Πέρυσι, η Google περιέκοψε 12.000 θέσεις εργασίας – 6% του τότε εργατικού δυναμικού της – καθώς η εταιρεία άρχισε να μετατοπίζει τις προτεραιότητές της προς την ΑΙ.

Τον Μάιο του 2023, η IBM ανακοίνωσε ότι θα σταματήσει τις προσλήψεις για ρόλους που θα μπορούσαν να αντικατασταθούν από AI. Οι επηρεαζόμενοι ρόλοι, οι οποίοι ανήλθαν σε 26.000 θέσεις εργασίας, περιλάμβαναν εκείνους στο ανθρώπινο δυναμικό και σε άλλα τμήματα που δεν απευθύνονται στους καταναλωτές.

Αυτό, είπαν, σημαίνει ότι πρέπει να εργαστούν πιο έξυπνα αν θέλουν να διατηρήσουν τις θέσεις εργασίας τους.

Πειράματα σε ανθρώπους απέδειξαν την ικανότητα του μοντέλου να προβλέπει και να εξηγεί την εμφάνιση συναισθημάτων όπως η ευτυχία, η πλήξη και ο εκνευρισμός.

«Η προσέγγισή μας ανοίγει τον δρόμο για τον σχεδιασμό διαδραστικών συστημάτων που προσαρμόζονται στις συναισθηματικές καταστάσεις των χρηστών, βελτιώνοντας έτσι την εμπειρία και την εμπλοκή τους» έγραψαν οι ερευνητές της μελέτης.

«Αυτή η ασυμφωνία μπορεί να κάνει τις αλληλεπιδράσεις με τους υπολογιστές απογοητευτικές, ειδικά αν η μηχανή παραμένει ανυποψίαστη για τη συναισθηματική κατάσταση του χρήστη. Το μοντέλο μας μπορεί να ενσωματωθεί σε άλλα συστήματα τεχνητής νοημοσύνης, παρέχοντάς τους τη δυνατότητα να κατανοούν τα συναισθήματα και έτσι να σχετίζονται καλύτερα με τους χρήστες τους» εξήγησε ο ερευνητής.

Στο μέλλον, το μοντέλο θα μπορούσε να βοηθήσει τους υπολογιστές να προβλέπουν τη συμπεριφορά των χρηστών. Σε αυτές τις περιπτώσεις, ο υπολογιστής θα μπορούσε, για παράδειγμα, να δώσει στον χρήστη πρόσθετες οδηγίες ή να ανακατευθύνει την αλληλεπίδραση.

Οι χρήστες νιώθουν συχνά χαρά, εκνευρισμό και πλήξη κατά την αλληλεπίδρασή τους με τους υπολογιστές. Οι προηγμένες τεχνολογίες, συμπεριλαμβανομένης της τεχνητής νοημοσύνης, αποτυγχάνουν να αναγνωρίσουν τα συναισθήματα των χρηστών.

Το μοντέλο μπορεί να βελτιώσει την εμπειρία του χρήστη

Το νέο μοντέλο θα μπορούσε να αξιοποιηθεί σε διάφορα περιβάλλοντα- από το γραφείο έως τις πλατφόρμες κοινωνικής δικτύωσης- βελτιώνοντας την εμπειρία των χρηστών. Το σύστημα δεν προβλέπει τα συναισθήματα με βάση την παρατηρούμενη συμπεριφορά ή τα φυσιολογικά σήματα, αλλά παρέχει εξηγήσεις για τις αιτίες των προβλεπόμενων συναισθημάτων και την προσομοίωση διαφόρων σεναρίων, προκειμένου να διευκολυνθούν οι αλληλεπιδράσεις με τον χρήστη.

Τα ευρήματα της μελέτης δημοσιεύθηκαν στα Πρακτικά του Συνεδρίου CHI Conference on Human Factors in Computing Systems.

Αναλυτικά, το 29% των εργοδοτών στον συγκεκριμένο κλάδο εκφράζουν την πρόθεσή τους να προχωρήσουν σε προσλήψεις. Παράλληλα, το 18% προβλέπει μείωση στις προσλήψεις, ενώ το 47% δεν προβλέπει κάποια αλλαγή. Ένα μονοψήφιο ποσοστό, το 6%, δεν έχει ακόμη διαμορφώσει τις προθέσεις του σχετικά με τον τρόπο αντιμετώπισης των προσλήψεων στον κλάδο της Πληροφορικής για το επίμαχο διάστημα.

Συγκριτικά Μειωμένες οι προοπτικές απασχόλησης στην Πληροφορική

Παρατηρείται ότι οι προοπτικές απασχόλησης στην Ελλάδα για το πρώτο τρίμηνο του 2024 αποτυπώνουν μια σημαντική μείωση σε σχέση με τα προηγούμενα τρίμηνα. Το ποσοστό που ανέφεραν οι Έλληνες εργοδότες, +11%, εμφανίζεται μειωμένο κατά -21% σε σύγκριση με το προηγούμενο τρίμηνο έχοντας παράλληλα μειωθεί κατά -16% σε σχέση με την αντίστοιχη περίοδο του προηγούμενου έτους.

Αυτή η συρρίκνωση στις προοπτικές απασχόλησης ερμηνεύεται από την εξισορρόπηση των αναγκών. Κατά την πανδημία, υπήρξε έντονη ανάγκη για εξειδικευμένα ταλέντα στον τομέα της Πληροφορικής λόγω της αυξημένης ζήτησης για ψηφιακές υπηρεσίες, τηλεργασία και άλλες ψηφιακές λύσεις. Αυτή η απροσδόκητη αύξηση έχει δημιουργήσει μια προσωρινή πτώση στις προοπτικές ανάπτυξης, αλλά ο κλάδος παραμένει ζωτικής σημασίας για την εξέλιξη της οικονομίας.

Έλλειψη Ταλέντων

Η αντιμετώπιση της έλλειψης ειδικευμένου προσωπικού αποτελεί διαρκή πρόκληση για τους οργανισμούς στον κλάδο της Πληροφορικής. Στην πρόσφατη έρευνα έλλειψης ταλέντου του ομίλου ManpowerGroup για το πρώτο τρίμηνο του 2024, το 74% των εργοδοτών στην Ελλάδα ανέφερε δυσκολία στον εντοπισμό των κατάλληλων υποψηφίων για τις θέσεις εργασίας στον κλάδο της Πληροφορικής.

Είναι σημαντικό να σημειωθεί ότι αυτό το ποσοστό έχει μειωθεί κατά 7 ποσοστιαίες μονάδες σε σύγκριση με το 2023. Παρόλα αυτά, η υψηλή ποσοστιαία αναλογία των εργοδοτών που δυσκολεύονται στην εύρεση κατάλληλου προσωπικού αποδεικνύει την επιμονή του προβλήματος.

Πώς οι εργοδότες στην πληροφορική αντιμετωπίζουν την έλλειψη ταλέντου

Το 56% των Ελλήνων εργοδοτών προσφέρει στον κλάδο της Πληροφορικής αντιμετωπίζουν αυτή τη σημαντική πρόκληση της έλλειψης ταλέντου με μεγαλύτερη ευελιξία ως προς την τοποθεσία (υβριδικό μοντέλο ή απομακρυσμένη εργασία) και τον χρόνο εργασίας (ευελιξία ωραρίου/ part time). To 37% με αυξήσεις των μισθών, δημιουργώντας ένα ελκυστικότερο οικονομικό κίνητρο. Επιπλέον, το 32% εφαρμόζει μπόνους συμμετοχής για να προσελκύσει και να διατηρήσει τα ταλέντα. Το 24% αποφασίζει να μειώσει τις απαιτήσεις εξειδίκευσης, ενώ ταυτόχρονα, το ίδιο ποσοστό προτιμά να δώσει προτεραιότητα στην αυτοματοποίηση επιλεγμένων εργασιών ή διαδικασιών. Επίσης, σε εύρεση νέων δεξαμενών ταλέντων π.χ. εργαζόμενους μεγαλύτερης ηλικίας και σε πρόσληψη ατόμων εκτός των τοπικών συνόρων αναφέρει ότι θα προχωρήσει το 18% των εργοδοτών για να αντιμετωπίσει την έλλειψη ταλέντων. Τέλος, ένα μικρότερο ποσοστό (13%) θα διακρατήσει τα ταλέντα ακόμη κι αν δεν είναι απολύτως απαραίτητο.

Ο κ. Χαράλαμπος Καζαντζίδης, διευθύνων σύμβουλος της ManpowerGroup Ελλάδας ανέφερε σχετικά: «Καθώς παρατηρούμε τα δεδομένα σχετικά με τις προθέσεις πρόσληψης στον τομέα της Πληροφορικής και τις προκλήσεις που αντιμετωπίζουν οι εργοδότες στην Ελλάδα, αντιλαμβανόμαστε ότι απαιτείται αναδιοργάνωση στην προσέγγιση της ανάπτυξης των ταλέντων στον τομέα αυτό. Σύμφωνα με την Έρευνα Έλλειψης Ταλέντου για το 2024, οι εργοδότες (61%) αντιμετωπίζουν σοβαρές δυσκολίες στην εύρεση ατόμων με δεξιότητες στην Πληροφορική και τα Δεδομένα. Αυτό ενισχύει την ανάγκη για γρήγορη και αποτελεσματική δράση. Προκειμένου να ανταποκριθούμε σε αυτή την ανάγκη, η ManpowerGroup Ελλάδας δημιούργησε τις Tech Academies, τα προγράμματα μετεκπαίδευσης που παρέχουν σε αποφοίτους STEM αλλά και εργαζόμενους τις απαραίτητες γνώσεις και δεξιότητες που έχει ανάγκη σήμερα η αγορά εργασίας»

Η έρευνα, η οποία διεξάγεται κάθε χρόνο στη χώρα, εξετάζει τα ποσοστά απασχόλησης καθώς και τους μέσους μισθούς για διαφορετικά επαγγέλματα στη Σιγκαπούρη.

Ο Γουόνγκ, 24 ετών, επέλεξε να σπουδάσει πληροφορική. Τώρα, είναι στο τελευταίο έτος των σπουδών του, στο Εθνικό Πανεπιστήμιο της Σιγκαπούρης. Όπως ο ίδιος αποκάλυψε μιλώντας στο BusinessInsider, διάλεξε τη συγκεκριμένη κατεύθυνση, κυρίως, επειδή τον ενδιέφερε η τεχνολογία. Παράλληλα, όμως, έλαβε υπόψη του και τις μισθολογικές απολαβές που θα μπορούσε να του προσφέρει ο κλάδος της πληροφορικής.

Το «κυνήγι» εργασίας

«Ακόμη και εκείνη την εποχή, οι μισθοί των πτυχιούχων πληροφορικής ήταν ήδη, από τους υψηλότερους», δήλωσε χαρακτηριστικά ο Γουόνγκ. «Αδιαμφισβήτητα, το γεγονός αυτό, συνέβαλε στο να σπουδάσω επιστήμη των υπολογιστών», προσθέτει. Ωστόσο, σήμερα, η βιομηχανία της τεχνολογίας βρίσκεται σε ένα κομβικό σημείο καθώς τεχνολογικοί γίγαντες όπως η Meta και η Google έχουν προχωρήσει στην απόλυση δεκάδων χιλιάδων υπαλλήλων.

Τον περασμένο μήνα μάλιστα, ο νεαρός, είχε κάνει αίτηση για 17 θέσεις εργασίας και έλαβε απάντηση μόλις, από πέντε εταιρείες. Όπως, ο ίδιος επισημαίνει ωστόσο, καμία από αυτές τις απαντήσεις δεν έχει μετατραπεί σε προσφορά εργασίας. Το πρόβλημα ωστόσο, δεν έγκειται μόνο στις μόνιμες θέσεις εργασίας αλλά και στις ευκαιρίες για πρακτική άσκηση.

Ο Μπράιαν Χο, ένας 23χρονος επίσης, φοιτητής της πληροφορικής στο Εθνικό Πανεπιστήμιο της Σιγκαπούρης, δηλώνει ότι έχει κάνει αίτηση για περίπου 100 θέσης πρακτικής άσκησης. «Νομίζω ότι είναι σίγουρα πιο δύσκολο γιατί αν τόσες εταιρείες μειώνουν τις μόνιμες θέσεις εργασίας, δεν θα λάβουν τόσους ασκούμενους», είπε ο Χο. Από τις 100 αιτήσεις, ο νεαρός δήλωσε ότι έλαβε μόλις, τέσσερις προσφορές.

Ο Έιθαν Ανγκ είναι ο διευθύνων σύμβουλος και συνιδρυτής του NodeFlair, ενός συμβουλίου εργασίας για επαγγελματίες της τεχνολογίας στην Ασία. Η startup με έδρα τη Σιγκαπούρη έχει περίπου 40 υπαλλήλους σε όλη τη Νοτιοανατολική Ασία. Ο Ανγκ υποστηρίζει ότι σημερινή ύφεση φάνηκε ξαφνική λόγω των πολυάριθμών προσλήψεων των εταιρειών τεχνολογίας  κατά τη διάρκεια της πανδημίας.

«Όταν πρόκειται για προσλήψεις, υπάρχει πάντα αυτό το ζήτημα ζήτησης και προσφοράς. Το 2021, η ζήτηση ήταν στα ύψη και απλά δεν υπήρχαν αρκετοί εργαζόμενοι. Αυτό αυξάνει τον μισθό και τη ζήτηση», αναφέρει χαρακτηριστικά. «Αυτή τη στιγμή, η ζήτηση έχει μειωθεί. Οι εταιρείες είναι εξαιρετικά προσεκτικές», εξηγεί.

Τα στατιστικά στοιχεία εγγραφής από το Εθνικό Πανεπιστήμιο της Σιγκαπούρης έδειξαν ότι ο αριθμός των πρωτοετών φοιτητών που επέλεξαν πτυχία πληροφορικής το 2022 ήταν 1.042. Πρόκειται για αύξηση 57% από 664 φοιτητές το 2018.

Όχι μόνο στη Σιγκαπούρη

Ωστόσο, το συγκεκριμένο πρόβλημα δεν εντοπίζεται μόνο στην Σιγκαπούρη. Στις ΗΠΑ, για παράδειγμα, ορισμένοι φοιτητές και πρόσφατοι απόφοιτοι με πτυχία πληροφορικής ή μηχανικής υποστηρίζουν ότι έχουν χάσει την πίστη τους στον κλάδο μετά τον κατακλυσμό των απολύσεων από τις Big Tech. Αυτός είναι άλλωστε και ο λόγος, για τον οποίο ο αριθμός των αποφοίτων επιστήμης υπολογιστών στο MIT, μειώθηκε κατά 12% το 2022 σε 260 φοιτητές , από 297 φοιτητές το 2020.    

Πρόκειται για περίπου 50.000 θέσεις εργασίας σε μία επταετία, που δεν μπορούν να καλυφθούν σε σχέση με την αναμενόμενη ζήτηση, εξήγησε ο κ. Καφάτος σημειώνοντας ότι πρέπει να υλοποιηθούν βραχυπρόθεσμες πρωτοβουλίες, όπως κίνητρα για brain gain, βίζα για στελέχη πληροφορικής και προγράμματα εξειδίκευσης, πρακτικής άσκησης και ενθάρρυνση γυναικών να ακολουθήσουν τον κλάδο της πληροφορικής.

Την επιθυμία να κλείσει τη θητεία του ως Υπουργός Ανάπτυξης και Επενδύσεων στη ΔΕΘ και στην έκθεση καινοτομίας, επιχειρηματικότητας και τεχνολογίας BEYOND έκανε πραγματικότητα ο Άδωνις Γεωργιάδης, όπως είπε, εκφράζοντας την αισιοδοξία ότι «τα επόμενα 20 χρόνια θα είναι τα καλύτερα που έχουμε φανταστεί για τον κλάδο των νέων τεχνολογιών. Είμαστε εδώ με πολύ σημαντικές επενδύσεις στον χώρο της υψηλής τεχνολογίας, με πολιτική σταθερότητα, με μία κυβέρνηση και έναν πρωθυπουργό που το όραμά του για την ψηφιακή Ελλάδα είναι στο επίκεντρο της πολιτικής του», ανέφερε ο κ. Γεωργιάδης.

«Ο πρωθυπουργός έχει πλήρη συνείδηση τι σημαίνει αυτή η βιομηχανία οικονομικά, στρατηγικά για την Ελλάδα, ως πολλαπλασιαστής ισχύος για τη χώρα. Μπορείτε να είστε απολύτως βέβαιοι ότι θα έχετε τη δυνατότητα, όπως την είχατε τα προηγούμενα τέσσερα χρόνια, να βρείτε ανοιχτές τις πόρτες, γιατί η κυβέρνηση μπορεί να φτιάξει το κατάλληλο περιβάλλον για να λειτουργούν σωστά οι επιχειρήσεις του κλάδου και να είναι ανταγωνιστικές» υπογράμμισε.

Η κυβέρνησή μας, όπως ξεκίνησε να το κάνει αυτά τα πρώτα τέσσερα χρόνια και είχαμε ορατά αποτελέσματα και μεγάλη διαφορά από το παρελθόν, θα συνεχίσει να το κάνει με μεγαλύτερη ένταση και προσήλωση στη δεύτερή της θητεία, αν ο ελληνικός λαός το αποφασίσει στις 25 Ιουνίου, με στόχο να κάνουμε την Ελλάδα και τη Θεσσαλονίκη πολύ διαφορετικές, συμπλήρωσε ο Υπουργός Ανάπτυξης και Επενδύσεων.

Τόνισε ότι τα τελευταία τέσσερα χρόνια έγιναν σημαντικές επενδύσεις στη Θεσσαλονίκη, αναφέροντας, μεταξύ άλλων, το Κέντρο Ψηφιακής Καινοτομίας της Pfizer, τη Chubb, τη Cisco και πρόσθεσε ότι με πρωτοβουλίες για την Τεχνόπολη, για το Κέντρο Καινοτομίας και Τεχνολογίας Θεσσαλονίκης Thess INTEC (Thessaloniki Innovation & Technology Center) θα αντιμετωπιστούν αρνητικές παρενέργειες, όπως το έλλειμμα στελεχών στην αγορά και ο μεγάλος ανταγωνισμός.