«Πολύς κόσμος έχει την εντύπωση ότι οι ορθοδοντικές θεραπείες γίνονται για αισθητικούς λόγους, αλλά στην πραγματικότητα ο κύριος λόγος δεν είναι κοσμητικός αλλά αναπτυξιακός και λειτουργικός», λέει η Δρ. Κατερίνα Δούμα-Μιχελάκη, DDS, PhD, ειδική Ορθοδοντικός Παιδιών & Ενηλίκων. «Αν τα ορθοδοντικά προβλήματα διορθωθούν εγκαίρως μπορούν να αποφευχθούν τραύματα στα πρόσθια δόντια που προεξέχουν και μπορεί να σπάσουν, να εξασφαλιστούν σωστές θέσεις στα δόντια με αποτέλεσμα να είναι ευκολότερος ο καθαρισμός με μείωση της τερηδόνας και της ουλίτιδας και να αναπτυχθούν σωστά τα οστά του προσώπου ώστε να επιτευχθεί σκελετική αρμονία».

Άλλα οφέλη της έγκαιρης αντιμετώπισης των ορθοδοντικών προβλημάτων είναι μείωση της ανάγκης για μελλοντικές εξαγωγές δοντιών, βελτίωση της μάσησης και των προβλημάτων στην ομιλία που οφείλονταν στην λανθασμένη θέση των δοντιών και βελτίωση της αισθητικής του προσώπου και του αισθήματος ευεξίας, αφού ο ασθενής θα νιώσει καλύτερα για τον εαυτό του.

Τα περισσότερα ορθοδοντικά προβλήματα εμφανίζονται μετά την αλλαγή των πρώτων δοντιών και μπορεί να είναι οδοντικά (τα δόντια είναι στραβά ή προεξέχουν ή δεν κλείνουν σωστά μεταξύ τους), σκελετικά (τα δόντια είναι σε σχετικά σωστές θέσεις, αλλά τα οστά των γνάθων δεν είναι σε αρμονία) ή οδοντοσκελετικά (τα προβλήματα εντοπίζονται τόσο στα δόντια όσο και στα οστά).

«Τα περισσότερα προβλήματα οδοντικής σύγκλεισης είναι γενετικά καθορισμένα, αλλά υπάρχουν και εξωτερικοί (περιβαλλοντικοί) παράγοντες που μπορεί να παίξουν ρόλο», εξηγεί η Δρ. Μιχελάκη. «Αν και δεν μπορεί να αποφύγει κάποιος τα γενετικά αίτια, έχει μεγάλη σημασία να διαγνωστούν νωρίς στη ζωή, όταν είναι πιο εύκολη η διόρθωσή τους. Είναι λάθος να πιστεύει κανείς ότι τα ορθοδοντικά προβλήματα “θα περάσουν” κάποτε από μόνα τους, αυτό πολύ σπάνια συμβαίνει».

Σε ό,τι αφορά τους περιβαλλοντικούς παράγοντες που μπορεί να παίξουν ρόλο στην κακή σύγκλειση των δοντιών, σ’ αυτούς περιλαμβάνονται το πιπίλισμα του δακτύλου, η παρατεταμένη χρήση πιπίλας (μετά την ηλικία των 3 ετών) ή μπιμπερό (μετά την ηλικία των 2 ετών), η αναπνοή από το στόμα (συνδέεται με προβλήματα στην ανάπτυξη του προσώπου και του στόματος) και η ώθηση των δοντιών με τη γλώσσα. Ακόμα και η κακή στοματική υγιεινή μπορεί να παίξει ρόλο, όταν για παράδειγμα οδηγήσει σε περιοδοντική νόσο που προκαλεί υποχώρηση των ούλων. Μία πρόωρη απόπτωση παιδικού δοντιού μπορεί επίσης να προκαλέσει έλλειψη χώρου για την ομαλή ανατολή του διαδόχου μονίμου δοντιού.

Στα παιδιά
Σύμφωνα με την Αμερικανική και την Παγκόσμια Ομοσπονδία Ορθοδοντικών η πρώτη επίσκεψη στον ορθοδοντικό ιατρό πρέπει να γίνεται στην ηλικία των 7 ετών, ώστε να γίνει εγκαίρως η διάγνωση τυχόν προβλήματος και να αποφασιστεί πότε πρέπει να αρχίσει η θεραπεία.
Η προληπτική ή κατασταλτική ορθοδοντική θεραπεία που μπορεί να χρειαστεί ένα παιδί στην ηλικία αυτή έχει σκοπό να διορθώσει προβλήματα όπως η πρόσθια ή/και οπίσθια σταυροειδής σύγκλειση, ο έντονος συνωστισμός των δοντιών, η πρόσθια χασμοδοντία (κενά ανάμεσα στα μπροστινά δόντια), τα έντονα σκελετικά προβλήματα, η πολύ αυξημένη ή πολύ μειωμένη οριζόντια και κατακόρυφη πρόταξη, οι δυσκολίες στη μάσηση ή ο πόνος στην άρθρωση της άνω με την κάτω γνάθο, τα οδοντικά προβλήματα που δημιουργούνται από παρατεταμένες παιδικές συνήθειες όπως ο θηλασμός του δακτύλου και η ώθηση των δοντιών με τη γλώσσα, ο έντονος βρυγμός (τρίξιμο) των δοντιών κ.λπ.

«Επειδή τα οστά των γνάθων στις μικρές ηλικίες μπορούν να ανταποκριθούν πολύ πιο εύκολα στις ορθοδοντικές παρεμβάσεις, η έγκαιρη έναρξη της ορθοδοντικής θεραπείας θα συμβάλει στην ομαλή ανάπτυξη όλου του προσώπου και ίσως στην αποφυγή μελλοντικών εξαγωγών δοντιών», τονίζει η Δρ. Δούμα-Μιχελάκη.

Στους ενήλικες
Το περίπου 20-30% των ορθοδοντικών ασθενών είναι ενήλικες, οι οποίοι δεν ζητούν θεραπεία μόνο για την κακή σύγκλειση των δοντιών ή τα συνωστισμένα δόντια, αλλά και για διαστήματα που εμφανίζονται ξαφνικά ανάμεσα στα δόντια τους. Αυτά συνήθως υποκρύπτουν κάποιο περιοδοντικό πρόβλημα το οποίο πρέπει να διορθωθεί προτού γίνει η ορθοδοντική θεραπεία, για να αποτραπεί το ενδεχόμενο επιδείνωσης και τελικά πρόωρης απώλειας των δοντιών.

Ένας άλλος συνηθισμένος λόγος ορθοδοντικής θεραπείας είναι όταν ο ενήλικας ανακαλύπτει ένα νεογιλό δόντι (συνήθως κυνόδοντα) στη θέση του μόνιμου και χρειάζεται ειδική θεραπεία για να αποκαλυφθεί το έγκλειστο δόντι. Σε αρκετές περιπτώσεις εξάλλου γίνεται ορθοδοντική θεραπεία στο πλαίσιο της προετοιμασίας για οδοντικά εμφυτεύματα (όταν, για παράδειγμα, υπάρχουν διαστήματα ή συγκλείσεις των δοντιών που πρέπει πρώτα να διορθωθούν με «σιδεράκια») αλλά και όταν υπάρχουν σκελετικά προβλήματα, οπότε γίνεται συνδυασμένη αντιμετώπιση με γναθοχειρουργική θεραπεία.

«Αν και οι βασικές αρχές για ίσιωμα των δοντιών είναι λίγο-πολύ ίδιες σε όλες τις ηλικίες, στους ενήλικες μπορεί να υπάρχουν ειδικές δυσκολίες, με πρώτη τα περιοδοντικά προβλήματα, στα οποία συμπεριλαμβάνεται η ουλίτιδα που είναι πολύ πιο σπάνια στα παιδιά», εξηγεί η Δρ. Δούμα-Μιχελάκη. «Δυσκολίες μπορεί να δημιουργήσουν και οι δεκαετίες οδοντιατρικών πράξεων (π.χ. σφραγίσματα, γέφυρες) που έχουν προηγηθεί, καθώς και το γεγονός ότι τα δόντια και τα οστά της γνάθου έχουν ολοκληρώσει προ πολλού την ανάπτυξή τους, επομένως οι μεταβολές των ιστών συντελούνται με πιο αργό ρυθμό και έτσι η διάρκεια της θεραπείας είναι λίγο μεγαλύτερη».

Οι μηχανισμοί
Οι μηχανισμοί που χρησιμοποιούνται κατά την ορθοδοντική θεραπεία μπορεί να είναι κινητοί (το άτομο μπορεί να τους βγάλει μόνο του από το στόμα) ή ακίνητοι (μένουν σταθεροί κατά την θεραπεία και αφαιρούνται μόνο από τον ορθοδοντικό ιατρό).
Αν και ο περισσότερος κόσμος ξέρει μόνο τα κλασικά μεταλλικά «σιδεράκια», η σύγχρονη Ορθοδοντική έχει στη διάθεσή της πολλά εξελιγμένα υλικά, όπως σύρματα νικελίου, σχεδόν αόρατα κεραμικά άγκιστρα, γλωσσικά άγκιστρα που τοποθετούνται στο πίσω μέρος των δοντιών, μίνι-εμφυτεύματα κ.λ.π. Και βέβαια, η σωστή θεραπεία με διαφανείς νάρθηκες, χωρίς καθόλου «σιδεράκια», δίνει πια την δυνατότητα σε μεγαλύτερο αριθμό ατόμων να έχουν ένα σωστό αποτέλεσμα χωρίς το άγχος της εμφάνισης.

Η αλματώδης εξέλιξη στον χώρο της τεχνολογίας, στηριζόμενη φυσικά στην εμπεριστατωμένη και συνεχώς εμπλουτιζόμενη γνώση, αποτελούν τα ισχυρά όπλα στην φαρέτρα του σύγχρονου ορθοδοντικού για να δώσει ένα χαμόγελο «ζωής» σε όλο και μεγαλύτερο αριθμό νέων και ενηλίκων. Γιατί το χαμόγελο είναι η πρώτη επαφή μας με τον κόσμο, και όπως λέει και το σημερινό μήνυμα της Παγκόσμιας ημέρας Ορθοδοντικής «Ο κόσμος ενώνεται όταν οι άνθρωποι χαμογελούν!», καταλήγει η Δρ. Δούμα-Μιχελάκη.

Όπως ισχύει για όλες τις επιπλοκές του διαβήτη, έτσι και οι οδοντικές μπορούν να αποφευχθούν σε σημαντικό βαθμό με τον καλό γλυκαιμικό έλεγχο και με την προσεκτική στοματική υγιεινή όχι μόνο στο σπίτι αλλά και στο οδοντιατρείο.

Πώς μπορεί όμως να επηρεάσει το αρρύθμιστο σάκχαρο τη στοματική υγεία; «Η ιατρική έρευνα έχει καταδείξει πολλούς παράγοντες που μπορεί να συμβάλλουν στις στοματικές επιπλοκές του διαβήτη, μεταξύ των οποίων περιλαμβάνονται η διαταραχή του μεταβολισμού του κολλαγόνου και της λειτουργικότητας πολλών κυττάρων του ανοσοποιητικού, όπως τα πολυμορφοπύρηνα, τα ουδετερόφιλα και τα μακροφάγα», απαντά η Δρ. Κατερίνα Δούμα-Μιχελάκη, DDS, PhD, ειδική Ορθοδοντικός Παιδιών & Ενηλίκων. «Αυτού του είδους οι διαταραχές ανοίγουν το δρόμο για πολλά προβλήματα, όπως η μειωμένη παραγωγή σιέλου, που προκαλεί ξηροστομία και έμμεσα ευνοεί την τερηδόνα αφού το σάλιο δρα προστατευτικά στα δόντια».

Επιπρόσθετα, μπορεί να ευνοήσει τη φλεγμονή και την αιμορραγία που σηματοδοτούν την ουλίτιδα και τα νοσήματα του περιοδοντίου, να αυξήσει την επιρρέπεια σε στοματικές λοιμώξεις από μύκητες όπως η καντιντίαση και ο ομαλός λειχήνας, να οδηγήσει σε απώλεια των δοντιών, να διαταράξει τη γεύση και φυσικά να επιβραδύνει την επούλωση τυχόν πληγών στο στόμα όπως κάνει σε όλο το σώμα. Ειδικά στα μικρά παιδιά, η συνέπεια μπορεί να είναι πρώιμη ανατολή των μόνιμων δοντιών.

Στον πυρήνα όλων αυτών των προβλημάτων βρίσκεται η υπεργλυκαιμία, δηλαδή το αυξημένο σάκχαρο (γλυκόζη) αίματος, που επιδεινώνει όλες τις παθογόνες διεργασίες με τις οποίες αναπτύσσεται λοίμωξη και φλεγμονή στο στόμα. Πρακτικά αυτό σημαίνει πως, όταν προκαλείται αύξηση στην γλυκόζη του σάλιου, ευνοείται ο πολλαπλασιασμός των βακτηρίων του στόματος και διεγείρεται η ανάπτυξη φλεγμονής, ενώ επιταχύνονται οι μηχανισμοί αποδόμησης των υποστηρικτικών δομών (συνδετικός ιστός, οστά) των δοντιών. Επιπλέον, η αυξημένη γλυκόζη αίματος εξασθενεί το ανοσοποιητικό και έτσι ο οργανισμός γίνεται πιο ευάλωτος στις λοιμώξεις.

Τα οδοντικά προβλήματα είναι πολύ συνηθισμένα στα άτομα με διαβήτη. Υπολογίζεται ότι κατά την εποχή της διάγνωσής του, τουλάχιστον ένας στους πέντε πάσχοντες από τύπου 2 διαβήτη (είναι η πιο συχνή μορφή της νόσου, αφού αντιπροσωπεύει το σχεδόν 95% των κρουσμάτων) έχουν σοβαρή περιοδοντική νόσο με βλάβες στους ιστούς που στηρίζουν τα δόντια (από τα μαλακά μόρια μέχρι και το φατνιακό οστό) και ότι το ένα στα πέντε περιστατικά απώλειας δοντιών σχετίζεται με το αυξημένο σάκχαρο. Μελέτες έχουν δείξει πως ο ανεπαρκής γλυκαιμικός έλεγχος σχετίζεται με αυξημένη συχνότητα και σοβαρότητα της περιοδοντικής νόσου, με τον βαθμό του γλυκαιμικού ελέγχου και τη διάρκεια του διαβήτη να σχετίζονται άμεσα με τη βαρύτητά της.

Η καντιντίαση στόματος επίσης είναι πολύ συνηθισμένη στα άτομα με διαβήτη επειδή ο υπαίτιος μύκητας, η Candida, ευημερεί όταν υπάρχουν υψηλότερα επίπεδα γλυκόζης στο σάλιο. Η καντιντίαση δημιουργεί μία λευκωπή μεμβράνη στη γλώσσα και στο εσωτερικό μέρος των παριών (μάγουλα), ενώ είναι πιο συχνή στα άτομα που φοράνε οδοντοστοιχίες.

Το σημαντικότερο όμως είναι ότι η συσχέτιση διαβήτη-στοματικής φλεγμονής είναι αμφίδρομη: άλλες μελέτες έχουν δείξει πως η χρόνια φλεγμονή στο στόμα αυξάνει την αντίσταση του οργανισμού στην ινσουλίνη, με συνέπεια να δυσχεραίνεται ο γλυκαιμικός έλεγχος - και αυτό σε ένα άτομο που ήδη πάσχει από σακχαρώδη διαβήτη, σημαίνει πρόσθετη επιβάρυνση σε μία ήδη δύσκολη κατάσταση. Έτσι αρχίζει ένας φαύλος κύκλος ο οποίος οδηγεί σε ακόμα δυσκολότερο γλυκαιμικό έλεγχο και εντονότερη περιοδοντική νόσο, με ταυτόχρονη αύξηση του κινδύνου για εκδήλωση άλλων επιπλοκών βραχυπρόθεσμα και μακροπρόθεσμα.

Όλ’ αυτά μαζί ουσιαστικά σημαίνουν πως «ο αρρύθμιστος διαβήτης αποτελεί αντένδειξη για ορθοδοντική θεραπεία όταν συνοδεύεται από περιοδοντική νόσο», υπογραμμίζει η Δρ. Δούμα-Μιχελάκη. «Η ορθοδοντική θεραπεία πρέπει να αρχίζει μόνο εφόσον θεραπευτεί η περιοδοντική νόσος και γίνει καλός καθαρισμός της πέτρας που ευνοεί την ουλίτιδα. Επίσης οι ασθενείς θα πρέπει να τηρούν τους κανόνες υγιεινής και να ρυθμίζουν το σάκχαρό τους όσο καιρό διαρκούν οι ορθοδοντικές εργασίες αλλά και στη συνέχεια, προκειμένου να διατηρηθεί το καλό αποτέλεσμα και να προστατευθεί γενικά η υγεία τους και ειδικά η στοματική από νέα προβλήματα».

Πολύ σημαντικό είναι ακόμα να τηρούν οι ασθενείς τα ραντεβού με τον ορθοδοντικό για επανέλεγχο των ορθοδοντικών μηχανισμών που έχουν τοποθετηθεί, αλλά και να αξιολογείται η κατάσταση του περιοδοντίου και του πολφού του δοντιού (ο πολφός είναι το «ζωντανό» τμήμα του δοντιού που βρίσκεται στο κέντρο του).

Το ορθοδοντικό ραντεβού πρέπει να προγραμματίζεται μετά την κατανάλωση έστω και ενός γεύματος, ώστε να αποφευχθούν τυχόν περιπτώσεις υπογλυκαιμίας, ενώ οι ασθενείς που υποβάλλονται σε ορθοδοντική θεραπεία πρέπει να αποφεύγουν το κάπνισμα. Όσοι εξάλλου χρησιμοποιούν κινητούς ορθοδοντικούς μηχανισμούς πρέπει να τους καθαρίζουν σχολαστικά, τηρώντας απαρέγκλιτα τις οδηγίες του ορθοδοντικού, συνιστά η Δρ. Δούμα-Μιχελάκη. Πρέπει, τέλος, να καθαρίζουν τουλάχιστον δύο φορές την ημέρα τα δόντια τους με μαλακή οδοντόβουρτσα και οδοντικό νήμα, καθώς και να αποφεύγουν τα τρόφιμα που κολλάνε στα δόντια, τα αναψυκτικά, τους χυμούς και τα ισοτονικά ροφήματα, με ή χωρίς ζάχαρη.

Τα παραπάνω επισημάνθηκαν μεταξύ άλλων στο 14ο Πανελλήνιο Ορθοδοντικό Συνέδριο που διοργανώθηκε από την Εταιρεία Ορθοδοντικής & Γναθοπροσωπικής Μελέτης & Έρευνας (Ε.Ο.Γ.Μ.Ε.) με την υποστήριξη για όγδοη συνεχή χρονιά της Ορθοδοντικής Εταιρείας Κύπρου (Ο.Ε.Κ.).

Τις εργασίες του συνεδρίου, που πραγματοποιήθηκε από τις 23 έως τις 25 Σεπτεμβρίου 2016 στο ξενοδοχείο Hilton, παρακολούθησαν εκατοντάδες σύνεδροι οι οποίοι είχαν τη δυνατότητα να ενημερωθούν για τις νεότερες εξελίξεις σε σημαντικούς τομείς της ορθοδοντικής επιστήμης.

Στο συνέδριο που είχε τίτλο «Ταχύτητα, διάρκεια και ποιότητα στην Ορθοδοντική» ήταν προσκεκλημένοι καταξιωμένοι Έλληνες και ξένοι ομιλητές με μεγάλη κλινική και ερευνητική εμπειρία, οι οποίοι παρουσίασαν ό,τι επιστημονικά νεότερο υπάρχει στον τομέα αυτό.

Ενδεικτικά, ο επικ. καθηγητής Dr. DomingoMartinSalvador μίλησε για τη σημασία της μικροαισθητικής στην επίτευξη της μακροαισθητικής του προσώπου και τη σύγχρονη αντιμετώπιση του κροταφογναθικού συνδρόμου, ο καθηγητής DrMarkHans για την σημασία της έγκαιρης διάγνωσης και παρέμβασης σε εφήβους με διαταραχές ύπνου και αναπνοής από την πλευρά του ορθοδοντικού. Ο επίκ. καθηγητής Απόστολος Τσολάκης μίλησε για την ορθοδοντική αντιμετώπιση των έγκλειστων δοντιών και ο Dr. Στέφανος Καρακουσόγλου για τη χρήση της γλωσσικής τεχνικής στην καθημερινή κλινική πράξη.

Ο επικ. καθηγητής DrGiorgioFiorelli και η Dr PaolaMerlo για την ανέπτυξαν την ακολουθούμενη τεχνική τους σε επιλεκτική διεύρυνση τόξου κατά τη θεραπεία ανωμαλιών ΙΙ, ΙΙΙ τάξης και ασυμμετριών και η Dr. Cristina Viyuela μίλησε για τη θεραπευτική προσέγγιση ασθενών με τη μέθοδο Invisalign

Το προσυνεδριακό σεμινάριο του συνεδρίου με τίτλο «Επιταχυνόμενη Περιοδοντική Οστεογενετική Ορθοδοντική» πραγματοποίησαν ο καθηγητής Dr. DonaldJ. Ferguson και ο Dr. ThomasWilcko οι οποίοι παρουσίασαν και τα αποτελέσματα από την εφαρμογή της τεχνικής, ενώ ο επικ. καθηγητής Dr. Hugo De Clerck παρουσίασε το μετασυνεδριακό σεμινάριο με τίτλο «Η χρήση των μίνι-πλακών στην ορθοδοντική στήριξη».

Στο 14ο Πανελλήνιο Ορθοδοντικό Συνέδριο συνεχίστηκε ο θεσμός της παρουσίασης κλινικών μυστικών από καταξιωμένους και έμπειρους ορθοδοντικούς καθώς και το σεμινάριο βοηθών οδοντιατρείου, το οποίο σημείωσε μεγάλη επιτυχία όπως είχε συμβεί και στο προηγούμενο συνέδριο, τον Σεπτέμβριο του 2014. Υπήρξαν επίσης δεκάδες ελεύθερες ανακοινώσεις και επιτοίχιες παρουσιάσεις που προσέλκυσαν το επιστημονικό ενδιαφέρον των συνέδρων.

Στο πλαίσιο του συνεδρίου έγινε βράβευση των καλύτερων ανακοινώσεων. Ως καλύτερη ελεύθερη ανακοίνωση βραβεύθηκε η «Γεωμετρική μορφομετρική ανάλυση της αύξησης του κρανιοπροσωπικού συμπλέγματος από 12 στα 14 έτη σε φυσιολογικό πληθυσμό», των Αλεξίου Κατσαδούρη και Δημητρίου Χαλαζωνίτη. Ως καλύτερη επιτοίχια ανακοίνωση βραβεύθηκε «Η επίδραση της συνεχούς υδροστατικής πίεσης στη διαφοροποίηση των χονδροκυττάρων» των Κωνσταντίνου Καραμεσίνη, Αναστασίας Σπυροπούλου, Μαρίας Κατσιάνου, Χριστίνας Πιπέρη, Ελένης Βασταρδή και Ευθυμίας Μπάσδρα.

«Το 14ο Πανελλήνιο Ορθοδοντικό Συνέδριο αποτέλεσε τη συνέχεια μιας σειράς επιτυχημένων πανελλήνιων συνεδρίων της εταιρείας μας, που έχουν πλέον καθιερωθεί ως το σημαντικότερο επιστημονικό γεγονός στα δρώμενα της ορθοδοντικής κοινότητας. Ο τίτλος του συνεδρίου ήταν “Ταχύτητα, διάρκεια και ποιότητα στην Ορθοδοντική”που μας παραπέμπει στον σπουδαίο “Μηχανισμό των Αντικυθήρων”, έναν αναλογικό υπολογιστή, πρόδρομο του σημερινού ηλεκτρονικού υπολογιστή. Για να κατασκευαστεί αυτό το ιδιοφυές μηχάνημα, απαιτείτο χρόνος και ακριβείς υπολογισμοί ώστε να επιτευχθεί ο τελικός σκοπός με το καλύτερο αισθητικό αποτέλεσμα, όπως ακριβώς γίνεται και στην ορθοδοντική, η οποία έχει εξελιχθεί τόσο πολύ ώστε έχουμε φτάσει στο σημείο να προβλέπουμε πλέον το τελικό αποτέλεσμα της θεραπείας και τον χρόνο της», δήλωσε ο Πρόεδρος του 14ου ΠΟΣ Γεώργιος Δαμανάκης.

Το διοικητικό συμβούλιο της ΕΟΓΜΕ αποτελούμενο από τους Drs Δήμητρα Καρδαρά, Γεράσιμο Αγγελόπουλο, Εύη Στάμου, Κωνσταντίνο Μάρκου και Βασίλειο Σταθόπουλο, καθώς και όλα τα μέλη της οργανωτικής επιτροπής εργάστηκαν με μεθοδικότητα και σεβασμό πάνω στις αξίες της σύγχρονης ορθοδοντικής, εξασφαλίζοντας το υψηλό επίπεδο των ανακοινώσεων.

Από την πλευρά της, η Δρ. Κατερίνα Δούμα-Μιχελάκη, μέλος της οργανωτικής επιτροπής του συνεδρίου δήλωσε ότι «είναι χαρά και τιμή να αποτελούμε αναπόσπαστο μέρος μιας παγκόσμιας ορθοδοντικής κοινότητας που στόχο έχει την διαρκή αναζήτηση συνεχιζόμενης εκπαίδευσης, με σκοπό την παροχή της πιο σύγχρονης φροντίδας στους ασθενείς μας».