«Τις τελευταίες δεκαετίες, οι άνθρωποι ακολουθώντας τις οδηγίες διαφόρων “ειδικών” για περιορισμό της πρωτεΐνης, των λιπαρών και την αύξηση των υδατανθράκων που υποτίθεται ότι είναι καλή πηγή ενέργειας, το μόνο που κατάφεραν ήταν αντί να αδυνατίζουν να γίνονται ολοένα παχύτεροι και να επιδεινώνουν την υγεία τους. Τα τελευταία 25 χρόνια το ποσοστό των παχύσαρκων ατόμων έχει αυξηθεί κατά 250%. Αυτό και μόνο είναι αρκετό για να καταλάβουμε ότι κάτι πάει λάθος», σχολιάζει η Δρ. Νικολέτα Κοΐνη, M.D., πιστοποιημένη Ιατρός Λειτουργικής, Προληπτικής, Αντιγηραντικής και Αναγεννητικής Ιατρικής από την Αμερικανική Ακαδημία Αντιγηραντικής Ιατρικής (http://functionalmedsystem.com).

Ο μύθος των υδατανθράκων ως καλής πηγής ενέργειας
Σύμφωνα με τη Διατροφική Πυραμίδα του υπουργείου Γεωργίας των ΗΠΑ, που δημοσιεύθηκε το 1992, καθημερινά πρέπει να καταναλώνουμε έξι ή περισσότερες μερίδες δημητριακών (ψωμί, δημητριακά πρωινού, ζυμαρικά, ρύζι).

«Η Διατροφική Πυραμίδα δεν είναι τίποτα περισσότερο από μία προσπάθεια των ΗΠΑ να προωθήσουν παγκοσμίως τα αγροτικά τους προϊόντα. Η μόνη χρησιμότητά της είναι για την περίπτωση που θέλετε να κρατάτε τα επίπεδα γλυκογόνου σας υψηλά, ώστε να μην καίτε λίπος. Γλυκογόνο ονομάζονται οι υδατάνθρακες που αποθηκεύονται στους μυς και το ήπαρ. Μπορούμε να το παρομοιάσουμε με μια αποθήκη σακχάρου (γλυκόζης), όπου το σάκχαρο είναι η μορφή των υδατανθράκων που το σώμα χρησιμοποιεί για καύσιμο», λέει η Δρ. Κοΐνη.

Ενώ, όμως, οι αποθήκες λίπους μπορούν και επεκτείνονται (και έτσι παχαίνουμε διαρκώς), η αποθήκη γλυκογόνου έχει περιορισμένη χωρητικότητα σε σάκχαρο. Έτσι, μια γεμάτη αποθήκη γλυκογόνου δίνει το σήμα στο σώμα να χρησιμοποιεί για ενέργεια τους εισερχόμενους υδατάνθρακες (και όχι το λίπος) και να μετατρέπει τους υδατάνθρακες σε λίπος, αντί να χρησιμοποιεί το αποθηκευμένο λίπος.

«Αυτό έχει ως αποτέλεσμα το σώμα όχι μόνο να σταματά να καίει λίπος, αλλά και να το διατηρεί, αφού εφαρμόζοντας την Διατροφική Πυραμίδα του προσφέρετε λίγο λίπος και πολλούς υδατάνθρακες. Με λίγα λόγια οι κλασσικές δίαιτες κρατούν σε υψηλά επίπεδα τα αποθέματα γλυκογόνου και δεν επιτρέπουν στο σώμα να χρησιμοποιεί ως καύσιμο το αποθηκευμένο λίπος», συμπληρώνει η ειδικός.

Σύμφωνα με την Δρ. Κοΐνη η λανθασμένη αυτή αντίληψη για την αξία των υδατανθράκων ως πηγής ενέργειας πηγάζει από τη δεκαετία του 1960. Τότε παρατηρήθηκε για πρώτη φορά η σπουδαιότητα του γλυκογόνου ως καύσιμο για υψηλού επιπέδου αθλητές κατά την παρατεταμένη άσκηση, όπως το τρέξιμο μακρινών αποστάσεων.

«Οι επιστήμονες προσδιόρισαν ότι τα υψηλά επίπεδα γλυκογόνου συνδέονταν με καλύτερες επιδόσεις αντοχής από ό,τι τα χαμηλά επίπεδα. Ως εκ τούτου, η αθλητική ελίτ ενθαρρύνθηκε να τρώει πολλούς υδατάνθρακες μετά από την προπόνηση, προκειμένου να αναπληρώνει το γλυκογόνο. Η όλη ιδέα αποσκοπούσε στη βέλτιστη απόδοση», εξηγεί. «Παρότι, όμως, είναι αλήθεια ότι το γλυκογόνο αποτελεί σημαντική πηγή καυσίμου για κορυφαία αθλητική επίδοση, ολοένα περισσότερα ερευνητικά ευρήματα αμφισβητούν τη θεωρία ότι το γλυκογόνο είναι απλώς και μόνο μια αποθηκευτική μορφή υδατανθράκων. Κι αυτό διότι ο βαθμός πλήρωσης της αποθήκης γλυκογόνου έχει άμεσο αντίκτυπο στην ικανότητά σας να καίτε λίπος και στην υγεία του μεταβολισμού σας».

Ευτυχώς, το 2005 το Πανεπιστήμιο του Χάρβαρντ αναθεώρησε την υγιεινή διατροφή θέτοντας στη βάση της τη γυμναστική, τη μείωση του βάρους και την επαρκή πρόσληψη νερού. Τα δημητριακά, κυρίως ολικής άλεσης, περιορίστηκαν στο 1/3 της ποσότητας που όριζε η Διατροφική Πυραμίδα και αναδείχθηκε η αξία των καλών λιπαρών από πηγές, όπως το ελαιόλαδο, τα καρύδια και οι τροφές που έχουν υποστεί ζύμωση. Το 2011, δύο νέα διατροφικά μοντέλα το «Πιάτο της Υγιεινής Διατροφής» και το «Διατροφικό Πιάτο» αντικατέστησαν τη Διατροφική Πυραμίδα και ανέδειξαν την αξία των βιταμινών, ιδιαίτερα της βιταμίνης D, στο πλαίσιο μίας ισορροπημένης διατροφής.

Ο μύθος των «καλών» τροφών με λίγα λιπαρά
Οι συστάσεις διαφόρων επιστημονικών φορέων, όπως της Αμερικανικής Καρδιολογικής Εταιρείας και της Αμερικανικής Διαβητολογικής Εταιρείας, έχουν συμβάλλει στην συντήρηση ενός ακόμα μύθου: των λιπαρών που κάνουν κακό στην υγεία.

Και ενώ οι κατευθυντήριες οδηγίες ξεκάθαρα αναφέρουν ότι η κατανάλωση ιδιαιτέρως κορεσμένων λιπαρών, αυξάνει τον κίνδυνο καρδιοπάθειας, οι άνθρωποι άρχισαν να φοβούνται τα λιπαρά! Έτσι, την εμφάνισή τους στα ράφια των σούπερ-μάρκετ έκαναν νέες κατηγορίες τροφίμων χωρίς ή με χαμηλά λιπαρά.

«Τι δείχνουν, όμως, στην πραγματικότητα οι επιστημονικές έρευνες; Προς το παρόν θα αρκεστούμε σε λίγες μόνο προκαταρκτικές επισημάνσεις διότι σύντομα θα δοθούν στη δημοσιότητα αναλυτικά σχετικές έρευνες και τότε να είστε προετοιμασμένοι για τη μια έκπληξη μετά από την άλλη», προειδοποιεί η Δρ. Κοΐνη.

Και αυτό γιατί, όπως εξηγεί η ειδικός «η σύνδεση μεταξύ λιπαρών, ακόμα και των κορεσμένων, και των καρδιαγγειακών παθήσεων, ποτέ δεν αποδείχθηκε πραγματικά. Μάλιστα, σπουδαίες επιστημονικές έρευνες δείχνουν ότι η αντικατάσταση των υδατανθράκων από λιπαρά -οποιαδήποτε φυσικά λιπαρά, συμπεριλαμβανόμενων των ζωικών κορεσμένων- στην πραγματικότητα μειώνει τον κίνδυνο για έμφραγμα και εγκεφαλικό επεισόδιο. Συνέπεια αυτού είναι το ότι ακόμα και η εξαιρετικά συντηρητική Αμερικανική Καρδιολογική Εταιρεία δεν βάζει πια ανώτατο όριο στη συνολική ημερήσια πρόσληψη λιπαρών, παρά μόνο στην πρόσληψη κορεσμένων λιπαρών, χωρίς όμως και αυτό να βασίζεται πουθενά. Την ίδια ώρα μελέτη του Πανεπιστημίου Johns Hopkins, συμπέρανε ότι το υψηλό σάκχαρο αίματος αποτελεί ανεξάρτητο παράγοντα κινδύνου για καρδιοπάθεια. Δηλαδή τα τρόφιμα με υψηλό γλυκαιμικό φορτίο (που δίνουν γρήγορα ικανές ποσότητες σακχάρων στο αίμα αφού τα φάμε), όπως είναι ό,τι περιέχει ζάχαρη και αλεύρι δημητριακών, είναι από τη φύση τους ανθυγιεινά όταν καταναλώνονται».

Ωστόσο, συνεχίζουμε να δεχόμαστε καταιγισμό διαφημιστικών μηνυμάτων για τα ατεκμηρίωτα οφέλη των τροφίμων με χαμηλά λιπαρά, με δυσμενείς συνέπειες για την υγεία μας.

Σωστή διατροφή είναι η ορμονικά «έξυπνη» διατροφή
Επειδή, όμως, η υγεία και το φυσιολογικό σωματικό βάρος είναι θεμελιώδους σημασίας, η επίτευξη της σωστής διατροφής μπορεί να γίνει μόνο μέσω της υπερέχουσας οδού της ορμονικά «έξυπνης» διατροφής.

«Η παχυσαρκία ουσιαστικά είναι μια προδιαβητική κατάσταση. Για κάθε ασθενή με διαβήτη, υπάρχουν τέσσερις προδιαβητικοί, συνήθως παχύσαρκοι. Αλλά ακόμα κι αν κάποιος δεν είναι ούτε παχύσαρκος, ούτε προδιαβητικός, κερδίζει πολλά ποιοτικά χρόνια ζωής τρώγοντας ορμονικά έξυπνα. Και αυτό επειδή ό,τι τρώμε διαμορφώνει το ορμονικό περιβάλλον μας για τις επόμενες 5-6 ώρες αλλά και το πως και πόσο θα ζήσουμε τελικά», τονίζει η Δρ. Κοΐνη.

Η συσσώρευση σωματικού λίπους είναι καθαρά ορμονική υπόθεση, που για να συμβεί χρειάζεται απαραιτήτως να μεσολαβήσει μια εξαιρετικά σημαντική ορμονική δύναμη, η ινσουλίνη. Χωρίς ινσουλίνη δεν παράγεται λίπος στο σώμα και δεν εισχωρεί το διατροφικό λίπος στα κύτταρά μας. Όταν κυκλοφορεί πολλή ινσουλίνη στο αίμα (υπερινσουλιναιμία), συσσωρεύουμε σωματικό λίπος ακόμα κι αν περιορίσουμε θερμίδες ή λιπαρά. Επίσης, η ινσουλίνη θα «φτιάχνει» λίπος μέσα μας από γλυκόζη, ακόμα κι αν δεν τρώμε λιπαρά.

Τι προκαλεί την έκκριση πολλής ινσουλίνης; «Οι κακές θερμίδες, δηλαδή οι τροφές που δίνουν γρήγορα και πολύ σάκχαρο (γλυκόζη) στο αίμα μας», απαντά η Δρ. Κοΐνη και εξηγεί ότι «το δίδυμο γλυκόζης - ινσουλίνης ρυθμίζει συνολικά την υγεία και την ορμονική μας ισορροπία, και η προσεκτική και απροκατάληπτη μελέτη της ιστορίας και των ερευνητικών ευρημάτων δείχνει ότι ο άνθρωπος δεν παχαίνει επειδή τρώει πολλές θερμίδες ή λιπαρά ή επειδή δεν ασκείται, όπως λανθασμένα υποθέτει η συμβατική διαιτολογία, αλλά επειδή τρώει πολλές κακές θερμίδες, δηλαδή ορμονικά λανθασμένα».

Ο ανθρώπινος οργανισμός δεν είναι απλά ένας καυστήρας θερμίδων. Είναι μια ορμονικά πολύπλοκη μηχανή, που άλλα θρεπτικά στοιχεία θα τα χρησιμοποιήσει σαν δομικά υλικά για την οικοδόμηση και συντήρηση πολύτιμων δομών (οστά, μυς, όργανα, αγγεία, δέρμα) και άλλα θα τα χρησιμοποιήσει σαν παράγοντες βιολογικής επικοινωνίας (υποδοχείς λήψης σημάτων και μεταφορείς σημάτων). Επίσης, κάποια από τα θρεπτικά στοιχεία θα τα κάψει πλήρως για την παραγωγή ενέργειας, άλλα θα τα κάψει εν μέρει, ενώ τελικά από την ενέργεια που θα παραχθεί από την όποια καύση, ένα -διαφορετικό κάθε φορά- ποσό της θα σπαταληθεί ως θερμότητα.

«Συνεπώς, η συμβατική διαιτολογία έχει αποτύχει παταγωδώς διότι στη μέχρι τώρα πορεία της έχει αγνοήσει την ορμονική πολυπλοκότητά του ανθρώπινου οργανισμού και τη μεγαλύτερη βιολογική δύναμη στη Γη: τις ορμόνες μας», καταλήγει η Δρ. Νικολέτα Κοΐνη.

«Η επιδημία της παχυσαρκίας, του προ-διαβήτη και πολλών άλλων μεταβολικών παθήσεων έχει συγκεκριμένες αιτίες και ενόχους. Και αυτοί δεν είναι άλλοι από τις “επίσημες” διατροφικές οδηγίες που οι ειδικοί συστήνουν τα τελευταία 30 χρόνια», εξηγεί η Δρ. Νικολέτα Κοΐνη, M.D., πιστοποιημένη Ιατρός Λειτουργικής, Προληπτικής, Αντιγηραντικής και Αναγεννητικής Ιατρικής από την Αμερικανική Ακαδημία Αντιγηραντικής Ιατρικής (http://functionalmedsystem.com).

Από το 1980 έως και τις μέρες μας όλοι έχουμε βρεθεί κατά καιρούς να τηρούμε ευλαβικά τις κλασικές οδηγίες των «ειδικών» για απώλεια βάρους, τρώγοντας σχετικά λίγη ποσότητα πρωτεΐνης, λιγότερα λιπαρά και περισσότερους υδατάνθρακες, που υποτίθεται ότι είναι «καλή πηγή ενέργειας».

Όμως, μελέτη της Σχολής Δημόσιας Υγείας του Κολεγίου Imperial του Λονδίνου, που δημοσιεύτηκε το 2016, έδειξε ότι τα τελευταία 40 χρόνια έχει αυξηθεί εντυπωσιακά ο αριθμός των παχύσαρκων, από 105 εκατομμύρια το 1975 σε 641 εκατομμύρια το 2014.Τι κάνουμε, λοιπόν, λάθος και το ποσοστό των παχύσαρκων ατόμων, αντί να μειώνεται, αυξάνεται;

«Με τις κλασικές διατροφικές οδηγίες, στην αρχή όλοι χάνουν λίγο σωματικό λίπος αλλά και πολλούς μυς και οστική πυκνότητα. Κατόπιν, ανακτούν γρήγορα όλο το βάρος που έχουν χάσει -και με το παραπάνω- σε λίπος, καταλήγοντας έτσι σε επιδείνωση της παχυσαρκίας, περισσότερη πλαδαρότητα και εν τέλει χειρότερη υγεία. Και όλα αυτά, με στερήσεις και πολύ άγχος, εκνευριστικές μετρήσεις και χρόνια κόπωση», απαντά η Δρ. Κοΐνη.Εύλογα, λοιπόν, ανακύπτει το ερώτημα: «Υπάρχει αποτελεσματική λύση στο πρόβλημα;».

«Φυσικά και υπάρχει. Είναι η ορμονικά έξυπνη διατροφή», λέει η ειδικός και εξηγεί πως «τρώγοντας ορμονικώς έξυπνα κάθε άνθρωπος μπορεί να κερδίσει πολλά ποιοτικά χρόνια ζωής, εν αντιθέσει με τις κλασικές διατροφικές συστάσεις, που δεν έχουν καταφέρει να καταπολεμήσουν την παχυσαρκία, θέτοντας το άτομο ουσιαστικά σε μόνιμη προ-διαβητική κατάσταση. Αναλογιστείτε ότι σε ένα άτομο που πάσχει από διαβήτη αναλογούν τέσσερα άτομα με προ-διαβήτη, δηλαδή λίγο πριν από την εκδήλωση της ασθένειας».

Ινσουλίνη: Το «κλειδί» για φυσιολογικό βάρος και καλή υγεία
Όπως είναι ήδη γνωστό, οτιδήποτε τρώμε διαμορφώνει το ορμονικό περιβάλλον του οργανισμού μας για τις επόμενες 5-6 ώρες, αλλά και μακροπρόθεσμα για το πώς και πόσο θα ζήσουμε τελικά.
Σύμφωνα τη Δρ. Νικολέτα Κοΐνη, η συσσώρευση σωματικού λίπους είναι ορμονική υπόθεση, που για να συμβεί χρειάζεται απαραιτήτως να μεσολαβήσει μια εξαιρετικά σημαντική ορμονική δύναμη, η ινσουλίνη. «Χωρίς ινσουλίνη δεν παράγεται λίπος στο σώμα μας και δεν εισχωρεί το διατροφικό λίπος μέσα στα κύτταρά μας. Όταν κυκλοφορεί πολλή ινσουλίνη στο αίμα μας, δηλαδή έχουμε υπερινσουλιναιμία, τότε συσσωρεύουμε σωματικό λίπος ακόμα κι αν ελαττώνουμε τις θερμίδες ή τα λιπαρά που καταναλώνουμε. Επίσης, η ινσουλίνη συνεχίζει να “φτιάχνει” λίπος μέσα μας χρησιμοποιώντας τη γλυκόζη του αίματος, ακόμα κι όταν δεν τρώμε καθόλου λιπαρά», εξηγεί.

Τι προκαλεί την έκκριση πολλής ινσουλίνης;
«Οι κακές θερμίδες, δηλαδή οι τροφές που δίνουν γρήγορα και πολύ σάκχαρο (γλυκόζη) στο αίμα μας. Η προσεκτική μελέτη των επιστημονικών ευρημάτων δείχνει ότι ο άνθρωπος δεν παχαίνει επειδή τρώει πολλές θερμίδες ή λιπαρά ή επειδή δεν ασκείται, όπως λανθασμένα υποθέτει η συμβατική Διαιτολογία, αλλά επειδή τρώει ορμονικώς λανθασμένα. Αντιθέτως, η ορμονικά έξυπνη διατροφή αξιοποιεί στο έπακρο τη συνεισφορά του διδύμου “γλυκόζη-ινσουλίνη”, συντελώντας σε ορμονική ισορροπία και τελικά σε μια συνολική ρύθμιση της υγείας μας», απαντά η πιστοποιημένη Ιατρός Λειτουργικής, Προληπτικής, Αντιγηραντικής και Αναγεννητικής Ιατρικής από την Αμερικανική Ακαδημία Αντιγηραντικής Ιατρικής.

Το μεγαλύτερο, λοιπόν, σφάλμα της συμβατικής Διατροφολογίας είναι ότι στη μέχρι τώρα πορεία της έχει αγνοήσει τη μεγαλύτερη βιολογική δύναμη στον πλανήτη, δηλαδή τις ανθρώπινες ορμόνες.
«Δεν είμαστε απλώς μηχανές καύσης των θερμίδων που μπαίνουν μέσα μας, αλλά μια ορμονικά πολύπλοκη μηχανή, που άλλα θρεπτικά στοιχεία θα τα χρησιμοποιήσει σαν δομικούς λίθους οικοδόμησης και συντήρησης των πολύτιμων δομών μας (οστά, μυς, όργανα, αγγεία, δέρμα) και άλλα θα τα χρησιμοποιήσει σαν παράγοντες βιολογικής επικοινωνίας (υποδοχείς λήψης σημάτων και μεταφορείς αυτών των σημάτων). Επίσης, η μηχανή αυτή κάποια από τα θρεπτικά στοιχεία θα τα κάψει πλήρως για την παραγωγή ενέργειας, άλλα θα τα κάψει μόνο εν μέρει, ενώ τελικά, απ’ όση ενέργεια θα παραχθεί από την όποια καύση, ένα -διαφορετικό κάθε φορά- ποσό αυτής της ενέργειας θα σπαταληθεί ως θερμότητα. Με άλλα λόγια, σχεδόν ποτέ μια θερμίδα που τρώμε δεν ισούται με μια θερμίδα μέσα μας», προσθέτει η Δρ. Κοΐνη.

Και καταλήγει λέγοντας: «Ο φταίχτης, λοιπόν, δεν είστε εσείς που δεν χάνετε βάρος παρά τις φιλότιμες προσπάθειες που κάνετε. Φταίει η συμβατική Διατροφολογία, που αγνοεί τη δύναμη των ορμονών και ξεχνά ότι, για να συσσωρεύσουμε σωματικό λίπος, χρειάζεται απαραιτήτως να μεσολαβήσει η ινσουλίνη. Όσο ακολουθείτε τις κλασικές διατροφικές συστάσεις τρώγοντας ορμονικώς λανθασμένα, θέτετε τον εαυτό σας σε κατάσταση υπερινσουλιναιμίας και προ-διαβήτη, συσσωρεύετε λίπος και χάνετε ποιοτικά χρόνια ζωής. Με την ορμονικά έξυπνη διατροφή έχετε πλέον την ευκαιρία να αποκτήσετε το ιδανικό βάρος και να ανακτήσετε την υγεία σας».

«Το πιθανότερο είναι πως ναι», λέει Δρ Νικολέτα Κοΐνη, Ιατρός Λειτουργικής, Προληπτικής και Αναγεννητικής Ιατρικής (http://functionalmedsystem.com), εξηγώντας πως «ο δρόμος για το αδυνάτισμα και την υγεία ακολουθεί λάθος μονοπάτι όταν μπούμε στη λογική της στέρησης θερμίδων ή λιπαρών, όπως άλλωστε έχει φανεί μέχρι σήμερα από τις συνήθεις διατροφολογικές και διαιτολογικές οδηγίες».

Ανατρέχοντας, λοιπόν, σε βασικές γνώσεις βιολογίας θα διαπιστώσουμε ότι, τόσο η συσσώρευση όσο και η καύση σωματικού λίπους, δηλαδή ο μεταβολισμός της ενέργειας, είναι μια καθαρά ορμονική υπόθεση.

«Ο ανθρώπινος οργανισμός, αν τον σκεφτούμε ως έναν κινητήρα, χρειάζεται ένα καύσιμο για να λειτουργήσει. Και αυτό το καύσιμο είναι, είτε η γλυκόζη, είτε το λίπος. Όμως, όσο καίει γλυκόζη, δεν καίει λίπος. Ούτε αυτό που λαμβάνει μέσω της τροφής, ούτε αυτό που έχει συσσωρεύσει στο σώμα», εξηγεί η Δρ. Κοΐνη.

Για παράδειγμα, όσο με τα γεύματα προσφέρουμε ικανή ποσότητα γλυκόζης στο αίμα, αυτό που οι γιατροί αποκαλούν γλυκαιμικά φορτία, τότε ακόμα κι αν μειώσουμε τις ποσότητες τροφής, ελαττώσουμε τις θερμίδες και τα λιπαρά, παραλείψουμε γεύματα, στερηθούμε ή κάνουμε εντατικά γυμναστική, το σώμα μας δεν θα λάβει ποτέ το ορμονικό ‘σήμα’ να αλλάξει καύσιμο. Θα καίει σταθερά αυτό που του δίνουμε, γλυκόζη.

«Όσο το σώμα μας χρησιμοποιεί τη γλυκόζη ως κύριο ‘καύσιμο’, τόσο μένουμε ορμονικά εγκλωβισμένοι, συσσωρεύουμε λίπος και απομακρυνόμαστε με κάθε τρόπο από τον στόχο μας να είμαστε υγιείς και να έχουμε φυσιολογικό βάρος», τονίζει η ειδικός.

Μπορεί, λοιπόν, μια ορμονικά έξυπνη διατροφή να μας βοηθήσει να χάσουμε κιλά χωρίς στερήσεις και να μας βοηθήσει να είμαστε υγιείς;
«Η ορμονικά έξυπνη διατροφή δεν είναι απλώς ένα διατροφικό σχήμα που πετυχαίνει την απώλεια των περιττών λίγων ή πολλών κιλών. Είναι ένας τρόπος διατροφής που προλαμβάνει ή θεραπεύει χρόνιες καταστάσεις, όπως ο διαβήτης, η υπέρταση, η κατάθλιψη, οι καρδιακές αρρυθμίες και η χρόνια εσωτερική φλεγμονή. Και μην σπεύσετε να φανταστείτε κάτι περίπλοκο και εξεζητημένο. Ουσιαστικά, αλλάζουμε το ‘καύσιμο’ που καίει ο οργανισμός μας. Αντί για γλυκόζη, με την ορμονικά έξυπνη διατροφή καίμε λίπος», εξηγεί η Δρ. Νικολέτα Κοΐνη.

Δηλαδή, μπορούμε να τρώμε χορταστικά και νόστιμα και ταυτόχρονα ορμονικά έξυπνα;
«Ναι, και μάλιστα περισσότερο από πριν και με γλυκό κάθε μέρα», απαντά η Δρ. Κοΐνη.
Όπως εξηγεί η ειδικός, το ‘κλειδί’ είναι τελειώνοντας τα γεύματα μας να προσφέρουμε λίγη ποσότητα γλυκόζης στο αίμα, διατηρώντας τα επίπεδα σακχάρου στο αίμα σταθερά, οπότε το σώμα να παίρνει την ορμονική ειδοποίηση και να αλλάζει καύσιμο.

«Όταν σταματάμε να του δίνουμε σάκχαρο, στρέφεται προς το άλλο του καύσιμο, το λίπος, και έτσι κινητοποιεί την καύση λίπους. Όταν καίμε λίπος ως κύριο καύσιμο, καίμε το λίπος της τροφής μας ατελώς (όχι πλήρως, δηλαδή κάθε γραμμάριο λίπους προσφέρει τελικά πολύ λιγότερες θερμίδες από τις 9 που περιέχει) και έτσι τρέφονται ο εγκέφαλος, η καρδιά, οι νεφροί και τα άλλα μας ζωτικά όργανα, ενώ αισθανόμαστε μεγαλύτερη ευεξία και ζωτικότητα. Ταυτόχρονα, όμως, καίμε και το λίπος που έχουμε στο σώμα, και μάλιστα πρώτο ‘φεύγει’ το περικοιλιακό. Επίσης, αρχίζει να ανακατανέμεται πιο ομοιόμορφα στο σώμα το υπόλοιπο λίπος. Το σπουδαιότερο όμως είναι πως επανερχόμαστε στην υγεία», διευκρινίζει.

Πώς μπορούμε λοιπόν να «γυρίζουμε» τον κυτταρικό διακόπτη του λίπους;

«Το κλειδί είναι μια ορμόνη που λέγεται ινσουλίνη. Τα επίπεδα της ανεβαίνουν όταν τα επίπεδα σακχάρου στο αίμα αυξάνονται. Κι αυτό διότι πρώτιστο καθήκον της ινσουλίνης είναι να μετακινήσει τη γλυκόζη -τη μορφή σακχάρου που το σώμα σας χρησιμοποιεί για ενέργεια- από την κυκλοφορία του αίματος και να τη ‘βάλει’ μέσα στα μυϊκά κύτταρα ή στο ήπαρ. Άπαξ και μπει μέσα στους μυς ή στο συκώτι, η γλυκόζη μπορεί να καεί ως καύσιμο ή να αποθηκευτεί ως γλυκογόνο για μεταγενέστερη χρήση. Αυτός, παρεμπιπτόντως, είναι και ο τρόπος με τον οποίο το σώμα προλαμβάνει τα υψηλά επίπεδα σακχάρου αίματος, όπως συμβαίνει στο διαβήτη τύπου 2», λέει η Δρ. Κοΐνη.

Κι εδώ είναι ακριβώς το σημείο που εμπλέκεται το είδος των τροφών. «Σε αντίθεση με την πρωτεΐνη και τα λιπαρά -τα οποία ανυψώνουν ελάχιστα (μόνο κάποια αμινοξέα πρωτεϊνών σε μεγάλες ποσότητες) έως καθόλου (τα λιπαρά) τα επίπεδα σακχάρου στο αίμα- οι υδατάνθρακες, όπως το άμυλο και η ζάχαρη, αποδομούνται γρήγορα σε γλυκόζη κατά την πέψη και απορροφούνται στην κυκλοφορία του αίματος. Έτσι, όσο περισσότερους υδατάνθρακες τρώτε, τόσο υψηλότερα και γρηγορότερα ανεβαίνει το σάκχαρο του αίματος. Όταν όμως ο οργανισμός έχει αποθέματα γλυκόζης, η ινσουλίνη βάζει μπρος τη διαδικασία αύξησης τόσο των μυών-οστών όσο και του λίπους», εξηγεί.

Πρακτικά, λοιπόν, το πρόβλημα δημιουργείται όταν τρώτε περισσότερους υδατάνθρακες από όσους μπορούμε να κάψουμε άμεσα -και τα αποθέματα γλυκόζης είναι πλήρη- με αποτέλεσμα το σώμα να έχει μόνο μία επιλογή: Να αρχίσει να μετατρέπει την περίσσεια γλυκόζης από όλους αυτούς τους υδατάνθρακες σε λίπος.

«Η γλυκόζη τότε εκτρέπεται μακριά από τα μυϊκά κύτταρα και κατευθύνεται προς τα λιποκύτταρα. Και αυτό αποτελεί χαρακτηριστικό παράδειγμα επιμερισμού θρεπτικών στοιχείων, που δεν επιθυμείτε. Διότι, όταν τα αποθέματα γλυκόζης έχουν εξαντλήσει τη μέγιστη χωρητικότητα, η ινσουλίνη μετατρέπεται σε δίκοπο μαχαίρι. Βοηθάει να χτιστούν μυς -εφόσον παρέχετε επίσης τα κατάλληλα θρεπτικά στοιχεία και την κατάλληλη μορφή άσκησης- αλλά αποφέρει και περισσότερο λίπος», σύμφωνα με την Δρ. Νικολέτα Κοΐνη.

Τα καλά νέα, όμως, είναι ότι όταν κρατάμε χαμηλά τα επίπεδα γλυκόζης στον οργανισμό μας τότε αλλάζει και η απόκριση του σώματος στην ινσουλίνη. «Η ινσουλίνη εξακολουθεί να σηματοδοτεί στο σώμα το χτίσιμο μυών -υπό τις κατάλληλες προϋποθέσεις, πάντα- αλλά δεν μπλοκάρει πια την ικανότητα να καίει λίπος. Γιατί; Επειδή το σώμα είναι έξυπνο και θέτει την αναπλήρωση των επιπέδων γλυκόζης ως προτεραιότητα, ώστε να υπάρχουν, αν τυχόν παραστεί επείγουσα ανάγκη. Έτσι, απορροφά στους μυς όσους υδατάνθρακες τρώτε, για να αποθηκευτούν ως γλυκόζη.

Αυτό έχει ως συνέπεια το σώμα να στρέφεται στο λίπος -όπως σε εκείνο που έχει μαζευτεί στην κοιλιά- ως την κύρια πηγή καυσίμου για να λειτουργήσει. Στη φάση αυτή, είναι σαν να έχετε έναν εσωτερικό τροχονόμο που εκτρέπει τη γλυκόζη μακριά από την κοιλιά και προς τους μυς-οστά. Έτσι, τα μυϊκά-οστικά κύτταρα βρίσκονται σε κατάσταση αύξησης, αλλά τα λιποκύτταρα βρίσκονται σε κατάσταση αποδόμησης. Κι αυτό σημαίνει ότι έχετε δημιουργήσει το ιδανικό εσωτερικό περιβάλλον για την αναμόρφωση του σώματός σας. Δηλαδή, επιτρέπετε στο σώμα να καίει λίπος, ενώ χτίζετε μυς και οστά, και παράλληλα έχετε καλή υγεία», καταλήγει.