• Επέμβαση στον μετρητή ή άλλο στοιχείο της μετρητικής διάταξης, άμεσα ή έμμεσα (π.χ. με ηλεκτρομαγνητικά μέσα) με αποτέλεσμα την υπο-καταγραφή
• Απευθείας σύνδεση της εσωτερικής εγκατάστασης με το καλώδιο παροχής ή το Δίκτυο, παρακάμπτοντας την μετρητική διάταξη
• Απευθείας σύνδεση με αγκίστρωση στους αγωγούς του εναερίου δικτύου, απουσία μετρητικής διάταξης
• Αυθαίρετη επανασύνδεση παροχών που έχουν διακοπεί κατόπιν αίτησης οικειοθελούς διακοπής από τον τελευταίο χρήστη ή κατόπιν υποβολής δήλωσης παύσης εκπροσώπησης από τον τελευταίο προμηθευτή

Παράλληλα, πρόσθεταν οι ίδιες πηγές, λόγω του μεγάλου πλήθους των διαπιστωμένων περιπτώσεων και προκειμένου να αποφευχθούν αστοχίες, έχει ήδη εφαρμοστεί αναστολή αποστολής βεβαιώσεων για μικρές παροχές ιδιωτών.

Σύμφωνα με τα σχετικά στοιχεία το 2025 έγιναν περισσότερες από 50.000 τεχνικές επιθεωρήσεις το 2025 (+48% σε σχέση με το 2024). Επιπλέον, ο ΔΕΔΔΗΕ σύστησε ειδική ομάδα στελεχών και εξειδικευμένο τμήμα στο τηλεφωνικό κέντρο, με στόχο την επιτάχυνση των ελέγχων και την προστασία των συνεπών καταναλωτών.

Ωστόσο υπήρξαν περιπτώσεις που καταλογίστηκαν ποινές για ρευματοκλοπή χωρίς να συντρέχει παράβαση. Για το λόγο αυτό ο Διαχειριστής προχώρησε επιπλέον σε ενιαία και πλήρως κεντρικοποιημένη διαχείριση των υποθέσεων ρευματοκλοπής και των ενστάσεων που υποβάλλουν οι καταναλωτές, "διασφαλίζοντας πλήρη ιχνηλασιμότητα όλων των αιτημάτων, απαρέγκλιτη τήρηση των προβλεπόμενων διαδικασιών και παροχή τεκμηριωμένων, ενιαίων απαντήσεων από εξειδικευμένο προσωπικό".

Το κόστος των ρευματοκλοπών ξεπερνά τα 450 εκατ. ευρώ το χρόνο, ποσό που επιμερίζεται στους συνεπείς καταναλωτές και αυξάνει κατά μέσο όρο κάθε λογαριασμό ηλεκτρικού ρεύματος, κατά περίπου 60 ευρώ τον χρόνο.

Ο Διαχειριστής εκτιμά ότι ως αποτέλεσμα των ελέγχων κατά τη διετία 2024 - 2025 οι απώλειες μειώθηκαν κατά 200 εκατ. ευρώ, ποσό που προέρχεται από τη μείωση των απωλειών και από τα έσοδα που προκύπτουν από τα πρόστιμα.

Οι περιπτώσεις ρευματοκλοπής εντοπίζονται αξιοποιώντας την τηλεμέτρηση, ανάλυση με συστήματα τεχνητής νοημοσύνης, τη μηνιαία καταμέτρηση αλλά και κατά τις επισκέψεις για τη διαδικασία συντήρησης. Ενδεικτικά οι μέθοδοι που χρησιμοποιούνται είναι:

Επέμβαση στον μετρητή με αποτέλεσμα την υπο-καταγραφή

Απευθείας σύνδεση της εσωτερικής εγκατάστασης με το καλώδιο παροχής ή το Δίκτυο, παρακάμπτοντας ττον μετρητή

Απευθείας σύνδεση στους αγωγούς του εναερίου δικτύου.

Αυθαίρετη επανασύνδεση παροχών που έχουν διακοπεί.

Η στροφή αυτή συνδέεται με τα στοιχεία που έχουν τεθεί υπόψη των αρμόδιων αρχών και δείχνουν ότι το πρόβλημα δεν είναι περιορισμένο. Σύμφωνα με πληροφορίες, ποσοστό από 20% έως 27% των υποθέσεων οδηγείται σε επανεξέταση, γεγονός που εγείρει σοβαρά ερωτήματα για την ακρίβεια των αρχικών καταλογισμών και την επάρκεια των ελέγχων που διενεργούνται.

Πάγωμα διακοπών

Μέχρι σήμερα, καταναλωτές που κατηγορούνταν για ρευματοκλοπή βρίσκονταν αντιμέτωποι με το δίλημμα «πληρώνεις ή σου κόβεται το ρεύμα», ακόμη και όταν αμφισβητούσαν την κατηγορία. Η πρακτική αυτή προκάλεσε έντονη κοινωνική δυσαρέσκεια και βροχή καταγγελιών στη ΡΑΑΕΥ καθώς σε αρκετές περιπτώσεις πολίτες αναγκάζονταν να προκαταβάλουν σημαντικά ποσά ή να προσφύγουν σε νομικές διαδικασίες για να υπερασπιστούν τον εαυτό τους.

Σύσκεψη στο ΥΠΕΝ

Το ζήτημα έχει πλέον περάσει σε πολιτικό επίπεδο στον απόηχο και των προστίμων που έχει επιβάλει ο ρυθμιστής στον διαχειριστή που τον περασμένο μήνα έφτασαν τα 240.000 ευρώ για δύο υποθέσεις που δικαιώθηκαν οι καταναλωτές.
Δεν θεωρείται τυχαίο ότι η διοίκηση του ΔΕΔΔΗΕ κλήθηκε τις προηγούμενες μέρες στο υπουργείο από την πολιτική ηγεσία ενώ χθες πραγματοποιήθηκε υπηρεσιακή σύσκεψη στο ΥΠΕΝ που συγκάλεσε ο υφυπουργός Νίκος Τσάφος παρουσία της ΡΑΑΕΥ και του ΔΕΔΔΗΕ. Αντικείμενο της σύσκεψης ήταν οι διαστάσεις του προβλήματος, οι επιπτώσεις των χειρισμών στις καταγγελίες ρευματοκλοπής στους καταναλωτές και η ανάγκη επαναπροσδιορισμού της εφαρμοζόμενης πρακτικής.
Σύμφωνα με τις ίδιες πληροφορίες, αναγνωρίστηκε ότι η ισχυρή πίεση για τη μείωση των μη τεχνικών απωλειών –δηλαδή των ρευματοκλοπών– σε συνδυασμό με τα υψηλά οικονομικά πέναλτι που προβλέπονται για τον Διαχειριστή, οδήγησε σε επιθετικές κινήσεις που τελικά λειτούργησαν αντίστροφα, επιβαρύνοντας το κοινωνικό κλίμα και πλήττοντας την αξιοπιστία των ελέγχων.

50.000 έλεγχοι στο χρόνο

Από την πλευρά του, ο ΔΕΔΔΗΕ επισημαίνει ότι το τελευταίο διάστημα έχει ενταθεί σημαντικά η προσπάθεια αντιμετώπισης των ρευματοκλοπών, με τις επιθεωρήσεις να ξεπερνούν πλέον τις 50.000 ετησίως. Όπως αναφέρει, η αποτελεσματικότητα των ελέγχων έχει βελτιωθεί μέσω μιας ολοκληρωμένης «αλυσίδας» ενεργειών, που περιλαμβάνει εναύσματα από τηλεμέτρηση, μηνιαία καταμέτρηση, αλγορίθμους και εφαρμογές τεχνητής νοημοσύνης, καθώς και καταγγελίες, οι οποίες οδηγούν σε στοχευμένες επιτόπιες και, όπου απαιτείται, εργαστηριακές επιθεωρήσεις.
Με βάση τις εκτιμήσεις του Διαχειριστή, το συνολικό όφελος για τους συνεπείς καταναλωτές την περίοδο 2024–2025 υπολογίζεται σε 150–200 εκατ. ευρώ, τόσο από τη μόνιμη μείωση των ρευματοκλοπών όσο και από την αξιοποίηση των εισπράξεων προστίμων μέσω του ρυθμιστικού μηχανισμού. Παράλληλα, διευκρινίζεται ότι ο ΔΕΔΔΗΕ δεν αποκομίζει άμεσο οικονομικό όφελος από τα πρόστιμα, καθώς τα σχετικά ποσά κατευθύνονται, βάσει του ισχύοντος πλαισίου, στους προβλεπόμενους λογαριασμούς και λειτουργούν τελικά υπέρ των συνεπών καταναλωτών.
Με τις αλλαγές που δρομολογούνται, οι αρμόδιοι φορείς επιχειρούν να διατηρήσουν ενεργή τη μάχη κατά των ρευματοκλοπών, χωρίς όμως να εφαρμόζονται οριζόντια μέτρα που μπορεί εκ των υστέρων να αποδειχθούν άδικα. Το ζητούμενο πλέον είναι μια πιο ισορροπημένη προσέγγιση, ώστε η αντιμετώπιση του φαινομένου να μην μετατρέπεται σε νέο μέτωπο κοινωνικής και πολιτικής έντασης.

Αυτή είναι η πρόταση του Διαχειριστή του Δικτύου (ΔΕΔΔΗΕ) προς τη Ρυθμιστική Αρχή Αποβλήτων Ενέργειας και Υδάτων μετά τη διαπίστωση αφενός ότι το φαινόμενο της κλοπής έχει επεκταθεί και αφετέρου ότι η τιμή της ηλεκτρικής ενέργειας που είχε καθοριστεί το 2017 ως "πέναλτι" για τις ρευματοκλοπές σήμερα - με την αύξηση του κόστους που μεσολάβησε - είναι χαμηλότερη από την τρέχουσα της αγοράς.

"Το οφειλόμενο ποσό του καταναλωτή που έχει διαπράξει ρευματοκλοπή, όταν αυτή εντοπιστεί, είναι σημαντικά μικρότερο από το σημερινό κόστος που καλείται να πληρώσει ο συνεπής καταναλωτής για την ηλεκτρική ενέργεια, γεγονός που καθιστά αναποτελεσματικό τον αποτρεπτικό και προληπτικό χαρακτήρα που πρέπει να έχει το οικείο κανονιστικό πλαίσιο περί ρευματοκλοπών", αναφέρει ο ΔΕΔΔΗΕ στην πρόταση που τέθηκε σε διαβούλευση από την ΡΑΑΕΥ.

Στην πρόταση προβλέπεται μεθοδολογία καθορισμού της τιμής με την οποία θα χρεώνεται η κλαπείσα ενέργεια ,με βάση τα τρέχοντα σταθερά και κυμαινόμενα τιμολόγια, συν τις λοιπές χρεώσεις (ΥΚΩ, ΕΤΜΕΑΡ, δίκτυα) ώστε το "πέναλτι" να αναπροσαρμόζεται ανάλογα με την εξέλιξη της αγοράς.

Η τιμή που προκύπτει αυξάνεται στο διπλάσιο (συν 100 %) σε όλες τις περιπτώσεις εκτός από τους καταναλωτές που είναι ενταγμένοι στο Κοινωνικό Τιμολόγιο για τους οποίους η προσαύξηση είναι 50 %. Ενδεικτικά με τα δεδομένα του πρώτου εξαμήνου 2024 η κλαπείσα ενέργεια θα χρεωνόταν από 464 έως 520 ευρώ ανά μεγαβατώρα για οικιακούς και λοιπούς (επαγγελματίες) καταναλωτές αντίστοιχα και από 145 - 280 για τους δικαιούχους ΚΟΤ.

Οι οφειλές λόγω ρευματοκλοπής προτείνεται να ρυθμίζονται σε δόσεις ως εξής:

Μέχρι 600 Ευρώ, η εξόφληση θα γίνεται εφ' άπαξ.

Από 601 Ευρώ έως 1.200 Ευρώ, η εξόφληση θα γίνεται σε δυο κατ' ανώτατο δόσεις.

Από 1.201 Ευρώ μέχρι 2.400 Ευρώ, έως 4 δόσεις,

Από 2.401 Ευρώ έως 4.800 Ευρώ, ‘έως 8 δόσεις.

Από 4.800 ευρώ και πάνω έως 12 δόσεις.

Στα ποσά που προκύπτουν για την αξία του ρεύματος θα προστίθενται εργατοώρες και διοικητικά κόστη, 294-365 ευρώ ανά περίπτωση ανάλογα με το είδος της παροχής συν το κόστος αντικατάστασης του μετρητή όπου απαιτείται, από 66-250 ευρώ λαμβάνοντας υπόψη την αξία "έξυπνων" μετρητών.

Ενδιαφέρον παρουσιάζουν και τα στοιχεία σύμφωνα με τα οποία οι διαπιστωμένες ρευματοκλοπές από οικιακούς καταναλωτές αποτέλεσαν το 54,7% του συνόλου των διαπιστωμένων ρευματοκλοπών για την περίοδο 2018-2023, και περίπου το 40% του συνόλου της μη καταγραφείσας ενέργειας ρευματοκλοπής της αντίστοιχης περιόδου. Επίσης οι διαπιστωμένες ρευματοκλοπές από εμπορικούς καταναλωτές αποτέλεσαν το 86,7% των διαπιστωμένων ρευματοκλοπών των μη Οικιακών Καταναλωτών κατά την περίοδο 2018-2023.

Αποφασιστική μείωση των ρευματοκλοπών αναμένεται με την εγκατάσταση των «έξυπνων» μετρητών που αναμένεται να επιταχυνθεί τα επόμενα χρόνια μετά και την είσοδο στρατηγικού επενδυτή στον ΔΕΔΔΗΕ.

Με απόφασή της η ΡΑΕ ενέκρινε το ποσοστό των απωλειών δικτύου, το κόστος των οποίων μετακυλίεται στους καταναλωτές για το δωδεκάμηνο Ιουλίου 2022 με Ιούνιο 2023.

Οι απώλειες προσδιορίζονται με βάση τα στοιχεία του 2020 σε 9,827% της συνολικής ποσότητας ενέργειας που εισέρχεται στο δίκτυο διανομής. Από το ποσοστό αυτό οι μη τεχνικές απώλειες, δηλαδή οι ρευματοκλοπές διαμορφώθηκαν σε 4,47% (δηλαδή περισσότερες από τις μισές).

Η ΡΑΕ έχει θέσει συγκεκριμένους στόχους στον ΔΕΔΔΗΕ ως προς την μείωση των ρευματοκλοπών συνδέοντας μάλιστα την επίτευξη τους με το οικονομικό αντάλλαγμα που εισπράττει ο Διαχειριστής με τα τέλη χρήσης δικτύου. Οι στόχοι αυτοί είναι:

-Για τα έτη 2019, 2020 και 2021, ποσοστό 4,503 %

-Σταδιακή μείωση από το 2022 (4,46 %) και μετά, με στόχο το 2,6 % το 2027 και 0,2 % το 2031, οπότε προβλέπεται να επιστρέψουν στο επίπεδο του 2023.

Σύμφωνα με τα ιστορικά στοιχεία οι ρευματοκλοπές αυξήθηκαν από 0,2% (2003-2004) σε 1,1% (2011-2013), 3,9% (2015-2016) και 4,4% (2018-2019). Αντίθετα, στην πλειονότητα των ευρωπαϊκών δικτύων διανομής (σε 19 από 23 χώρες) την 8ετία 2010-2018 το σύνολο των απωλειών μειώθηκαν με μέσο ετήσιο ρυθμό 3%.