνουν οι «New York Times», μιλώντας με βετεράνους αξιωματούχους σε ΗΠΑ και Ευρώπη.

Η συμμαχία, που δημιουργήθηκε μετά τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο ως δύναμη αποτροπής απέναντι στη Σοβιετική Ενωση με στόχο να διατηρήσει την ειρήνη στην Ευρώπη, βρίσκεται σε κρίση, με ορισμένους να αμφισβητούν τη δυνατότητα επιβίωσή της.

Ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή έφερε στην επιφάνεια τις ήδη υπάρχουσες αμφιβολίες για τη δέσμευση των ΗΠΑ απέναντι στη συμμαχία, παρατηρεί ο Ιβο Ντάαλντερ, πρώην πρέσβης των ΗΠΑ στο ΝΑΤΟ.

«Είναι δύσκολο για οποιαδήποτε ευρωπαϊκή χώρα να εμπιστευθεί πλέον τις ΗΠΑ πως θα σπεύσουν να τη υπερασπιστούν» σε περίπτωση ανάγκης, είπε Αμερικανός διπλωμάτης.

Στην ομιλία του, ο Ντόναλντ Τραμπ δεν έκανε καμία αναφορά στο ΝΑΤΟ, γεγονός που ανακούφισε τους συμμάχους.

Ωστόσο, ανώτερος Ευρωπαίος αξιωματούχος εκτίμησε ότι οι περισσότεροι Ευρωπαίοι δεν πιστεύουν πλέον πως το Άρθρο 5 -η δέσμευση του ΝΑΤΟ για συλλογική άμυνα – έχει πραγματική ισχύ. Οι ΗΠΑ φαίνεται πλέον να αποτελούν μέρος του προβλήματος της διεθνούς αστάθειας, σχολίασε ο αξιωματούχος, μιλώντας ανώνυμαστην αμερικανική εφημερίδα. Οι ΗΠΑ δεν θεωρούνται πλέον μέρος της λύσης, ούτε εγγυήτριες ασφαλείας.

Μιλώντας την Πέμπτη στη Σεούλ, ο Εμανουέλ Μακρόν ήταν ξεκάθαρος: ο Τραμπ υπονομεύει το ΝΑΤΟ με τις επαναλαμβανόμενες απειλές αποχώρησης.

Την περασμένη εβδομάδα, ο υπουργός Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο, αντανακλώντας τη δυσαρέσκεια του Τραμπ προς τους Ευρωπαίους συμμάχους, προειδοποίησε ότι οι σχέσεις με το ΝΑΤΟ θα πρέπει να επανεξεταστούν μετά τη λήξη του πολέμου με το Ιράν. «Χωρίς τις ΗΠΑ δεν υπάρχει ΝΑΤΟ», δήλωσε ο Ρούμπιο. «Μια συμμαχία πρέπει να είναι αμοιβαία επωφελής. Δεν μπορεί να είναι μονόδρομος. Ας ελπίσουμε ότι μπορούμε να το διορθώσουμε».

Το «ευρωπαϊκό ΝΑΤΟ»

Οι Ηνωμένες Πολιτείες αποτελούν τη ραχοκοκαλιά της συμμαχίας επειδή έτσι σχεδιάστηκε στην Ουάσιγκτον, όμως η Ευρώπη δεν είναι ανήμπορη και αυξάνει σημαντικά τις αμυντικές της δαπάνες, εν μέρει εξαιτίας της ρωσικής εισβολής στην Ουκρανία και εν μέρει εξαιτίας των πιέσεων του Τραμπ.

Ακόμη και αν η Ουάσιγκτον αποσύρει τους 70.000 Αμερικανούς στρατιώτες που βρίσκονται στην Ευρώπη, ένα «ευρωπαϊκό ΝΑΤΟ» θα ήταν εφικτό, λένε ανώτεροι Ευρωπαίοι αξιωματούχοι. Το σύστημα διοίκησης και οι υποδομές του ΝΑΤΟ παραμένουν, και οι Ευρωπαίοι θα μπορούσαν να καλύψουν τις περισσότερες θέσεις. Υπάρχουν ήδη μελέτες για το τι θα χρειαστεί η Ευρώπη ώστε να συμπληρώσουν το κενό που θα άφηναν πίσω τους οι ΗΠΑ.

Μία από αυτές τις μελέτες, του International Institute for Strategic Studies, τοποθετούσε το κόστος σε περίπου ένα τρισεκατομμύριο δολάρια σε βάθος 25ετίας. Το think tank Bruegel, σε συνεργασία με το ινστιτούτο Kiel για την Παγκόσμια Οικονομία, υπολόγισε ότι η Ευρώπη θα χρειαστεί 300.000 επιπλέον στρατιώτες και αύξηση των αμυντικών δαπανών κατά τουλάχιστον 290 δισ. δολάρια ετησίως βραχυπρόθεσμα, ώστε να είναι σε θέσει να αντιμετωπίσει με επάρκεια τη ρωσική επιθετικότητα.

Στο μεταξύ, αξιωματούχοι του Τραμπ επιμένουν ότι οι Ευρωπαίοι θα πρέπει να αναλάβουν τη συμβατική άμυνα και η Ουάσιγκτον να συνεχίσει να παρέχει την «πυρηνική ομπρέλα».

Ο χρονικός ορίζοντας για αυτό το σχέδιο, όπως συγκλίνουν αρκετές εκτιμήσεις, είναι το 2029.

Επίσης, συζητείται η ανάγκη για ευρωπαϊκή πυρηνική ομπρέλα, με χώρες όπως η Βρετανία και η Γαλλία να αναζητούν τρόπους να ενισχύσουν τη δική τους πυρηνική ικανότητα, ώστε να μειώσουν την εξάρτησή τους από τις ΗΠΑ.

Η αίσθηση ανάγκης για μεγαλύτερη ευρωπαϊκή αυτονομία ενισχύθηκε από την απόφαση του Τραμπ να βομβαρδίσει το Ιράν χωρίς διαβούλευση ζητώντας βοήθεια εκ των υστέρων, κάτι που ενίσχυσε την αίσθηση ότι οι ΗΠΑ δεν μπορούν να εγγυηθούν την ασφάλεια της Ευρώπης, ενώ η «γηραιά ήπειρος» αναζητά όλο και περισσότερο τη δική της αυτονομία.

Η αποχώρηση των Ηνωμένων Πολιτειών από το ΝΑΤΟ θα μπορούσε να είναι καταστροφική για τις ίδιες, όπως προειδοποιούν Αμερικανοί διπλωμάτες, ενώ άλλοι τονίζουν ότι η αποδυνάμωση του ΝΑΤΟ θα ήταν «δώρο» για τη Ρωσία στρατηγικά – κάτι που οι ΗΠΑ δεν μπορούν να επιτρέψουν.

Η αμερικανική επιχείρηση για τη σύλληψη του Νικολάς Μαδούρο αυτόν τον μήνα, σε συνδυασμό με την κλιμακούμενη ρητορική της κυβέρνησης Τραμπ περί ενδεχόμενης χρήσης στρατιωτικής ισχύος για τον έλεγχο της Γροιλανδίας, ανάγκασε τους Ευρωπαίους ηγέτες να διαμορφώσουν γρήγορα μια κοινή στρατηγική. Στόχος τους είναι να καταδείξουν ότι η Ευρώπη και το ΝΑΤΟ έχουν υπό έλεγχο την ασφάλεια της περιοχής, υπονομεύοντας το επιχείρημα Τραμπ υπέρ της προσάρτησης της Γροιλανδίας.

Ο Γερμανός υπουργός Εξωτερικών Γιόχαν Βάντεφουλ θα συναντηθεί αυτή την εβδομάδα με τον Αμερικανό υπουργό Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο, με αντικείμενο, μεταξύ άλλων, τη Γροιλανδία και τον ρόλο που μπορεί να διαδραματίσει το ΝΑΤΟ στη σταθερότητα της περιοχής. «Καθώς η ασφάλεια στην Αρκτική αποκτά ολοένα και μεγαλύτερη σημασία, θέλω να συζητήσω πώς μπορούμε να αναλάβουμε καλύτερα αυτή την ευθύνη στο πλαίσιο του ΝΑΤΟ — υπό το πρίσμα παλαιών και νέων ανταγωνισμών με τη Ρωσία και την Κίνα», δήλωσε ο Βάντεφουλ.

Παρότι ο Τραμπ εδώ και χρόνια εκφράζει σκέψεις για ενσωμάτωση της Γροιλανδίας στις ΗΠΑ για λόγους εθνικής ασφάλειας, το ενδιαφέρον του εντάθηκε μετά την αμερικανική επιχείρηση κατά του προέδρου της Βενεζουέλας Νικολάς Μαδούρο. Η εξέλιξη αυτή ενίσχυσε τις ανησυχίες των συμμάχων για την προθυμία του να χρησιμοποιήσει στρατιωτική ισχύ για την επίτευξη στόχων εξωτερικής πολιτικής.

Μιλώντας για τη Γροιλανδία την Παρασκευή, ο Τραμπ δήλωσε: «Θα ήθελα να κάνουμε μια συμφωνία, με τον εύκολο τρόπο. Αν όμως δεν γίνει εύκολα, θα γίνει με τον δύσκολο τρόπο».

Η Γερμανία προτίθεται να προτείνει τη δημιουργία αποστολής του ΝΑΤΟ με την ονομασία «Arctic Sentry» για την ασφάλεια της περιοχής, με πρότυπο την αποστολή «Baltic Sentry» που ξεκίνησε πέρυσι για την προστασία κρίσιμων υποδομών στη Βαλτική Θάλασσα.

Η προσέγγιση Στάρμερ βασίζεται στην πεποίθηση ότι η Βρετανία και η Ευρώπη εξυπηρετούνται καλύτερα αν πείσουν τον Τραμπ για τη γεωπολιτική τους αξία προς τις ΗΠΑ, από τον πόλεμο της Ρωσίας στην Ουκρανία έως την ασφάλεια κοντά στην αμερικανική επικράτεια. Η στάση αυτή διαφοροποιείται από πιο δημόσια επικριτικές φωνές, όπως της Γαλλίας, που προειδοποίησε αυτή την εβδομάδα για απειλές αμερικανικού εξαναγκασμού.

Προς το παρόν, η Δανία ελπίζει ότι μια διπλωματική επίσκεψη στην Ουάσινγκτον την επόμενη εβδομάδα θα μετριάσει τις εντάσεις. Οι υπουργοί Εξωτερικών της Δανίας και της Γροιλανδίας, Λαρς Λόκε Ράσμουσεν και Βίβιαν Μότσφελντ, σκοπεύουν να αντικρούσουν, όπως λένε, επίμονες ανακρίβειες και διογκωμένες εκτιμήσεις ασφαλείας που τροφοδοτούν τη συζήτηση.

Παρότι ο Τραμπ δεν έχει αποκλείσει τη χρήση στρατιωτικής ισχύος για την απόκτηση της Γροιλανδίας, ο Ρούμπιο δήλωσε πρόσφατα ότι ο στόχος είναι η αγορά του νησιού και όχι μια στρατιωτική επέμβαση που θα δοκίμαζε το μέλλον του ΝΑΤΟ. «Τα νόμιμα συμφέροντα όλων των συμμάχων του ΝΑΤΟ, αλλά και των κατοίκων της περιοχής, πρέπει να βρίσκονται στο επίκεντρο», δήλωσε ο Βάντεφουλ. «Αυτό ισχύει και για τη Γροιλανδία και τον λαό της».

Η απειλή που αποτελεί η Ρωσία, οι αμυντικές δαπάνες, οι αμυντικές ικανότητες της Ευρώπης καθώς και η περαιτέρω υποστήριξη της Ουκρανίας αναμένεται να βρεθούν στο επίκεντρο της σημερινής συνεδρίασης των υπουργών Άμυνας του ΝΑΤΟ και της ΕΕ.

Κατά τη συνάντησή του με τον πρόεδρο της Φινλανδίας Αλεξάντερ Στουμπ στον Λευκό Οίκο, ο Τραμπ επέκρινε έντονα την Ισπανία για μη τήρηση των δεσμεύσεων της έναντι των Συμμάχων.

«Όπως γνωρίζετε, ζήτησα να δαπανήσουν 5%, όχι 2%. Πολλοί θεώρησαν πως δεν επρόκειτο να γίνει. Αλλά έγινε, σχεδόν από όλους. Είχαμε κάποιον που υστέρησε, την Ισπανία (…) Δεν έχουν καμία δικαιολογία να μην το κάνουν, αλλά εντάξει. Ίσως να έπρεπε να τους πετάξουν έξω από το ΝΑΤΟ, ειλικρινά», δήλωσε ο Αμερικανός πρόεδρος.

Η συμμαχία παρουσίασε το ταμείο το καλοκαίρι του 2022, μήνες μετά τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία, υποσχόμενη να επενδύσει σε τεχνολογίες που θα ενισχύσουν την άμυνά της. Το ταμείο υποστηρίζεται από 24 από τα 32 κράτη μέλη του ΝΑΤΟ, συμπεριλαμβανομένης της Φινλανδίας και της Σουηδίας, που εντάχθηκαν στη συμμαχία νωρίτερα αυτό το έτος.

Την Τρίτη, το Ταμείο Καινοτομίας του NATO (NIF) επιβεβαίωσε ότι είχε επενδύσει άμεσα σε τέσσερις ευρωπαϊκές εταιρείες τεχνολογίας, οι οποίες, όπως είπε, θα βοηθήσουν στην αντιμετώπιση των προκλήσεων στην άμυνα, την ασφάλεια και την ανθεκτικότητα.

«Η δυνατότητα πρόσβασης σε στρατηγικές τεχνολογίες είναι το κλειδί για τη διασφάλιση ενός ασφαλούς και ευημερούντος μέλλοντος για το ένα δισεκατομμύριο πολίτες της συμμαχίας», δήλωσε ο Andrea Traversone, διαχειριστής εταίρος του ταμείου.