Οι τράπεζες, τόνισε, έχουν τώρα μπροστά τους μια σπάνια δυνατότητα: να δημιουργήσουν οι ίδιες τον κόσμο μέσα στον οποίο θα λειτουργήσουν. Όχι απλώς να προσαρμοστούν στην οικονομία που υπάρχει. Να χρηματοδοτήσουν την οικονομία που μπορεί να υπάρξει. Γιατί οι τράπεζες δεν είναι απλώς μέρος του οικονομικού οικοσυστήματος. Είναι ο καταλύτης του. Και ο καταλύτης δεν παρακολουθεί την αντίδραση, είναι εκείνος που την πυροδοτεί.

Η μακροπρόθεσμη αξία μιας τράπεζας κρίνεται, τελικά, από την οικονομία που χρηματοδοτεί. Σε μια οικονομία που μένει στάσιμη, καμία κερδοφορία δεν είναι διατηρήσιμη. Η χρηματοδότηση του μετασχηματισμού δεν είναι, επομένως, μια θυσία προς όφελος τρίτων. Είναι η καλύτερη επένδυση που μπορούν να κάνουν οι τράπεζες για τους ίδιους τους μετόχους τους. Από εδώ και πέρα, η κερδοφορία των ελληνικών τραπεζών και ο ρυθμός ανάπτυξης της ελληνικής οικονομίας, θα πηγαίνουν μαζί. Το ένα δεν μπορεί να προχωρήσει χωρίς το άλλο.

Όπως επισήμανε μεταξύ άλλων, για κάθε εκατό ευρώ καταθέσεων, οι ελληνικές τράπεζες δανείζουν σήμερα περίπου εβδομήντα, όταν στην υπόλοιπη ευρωζώνη ο λόγος πλησιάζει τα εκατό. Τα δανειακά χαρτοφυλάκια των ελληνικών τραπεζών, ως ποσοστό του ΑΕΠ, δεν είναι από τα πιο υψηλά στο ευρωσύστημα. Αυτό, διευκρίνισε, δεν το αναφέρει ως μομφή. Είναι, αντίθετα, το μέτρο της ευκαιρίας. Υπάρχει ρευστότητα που περιμένει να γίνει ανάπτυξη - ένα προνόμιο το οποίο λίγοι στην Ευρώπη διαθέτουν.

Αυτά τα εργαλεία δεν θα τα φέρει κανένας άλλος. Η δυνατότητα να τα δημιουργήσει κανείς, ανήκει σε εσάς. Έχετε ήδη αποδείξει ότι μπορείτε να καινοτομείτε: το IRIS το αποδεικνύει καθημερινά. Η ίδια καινοτομία μπορεί να περάσει τώρα από τις πληρωμές στη χρηματοδότηση. Και σας διαβεβαιώνω ότι η Πολιτεία θα σταθεί αρωγός σε κάθε τέτοια δική σας πρωτοβουλία.

Η σχέση των τραπεζών με την κοινωνία κρίνεται και στα καθημερινά - στις προμήθειες, στην απόδοση της κατάθεσης του μικροκαταθέτη, στην εξυπηρέτηση εκεί όπου το κατάστημα έκλεισε αλλά η ανάγκη έμεινε. Ο κόσμος θα πιστέψει στον νέο ρόλο των τραπεζών όταν τον δει στη δική του τσέπη και στη δική του γειτονιά, είπε.

Υπογράμμισε επίσης ότι εκατομμύρια άνθρωποι και τα περιουσιακά τους στοιχεία βρίσκονται σήμερα στους servicers και, στην πράξη, εκτός οικονομικής δραστηριότητας. 'Άνθρωποι που δεν μπορούν να δανειστούν, ακίνητα που δεν μπορούν να αξιοποιηθούν, μικρές επιχειρήσεις που δεν μπορούν να επανεκκινήσουν. Ένα κομμάτι της οικονομίας μας έχει βρεθεί, εδώ και χρόνια, σε αναστολή.

Αυτό δεν λύνεται αποσπασματικά. Χρειάζονται συνολικές λύσεις, που πατούν σε τρεις πυλώνες.

* Το κράτος, που ρυθμίζει και συντονίζει - και το κάνει ήδη, ενισχύοντας το θεσμικό πλαίσιο λειτουργίας των servicers.

* Τις τράπεζες, που μπορούν να ανοίξουν τον δρόμο της επανένταξης: ο δανειολήπτης που ρύθμισε και εξυπηρετεί τα δάνειά του, πρέπει να έχει διαδρομή επιστροφής στο τραπεζικό σύστημα, πρόσβαση σε αναχρηματοδότηση, δεύτερη ευκαιρία με όρους αγοράς.

* Και τους servicers, που οφείλουν βιώσιμες ρυθμίσεις και διαφάνεια - γιατί διαχειρίζονται όχι απλώς χαρτοφυλάκια, αλλά ζωές. Εμείς, ως Πολιτεία, ως κυβέρνηση, αλλά και ως οικονομικό επιτελείο, σε συνεργασία με την Τράπεζα της Ελλάδος, με όλους τους θεσμούς, νομίζω ότι δείξαμε έμπρακτα τη βούλησή μας να επανεντάξουμε αυτούς τους ανθρώπους στην καρδιά της οικονομικής δραστηριότητας. Γι' αυτό προχωρήσαμε στη μεγαλύτερη, πρακτικά, παρέμβαση που έχει γίνει μέχρι σήμερα για το ιδιωτικό χρέος.

- Διευρύναμε σημαντικά τον εξωδικαστικό μηχανισμό, μειώνοντας το όριο ένταξης των οφειλών στις 5.000 ευρώ και επιταχύνοντας τις διαδικασίες. Δημιουργήσαμε ένα ισχυρότερο πλαίσιο προστασίας της κύριας κατοικίας μέσα από τον εξωδικαστικό.

- Μετατρέψαμε δηλαδή τον εξωδικαστικό σε εργαλείο προστασίας της πρώτης κατοικίας.

-Αυξήσαμε το ακατάσχετο όριο των τραπεζικών καταθέσεων στα 1.600 ευρώ και θεσπίσαμε τη δυνατότητα άρσης κατασχέσεων για όσους ρυθμίζουν και τηρούν τις υποχρεώσεις τους.

- Ενεργοποιούμε τη νέα ρύθμιση των 72 δόσεων για παλαιές οφειλές και αποκαταστήσαμε μια σημαντική αδικία για περισσότερους από 100.000 δανειολήπτες του λεγόμενου νόμου Κατσέλη. Και εδώ δεν μείναμε στο ελάχιστο που προέκυπτε από την απόφαση της Ολομέλειας του Αρείου Πάγου. Προχωρήσαμε στην αναδρομική εφαρμογή της ρύθμισης, ώστε το όφελος να φτάσει και σε όσους είχαν ήδη επιβαρυνθεί με υψηλότερες καταβολές. Κι όλα αυτά, σωρευτικά, είναι μια προσπάθεια που πρέπει να τη στηρίξουμε όλοι μαζί: το κράτος, οι τράπεζες, οι servicers, η αγορά συνολικά.

Το στοίχημα της επόμενης δεκαετίας είναι στοίχημα εντονότερης ανάκαμψης. Αλλά είναι, εξίσου, στοίχημα συμπερίληψης. Γιατί χωρίς συμπερίληψη, η ανάκαμψη θα «κουτσαίνει». Θα προχωρά, αλλά θα αφήνει πίσω της ένα μέρος της κοινωνίας, και μια οικονομία που αφήνει ανθρώπους πίσω είναι άδικη και εν τέλει και αναποτελεσματική, είπε ο υπουργός.

Ο κ. Πιερρακάκης χαρακτήρισε τη σημερινή συζήτηση πολιτική δέσμευση και όχι μια ακόμη τεχνική διαπραγμάτευση, υπογραμμίζοντας ότι η επίτευξη κοινής πολιτικής κατεύθυνσης αποτελεί την απαραίτητη προϋπόθεση ώστε να ολοκληρωθούν με επιτυχία οι τεχνικές διαπραγματεύσεις τους επόμενους μήνες. Όπως σημείωσε, η συμφωνία επί του στόχου για ολοκλήρωση των διαπραγματεύσεων έως τον Οκτώβριο δημιουργεί την αναγκαία πολιτική βεβαιότητα για την προώθηση της μεταρρύθμισης.

Κεντρικό σημείο της τοποθέτησής του αποτέλεσε η Ένωση Αποταμιεύσεων και Επενδύσεων (Savings and Investments Union – SIU), την οποία χαρακτήρισε ως πιθανώς τη σημαντικότερη οικονομική μεταρρύθμιση που μπορεί να υλοποιήσει η σημερινή γενιά ευρωπαίων πολιτικών. Σύμφωνα με τον ίδιο, η εμβάθυνση της ενιαίας ευρωπαϊκής αγοράς κεφαλαίων αποτελεί στρατηγική προτεραιότητα για την ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας της ευρωπαϊκής οικονομίας, τη διευκόλυνση της χρηματοδότησης των επιχειρήσεων και την αποτελεσματικότερη αξιοποίηση των ευρωπαϊκών αποταμιεύσεων.

Ο πρόεδρος του Eurogroup συνέδεσε τη σημερινή πρωτοβουλία με τη λεγόμενη «μέθοδο Monnet», επικαλούμενος σχετική ομιλία του συγγραφέα Giuliano da Empoli προς τιμήν του Jean Monnet. Όπως ανέφερε, η ευρωπαϊκή ενοποίηση δεν οικοδομήθηκε μέσα από μεγάλες πολιτικές διακηρύξεις αλλά μέσα από διαδοχικές τεχνικές συμφωνίες, οι οποίες σταδιακά απέκτησαν βαθιά πολιτική σημασία και δημιούργησαν τις προϋποθέσεις για τα επόμενα βήματα της ευρωπαϊκής ολοκλήρωσης.

Στο πλαίσιο αυτό, υποστήριξε ότι η σημερινή απόφαση για κοινή πολιτική κατεύθυνση μπορεί σήμερα να φαίνεται διαδικαστική, ωστόσο στο μέλλον ενδέχεται να αποδειχθεί καθοριστική για τη δημιουργία μιας πραγματικά ενιαίας ευρωπαϊκής αγοράς κεφαλαίων.

Ο κ. Πιερρακάκης αναφέρθηκε επίσης στην ανάγκη συλλογικής ευθύνης των κρατών-μελών απέναντι στις μεγάλες προκλήσεις που αντιμετωπίζει η Ευρωπαϊκή Ένωση. Υιοθετώντας την προσέγγιση του Giuliano da Empoli περί ενός «συλλογικού Monnet», τόνισε ότι η Ευρώπη δεν χρειάζεται πλέον έναν μόνο οραματιστή, αλλά τη συνεργασία όλων των κρατών-μελών ώστε να συνδυαστούν η πολιτική φιλοδοξία με την τεχνική αρτιότητα, η αποτελεσματική εφαρμογή των μεταρρυθμίσεων με το κοινό ευρωπαϊκό όραμα.

Κλείνοντας την παρέμβασή του, ο υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών εξέφρασε την πλήρη στήριξη της Ελλάδας στην πρωτοβουλία της Ιρλανδικής Προεδρίας, επισημαίνοντας ότι η χώρα υποστηρίζει τη συγκεκριμένη πολιτική προσέγγιση και θα συνεργαστεί με όλα τα κράτη-μέλη ώστε η σημερινή πολιτική δέσμευση να οδηγήσει σε οριστική συμφωνία για το πακέτο μεταρρυθμίσεων έως τον Οκτώβριο.

Υπογράμμισε, ωστόσο, ότι η πρόκληση πλέον είναι η ευρύτερη χρήση του στα φυσικά καταστήματα. Ζήτησε μεγαλύτερη προβολή του IRIS στα σημεία πληρωμής, ενημέρωση των πολιτών, κίνητρα για τους εμπόρους και προγράμματα επιβράβευσης από τράπεζες και acquirers. Παράλληλα, ανέδειξε τη σημασία της ευρωπαϊκής διασύνδεσης του IRIS μέσω του EuroPA και της ενίσχυσης της ευρωπαϊκής αυτονομίας στις ψηφιακές πληρωμές.

Αναλυτικά η ομιλία του Υπουργού Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών Κυριάκου Πιερρακάκη στο συνέδριο «Payments 360 Conference 2026, powered by DIAS»:

«Φίλες και φίλοι,

Βρισκόμαστε σε μια εποχή όπου οι πληρωμές αλλάζουν ριζικά και μαζί τους αλλάζει ο τρόπος με τον οποίο λειτουργεί η οικονομία, οργανώνεται το εμπόριο, κινείται το χρήμα και δημιουργείται αξία.

Αυτό που μέχρι πριν από λίγα χρόνια αντιμετωπιζόταν κυρίως ως μια τεχνική λειτουργία του χρηματοπιστωτικού συστήματος, έχει πλέον εξελιχθεί σε μία κρίσιμη υποδομή εμπιστοσύνης, αποτελεσματικότητας και σίγουρα ανταγωνιστικότητας. Επηρεάζει όχι μόνο την ταχύτητα και το κόστος των συναλλαγών, αλλά και την παραγωγικότητα των επιχειρήσεων, την εμπειρία του πολίτη και, ολοένα και περισσότερο τη στρατηγική θέση μιας χώρας στο διεθνές περιβάλλον.

Γι’ αυτό και το 4ο Συνέδριο 360 Payments της ΔΙΑΣ αποκτά σήμερα ιδιαίτερη σημασία. Οι άμεσες ψηφιακές πληρωμές δεν αλλάζουν μόνο τον τρόπο με τον οποίο συναλλασσόμαστε, αλλά και τον τρόπο με τον οποίο θα λειτουργεί η οικονομία στο μέλλον.

Στην Ελλάδα, το IRIS αποτελεί ίσως το πιο χαρακτηριστικό παράδειγμα αυτής της μετάβασης. Μέσα σε λίγα μόλις χρόνια, πέρασε από τη φάση της τεχνολογικής δυνατότητας στη φάση της πραγματικής, καθημερινής χρήσης, αποδεικνύοντας κάτι εξαιρετικά σημαντικό: ότι στην ψηφιακή οικονομία, η επιτυχία δεν κρίνεται από το πόσο προηγμένη είναι μια τεχνολογία, αλλά από το πώς η τεχνολογία αυτή ενσωματώνεται οργανικά στην καθημερινότητα του πολίτη και της επιχείρησης.

Εκτιμώ εδώ ότι τα στοιχεία μιλούν από μόνα τους.

• Σήμερα περισσότεροι από 4,6 εκατομμύρια πολίτες χρησιμοποιούν το IRIS για άμεσες μεταφορές χρημάτων μεταξύ φυσικών προσώπων, αριθμός αυξημένος κατά 760.000 σε σχέση με πριν από έναν χρόνο.

• Επίσης, 600.000 ελεύθεροι επαγγελματίες και ατομικές επιχειρήσεις έχουν πλέον τη δυνατότητα να εισπράττουν άμεσα μέσω κινητού τηλεφώνου και ΑΦΜ.

• Και το 2025 η αξία των συναλλαγών μέσω IRIS έφτασε στα 10,9 δισεκατομμύρια ευρώ, σημειώνοντας αύξηση 70% σε σχέση με το προηγούμενο έτος. Αυτό, όμως, που αποτυπώνουν οι αριθμοί είναι κάτι βαθύτερο από μια εντυπωσιακή στατιστική αύξηση.

Καταγράφουν μια ουσιαστική αλλαγή συμπεριφοράς. Οι πολίτες και οι επιχειρήσεις αναγνωρίζουν στην πράξη τα πλεονεκτήματα των άμεσων πληρωμών: συναλλαγές χωρίς χρέωση για τον πολίτη, με πολύ χαμηλή επιβάρυνση για τον επαγγελματία, αλλά και με ταχύτητα και απλότητα που ανταποκρίνονται στις ανάγκες της σύγχρονης οικονομίας.

Έτσι, η οικονομία μετακινείται σταδιακά προς ένα μοντέλο άμεσο, διαφανές και αποτελεσματικό. Αν μάλιστα δούμε τη συνολική εικόνα, αντιλαμβανόμαστε ακόμη καλύτερα το μέγεθος αυτής της μεταβολής. Μέσω ΔΙΑΣ δρομολογήθηκαν και εκκαθαρίστηκαν το 2025 διατραπεζικές συναλλαγές συνολικής αξίας 544,4 δισεκατομμυρίων ευρώ, ποσό που αντιστοιχεί σε 2,2 φορές το ελληνικό ΑΕΠ, μέγεθος που αναδεικνύει με τον πιο καθαρό τρόπο ότι οι υποδομές πληρωμών δεν λειτουργούν στο περιθώριο της οικονομίας αλλά, αντίθετα, αποτελούν μεγάλο κομμάτι του πυρήνα της.

Η πρόοδος αυτή δεν έχει προκύψει τυχαία. Είναι αποτέλεσμα συντονισμένης προσπάθειας:

• της Πολιτείας, η οποία διαμόρφωσε το κατάλληλο θεσμικό πλαίσιο,
• της ΔΙΑΣ, που ανέπτυξε και ενίσχυσε την κρίσιμη αυτή υποδομή, αλλά
• και των τραπεζών, των acquirers και των παροχών τεχνολογικών λύσεων, που μετέφεραν αυτή τη δυνατότητα στην πραγματική αγορά.

Αυτή ακριβώς η σύμπραξη είναι που μας επιτρέπει σήμερα να μιλάμε για ένα πραγματικό success story της ελληνικής ψηφιακής οικονομίας.

Ωστόσο, η πρόοδος αυτή δεν επιτρέπει τον οποιοδήποτε εφησυχασμό. Αντιθέτως, μας φέρνει μπροστά σε μια νέα πρόκληση. Το πρώτο μεγάλο στοίχημα ήταν η διαθεσιμότητα της τεχνολογίας. Το επόμενο, και ίσως σημαντικότερο, είναι η καθολική καθημερινή χρήση της. Η υποχρεωτικότητα υπήρξε αναγκαία σε αυτήν τη διαδρομή, αλλά από μόνη της η υποχρεωτικότητα δεν αρκεί. Η πραγματική υιοθέτηση κερδίζεται στην πράξη, όταν η εμπειρία γίνεται απλή, γρήγορη, θα πω σχεδόν αόρατη για τον χρήστη.

Ο ρόλος των τραπεζών, των acquirers και συνολικά της αγοράς γίνεται απολύτως καθοριστικός. Το γεγονός ότι η Πολιτεία νομοθέτησε τη χρήση του IRIS είναι ένα μόνο κομμάτι του παζλ. Το δεύτερο είναι να συμβάλουν οι τράπεζες και οι acquirers περαιτέρω, δίνοντας κίνητρα ώστε να ενισχυθεί η χρήση του.

Χρειαζόμαστε μεγαλύτερη ορατότητα του IRIS στο σημείο πληρωμής, καλύτερη ενημέρωση των πολιτών, ισχυρότερα κίνητρα για τους εμπόρους, αλλά και μηχανισμούς επιβράβευσης που θα ενθαρρύνουν τη χρήση. Πιο συγκεκριμένα, ανάμεσα σε άλλα, θα μπορούσαν να γίνουν:

• Διαφημιστικές καμπάνιες προς τους πελάτες, με στόχο την ενημέρωση τόσο του κοινού όσο και των εμπόρων.

• Ένταξη σχημάτων επιβράβευσης, όπως ισχύει ήδη στη χρήση των χρεωστικών καρτών, όπου ανάλογα με τη χρήση υπάρχει επιστροφή χρημάτων, ώστε να μην υπάρχει οποιοδήποτε αντικίνητρο, εντός εισαγωγικών, στις χρήσεις του IRIS.

• Και το κυριότερο, βελτίωση της εμπειρίας πληρωμής. Αυτό μπορεί να γίνει με την υιοθέτηση της τεχνολογίας, τύπου Tap & Pay, όπου πολύ εύκολα ο συναλλασσόμενος θα μπορεί να πληρώνει με μια εφαρμογή NFC, πλησιάζοντας απλώς το κινητό του, όπως ακριβώς κάνει σήμερα το Apple Pay ή το Google Pay μέσω της πιστωτικής κάρτας.

Ο πολίτης συγκρίνει εμπειρίες στις πληρωμές. Αν έχει συνηθίσει στην αμεσότητα των ανέπαφων πληρωμών, στην ευκολία των ψηφιακών πορτοφολιών, στην εμπειρία των σύγχρονων συναλλαγών, τότε κάθε νέο σύστημα κρίνεται με βάση το ίδιο μέτρο. Όσο λιγότερη προσπάθεια απαιτεί μια πληρωμή, τόσο μεγαλύτερη γίνεται η υιοθέτησή της.

Η συζήτηση αυτή, όμως, δεν αφορά μόνο την Ελλάδα. Μας οδηγεί φυσικά στη δεύτερη μεγάλη διάσταση του σημερινού συνεδρίου: στην ευρωπαϊκή. Συζητάμε για ένα σημαντικό βήμα προς έναν πραγματικά ενιαίο ευρωπαϊκό χώρο για τις άμεσες πληρωμές.

Για πρώτη φορά παρουσιάζεται η ευρωπαϊκή διασύνδεση του IRIS με αντίστοιχα σχήματα της Ιταλίας, της Ισπανίας και της Πορτογαλίας, ενώ η ένταξη της Ελλάδας στο European Payments Alliance, το EuroPA, που ανακοινώθηκε πριν από έναν χρόνο στο ίδιο συνέδριο, αρχίζει να αποκτά περιεχόμενο.

• Από σήμερα, με την έναρξη της πρώτης φάσης της διασύνδεσης, 57,3 εκατομμύρια Ευρωπαίοι πολίτες σε πέντε χώρες αποκτούν τη δυνατότητα να ανταλλάσσουν χρήματα άμεσα, με τον ίδιο απλό τρόπο που το κάνουν ήδη στις εθνικές τους αγορές.

• Μέχρι το τέλος του έτους, η εμβέλεια του δικτύου θα επεκταθεί στα 173,1 εκατομμύρια πολίτες σε 18 χώρες, ενώ

• Το 2027 η διαλειτουργικότητα θα περάσει και στο επόμενο στάδιο, καλύπτοντας πληρωμές τόσο στο ηλεκτρονικό εμπόριο όσο και στα φυσικά καταστήματα.

Αυτό είναι ένα ουσιαστικό βήμα προς μια Ευρώπη όπου οι πληρωμές θα κινούνται με την ίδια ευκολία με την οποία κινούνται οι πολίτες, τα αγαθά και τα κεφάλαια. Για χρόνια, η Ευρώπη οικοδόμησε την ενιαία αγορά της γύρω από την ελεύθερη διακίνηση αγαθών και υπηρεσιών. Στο πεδίο των πληρωμών, όμως, παρέμεναν ακόμη σύνορα.

Και αυτό έχει πλέον στρατηγική σημασία, γιατί όταν μιλάμε για ευρωπαϊκή κυριαρχία δεν μιλάμε μόνο για την άμυνα, την ενέργεια, την τεχνητή νοημοσύνη, αλλά και για τον τρόπο με τον οποίο κινείται το χρήμα μέσα στην ευρωπαϊκή οικονομία. Μια Ευρώπη που θέλει να είναι αυτόνομη, ανθεκτική και ανταγωνιστική χρειάζεται τις δικές της ισχυρές, σύγχρονες και διαλειτουργικές λύσεις πληρωμών.

Στο ίδιο πλαίσιο εντάσσεται και η συζήτηση για το ψηφιακό ευρώ. Συχνά παρουσιάζεται ως μια επιλογή ανάμεσα σε ανταγωνιστικές λύσεις. Πρόκειται, κατά τη γνώμη μου, για ένα λανθασμένο δίλημμα.

Το ψηφιακό ευρώ αποτελεί μια στρατηγική δημόσια υποδομή που -όντως- μπορεί να ενισχύσει την εμπιστοσύνη, τη σταθερότητα και την ανθεκτικότητα του ευρωπαϊκού συστήματος πληρωμών. Από την άλλη πλευρά, λύσεις όπως το IRIS και πρωτοβουλίες όπως το EuroPA επιταχύνουν την καινοτομία και διευρύνουν τις επιλογές των χρηστών.

Γι’ αυτό και το χρηματοπιστωτικό σύστημα δεν πρέπει να αντιμετωπίζει αυτές τις εξελίξεις ως ανταγωνιστικές μεταξύ τους. Αντιθέτως, οφείλει να αγκαλιάσει και τα δύο, αναγνωρίζοντας ότι η πραγματική ισχύς προκύπτει από τη συμπληρωματικότητά τους, τόσο δημόσια υποδομή όσο και ιδιωτική καινοτομία ταυτόχρονα.

Κυρίες και κύριοι,

Στην Ελλάδα έχουμε ήδη διανύσει μεγάλη απόσταση. Το IRIS απέδειξε στην πράξη ότι όταν το κράτος, οι θεσμοί και η αγορά κινούνται με κοινή κατεύθυνση, η αλλαγή μπορεί να έρθει γρήγορα και να αφήσει πραγματικό αποτύπωμα στην οικονομία και στην καθημερινότητα.

Το σημαντικότερο, όμως, είναι αυτό που βρίσκεται μπροστά μας. Γιατί το επόμενο βήμα αφορά το αν η τεχνολογία μετατρέπεται σε εμπιστοσύνη, σε συνήθεια και τελικά σε αυτονόητο μέρος της καθημερινής ζωής. Η πραγματική επιτυχία του IRIS δεν θα μετρηθεί στους αλγορίθμους ή στα data centers, θα μετρηθεί στη στιγμή της συναλλαγής στο ταμείο ενός μικρού καταστήματος, στην καθημερινότητα ενός επαγγελματία, στο κινητό ενός πολίτη που θέλει να πληρώσει άμεσα, εύκολα και με ασφάλεια. Εκεί θα φανεί αν οι άμεσες πληρωμές έγιναν πραγματικά μέρος της οικονομικής μας κουλτούρας. Και εκεί θα κριθεί αν η Ελλάδα, μαζί με την Ευρώπη, μπορεί να βρεθεί στην πρώτη γραμμή της νέας εποχής των ψηφιακών συναλλαγών.

Σας ευχαριστώ πολύ».

«Υπάρχει διαφορά στο λεξιλόγιο της αντιπολίτευσης και στην ψήφο τους. Μόνο το 22% των άρθρων καταψηφίστηκε κάτι που γίνεται μόνο σε διεθνείς συμβάσεις. Υπήρχε συμφωνία επί αυτού που φέραμε για το ιδιωτικό χρέος», τόνισε στο MEGA ο Κυριάκος Πιερρακάκης για το νομοσχέδιο.

Ειδικότερα, για το νομοσχέδιο που αφορά στη ρύθμιση που «σβήνει» σχεδόν όλους τους τόκους στις δικαστικές ρυθμίσεις δανείων του Ν. 3869/2010, ο υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, είπε ότι «η απόφαση του Αρείου Πάγου αφορά σε συγκεκριμένο δανειολήπτη και θέλαμε να κάνουμε γενίκευση για όλους του Νόμου Κατσέλη. Εμείς κάναμε κάτι παραπάνω, που δεν το έλεγε η απόφαση. Δεν υπήρχε η λέξη αναδρομικότητα. Εμείς την εφαρμόζουμε αναδρομικά», τόνισε και συμπλήρωσε «Η πρόθεση του Νόμου Κατσέλη ήταν σωστή. Αν χρειάζεται να νομοθετήσουμε 16 χρόνια μετά δεν ήταν επαρκώς σαφές αυτό που νομοθετήθηκε».

Επισήμανε, επίσης, ότι «700 εκατ. το συνολικό κόστος του νομοθετήματος. 500 εκατ. η καθολικότητα και τα 200 η αναδρομικότητα. Από τα 200 εκατ. τα 100 τα βάζουν οι Τράπεζες», τονίζοντας ότι «από εκείνους που χάνουνε τη ρύθμιση, το 70% δεν είχε πληρώσει ούτε μία δόση. Εδώ κάνουμε μια ρύθμιση τόκων».

«Το ιδιωτικό χρέος δεν είναι συστημικό, είναι κοινωνικό. Είναι χαμηλότερο από το ευρωπαϊκό. Όσον αφορά στις Τράπεζες, προσωπικά πιστεύω στο μέτρο. Ούτε υπερβολή, ούτε να μην κάνεις κίνηση. Οτιδήποτε δρα υπέρ της κοινωνίας και είναι λογικό και ισχύει σε όλον τον πλανήτη πρέπει να γίνεται. Χρειάζεται η χρυσή τομή. Δεν θα διστάσουμε να κάνουμε σωστή νομοθέτηση όταν και όπου χρειαστεί. Με μέτρο και όχι με ενοχοποίηση του τραπεζικού συστήματος. Είναι εύκολο να λαϊκίσεις. Είναι δύσκολο να κάνεις χειρουργική παρέμβαση», υπογράμμισε ο Κυριάκος Πιερρακάκης.

Όσον αφορά στην ακρίβεια, ο Κυριάκος Πιερρακάκης τόνισε ότι «αυξάνουμε το διαθέσιμο εισόδημα των πολιτών».

Τέλος, ο υπουργός Οικονομικών υπογράμμισε ότι «το κόστος ενέργειας είναι ευρωπαϊκό πρόβλημα και πρέπει να το καταλάβουν οι κυβερνήσεις και στα 27 κράτη-μέλη».

Αυτό επεσήμανε ο υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών Κυριάκος Πιερρακάκης, σε ομιλία του στο 7ο Συνέδριο Επαγγελματικής Ασφάλισης. Προσθέτοντας, ότι η επαγγελματική ασφάλιση δημιουργεί γέφυρες ανάμεσα στην οικονομική ασφάλεια των πολιτών και στις αναπτυξιακές ανάγκες της οικονομίας. Συνδέει τη μακροπρόθεσμη αποταμίευση με την ανάπτυξη και μετατρέπει τον σχεδιασμό για το μέλλον σε δύναμη προόδου για το σύνολο της κοινωνίας.

Η ανάπτυξη του δεύτερου πυλώνα ασφάλισης, ανέφερε επίσης, αποτελεί στρατηγική επιλογή για τη χώρα. Ενισχύει τη συνολική ανθεκτικότητα του ασφαλιστικού συστήματος, ενδυναμώνει την αποταμιευτική κουλτούρα και συμβάλλει στη δημιουργία ενός ευρύτερου επενδυτικού οικοσυστήματος.

Κατέληξε δε, λέγοντας ότι η Ευρώπη χρειάζεται περισσότερες επενδύσεις. Χρειάζεται μεγαλύτερη οικονομική ανθεκτικότητα. Οι ευρωπαϊκές αποταμιεύσεις μπορούν να αποτελέσουν μέρος της απάντησης.

Αναλυτικά, η ομιλία του υπουργού έχει ως εξής:

«Το θέμα που επιλέξατε για τη φετινή διοργάνωση είναι εξαιρετικά επίκαιρο, καθώς συνδέεται με μία από τις σημαντικότερες στρατηγικές προτεραιότητες της Ευρωπαϊκής Ένωσης: την Ένωση Αποταμιεύσεων και Επενδύσεων. Πρόκειται για ένα εγχείρημα που υπερβαίνει τα όρια της οικονομικής πολιτικής. Αφορά το πώς η Ευρώπη θα ενισχύσει την ανθεκτικότητά της και θα χρηματοδοτήσει τις μεγάλες προτεραιότητες των επόμενων δεκαετιών.

Η Ευρώπη καλείται να επενδύσει περισσότερο στην άμυνα και την ασφάλεια, στην ενεργειακή αυτονομία, στις ψηφιακές υποδομές, στην τεχνητή νοημοσύνη και στις τεχνολογίες που θα καθορίσουν την ανταγωνιστικότητά της τις επόμενες δεκαετίες. Ταυτόχρονα, οι δημογραφικές εξελίξεις καθιστούν ακόμη πιο σημαντική τη συζήτηση για τη μακροπρόθεσμη επάρκεια των συντάξεων και τη βιωσιμότητα των ασφαλιστικών συστημάτων.

Μπροστά σε αυτές τις προκλήσεις, προκύπτει ένα κρίσιμο ερώτημα: Ποιος θα χρηματοδοτήσει το μέλλον της Ευρώπης; Η απάντηση είναι απλή: Η ίδια η Ευρώπη. Η Ένωση Αποταμιεύσεων και Επενδύσεων είναι ο τρόπος με τον οποίο η Ευρωπαϊκή Ένωση μπορεί να επενδύσει στο μέλλον της και να πολλαπλασιάσει την ισχύ της.

Στην Ευρώπη υπάρχουν περισσότερα από 10 τρισεκατομμύρια ευρώ ιδιωτικών αποταμιεύσεων. Πρόκειται για ένα τεράστιο οικονομικό απόθεμα, το οποίο μπορεί να στηρίξει την ανάπτυξη, την καινοτομία και την ανταγωνιστικότητα της ηπείρου μας.

Ωστόσο, την ώρα που το επενδυτικό κενό παραμένει σημαντικό και οι ανάγκες χρηματοδότησης αυξάνονται, σημαντικό μέρος αυτών των κεφαλαίων αναζητά επενδυτικές διεξόδους εκτός Ευρώπης και συμβάλλει στη χρηματοδότηση της ανάπτυξης άλλων οικονομιών.

Η μεγάλη ευκαιρία της Ένωσης Αποταμιεύσεων και Επενδύσεων είναι να φέρει πιο κοντά τις ευρωπαϊκές αποταμιεύσεις και τις ευρωπαϊκές ανάγκες. Να δώσει στις αποταμιεύσεις των Ευρωπαίων πολιτών τη δυνατότητα να χρηματοδοτήσουν την επόμενη γενιά ευρωπαϊκών επιχειρήσεων, τις κρίσιμες υποδομές, την καινοτομία, την τεχνολογική πρόοδο και τελικά την ίδια την ευρωπαϊκή αυτονομία.

Η πρόκληση είναι μεγάλη, αλλά εξίσου μεγάλη είναι και η ευκαιρία. Αν καταφέρουμε να κινητοποιήσουμε περισσότερες ευρωπαϊκές αποταμιεύσεις προς όφελος της ευρωπαϊκής οικονομίας, θα έχουμε θέσει τα θεμέλια για μια Ευρώπη πιο ανταγωνιστική, πιο ανθεκτική και πιο ισχυρή τις επόμενες δεκαετίες.

Στο πλαίσιο αυτής της μεγάλης ευρωπαϊκής προσπάθειας, τα Ταμεία Επαγγελματικής Ασφάλισης βρίσκονται στην καρδιά της λύσης. Και αυτό γιατί η Ένωση Αποταμιεύσεων και Επενδύσεων δεν αφορά μόνο τις αγορές. Αφορά τη δημιουργία ισχυρών ευρωπαϊκών θεσμικών επενδυτών με μακροπρόθεσμο ορίζοντα. Τα Ταμεία Επαγγελματικής Ασφάλισης είναι ακριβώς ένας τέτοιος θεσμός.

Για τους εργαζόμενους αποτελούν ένα σημαντικό συμπλήρωμα του συνταξιοδοτικού συστήματος. Ενισχύουν τη συνταξιοδοτική επάρκεια και επιτρέπουν σε περισσότερους πολίτες να σχεδιάζουν το μέλλον τους με μεγαλύτερη ασφάλεια.

Η επαγγελματική ασφάλιση δημιουργεί γέφυρες ανάμεσα στην οικονομική ασφάλεια των πολιτών και στις αναπτυξιακές ανάγκες της οικονομίας. Συνδέει τη μακροπρόθεσμη αποταμίευση με την ανάπτυξη και μετατρέπει τον σχεδιασμό για το μέλλον σε δύναμη προόδου για το σύνολο της κοινωνίας.

Για τους πολίτες, η συζήτηση αυτή μεταφράζεται σε ένα απλό ερώτημα: πώς θα δημιουργηθούν περισσότερες και καλύτερα αμειβόμενες θέσεις εργασίας. Η απάντηση περνά μέσα από τις επενδύσεις. Όσο περισσότερες παραγωγικές επενδύσεις πραγματοποιούνται σε μια οικονομία, τόσο αυξάνονται η παραγωγικότητα, οι μισθοί και οι ευκαιρίες για όλους.

Σε αυτό ακριβώς το σημείο αναδεικνύεται η σημασία του δεύτερου πυλώνα ασφάλισης. Τα Ταμεία Επαγγελματικής Ασφάλισης ενισχύουν τη μακροπρόθεσμη αποταμίευση και συγκεντρώνουν κεφάλαια που μπορούν να στηρίξουν την ανάπτυξη της οικονομίας. Γι' αυτό και η ανάπτυξή τους αποτελεί ευρωπαϊκή προτεραιότητα και όχι μόνο εθνική επιλογή.

Η επιτυχία αυτής της προσπάθειας προϋποθέτει εμπιστοσύνη. Η εμπιστοσύνη είναι το θεμέλιο κάθε αποταμιευτικής απόφασης. Είναι ο λόγος για τον οποίο ένας εργαζόμενος επιλέγει να δεσμεύσει ένα μέρος του εισοδήματός του για το μέλλον και ο λόγος για τον οποίο οι πολίτες εμπιστεύονται έναν θεσμό να διαχειριστεί τους κόπους μιας ολόκληρης ζωής. Γι' αυτό η διαφάνεια, η λογοδοσία, η χρηστή διακυβέρνηση και η αποτελεσματική εποπτεία αποτελούν απαραίτητες προϋποθέσεις για την ανάπτυξη του θεσμού.

Η εμπιστοσύνη χτίζεται καθημερινά. Χτίζεται μέσα από τη συνέπεια, την αξιοπιστία και τα αποτελέσματα. Και είναι ιδιαίτερα σημαντικό ότι τα τελευταία χρόνια στην Ελλάδα έχουν γίνει ουσιαστικά βήματα προς αυτή την κατεύθυνση.

Η ανάπτυξη του δεύτερου πυλώνα ασφάλισης αποτελεί στρατηγική επιλογή για τη χώρα μας. Ενισχύει τη συνολική ανθεκτικότητα του ασφαλιστικού συστήματος, ενδυναμώνει την αποταμιευτική κουλτούρα και συμβάλλει στη δημιουργία ενός ευρύτερου επενδυτικού οικοσυστήματος.

Η Ελλάδα έχει κάθε λόγο να συμμετέχει ενεργά στη μεγάλη ευρωπαϊκή προσπάθεια για την κινητοποίηση των αποταμιεύσεων και τη διοχέτευσή τους σε παραγωγικές επενδύσεις. Γιατί το διακύβευμα αφορά το αναπτυξιακό μοντέλο της Ευρώπης, τη δυνατότητα των επιχειρήσεών μας να αναπτυχθούν, των οικονομιών μας να γίνουν πιο παραγωγικές και των πολιτών μας να απολαμβάνουν υψηλότερο επίπεδο ευημερίας.

Οι μεγάλες προκλήσεις της εποχής μας απαιτούν μεγάλες απαντήσεις. Η Ευρώπη χρειάζεται περισσότερες επενδύσεις. Χρειάζεται μεγαλύτερη οικονομική ανθεκτικότητα. Οι ευρωπαϊκές αποταμιεύσεις μπορούν να αποτελέσουν μέρος της απάντησης. Η επιτυχία αυτής της προσπάθειας θα μετρηθεί τελικά με έναν απλό τρόπο: από το κατά πόσο θα καταφέρουμε να μετατρέψουμε την εμπιστοσύνη των πολιτών στο μέλλον σε ευημερία για τις επόμενες γενιές.

Θέλω να συγχαρώ την Ελληνική Ένωση Ταμείων Επαγγελματικής Ασφάλισης για τη διαχρονική συμβολή της στην ανάπτυξη του θεσμού και για τη διοργάνωση αυτού του συνεδρίου. Με τη δουλειά σας καλλιεργείτε την αποταμιευτική συνείδηση και συμβάλλετε σε μια προσπάθεια που συνδέεται άμεσα με το μέλλον της ελληνικής και της ευρωπαϊκής οικονομίας. Πρόκειται για μια προσπάθεια με ισχυρό κοινωνικό, οικονομικό και εθνικό αποτύπωμα. Σας ευχαριστώ πολύ και εύχομαι κάθε επιτυχία στις εργασίες του συνεδρίου».

Όπως είπε, «τον συνολικό δημοσιονομικό χώρο συζητάμε, δηλαδή το ποσό και το μείγμα των συγκεκριμένων μέτρων που θα ανακοινώσει ο πρωθυπουργός (σ.σ. στη ΔΕΘ). Αλλά μπορώ εξαρχής να σας πω ότι θα υπάρξει χώρος, θα υπάρξουν παρεμβάσεις, θα υπάρξουν μέτρα σε αυτήν τη γενική κατεύθυνση την οποία συζητάμε». Ενώ, με τη λεγόμενη «ρήτρα διαφυγής για την ενέργεια», υπάρχουν και πρόσθετα μέτρα, στοχευμένα συγκεκριμένα για τις ενεργειακές επενδύσεις. Αυτό, πρόσθεσε, είναι ένα ξέχωρο κομμάτι από τις ανακοινώσεις που θα κάνει ο πρωθυπουργός στη ΔΕΘ.

Ερωτηθείς για το θέμα της ακρίβειας, ο κ. Πιερρακάκης ανέφερε ότι η «μάχη» δίνεται σε τρία μέτωπα: Την αύξηση των εισοδημάτων, τη μείωση των φορολογικών και ασφαλιστικών εισφορών, και τους αυστηρούς ελέγχους απέναντι στα φαινόμενα αισχροκέρδειας και αθέμιτων πρακτικών. «Εγώ θα πω και ευρύτερα: η καλύτερη απάντηση στην ακρίβεια, είναι να έχεις περισσότερες και καλύτερα αμειβόμενες δουλειές. Να έχεις περισσότερο διαθέσιμο εισόδημα, υψηλότερο. Και να έχεις και μια οικονομία που να αναπτύσσεται με τρόπο και με όφελος που να φτάνει σε κάθε σπίτι. Εκεί είναι που κρίνεται η κάθε πολιτική. Δεν θα ισχυριστώ ότι το πρόβλημα, συνεπώς, έχει λυθεί. Εκείνο που θα πω είναι ότι η οικονομική μας πολιτική έχει ως πρώτη προτεραιότητα να κλείνει η ψαλίδα ανάμεσα στις αυξήσεις των τιμών και στο διαθέσιμο εισόδημα των πολιτών, και διαρκώς προσπαθούμε αυτό να το ενισχύουμε», πρόσθεσε χαρακτηριστικά.

Για το ιδιωτικό χρέος, ο υπουργός δήλωσε ότι «παρά τη σημαντική πρόοδο της οικονομίας, υπάρχουν ακόμα πολίτες που κουβαλάνε τα βάρη του παρελθόντος. Χρειάζονται μια δυνατότητα επανεκκίνησης. Δεν μπορούμε να μιλάμε για ανάπτυξη που τους αφορά όλους αν δεν δώσουμε λύση και σε αυτούς τους συμπολίτες μας». Γι' αυτό, πρόσθεσε, και κάνουμε μια δέσμη μέτρων που είναι μια ολοκληρωμένη πολιτική δεύτερης ευκαιρίας. Όπως η μείωση για την ένταξη στον εξωδικαστικό μηχανισμό από τις 10.000 στις 5.000 ευρώ, η δυνατότητα ρύθμισης οφειλών σε 72 δόσεις, η αύξηση του ακατάσχετου ορίου από τα 1.250 στα 1.600 ευρώ, η δυνατότητα απελευθέρωσης δεσμευμένων λογαριασμών για όποιον είναι συνεπής στη ρύθμισή του, και οι δύο κινήσεις για την προστασία της πρώτης κατοικίας (η λειτουργία του Φορέα Απόκτησης και Επαναμίσθωσης Ακινήτων και η προστασία της κυρίας κατοικίας μέσω του εξωδικαστικού μηχανισμού).

«'Αρα, το συνοψίζω», πρόσθεσε, «λέγοντας το εξής: η φιλοσοφία ποια είναι; Να στηρίξουμε όσους έχουν πραγματικά ανάγκη, χωρίς να αδικούμε όμως όσους παραμένουν συνεπείς στις υποχρεώσεις τους. Δηλαδή, περισσότερες ρυθμίσεις, λιγότερα αδιέξοδα και περισσότερους πολίτες που θα μπορούν να συμμετέχουν ενεργά στην οικονομική ζωή. Νομίζω ότι ο καθένας από εμάς, αυτό θέλει για τη χώρα του και για την οικονομία και αυτό είναι που προσπαθούμε να πετύχουμε με αυτά τα εργαλεία. Ένα κράτος που δίνει πραγματικά το χέρι στον κόσμο σε αυτόν που πρέπει να το δώσει».

Τέλος, σε ερώτηση σχετικά με την Αχαΐα, απάντησε ότι στην Αχαΐα και γενικά στη Δυτική Ελλάδα υπάρχει μία σημαντική προσπάθεια με αποτελέσματα που αρχίζουν και φαίνονται. Και κατέληξε, λέγοντας ότι η περιοχή έχει δυναμική. «Η Αχαΐα έχει σημαντικά πλεονεκτήματα. Εγώ, πιστεύω, ότι τα επόμενα χρόνια μπορεί να πρωταγωνιστήσει ακόμη περισσότερο στην αναπτυξιακή πορεία της χώρας. Η δική μας δουλειά είναι να δημιουργήσουμε τις προϋποθέσεις, ώστε αυτή η δυναμική να μεταφραστεί σε περισσότερες δουλειές καλύτερα αμειβόμενες, καλύτερα εισοδήματα και στο τέλος μεγαλύτερη αισιοδοξία για όλους τους πολίτες».

Η εφημερίδα σημειώνει ότι η Ελλάδα προχωρά σήμερα σε πρόωρη αποπληρωμή 6,95 δισ. ευρώ από δάνεια του δεύτερου προγράμματος διάσωσης, συνεχίζοντας μια πολιτική που εφαρμόζει από το 2022.

Όπως επισημαίνεται, η συνολική αξία των πρόωρων αποπληρωμών θα ανέλθει πλέον σε 33,45 δισ. ευρώ.

Σύμφωνα με το δημοσίευμα, ο υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών και πρόεδρος του Eurogroup Κυριάκος Πιερρακάκης, επιδιώκει μέσω των πρόωρων αποπληρωμών να περιορίσει το κόστος εξυπηρέτησης του χρέους, να μειώσει περαιτέρω τον λόγο χρέους προς ΑΕΠ και να ενισχύσει την εμπιστοσύνη των επενδυτών προς τη χώρα.

Η Handelsblatt υπογραμμίζει ότι η Ελλάδα επιδιώκει μέσω των πρόωρων αποπληρωμών να αποφύγει μελλοντικές πιέσεις στα δημόσια οικονομικά, καθώς από τις αρχές της επόμενης δεκαετίας θα αρχίσουν να λήγουν ευνοϊκές ρυθμίσεις που είχαν συμφωνηθεί κατά τη διάρκεια της κρίσης χρέους.

Παράλληλα, συνδέει τη στρατηγική πρόωρων αποπληρωμών με τη διατήρηση της επενδυτικής βαθμίδας που ανέκτησε η Ελλάδα τα τελευταία δύο χρόνια, καθώς και με την προσπάθεια της χώρας να εξασφαλίσει περαιτέρω αναβαθμίσεις από τους διεθνείς οίκους αξιολόγησης. Όπως σημειώνεται, η πολιτική που ακολουθεί η Αθήνα αποσκοπεί όχι μόνο στη μείωση του χρέους, αλλά και στη δημιουργία ενός πρόσθετου «μαξιλαριού ασφαλείας» ενόψει των αυξημένων χρηματοδοτικών αναγκών που αναμένεται να εμφανιστούν μετά το 2032.

Το δημοσίευμα κάνει ιδιαίτερη αναφορά στη θεαματική βελτίωση των δημοσιονομικών μεγεθών της χώρας τα τελευταία χρόνια, σημειώνοντας ότι η Ελλάδα βρίσκεται σε τροχιά ταχείας αποκλιμάκωσης του χρέους της. Όπως αναφέρεται χαρακτηριστικά, εφόσον επιβεβαιωθούν οι κυβερνητικές προβλέψεις, η χώρα ενδέχεται σύντομα να πάψει να είναι η πλέον υπερχρεωμένη οικονομία της Ευρώπης, με την Ιταλία να καταλαμβάνει την πρώτη θέση ως προς τον λόγο χρέους προς ΑΕΠ, ενώ εάν η Ελλάδα επιτύχει να μειώσει τον λόγο χρέους προς ΑΕΠ στο περίπου 115% έως το τέλος της δεκαετίας, θα μπορούσε τότε να ξεπεράσει θετικά ακόμη και χώρες όπως η Γαλλία και το Βέλγιο.

Η εφημερίδα σημειώνει ότι η στρατηγική των πρόωρων αποπληρωμών αποφέρει ήδη μετρήσιμα οφέλη για τα δημόσια οικονομικά. Επικαλούμενη στοιχεία που παρέθεσε ο Κυριάκος Πιερρακάκης, αναφέρει ότι οι κινήσεις αυτές θα εξοικονομήσουν συνολικά 795 εκατ. ευρώ σε τόκους, ενώ μόνο η αποπληρωμή που πραγματοποιείται σήμερα αναμένεται να μειώσει το ετήσιο κόστος εξυπηρέτησης του χρέους κατά περίπου 100 εκατ. ευρώ και να περιορίσει τον λόγο χρέους προς ΑΕΠ κατά 2,5 ποσοστιαίες μονάδες.

Τέλος, το δημοσίευμα καταλήγει ότι η Ελλάδα, η οποία βρέθηκε στο επίκεντρο της ευρωπαϊκής κρίσης χρέους πριν από μία δεκαπενταετία, επιχειρεί πλέον να αποτελέσει παράδειγμα δημοσιονομικής εξυγίανσης και ενεργητικής διαχείρισης του δημόσιου χρέους, ενώ αποδίδει κεντρικό ρόλο στον κ. Πιερρακάκη στην υλοποίηση της στρατηγικής πρόωρων αποπληρωμών και μείωσης του χρέους.

Ακολουθεί η πλήρης συνέντευξη του Κυριάκου Πιερρακάκη:

Νίκος Χατζηνικολάου: Κύριε Υπουργέ, καλώς ορίσατε και ευχαριστούμε για την παρουσία σας στο συνέδριό μας. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή αφαίρεσε πρόσφατα την Ελλάδα από τη λίστα των χωρών με μακροοικονομικές ανισορροπίες. Θέλω να ρωτήσω τι σημαίνει αυτό πρακτικά για τη χώρα. Είναι μια συμβολική αναγνώριση ή αλλάζει κάτι ουσιαστικό για τους πολίτες και για τις επιχειρήσεις;

Κυριάκος Πιερρακάκης: Σας ευχαριστώ κύριε Χατζηνικολάου και για την ιδιαίτερα τιμητική πρόσκληση, κύριε Πρόεδρε, κύριε Γερουλάνε. Να πω ότι υπάρχει σίγουρα ένα έντονο στοιχείο συμβολισμού αλλά στο τέλος της ημέρας αυτό το οποίο μετράει είναι τα απτά αποτελέσματα. Αυτή η απόφαση, λοιπόν, τι σημαίνει; Λιγότερη εποπτεία, περισσότερη εμπιστοσύνη. Λιγότερη εποπτεία γιατί κλείσαμε έναν κύκλο 16 ετών που περάσαμε από μεγάλο βάθος κρίσεως σε αυτόν τον κύκλο: μνημόνια, ενισχυμένη εποπτεία, μακροοικονομικές ανισορροπίες τώρα…

Η Ελλάδα, λοιπόν, κλείνει έναν κύκλο και αυτός ο κύκλος περιβάλλεται με περισσότερη εμπιστοσύνη για τη χώρα και για την οικονομία. Και αυτό μεταφράζεται σε χαμηλότερο κόστος δανεισμού σε σχέση με αυτό που θα είχαμε, σε περισσότερες επενδύσεις, σε περισσότερες εξαγωγές…όλα αυτά καταλήγουν στο τέλος στον κόσμο. Και είναι πολύ σημαντικό να χτίζουμε πάνω στο άθροισμα των κεκτημένων μας. Είναι μια πάρα πολύ σημαντική εξέλιξη μέχρι την επόμενη.

Νίκος Χατζηνικολάου: Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή αποφάσισε, επίσης, μεγαλύτερη ευελιξία στις δημόσιες δαπάνες που σχετίζονται με την ενέργεια. Θέλω να σας ρωτήσω τι σημαίνει πρακτικά αυτή η ρήτρα διαφυγής για την ενέργεια; Αν δηλαδή θα μπορούσε να δώσει την ευκαιρία, τη δυνατότητα για νέα μέτρα στήριξης νοικοκυριών και επιχειρήσεων σε περιόδους ενεργειακής πίεσης, όπως η σημερινή.

Κυριάκος Πιερρακάκης: Η ρήτρα διαφυγής που αποφασίστηκε έρχεται ως συνέχεια της ρήτρας διαφυγής για την Άμυνα. Που τι αφορούσε αυτό; Περισσότερες επενδύσεις στην Άμυνα, σε πρώτη φάση. Τί είναι να πω καταρχήν η ρήτρα διαφυγής; Στο πλαίσιο των νέων δημοσιονομικών κανόνων της Ευρωπαϊκής Ένωσης που εφαρμόζεται εδώ και κάποιο διάστημα, σου επιτρέπει η Ευρωπαϊκή Ένωση να ξοδέψεις περισσότερα χρήματα από τα δικά σου, από αυτά τα οποία εσύ έχεις. Πρώτη παρατήρηση.

Δεύτερη. Τί αφορά η συγκεκριμένη ρήτρα διαφυγής; Αφορά επενδύσεις στην ενέργεια. Πράσινες επενδύσεις. Δεν αφορά, δηλαδή, αμιγή μέτρα στήριξης τα οποία θα μπορούσαν να επιστρέψουν πίσω στον κόσμο, όπως κάναμε για παράδειγμα πριν από λίγες εβδομάδες.

Τρίτη παρατήρηση. Είναι σημαντικές οι επενδύσεις; Απολύτως. Έρευνα του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου πριν από λίγο καιρό: η επίδραση της οικονομικής κρίσης στην Ευρώπη και στη χώρα μας είναι 12% μικρότερη λόγω των επενδύσεων που έχουν γίνει από το 2022 και μετά. Μετά την εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία.

Άρα, το να μπορείς να επενδύεις μακροπρόθεσμα και ό,τι κάνεις βραχυπρόθεσμα να κουμπώνει -εντός εισαγωγικών- με τον μακροπρόθεσμο στόχο σου, γυρνάει επίσης πίσω στον κόσμο. Ας μην υποτιμάται, λοιπόν, η επίδραση που μπορούν αυτές οι επενδύσεις να έχουν γενικότερα στην οικονομία μας και στην κοινωνική συνοχή. Θα έλεγα ότι είναι πάρα πολύ σημαντική. Άρα, προτιθέμεθα να αξιοποιήσουμε στοιχεία αυτών των δυνατοτήτων που θα μας δοθούν. Και βέβαια, να προσθέσω εδώ ότι το πώς αντιδράει η Κομισιόν, το λέγαμε και εξ αρχής αυτό, με το που ξεκίνησε η κρίση στη Μέση Ανατολή, η αντίδραση είναι συνάρτηση του βάθους του προβλήματος. Αν το πρόβλημα βαθύνει, θα βαθύνει και η αντίδραση. Θα είναι και μεγαλύτερης, δηλαδή, κλίμακας και βεληνεκούς η αντίδραση. Εδώ που είμαστε, όμως, αυτή τη στιγμή, αυτό είναι που έχουμε στα χέρια μας. Προφανώς στο Eurogroup που θα έχουμε αυτή την εβδομάδα, στο Λουξεμβούργο, θα συζητήσουμε περαιτέρω για την περίμετρο του συγκεκριμένου μέτρου.

Νίκος Χατζηνικολάου: Η ελληνική οικονομία κατέγραψε στο πρώτο τρίμηνο του έτους ανάπτυξη περίπου 2%. Το ερώτημα είναι ποιοι παράγοντες τροφοδοτούν αυτή την ανάπτυξη και πόσο ανθεκτική είναι;

Κυριάκος Πιερρακάκης: Η ανάπτυξη αυτή είναι μεγαλύτερη σε σχέση με την ποιότητά της ως προς τις επενδύσεις, για παράδειγμα, σε σχέση με αυτό που περιμέναμε. Δηλαδή, αν δει κανείς ποιες είναι οι παράμετροι που ωθούν στην ώθηση της ανάπτυξης, θα λέγαμε ότι είναι περισσότερες επενδύσεις, περισσότερες εξαγωγές σε σχέση με εισαγωγές. Προφανώς υπάρχει και αύξηση στην κατανάλωση.

Έχουν παίξει θετικό ρόλο και τα μέτρα της ΔΕΘ, η μείωση των άμεσων φόρων -η μεγαλύτερη φοροαπαλλαγή της Μεταπολίτευσης- με έμφαση στους νέους και στις οικογένειες, και με απαλοιφή των φόρων κλιμακωτά, σε ό,τι αφορά τον ΕΝΦΙΑ στην Περιφέρεια, επειδή αναφέρθηκε πριν και ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας στη διάχυση της ανάπτυξης στο σύνολο της χώρας. Να θυμίσω ότι το 50% του ΕΝΦΙΑ σε 12.000 περίπου οικισμούς αφαιρείται και θα αφαιρεθεί το σύνολο στην πορεία. Όλα αυτά, λοιπόν, μαζί, όλα αυτά σωρευτικά, δρουν θετικά σε σχέση με την πρόβλεψη για ανάπτυξη.

Και, επίσης, εδώ να θυμίσω ότι αν κάνουμε τη σύγκριση με τον ευρωπαϊκό μέσο όρο, δηλαδή αν δούμε που βρίσκεται αυτή τη στιγμή η πρόβλεψη για ανάπτυξη πανευρωπαϊκά, κινούμαστε υπερδιπλάσια. Η Ελλάδα, δηλαδή, έχει υπερδιπλάσιο ρυθμό ανάπτυξης σε σχέση με την Ευρώπη. Με δεδομένα και το ποια είναι η κατάσταση. Γιατί πανευρωπαϊκά έχουμε μία αναδιαμόρφωση των προβλέψεων. Η ανάπτυξη αναθεωρείται προς τα κάτω, λόγω της κρίσης στη Μέση Ανατολή, και ο πληθωρισμός προς τα πάνω. Σε αυτό το πλαίσιο, λοιπόν, είναι πάρα πολύ σημαντικό ότι η Ελλάδα κατορθώνει να κατακτάει υπερδιπλάσιο ρυθμό ανάπτυξης, σε σχέση με την υπόλοιπη Ευρώπη. Πάνω σε αυτό χτίζουμε.

Νίκος Χατζηνικολάου: Σας άκουσα για άλλη μια φορά να λέτε, κατ’ ουσίαν ότι η Ελλάδα περνά από ένα μοντέλο που βασιζόταν κυρίως στην κατανάλωση, σε ένα μοντέλο που στηρίζεται περισσότερο στις επενδύσεις και στις εξαγωγές. Ποιο είναι το επόμενο βήμα για τη χώρα που πρέπει να γίνει μέχρι το 2030; Για να δικαιώσουμε και τον τίτλο.

Κυριάκος Πιερρακάκης: Για να δικαιώσουμε και το τίτλο…αλλά να πω καταρχήν ότι τι λέγαμε τα χρόνια της κρίσης; Ότι η Ελλάδα πρέπει να αλλάξει παραγωγικό μοντέλο. Έχουμε κατακτήσει πολλά στο μεσοδιάστημα. Πρώτον, υπάρχει πολιτική σταθερότητα στον τόπο. Δεν ήταν κεκτημένο αυτό παλαιότερα. Πάνω στην πολιτική σταθερότητα οικοδομήθηκε δημοσιονομική σταθερότητα. Δηλαδή, το γεγονός ότι αυτή τη στιγμή η Ελλάδα έχει διπλάσιο ρυθμό ανάπτυξης από την ΕΕ και ταυτοχρόνως, υψηλά πλεονάσματα και -ταυτοχρόνως- τη γρηγορότερη αποκλιμάκωση χρέους στον κόσμο, όχι απλά στην Ευρώπη…αν τα βάλει όλα αυτά κανείς μαζί, συν το γεγονός ότι πολύ σύντομα θα έχουμε το ιστορικό χαμηλό στην ανεργία -έχουν δημιουργηθεί πάνω από μισό εκατομμύριο θέσεις εργασίας από το ‘19 και μετά…αν τα βάλει όλα αυτά κανείς μαζί, είναι μια πολύ σημαντική κατάκτηση.

Το παραγωγικό μοντέλο, όμως, της χώρας αλλάζει. Δεν άλλαξε πλήρως ακόμα. Γιατί αυτή είναι μια διαδρομή. Αυτή είναι η αλήθεια. Να βάλω δύο παραμέτρους σε σχέση με αυτό, τις αναφέρατε στην ερώτησή σας.

Πάρτε τις επενδύσεις. Πού ήμασταν το ‘19 στις επενδύσεις; Για να αναφέρω δύο αριθμούς: 11% στο AΕΠ. Ευρωπαϊκός μέσος όρος: 21%. Τώρα είμαστε κάπου στο 17% με 18%. Προχωράμε, δηλαδή. Αυτό τί σημαίνει; Σημαίνει ότι είμαστε σε μια διαδρομή ως προς τις επενδύσεις. Θέλουμε και άλλες ξένες επενδύσεις. Θέλουμε και άλλες εγχώριες επενδύσεις. Θέλουμε και άλλες συγχωνεύσεις και εξαγορές. Θέλουμε και άλλες κινήσεις για να μπορέσουμε να ισχυριστούμε ότι ναι, το παραγωγικό μοντέλο της Ελλάδας άλλαξε πλέον πλήρως.

Και δεύτερον, εξαγωγές. Ανέφερα πριν ότι ο ρυθμός ανάπτυξης σε σχέση με πέρυσι κινείται περισσότερο υψηλά λόγω των εξαγωγών. Όταν μπαίναμε στην κρίση το 2009, οι εξαγωγές ήταν 20% στο ΑΕΠ. Τώρα είναι πάνω από 40%. Αλλά ο ευρωπαϊκός μέσος όρος είναι 51%, κύριε Χατζηνικολάου.

Άρα, τί πρέπει να δούμε ακόμα να συμβαίνει; Ολοκλήρωση αυτής της διαδρομής ως προς τις εξαγωγές και τις επενδύσεις και ταυτοχρόνως, βελτιώσεις στην παραγωγικότητα. Ταυτοχρόνως, μια μεγέθυνση των ελληνικών επιχειρήσεων, να μπορέσουμε συνολικότερα να κάνουμε τη χώρα μας να απευθυνθεί διεθνώς εκεί που μπορεί, και πραγματικά μπορεί.

Νίκος Χατζηνικολάου: Έρχομαι στο ιδιωτικό χρέος. Ανακοινώσατε την αύξηση του ακατάσχετου ορίου των τραπεζικών λογαριασμών από τα 1.250 στα 1.600 ευρώ. Έχετε λάβει μια σειρά από μέτρα για το ιδιωτικό χρέος και για την προστασία της πρώτης κατοικίας. Το ερώτημα είναι αν αυτά είναι αρκετά και αν σας ανησυχεί το μέγεθος του ιδιωτικού χρέους.

Κυριάκος Πιερρακάκης: Να πω ότι το σύνολο των μέτρων που έχουμε λάβει το τελευταίο διάστημα για το ιδιωτικό χρέος -θα τα αναφέρω- θα έλεγα ότι είναι η πληρέστερη και η μεγαλύτερη δέσμη μέτρων από την κρίση και μετά. Μας ανησυχεί το ιδιωτικό χρέος ως συστημικός κίνδυνος; Όχι. Ως κοινωνική πραγματικότητα; Ναι. Γιατί πίσω από κάθε οφειλή κρύβεται κάθε οικογένεια, κάθε πολίτης και κάθε επιχείρηση που φέρει αυτή την οφειλή. Άρα, αυτό αυτονόητα και αυταπόδεικτα μας απασχολεί -και με απασχολεί. Το ιδιωτικό χρέος ως ποσοστό του ΑΕΠ, βέβαια, είναι χαμηλότερο από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο.

Ο ευρωπαϊκός μέσος όρος είναι 121,4% και στην Ελλάδα είμαστε στο 94,5%. Τα μη εξυπηρετούμενα δάνεια των τραπεζών είχαν φτάσει κάπου το 2016 να είναι στο 46% αν θυμάμαι καλά του συνόλου των δανείων. Τώρα είναι 3,3% και πέρυσι είχαμε 6,8 δισεκατομμύρια ρυθμίσεις.

Άρα, όλα αυτά τί δείχνουν; Δείχνουν ότι τα πράγματα κινούνται. Έχουν γίνει αλλαγές σε σχέση με τα μέτρα που ανέφερα; Αναφερθήκατε στο μέτρο που ανακοίνωσα στην Βουλή την περασμένη Παρασκευή, στην αύξηση του ορίου στον ακατάσχετο…αυτό είναι σίγουρα ένα από τα μέτρα, δεν είναι το μόνο: 72 δόσεις, μείωση του ορίου υπαγωγής στον εξωδικαστικό μηχανισμό από τις 10.000 στις 5.000 ευρώ, η μετατροπή του εξωδικαστικού μηχανισμού σε ένα αποτελεσματικό και παραγωγικό εργαλείο προστασίας της πρώτης κατοικίας και η συνολικότερη πολιτική προστασίας της πρώτης κατοικίας της κυβέρνησης με τον Φορέα, ο οποίος θα ενεργοποιηθεί το φθινόπωρο και θα προστατεύει την πρώτη κατοικία κάθε πολίτη που ρυθμίζει τις οφειλές του.

Όλα αυτά μαζί είναι μια συνεκτική πολιτική. Αυτή η πολιτική λειτουργεί υπέρ της κοινωνίας και όπως έχουμε δείξει, έχουμε και τα αντανακλαστικά και τη διάθεση να προβαίνουμε διαρκώς και σε πρόσθετες ενέργειες εφόσον κρίνουμε ότι αυτές λειτουργούν ευρύτερα υπέρ της οικονομικής και κοινωνικής πραγματικότητας.

Νίκος Χατζηνικολάου: Είμαι βέβαιος ότι όση ώρα μας ακούν από τον Real FM χιλιάδες συμπολίτες μας στην Αθήνα, στη Θεσσαλονίκη και σε περίπου 25 πόλεις που αναμεταδίδεται αυτή την ώρα το πρόγραμμά μας, θα λένε «Τι κάνεις ρε Χατζηνικολάου; Δεν έχεις πει λέξη για την ακρίβεια, δεν έχεις πει λέξη για τον πληθωρισμό». Έρχομαι, λοιπόν, σε αυτό το θέμα που απασχολεί περισσότερο από οτιδήποτε άλλο τα ελληνικά νοικοκυριά, αυτό είναι η ακρίβεια και το ερώτημα είναι τί θα κάνετε για να τιθασεύσετε τον πληθωρισμό και τί απαντάτε σε όλους όσους αισθάνονται ότι οι τιμές των προϊόντων συνεχίζουν να αυξάνονται πιο γρήγορα από τα εισοδήματά τους;

Κυριάκος Πιερρακάκης: Θα ξεκινήσω λέγοντας ότι η ακρίβεια είναι ένα πολύ μεγάλο πρόβλημα, οποιοσδήποτε δεν το αναγνωρίζει αυτό, είναι τυφλός. Δεύτερον ότι είναι ένα πολύ μεγάλο πρόβλημα σε όλη την Ευρώπη. Με όλους μου τους συναδέλφους αυτό συζητάμε, κάθε φορά που βρισκόμαστε στα διάφορα συμβούλια και το τι κάνει η κάθε χώρα και ο καθένας μας για να μαθαίνουμε κι ο ένας απ’ τον άλλο. Τι μπορείς να κάνεις πρακτικά, δύο πράγματα. Το ένα είναι να δεις και να εφαρμόσεις ενέργειες, οι οποίες μπορούν να συγκρατήσουν τις τιμές.

Έχουμε κάνει πολλές τέτοιες ενέργειες. Από την επιδότηση του 15% στα λιπάσματα, μέχρι την κίνηση επιδότησης στο diesel, αλλά και όλα τα μέτρα που αφορούν την ακτοπλοΐα, το αγροτικό πετρέλαιο. Αυτά τα μέτρα έχουν αυτή τη λογική και αυτή τη φιλοσοφία. Και από την άλλη, ακόμη πιο ουσιαστικό, να ενισχύεις το διαθέσιμο εισόδημα των πολιτών. Σε κάποιες περιπτώσεις αυτό, όπως αναφέρατε, δεν το προλαβαίνεις.

Γιατί, για συγκεκριμένες κατηγορίες του πληθυσμού, ανάλογα με το τι αγοράζουν και το τι είδος δαπανών έχουν, πρέπει να δράσεις ακόμη πιο στοχευμένα και ακόμη πιο γρήγορα. Και ξέρω, πάρα πολύ καλά, ότι δεν είναι η απάντηση, πάντα να υπογραμμίζεις στατιστικές. Αλλά, παρ’ όλα αυτά, οι στατιστικές που σε βοηθάνε; Σε βοηθάνε, να διαβάζεις το εύρος και το μέγεθος του προβλήματος.

Δηλαδή, ότι ο κατώτατος μισθός έχει ανέβει 46% από το 19%, ενώ ο αντίστοιχος σωρευτικός πληθωρισμός είναι κάπου στο 20-21% μέχρι σήμερα. Είναι μια πραγματικότητα. Έρχεται, αυτή η πραγματικότητα να πει ότι λύθηκαν όλα τα προβλήματα; Σε καμία των περιπτώσεων. Ούτε καν. Αλλά, ξέρουμε ότι ο μόνος τρόπος για να τα λύνεις, ο μόνος τρόπος για να προχωράς μπροστά και να βοηθάς όλους όσοι έχουν την ανάγκη της πολιτείας, της αρωγής της πολιτείας, της στήριξης της πολιτείας, με μέτρα όπως η φοροαπαλλαγή που ανέφερα πριν στη ΔΕΘ, είναι να μπορεί η οικονομία να είναι ισχυρή.

Λοιπόν, αυτό που εγώ μπορώ να πω είναι ότι ο Πρωθυπουργός, το Υπουργικό Συμβούλιο, εγώ ως Υπουργός Οικονομικών, η πρώτη και απόλυτη και καθοριστική μας προτεραιότητα είναι να μπορέσουμε να βοηθήσουμε εκείνους, οι οποίοι πλήττονται από την ακρίβεια, ενισχύοντας το διαθέσιμο εισόδημά τους. Με κάθε ευρώ το οποίο θα είναι διαθέσιμο. Αυτό το οποίο δεν θα κάνουμε όμως, θα είναι να παραπλανήσουμε ή να υπονομεύσουμε την πορεία της οικονομίας. Γιατί στο τέλος, αυτό θα δράσει υπονομευτικά ακριβώς για εκείνους, οι οποίοι έχουν ανάγκη την αρωγή και τη στήριξη της πολιτείας.

Νίκος Χατζηνικολάου: Βλέπουμε θετικούς δείκτες στην οικονομία. Αναφέρατε μερικούς από αυτούς στις προηγούμενες απαντήσεις σας. Πολλοί συμπολίτες μας λένε ότι δεν τους βλέπουν ακόμη στην καθημερινότητά τους. Το ερώτημα λοιπόν παραμένει πώς, θα μεταφραστεί η ανάπτυξη σε καλύτερους μισθούς, σε μεγαλύτερο διαθέσιμο εισόδημα, σε καλύτερη ποιότητα ζωής.

Κυριάκος Πιερρακάκης: Εγώ θα πω ότι αυτός ακριβώς οφείλει να είναι ο στόχος της κυβερνητικής πολιτικής και της τρίτης μας τετραετίας. Ακριβώς αυτό το οποίο αναφέρατε. Η απόλυτη θεμελίωση της σύνδεσης ανάμεσα στις οικονομικές επιδόσεις και στην κοινωνική πραγματικότητα. Γίνεται ήδη αυτό. Έχει ξεκινήσει να βελτιώνεται. Πολύ απλά να πω ότι έχουμε μισό εκατομμύριο νέες θέσεις εργασίας plus. Η αντανάκλαση που έχουν αυτοί οι άνθρωποι στη ζωή τους είναι από τη δουλειά που βρήκαν.

Αυτό είναι ένα παράδειγμα. Αντιστοίχως, η βελτίωση του διαθέσιμου εισοδήματος με μέτρα όπως αυτά που εφαρμόσαμε στη ΔΕΘ ήταν μέτρα για το ιδιωτικό χρέος. Όλα αυτά δρουν μαζί και σωρευτικά. Δεν έχουν όλα αυτά ακόμη κατακτήσει τον στόχο που θέτεται. Δηλαδή, αυτό το οποίο ακούμε για την Ελλάδα διεθνώς, τα όσα έχει κατακτήσει, πώς διαρκώς βελτιώνει τη θέση της, να φτάσουν και να διαχυθούν πραγματικά σε κάθε σπίτι και σε κάθε οικογένεια. Αλλά, κάθε μέρα που περνάει, κάθε εβδομάδα που περνάει, κάθε μήνας που περνάει, εγώ θα σας πω ότι, κουνάμε τη βελόνα. Και ότι αυτό βελτιώνεται. Ο στόχος μας δεν μπορεί να είναι άλλος από αυτό το οποίο περιγράφετε με την ερώτησή σας. Να μπορέσει πραγματικά να φτάσει σε κάθε σπίτι.

Νίκος Χατζηνικολάου: Ως πρόεδρος του Eurogroup πλέον, έχετε μια ευρύτερη εικόνα της ευρωπαϊκής οικονομίας. Θέλω να ρωτήσω λοιπόν, ποια θεωρείτε ότι είναι η μεγαλύτερη πρόκληση για την Ευρώπη μέχρι το 2030. Είναι η ανταγωνιστικότητα, έναντι των Ηνωμένων Πολιτειών της Αμερικής και της Κίνας, είναι η χρηματοδότηση της Άμυνας ή είναι το δημογραφικό πρόβλημα;

Κυριάκος Πιερρακάκης: Όλα όσα αναφέρατε είναι θεμελιώδη για να μπορέσει η Ευρώπη να πάει πραγματικά, εκεί που δύναται. Να υπερβεί τις προκλήσεις και να κατακτήσει τις ευκαιρίες. Αν έπρεπε όμως να διαλέξω ένα, θα διάλεγα τη λέξη ανταγωνιστικότητα. Είναι αυτό που περιγράφει η Έκθεση Ντράγκι, η Έκθεση Λέτα. Και είναι και το προφανές ξέρετε. Δηλαδή, το νιώθει κανείς αυτό στα ευρωπαϊκά συμβούλια, ότι υπάρχει ένα μέρισμα του προφανούς. Όλα εκείνα, τα οποία δεν έκανες εδώ και χρόνια, το είχαμε και αυτό ως Ελλάδα. Το νιώθαμε πολύ χαρακτηριστικά. Ο Κυριάκος Μητσοτάκης και η κυβέρνησή του, μετά το 2019. Όλα εκείνα που δεν έχεις κάνει για δεκαετίες σου δίνουν ένα μέρισμα ανάπτυξης, αν τα κάνεις. Γιατί, οι κυβερνήσεις δεν έχουν να κάνουν μόνο αυτό. Έχουν να λύσουν και το πώς ανταποκρίνονται στο απρόβλεπτο. Στο φάσμα του απρόβλεπτου.

Αντίστοιχο θέμα έχει και η Ευρώπη. Έχουμε 27 κατακερματισμένες αγορές σε μεγάλο βαθμό. Για παράδειγμα, στις 27 κεφαλαιαγορές ακόμη και σήμερα. Στην Τραπεζική Ένωση, αναφέρθηκε πολύ εύγλωττα πριν ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας, στην Ευρωπαϊκή πρόκληση. Η Ευρωπαϊκή πρόκληση ό,τι αφορά τις κεφαλαιαγορές, τις τράπεζες, την καινοτομία, είναι πολύ μπροστά μας για να μην το κάνουμε. Και νομίζω ότι η μεγαλύτερη πρόκληση μιας γενιάς πολιτικών στην Ευρώπη, εγώ θα πω ανεξαρτήτως πολιτικής οικογένειας, είναι να μπορέσουμε να δράσουμε όλοι μαζί, ώστε να υπερβούμε αυτά τα εμπόδια και να απελευθερώσουμε αυτό το δυναμικό. Θα είναι προς όφελος πραγματικά κάθε ευρωπαϊκής κοινωνίας, σίγουρα και της ελληνικής.

Νίκος Χατζηνικολάου: Συχνά, σας ακούω να λέτε ότι η μεγάλη πρόκληση για την ελληνική οικονομία είναι να αυξηθεί η παραγωγικότητα. Αν έπρεπε να επιλέξετε μία, μόνο μία μεταρρύθμιση, που θα μπορούσε να αλλάξει ουσιαστικά την παραγωγικότητα της χώρας μέσα στην επόμενη πενταετία. Ποια θα ήταν και γιατί;

Κυριάκος Πιερρακάκης: Δεν θα σας εκπλήξω με την απάντησή μου. Η ολοκλήρωση της ψηφιοποίησης με τη χρήση τεχνητής νοημοσύνης. Και να πω γιατί. Βιώσαμε πολύ χαρακτηριστικά το τι μπορεί να πετύχει η ψηφιοποίηση, είτε μιλάγαμε για την πάταξη της φοροδιαφυγής και την βελτίωση των πλεονασμάτων, μαζί με την ανεξαρτησία της ΑΑΔΕ, είτε μιλάμε για το gov.gr που έκλεισε τα έξι χρόνια του και πλέον έχεις 2.200 plus λόγους να μην φύγεις από το σπίτι σου ή από τη δουλειά σου για να εξυπηρετηθείς. Αυτή η διαδρομή δεν έχει ολοκληρωθεί. Είναι σε μια πορεία. Η ολοκλήρωση αυτής της διαδρομής με την χρήση της τεχνητής νοημοσύνης δίνει το εξής πολύ απλό, κατά τη γνώμη μου, να μην υπάρχει χαμένος χρόνος. Να μην αναζητάς το χαμένο χρόνο «α λα Προυστ».

Να μπορείς διαρκώς να κάνεις τη δουλειά σου γρήγορα και συστηματικά. Είτε αυτό αφορά μια αδειοδότηση επιχείρησης, είτε αυτό αφορά την απονομή Δικαιοσύνης. Και γενικώς, εγώ θα έλεγα ότι δεν μπορείς να μετρήσεις, δεν μπορείς να το μεταρρυθμίσεις, δεν μπορείς καν να το παρακολουθήσεις.

Άρα, αυτή τη στιγμή, αξιοποιώντας τους πόρους του Ταμείου Ανάκαμψης, εφαρμόζουμε μια σειρά από έργα ψηφιοποίησης οριζόντια στο δημόσιο, είτε αφορά το χώρο της Δικαιοσύνης, είτε το χώρο της Υγείας. Σκέφτομαι, λοιπόν, πώς όταν θα έχουμε συνολική κάτοψη δεδομένων του κράτους, το τι πραγματικά θα μπορούμε να κάνουμε με αυτό. Και σε ό,τι αφορά την εξυπηρέτηση, γιατί αυτό είναι μπροστά μας.

Δεν απέχουμε πολύ από αυτό. Πολύ λίγα χρόνια από την ολοκλήρωση αυτών των έργων. Άρα, και σε ό,τι αφορά την απλούστευση, και σε ό,τι αφορά την εξυπηρέτηση, και σε ό,τι αφορά το να μπορείς να λαμβάνεις έξυπνες και σωστές αποφάσεις, αυτό θα κάνει πολύ μεγάλη διαφορά, κύριε Χατζηνικολάου και θα την κάνει, παρότι ακούγεται τεχνικό, με έναν πολύ απλό και καθημερινό τρόπο για κάθε άνθρωπο που μας ακούει.

Νίκος Χατζηνικολάου: Κύριε Υπουργέ, κύριε Πιερρακάκη, θα σας παρακαλέσω τώρα να μεταφερθείτε νοητά στο 2030. Να κάνετε ένα ταξίδι στο μέλλον. Αν λοιπόν βρισκόμασταν στο 2030 και κάναμε τον απολογισμό όλης αυτής της περιόδου μέχρι τότε, ποιο θα ήταν το ένα οικονομικό ή κοινωνικό αποτέλεσμα που θα σας έκανε να πείτε, να περηφανευτείτε ότι η Ελλάδα πέτυχε πραγματικά τον στόχο της;

Κυριάκος Πιερρακάκης: Μια ποιοτική παράμετρο, θα βάλω παρά μια απομονωμένη ποσοτική, είναι μια αλλαγή νοοτροπίας. Η αλλαγή νοοτροπίας, η οποία εκτιμώ ότι συντελείται, είναι να προσπαθείς να μην μοιράζεις μια ολοένα και μικρότερη αναπτυξιακή πίτα, αλλά διαρκώς να παράγεις μια ολοένα και μεγαλύτερη. Να έχεις κυρίως την πεποίθηση ως χώρα, εσύ ως χώρα και ο λαός της, ότι ζεις σε μια χώρα μεταρρύθμιση, με την βαθιά πίστη ότι αυτή η χώρα μπορεί να αλλάζει διαρκώς.

Η Ελλάδα αυτό έχει ξεκινήσει να το κατακτά. Και εκτιμώ ότι αν συνεχίσουμε σε αυτή την πορεία, με ακόμη μεγαλύτερη ταχύτητα και με ακόμη μεγαλύτερη πεποίθηση ότι η Ελλάδα μπορεί, θα δούμε αποτελέσματα τα οποία ελάχιστοι από εμάς θα μπορούσαν να περιμένουν νωρίτερα. Το παραγωγικό μοντέλο μέχρι το 2030 πρέπει να έχει αλλάξει πλήρως.

Η Ελλάδα από το 2027, όχι από το 2030, δεν θα είναι η πιο υπερχρεωμένη χώρα στην Ευρώπη. Όλα αυτά είναι σημαντικά. Η μεγάλη ποιοτική αλλαγή είναι η Ελλάδα, ως χώρα εξωστρεφής που παράγει και ανοίγει τον εαυτό της στον κόσμο.
Και νομίζω ότι είμαστε προ των πυλών.

Νίκος Χατζηνικολάου: Ευχαριστώ θερμά τον Υπουργό Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών και Πρόεδρο του Eurogroup.

Κυριάκος Πιερρακάκης: Κι εγώ σας ευχαριστώ.

Ο κ. Πιερρακάκης αναφέρθηκε, μεταξύ άλλων, στην ανάγκη η Ευρώπη να επενδύσει περισσότερο στην ανταγωνιστικότητα, την καινοτομία, την τεχνολογία και την ασφάλειά της, υπογραμμίζοντας παράλληλα τη σημασία της οικονομικής ανθεκτικότητας και της δημοσιονομικής σταθερότητας σε μια περίοδο πολλαπλών προκλήσεων.

Ιδιαίτερη αναφορά έγινε στην πορεία της ελληνικής οικονομίας, η οποία παρουσιάστηκε ως παράδειγμα μεταρρυθμιστικής προόδου, δημοσιονομικής υπευθυνότητας και ανθεκτικότητας, έπειτα από μια μακρά περίοδο κρίσεων και προσαρμογών.

Στη συζήτηση συμμετείχαν δημοσιογράφοι, τραπεζικά στελέχη, οικονομολόγοι και υπεύθυνοι χάραξης πολιτικής, οι οποίοι είχαν την ευκαιρία να υποβάλουν ερωτήσεις και να ανταλλάξουν απόψεις με τον υπουργό για τις προοπτικές της ευρωπαϊκής και της ελληνικής οικονομίας.

Αναλυτικά, η συζήτηση έχει ως εξής:

Fabrizio Pagani: Αυτήν τη στιγμή βλέπουμε μεγάλο κατακερματισμό στην παγκόσμια οικονομία και έχουμε αρκετές εκθέσεις από διεθνείς οργανισμούς, όπως το ΔΝΤ και τον ΟΟΣΑ, πάνω σε αυτό το θέμα. Έχουμε δει επίσης όσα έχουν γραφτεί στον Τύπο σχετικά με την πρόσφατη έκθεση του ΟΟΣΑ για το εμπόριο. Θα θέλαμε λοιπόν να ακούσουμε τις απόψεις σας για τις παγκόσμιες προοπτικές και τον ρόλο που διαδραματίζει η Ευρωπαϊκή Ένωση. Σύμφωνα με το πρώτο έτος της θητείας σας, ποια είναι η κατεύθυνση προς την οποία θα πρέπει να στρέψουμε τις οικονομικές μας πολιτικές τους επόμενους μήνες;

Κυριάκος Πιερρακάκης: Καταρχάς, σας ευχαριστώ για τη φιλοξενία σας. Χαίρομαι ιδιαίτερα που βρίσκομαι μαζί σας στο Παρίσι. Και, περιττό να πω, διανύουμε μια εξαιρετικά ενδιαφέρουσα περίοδο, με την ευρύτερη έννοια. Όπως λέει και η γνωστή φράση, ζούμε σε ενδιαφέροντες καιρούς. Δυστυχώς, κάποιες εβδομάδες έχουμε την αίσθηση ότι οι καιροί αλλάζουν ακόμη πιο γρήγορα.

Με αυτά τα δεδομένα, στις περισσότερες συναντήσεις στις οποίες συμμετέχουμε, και ιδίως στις συνεδριάσεις του Eurogroup, η προσοχή στρέφεται αναπόφευκτα στις κρίσεις και τις προκλήσεις που έχουμε μπροστά μας.

Στις τελευταίες συνεδριάσεις συζητήσαμε εκτενώς τις επιπτώσεις από το ενδεχόμενο κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ και την ευρύτερη κρίση στη Μέση Ανατολή, τόσο άμεσα όσον αφορά στις τιμές της ενέργειας όσο και έμμεσα σε σχέση με τις γενικότερες οικονομικές προοπτικές. Η τάση προς τον στασιμοπληθωρισμό εξακολουθεί να υπάρχει. Δεν βρισκόμαστε σε καθεστώς στασιμοπληθωρισμού, αλλά βρισκόμαστε σε μια τάση προς τον στασιμοπληθωρισμό. Και αυτό προφανώς προκαλεί ανησυχία.

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή και οι αρμόδιες ευρωπαϊκές αρχές αναθεωρούν τις προβλέψεις τους για τις οικονομικές προοπτικές του έτους: προς τα πάνω όσον αφορά στον πληθωρισμό και προς τα κάτω όσον αφορά στην ανάπτυξη. Παρακολουθούμε στενά την κατάσταση.

'Αλλα ζητήματα, βεβαίως, είναι εξίσου ή ακόμη πιο σημαντικά αν τα εξετάσουμε από μακροοικονομική σκοπιά. Οι επιπτώσεις της τεχνητής νοημοσύνης, το νέο μοντέλο LLM της Anthropic, αποτελούν επίσης έναν τομέα έντονου προβληματισμού σε ό, τι αφορά στην ορθή διακυβέρνησή του και το κανονιστικό πλαίσιο που θα το διέπει.

Και συνολικά, πιστεύω ότι η εποχή της γεωπολιτικής αθωότητας για την Ευρώπη έχει πλέον τελειώσει. Από αυτή την άποψη, έχουμε μπροστά μας ένα προφανές μέρισμα. Το «μέρισμα του προφανούς» είναι ένας όρος που χρησιμοποιώ συχνά, γιατί τον θεωρώ πολύ ακριβή.

Η Ελλάδα το βίωσε αυτό όταν έβγαινε από τη δική της κρίση τα προηγούμενα χρόνια. Είναι πολύ χρήσιμο να υπάρχει κάτι προφανές που δεν έχεις κάνει για πολύ καιρό. Και αν το κάνεις, μπορεί να σου προσφέρει ένα αναπτυξιακό μέρισμα.

Για την Ελλάδα αυτό ήταν μια σειρά χρόνιων μεταρρυθμίσεων, συσσωρευμένων μεταρρυθμίσεων που δεν είχαν υλοποιηθεί σε όλους τους τομείς πολιτικής, σε όλους τους κλάδους, πάνω στο θεμέλιο της πολιτικής σταθερότητας και της δημοσιονομικής σταθερότητας. Για την Ευρώπη, το αντίστοιχο είναι η Ένωση Κεφαλαιαγορών. Μαζί με το έργο του Ψηφιακού Ευρώ, η Ένωση Αποταμιεύσεων και Επενδύσεων.

Πρόκειται για έναν τομέα που οι Ευρωπαίοι υπουργοί Οικονομικών συζητούν πολύ. Δεν είναι ένα μόνο θέμα. Είναι ένα χαρτοφυλάκιο που περιλαμβάνει μια σειρά από επιμέρους ζητήματα πολιτικής: από την τραπεζική ενοποίηση και την ενοποίηση των χρηματιστηριακών αγορών, μέχρι την ανάπτυξη των νεοφυών επιχειρήσεων στην Ευρώπη και μια σειρά άλλων θεμάτων πολιτικής.

Αυτήν τη στιγμή υπάρχει δυναμική ώστε να ολοκληρωθούν αυτές οι πρωτοβουλίες. Οι εκθέσεις Letta και Draghi έχουν διαδραματίσει πολύ σημαντικό ρόλο στον καθορισμό των πολιτικών που απαιτούνται για την ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας της Ευρώπης. Αυτήν τη στιγμή, για παράδειγμα, συζητούμε εκτενώς το πακέτο εποπτείας των αγορών και το πώς μπορούμε να ενισχύσουμε τον ρόλο της ESMA σε ευρωπαϊκό επίπεδο. Σε μια πρόσφατη συζήτηση στο ECOFIN, είχα την ευκαιρία να πω ότι, κατά τη γνώμη μου, είναι προφανές πως δεν θα πρέπει να κάνουμε το ίδιο πράγμα 27 φορές.

Θα πρέπει να ενισχύσουμε συνολικά τον ρόλο της ESMA σε ευρωπαϊκό επίπεδο, διότι καθώς η τεχνολογική καινοτομία επιταχύνεται ολοένα και περισσότερο, χρειάζεται να ενισχύσουμε και τις εποπτικές μας αρχές ώστε να μπορούν να παρακολουθούν αποτελεσματικά τις αγορές και να επιτελούν τον ρόλο τους. Και είναι σαφώς πιο λογικό να γίνεται αυτό κεντρικά παρά 27 φορές κατά τόπους. Αυτό είναι ένα από τα πεδία όπου πρέπει να κινηθούμε.

Πέρα από την ενίσχυση του κεντρικού ρόλου της Ευρώπης, θα έλεγα ότι χρειαζόμαστε επίσης καλύτερο συντονισμό μεταξύ των κρατών- μελών. Στην πρόσφατη συνεδρίαση του Eurogroup στη Λευκωσία και στο άτυπο ECOFIN είχαμε την ευκαιρία να συζητήσουμε το στεγαστικό ζήτημα.

Σε πολλές χώρες της Ευρώπης, και το διαπιστώνω καθημερινά στις συνομιλίες μου με συναδέλφους μου, αντιμετωπίζουμε μια στεγαστική πρόκληση. Σε ορισμένες χώρες θα έλεγα ότι πρόκειται για στεγαστική κρίση. Προφανώς αυτό δεν αποτελεί αρμοδιότητα της Ευρωπαϊκής Επιτροπής σε κεντρικό επίπεδο, αφορά περισσότερο στις αρμοδιότητες των κρατών- μελών. Ωστόσο, σε ζητήματα όπως αυτό, το ελάχιστο που μπορούμε να κάνουμε ως υπουργοί Οικονομικών είναι να συζητούμε τα θέματα που απασχολούν τους πολίτες, να ασχολούμαστε με αυτά και να μαθαίνουμε ο ένας από τον άλλο. Να μαθαίνουμε από τις επιτυχίες, τις αποτυχίες, τα λάθη και τις προκλήσεις, ώστε να μπορούμε να εφαρμόζουμε αυτές τις πολιτικές άμεσα, σε μεγάλη κλίμακα και με τα καλύτερα δυνατά αποτελέσματα.

Όλα αυτά μαζί, θα έλεγα ότι διαμορφώνουν ένα πλαίσιο μέσα στο οποίο η ευρωπαϊκή πολιτική μπορεί να προχωρήσει ταχύτερα απ' ό, τι στο παρελθόν. Και σε μια παρόμοια συνάντηση, ένας από τους συμμετέχοντες μου ανέφερε ότι φαίνεται πως πρέπει να κάνουμε όλα αυτά τα πράγματα ταυτόχρονα. Δηλαδή, πράγματα που δεν είχαν συμβεί επί γενιές στην Ευρώπη. Φαίνεται πως υπάρχει ανάγκη για ταυτόχρονη εφαρμογή πολλαπλών λύσεων. Και η απάντηση είναι ναι.

Αυτό είναι το βάρος που πέφτει στους ώμους αυτής της γενιάς υπεύθυνων χάραξης πολιτικής. Μετά την ενεργειακή κρίση, μετά τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία και μετά από μια σειρά εξωγενών γεγονότων, η Ευρωπαϊκή Ένωση οφείλει να ενισχύσει ουσιαστικά την ευρωπαϊκή κυριαρχία. Και είμαι αρκετά αισιόδοξος. Δεν πρόκειται για ένα ερώτημα του τύπου «ναι ή όχι». Δεν είναι ένα ζήτημα άσπρου ή μαύρου. Είναι περισσότερο ένα ζήτημα του πόση απόσταση μπορούμε να καλύψουμε. Και είμαι αισιόδοξος ότι αυτή η απόσταση μπορεί να καλυφθεί. Αυτή τη στιγμή υπάρχει δυναμική σε επίπεδο ηγετών της Ευρωπαϊκής Ένωσης ώστε να καλυφθεί όσο το δυνατόν μεγαλύτερο μέρος αυτής της απόστασης.

Fabrizio Pagani: Ευχαριστώ. Αυτό είναι πολύ ενθαρρυντικό. Νομίζω ότι είναι επίσης πολύ ορθό από τη δική μας οπτική εδώ. Εργαζόμαστε ακριβώς πάνω σε αυτό: να συνδέσουμε την Ένωση Αποταμιεύσεων και Επενδύσεων με την ιδέα της στρατηγικής αυτονομίας της Ευρώπης, της ευρωπαϊκής στρατηγικής αυτονομίας. Είναι πραγματικά ενθαρρυντικό ότι λέτε πως υπάρχει δυναμική και πρόοδος. Βλέπετε κάποιον συγκεκριμένο τομέα της Ένωσης Αποταμιεύσεων και Επενδύσεων στον οποίο θα μπορούσαν να επιτευχθούν απτά αποτελέσματα τους επόμενους μήνες;

Κυριάκος Πιερρακάκης: Το ζητούμενο εδώ είναι να προχωρήσουμε σε πολλά μέτωπα ταυτόχρονα και συγχρόνως. Διότι υπάρχουν τομείς στους οποίους θα υπάρξει προφανής πρόοδος. Συζητούμε το πακέτο για τις συμπληρωματικές συντάξεις, το πακέτο εποπτείας των αγορών, και σε αυτούς τους τομείς, ενώ και η επερχόμενη ιρλανδική προεδρία, εκφράζει αισιοδοξία και βούληση να προωθήσει σημαντικά τόσο αυτές τις δύο πρωτοβουλίες όσο και συνολικά την ατζέντα της Ένωσης Αποταμιεύσεων και Επενδύσεων. Θα έλεγα όμως ότι στόχος μας είναι να ενσωματώσουμε όλα τα στοιχεία της συζήτησης, όλες τις συζητήσεις και όλα τα θέματα της ατζέντας του Eurogroup. Έχουμε ήδη συζητήσει την έκθεση Kukies- Noyer από τις αρχές του έτους.

Αναφερθήκατε προηγουμένως στη διοχέτευση των αποταμιεύσεων σε επενδύσεις εντός της Ευρώπης αντί για τις Ηνωμένες Πολιτείες. Αν εξετάσει κανείς τα οικοσυστήματα νεοφυών επιχειρήσεων στην Ευρώπη και στα διάφορα κράτη- μέλη, εξακολουθώ να χρησιμοποιώ τον όρο «οικοσυστήματα» στον πληθυντικό, ενώ θα έπρεπε να μιλάμε για ένα ενιαίο ευρωπαϊκό οικοσύστημα νεοφυών επιχειρήσεων.

Σήμερα έχουμε μια περιορισμένη εμπειρία ως προς το πώς οι νεοφυείς επιχειρήσεις αναπτύσσονται και επεκτείνονται στην Ευρώπη. Ακόμη και έτσι, κάθε νεοφυής επιχείρηση στην Ευρώπη γνωρίζει ότι, μετά από ένα ορισμένο σημείο ανάπτυξης, ενδέχεται να χρειαστεί αμερικανική χρηματοδότηση για να συνεχίσει να αναπτύσσεται. Αυτό θα έπρεπε να αποτελεί επιλογή. Θα έπρεπε να είναι επιλογή για μια νεοφυή επιχείρηση να μετατραπεί σε εταιρεία του Delaware. Δεν θα έπρεπε να είναι αναγκαιότητα. Θα έπρεπε να μπορεί να βρει αυτή τη δυνατότητα χρηματοδότησης στην Ευρώπη.

Μπορεί το «28ο καθεστώς» (28th regime) να διαδραματίσει ρόλο σε αυτό; Ναι, μπορεί. Αυτός είναι ένας τομέας στον οποίο πιστεύω ότι μπορεί να υπάρξει πρόοδος.

Η τραπεζική ενοποίηση είναι επίσης ένας τομέας όπου απαιτείται περισσότερη πρόοδος. Και, υπό μία έννοια, είμαι ένθερμος υποστηρικτής της συμβουλής που έδινε ο William Faulkner στους νέους συγγραφείς: «δείξε, μην λες». Είμαι ο υπουργός Οικονομικών μιας χώρας όπου η Unicredit απέκτησε πρόσφατα σημαντικό ποσοστό σε μία από τις συστημικές μας τράπεζες. Και η Euronext εξαγόρασε το Χρηματιστήριο Αθηνών. Χρειαζόμαστε ευρωπαϊκούς πρωταθλητές. Δεν χρειαζόμαστε εθνικούς πρωταθλητές. Αυτή είναι η φυσική συνέπεια, η φυσική προέκταση, τόσο της έκθεσης Letta όσο και της έκθεσης Draghi. Και ασφαλώς χρειαζόμαστε κάτι τέτοιο ιδιαίτερα στους τομείς όπου απαιτείται περισσότερη καινοτομία.

Πρόσφατα είχα την ευκαιρία να παρουσιάσω στους συναδέλφους μου στο Eurogroup ορισμένες διαφάνειες σχετικά με τις τράπεζες και την τραπεζική ενοποίηση. Νομίζω ότι δύο στοιχεία ξεχωρίζουν από αυτή την παρουσίαση. Το πρώτο αφορά στο επίπεδο των τεχνολογικών επενδύσεων των ευρωπαϊκών τραπεζών σε σύγκριση με τις αμερικανικές και τις κινεζικές τράπεζες, το οποίο είναι χαμηλότερο. Επομένως, χρειαζόμαστε σαφώς περισσότερες τεχνολογικές επενδύσεις από τις ευρωπαϊκές τράπεζες ώστε να μπορούν να ανταγωνίζονται σε παγκόσμιο επίπεδο. Το δεύτερο αφορά στις διασυνοριακές συγχωνεύσεις και εξαγορές στον τραπεζικό τομέα στην Ευρώπη μετά το 2008, το 2009 και το 2010, δηλαδή μετά την κρίση κρατικού χρέους. Έχουν υπάρξει κάποιες, αλλά χρειαζόμαστε ακόμη περισσότερες. Όλα αυτά μαζί περιλαμβάνουν ένα μέρος ενός κανονιστικού πλαισίου, ένα μέρος ρυθμιστικής πολιτικής, ένα μέρος χάραξης πολιτικής σε ευρωπαϊκό επίπεδο.

Ένα άλλο, εξίσου σημαντικό μέρος αφορά στην πολιτική βούληση σε εθνικό επίπεδο. Αφορά επίσης στο να μιλάμε την ίδια γλώσσα όταν περιγράφουμε τα πράγματα, όταν κατανοούμε τα γεγονότα, όταν τα αφομοιώνουμε και όταν παράγουμε πολιτική.

Και γι' αυτό ξεκίνησα την απάντησή μου λέγοντας ότι, στην περίπτωση της Ελλάδας- φορώντας το εθνικό και όχι το ευρωπαϊκό μου καπέλο- υπάρχει αυτή η κατανόηση, διότι θεωρούμε ότι υπάρχει ακόμη ένα πρόσθετο αναπτυξιακό μέρισμα που μπορεί να αποκομιστεί.

Η Ελλάδα αναπτύσσεται σήμερα με ρυθμό περίπου 2%, σύμφωνα με τις τρέχουσες προβλέψεις, δηλαδή περίπου διπλάσιο από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο. Όμως κατανοούμε ότι υπάρχει περιθώριο για ακόμη μεγαλύτερη ανάπτυξη, τόσο σε εθνικό όσο και σε ευρωπαϊκό επίπεδο. Χρειαζόμαστε περισσότερη παραγωγικότητα.

Η Ευρώπη αντιμετωπίζει επίσης συνολικά πρόβλημα παραγωγικότητας. Και δεν μπορούμε να το αντιμετωπίσουμε αν δεν συνεργαστούμε με μεγαλύτερους ευρωπαϊκούς παίκτες και αν δεν καταφέρουμε να προωθήσουμε περισσότερες συγχωνεύσεις. Αυτό θα αποτελέσει μέρος αυτής της ατζέντας. Και ασφαλώς χρειαζόμαστε την ανάπτυξη και την εδραίωση ενός κοινού λεξιλογίου.

Για να κλείσω με μια αισιόδοξη νότα: αυτή η νοοτροπία γίνεται ολοένα και πιο εμφανής και πιο ισχυρή στο επίπεδο των ηγετών. Αυτό ήταν και το συμπέρασμα της πρόσφατης άτυπης συνάντησής τους, όπου ζήτησαν από τους υπουργούς Οικονομικών να παραδώσουν αποτελέσματα πολύ γρήγορα όσον αφορά στην υλοποίηση της Ένωσης Αποταμιεύσεων και Επενδύσεων. Αλλά το ίδιο ισχύει και σε επίπεδο υπουργών Οικονομικών. Αυτό θα απαιτήσει συμβιβασμούς, κάτι που αποτελεί μια πολύ ευρωπαϊκή προσέγγιση. Ωστόσο, βλέπω τις χώρες να κινούνται προς μια συναινετική κατεύθυνση, ώστε να μπορέσουμε να παραδώσουμε τα αποτελέσματα που μας ζητούνται.

Fabrizio Pagani: Αυτά είναι πράγματι καλά νέα, γιατί τους τελευταίους μήνες, αλλά και τα τελευταία χρόνια, έχουμε δει πολλές αντιστάσεις, ακόμη και όσον αφορά στην τραπεζική ενοποίηση. Στην Ιταλία, τη χώρα μου, είχαμε σημαντική τραπεζική ενοποίηση σε εθνικό επίπεδο, αλλά συναντήσαμε αντιστάσεις στο εξωτερικό. Όχι βέβαια στην Ελλάδα. Αναφερθήκατε στην τεχνολογία και γνωρίζω ότι παρακολουθείτε πολύ στενά τις εξελίξεις γύρω από την ψηφιοποίηση των χρηματοοικονομικών υπηρεσιών, την τοκενικοποίηση (tokenization) των χρηματοοικονομικών συναλλαγών και τη δημιουργία του ψηφιακού ευρώ, το οποίο ενδέχεται να δει το φως της δημοσιότητας τα επόμενα δύο χρόνια.

Για τον μέσο πολίτη, ποιος είναι ο σκοπός όλων αυτών; Γιατί αυτή είναι η ερώτηση που δεχόμαστε συχνότερα. Ποια είναι η λειτουργία του ψηφιακού ευρώ και ποιο θα είναι το όφελος για τον γενικό πληθυσμό και την οικονομία;

Κυριάκος Πιερρακάκης: Η ψηφιοποίηση των πληρωμών, πριν ακόμη φτάσουμε στην ψηφιοποίηση του νομίσματος, μπορεί να διαδραματίσει τεράστιο ρόλο όσον αφορά στη διαφάνεια και στον τρόπο λειτουργίας της οικονομίας στον κόσμο στον οποίο ζούμε.

Πριν μιλήσουμε για το ίδιο το νόμισμα, μπορώ να σας πω ότι ένα μέρος της ψηφιοποίησης που εφαρμόσαμε στην Ελλάδα ήταν ότι καταφέραμε να περιορίσουμε τη φοροδιαφυγή, αφενός επειδή δημιουργήσαμε μια ανεξάρτητη αρχή και αφετέρου επειδή ψηφιοποιήσαμε τη διαδικασία είσπραξης των φόρων. Δεν χρειάζεται να κάνει κανείς κάτι εξαιρετικά περίπλοκο ή τεχνολογικά προηγμένο για να πετύχει αποτελέσματα. Χρειάζονται εφαρμόσιμες λύσεις. Και η απλή διασύνδεση των POS με τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις στην Ελλάδα αποδείχθηκε ιδιαίτερα αποτελεσματική όσον αφορά στη συλλογή φόρων.

Ο περιορισμός της φοροδιαφυγής δημιούργησε ένα κοινωνικό μέρισμα. Θεωρώ ότι αυτό ήταν ιδιαίτερα σημαντικό και αναγνωρίζεται ευρέως. Αυτό αφορά στις πληρωμές και την ψηφιοποίηση των πληρωμών. Η ψηφιοποίηση του ίδιου του νομίσματος είναι ένα πολύ ευρύτερο εγχείρημα. Υπάρχουν αρκετές χώρες που δεν εξετάζουν την ψηφιοποίηση του νομίσματός τους. Η Κίνα το κάνει. Οι Ηνωμένες Πολιτείες έχουν επιλέξει να μην ακολουθήσουν αυτή την οδό.

Η βασική στρατηγική τους είναι να στηριχθούν στην ιδιωτική καινοτομία που αναπτύσσεται γύρω από το χρηματοπιστωτικό σύστημα, αντί στην ψηφιοποίηση του ίδιου του νομίσματος. Για αυτό και η έμφαση δίνεται στα stablecoins.

Σε αυτό το πλαίσιο, το Genius Act αποτελεί βασικό εργαλείο για την ενσωμάτωση των stablecoins στην ευρύτερη στρατηγική των Ηνωμένων Πολιτειών και στη συνολική μακροοικονομική τους διαχείριση. Στη δική μας περίπτωση, ο ανταγωνισμός γύρω από τα stablecoins είναι ένας τομέας στον οποίο η Ευρώπη έχει σήμερα πολύ περιορισμένη παρουσία. Το 95% των stablecoins έχει σημείο αναφοράς το δολάριο. Ωστόσο, εκεί όπου έχουμε τη δυνατότητα να προχωρήσουμε γρήγορα είναι στη δημιουργία της δημόσιας υποδομής που θα μας επιτρέψει να ενισχύσουμε τον διεθνή ρόλο του ευρώ.

Και αυτή η υποδομή δεν είναι άλλη από το ψηφιακό ευρώ. Πλέον, το θέμα βρίσκεται στα χέρια του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου. Θα υπάρξει ψηφοφορία στις αρμόδιες επιτροπές σχετικά με τις τροπολογίες εντός του έτους. Ελπίζω ότι σύντομα θα έχουμε ένα σαφές χρονοδιάγραμμα. Θα μπορούσε να ξεκινήσει σχετικά γρήγορα ένα πιλοτικό πρόγραμμα για το ψηφιακό ευρώ και στη συνέχεια να προχωρήσουμε στην πλήρη εφαρμογή του. Όσο ταχύτερα προχωρήσουμε, καθώς η συνολική λειτουργία της οικονομίας γίνεται ολοένα και πιο ψηφιακή, τόσο καλύτερο θα είναι να διαθέτουμε και μια ψηφιακή εκδοχή του νομίσματός μας.

Αυτό είναι σημαντικό τόσο για την κυριαρχία του νομίσματός μας όσο και για τη συνολική ανθεκτικότητα του ευρωπαϊκού οικονομικού συστήματος. Γι' αυτό είναι προτιμότερο να προχωρήσουμε με μια ισχυρή και αξιόπιστη δημόσια υποδομή. Χρειάζεται στρατηγική. Και στο δίλημμα μεταξύ ιδιωτικής καινοτομίας και ισχυρής δημόσιας υποδομής, η απάντηση είναι ότι πρέπει να κάνουμε και τα δύο.

Fabrizio Pagani: 'Αρα βλέπετε συμπληρωματικότητα μεταξύ των stablecoins που βασίζονται στο ευρώ και του ψηφιακού ευρώ;

Κυριάκος Πιερρακάκης: Απολύτως. Κατά την άποψή μου δεν υπάρχει άλλη επιλογή. Αν δούμε τι συμβαίνει παγκοσμίως και συγκρίνουμε τις Ηνωμένες Πολιτείες με την Κίνα, οι Ηνωμένες Πολιτείες επενδύουν κυρίως στην ιδιωτική καινοτομία, ενώ η Κίνα δίνει έμφαση κυρίως στη δημόσια υποδομή. Στη δική μας περίπτωση, θα πρέπει να συνδυάσουμε τα καλύτερα στοιχεία και των δύο προσεγγίσεων.

Αυτό σημαίνει ότι θα πρέπει να διαθέτουμε μια ισχυρή δημόσια υποδομή, η οποία θα ενισχύει τη διαφάνεια και την αξιοπιστία του νομίσματός μας, και ταυτόχρονα να επιτρέπουμε στην ιδιωτική καινοτομία να αναπτύσσεται πάνω σε αυτή την υποδομή. Ο κανονισμός MiCA συμβάλλει ήδη προς αυτή την κατεύθυνση. Ωστόσο, πρέπει να συνεχίσουμε να προσαρμοζόμαστε και να κινούμαστε γρήγορα, διότι πρόκειται για έναν τομέα στον οποίο η καινοτομία επιταχύνεται συνεχώς. Είμαι αρκετά αισιόδοξος ότι πρόκειται για έναν τομέα όπου θα δούμε απτά αποτελέσματα, σύμφωνα με το χρονοδιάγραμμα που ανέφερα προηγουμένως.

Απαντώντας σε ερώτηση σχετικά με τις επιπτώσεις του πολέμου μεταξύ Ισραήλ και Ιράν στις αγορές ενέργειας, την ενεργειακή ασφάλεια της Ευρώπης και την πράσινη μετάβαση, ο κ. Πιερρακάκης ανέφερε:

«Καταρχάς, έχουμε ήδη ξεκινήσει να συζητούμε την ενεργειακή πολιτική σε επίπεδο υπουργών Οικονομικών. Και αυτό δεν συνδέεται μόνο με τις επιπτώσεις των εξελίξεων στη Μέση Ανατολή. Είχαμε ήδη εντάξει το θέμα της ενέργειας στην ατζέντα του προηγούμενου Eurogroup, πριν ακόμη από τα γεγονότα στη Μέση Ανατολή. Και το κάναμε συνειδητά, επειδή αντιλαμβανόμαστε τη στρατηγική σημασία που έχει η ενεργειακή πολιτική για την ανταγωνιστικότητα της Ευρωπαϊκής Ένωσης συνολικά και της ευρωζώνης ειδικότερα. Αυτή είναι η πρώτη μου παρατήρηση.

Η δεύτερη παρατήρηση είναι ότι, αν εξετάσει κανείς τα στοιχεία που παρουσίασε πρόσφατα το ΔΝΤ, οι επιπτώσεις της κρίσης στη Μέση Ανατολή είναι κατά 12% μικρότερες από ό, τι θα ήταν εάν δεν είχαμε λάβει μια σειρά μέτρων μετά τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία. Επομένως, η λήψη βραχυπρόθεσμων μέτρων που είναι συμβατά με τους μακροπρόθεσμους στρατηγικούς στόχους αποδίδει. Γι' αυτό και οι επιπτώσεις της σημερινής κρίσης είναι κατά 12% μικρότερες σε σχέση με εκείνες που θα αντιμετωπίζαμε υπό διαφορετικές συνθήκες.

Η τρίτη μου παρατήρηση είναι ότι η αντίδραση σε τέτοιου είδους κρίσεις έχει μακροχρόνιες συνέπειες. Ας θυμηθούμε τη δεκαετία του 1970. Η αντίδραση στην πετρελαϊκή κρίση εκείνης της περιόδου είχε σημαντικές επιπτώσεις που διήρκεσαν δεκαετίες: από τη δημιουργία του Διεθνούς Οργανισμού Ενέργειας (IEA), έως την εντατικοποίηση των ερευνών για πετρέλαιο στη Βόρεια Θάλασσα, την ανάπτυξη πυρηνικής ενέργειας σε χώρες όπως η Γαλλία- σχεδόν το 40% της πυρηνικής της ισχύος αναπτύχθηκε μετά τη δεκαετία του 1970- αλλά και, δυστυχώς, την αυξημένη εξάρτηση από σοβιετικές ενεργειακές πηγές. Αν συγκεντρώσουμε όλα τα παραπάνω, αυτό που είναι σήμερα προφανές στην Ευρώπη είναι ότι χρειαζόμαστε μία ενιαία ευρωπαϊκή αγορά ενέργειας.

Τι πρέπει να κάνουμε βραχυπρόθεσμα; Πρέπει να στηρίξουμε τους πολίτες μας, ιδίως τους πιο ευάλωτους. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή έχει ήδη καθορίσει τις προϋποθέσεις που πρέπει να πληρούν τα μέτρα στήριξης: να είναι στοχευμένα, προσαρμοσμένα στις ανάγκες και οπωσδήποτε προσωρινά. Διότι ορισμένα μέτρα τείνουν να αποκτούν μόνιμο χαρακτήρα, και όταν συμβαίνει αυτό, η δημοσιονομική πολιτική μπορεί να έρχεται σε αντίθεση με τη νομισματική πολιτική. Επομένως, πρέπει να στηρίζουμε τους πιο ευάλωτους με στοχευμένο τρόπο και με παρεμβάσεις που ανταποκρίνονται στις πραγματικές ανάγκες και προτεραιότητες.

Εξίσου προφανές είναι ότι η Ευρώπη χρειάζεται περισσότερες διασυνδέσεις, περισσότερες δυνατότητες αποθήκευσης ενέργειας και σημαντικές επενδύσεις στα ενεργειακά δίκτυα. Χρειάζονται επενδύσεις εκατοντάδων δισεκατομμυρίων ευρώ στα δίκτυα. Όλα αυτά είναι απολύτως αναγκαία προκειμένου να επιτύχουμε τους μεσοπρόθεσμους στρατηγικούς μας στόχους. Και γι' αυτό οι υπουργοί Οικονομικών πρέπει να έχουν σαφή εικόνα του οδικού χάρτη που απαιτείται για την επίτευξή τους.

Παράλληλα, βρισκόμαστε αντιμέτωποι και με τις σημαντικές τεχνολογικές εξελίξεις στον τομέα της ενέργειας, οι οποίες έχουν καθοριστική σημασία για το μέλλον του ενεργειακού μας συστήματος».

Απαντώντας σε ερώτηση σχετικά με το κατά πόσο η ενοποίηση των ευρωπαϊκών αγορών και χρηματοπιστωτικών υποδομών αρκεί για να κατευθύνει τις ευρωπαϊκές αποταμιεύσεις προς επενδύσεις εντός της Ευρώπης ή αν απαιτούνται πρόσθετα κίνητρα, όπως φορολογικές πολιτικές, ο κ. Πιερρακάκης επεσήμανε:

«Χρειάζεται να αλλάξουμε τις πολιτικές μας και να προσπαθήσουμε να διατηρήσουμε μεγαλύτερο μέρος των αποταμιεύσεών μας στην Ευρώπη; Ναι. Όμως χρειάζεται να αλλάξουμε πολλά πράγματα. Και θεωρώ ιδιαίτερα σωστό το γεγονός ότι η Ευρωπαϊκή Επιτροπή έχει αναλάβει πρωτοβουλίες προς αυτή την κατεύθυνση. Χρειάζεται να αλλάξουμε τον τρόπο με τον οποίο επενδύουμε. Χρειάζεται να αλλάξουμε τον τρόπο με τον οποίο αντιλαμβανόμαστε τις χρηματοοικονομικές έννοιες και το χρηματοοικονομικό λεξιλόγιο σε κάθε κράτος- μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Αυτό από μόνο του είναι εξαιρετικά σημαντικό, γιατί θα επηρεάσει τον τρόπο με τον οποίο διαχειριζόμαστε τις προσωπικές και οικογενειακές μας αποταμιεύσεις και τον τρόπο με τον οποίο τις κατευθύνουμε προς επενδύσεις.

Στις Ηνωμένες Πολιτείες υπάρχει διαφορετική διάθεση ανάληψης κινδύνου σε σχέση με την Ευρώπη. Και αυτές οι διαφορές, προφανώς, παίζουν τον ρόλο τους. Αν όμως δούμε και την άλλη όψη του νομίσματος, αυτό που δεν συνηθίζεις να κάνεις συχνά μπορεί να σου προσφέρει ένα προφανές μέρισμα ανάπτυξης. Και πιστεύω ότι αυτό μπορεί να αποδειχθεί ιδιαίτερα ωφέλιμο. Γιατί, και πάλι, δεν πρόκειται για ένα ζήτημα «ναι ή όχι». Όσο περισσότερο καταφέρουμε να υλοποιήσουμε την ατζέντα της Ένωσης Αποταμιεύσεων και Επενδύσεων, τόσο μεγαλύτερο θα είναι το αναπτυξιακό μέρισμα που θα αποκομίσουμε, τόσο συλλογικά ως Ευρώπη όσο και σε επίπεδο επιμέρους κρατών- μελών».

Τέλος, σε ερώτηση σχετικά με τη δημοσιονομική ευελιξία που εφαρμόστηκε κατά την πανδημία και τις επόμενες κρίσεις, καθώς και για τις μακροπρόθεσμες δημοσιονομικές προκλήσεις που εξακολουθούν να αντιμετωπίζουν οι ευρωπαϊκές οικονομίες, ο κ. Πιερρακάκης απάντησε:

«Πρόκειται για μια λεπτή άσκηση ισορροπίας. Ιδίως υπό το πρίσμα των επιπτώσεων που έχει ήδη η κρίση στη Μέση Ανατολή. Όλοι οι υπουργοί Οικονομικών και όλες οι κυβερνήσεις στην Ευρώπη καλούνται να στηρίξουν τους πολίτες τους, ιδιαίτερα εκείνους που έχουν μεγαλύτερη ανάγκη, τους πιο ευάλωτους. Αυτό οφείλεται στις πληθωριστικές πιέσεις που εξακολουθούν να υφίστανται.

Το ζήτημα, όμως, βρίσκεται στον τρόπο με τον οποίο γίνεται αυτή η στήριξη. Η αποτελεσματικότητα κρίνεται στις λεπτομέρειες. Όπως ανέφερα προηγουμένως, όταν η δημοσιονομική πολιτική έρχεται σε αντίθεση με τη νομισματική πολιτική, το αποτέλεσμα δεν είναι απλώς αναποτελεσματικό, αλλά ενδέχεται να καταστεί και αντιπαραγωγικό.

Τι προτείνουν το ΔΝΤ και η Ευρωπαϊκή Επιτροπή; Πολιτικές που στοχεύουν στους πιο ευάλωτους. Τα μέτρα που εφαρμόστηκαν κατά τη διάρκεια της πανδημίας ή οι εξαιρέσεις που δόθηκαν μετά τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία εντάσσονται σε αυτό το πλαίσιο.

Τι σημαίνει η ρήτρα διαφυγής; Σημαίνει ότι επιτρέπεται στα κράτη να δαπανούν περισσότερα και να αποκλίνουν προσωρινά από το νέο ευρωπαϊκό δημοσιονομικό πλαίσιο. Ποια είναι η λογική αυτού του πλαισίου; Να συμφωνείται ένα συγκεκριμένο επίπεδο δαπανών για κάθε έτος και στη συνέχεια, είτε μια χώρα βρίσκεται σε καθεστώς ελλείμματος είτε πλεονάσματος, να λειτουργεί εντός ενός προκαθορισμένου πλαισίου. Με αυτόν τον τρόπο μπορεί να δαπανά περισσότερα σε περιόδους κρίσης και να μειώνει το χρέος της σε περιόδους ισχυρότερης ανάπτυξης. Η απόκλιση από αυτό το πλαίσιο θα πρέπει να αποτελεί την εξαίρεση και όχι τον κανόνα. Η ρωσική εισβολή στην Ουκρανία κατέστησε αναγκαία την αύξηση των αμυντικών δαπανών σε όλα τα κράτη- μέλη της Ευρώπης.

Προέρχομαι από μια χώρα που διατηρούσε ήδη υψηλό επίπεδο αμυντικών δαπανών λόγω των ιδιαίτερων γεωπολιτικών συνθηκών και προκλήσεων που αντιμετωπίζει. 'Αλλες χώρες δεν βρίσκονταν στο ίδιο επίπεδο, γι' αυτό και δόθηκε αυτή η πρόσθετη ευελιξία.

Σήμερα διεξάγεται μια ευρωπαϊκή συζήτηση σχετικά με το εύρος των δημοσιονομικών ευελιξιών που θα πρέπει να υπάρχουν. Ορισμένες χώρες υποστηρίζουν μία προσέγγιση, ενώ άλλες μια διαφορετική. Εκεί όπου υπάρχει σαφής συμφωνία σε ευρωπαϊκό επίπεδο είναι ως προς το είδος των πολιτικών που πρέπει να εφαρμόζονται, ανεξαρτήτως του βαθμού δημοσιονομικής ευελιξίας. Αν εξετάσουμε τη συνολική εικόνα στην Ευρώπη, η δημοσιονομική θέση πολλών χωρών είναι σήμερα ασθενέστερη σε σχέση με το 2022. Αυτό πρέπει επίσης να λαμβάνεται υπόψη στις αξιολογήσεις μας.

Η Ελλάδα βρίσκεται σε ισχυρή δημοσιονομική θέση και διαθέτει μία από τις ταχύτερες πορείες αποκλιμάκωσης του δημόσιου χρέους διεθνώς. Ωστόσο, η συνολική ευρωπαϊκή εικόνα δεν δείχνει ότι τα δημοσιονομικά ελλείμματα ανήκουν στο παρελθόν. Όλα αυτά απαιτούν ιδιαίτερα στοχευμένες και προσεκτικά σχεδιασμένες παρεμβάσεις. Για τον λόγο αυτό βρισκόμαστε σε συνεχή διάλογο με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή σχετικά με το εύρος των αποδεκτών μέτρων και, ανάλογα με τις εξωτερικές συνθήκες, προσαρμόζουμε τον τρόπο εφαρμογής των κανόνων».

Παράλληλα, μιλώντας στον ΣΚΑΪ, ο υπουργός εξέφρασε την πεποίθηση ότι δεν θα πέσει γρήγορα η τιμή στο πετρέλαιο, ακόμα και αν τελειώσει ο πόλεμος. «Αν δούμε ότι λύνεται το θέμα στα Στενά του Ορμούζ και ανοίγουν, εκεί θα δούμε το πετρέλαιο να πέφτει. Αν με ρωτάτε αν πιστεύω ότι θα πέσει γρήγορα στα 70, σας απαντώ με ειλικρίνεια και κάθετα ότι δεν το πιστεύω ότι θα γυρίσει γρήγορα στα 70», όπως είπε.

Και πρόσθεσε: «Το τι θα συμβεί στην αξιολόγηση έχει να κάνει με το βάθος της ζημιάς που έχει συντελεστεί στη συνεργειακές υποδομές της περιοχής. Eχει να κάνει με το καθεστώς το οποίο θα υπάρχει στα Στενά μετά. Oλα αυτά λοιπόν πρέπει να τα συμπεριλάβουμε στην αξιολόγησή μας και στο πώς θα αντιδράσουμε βέβαια και ως Ελλάδα και ως ευρωπαϊκές κοινωνίες».

Αιχμές για το κόμμα του Αλ. Τσίπρα

Ο κ. Πιερρακάκης άφησε αιχμές για το νέο κόμμα του Αλέξη Τσίπρα και την παρουσίασή του στο Θησείο, υποστηρίζοντας ότι δεν άκουσε κάτι πραγματικά νέο από τον πρώην πρωθυπουργό.

«Οταν θέλεις να ανεβάσεις ένα νέο έργο, δεν αρκεί να αλλάξεις τον φωτισμό και τη μουσική. Πρέπει να αλλάζεις και το σενάριο» ανέφερε χαρακτηριστικά στον ΣΚΑΪ, σχολιάζοντας πως όσα παρουσιάστηκαν από τον Αλέξη Τσίπρα ήταν «μια σειρά από τσιτάτα το ένα μετά το άλλο» και «μια επανάληψη πολλών πραγμάτων που είχαν ειπωθεί και στο παρελθόν».

Ο υπουργός στάθηκε και στην ονομασία του νέου κόμματος «Ελληνική Αριστερή Συμπαράταξη» (ΕΛΑΣ), σημειώνοντας με χιούμορ: «Το πιο ωραίο που μου είπε κάποιος είναι ότι αν το κόμμα λέγεται ΕΛΑΣ, τότε η νεολαία του θα λέγεται ΕΠΟΝ».

«Αυτοί οι εμφυλιοπολεμικοί συνειρμοί δεν είναι και πολύ ευχάριστοι. Είμαστε στο 2026, δεν χρειάζεται. Κάθε φορά που η χώρα διχάστηκε, το πλήρωσε με αίμα. Κυριολεκτικά στο παρελθόν, μεταφορικά στη συνέχεια» είπε χαρακτηριστικά.

Σύμφωνα με τον κ. Πιερρακάκη, η ομιλία του πρώην πρωθυπουργού παρέπεμπε περισσότερο στο παρελθόν παρά σε μια νέα πολιτική πρόταση.

«Δεν άκουσα μια ομιλία του χθες. Άκουσα από τα χείλη του Αλέξη Τσίπρα ρητορική, πολιτική και λογικές του προχθές. Και αυτό κατά τη γνώμη μου δεν ανήκει στο 2026» σημείωσε.

Ο υπουργός αναφέρθηκε ειδικά και σε μία από τις δεσμεύσεις που παρουσίασε ο Αλέξης Τσίπρας, αυτή περί «ψηφιακής δημοκρατίας και κυριαρχίας με εθνικές τεχνολογικές υποδομές και ρήτρες κυριαρχίας», λέγοντας ότι δεν έγινε κατανοητή ούτε από τον ίδιο ούτε από στελέχη του υπουργείου του.

«Εγώ δεν έχω καταλάβει τι είναι. Ρώτησα και την ομάδα μου στο υπουργείο, καμιά δεκαριά άτομα που έχουν ασχοληθεί με τα ψηφιακά, και δεν κατάλαβε κανένας» σχολίασε.

Ωστόσο, ξεκαθάρισε ότι δεν υποτιμά καμία πολιτική πρωτοβουλία και πως αναμένει να ακούσει συγκεκριμένες προτάσεις.

«Σε καμία περίπτωση δεν υποτιμώ καμία πολιτική πρόταση. Με πολύ μεγάλο ενδιαφέρον περιμένω να ακούσω τις προτάσεις. Αλλά περιμένω να ακούσω την ουσία, το τι έχουμε να πούμε» κατέληξε.