Την ίδια στιγμή όσοι δεν θα εμβολιαστούν με τρίτη δόση εντός 7μηνου από τη δεύτερη δόση θα έχουν πρόσβαση στο ευρωπαϊκό πιστοποιητικό εμβολιασμού που έχει ισχύ για εννιά μήνες, αλλά αφορά μόνο τα ταξίδια. Για την είσοδο σε εστίαση και κλειστούς χώρους θα χρειάζεται να επιδεικνύουν το ελληνικό πιστοποιητικό εμβολιασμού.

Όπως ανέφερε ο κ. Πλεύρης η τρίτη δόση είναι αυτή που παρέχει προστασία έναντι της Όμικρον και είναι πολύ κρίσιμο οι πολίτες να προχωρήσουν με τον εμβολιασμό τους.

Όσον αφορά για επέκταση της υποχρεωτικότητας του εμβολιασμού και σε άλλες ηλικιακές κατηγορίες, ο κ. Πλεύρης ανέφερε ότι έχει πέσει στο τραπέζι αλλά δεν είναι ένα μέτρο που αναμένεται να ανακοινωθεί άμεσα.

Για περαιτέρω περιορισμούς στους ανεμβολίαστους, όπως την απαγόρευση εισόδου και σε εξωτερικούς χώρους της εστίασης, ο υπουργός Υγείας σημείωσε πως αυτήν τη στιγμή αυτό το μέτρο δεν φαίνεται να προσφέρει κάτι υγειονομικά.

Όπως αναφέρεται στην ΚΥΑ: 

«Πλήρως εμβολιασμένοι θεωρούνται:

α) όσοι έχουν ολοκληρώσει προ τουλάχιστον δεκατεσσάρων (14) ημερών τον εμβολιασμό για κορονοϊό COVID-19 και επιδεικνύουν πιστοποιητικό εμβολιασμού με ταυτόχρονο έλεγχο ταυτοπροσωπίας του κατόχου και

β) όσοι έχουν ολοκληρώσει προ τουλάχιστον δεκατεσσάρων (14) ημερών τον εμβολιασμό για κορονοϊό COVID-19 με μία (1) δόση εμβολίου λόγω νόσησής τους από κορονοϊό COVID-19 και επιδεικνύουν βεβαίωση πλήρους κάλυψης – ανάρρωσης και εμβολιασμού με ταυτόχρονο έλεγχο ταυτοπροσωπίας του κατόχου.

Ειδικώς ως προς όσους έχουν συμπληρώσει το εξηκοστό έτος της ηλικίας τους και έχει παρέλθει χρονικό διάστημα τουλάχιστον επτά (7) μηνών από τη χορήγηση της δεύτερης δόσης ή, στην περίπτωση μονοδοσικών εμβολίων, από τη χορήγηση της μοναδικής δόσης, πλήρως εμβολιασμένοι θεωρούνται όσοι έχουν λάβει και την αναμνηστική δόση.

Από την 1η.2.2022, και χωρίς τον ηλικιακό περιορισμό του προηγούμενου εδαφίου, όσοι έχουν εμβολιαστεί και έχει παρέλθει χρονικό διάστημα τουλάχιστον επτά (7) μηνών από τη χορήγηση της δεύτερης δόσης ή, στην περίπτωση μονοδοσικών εμβολίων, από τη χορήγηση της μοναδικής δόσης, θεωρούνται πλήρως εμβολιασμένοι εφόσον έχουν λάβει και την αναμνηστική δόση.

Τα ανωτέρω πιστοποιητικά επιδεικνύονται είτε εκτυπωμένα από την ψηφιακή πλατφόρμα www.gov.gr είτε ηλεκτρονικά μέσω της κινητής συσκευής του ατόμου είτε μέσω της ειδικής εφαρμογής του άρθρου 182 του ν. 4876/2021 (Α΄ 251), κατόπιν αποθήκευσής τους στην κινητή συσκευή του ατόμου, τα οποία ο αρμόδιος υπάλληλος, ο ιδιοκτήτης ή νόμιμος εκπρόσωπος της εκάστοτε επιχείρησης, ο εργοδότης ή το εκάστοτε εξουσιοδοτημένο πρόσωπο σαρώνει ηλεκτρονικά μέσω της ειδικής εφαρμογής του άρθρου 33 του ν. 4816/2021 (Α΄ 118) Covid Free GR, δια της σάρωσης του κωδικού QR που αυτά φέρουν, με ταυτόχρονο έλεγχο ταυτοπροσωπίας του κατόχου.

Ο έλεγχος ταυτοπροσωπίας δύναται να πραγματοποιείται και με απλή επίδειξη των στοιχείων ταυτοποίησης που το άτομο έχει αποθηκεύσει ψηφιακά, υπό τη μορφή εγγράφου, στην κινητή του συσκευή μέσω της ειδικής εφαρμογής του άρθρου 182 του ν. 4876/2021. Η επαλήθευση των ως άνω στοιχείων μπορεί να γίνει από τα πρόσωπα του τέταρτου εδαφίου μέσω της ειδικής ηλεκτρονικής εφαρμογής COVID Free GR του άρθρου 33 του ν. 4816/2021, δια της σάρωσης του κωδικού QR του εγγράφου.

Εναλλακτικά, εφόσον τα ανωτέρω πιστοποιητικά επιδεικνύονται από αλλοδαπό που προέρχεται από τρίτη χώρα (εκτός Ευρωπαϊκής Ένωσης), τα πρόσωπα του προηγούμενου εδαφίου ελέγχουν τα πιστοποιητικά αυτά σε έγχαρτη μορφή με ταυτόχρονο έλεγχο ταυτοπροσωπίας του κατόχου».

Μιλώντας στον ΑΝΤ1, ο κ. Πλεύρης είπε πως αυτοί που δικαιούνται, αλλά ακόμη δεν έχουν κάνει ακόμη την τρίτη δόση του εμβολίου έναντι του κορωνοϊού είναι περίπου 500.000 πολίτες. Εξήγησε πως η ισχύς του ευρωπαϊκού πιστοποιητικού που θα μπορεί να χρησιμοποιείται για ταξίδια στην Ευρώπη.

«Υπάρχουν επαρκέστατα ραντεβού, ώστε όσοι έχουν κάνει τις δύο δόσεις του εμβολίου, μέχρι την 1η Φεβρουαρίου να κάνουν και την τρίτη δόση. Από την 1η Φεβρουαρίου, θα ισχύσει για όλους τους ενήλικες και όχι μόνο για όσους είναι 60 ετών και άνω, όσοι ενώ δικαιούνται και μπορούν, δεν θα έχουν κάνει την τρίτη δόση, θα πάψει να ισχύει το πιστοποιητικό εμβολιασμού και τα προνόμια που προσφέρει, όπως η είσοδος σε εστιατόρια και άλλους κλειστούς χώρους, εάν έχει παρέλθει το 7μηνο μετά από την δεύτερη δόση του εμβολίου», ανέφερε χαρακτηριστικά.

Πηγή: lykavitos.gr

Ο κ. Πλεύρης, σε ενημέρωση δημοσιογράφων στις Βρυξέλλες όπου βρίσκεται για το αυριανό Συμβούλιο των υπουργών Υγείας, είπε ότι η ελληνική πλευρά, ταυτόχρονα, υποστηρίζει μέτρα που θα ενθαρρύνουν τους Ευρωπαίους πολίτες να κλείσουν ακόμα νωρίτερα ραντεβού για ενισχυτική δόση (όπως π.χ. την λήξη των Covid Pass για διάφορες δραστηριότητες νωρίτερα από το εννεάμηνο).

Σύμφωνα με πληροφορίες, η σλοβένικη προεδρία του Συμβουλίου έχει καταθέσει πρόταση για να ισχύσει το εννεάμηνο από την 1η Φεβρουαρίου για ταξίδια εντός Ε.Ε. (η αρχική πρόταση της Κομισιόν ήταν να ισχύσει από τις 10 Ιανουαρίου, μαζί με το άνοιγμα των ταξιδιών για εμβολιασμένους πολίτες από χώρες εκτός Ε.Ε.),

Ο υπουργός Υγείας ανέφερε ότι το τελευταίο δεκαήμερο το τέταρτο κύμα δείχνει να επιπεδώνεται, σημειώνοντας ότι τα κρούσματα σήμερα ήταν μειωμένα κατά 24% σε σχέση με την περασμένη Δευτέρα. Επανέλαβε ότι η κυβέρνηση δεν συζητά την επιβολή lockdowns, ούτε σε τοπικό επίπεδο, παρά την πολύ υψηλή πίεση στις ΜΕΘ. Όπως ανέφερε, από την περασμένη Παρασκευή, 59.000 ανεμβολίαστοι άνω των 60 έκλεισαν ραντεβού για πρώτη δόση και 289.000 άτομα στην ίδια ηλικιακή κατηγορία έκλεισαν ραντεβού για ενισχυτική δόση.

Αυτό ανέφερε, ανάμεσα σε άλλα, ο υπουργός Υγείας, Θάνος Πλεύρης, κατά τη διάρκεια συνέντευξης Τύπου την Παρασκευή για την εξειδίκευση των μέτρων.

«Η τρίτη δόση είναι απαραίτητη ειδικά σε συγκεκριμένες ηλικιακές ομάδες άνω των 60 ετών και για να λογίζεται κάποιος εμβολιασμένος από 13/12 θα πρέπει να κάνει και την τρίτη δόση εντός επτά μηνών», τόνισε ο υπουργός Υγείας.

Αντίστοιχα, στο διάγγελμα της Πέμπτης ο πρωθυπουργός, μεταξύ άλλων, ανακοίνωσε ότι το πιστοποιητικό εμβολιασμού για τους άνω των 60 ετών, που δεν έχουν κάνει την τρίτη δόση, θα λήγει μετά 7 μήνες από τη δεύτερη δόση.

“Το πιστοποιητικό εισόδου σε κλειστούς χώρους για εμβολιασμένους άνω των 60 ετών παύει να ισχύει επτά μήνες -επαναλαμβάνω, επτά μήνες- από την έκδοσή του. Θα δοθεί, δηλαδή, ένας μήνας περιθώριο για τον εμβολιασμό τους με την 3η δόση μετά την πάροδο του εξαμήνου. Και αυτό γιατί τα ιατρικά δεδομένα δείχνουν ότι, με τον καιρό, μειώνεται η άμυνα του εμβολίου” δήλωσε χαρακτηριστικά ο κ. Μητσοτάκης.

Αν και τα πιστοποιητικά εμβολιασμού έχουν ισχύ για 1 χρόνο, η μετάλλαξη Δέλτα επιβάλλει τη μείωση του συγκεκριμένου διαστήματος, σε πρώτη φάση για τους μεγαλύτερους σε ηλικία εμβολιασμένους. Έτσι για να ισχύει ένα πιστοποιητικό εμβολιασμού, θα πρέπει να περιέχει και την τρίτη δόση, για τα άτομα των 60 ετών και άνω.

Πιο συγκεκριμένα, όσοι ενήλικες είναι άνω των 60 ετών θα πρέπει μετά το πέρας των 6 μηνών από την ολοκλήρωση του εμβολιασμού τους να κάνουν ακόμη μία δόση.

Έτσι, όταν παρέλθει το διάστημα των μηνών αυτών να μπορούν να εκδώσουν ένα νέο πιστοποιητικό το οποίο θα αναφέρει ως ολοκλήρωση του εμβολιασμού την ημερομηνία της τρίτης δόσης και άρα να ισχύει για ένα ακόμη μεγάλο χρονικό διάστημα, δηλαδή για ένα χρόνο, σύμφωνα με πληροφορίες.

Πού θα μπορούν να μπουν και πού όχι οι μη εμβολιασμένοι
Σύμφωνα με τον υπουργό, οι μη εμβολιασμένοι, εκτός από την εστίαση, δεν θα μπορούν να μπαίνουν σε γυμναστήρια, μουσεία, θέατρα, σινεμά κ.ά., ακόμα και με αρνητικό τεστ.

Ωστόσο, θα έχουν πρόσβαση στα καταστήματα τροφίμων και στα φαρμακεία, καθώς και στις εκκλησίες με την επίδειξη αρνητικού τεστ.

Ακόμη, με στόχο να αποφεύγεται ο συνωστισμός επεκτείνεται το κυλιόμενο ωράριο σε δημόσιο και ιδιωτικό τομέα. Όπως είπε, στους χώρους εργασίας το ωράριο θα είναι από τις 07:00 έως τις 09:30. Τέλος, προανήγγειλε αλλαγές στο ωράριο για το λιανεμπόριο.

Σύμφωνα με τα όσα είχε δηλώσει Ευρωπαίος αξιωματούχος, οι χώρες έχουν χωριστεί σε τρία διαφορετικά γκρουπ. Ορισμένα από τα κράτη τα οποία ανήκουν στην πρώτη ομάδα, όπως η Γαλλία, το Λουξεμβούργο, η Σουηδία συμμετείχαν ήδη στην δοκιμή όπως ανέφερε ο Επίτροπος Δικαιοσύνης της ΕΕ, Ντιντιέ Ρέιντερς. «Πολλά υποσχόμενη αρχή για τα πιστοποιητικά της ΕΕ για εμβολιασμό, τα τεστ και ανάρρωση για την COVID19» επισήμανε ο κ. Ρέιντερς και συμπλήρωσε ότι «περισσότερες χώρες θα ακολουθήσουν αυτή την εβδομάδα και την επόμενη».

Όπως είχε σημειώσει ανώτατος κοινοτικός αξιωματούχος, στο πρώτο γκρουπ που θα λάβει μέρος στις δοκιμές ανήκει και η Ελλάδα.

Οι ευρωβουλευτές συμφώνησαν ότι οι κανόνες για το νέο «πιστοποιητικό της Ευρωπαϊκής Ένωσης για τη νόσο COVID-19», αντί ενός «Ψηφιακού Πράσινου Πιστοποιητικού». Σύμφωνα με την πρόταση της Επιτροπής, θα πρέπει να τεθούν σε ισχύ το πολύ για δώδεκα μήνες.

Το έγγραφο, το οποίο θα μπορεί να διατίθεται σε ψηφιακή ή έντυπη μορφή, θα βεβαιώνει ότι ένα άτομο είτε έχει εμβολιαστεί κατά του κορωνοϊού, είτε έχει λάβει αρνητική διάγνωση μετά από διεξαγωγή τεστ στο πρόσφατο παρελθόν, είτε έχει αναρρώσει από τη νόσο. Ωστόσο, τα εν λόγω πιστοποιητικά δεν θα μπορούν να χρησιμοποιηθούν ως ταξιδιωτικά έγγραφα, ούτε να αποτελούν προϋπόθεση για την άσκηση του δικαιώματος ελεύθερης μετακίνησης, τονίζουν οι ευρωβουλευτές.

Η νομοθετική πρόταση που αφορά στους υπηκόους της Ευρωπαϊκής Ένωσης εγκρίθηκε με 540 ψήφους υπέρ, 119 κατά και 31 αποχές, ενώ η πρόταση για τους υπηκόους τρίτων χωρών εγκρίθηκε με 540 ψήφους υπέρ, 80 κατά και 70 αποχές. Η ψηφοφορία πραγματοποιήθηκε την Τετάρτη και τα αποτελέσματα ανακοινώθηκαν την Πέμπτη το πρωί.

Το Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο είναι πλέον σε θέση να αρχίσουν τις διαπραγματεύσεις με στόχο την επίτευξη συμφωνίας πριν την έναρξη της θερινής τουριστικής περιόδου.

Σύμφωνα με το Ευρωκοινοβούλιο, οι κάτοχοι πιστοποιητικού της Ευρωπαϊκής Ένωσης για τη νόσο COVID-19 δεν θα πρέπει να υπόκεινται σε πρόσθετους ταξιδιωτικούς περιορισμούς, όπως καραντίνα, αυτοαπομόνωση ή διεξαγωγή διαγνωστικών τεστ. Οι ευρωβουλευτές τονίζουν επίσης ότι, προκειμένου να αποφευχθεί ενδεχόμενη διακριτική μεταχείριση εις βάρος όσων δεν έχουν εμβολιαστεί και για οικονομικούς λόγους, οι χώρες της ΕΕ θα πρέπει «να εξασφαλίζουν την διεξαγωγή καθολικών, εύκολα προσβάσιμων, έγκαιρων και δωρεάν διαγνωστικών τεστ».

Συμβατό με εθνικές πρωτοβουλίες

Το Ευρωκοινοβούλιο θέλει να διασφαλίσει ότι το πιστοποιητικό θα είναι παράλληλα συμβατό με οποιαδήποτε πρωτοβουλία ληφθεί από τα κράτη μέλη, η οποία θα πρέπει επίσης να τηρεί το ίδιο κοινό νομικό πλαίσιο.

Τα κράτη μέλη πρέπει να δέχονται τα πιστοποιητικά εμβολιασμού που εκδίδονται σε άλλα κράτη μέλη για άτομα που έχουν εμβολιαστεί με εγκεκριμένα από τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Φαρμάκων («EMA») εμβόλια στην Ε.Ε. (προς το παρόν έχουν εγκριθεί αυτά των Pfizer/BioNTech, Moderna, AstraZeneca και Janssen), υπογραμμίζουν οι ευρωβουλευτές. Εναπόκειται στα κράτη μέλη να αποφασίσουν εάν θα δέχονται επίσης πιστοποιητικά εμβολιασμού που έχουν εκδοθεί από άλλα κράτη μέλη και αφορούν σε εμβόλια που περιλαμβάνονται στον κατάλογο του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας (ΠΟΥ) για επείγουσα χρήση.

Προστασία προσωπικών δεδομένων

Τα πιστοποιητικά θα ελέγχονται για την πρόληψη περιστατικών απάτης και πλαστογράφησης, ενώ θα ελέγχεται επίσης και η γνησιότητα των ηλεκτρονικών σφραγίδων που περιλαμβάνονται στο έγγραφο.

Τα δεδομένα προσωπικού χαρακτήρα που θα βρίσκονται στα πιστοποιητικά δεν θα μπορούν να αποθηκευτούν στα κράτη μέλη προορισμού και δεν θα δημιουργηθεί κεντρική βάση δεδομένων σε επίπεδο Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Ο κατάλογος των φορέων που θα επεξεργάζονται τα δεδομένα θα είναι δημόσιος, ώστε οι πολίτες να μπορούν να ασκούν τα δικαιώματά τους όσον αφορά την προστασία των προσωπικών τους δεδομένων, βάσει του γενικού κανονισμού για την προστασία προσωπικών δεδομένων («GDPR»).

Τα εμβόλια και οι τιμές

Οι ευρωβουλευτές τονίζουν, τέλος, ότι τα εμβόλια κατά της COVID-19 πρέπει να παράγονται σε μεγάλη κλίμακα, να διατίθενται σε προσιτές τιμές και να κατανέμονται σε παγκόσμιο επίπεδο.

Επίσης, εκφράζουν την ανησυχία τους για τα σοβαρά προβλήματα που έχουν δημιουργηθεί από εταιρείες που δεν συμμορφώνονται με τα χρονοδιαγράμματα παραγωγής και παράδοσης.

Η Πρόεδρος της Κομισιόν, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, παρουσιάσε την ευρωπαϊκή πρωτοβουλία για την διασφάλιση της ταχύτερης δυνατής επανέναρξης της ελεύθερης κυκλοφορίας πολιτών μεταξύ των κρατών-μελών.

Η Πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής ανακοίνωσε την πρόταση του εκτελεστικού οργάνου της Ευρωπαϊκής Ένωσης, μαζί με τον Επίτροπο Δικαιοσύνης, Ντιντιέ Ρέιντερς και τον Επίτροπο Εσωτερικής Αγοράς, Τιερί Μπρετόν, προκειμένου οι Ευρωπαίοι πολίτες να μπορέσουν και πάλι να απολαύσουν ένα από τα βασικότερα δικαιώματά τους, αυτό της ελεύθερης κυκλοφορίας τους εντός της Ε.Ε., η οποία έχει περιοριστεί σε μεγάλο βαθμό από τα μέτρα που έχουν επιβληθεί λόγω της πανδημίας.

Σύμφωνα με την Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν έχει γίνει πρόοδος στον εμβολιασμό και αναμένονται 66 εκατομμύρια δόσεις του εμβολίου των Pfizer-BioNTech και 10 εκατομμύρια της Moderna όπως ορίζουν τα συμβόλαια.

«Δυστυχώς η AstraZeneca παραδίδει λιγότερα από όσα έχει υποσχεθεί. Είχε υποσχεθεί 90 εκατομμύρια δόσεις, τις μείωσε σε 40 και τώρα γνωρίζουμε ότι θα παραδώσει μόλις 30 εκατομμύρια δόσεις», δήλωσε η πρόεδρος της Κομισιόν.

Παράλληλα, η Ευρωπαία αξιωματούχος υπογράμμισε ότι είναι εφικτός ο στόχος να εμβολιαστεί το 70% των ενηλίκων Ευρωπαίων μέχρι το τέλος του καλοκαιριού, καθώς ξέρουμε ότι θα έχουμε και το εμβόλιο της Johnoson & Johnson.

Συνολικά στο δεύτερο τρίμηνο του έτους θα έχουν παραδοθεί 360 εκατομμύρια δόσεις εμβολίων, εκ των οποίων 55 εκατομμυρία δόσεις του εμβολίου της Johnson & Johnson, 200 εκατ. των Pfizer-BioNTech, 35 εκατ. της Moderna και 70 εκατ. από την AstraZeneca.

Εκτός από το πράσινο πιστοποιητικό- που δεν καθιερώνει την υποχρέωση εμβολιασμού αλλά την πιστοποίηση της υγειονομικής κατάστασης των Ευρωπαίων που ταξιδεύουν- θα δίνεται εναλλακτικά η δυνατότητα χρήσης των αποδεικτικών εγγράφων από ένα πρόσφατo τεστ κορονοϊού (PCR) ή αντισωμάτων (μετά από ανάρρωση).

Ο Επίτροπος Δικαιοσύνης της Ευρωπαϊκής Ένωσης, Ντιντιέ Ρέιντερς, υπογράμμισε ότι το συγκεκριμένο πιστοποιητικό θα αποτελέσει ένα εργαλείο για τα κράτη – μέλη και θα μπορεί να χρησιμοποιείται ακόμα και για ταξίδια με αυτοκίνητο από ένα κράτος – μέλος σε ένα άλλο.

Σύμφωνα με τον Ευρωπαίο επίτροπο, το πιστοποιητικό θα είναι προσωρινό και δεν θα χρειάζεται πλέον όταν ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας ανακοινώσει επισήμως το τέλος της πανδημίας.

Πληροφορίες αναφέρουν ότι το πρότυπο πιστοποιητικού που θα αφορά και στη διακίνηση μεταξύ της Ευρώπης και τρίτων χωρών θα είναι σε ψηφιακή και σε έντυπη έκδοση και δίγλωσσο: Θα έχει τα αγγλικά και την επίσημη γλώσσα του κράτους.

Μητσοτάκης: Η Ευρώπη προχωρά μπροστά με την πρότασή μας

Ο Πρωθυπουργός, Κυριάκος Μητσοτάκης, σχολίασε την υιοθέτηση της ελληνικής πρότασης για το ψηφιακό πιστοποιητικό εμβολιασμού αμέσως μετά τις ανακοινώσεις της προέδρου της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν.

«Η Ευρώπη προχωρά μπροστά με την πρότασή μας. Η εισαγωγή ενός ψηφιακού πράσινου πιστοποιητικού βρίσκεται σε καλό δρόμο για την εφαρμογή του. Αυτή είναι μια απόφαση που θα διευκολύνει σημαντικά την κυκλοφορία των πολιτών και θα συμβάλει στην ενίσχυση του τουρισμού και των οικονομιών που βασίζονται σε μεγάλο βαθμό σε αυτόν», αναφέρει ο Πρωθυπουργός σε ανάρτησή του στο twitter.

Η πορεία προς την έξοδο αυτού του τόσο σκοτεινού, γεμάτο τάφους, τούνελ έχει αρχίσει μέσω των εμβολιαστικών προγραμμάτων που υλοποιούνται -αν και με πολύ αργούς ρυθμούς- στην πλειονότητα των χωρών.

Με την Κομισιόν να εκτιμά ότι η επονομαζόμενη «ανοσία της αγέλης» θα έχει επιτευχθεί σε σημαντικό βαθμό μέχρι το τέλος του καλοκαιριού -μια πρόβλεψη βέβαια που η ασφάλειά της εξαρτάται από πολλούς παράγοντες, μεταξύ των οποίων η επάρκεια των εμβολίων- η συζήτηση στρέφεται στον τρόπο με τον οποίο θα μπορούσαν να επανεκιννήσουν, έστω και σταδιακά, κρίσιμες για την οικονομία δραστηριότητες.

Μία από αυτές είναι τα ταξίδια. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή επιθυμεί διακαώς την επανεκκίνηση των ταξιδιών εντός της ΕΕ και σχεδιάζει ένα «Ψηφιακό Πράσινο Πιστοποιητικό», το οποίο θα αποδεικνύει ότι κάποιος έχει κάνει το εμβόλιο για τον κοροναϊό. Μια ιδέα που έχει υποστηρικτές, αλλά προκαλεί αντιδράσεις, με τα εμπόδια που ίσως χρειαστεί να ξεπεράσει -προκειμένου να υλοποιηθεί- να είναι πολλά.

Στις 17 Μαρτίου η πρόταση για ψηφιακό πιστοποιητικό

Η Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν έστειλε στους ευρωπαίους ηγέτες επιστολή με την οποία τους ενημερώνει ότι η σχετική νομοθετική πρόταση της Κομισιόν για το πιστοποιητικό εμβολιασμού αναμένεται στις 17 Μαρτίου.

«Το ψηφιακό πράσινο πιστοποιητικό θα είναι σχεδιασμένο έτσι ώστε να διευκολύνει την ελεύθερη μετακίνηση και για να διασφαλίσει ότι, ενώ συγκεκριμένοι περιορισμοί παραμένουν σε ισχύ, αυτοί θα χρησιμοποιούνται μόνο όπου είναι δικαιολογημένο και στην απαραίτητη έκταση» αναφέρει στην επιστολή της η πρόεδρος της Κομισιόν.

Όμως, για να φτάσουμε στο σημείο αυτό η Επιτροπή θα πρέπει να ξεπεράσει τις δικαιολογημένες αμφιβολίες των κυβερνήσεων της ΕΕ, τις πολύ διαφορετικές στρατηγικές εμβολιασμού, τις τεχνικές επιπλοκές, τις ανησυχίες για την προστασία της ιδιωτικής ζωής και τα ηθικά διλήμματα, επισημαίνει το Politico σε εκτενές δημοσίευμά του.

Ποιο είναι το σχέδιο

Η νομοθετική πρόταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής αναμένεται να παρουσιαστεί στις 17 Μαρτίου, αλλά περισσότερες λεπτομέρειες δεν έχουν ακόμη γίνει γνωστές.

Η Επιτροπή εξέτασε τις πρώτες σκέψεις των χωρών της ΕΕ την Τετάρτη, σε μια συζήτηση που πολλοί διπλωμάτες χαρακτήρισαν ως ακατάστατοι. «Υπάρχει μια βαθιά έλλειψη σαφήνειας ως προς το τι είναι πραγματικά το πιστοποιητικό αυτό», δήλωσε ένας εξ αυτών.

Αυτό που είναι βέβαιο είναι ότι η ΕΕ θέλει το «πράσινο πιστοποιητικό» να μην περιλαμβάνει μόνο αποδεικτικά στοιχεία εμβολιασμού αλλά και πληροφορίες σχετικά με την ανάρρωση των πολιτών από τον ιό.

Οι υποστηρικτές

Το σχέδιο είναι ιδιαίτερα σημαντικό για τις χώρες της νότιας Ευρώπης που εξαρτώνται από τον τουρισμό, όπως η Ισπανία, η Κύπρος, η Ελλάδα και η Μάλτα, επισημαίνει το Politico, σημειώνοντας ότι ο Κυριάκος Μητσοτάκης ήταν ο πρώτος που έθεσε αυτό το ζήτημα.

Πάντως, οι χώρες δεν έχουν διάθεση να περιμένουν, παρατηρεί το Polito. Η Κύπρος ανακοίνωσε ότι θα υποδέχεται τους εμβολιασμένους Βρετανούς τουρίστες από τον Μάιο. Η Ελλάδα κάνει ανάλογες κινήσεις- ενώ υπάρχει σχετική συμφωνία με τουρίστες από το Ισραήλ- ενώ «πράσινο διάδρομο» αναζητά και η Ισπανία.

Η Αυστρία είναι επίσης ανάμεσα στις χώρες που έχουν ταχθεί υπέρ. Ο καγκελάριος Σεμπάστιαν Κουρτς πίεσε για ένα ψηφιακό πράσινο πιστοποιητικό στην τηλεδιάσκεψη των ηγετών την προηγούμενη εβδομάδα.

Η Δανία και η Σουηδία έχουν ανακοινώσει σχέδιο για την ανάπτυξη ενός πιστοποιητικού για την επανεκκίνηση των ταξιδιών. Η Εσθονία εργάζεται σε ένα πιλοτικό πρότζεκτ για παγκόσμια πιστοποιητικά εμβολιασμού, με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας.

Ποιοι διαφωνούν

Οι ευρωπαίοι ηγέτες συμφώνησαν ότι πρέπει να συνεχιστεί η δουλειά για «κοινή προσέγγιση για τα πιστοποιητικά εμβολιασμού», αλλά αυτή η χλιαρή στήριξη αφήνει μεγάλο περιθώριο ελιγμών, επισημαίνει το Politico.

«Δεν θα αποδεχθώ ένα σύστημα που θέτει ένα πιστοποιητικό ως όρο για την πρόσβαση στη μία ή την άλλη χώρα» δήλωσε ο γάλλος πρόεδρος, Εμανουέλ Μακρόν, την Πέμπτη. Η ΕΕ πρέπει να αποφύγει ένα σενάριο στο οποίο η κάθε χώρα αναπτύσσει το δικό της σύστημα, σημείωσε, αλλά «ένα τέτοιο έγγραφο δεν πρέπει να δίνει συγκεκριμένα δικαιώματα σε ανθρώπους που έχουν εμβολιαστεί», πρόσθεσε.

Η υπουργός Εξωτερικών του Βελγίου, Σοφί Βιλμές, εξέφρασε παρόμοια άποψη, τονίζοντας ότι η αρχή της μη διάκρισης είναι «πιο θεμελιώδης από ποτέ».

Επίσης, η Άνγκελα Μέρκελ δήλωσε την προηγούμενη εβδομάδα ότι ένα πιστοποιητικό εμβολιασμού δεν μπορεί να είναι η «μόνη» λύση για να επιτραπούν τα ταξίδια καθώς, για παράδειγμα, ακόμη δεν υπάρχει διαθέσιμο εμβόλιο για τους ανήλικους. «Δεν θα επιτρέπεται μόνο σε εκείνους που έχουν ένα πιστοποιητικό εμβολιασμού να ταξιδέψουν» τόνισε η Μέρκελ και πρόσθεσε ότι ένα αρνητικό στον κορωνοϊό PCR τεστ θα συνεχίσει να είναι μια εναλλακτική λύση.

Αν και κανείς δεν αντιτίθεται στην ιδέα στη θεωρία, υπάρχουν πρακτικές και ηθικές ανησυχίες, επεσήμανε από την άλλη ο Ολλανδός πρωθυπουργός, Μαρκ Ρούτε. «Η βασική ερώτηση» είναι το αν οι εμβολιασμένοι ταξιδιώτες θα μπορούσαν να μεταδώσουν την ασθένεια. «Οι αρχικές αναφορές δεν είναι δυσμενείς, αλλά σε καμία περίπτωση δεν είναι οριστικές» πρόσθεσε.

Θα είναι έτοιμο το καλοκαίρι;

Οι ευρωπαίοι ηγέτες συμφώνησαν σε ένα «ενιαίο» και «διαλειτουργικό» πιστοποιητικό εμβολιασμού για ιατρικούς λόγους, τον Ιανουάριο. Η εισερχόμενη πρόταση για τη χρήση του για τα ταξίδια είναι κάτι επιπλέον.

Αλλά, αν η ΕΕ θέλει να είναι έτοιμο ένα πιστοποιητικό εμβολιασμού έως το καλοκαίρι, θα πρέπει να στρωθεί στη δουλειά, επισημαίνει το Politico. Οι ευρωπαϊκές χώρες θα πρέπει να εφαρμόσουν το ενιαίο πιστοποιητικό στα συστήματα για την υγεία και τα σύνορα, ενώ η Κομισιόν θα πρέπει να δημιουργήσει μια πύλη για να συνδέσει τα εθνικά συστήματα. Κάτι που η Φον ντερ Λάιεν προειδοποίησε ότι θα απαιτήσει τουλάχιστον τρεις μήνες.

Αν η προηγούμενη εμπειρία αποτελεί ένδειξη, θα είναι δύσκολη αποστολή η δημιουργία μιας τέτοιας πύλης που θα επιτρέπει σε διαφορετικά εθνικά συστήματα για τον εμβολιασμό να ανταλλάσσουν πληροφορίες. Όταν χώρες της ΕΕ ανέπτυξαν ξεχωριστές εφαρμογές ιχνηλάτησης μολύνσεων κοροναϊού πέρυσι, κάποια κράτη επέλεξαν πολύ διαφορετικές τεχνολογικές λύσεις, κάτι που έκανε την ανταλλαγή δεδομένων δύσκολη, αν όχι αδύνατη.

«Ένα ευρωπαϊκό σύστημα μπορεί να λειτουργήσει μόνο αν τα αντίστοιχα εθνικά συστήματα είναι έτοιμα εγκαίρως» σημείωσε η Φον ντερ λάιεν στην επιστολή της, ζητώντας να εφαρμοστούν γρήγορα προηγούμενες αποφάσεις και να υιοθετηθεί γρήγορα η επικείμενη πρόταση. Τα προσωπικά δεδομένα

Η Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν διαμήνυσε πως το πράσινο πιστοποιητικό θα σέβεται την προστασία δεδομένων και την ασφάλεια. Όμως, οι ευρωπαϊκές αρχές προστασίας δεδομένων δεν ενθουσιάζονται με την ιδέα.

Ειδικότερα, η βελγική ρυθμιστική αρχή επεσήμανε ότι είναι ασαφής η δηλωμένη πρόθεση για την αποθήκευση των στοιχείων των εμβολιασμένων πολιτών και οι λεπτομέρειες για το πώς αυτά θα μοιράζονται. Επίσης, ανησυχία προκαλεί ότι οι αρχές θα κρατούν τα στοιχεία αυτά για υπερβολικά πολύ καιρό.

Ο ευρωπαίος επόπτης Προστασίας Δεδομένων, Βόιτσεκ Βιεβιορόφσκι, αποκάλεσε ακραία την ιδέα για διαβατήριο ανοσίας, λέγοντας ότι «ακόμη και το όνομα με αηδιάζει λίγο».

Τι θα γίνει με τα διαφορετικά εμβόλια που δεν έχουν πάρει την έγκριση της ΕΕ;

Με όλο και περισσότερες χώρες να κατατάσσονται στην κοινή στρατηγική εμβολίων της ΕΕ, αυτό που προκαλεί πονοκέφαλο για την προγραμματισμένη διάθεση του πιστοποιητικού εμβολίου είναι:

Τι θα γίνει με τους Σλοβάκους ή τους Ούγγρους πολίτες που έχουν λάβει το ρωσικό εμβόλιο Sputnik ή την περίπτωση της Ουγγαρίας με το Κινεζικό εμβόλιο Sinovac;

Μπορούν να γίνουν δεκτοί αυτοί οι εμβολιασμοί για το πιστοποιητικό σε επίπεδο ΕΕ, παρόλο που τα εμβόλια δεν έχουν ακόμη εγκριθεί από τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Φαρμάκων;

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή δεν φαίνεται να έχει ακόμη απάντηση σε αυτά τα ερωτήματα, καθώς ένας εκπρόσωπος είπε ότι ήταν πολύ νωρίς για να απαντηθούν. Υπάρχουν όμως σαφείς αμφιβολίες ακόμη και στις χώρες που διαχειρίζονται τα εμβόλια αυτά.

Υπάρχουν ζητήματα δικαιοσύνης με τα διαβατήρια εμβολίων;

Σύμφωνα με το Politico, η τρέχουσα περιορισμένη προμήθεια εμβολίων – όχι μόνο σε ολόκληρη την Ευρώπη αλλά και παγκοσμίως – είναι ένας σημαντικός λόγος για τον οποίο ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας προτρέπει να μην είναι ο εμβολιασμός προϋπόθεση για τα ταξίδια.

Η Κοινοβουλευτική Επιτροπή του Συμβουλίου της Ευρώπης σχεδίασε επίσης μια (μη δεσμευτική) κόκκινη γραμμή γύρω από τα πιστοποιητικά εμβολίων τον Ιανουάριο, λέγοντας ότι είναι κατάλληλα μόνο για την παρακολούθηση της αποτελεσματικότητας και των ανεπιθύμητων ενεργειών.

Οι μη εμβολιασμένοι δεν θα αντιμετώπιζαν διακρίσεις, έσπευσε να πει ένας ανώτερος ερευνητής στο Κέντρο Ευρωπαϊκής Μεταρρύθμισης εξηγώντας πως θα εξακολουθούν να μπορούν να ταξιδεύουν υπό περιορισμένες συνθήκες αλλά θα ήταν ευκολότερο για όσους έχουν ακολουθήσει το πλάνο που είναι στα σκαριά.

Θα λειτουργήσει πραγματικά για να μειώσει τους ρυθμούς μετάδοσης της νόσου;

Δεν ξέρουμε. Αυτός είναι ο άλλος λόγος που ο ΠΟΥ κρατά αποστάσεις από την συγκεκριμένη ιδέα.

Υπάρχουν ακόμη «κρίσιμα άγνωστα στοιχεία σχετικά με την αποτελεσματικότητα του εμβολιασμού στη μείωση της μετάδοσης» δήλωσε ο οργανισμός υγείας. Ενώ οι εμβολιασμοί αποτρέπουν σαφώς τα συμπτώματα, δεν υπάρχει ακόμη βεβαιότητα σχετικά με το εάν άτομα χωρίς συμπτώματα μπορούν να μεταδώσουν τον ιό.

Επίσης, δεν γνωρίζουμε πόσο καιρό πριν ταξιδέψουν πρέπει να έχουν εμβολιαστεί τα άτομα, ούτε εάν όσοι έχουν αναπτύξει αντισώματα μετά την ανάρρωση από την COVID-19 πρέπει να εξαιρούνται από τις απαιτήσεις. Μπορούν τα εμβόλια να σώσουν το ευρωπαϊκό καλοκαίρι;

Με το ίδιο θέμα καταπιάνεται και το BBC, το οποίο διερωτάται αν θα καταφέρει η Ευρώπη να ζήσει ένα καλοκαίρι όπως τα παλιά ή θα είναι ο τουρισμός το μεγάλο θύμα που για άλλη μία χρονιά θα συμπαρασύρει τις οικονομίες.

Η διάσωση του καλοκαιριού, όπως επισημαίνει το βρετανικό δίκτυο, εξαρτάται πλέον από δύο πανευρωπαϊκά προβλήματα: Το ένα είναι να εμβολιαστούν αρκετοί και το δεύτερο να υπάρξει κάποια συμφωνία για το αν το δικαίωμα στο ταξίδι θα (πρέπει να) συνδέεται με την εμβολιαστική κατάσταση των πολιτών.

Ο Ιούνιος φαίνεται να είναι σημείο καμπής. Αν μέχρι τότε έχει εμβολιαστεί υψηλό ποσοστό πολιτών, η τουριστική σεζόν μπορεί να σωθεί· αν όχι, θα υποφέρει και πάλι. Παρά ταύτα, οι καθυστερήσεις στον εμβολιασμό, όπως και η βραδύτητα στην παράδοση των δόσεων που έχουν συμφωνήσει οι φαρμακευτικές εταιρείες, κρατούν τα ποσοστά σε χαμηλά επίπεδα, κάπου μεταξύ 5% και 10% για τις περισσότερες ευρωπαϊκές χώρες.

Με αυτούς τους ρυθμούς ο εμβολιασμός του 70% του γενικού πληθυσμού, που θα ήταν αρκετός για να μιλάμε για τείχος ανοσίας στην ΕΕ, δεν θα ολοκληρωθεί πριν από το 2022 – και αυτό στην καλύτερη περίπτωση. Κανένας δεν μπορεί και δεν θέλει να περιμένει τόσο πολύ, πόσο μάλλον οι επιχειρηματίες του τουρισμού και των συναφών κλάδων.

Ολα αυτά τα συνειδητοποιούν οι κορυφαίοι αξιωματούχοι της Επιτροπής αλλά και αυτοί των κρατών-μελών της Ενωσης. Η Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, η επικεφαλής της Κομισιόν, παραδέχθηκε εξάλλου ότι η Ένωση έχει μείνει πίσω σε εμβολιασμούς, ένα πρόγραμμα που έτρεξε και με δική της ευθύνη. Δεν θα ήθελε όμως να φορτωθεί  μία αποτυχία και για τα διαβατήρια εμβολιασμού, χωρίς να είναι όμως βέβαιο ότι θα την αποφύγει.

Το ζήτημα δεν είναι μόνο τεχνικό, είναι πολύ περισσότερο πολιτικό και ηθικό, με το BBC να επισημαίνει πως η Ευρώπη βρίσκεται ξανά μπροστά σε ένα δίλημμα από αυτά που κατά καιρούς αντιμετωπίζει και επιλύει όπως – όπως, μόλις την τελευταία στιγμή. Αυτή τη φορά το δίλημμα αγγίζει μία από τις θεμελιώδεις ιδρυτικές αρχές της  και η τελική απόφαση είναι ένας δυσεπίλυτος γρίφος.

Υπενθυμίζεται πως η βεβαίωση εμβολιασμού χορηγείται μέσω της πλατφόρμας gov.gr

«Το πρώτο βήμα υλοποίησης της πρότασης του Κυριάκου Μητσοτάκη για ευρωπαϊκό πιστοποιητικό εμβολιασμού, έγινε σήμερα. Τα κράτη- μέλη, με την υποστήριξη της Κομισιόν, συμφώνησαν στις κατευθυντήριες γραμμές για την έκδοση τυποποιημένων κοινών ευρωπαϊκών πιστοποιητικών για ιατρικούς λόγους» αναφέρει σε ανακοίνωσή του το γραφείο Τύπου του πρωθυπουργού και προσθέτει:

«Πρόκειται για μια σημαντική αρχή. Το επόμενο βήμα πρέπει να είναι η διεύρυνση της χρήσης τους ώστε να διευκολύνονται οι Ευρωπαίοι πολίτες στα ταξίδια τους, όταν σημαντικό ποσοστό θα έχει εμβολιαστεί. Σε πείσμα κάποιων στην Ελλάδα, η υλοποίηση της πρότασης του Πρωθυπουργού προχωράει βήμα-βήμα κι όσο νωρίτερα γίνει πράξη τόσο το καλύτερο για όλους».

Υπενθυμίζεται ότι η Κομισιόν ανακοίνωσε ότι τα κράτη μέλη της ΕΕ, με την υποστήριξη της ίδιας, ενέκριναν κατευθυντήριες γραμμές σχετικά με τα αποδεικτικά εμβολιασμού για ιατρικούς σκοπούς.

Οι κατευθυντήριες γραμμές αφορούν κυρίως τον εμβολιασμό κατά της νόσου Covid-19, αλλά ενδέχεται μελλοντικά να χρησιμοποιούνται ως βάση για την απόδειξη του γενικότερου εμβολιαστικού ιστορικού.

Οι κατευθυντήριες γραμμές αποσκοπούν στην υποστήριξη της διαλειτουργικότητας των πιστοποιητικών εμβολιασμού, δηλαδή στην ομοιομορφία του περιεχομένου τους και στη θέσπιση ενός ελάχιστου συνόλου δεδομένων για το κάθε πιστοποιητικό.

Ορίζουν επίσης τη βάση ενός πλαισίου εμπιστοσύνης που θα διασφαλίζει τη γνησιότητα και την ακεραιότητα των πιστοποιητικών, ζήτημα για το οποίο θα συνεχιστούν οι εργασίες στο δίκτυο eHealth με στόχο τον περαιτέρω προσδιορισμό των αναγκαίων μέτρων προστασίας και ασφάλειας των προσωπικών δεδομένων.

Οι κατευθυντήριες γραμμές στοχεύουν στη διαμόρφωση ενός συστήματος που θα μπορεί να εξυπηρετεί τόσο τα έντυπα όσο και τα ψηφιακά μέσα, εξασφαλίζοντας ευελιξία και συμβατότητα με τις υφιστάμενες εθνικές λύσεις, καθώς και αυστηρή προστασία των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα.

Η Στέλλα Κυριακίδου, επίτροπος Υγείας και Ασφάλειας των Τροφίμων, δήλωσε ότι «τα διαλειτουργικά πιστοποιητικά εμβολιασμού θα αποτελέσουν σημαντικό εργαλείο για τους πολίτες, τόσο κατά τη διάρκεια της πανδημίας, όσο και όταν θα την έχουμε ξεπεράσει».

Οι κατευθυντήριες γραμμές προέκυψαν μέσα από συζητήσεις και προβληματισμούς στο δίκτυο eHealth, καθώς και από τις πρώτες διαβουλεύσεις με την επιτροπή υγειονομικής ασφάλειας, τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Φαρμάκων (EMA), το Ευρωπαϊκό Κέντρο Ελέγχου και Πρόληψης Νόσων (ECDC) και τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας (ΠΟΥ).

Το πιστοποιητικό περιλαμβάνει βασικές πληροφορίες του εμβολιαζόμενου όπως το όνομα, το επώνυμο, η ημερομηνία γέννησης, ο ΑΜΚΑ, οι ημερομηνίες των δόσεων και ο τύπος του εμβολίου.

Το πιστοποιητικό εμβολιασμού