Δηλαδή, η πιθανότητα να λάβει κάποιος πλαστό τραπεζογραμμάτιο είναι εξαιρετικά περιορισμένη, καθώς ο αριθμός των πλαστών είναι πολύ χαμηλός σε σχέση με τα γνήσια σε κυκλοφορία. Ενδεικτικό είναι ότι το 2025 εντοπίστηκαν 14 πλαστά ανά εκατομμύριο γνήσιων τραπεζογραμματίων σε κυκλοφορία. Πρόκειται για ένα από τα χαμηλότερα επίπεδα από την εισαγωγή του ευρώ και μετά.

Από εκεί και πέρα, τα τραπεζογραμμάτια των 20 και των 50 ευρώ εξακολούθησαν να καταγράφουν τα υψηλότερα ποσοστά παραχάραξης. Οι δύο αυτές ονομαστικές αξίες αντιστοιχούσαν μαζί σε περίπου 80% του συνόλου των πλαστών τραπεζογραμματίων ευρώ. Το 96,8% των πλαστών τραπεζογραμματίων εντοπίστηκαν σε χώρες της ευρωζώνης, ενώ 2,2% σε κράτη μέλη της ΕΕ εκτός ζώνης ευρώ και 1%  σε άλλα μέρη του κόσμου.

Ανάλυση πλαστών τραπεζογραμματίων κατά ονομαστική αξία το 2025

Σύμφωνα με την ΕΚΤ, δεν συντρέχει λόγος ανησυχίας για τα πλαστά τραπεζογραμμάτια, ωστόσο θα πρέπει να βρισκόμαστε σε επαγρύπνηση. Τα περισσότερα πλαστά τραπεζογραμμάτια ανιχνεύονται εύκολα διότι είτε δεν διαθέτουν χαρακτηριστικά ασφαλείας είτε οι απομιμήσεις των υφιστάμενων χαρακτηριστικών είναι πολύ κακές. Η γνησιότητα των τραπεζογραμματίων μπορεί να εξακριβωθεί εύκολα με τη μέθοδο των τριών ελέγχων ("έλεγχος με την αφή, οπτικός έλεγχος και εξέταση υπό γωνία") που περιγράφεται στην ειδική ιστοσελίδα μας για τα χαρακτηριστικά ασφαλείας ή στους δικτυακούς τόπους των εθνικών κεντρικών τραπεζών της ζώνης του ευρώ. Το Ευρωσύστημα βοηθά όσους κατ’ επάγγελμα διαχειρίζονται μετρητά να διασφαλίζουν ότι τα μηχανήματα διαχείρισης και επεξεργασίας τραπεζογραμματίων που έχουν ελεγχθεί με επιτυχία μπορούν να εντοπίζουν και να αποσύρουν από την κυκλοφορία τα πλαστά τραπεζογραμμάτια κατά τρόπο αξιόπιστο.

Εάν υποπτεύεστε ότι έχετε λάβει πλαστό τραπεζογραμμάτιο, τοποθετήστε το δίπλα σε ένα τραπεζογραμμάτιο που είναι αποδεδειγμένα γνήσιο και συγκρίνετέ τα. Εφόσον οι υποψίες σας αποδειχθούν βάσιμες, θα πρέπει να ειδοποιήσετε την αστυνομία ή – σύμφωνα με τις ρυθμίσεις που ισχύουν σε εθνικό επίπεδο – την αντίστοιχη εθνική κεντρική τράπεζα ή την εμπορική τράπεζά σας. Το Ευρωσύστημα στηρίζει ενεργά τις διωκτικές αρχές στον αγώνα κατά της παραχάραξης και της κιβδηλείας του νομίσματος.

Δεν αποκλείεται, ωστόσο, κάποιος να βρεθεί – ή να κινδυνεύσει να βρεθεί – με ένα πλαστό χαρτονόμισμα στα χέρια του.

Πώς πρέπει να αντιδράσει σε μια τέτοια περίπτωση;

Η Τράπεζα της Ελλάδος, μέσω της σύστασης του Εθνικού Κέντρου Καταπολέμησης της Παραχάραξης (ΕΚΚΠ), έχει την ευθύνη διαχείρισης της πρόσβασης στο Σύστημα Παρακολούθησης Πλαστών Νομισμάτων (ΣΠΠΝ), διευκολύνει την επικοινωνία για κάθε σχετικό ζήτημα και συνεργάζεται με τα Εθνικά Κέντρα Ανάλυσης τραπεζογραμματίων και κερμάτων (ΕΚΑ, ΕΚΑΚ) που λειτουργούν στο πλαίσιο της Ελληνικής Αστυνομίας.

Στο πλαίσιο αυτό, παρέχει και συγκεκριμένες οδηγίες προς τους πολίτες.

Τι πρέπει να κάνω αν εντοπίσω πλαστό ευρώ;

Αν είστε ιδιώτης και θεωρείτε ότι έχετε λάβει πλαστό τραπεζογραμμάτιο, οφείλετε να επικοινωνήσετε άμεσα με το αστυνομικό τμήμα της περιοχής σας και να το παραδώσετε.

Σε αυτή την περίπτωση:

• Ζητήστε ευγενικά από τον πελάτη άλλο τραπεζογραμμάτιο, θεωρώντας τον καλόπιστο.
• Ενημερώστε άμεσα το τοπικό αστυνομικό τμήμα ή τον υπεύθυνο ασφαλείας σας.
• Προσπαθήστε να συγκρατήσετε όσο το δυνατόν περισσότερα στοιχεία για το άτομο που το παρέδωσε.
• Αν διαπιστώσετε εκ των υστέρων ότι δεχθήκατε πλαστό τραπεζογραμμάτιο, μην το διαθέσετε σε τρίτο πρόσωπο, καθώς αυτό συνιστά ποινικό αδίκημα.
• Παραδώστε το στο αστυνομικό τμήμα σε περίπτωση που αποδειχθεί γνήσιο, το ποσό θα σας επιστραφεί.
• Σε κάθε περίπτωση, μην θέτετε τον εαυτό σας σε κίνδυνο.

Οι κανόνες προστασίας του ευρώ

Για την ενίσχυση της εμπιστοσύνης του κοινού ως προς την ποιότητα και τη γνησιότητα των τραπεζογραμματίων ευρώ σε κυκλοφορία, η Τράπεζα της Ελλάδος, μέσω εγκυκλίων, προβλέπει συγκεκριμένα μέτρα.

Οι αυτόματες ταμειολογιστικές μηχανές (ΑΤΜ) πρέπει να τροφοδοτούνται αποκλειστικά με τραπεζογραμμάτια που προέρχονται είτε από τον χρηματοεφοδιασμό των πιστωτικών ιδρυμάτων από την Τράπεζα της Ελλάδος είτε από τα διαθέσιμά τους, υπό την προϋπόθεση ότι έχουν προηγουμένως υποβληθεί σε επεξεργασία με σύγχρονα και αξιόπιστα συστήματα.

Τα πιστωτικά ιδρύματα και τα ανταλλακτήρια συναλλάγματος υποχρεούνται να παρακρατούν κάθε τραπεζογραμμάτιο ή κέρμα ευρώ για το οποίο γνωρίζουν ή έχουν σοβαρές ενδείξεις ότι είναι παραχαραγμένο ή πλαστό και να το παραδίδουν άμεσα στην αρμόδια αστυνομική αρχή, ώστε να διαβιβαστεί στο Εθνικό Κέντρο Ανάλυσης ευρώ της Ελληνικής Αστυνομίας.

Αντίστοιχα, κάθε ύποπτο ή διαπιστωμένα πλαστό τραπεζογραμμάτιο ή κίβδηλο κέρμα που περιέρχεται στην Τράπεζα της Ελλάδος παραδίδεται στις αστυνομικές αρχές για περαιτέρω πιστοποίηση.

Προγράμματα ενημέρωσης του κοινού

Παράλληλα, στο πλαίσιο πρόληψης της παραχάραξης, η Τράπεζα της Ελλάδος υλοποιεί εκστρατείες ενημέρωσης για τα χαρακτηριστικά ασφαλείας των τραπεζογραμματίων και κερμάτων ευρώ.

Επιπλέον, διοργανώνει προγράμματα συνεχούς εκπαίδευσης για επαγγελματίες που χειρίζονται μετρητά, με στόχο την αναγνώριση και τον ορθό χειρισμό πλαστών τραπεζογραμματίων.

Σύμφωνα με στοιχεία που ανακοίνωσε η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα, πέρυσι εντοπίστηκαν 18 πλαστά ανά εκατομμύριο γνήσιων χαρτονομισμάτων σε κυκλοφορία, αναλογία πολύ χαμηλή σε σύγκριση με τα επίπεδα που παρατηρήθηκαν μετά την εισαγωγή του ευρώ.

Αν και η αναλογία είναι πολύ μικρή, ο αριθμός πλαστών τραπεζογραμματίων αυξήθηκε συγκριτικά με τα τελευταία έτη, καθώς τότε ο αριθμός των πλαστών τραπεζογραμματίων ήταν εξαιρετικά χαμηλός μετά την πανδημία COVID-19. Ωστόσο, παραμένει χαμηλότερος από ό,τι τα έτη που προηγήθηκαν της πανδημίας.

Τα χαρτονομίσματα των 20 και των 50 ευρώ εξακολούθησαν να καταγράφουν τα υψηλότερα ποσοστά παραχάραξης. Οι δύο αυτές ονομαστικές αξίες αντιστοιχούσαν μαζί σε πάνω από το 75% του συνόλου των πλαστών τραπεζογραμματίων. Το 97,8% των πλαστών τραπεζογραμματίων εντοπίστηκε σε χώρες της ζώνης του ευρώ, ενώ το 1,3% εντοπίστηκε σε κράτη μέλη της ΕΕ εκτός της ζώνης του ευρώ και το 0,9% σε άλλα μέρη του κόσμου.

Πώς ανιχνεύονται τα πλαστά χαρτονομίσματα

Τα περισσότερα πλαστά τραπεζογραμμάτια ανιχνεύονται εύκολα διότι είτε δεν διαθέτουν χαρακτηριστικά ασφαλείας είτε οι απομιμήσεις των υφιστάμενων χαρακτηριστικών είναι πολύ κακές.

Η γνησιότητα των τραπεζογραμματίων μπορεί να εξακριβωθεί εύκολα με τη μέθοδο των τριών ελέγχων («έλεγχος με την αφή, οπτικός έλεγχος και εξέταση υπό γωνία») που περιγράφεται στην ειδική ιστοσελίδα της ΕΚΤ ή στους δικτυακούς τόπους των εθνικών κεντρικών τραπεζών της ζώνης του ευρώ.

Το Ευρωσύστημα βοηθά όσους κατ’ επάγγελμα διαχειρίζονται μετρητά να διασφαλίζουν ότι τα μηχανήματα διαχείρισης και επεξεργασίας τραπεζογραμματίων που έχουν ελεγχθεί με επιτυχία μπορούν να εντοπίζουν και να αποσύρουν από την κυκλοφορία τα πλαστά τραπεζογραμμάτια κατά τρόπο αξιόπιστο.

«Εάν υποπτεύεστε ότι έχετε λάβει πλαστό τραπεζογραμμάτιο, τοποθετήστε το δίπλα σε ένα τραπεζογραμμάτιο που είναι αποδεδειγμένα γνήσιο και συγκρίνετέ τα. Εφόσον οι υποψίες σας αποδειχθούν βάσιμες, θα πρέπει να ειδοποιήσετε την αστυνομία ή – σύμφωνα με τις ρυθμίσεις που ισχύουν σε εθνικό επίπεδο – την αντίστοιχη εθνική κεντρική τράπεζα ή την εμπορική τράπεζά σας», αναφέρει η ΕΚΤ.

Ο αριθμός των πλαστών χαρτονομισμάτων παραμένει πολύ χαμηλός σε σχέση με τον αριθμό των γνήσιων, σύμφωνα με τα στοιχεία.

Tην περασμένη χρονιά, εντοπίστηκαν 13 πλαστά ανά 1 εκατομμύριο γνήσια χαρτονομίσματα ευρώ σε κυκλοφορία, το δεύτερο χαμηλότερο ποσοστό από την καθιέρωση του ευρώ.

Ωστόσο, ο αριθμός των πλαστών χαρτονομισμάτων αυξήθηκε κατά 8,4% σε σχέση με το 2021, όταν το αντίστοιχο ποσοστό ήταν στο χαμηλότερο επίπεδο από την εισαγωγή του ευρώ.

Αυτή η αύξηση αντανακλά επίσης την ανάκαμψη της οικονομικής δραστηριότητας το 2022 μετά την άρση των περισσότερων περιοριστικών μέτρων που επιβλήθηκαν λόγω του κορωνοϊού.

Τα υψηλότερα ποσοστά παραχάραξης στα χαρτονομίσματα του 20 και των 50 ευρώ

Τα χαρτονομίσματα των 20 και των 50 ευρώ εξακολούθησαν να καταγράφουν τα υψηλότερα ποσοστά παραχάραξης. Οι δύο αυτές ονομαστικές αξίες αντιστοιχούσαν μαζί σε ελαφρώς λιγότερο από τα δύο τρίτα του συνόλου των πλαστών χαρτονομισμάτων.

Το 96,6% των πλαστών χαρτονομισμάτων εντοπίστηκε σε χώρες της ζώνης του ευρώ, ενώ το 2,7% εντοπίστηκε σε κράτη μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης εκτός ζώνης ευρώ και το 0,7% σε άλλα μέρη του κόσμου.

«Τα περισσότερα πλαστά τραπεζογραμμάτια εντοπίζονται εύκολα καθώς δεν διαθέτουν χαρακτηριστικά ασφαλείας ή οι απομιμήσεις τους είναι πολύ κακής ποιότητας. Δεν συντρέχει λόγος ανησυχίας για τα πλαστά τραπεζογραμμάτια, ωστόσο θα πρέπει να βρισκόμαστε σε επαγρύπνηση», αναφέρει η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα.

Η πιθανότητα να λάβετε πλαστό τραπεζογραμμάτιο είναι πολύ μικρή, επισημαίνει η ΕΚΤ, καθώς ο αριθμός των πλαστών τραπεζογραμματίων παραμένει πολύ χαμηλός σε σχέση με τον αριθμό των γνήσιων τραπεζογραμματίων ευρώ σε κυκλοφορία. Το 2022 εντοπίστηκαν 13 πλαστά ανά 1 εκατομμύριο γνήσια τραπεζογραμμάτια ευρώ σε κυκλοφορία. Πρόκειται για τη δεύτερη χαμηλότερη αναλογία από την εισαγωγή των τραπεζογραμματίων ευρώ στην κυκλοφορία (βλ. το διάγραμμα παρακάτω).

Παρά το εξαιρετικά μικρό ποσοστό, ο αριθμός των πλαστών τραπεζογραμματίων ευρώ αυξήθηκε κατά 8,4% συγκριτικά με το 2021, όταν το ποσοστό των πλαστών τραπεζογραμματίων ήταν στο χαμηλότερο επίπεδο από την εισαγωγή του ευρώ. Αυτή η αύξηση αντανακλά επίσης την ανάκαμψη της οικονομικής δραστηριότητας το 2022 μετά την άρση των περισσότερων περιοριστικών μέτρων που επιβλήθηκαν λόγω του κορωνοϊού (COVID-19).

Τα τραπεζογραμμάτια των 20 και των 50 ευρώ εξακολούθησαν να καταγράφουν τα υψηλότερα ποσοστά παραχάραξης. Οι δύο αυτές ονομαστικές αξίες αντιστοιχούσαν μαζί σε ελαφρώς λιγότερο από τα δύο τρίτα του συνόλου των πλαστών τραπεζογραμματίων

Το 96,6% των πλαστών τραπεζογραμματίων εντοπίστηκε σε χώρες της ζώνης του ευρώ, ενώ το 2,7% εντοπίστηκε σε κράτη μέλη της ΕΕ εκτός ζώνης ευρώ και το 0,7% σε άλλα μέρη του κόσμου.

Τα περισσότερα πλαστά τραπεζογραμμάτια εντοπίζονται εύκολα καθώς δεν διαθέτουν χαρακτηριστικά ασφαλείας ή οι απομιμήσεις τους είναι πολύ κακής ποιότητας. Δεν συντρέχει λόγος ανησυχίας για τα πλαστά τραπεζογραμμάτια, ωστόσο θα πρέπει να βρισκόμαστε σε επαγρύπνηση. Η γνησιότητα των τραπεζογραμματίων μπορεί να εξακριβωθεί εύκολα με τη μέθοδο των τριών ελέγχων («έλεγχος με την αφή, οπτικός έλεγχος και εξέταση υπό γωνία») που περιγράφεται στην ειδική ιστοσελίδα για τα χαρακτηριστικά ασφαλείας και στους δικτυακούς τόπους των εθνικών κεντρικών τραπεζών της ζώνης του ευρώ. Το Ευρωσύστημα βοηθά όσους κατ’ επάγγελμα διαχειρίζονται μετρητά να διασφαλίζουν ότι τα μηχανήματα διαχείρισης και επεξεργασίας τραπεζογραμματίων τα οποία έχουν ελεγχθεί με επιτυχία μπορούν να εντοπίζουν και να αποσύρουν από την κυκλοφορία τα πλαστά τραπεζογραμμάτια κατά τρόπο αξιόπιστο.