Ακόμη πιο εντυπωσιακή είναι η πρόβλεψη για τη μεσοπρόθεσμη πορεία, καθώς οι αναλυτές εκτιμούν ότι έως τα τέλη του 2027 το ελληνικό spread θα διαμορφωθεί χαμηλότερα από εκείνα της Ιταλίας και της Γαλλίας, κοντά στις 60 μονάδες βάσης. Η εξέλιξη αυτή αντικατοπτρίζει τη σημαντική πρόοδο στα δημόσια οικονομικά και την ενίσχυση της αξιοπιστίας της ελληνικής οικονομίας στις διεθνείς αγορές.

Παρά τη γενικότερη αποκλιμάκωση των spreads στην Ευρωζώνη μετά τις αναταράξεις των τελευταίων ετών, αυτά εξακολουθούν να παραμένουν σε σχετικά υψηλά επίπεδα, κυρίως λόγω γεωπολιτικών κινδύνων. Οι εντάσεις στη Μέση Ανατολή και οι ανησυχίες για τις επιπτώσεις στα δημόσια οικονομικά έχουν επηρεάσει ιδιαίτερα τις χώρες με υψηλό χρέος, οδηγώντας σε μεγαλύτερη μεταβλητότητα στα ομόλογά τους.

Σύμφωνα με το βασικό σενάριο της Capital Economics, η κατάσταση αναμένεται να βελτιωθεί σταδιακά. Η πιθανή αποκλιμάκωση της κρίσης και η πτώση των τιμών ενέργειας θα συμβάλουν σε περαιτέρω μείωση των spreads εντός του 2026, ακόμη και αν οι τιμές δεν επιστρέψουν πλήρως στα προ κρίσης επίπεδα. Οι αναλυτές εκτιμούν ότι ο δημοσιονομικός αντίκτυπος θα παραμείνει διαχειρίσιμος σε βάθος χρόνου.

Αντίθετα, πιο επιβαρυμένη εμφανίζεται η εικόνα για άλλες μεγάλες οικονομίες της Ευρωζώνης. Η Ιταλία και η Γαλλία αναμένεται να αντιμετωπίσουν αυξημένες πιέσεις στα spreads τους, λόγω των διαρθρωτικών προκλήσεων που εξακολουθούν να χαρακτηρίζουν τα δημόσια οικονομικά τους. Στην Ιταλία, το υψηλό επίπεδο χρέους παραμένει βασικός παράγοντας κινδύνου, καθώς το κόστος εξυπηρέτησής του εκτιμάται ότι θα συνεχίσει να υπερβαίνει τον ρυθμό ανάπτυξης της οικονομίας.

Στην περίπτωση της Γαλλίας, αν και το χρέος ως ποσοστό του ΑΕΠ είναι χαμηλότερο σε σύγκριση με την Ιταλία, το υψηλό δημοσιονομικό έλλειμμα –άνω του 5% του ΑΕΠ– σε συνδυασμό με την πολιτική αβεβαιότητα, περιορίζει τις δυνατότητες άμεσης προσαρμογής. Οι εξελίξεις στο πολιτικό σκηνικό, τόσο στη Γαλλία όσο και στην Ιταλία, αποτελούν κρίσιμο παράγοντα για τη μελλοντική πορεία των αγορών ομολόγων.

Η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα παραμένει επίσης στο επίκεντρο των εξελίξεων, καθώς μια ενδεχόμενη κλιμάκωση των γεωπολιτικών εντάσεων θα μπορούσε να οδηγήσει σε αυστηρότερη νομισματική πολιτική. Σε ένα τέτοιο δυσμενές σενάριο, το κόστος δανεισμού για τα κράτη της Ευρωζώνης θα αυξανόταν, επηρεάζοντας αρνητικά τις αγορές.

Ωστόσο, η συνολική εικόνα για την Ελλάδα παραμένει θετική. Η βελτίωση των δημοσιονομικών μεγεθών, η ενίσχυση της ανάπτυξης και η αυξημένη εμπιστοσύνη των επενδυτών δημιουργούν τις προϋποθέσεις για περαιτέρω αποκλιμάκωση του κόστους δανεισμού, φέρνοντας τη χώρα σε πιο ισχυρή θέση σε σχέση με άλλες οικονομίες του ευρωπαϊκού Νότου.

Παράλληλα, θετικές προοπτικές διακρίνει η Capital Economics και για την Ισπανία και την Πορτογαλία, χώρες που επίσης έχουν βελτιώσει τη δημοσιονομική τους εικόνα τα τελευταία χρόνια. Η σύγκλιση των οικονομιών της περιφέρειας με τον ευρωπαϊκό πυρήνα φαίνεται να επιταχύνεται, ενισχύοντας τη σταθερότητα της Ευρωζώνης συνολικά.

Σκοπός της επανέκδοσης είναι η ικανοποίηση της επενδυτικής ζήτησης και ταυτόχρονα η διευκόλυνση της λειτουργίας της δευτερογενούς αγοράς ομολόγων.

Το ποσό που θα δημοπρατηθεί θα είναι έως 250 εκατομμύρια ευρώ και η ημερομηνία διακανονισμού (settlement) θα είναι η Τετάρτη 22 Απριλίου 2026 (Τ+5).

Στο κλείσιμο της προηγούμενης εβδομάδας η απόδοση του 10ετούς ομολόγου κυμαινόταν στο 3,75%. Το περιθώριο έναντι του αντίστοιχου γερμανικού τίτλου, η απόδοση του οποίου βρίσκεται στο 3,05%, διαμορφώνεται στο 0,70%.

Σε γενικές γραμμές τα ελληνικά ομόλογα έχουν επιδείξει αξιοσημείωτη ανθεκτικότητα παρά τις έντονες πιέσεις και τη μεταβλητότητα που προκάλεσε η έναρξη των πολεμικών συγκρούσεων στο Ιράν στα τέλη Φεβρουαρίου 2026. Ωστόσο, η απόδοση του 10ετούς ομολόγου αυξήθηκε κατά περίπου 44 μονάδες βάσης (0,44%) μέσα σε ένα μήνα, φτάνοντας το 3,79% στις αρχές Απριλίου, από 3,35% που ήταν στις αρχές Μαρτίου. Παράλληλα, το περιθώριο (spread) έναντι του γερμανικού 10ετούς ομολόγου (Bund) διευρύνθηκε ελαφρώς στις 76 μονάδες βάσης (0,76%) (από τις ~50-60 μ.β. πριν την κρίση). Αν και παραδοσιακά τα ομόλογα λειτουργούν ως «ασφαλές καταφύγιο», ο πόλεμος στο Ιράν προκάλεσε αρχικά πτώση τιμών (και άνοδο αποδόσεων) λόγω των φόβων για πληθωρισμό από την άνοδο των τιμών ενέργειας.

Στη σημερινή δημοπρασία θα συμμετάσχουν μόνον Βασικοί Διαπραγματευτές σύμφωνα με τη διαδικασία που προβλέπεται από τον Κανονισμό Λειτουργίας τους, όπως ισχύει από 1/4/2026, με υποβολή μέσω της ΗΔΑΤ, αποκλειστικά μέχρι 5 ανταγωνιστικών προσφορών έκαστος, που θα πρέπει να υποβληθούν έως τις 12:00 τοπική ώρα, της 15ης Απριλίου 2026.

Οι ανταγωνιστικές προσφορές θα ικανοποιούνται διαδοχικά στις ζητούμενες τιμές μέχρι την κάλυψη του ύψους του δημοπρατούμενου ποσού.

Μόνο ανταγωνιστικές προσφορές θα γίνουν αποδεκτές στη δημοπρασία.

Η εν λόγω δημοπρασία θα ληφθεί υπόψη για την αξιολόγηση των Β.Δ.

Για τα Ομόλογα δε θα δοθεί καμία προμήθεια.

Η χώρα άντλησε ποσό-ρεκόρ 15 δισ. λιρών (20,3 δισ. δολάρια) μέσω κοινοπρακτικής έκδοσης ομολόγων λήξης 2036, η οποία συγκέντρωσε προσφορές ύψους 148 δισ. λιρών — το υψηλότερο επίπεδο που έχει καταγραφεί, σύμφωνα με στοιχεία του Bloomberg. Τα ομόλογα προσφέρουν απόδοση 4,9158%, όπως ανακοίνωσε το UK Debt Management Office, επίπεδο που αποτελεί το υψηλότερο για 10ετή τίτλο από το 2008.

Οι αποδόσεις συνήθως ενισχύονται σε περιόδους αυξημένων πληθωριστικών πιέσεων και έχουν κινηθεί ανοδικά μετά την έναρξη του πολέμου μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν στα τέλη Φεβρουαρίου. Τον περασμένο μήνα, οι αποδόσεις των 10ετών gilts ξεπέρασαν το 5% για πρώτη φορά από το 2008, ωστόσο ενδέχεται να αποκλιμακωθούν εάν η δίμηνη εκεχειρία εξελιχθεί σε μόνιμη συμφωνία, οδηγώντας σε ράλι στις παγκόσμιες αγορές.

Η Τρίτη αποτέλεσε μία από τις πιο δραστήριες ημέρες για την ευρωπαϊκή αγορά δημοσίου χρέους μέσω κοινοπρακτικών εκδόσεων, καταγράφοντας την έκτη υψηλότερη δραστηριότητα όλων των εποχών. Μεταξύ άλλων, η Cooperatieve Rabobank UA προσέλκυσε προσφορές σχεδόν εξαπλάσιες της έκδοσης Additional Tier 1 ύψους 750 εκατ. ευρώ, ενώ η Mitsubishi UFJ Financial Group συγκέντρωσε ζήτηση άνω του δεκαπλάσιου για ομόλογα οκταετούς διάρκειας ύψους 500 εκατ. ευρώ.

Η ισχυρή ζήτηση, τόσο για κρατικά όσο και για εταιρικά ομόλογα, αντανακλά το γεγονός ότι οι μέσες αποδόσεις των υψηλής πιστοληπτικής διαβάθμισης τίτλων σε ευρώ έχουν φτάσει το 3,65%, σημαντικά υψηλότερα από τον μέσο όρο 3,17% των τελευταίων 12 μηνών, σύμφωνα με σχετικό δείκτη του Bloomberg. Οι αποδόσεις κορυφώθηκαν στο 3,82% στα τέλη Μαρτίου, στο υψηλότερο επίπεδο από τον Ιούλιο του 2024.

Τα βρετανικά ομόλογα συγκαταλέγονταν μεταξύ των αγορών που δέχθηκαν τις μεγαλύτερες πιέσεις τον περασμένο μήνα. Παρά την πρόσφατη αποκλιμάκωση, οι αποδόσεις των 10ετών τίτλων παραμένουν περίπου 60 μονάδες βάσης υψηλότερα σε σχέση με το επίπεδο προ της σύγκρουσης, όταν διαμορφώνονταν στο 4,23%.

Η αυξημένη μεταβλητότητα των τελευταίων εβδομάδων έχει διαταράξει τη ροή εκδόσεων χρέους διεθνώς, με τις νέες εκδόσεις να συνοδεύονται από μεγαλύτερα «premium» για να αντισταθμιστούν οι αυξημένοι κίνδυνοι που αντιλαμβάνονται οι επενδυτές.

Ωστόσο, η UBS υπενθύμισε στους επενδυτές ότι οι κίνδυνοι που περιβάλλουν την εκεχειρία παραμένουν, επισημαίνοντας πέντε συγκεκριμένα σημεία.

Τα περισσότερα από αυτά αφορούν το γεγονός ότι η ροή μέσω των Στενών δε θα επιστρέψει αμέσως στα προπολεμικά επίπεδα.

Πρώτον, πολλά πλοία έχουν απλώς εγκαταλείψει την περιοχή και χρειάζονται χρόνο για να επιστρέψουν.

Δεύτερον, η εκεχειρία έχει οριστεί να διαρκέσει μόνο δύο εβδομάδες και όσο πλησιάζει αυτή η προθεσμία, τόσο περισσότερο οι ναυτιλιακές εταιρείες θα διστάζουν να στείλουν τα δεξαμενόπλοιά τους μέσω των Στενών.

Τρίτον, δεν υπάρχει εγγύηση ότι το Ιράν και το στρατιωτικό του προσωπικό θα τηρήσουν τη συμφωνία, είτε όσον αφορά την εκεχειρία είτε τη διατήρηση των ανοιχτών Στενών. Το Ιράν φάνηκε να εμποδίζει και πάλι τη διέλευση από τα Στενά, δηλώνοντας ότι θεωρούσε την επίθεση του Ισραήλ στο Λίβανο ως παραβίαση της συμφωνίας κατάπαυσης του πυρός. Καθώς οι αγορές πλησίαζαν στο κλείσιμο, ο Μοχάμαντ Μπαγκέρ Γκαλιμπάφ, πρόεδρος του ιρανικού κοινοβουλίου, δήλωσε ότι η συμφωνία κατάπαυσης του πυρός είχε παραβιαστεί.

Τέταρτον, η UBS ανέφερε ότι δεν είναι επίσης σαφές ποιος θα ελέγχει τα Στενά στο μέλλον, αν οι ΗΠΑ θα έχουν κάποιο συμφέρον σε αυτό, ή αν το Ιράν θα επιβάλλει διόδια για τη διέλευση. Αυτά τα ζητήματα θα μπορούσαν να οδηγήσουν σε αδιέξοδο στις διαπραγματεύσεις.

Τέλος, οι πυρηνικές φιλοδοξίες του Ιράν, οι κυρώσεις και οι εγγυήσεις ασφάλειας από τις ΗΠΑ είναι πιθανό να αποτελέσουν σημεία τριβής στις διαπραγματεύσεις, ανέφερε η UBS.

Η τράπεζα υποστήριξε ότι ενώ οι μακροπρόθεσμοι επενδυτές θα πρέπει να παραμείνουν σταθεροί, οι βραχυπρόθεσμοι επενδυτές θα μπορούσαν να στραφούν σε συγκεκριμένους τομείς της αμερικανικής αγοράς, καθώς και στην Ελβετία και σε ορισμένες αναδυόμενες αγορές.

Κάτω από την επιφάνεια της ευρύτερης αγοράς, ανέφερε ότι υπάρχουν ευκαιρίες σε μετοχές αμερικανικών επιχειρήσεων κοινής ωφέλειας, βιομηχανικών εταιρειών και εταιρειών υγειονομικής περίθαλψης.

Εκτός από τις μετοχές, η τράπεζα ανέφερε ότι οι επενδυτές θα πρέπει να στραφούν σε ομόλογα υψηλής ποιότητας βραχυπρόθεσμης και μεσοπρόθεσμης διάρκειας, καθώς ενδέχεται να ωφεληθούν από μελλοντικές μειώσεις των επιτοκίων. Οι αναλυτές της τράπεζας προτιμούν επίσης το χρυσό, το οποίο πιστεύουν ότι έχει περιθώριο ανόδου 23% από τα τρέχοντα επίπεδα.

«Οι τιμές του χρυσού παραμένουν αρκετά χαμηλότερες από ό,τι ήταν στην αρχή της σύγκρουσης», ανέφερε η UBS. «Μεσοπρόθεσμα, εάν η αγορά στραφεί προς την αποτίμηση περιορισμένου κινδύνου αυξήσεων επιτοκίων, ενώ οι γεωπολιτικοί και δημοσιονομικοί κίνδυνοι παραμένουν υψηλοί, αναμένουμε ότι οι τιμές του χρυσού θα αυξηθούν ξανά. Έχουμε τιμή-στόχο τα 5.900 δολάρια ανά ουγγιά έως το τέλος του έτους και θεωρούμε το πολύτιμο μέταλλο ως μια πολύτιμη αντιστάθμιση κινδύνου για το χαρτοφυλάκιο», συμπλήρωσαν, σύμφωνα με το Business Insider.

Η απόδοση του 10ετούς κρατικού ομολόγου αναφοράς έχει τη δυνατότητα να εξέλθει από το στενό εύρος διακύμανσης των τελευταίων μηνών και να κινηθεί προς το 2% ή και υψηλότερα εντός του έτους, από περίπου 1,8% σήμερα, σύμφωνα με ορισμένους αναλυτές. Την ίδια ώρα, η διαφορά απόδοσης μεταξύ των 5ετών και 30ετών τίτλων —δείκτης των πληθωριστικών προσδοκιών και των πιέσεων προσφοράς— έχει διευρυνθεί στο μεγαλύτερο επίπεδο των τελευταίων περίπου τεσσάρων ετών και ενδέχεται να αυξηθεί περαιτέρω.

Το κλίμα στη μεγαλύτερη αγορά χρέους των αναδυόμενων οικονομιών έχει μεταστραφεί μετά από μια σειρά θετικών στοιχείων, από την απροσδόκητη ανάκαμψη της ανάπτυξης έως τη μείωση της πτώσης των τιμών παραγωγού, γεγονός που αμφισβητεί το αφήγημα του αποπληθωρισμού που κυριαρχούσε τα προηγούμενα χρόνια. Καθώς οι οικονομίες παγκοσμίως προσαρμόζονται στη νέα πραγματικότητα των υψηλών τιμών πετρελαίου λόγω του πολέμου με το Ιράν, ορισμένοι αναλυτές εκτιμούν ότι η άνοδος των κινεζικών αποδόσεων θα μπορούσε να έχει επιπτώσεις και στις αγορές ομολόγων των αναδυόμενων χωρών.

«Το trade του αποπληθωρισμού έχει φτάσει σε σημείο καμπής», δήλωσε η Λιν Σονγκ, οικονομολόγος στην ING Bank. «Δεν είναι φυσιολογικό για μια οικονομία που αναμένεται να αναπτύσσεται γύρω στο 4% την επόμενη δεκαετία να έχει αποδόσεις 10ετών ομολόγων κάτω από το 2%».

Ορισμένες εγχώριες χρηματιστηριακές εταιρείες εμφανίζονται ακόμη πιο επιθετικές στις προβλέψεις τους για την άνοδο των αποδόσεων. Η Kaiyuan Securities, για παράδειγμα, εκτιμά ότι η απόδοση αναφοράς θα επιστρέψει σε εύρος 2%–3% αργότερα μέσα στο έτος, καθώς ο πληθωρισμός ενισχύεται.

Τα σημάδια ανατιμολόγησης εντάθηκαν τον περασμένο μήνα, όταν η απόδοση του 30ετούς τίτλου, που είναι πιο ευαίσθητη στον πληθωρισμό, άγγιξε προσωρινά το υψηλότερο επίπεδο από τον Σεπτέμβριο του 2024, μετά από στοιχεία που έδειξαν άνοδο των τιμών καταναλωτή, επιβράδυνση της αποπληθωριστικής τάσης στις τιμές παραγωγού, καθώς και ενίσχυση των εξαγωγών και των λιανικών πωλήσεων. Παράλληλα, η αγορά swaps επιτοκίων της Κίνας καταγράφει μείωση των προσδοκιών για περαιτέρω χαλάρωση πολιτικής από τη Λαϊκή Τράπεζα της Κίνας.

Η βελτιωμένη προοπτική για τη δεύτερη μεγαλύτερη οικονομία του κόσμου ώθησε μεγάλες διεθνείς τράπεζες, όπως η Goldman Sachs και η Australia & New Zealand Banking Group, να αποσύρουν ή να περιορίσουν τις προβλέψεις τους για μείωση επιτοκίων από την PBOC φέτος. Ορισμένες εξ αυτών αναθεώρησαν προς τα πάνω και τις εκτιμήσεις για τον πληθωρισμό στην Κίνα, μετά το σοκ στις τιμές πετρελαίου, που προκάλεσε η σύγκρουση στη Μέση Ανατολή.

Η μεταστροφή δεν περιορίζεται στην Κίνα, καθώς η μέση απόδοση των ομολόγων σε τοπικό νόμισμα στις αναδυόμενες αγορές ανήλθε τον Μάρτιο στο υψηλότερο επίπεδο σχεδόν δύο ετών. Οι χώρες που εισάγουν ενέργεια κατέγραψαν έντονες πιέσεις, με τις αποδόσεις να αυξάνονται κατά 50 έως 100 μονάδες βάσης σε Πολωνία, Νότια Αφρική και Ταϊλάνδη.

Εάν η ανοδική τάση στις κινεζικές αποδόσεις ενταθεί, ενδέχεται να υπάρξουν ευρύτερες επιπτώσεις και σε άλλες αγορές.

Ο Άνταμ Μάρντεν, συνδιαχειριστής χαρτοφυλακίου στην T. Rowe Price, εκτιμά ότι «η αποπληθωριστική ώθηση» από την Κίνα, που τα τελευταία χρόνια συγκρατούσε τον παγκόσμιο πληθωρισμό, αρχίζει να εξασθενεί. Με τις αυξανόμενες τιμές πετρελαίου να ενισχύουν τις πληθωριστικές πιέσεις, θεωρεί πιθανότερη μια περίοδο υψηλότερων αποδόσεων και πιο επίπεδων καμπυλών αποδόσεων διεθνώς, κάτι που θα δυσκολέψει το έργο των κεντρικών τραπεζών.

Ωστόσο, ένα ενδεχόμενο «trade επαναπληθωρισμού» στα ομόλογα αντιμετωπίζει προκλήσεις, όπως η πιθανότητα ταχείας λήξης του πολέμου με το Ιράν που θα μπορούσε να μειώσει σημαντικά τις τιμές πετρελαίου, αλλά και η πιθανή εκ νέου αποδυνάμωση της εγχώριας ζήτησης στην Κίνα. Η Morgan Stanley εκτιμά ότι η ανάκαμψη του πληθωρισμού στη χώρα «δεν είναι πιθανό να διατηρηθεί» και προβλέπει επιστροφή του δείκτη τιμών παραγωγού σε ήπιο αποπληθωρισμό έως το 2027.

Παράλληλα, αν και τα κινεζικά κρατικά ομόλογα έχουν λειτουργήσει ως καταφύγιο για τους επενδυτές κατά τη διάρκεια του πολέμου με το Ιράν —και υπάρχουν ακόμη και προσδοκίες να εξελιχθούν σε αποθεματικό περιουσιακό στοιχείο— έχουν καταγράψει τέσσερα συνεχόμενα έτη εκροών ξένων κεφαλαίων. Η επιστροφή των διεθνών επενδυτών θα αποτελέσει κρίσιμο παράγοντα για το αν η αγορά θα εισέλθει πράγματι σε φάση καμπής.

Προς το παρόν, πάντως, ενισχύεται η άποψη μεταξύ αναλυτών, μεταξύ των οποίων και της Citigroup και της Huatai Securities, ότι ο δείκτης τιμών παραγωγού της Κίνας θα επιστρέψει σύντομα σε θετικό έδαφος.

Ήδη διαφαίνονται ενδείξεις ενίσχυσης της δυναμικής, με επιχειρήσεις από τον κλάδο των χημικών έως και τον κορυφαίο παραγωγό αλκοολούχων ποτών της χώρας να ανακοινώνουν αυξήσεις τιμών. Ταυτόχρονα, η αγορά ακινήτων δείχνει σημάδια σταθεροποίησης μετά από πολυετή ύφεση, με τη δραστηριότητα να ανακάμπτει στις μεγάλες πόλεις τον Μάρτιο.

«Η άνοδος του πληθωρισμού στην Κίνα πιθανότατα θα αποτελέσει σημείο καμπής για την αγορά ομολόγων», δήλωσε ο Τζέφρι Ζανγκ, στρατηγικός αναλυτής της Credit Agricole CIB. «Η συνεχιζόμενη τάση ενίσχυσης της κλίσης της καμπύλης αποδόσεων θα επιταχυνθεί, εάν τα επερχόμενα στοιχεία επιβεβαιώσουν ότι οι πληθωριστικές πιέσεις από το σοκ του πετρελαίου υπερτερούν των ανησυχιών για τη ζήτηση».

Ο πόλεμος στο Ιράν έχει κλονίσει τη δομή των παγκόσμιων επιτοκίων. Αντί της προοπτικής για προσεκτικές μειώσεις των επιτοκίων, οι επενδυτές αναμένουν τώρα ότι οι κεντρικές τράπεζες θα αυστηροποιήσουν τη νομισματική τους πολιτική, σε ορισμένες περιπτώσεις επιθετικά, πράγμα που σημαίνει ότι αναμένουν να αυξήσουν τα βασικά επιτόκια. Αυτό το νέο σενάριο αύξησης του πληθωρισμού και των επιτοκίων έχει επίσης προκαλέσει αναταραχή στις αγορές ομολόγων – με σημαντικές συνέπειες για τα δημόσια οικονομικά και τους επενδυτές.

Οι κεντρικές τράπεζες υπό πίεση
Ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή, έχει βάλει τις κεντρικές τράπεζες σε δίλημμα. Η άνοδος των τιμών του πετρελαίου και του φυσικού αερίου είναι βαρίδι για τον πληθωρισμό. Όσο περισσότερο διαρκεί ο πόλεμος, τόσο ισχυρότερη είναι η αύξηση του πληθωρισμού – με υψηλότερες τιμές σε όλο και περισσότερους τομείς της οικονομίας.

Οι κεντρικές τράπεζες συνήθως αντιδρούν σε αυτό αυστηροποιώντας τη νομισματική τους πολιτική. Ωστόσο, πρέπει να σταθμίσουν τα υψηλότερα επιτόκια με την οικονομική πίεση που προκαλείται από τον πόλεμο στο Ιράν: οι καταναλωτές ενδέχεται να ξοδεύουν λιγότερα, οι εταιρείες ενδέχεται να παράγουν λιγότερο και η ανάπτυξη θα μειωθεί. Εάν οι κεντρικοί τραπεζίτες αυξήσουν τα επιτόκια, για να αντιμετωπίσουν τις πιέσεις στις τιμές, θα επιβαρύνουν περαιτέρω την ήδη εξασθενημένη οικονομία.

Οι επενδυτές εκτιμούν ότι οι κεντρικοί τραπεζίτες θα δώσουν προτεραιότητα στην καταπολέμηση του πληθωρισμού. Αυτό οφείλεται εν μέρει στο γεγονός ότι δεν θέλουν να επιτρέψουν ένα ακόμη πληθωριστικό σοκ όπως αυτό προ τετραετίας. Υπό τις επιπτώσεις του πολέμου στο Ιράν, οι επενδυτές επιτοκίων έχουν αναδιαρθρώσει πλήρως τις στρατηγικές τους τις τελευταίες εβδομάδες.

Μέχρι τον πόλεμο στο Ιράν, μια μείωση των επιτοκίων από την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα κατά τη διάρκεια του έτους θεωρούνταν πιθανή. Τώρα, οι επενδυτές αναμένουν έως και τρεις αυξήσεις επιτοκίων. Οι περισσότεροι οικονομολόγοι είναι κάπως πιο επιφυλακτικοί.

Ορισμένοι κεντρικοί τραπεζίτες της ΕΚΤ έχουν δηλώσει την προθυμία τους να αυξήσουν τα βασικά επιτόκια ήδη από την επόμενη συνεδρίαση στα τέλη Απριλίου. Ο Φέλιξ Σμιτ της ιδιωτικής τράπεζας Berenberg διαφωνεί: «Εάν η ΕΚΤ θέλει πραγματικά να ενεργήσει με βάση τα δεδομένα, όπως ισχυρίζεται επανειλημμένα, θα πρέπει να περιμένει μέχρι τη συνεδρίαση του Ιουνίου για να λάβει μια τεκμηριωμένη απόφαση».

Άλλοι κεντρικοί τραπεζίτες, και ιδιαίτερα η ηγεσία της ΕΚΤ, έχουν δημόσια ζητήσει να υπάρξει υπομονή . Η επιφυλακτικότητά τους έχει μειώσει κάπως τις προσδοκίες της αγοράς: ενώ οι traders κάποτε είχαν εκτιμήσει υψηλή πιθανότητα αύξησης των επιτοκίων στα τέλη Απριλίου, οι αγορές συμβολαίων μελλοντικής εκπλήρωσης είναι πλέον διχασμένες.

Οι πληθωριστικές πιέσεις είναι ισχυρότερες στη Μεγάλη Βρετανία από ό,τι στην Ευρωζώνη. Ως εκ τούτου, η Τράπεζα της Αγγλίας (BoE) δεν μπόρεσε να μειώσει τα επιτόκια τόσο απότομα όσο η ΕΚΤ πέρυσι. Οι επενδυτές υπέθεσαν, επομένως, ότι θα αντιστάθμιζε τις χαμένες μειώσεις επιτοκίων κατά τη διάρκεια του έτους.

Η προοπτική μιας ακόμη αύξησης των τιμών ωθεί τους επενδυτές να επανεξετάσουν τις στρατηγικές τους: Η Τράπεζα της Αγγλίας είναι πιθανό να αυξήσει τα επιτόκια ακόμη περισσότερο σε περιοριστικά – και επομένως οικονομικά επιβραδυντικά – όρια, πιθανώς σε συμφωνία με την ΕΚΤ. Με τις δύο έως τρεις αυξήσεις που προβλέπονται αυτήν τη στιγμή, το βασικό επιτόκιο θα μπορούσε να αυξηθεί μεταξύ 4,25 και 4,5%.

Η Ομοσπονδιακή Τράπεζα των ΗΠΑ (Fed ) διατηρεί επίσης το εύρος-στόχο της για τα επιτόκια στο 3,5% έως 3,75%. Η προοπτική μείωσης των επιτοκίων είχε από καιρό ενισχύσει το κλίμα στην αγορά – ίσως πρόωρα, καθώς το κλίμα έχει επίσης αλλάξει στις ΗΠΑ . Οι επενδυτές έχουν εγκαταλείψει το σενάριο της πτώσης των επιτοκίων. Αν και οι ΗΠΑ, ως καθαρός εξαγωγέας πετρελαίου και φυσικού αερίου, είναι λιγότερο ευάλωτες στην ενεργειακή κρίση, οι αυξανόμενες τιμές ενέργειας αυξάνουν επίσης τον πληθωρισμό στη χώρα. Για πρώτη φορά από το 2022, ένα γαλόνι (3,8 λίτρα) βενζίνης κοστίζει περισσότερο από τέσσερα δολάρια.

Η ανάκαμψη στην Τράπεζα της Ιαπωνίας (BoJ) είναι πιο συγκρατημένη. Οι επενδυτές ανέμεναν ήδη μία ή δύο αυξήσεις επιτοκίων πριν από τον πόλεμο στο Ιράν. Τώρα προβλέπονται δύο αυξήσεις μέχρι το τέλος του έτους, αλλά τίποτα περισσότερο. Η σχετικά διστακτική αντίδραση των επενδυτών πιθανότατα σχετίζεται με το γεγονός ότι η Ιαπωνία έχει πληγεί ιδιαίτερα σκληρά από τις συνέπειες του πολέμου στο Ιράν: Η χώρα εισάγει το 90% της ενέργειάς της από τη Μέση Ανατολή. Η κύρια έμφαση δίνεται στις αρνητικές συνέπειες για την οικονομία και όχι στον πληθωρισμό, γι’ αυτό και οι ειδικοί αναμένουν μια μετριοπαθή αντίδραση από την κεντρική τράπεζα.

Οι προσδοκίες για τα επιτόκια είναι επίσης μέτριες στην Ελβετία. Η SNB έχει διατηρήσει το βασικό της επιτόκιο στο 0% από το περασμένο καλοκαίρι. Πριν από τον πόλεμο, οι επενδυτές έκαναν εικασίες για μια επιστροφή στα αρνητικά επιτόκια. Αυτό δεν ισχύει πλέον. Τώρα αναμένουν αύξηση των επιτοκίων μέχρι το τέλος του έτους. Αν και ο πληθωρισμός αυξήθηκε στο υψηλότερο επίπεδο ενός έτους τον Μάρτιο, στο 0,3% παραμένει πολύ χαμηλός. Οι φθηνές εισαγωγές, χάρη στο ισχυρό ελβετικό φράγκο, μετριάζουν τις αυξήσεις των τιμών.

Το παράδοξο με τα γερμανικά ομόλογα
Οι επενδυτές συνήθως αναζητούν καταφύγιο σε γερμανικά κρατικά ομόλογα όταν καταγράφονται αναταραχές στις χρηματιστηριακές αγορές. Τα γερμανικά κρατικά ομόλογα είναι από τα πιο σημαντικά σημεία αναφοράς στις χρηματοπιστωτικές αγορές και θεωρούνται ιδιαίτερα ασφαλή και σταθερά σε αξία.

Αυτή τη φορά, η αντίδραση της χρηματιστηριακής αγοράς είναι ασυνήθιστη. Σε αντίθεση με ό,τι συνηθίζεται σε περιόδους κρίσεων, οι τιμές των δεκαετών γερμανικών κρατικών ομολόγων, μειώνονται: κατά περίπου 3% από τα τέλη Φεβρουαρίου. Αντίθετα, οι αποδόσεις έχουν αυξηθεί στο 3,13%, σε υψηλό 15ετίας. Η απόδοση των διετών γερμανικών κρατικών ομολόγων έχει αυξηθεί ακόμη πιο απότομα, από λίγο κάτω από το 2% έως και το 2,76%.

Τα υψηλότερα ποσοστά πληθωρισμού μειώνουν τις πραγματικές αποδόσεις των κρατικών ομολόγων επειδή έχουν σταθερά επιτόκια. Επομένως, τα κρατικά ομόλογα «δεν αποτελούν πλέον ασφαλές καταφύγιο», προειδοποιεί ο Carsten Brzeski της ING. Ο Robert Greil, επικεφαλής στρατηγικής στην ιδιωτική τράπεζα Merck Finck, σημειώνει: «Η αύξηση των πληθωριστικών προσδοκιών και οι σχετικές κινήσεις των αποδόσεων εξακολουθούν να συνηγορούν κατά της υπερεκτίμησης των κρατικών ομολόγων».

Οι επενδυτές τείνουν να προτιμούν τα νεοεκδοθέντα ομόλογα με υψηλότερα επιτόκια κατά τη διάρκεια τέτοιων περιόδων. Ωστόσο, τον Απρίλιο, οι χώρες της ευρωζώνης αναμένεται να εκδώσουν λιγότερα κρατικά ομόλογα από τα υφιστάμενα ομόλογα που λήγουν. Από τον Μάιο και μετά, οι καθαρές εκδόσεις αναμένεται να αυξηθούν ξανά.

Μια περιορισμένη προσφορά θα μπορούσε να μετριάσει τις απώλειες τιμών και να σταθεροποιήσει τις αποδόσεις, λέει ο Elmar Völker της LBBW. Θα είχε επίσης υποστηρικτικό αποτέλεσμα εάν οι προσδοκίες για τα επιτόκια αποδεικνύονταν υπερβολικές. Ωστόσο, ο Völker αναμένει μικρή ανακούφιση για τα δεκαετή γερμανικά κρατικά ομόλογα ακόμη και τότε: λόγω του αυξανόμενου εθνικού χρέους, προβλέπει απόδοση 3,15% μέχρι το τέλος του τρέχοντος έτους – «πιθανώς υψηλότερη στο αποκορύφωμά της».

Κάθε φορά που οι αγορές ομολόγων δέχονται πιέσεις, οι επενδυτές πωλούν ιταλικά κρατικά ομόλογα πιο εύκολα από ό,τι γερμανικά. Ο λόγος είναι η λανθάνουσα δυσπιστία στα δημόσια οικονομικά της Ιταλίας. Αυτό το μοτίβο επανεμφανίζεται τώρα, ακόμη και αν τα ασφάλιστρα κινδύνου ήταν μέχρι στιγμής διαχειρίσιμα.

Κρίσιμο το spread
Το αποφασιστικό κριτήριο είναι το spread. Οι επενδυτές και η ΕΚΤ παρακολουθούν σχολαστικά το spread. Ο λόγος: Εάν οι διαφορές μεταξύ των χωρών της ευρωζώνης γίνουν πολύ μεγάλες, αυτό θα μπορούσε, στη χειρότερη περίπτωση, να οδηγήσει σε «απεργία» αγοραστών και να πυροδοτήσει μια νέα κρίση του ευρώ. Σε περίπτωση έκτακτης ανάγκης, η ΕΚΤ θα έπρεπε να παρέμβει άμεσα αγοράζοντας επιλεκτικά κρατικά ομόλογα και υποστηρίζοντας τις τιμές τους – ένα θέμα που συνήθως αποτελεί ταμπού.

Η απόδοση των ιταλικών ομολόγων αυξήθηκε κατά περίπου 0,3% περισσότερο από εκείνη των γερμανικών κρατικών ομολόγων τον Μάρτιο. Το spread ανέρχεται πλέον σε 0,9%. Η διαφορά επιτοκίων μεταξύ γαλλικών και γερμανικών κρατικών ομολόγων αυξήθηκε μόνο κατά το ήμισυ, σε 0,7%.

Αυτό είναι αξιοσημείωτο σύμφωνα με τη Handelsblatt, επειδή αρκετοί επενδυτές πρόσφατα έχουν εκφράσει ισχυρότερες επιφυλάξεις για τα γαλλικά παρά για τα ιταλικά δημόσια οικονομικά. Ωστόσο, σε ιστορική σύγκριση, τα spreads είναι μάλλον μικρά. Κατά τη διάρκεια του υπερπληθωρισμού του 2022, η διαφορά επιτοκίων μεταξύ ιταλικών και γερμανικών κρατικών ομολόγων αυξήθηκε σε 2,5%. Στο αποκορύφωμα της κρίσης του ευρώ το 2011/12, ξεπέρασε ακόμη και το 5%.

Οι αναλυτές της Unicredit, αναμένουν επίσης ένα ελαφρώς αυξημένο spread κατά 0,8% τους επόμενους μήνες: «Τα υψηλότερα βασικά επιτόκια της ΕΚΤ και η χαμηλότερη όρεξη για ανάληψη κινδύνου πιθανότατα θα επηρεάσουν τα ιταλικά κρατικά ομόλογα». Ωστόσο, στο μέλλον, οι οικονομικές και πολιτικές προοπτικές της Ιταλίας θα είναι και πάλι πιο σημαντικές από την κυμαινόμενη αντίληψη κινδύνου στις αγορές.

Πλήγμα για τα βρετανικά ομόλογα
Οι αγορές ομολόγων του Ηνωμένου Βασιλείου επλήγησαν ιδιαίτερα σκληρά: η απόδοση των δεκαετών ομολόγων αυξήθηκε κατά περισσότερο από 0,75% στο αποκορύφωμά της, φθάνοντας πάνω από 5%. Πρόκειται για μια σημαντικά μεγαλύτερη αύξηση από αυτήν που παρατηρήθηκε με συγκρίσιμα ομόλογα του αμερικανικού δημοσίου.

Οι επενδυτές δεν εμπιστεύονται τα βρετανικά δημόσια οικονομικά από την εποχή της Λιζ Τρας: Το φθινόπωρο του 2022, απέρριψαν τα σχέδια προϋπολογισμού της τότε πρωθυπουργού. Η επακόλουθη αύξηση των αποδόσεων κατά περισσότερο από 2% πυροδότησε κρίση στις βρετανικές χρηματοπιστωτικές αγορές, οι επιπτώσεις της οποίας εξακολουθούν να είναι αισθητές σήμερα.

Ο Τζο Μάχερ της Capital Economics πιστεύει ότι είναι απίθανο οι αποδόσεις να αυξηθούν ξανά τόσο δραματικά. Η Τράπεζα της Αγγλίας έχει λάβει προφυλάξεις. Ωστόσο, ένα μεγαλύτερο μερίδιο των βρετανικών κρατικών ομολόγων κατέχεται πλέον από ξένους επενδυτές και hedge funds. Αυτά θα μπορούσαν να επιδεινώσουν το sell-off εάν η ενεργειακή κρίση δεν επιλυθεί σύντομα.

Τα κρατικά ομόλογα, τα οποία συνήθως σημειώνουν άνοδο σε περιόδους πίεσης στις αγορές για να αμβλύνουν τις απώλειες των μετοχών, κινούνται πλέον προς την ίδια κατεύθυνση με τις μετοχές, καθώς οι αγορές πετρελαίου βιώνουν μια άνευ προηγουμένου αναταραχή.

Στο επίκεντρο της αναδιάταξης βρίσκεται η αυξανόμενη ανησυχία για ένα σοκ στασιμοπληθωρισμού, σε περίπτωση που μια διαρκής αύξηση των τιμών του πετρελαίου τονώσει τον πληθωρισμό και υπονομεύσει ταυτόχρονα την παγκόσμια οικονομική ανάπτυξη. Ένα τέτοιο σενάριο θα καταστήσει αδύνατη τη συνήθη πολιτική αντίδραση των επιθετικών μειώσεων των επιτοκίων σε περίπτωση οικονομικής ύφεσης. Χωρίς αντίδραση από τις κεντρικές τράπεζες, το παραδοσιακό χαρτοφυλάκιο 60/40 ενδέχεται να αποτύχει για άλλη μια φορά.

«Δεδομένου ότι οι συσχετίσεις έχουν μεταβληθεί, η προφανής αναπροσαρμογή μεταξύ μετοχών και ομολόγων, καθώς και μέσων όπως τα ομόλογα συνδεδεμένα με τον πληθωρισμό και ο χρυσός, δεν προστατεύει τα χαρτοφυλάκια», δήλωσε ο Ρατζίβ Ντε Μέλο, της Gama Asset Management. «Οι ευκαιρίες για αποτελεσματικούς διαφοροποιητές κινδύνου έχουν περιοριστεί σημαντικά», σημείωσε.

Η Goldman Sachs Asset Management έχει μειώσει την ευαισθησία του χαρτοφυλακίου στις κινήσεις της αγοράς με μη γραμμική προστασία από πτώση των μετοχών — στρατηγικές που περιορίζουν τις απώλειες σε περίπτωση μαζικoύ sell off — πιστωτικής αντιστάθμισης και αξιοποίηση περισσότερων μετρητών σε στρατηγικές αντιστάθμισης κινδύνου.

Η Invesco έχει συστήσει την αγορά εμπορευμάτων που μεταφέρονται μέσω των Στενών του Ορμούζ, συμπεριλαμβανομένου του αλουμινίου και των σιτηρών, ενώ η Gama Asset Management έχει αυξήσει τα διαθέσιμα σε δολάρια και την αντιστάθμιση μέσω μετοχικών συμβολαίων μελλοντικής εκπλήρωσης. Η ομάδα πολλαπλών περιουσιακών στοιχείων της Pictet Asset Management μείωσε τη συμμετοχή της σε μετοχές, προσέθεσε put options σε μετοχές και εταιρικά ομόλογα, ενώ αύξησε την έκθεση σε δολάρια.

Καθώς οι επενδυτές προσπαθούν να εντοπίσουν περιοχές ασφάλειας, μια αμυντική στρατηγική πολλαπλών θεμάτων που καλύπτει μετοχές εκτεθειμένες στην πυρηνική ενέργεια και την ψηφιακή οικονομία κερδίζει έδαφος στην Ασία, σύμφωνα με αναλυτές του της Bloomberg Intelligence.

«Οι επενδυτές θα πρέπει να εξετάσουν έναν συνδυασμό συναλλαγών υψηλής ποιότητας σε μετοχές, πιστώσεις και νομίσματα, κατανομές σε εναλλακτικά επενδυτικά προϊόντα, δυναμική κατανομή κινδύνου και επικάλυψη δικαιωμάτων προαίρεσης σε μετοχές και σε όλα τα περιουσιακά στοιχεία», σύμφωνα με στρατηγικούς αναλυτές, μεταξύ των οποίων ο Κρίστιαν Μιούλερ-Γκλίσμαν, επικεφαλής της έρευνας κατανομής περιουσιακών στοιχείων στο τμήμα Global Investment Research της Goldman Sachs.

Προτιμούν επιλεκτικά bearish option spreads, calls στον δείκτη μεταβλητότητας Euro Stoxx 50 και puts σε ευρωπαϊκές βιομηχανικές και γερμανικές μετοχές.

Μια δημοφιλής κίνηση ήταν η αύξηση της έκθεσης στο δολάριο ΗΠΑ για να περιμένουν να περάσουν οι αναταραχές της αγοράς. Ο Γκλίσμαν και η ομάδα του στη Goldman Sachs έχουν υιοθετήσει μια ουδέτερη στάση έναντι των μετοχών και υπερεκτίμηση των μετρητών, επικαλούμενοι τους αυξανόμενους κινδύνους ότι η σύγκρουση στη Μέση Ανατολή μπορεί να προκαλέσει ενεργειακό σοκ συγκρίσιμο με εκείνα της δεκαετίας του 1970.

«Εξακολουθεί να φαίνεται νωρίς για επιθετική αναδιάταξη, ειδικά καθώς η πρόσφατη κίνηση των τιμών ήταν αρκετά ασταθής και θα είχε τιμωρήσει υπερβολικά αποφασιστικές αλλαγές», δήλωσε ο Φέσα Γουιμπάβα, διαχειριστής επενδύσεων της Aberdeen. «Έχουμε κάνει κάποιες ελαφρές προσαρμογές στον συναλλαγματικό κίνδυνο, χρησιμοποιώντας την αποτίμηση και τα σχετικά θεμελιώδη μεγέθη ως κύριο οδηγό μας, ενώ αγνοούμε σε μεγάλο βαθμό τη βραχυπρόθεσμη μεταβλητότητα».

Σε αντίθεση με το 2022, όταν η εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία προκάλεσε αναταραχή στην αγορά λόγω της ενέργειας, η αντιστροφή αυτή τη φορά αιφνιδιάζει μια αγορά που είχε τοποθετηθεί για αποδυνάμωση του δολαρίου.

Ο δείκτης Bloomberg Dollar Spot Index βρίσκεται κοντά στα υψηλότερα επίπεδα των τελευταίων δύο μηνών και τα μεγέθη των δικαιωμάτων προαίρεσης δείχνουν ότι οι επενδυτές στοιχηματίζουν ότι μπορεί να ανέβει στο υψηλότερο επίπεδό του από τον Δεκέμβριο.

Για τους επενδυτές που χρηματοδοτούνται με δολάρια, το κόστος της αντιστάθμισης του συναλλαγματικού κινδύνου έχει μειωθεί σε μέσο όρο στο 0,28% για οκτώ σημαντικά ασιατικά νομίσματα, το χαμηλότερο επίπεδο εδώ και πάνω από ένα χρόνο, σύμφωνα με τις τριμηνιαίες προθεσμιακές υπονοούμενες αποδόσεις που συγκέντρωσε το Bloomberg.

Οι κινεζικές μετοχές έχουν λειτουργήσει ως ένα εκπληκτικό καταφύγιο, στηριζόμενες στη λογική ότι οι πιο διαφοροποιημένες ενεργειακές προμήθειες της χώρας την καθιστούν λιγότερο εξαρτημένη από τις ναυτιλιακές διαδρομές του Ορμούζ και τις εισαγωγές πετρελαίου. Εν τω μεταξύ, το δολάριο της Αυστραλίας έχει γίνει καταφύγιο, υποστηριζόμενο από τις υψηλότερες τιμές πετρελαίου και φυσικού αερίου και τις αυξανόμενες προσδοκίες για αύξηση των επιτοκίων στο εγγύς μέλλον. Η Μαλαισία αποτελεί έναν άλλο στόχο που περνά απαρατήρητος, λόγω της έκθεσής της στο πετρέλαιο και τις πρώτες ύλες και της εξασθενημένης συσχέτισης με άλλες αναδυόμενες αγορές, σύμφωνα με αναλυτή της Aletheia Capital.

«Όταν η μεταβλητότητα αυξάνεται απότομα, συχνά επιδιώκουμε να πουλήσουμε αντί να αγοράσουμε, για παράδειγμα πωλώντας puts σε περιουσιακά στοιχεία που νιώθουμε άνετα να κατέχουμε σε χαμηλότερα επίπεδα», δήλωσε ο Mοχίτ Μιρπούρι, εταίρος της SGMC Capital Pte. «Διατηρούμε επίσης αποθέματα ασφαλείας μέσω ομολόγων υψηλής ποιότητας με σύντομη διάρκεια και μιας σημαντικής κατανομής σε πολύτιμα μέταλλα όπως ο χρυσός και το ασήμι.»

Ο Χιρονόρι Ακιζάβα, διαχειριστής κεφαλαίων στην Tokio Marine Asset Management, δήλωσε ότι αυξάνει τα επίπεδα ρευστότητας, καθώς μια παρατεταμένη κρίση στη Μέση Ανατολή μπορεί να αυξήσει την πιθανότητα στασιμόπληθωρισμού. Ο Ντάνι Γουόνγκ, διευθύνων σύμβουλος της Areca Capital, εστιάζει σε μετοχές που συνδέονται με υψηλά μερίσματα και στην τοπική ζήτηση.

Με τις παραδοσιακές συσχετίσεις να βρίσκονται σε διαρκή μεταβολή, οι διαχειριστές αναφέρουν ότι η ευελιξία και η επιλεκτικότητα έχουν πλέον μεγαλύτερη σημασία από τη διαφοροποίηση.

«Οι παραδοσιακές αντισταθμίσεις κινδύνου δεν προσελκύουν τις συνήθεις ροές προς ασφαλή καταφύγια, οπότε στηριζόμαστε λιγότερο σε ευρείες διασταυρούμενες αντισταθμίσεις κινδύνου και περισσότερο στην επιλεκτική επιλογή μετοχών και στη στοχευμένη διαχείριση του μετοχικού κινδύνου», δήλωσε ο Γκάρι Ταν, διαχειριστής κεφαλαίων στην Allspring Global Investments. «Έχουμε μειώσει τον κίνδυνο, αυξάνοντας τα διαθέσιμα και στρέφοντας τις επενδύσεις μας σε αμυντικούς τίτλους».

«Και μετά ξεσπά πόλεμος στη Μέση Ανατολή», δήλωσε σε συνέντευξή του. «Και τώρα προκύπτουν επιπλέον ανησυχίες».

Τη στιγμή που οι επενδυτές έκλειναν έναν μήνα κατά τον οποίο οι αυξανόμενοι φόβοι για εταιρικούς κινδύνους είχαν ενισχύσει τη ζήτηση για τα θεωρούμενα ασφαλή αμερικανικά κρατικά ομόλογα, η επίθεση ΗΠΑ και Ισραήλ στο Ιράν δημιούργησε μια νέα σειρά ανησυχιών και προκάλεσε διαφορετική αντίδραση στις αγορές.

Αντί να λειτουργήσουν ως ασφαλές καταφύγιο, τα αμερικανικά ομόλογα ακολούθησαν την άνοδο του πετρελαίου και οι αποδόσεις εκτινάχθηκαν, καθώς οι φόβοι για τον πληθωρισμό επανήλθαν στο προσκήνιο σε μια περίοδο που οι τιμές ήδη κινούνται πάνω από τα επίπεδα που επιθυμούν οι κεντρικές τράπεζες. «Αυτή είναι η ένταση που βλέπουμε στις αγορές τις τελευταίες ημέρες», είπε ο Ιβασκίν.

Στο τέλος της εβδομάδας προστέθηκε ακόμη ένας παράγοντας αβεβαιότητας, όταν στοιχεία έδειξαν απρόσμενη πτώση στην απασχόληση στις Ηνωμένες Πολιτείες, ενισχύοντας τα σενάρια για στασιμοπληθωρισμό.

Καθώς οι συγκρούσεις στη Μέση Ανατολή εισέρχονται στη δεύτερη εβδομάδα τους, οι ανθρώπινες απώλειες και οι γεωπολιτικές συνέπειες παραμένουν στο επίκεντρο. Για τους επενδυτές όμως στην αγορά αμερικανικών ομολόγων αξίας 31 τρισ. δολαρίων, η κρίση περιπλέκει μια βασική στρατηγική για το 2026 που μέχρι πρόσφατα έμοιαζε απλή: απόδοση περίπου 4% από τα ομόλογα και αναμονή μέχρι η Federal Reserve, υπό τη νέα της ηγεσία, να αρχίσει ξανά να μειώνει τα επιτόκια.

Η στρατηγική αυτή εξακολουθεί να λειτουργεί, όμως οι κίνδυνοι αυξάνονται. Η απόδοση των 10ετών αμερικανικών ομολόγων έφτασε έως και το 4,21% τη Δευτέρα, συνεχίζοντας την άνοδο από την αρχή του έτους.

Η κλιμάκωση της σύγκρουσης ανάγκασε μερικούς από τους μεγαλύτερους διαχειριστές κεφαλαίων στον κόσμο να επανεξετάσουν τις παραδοχές και τις επενδυτικές στρατηγικές τους.

Οι επενδυτές αντιμετωπίζουν πλέον τον κίνδυνο το πετρέλαιο να επαναλάβει ιστορικά επεισόδια όπου η άνοδος των τιμών προκαλεί διπλό πλήγμα: πρώτα αύξηση του πληθωρισμού — τον μεγαλύτερο εχθρό των ομολόγων — και στη συνέχεια επιβράδυνση της οικονομικής ανάπτυξης.

Με τον πληθωρισμό να παραμένει επίμονα πάνω από τον στόχο του 2% της Fed, οι traders είχαν ήδη αρχίσει να μειώνουν τις προσδοκίες για μειώσεις επιτοκίων φέτος πριν ακόμη ξεσπάσει η σύγκρουση.

Η ταχεία κλιμάκωση του πολέμου και οι φόβοι για ενεργειακές διαταραχές οδήγησαν ορισμένους επενδυτές να ποντάρουν ότι δεν θα υπάρξει καμία μείωση επιτοκίων το 2026. Ωστόσο, η έκθεση για την απασχόληση την Παρασκευή επανέφερε το βασικό σενάριο πιο κοντά σε δύο μειώσεις επιτοκίων κατά 0,25% μέσα στο έτος.

Μέχρι να υπάρξει εκεχειρία, η αγορά ομολόγων θα βρίσκεται ανάμεσα σε δύο αντίθετες δυνάμεις: τους φόβους για άνοδο του πληθωρισμού βραχυπρόθεσμα και τον κίνδυνο επιβράδυνσης της οικονομίας αργότερα μέσα στο έτος.

Αυτό δημιουργεί ένα ιδιαίτερα αβέβαιο περιβάλλον καθώς οι αγορές προσπαθούν να ισορροπήσουν ανάμεσα σε ανάπτυξη και πληθωρισμό. Η αντιπαράθεση αυτών των δυνάμεων έχει ήδη κρατήσει την απόδοση των 10ετών ομολόγων — βασικό σημείο αναφοράς για το κόστος δανεισμού παγκοσμίως — σε ένα εύρος περίπου 4% έως 4,5% για περισσότερο από έναν χρόνο.

Οι ανησυχίες για τον πόλεμο έχουν επισκιάσει άλλες ανησυχίες που απασχολούσαν πρόσφατα τις αγορές, όπως οι κίνδυνοι στην ιδιωτική πίστωση και η πιθανώς αποπληθωριστική επίδραση της τεχνητής νοημοσύνης. Ωστόσο, αυτά τα ζητήματα δεν έχουν εξαφανιστεί.

Έκθεση που αναμένεται αυτή την εβδομάδα προβλέπεται να δείξει ότι ο πληθωρισμός αυξήθηκε τον Φεβρουάριο, πριν ακόμη ξεσπάσει η σύγκρουση.

Τα αμερικανικά ομόλογα μπορεί τελικά να ανακτήσουν τον ρόλο του ασφαλούς καταφυγίου, ιδιαίτερα αν εμφανιστούν ενδείξεις οικονομικής ύφεσης. Προς το παρόν όμως ο μεγαλύτερος κίνδυνος είναι ο στασιμοπληθωρισμός, δηλαδή ένας συνδυασμός επίμονου πληθωρισμού και αδύναμης οικονομικής ανάπτυξης.

«Υπάρχει ένταση ανάμεσα στην εξασθένηση της αγοράς εργασίας και την άνοδο του πληθωρισμού λόγω του πετρελαίου», δήλωσε ο διαχειριστής χαρτοφυλακίου της BlackRock, Τζέφρι Ρόζενμπεργκ.

Όσο περισσότερο αυξάνονται οι τιμές του πετρελαίου, τόσο μεγαλύτερος γίνεται ο κίνδυνος καταστροφής της ζήτησης, κάτι που αφήνει την αγορά ομολόγων σε μια εξαιρετικά εύθραυστη ισορροπία.

Το κόστος του πολέμου

Ο επικεφαλής στρατηγικής επενδύσεων της WisdomTree, Κέβιν Φλάναγκαν, προτιμά έναν συνδυασμό βραχυπρόθεσμων και κυμαινόμενου επιτοκίου αμερικανικών ομολόγων μαζί με τίτλους περίπου έξι ετών διάρκειας, μια στρατηγική που αποκαλεί “barbell approach”.

Αν ο πόλεμος παραταθεί, το κόστος θα μπορούσε να επιβαρύνει ακόμη περισσότερο το ήδη υψηλό αμερικανικό δημοσιονομικό έλλειμμα, γεγονός που ανησυχεί τους επενδυτές ομολόγων.

«Οι ένοπλες συγκρούσεις είναι ακριβές και όσο περισσότερο διαρκούν τόσο αυξάνονται οι ανησυχίες για το πώς το υπουργείο Οικονομικών θα τις χρηματοδοτήσει χωρίς να χρειαστεί να αυξήσει τις εκδόσεις ομολόγων», δήλωσε ο επικεφαλής στρατηγικής επιτοκίων της BMO Capital Markets, Ίαν Λίνγκεν.

Ορισμένοι μακροπρόθεσμοι επενδυτές παραμένουν σταθεροί στη στρατηγική τους, εκτιμώντας ότι γεωπολιτική, τεχνητή νοημοσύνη, δημοσιονομική πολιτική και η αλλαγή ηγεσίας στη Fed θα κρατήσουν την απόδοση των 10ετών ομολόγων μεταξύ 3,75% και 4,25%.

Αν η απόδοση φτάσει στο ανώτερο όριο αυτού του εύρους, ο Ρότζερ Χάλαμ της Vanguard δηλώνει ότι θα εξετάσει «αγορές».

«Το θέμα της τεχνητής νοημοσύνης θα συνεχίσει να μας απασχολεί», σημείωσε, προσθέτοντας ότι οι σταθερές μακροπρόθεσμες προσδοκίες για τον πληθωρισμό δείχνουν πως οι αγορές εξακολουθούν να βλέπουν την τεχνολογία ως παράγοντα συγκράτησης των τιμών.

Παρόλα αυτά, ο διαχειριστής χαρτοφυλακίου της Brandywine Global Investment Management, Τζακ ΜακΙντάιρ, προειδοποιεί ότι το σενάριο υψηλότερου πληθωρισμού σε συνδυασμό με ασθενέστερη ανάπτυξη παραμένει ένας «ακραίος αλλά υπαρκτός κίνδυνος» που οι επενδυτές δεν μπορούν να αγνοήσουν.

Ο Ντάνιελ Ιβασκίν της Pimco δήλωσε ότι η εταιρεία παραμένει σε ετοιμότητα για να παρέμβει ως αγοραστής αν προκύψουν αναταράξεις στην αγορά πιστώσεων και εξακολουθεί να προτιμά τη μεσαία διάρκεια στην καμπύλη των αμερικανικών ομολόγων.

Σε μακροπρόθεσμο ορίζοντα θεωρεί ότι τα 10ετή αμερικανικά ομόλογα με απόδοση περίπου 4,1% προσφέρουν αξία σε σχέση με τον πληθωρισμό. «Με τόση αβεβαιότητα, εξακολουθείς να έχεις μια αξιοπρεπή πραγματική απόδοση», κατέληξε.

Η γεωπολιτική ανάφλεξη στη Μέση Ανατολή και η εμπλοκή του Ιράν έχουν προκαλέσει «ντόμινο» στις διεθνείς αγορές. Η εκτόξευση της τιμής του πετρελαίου αναζωπύρωσε τους φόβους για ένα νέο πληθωριστικό κύμα, ανατρέποντας τον σχεδιασμό της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας για αποκλιμάκωση των επιτοκίων.

Το γερμανικό 10ετές ομόλογο, που θεωρείται το ασφαλές καταφύγιο της Ευρώπης, επέστρεψε στα επίπεδα του 2025 με την απόδοση του να εκτοξεύται στο 2,92%. Στην εγχώρια αγορά η απόδοση του 10ετούς ομολόγου άγγιξε στο 3,70% από 3,58% που ήταν στο τέλος της προηγούμενης εβδομάδας. Παράλληλα διευρύνθηκε το περιθώριο του (spread) έναντι του αντίστοιχου Γερμανικού τίτλου στο 0,83% από το 0,62%.

Οι αναλυτές επισημαίνουν ότι το αφήγημα των «χαμηλών επιτοκίων» δέχεται ισχυρό πλήγμα. Οι αγορές χρήματος τιμολογούν πλέον την πιθανότητα ο πληθωρισμός στην Ευρωζώνη να παραμείνει πάνω από τον στόχο του 2% για παρατεταμένο διάστημα, αναγκάζοντας την ΕΚΤ να διατηρήσει την περιοριστική της πολιτική ή, στο χειρότερο σενάριο, να εξετάσει εκ νέου αυξήσεις των επιτοκίων εντός του έτους. Η πρόεδρος Κριστίν Λαγκάρντ δήλωσε (5 Μαρτίου 2026) ότι η ΕΚΤ παρακολουθεί στενά τα δεδομένα χωρίς προκαθορισμένη στάση, αποφασίζοντας «συνεδρίαση με τη συνεδρίαση» ανάλογα με την επίδραση των ενεργειακών σοκ.

Οι ξένοι επενδυτές αγόρασαν καθαρά 1,55 τρισεκατομμύρια δολάρια μακροπρόθεσμων αμερικανικών χρηματοοικονομικών περιουσιακών στοιχείων το 2025, σύμφωνα με πρόσφατα στοιχεία του Υπουργείου Οικονομικών. Αυτό αποτελεί αύξηση σε σχέση με τις καθαρές αγορές ύψους 1,18 τρισεκατομμυρίων δολαρίων του προηγούμενου έτους. Συνδυάζοντας τους ιδιωτικούς και τους θεσμικούς επενδυτές, οι καθαρές αγορές μετοχών ανήλθαν σε 720 δισεκατομμύρια δολάρια, με λίγο λιγότερα από 409 δισεκατομμύρια δολάρια να ρέουν σε ομόλογα και χρεόγραφα του Υπουργείου Οικονομικών.

Οι απειλές του Προέδρου Ντόναλντ Τραμπ για απότομες αυξήσεις των δασμών έχουν προκαλέσει ανησυχίες ότι οι ξένοι επενδυτές θα εγκαταλείψουν τις αμερικανικές αγορές και το δολάριο. Εν μέσω της πίεσης που ασκεί ο Τραμπ στη Δανία για το νησί της Γροιλανδίας, ένα δανικό συνταξιοδοτικό ταμείο προειδοποίησε τον περασμένο μήνα ότι σχεδιάζει να αποχωρήσει από τις επενδύσεις του στα ομόλογα του Υπουργείου Οικονομικών. Το ολλανδικό ταμείο Stichting Pensioenfonds ABP, το μεγαλύτερο της Ευρώπης, μείωσε δραματικά την έκθεσή του πέρυσι.

Ωστόσο, ο υπουργός Οικονομικών Σκοτ Μπέσεντ έχει αντιταχθεί στη ρητορική «Sell America», υποστηρίζοντας ότι οι οικονομικές πολιτικές της κυβέρνησης ενισχύουν τη θέση των ΗΠΑ ως κορυφαίου προορισμού για το παγκόσμιο κεφάλαιο.

Η υποτίμηση του δολαρίου πέρυσι μπορεί να ενθάρρυνε ακόμη και ορισμένους ξένους επενδυτές να αγοράσουν αμερικανικά χρεόγραφα. Ο Τζεφ Γιου, ανώτερος μακροοικονομικός στρατηγικός στην BNY δήλωσε πρόσφατα ότι αυτό συνέβη μετά τις διακυμάνσεις της αγοράς που προκάλεσε η ανακοίνωση του Τραμπ για τους δασμούς τον περασμένο Απρίλιο.

Τα στοιχεία του Υπουργείου Οικονομικών υποδηλώνουν ότι πολλοί επενδυτές στο εξωτερικό ήταν πρόθυμοι να αυξήσουν τις θέσεις τους στις ΗΠΑ πέρυσι. Εκτός από τις μετοχές και τα κρατικά ομόλογα, οι καθαρές αγορές εταιρικών ομολόγων ανήλθαν συνολικά σε 367 δισεκατομμύρια δολάρια πέρυσι. Τα χρεόγραφα που εκδόθηκαν από τη Fannie Mae και τη Freddie Mac και άλλους παρεμφερείς οργανισμούς ανήλθαν σε καθαρό ποσό 55,8 δισεκατομμυρίων δολαρίων.

Η Ευρώπη αντιπροσώπευε 872,8 δισεκατομμύρια δολάρια της καθαρής εισροής χρημάτων σε μακροπρόθεσμα χρηματοοικονομικά περιουσιακά στοιχεία — που ορίζονται ως άνω του ενός έτους. Οι Νήσοι Κέιμαν αγόρασαν καθαρά 277,2 δισεκατομμύρια δολάρια, ενώ η Ιαπωνία αγόρασε καθαρά 56 δισεκατομμύρια δολάρια. Ο Καναδάς αγόρασε συνολικά 84,4 δισεκατομμύρια δολάρια.

Το Υπουργείο Οικονομικών προειδοποιεί, ωστόσο, ότι μπορεί να είναι δύσκολο να προσδιοριστεί η τελική προέλευση της ιδιοκτησίας. Ορισμένες από τις μεγαλύτερες καθαρές αγορές προήλθαν από περιοχές γνωστές για τα φορολογικά τους πλεονεκτήματα, όπως οι Νήσοι Κέιμαν και το Γκέρνσεϊ, και για τον ρόλο τους ως θεματοφύλακες στην παγκόσμια χρηματοοικονομική αγορά, όπως το Ηνωμένο Βασίλειο και το Βέλγιο.

Η Κίνα ήταν ένας σημαντικός καθαρός πωλητής μακροπρόθεσμων περιουσιακών στοιχείων των ΗΠΑ, με ποσό 208,6 δισεκατομμυρίων δολαρίων. Τα ομόλογα του αμερικανικού Δημοσίου που κατείχε έκλεισαν το έτος στα 683,5 δισεκατομμύρια δολάρια, το χαμηλότερο επίπεδο από το 2008.

Οι κινεζικές συμμετοχές ενδέχεται να υποβληθούν σε επιπλέον έλεγχο μετά από πρόσφατη έκθεση του Bloomberg, η οποία έδειξε ότι οι ρυθμιστικές αρχές του Πεκίνου είχαν συμβουλεύσει τα χρηματοπιστωτικά ιδρύματα να περιορίσουν τις συμμετοχές τους σε αμερικανικά κρατικά ομόλογα, επικαλούμενες ανησυχίες για κινδύνους συγκέντρωσης και αστάθεια της αγοράς.