Με την αντίστροφη μέτρηση για την επιστροφή του ρεπουμπλικανού μεγιστάνα στο Οβάλ Γραφείο να έχει ξεκινήσει ο Ρουμπινί, που φημίζεται για τις ζοφερές του προβλέψεις του, προσπαθεί να αποκρυπτογραφήσει την επόμενη ημέρα των ΗΠΑ χωρίς να είναι ιδιαίτερα αισιόδοξος.

«Ορισμένες από τις οικονομικές πολιτικές του Τραμπ μπορεί να οδηγήσουν σε υψηλή οικονομική ανάπτυξη» δηλώνει (Bloomberg) αρχικά και προσθέτει πως «δυστυχώς, πολλές άλλες πολιτικές του θα έχουν ως συνέπεια τον υψηλότερο πληθωρισμό και επιβράδυνση».

Κίνδυνος στασιμοπληθωρισμού

Με σχεδόν δεδομένη την επιβολή δασμών κατά του Μεξικού, του Καναδά και της Κίνας και την Ευρώπη να έπεται ο Ρουμπινί, απαριθμώντας τις πολιτικές Τραμπ, εκτιμά πως οι τιμές θα αυξηθούν από: «τη μονιμοποίηση ορισμένων φορολογικών περικοπών, την πιθανή αποδυνάμωση του δολαρίου και την παρέμβαση στην ανεξαρτησία της Fed». Εξηγεί πως «η αποχώρηση από τη Συμφωνία των Παρισίων θα επιδεινώσει την κλιματική αλλαγή και θα αυξήσει τις τιμές των τροφίμων και άλλων αγαθών».

Κομβικό για την πορεία της οικονομίας θεωρεί ο Ρουμπινί τις απειλές για μαζικές απελάσεις που προτείνει Ντ. Τραμπ: «Τα τελευταία χρόνια η αύξηση της μετανάστευσης κράτησε υπό έλεγχο την αύξηση των νόμιμων μισθών, ενίσχυσε την προσφορά εργασίας και ενίσχυσε την οικονομική ανάπτυξη. Οπότε, σίγουρα, οι μαζικές απελάσεις είναι στασιμοπληθωριστικές», λέει στο διεθνές πρακτορείο οικονομικών ειδήσεων.

Θυμίζουμε πως ο Ρουμπινί, που φέρει το παρατσούκλι «Dr. Doom», εξαιτίας των συχνά αρνητικών προβλέψεών του, υποστηρίζει επίσης ότι η Ευρωζώνη διολισθαίνει σε ύφεση, ενώ τονίζει πως ο πυρήνας της δεν θα μείνει απρόσβλητος από την κρίση.

Ο ίδιος θεωρεί ότι το νέο δημοσιονομικό σύμφωνο της Ευρωζώνης θα υποδηλώνει ακόμα μεγαλύτερη υφεσιακή εμπροσθοβαρή δημοσιονομική λιτότητα τόσο για Πορτογαλία, Ιρλανδία, Ιταλία, Ελλάδα, Ισπανία όσο και για τον πυρήνα της ΕΕ.

«Η Ευρωζώνη δεν έχει καμία στρατηγική ανάπτυξης», τονίζει.

Οι κίνδυνοι αυξάνονται στη Μέση Ανατολή, είπε χαρακτηριστικά, όπου η σύγκρουση μεταξύ Ισραήλ και Παλαιστίνης έχει εξαπλωθεί στην περιοχή και θα μπορούσε να προκαλέσει ένοπλη απάντηση από το Ιράν , έναν από τους κορυφαίους παραγωγούς πετρελαίου στον κόσμο.

Οι προβλέψεις του Ρουμπινί

Εάν η σύγκρουση μεταξύ Ισραήλ και Ιράν εξελιχθεί σε έναν πλήρη πόλεμο, αυτό θα μπορούσε να επηρεάσει τις εξαγωγές πετρελαίου του Ιράν και να πυροδοτήσει μια μεγάλη άνοδο στις τιμές του αργού, είπε ο Ρουμπινί.

Η κατάσταση θα ήταν παρόμοια με τα πετρελαϊκά σοκ που είδε η παγκόσμια οικονομία τη δεκαετία του 1970 , όταν οι γεωπολιτικές εντάσεις οδήγησαν τις τιμές του πετρελαίου σε πολύ υψηλά επίπεδα.

«Εάν ο πόλεμος κλιμακωθεί σε πλήρη πόλεμο μεταξύ Ισραήλ και Ιράν, η παραγωγή και οι εξαγωγές πετρελαίου από τον Κόλπο θα μπλοκάρονταν για εβδομάδες, ίσως και μήνες, οδηγώντας σε σοκ στις τιμές του πετρελαίου όπως ο πόλεμος του Γιομ Κιπούρ το 1973 ή στην ιρανική επανάσταση του 1979», είπε ο Ρουμπίνι, αν και αναγνώρισε ότι ο αντίκτυπος στις τιμές του πετρελαίου που προέρχεται από τις συγκρούσεις στη Μέση Ανατολή ήταν έως τώρα ήπιος.

Αστάθεια στην αγορά

Όπως επισημαίνει το Business Insider, άλλοι ειδικοί του κλάδου έχουν προειδοποιήσει ότι η εμπλοκή του Ιράν στη σύγκρουση Ισραήλ-Χαμάς θα μπορούσε να προκαλέσει μεγάλη αστάθεια στην αγορά αργού πετρελαίου. Η επίθεση του Ισραήλ στην πετρελαϊκή υποδομή του Ιράν θα μπορούσε να θέσει σε κίνδυνο έως και το 4% της παγκόσμιας προσφοράς αργού, σύμφωνα με ανάλυση της Commonwealth Bank of Australia.

Στρατηγικός αναλυτής της εταιρείας προέβλεψε ότι το αργό Brent θα μπορούσε να διαπραγματευτεί έως και 85 δολάρια το βαρέλι σε αυτό το σενάριο, μια αύξηση περίπου 16% από το σημείο αναφοράς του διεθνούς αργού πετρελαίου την Τετάρτη.

Ο Ρουμπινί, ο οποίος έχει συχνά εκδώσει τρομερές προειδοποιήσεις για την παγκόσμια οικονομία και τις αγορές, έχει εκφράσει την ανησυχία του για τις τιμές του πετρελαίου αρκετές φορές τον περασμένο χρόνο. Ένα τέτοιο σοκ έχει τη δυνατότητα να πυροδοτήσει ύφεση ή στασιμοπληθωριστική κρίση τύπου της δεκαετίας του 1970 , είχε πει χαρακτηριστικά το 2022, ένα δίλημμα όπου η οικονομική ανάπτυξη είναι επίπεδη ενώ ο πληθωρισμός παραμένει πεισματικά υψηλός.

Ο περίφημα απαισιόδοξος Roubini ανέφερε ότι η πρόσφατη άνοδος των τιμών του πετρελαίου θα διατηρήσει τον πληθωρισμό σε υψηλά επίπεδα και ότι οποιαδήποτε συζήτηση για πιο διευκολυντική νομισματική πολιτική θα ήταν πρόωρη. Η ΕΚΤ και η BoE αντιμετωπίζουν ένα μεγαλύτερο δίλημμα από την ομοσπονδιακή κεντρική τράπεζα των ΗΠΑ, Federal Reserve, επειδή οι τιμές εξακολουθούν να αυξάνονται γρήγορα και η ανάπτυξη επιβραδύνεται, τόνισε.

Η BoE "θα πρέπει να αυξήσει τα επιτόκια μέχρι και το 5,75%," είπε ο Roubini τη Δευτέρα σε συνέντευξή του στην τηλεόραση του Bloomberg. Το βασικό επιτόκιο της κεντρικής τράπεζας του Ηνωμένου Βασιλείου είναι επί του παρόντος 5,25% και αναμένεται περαιτέρω άνοδος αυτή την εβδομάδα.

Τα πρόσφατα "dovish" σήματα από πλευράς της BoE αποτελούν "πρόβλημα", είπε ο Roubini.

"Τα σήματα μας λένε ότι δεν είναι σίγουροι εάν θέλουν να αυξήσουν τα επιτόκια περισσότερο. Εάν συμβεί αυτό, θα μπορούσε να υπάρξει αποχαλίνωση των προσδοκιών για τον πληθωρισμό. Θα μπορούσαμε να δούμε έναν πραγματικό στασιμοπληθωρισμό".

Η BoE άλλαξε το guidance της τις τελευταίες εβδομάδες, καθώς η οικονομία έχει αρχίσει να επιβραδύνεται. Η παραγωγή μειώθηκε τον Ιούλιο και η ανεργία αυξάνεται. Οι υπεύθυνοι χάραξης πολιτικής του Ηνωμένου Βασιλείου μιλούν για επιτόκια τα οποία θα παραμείνουν υψηλά για μεγαλύτερο χρονικό διάστημα αντί να πιέζουν για περισσότερες αυξήσεις προκειμένου να μειώσουν τις τιμές.

Ο πληθωρισμός στην ευρωζώνη είναι επίσης "πολύ πάνω από τον στόχο". "Αυτό είναι ένα δίλημμα τόσο για την ΕΚΤ όσο και για την BoE. Από τη μια πλευρά, η συρρικνούμενη οικονομική δραστηριότητα θα τις οδηγήσει στο να σταματήσουν ίσως σε αυτό το σημείο. Από την άλλη, εάν ο πληθωρισμός παραμείνει πολύ υψηλότερος από τον στόχο, μπορεί να χρειαστεί να αυξήσουν αργότερα τα επιτόκια πολύ περισσότερο".

Χωρίς περαιτέρω αυξήσεις επιτοκίων, "θα μπορούσε να υπάρξει αποχαλίνωση του πληθωρισμού και πραγματικός στασιμοπληθωρισμός", προειδοποίησε.

Οι ΗΠΑ βρίσκονται σε ισχυρότερη θέση, με τα "καλά νέα" να δείχνουν ότι δεν υπάρχει "σκληρή προσγείωση". Ωστόσο, ο οικονομολόγος είπε ότι οι αγορές κάνουν λάθος να περιμένουν μειώσεις επιτοκίων στις αρχές του επόμενου έτους. Αντίθετα, είπε ότι η Fed ίσως χρειαστεί να αυξήσει περαιτέρω τα επιτόκια και οι πρώτες μειώσεις θα γίνουν "ίσως προς τα μέσα του έτους".

"Δεν μπορούν να πουν ότι τελείωσαν. Ο δομικός πληθωρισμός αυξάνεται, οι τιμές του πετρελαίου αυξάνονται, υπάρχει πιθανότητα να υπάρξει νέα άνοδος".

Αν και πιστεύει ότι απαιτούνται υψηλά επιτόκια, εκείνα απειλούν να δημιουργήσουν τα δικά τους προβλήματα. "Υπάρχουν κίνδυνοι οικονομικής αστάθειας. Το είδατε σε αυτό που συνέβη στο Ηνωμένο Βασίλειο και πριν από περίπου έναν χρόνο, είδατε τι συνέβη την άνοιξη του τρέχοντος έτους με τις πιέσεις στο χρηματοπιστωτικό σύστημα. Δεν νομίζω ότι έχουμε βγει από το δάσος, καθώς τα επιτόκια πρέπει να παραμείνουν υψηλότερα για περισσότερο. Η πιθανότητα κάποιου βαθμού χρηματοπιστωτικής αστάθειας εξακολουθεί να υπάρχει".

Οι διαρθρωτικές αλλαγές στην παγκόσμια οικονομία – από τη δημογραφική γήρανση έως τη γεωπολιτική της εφοδιαστικής αλυσίδας – θα διατηρήσουν τον πληθωρισμό σε υψηλά επίπεδα, πρόσθεσε. Ως αποτέλεσμα, οι κεντρικές τράπεζες θα πρέπει να αυξήσουν τον στόχο τους για τον πληθωρισμό από 2% σε 3% ή 4%, είπε.

"Τόσο από την πλευρά της προσφοράς όσο και από την πλευρά της ζήτησης, υπάρχουν παράγοντες που υποδηλώνουν ότι το 2% είναι σε αυτό το σημείο αδύνατος στόχος. Η νέα κανονικότητα μπορεί να είναι κάπου μεταξύ 3% και 4% για τις προηγμένες οικονομίες με την πάροδο του χρόνου, φυσικά όχι από τη μια μέρα στην άλλη", είπε.

Ο Roubini είναι καθηγητής οικονομικών και διεθνούς επιχειρηματικότητας στο Stern School of Business του Πανεπιστημίου της Νέας Υόρκης.

Απαντώντας σε ερώτηση για το τι προβλέπει για την πορεία της ελληνικής οικονομίας τα επόμενα χρόνια τόνισε ότι έχουν γίνει πολλά αλλά μένουν να γίνουν επίσης πολλά.

«Υπήρξε σημαντική αντιστροφή στην οικονομική κατάσταση της Ελλάδας τα τελευταία τρία χρόνια» είπε. «Αργά αλλά σταθερά, χάρη επίσης στα προγράμματα της τρόικας, στις δημοσιονομικές και διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις τα πράγματα τώρα πηγαίνουν πολύ καλύτερα. Η Ελλάδα έχει κάνει πολλά για να διορθώσει τις μακροοικονομικές της πολιτικές, να “καθαρίσει” τις τράπεζες, να απαλλαχθεί από τα NPLs και έτσι τώρα έχετε μία οικονομία που είναι πολύ πιο δυναμική, πολύ πιο ανταγωνιστική, με μεγάλη οικονομική δραστηριότητα, τουρισμό και γενικά πολιτική σταθερότητα.

Ο Ν. Ρουμπινί αναφέρθηκε επίσης στους κινδύνους από μία πιθανή πολιτική αστάθεια στην χώρα.
«Το τελευταίο θέμα για την Ελλάδα είναι ότι έρχονται εκλογές» είπε. «Δεν είμαι ειδικός, ακούω ότι δε θα υπάρξει απόλυτη πλειοψηφία στον πρώτο γύρο, ίσως χρειαστεί δεύτερος γύρος, κάποιοι λένε ότι ίσως χρειαστεί και τρίτη εκλογική αναμέτρηση. Αυτού του είδους η πολιτική αβεβαιότητα θα είναι περίπλοκη. Ελπίζουμε ότι τελικά θα υπάρξει μία σταθερή κυβέρνηση με δέσμευση στη συνέχιση των μεταρρυθμίσεων.»

Επίσης, ο Ν. Ρουμπινί αναφέρθηκε στους κινδύνους που γεννά για την Ελλάδα η έκρυθμη κατάσταση στην Τουρκία. Όπως είπε, η Τουρκία θα προκαλέσει τεχνητή κρίση με την Ελλάδα αμέσως μετά τις εκλογές γιατί είναι βουτηγμένη στα χρέη. 

«Η Ελλάδα ζει σε μία περιοχή που παραμένει περίπλοκη, η Τουρκία βρίσκεται σε οικονομικό χάλι» τόνισε. «Όποιος και να είναι ο νικητής των εκλογών στην Τουρκία θα αντιμετωπίσει οικονομική κρίση και σοβαρή οικονομική αστάθεια. Στην Τουρκία παραμένουν εκατομμύρια πρόσφυγες,και η Τουρκία θα τους χρησιμοποιήσει για να ασκήσει πίεση στην Ευρώπη. Υπάρχει ακόμα ο κίνδυνος ότι σε κάποια φάση, ο Ερντογάν -μεταξύ του πρώτου και του δεύτερου γύρου των εκλογών- να πυροδοτήσει μία κρίση στο Αιγαίο ή στην Κύπρο ώστε να ενισχύσει την υποστήριξη προς τον ίδιο. Υπάρχει λοιπόν ο κίνδυνος κάποιου τύπου στρατιωτικής σύγκρουσης με την Ελλάδα. Ελπίζουμε ότι δε θα συμβεί, αλλά είναι ένας από τους κινδύνους που θα πρέπει να αντιμετωπίσετε.»

Ο Ν. Ρουμπινί παρουσίασε τις «μέγα- απειλές» που αντιμετωπίζει η παγκόσμια κοινότητα και τις οποίες αναλύει στο τελευταίο του βιβλίο «Megathreats : The Ten Trends that Imperil Our Future, and How to Survive Them”.

«Ζούμε σε έναν κόσμο που είναι επικίνδυνος και οι απειλές τρέφονται η μία από την άλλη» ανέφερε χαρακτηριστικά και προέβλεψε ότι ο κόσμος εισέρχεται σε μία περίοδο στασιμοπληθωρισμού, με μόνιμα υψηλότερο πληθωρισμό, χαμηλότερη ανάπτυξη και όξυνση των κοινωνικών ανισοτήτων. Προειδοποίησε επίσης ότι οι κοινωνικές ανισότητες απειλούν τις φιλελεύθερες δημοκρατίες.

Σε ότι αφορά στις αυξήσεις των επιτοκίων, ο Ν. Ρουμπινί τόνισε «υπάρχει τόσο πολύ χρέος ιδιωτικό και δημόσιο, που αν οι Κεντρικές Τράπεζες συνεχίσουν να αυξάνουν τα επιτόκια αυτό θα καταστεί μη βιώσιμο» και προειδοποίησε για μία νέα κρίση χρέους.

Επίσης, στηλίτευσε τις πρακτικές “green washing” και “green cleaning” και τόνισε ότι το γεγονός πως τις τελευταίες δεκαετίες η ανθρωπότητα αντιμετωπίζει διαδοχικά κύματα πανδημιών οφείλεται στην υποβάθμιση του περιβάλλοντος.
Προέβλεψε τέλος ότι η ανάπτυξη της τεχνητής νοημοσύνης θα προκαλέσει μία «μόνιμη τεχνολογική ανεργία» που δε θα αφορά μόνο στους ανειδίκευτους, αλλά και στα «λευκά κολάρα» ακόμα και σε όσους απασχολούνται σε δημιουργικές θέσεις εργασίας. «Μόνο το άνω 10% του υψηλά εξειδικευμένου εργατικού δυναμικού δε θα επηρεαστεί και θα δει την παραγωγικότητά του να αυξάνεται» υποστήριξε ο Ν. Ρουμπινί.

Ειδικότερα, όπως είπε ο κ. Ρουμπινί από το βήμα του οικονομικού φόρουμ των Δελφών, η Ελλάδα εμφανίζει μία σημαντική μεταστροφή στην οικονομική της κατάσταση τα τελευταία τρία χρόνια, καθώς αργά αλλά σταθερά βγήκε από τη σοβαρή κρίση χρέους και ανεργίας, χάρη στα διεθνή προγράμματα και τις μεταρρυθμίσεις, και πλέον εμφανίζει υψηλότερα επίπεδα ανάπτυξης από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο.

Ωστόσο, αν και η ελληνική οικονομία έγινε πολύ πιο ανταγωνιστική, "η δουλειά δεν έχει ολοκληρωθεί ακόμα" πρόσθεσε και τόνισε την ανάγκη να προχωρήσει η δικαστική μεταρρύθμιση αλλά και της δημόσιας διοίκησης.

Ως εξίσου σημαντικό κίνδυνο υπογράμμισε τα χαμηλά επίπεδα καινοτομίας στις ελληνικές επιχειρήσεις, την ώρα που ο πλανήτης εξελίσσεται σε έναν "κόσμο γνώσης", όπως ανέφερε χαρακτηριστικά.

Αναφέρθηκε ακόμα στην αβεβαιότητα που φέρνουν οι επερχόμενες εκλογές, αλλά επισήμανε ότι αυτό θα ξεπεραστεί, ενώ υπογράμμισε τους σημαντικούς κινδύνους της "δύσκολης γειτονίας" με την Τουρκία. Η οποία, όπως είπε, βρίσκεται σε οικονομική δυσκολία και ελλοχεύει κίνδυνος κρίσης στο Αιγαίο, χωρίς να αποκλείεται ακόμα και μία στρατιωτική σύρραξη.

Κατά τα άλλα, μιλώντας για τα τρέχοντα ζητήματα του πλανήτη, ο διάσημος οικονομολόγος επισήμανε τις μεγάλες δυσκολίες που αντιμετωπίζουν οι ΗΠΑ, κάνοντας λόγο ακόμα και για κίνδυνο εμφυλίου υπό την ακραία πολιτική πόλωση που επικρατεί. Όπως είπε, οι ανισότητες όλο και διευρύνονται στις ΗΠΑ, ενώ οι ψηφοφόροι στρέφονται σε πρόσωπα όπως ο Τράμπ ή της ριζοσπαστικής αριστεράς.

Ακόμα και έτσι όμως, οι ΗΠΑ έχουν δυνατά σημεία όπως ο ισχυρός κατασκευαστικός τομέας και η τεχνολογική καινοτομία, τομείς στους οποίους υπερτερούν της Ευρώπης και της Κίνας.

Από την πλευρά της, η Ευρώπη αντιμετωπίζει σοβαρά προβλήματα, καθώς συνεχίζουν να υπάρχουν χώρες με υψηλά αποθέματα δημοσίου χρέους, τα οποία μακροπρόθεσμα μπορεί να γίνουν μη βιώσιμα και σε συνδυασμό με τον γηράσκοντα πληθυσμό συνιστούν παράγοντες θα εμποδίσουν την ανάπτυξη.

Το μέλλον θα στηριχθεί στη γνώση και την καινοτομία και η Ευρώπη είναι πίσω από τις ΗΠΑ, ενώ δεν έχει επιτύχει ακόμα τραπεζική και οικονομική ενοποίηση, ανέφερε ο Ν. Ρουμπινί, ενώ επισήμανε ως πρόβλημα την ομοφωνία που απαιτείται για τη λήψη αποφάσεων.

Λόγω γεωγραφικής θέσης επίσης, η κλιματική αλλαγή θα οδηγήσει μεγάλους αριθμούς ανθρώπων στην Ευρώπη καθιστώντας ακόμα πιο δύσκολο το τοπίο, πρόσθεσε.

Ερωτηθείς για την άνοδο του λαϊκισμού, ο Νουριέλ Ρουμπινί είπε ότι είτε προέρχεται από την άκρα δεξιά είτε από την άκρα αριστερά, το φαινόμενο καταλήγει σε υψηλά χρέη και υψηλό πληθωρισμό.

Όπως τόνισε όμως, αυτό που απαιτείται για να μην οι πολίτες στρέφονται προς τον λαϊκισμό είναι μία μεταρρύθμιση του δημοκρατικού καπιταλισμού, με έναν τρόπο που "δεν θα αφήνει ανθρώπους πίσω".

Υποστήριξε ότι οι οικονομικές ελίτ δείχνουν να μην ενδιαφέρονται, αλλά είναι άμεση ανάγκη μία στροφή σε ένα δρόμο που θα δίνει ευκαιρίες σε ανθρώπους να συμμετέχουν και να μην μένουν πίσω, ειδικά ενόψει των μεγάλων κινδύνων που αναδύονται όπως η οικολογική καταστροφή.

As I pointed out in my Bloomberg TV interview this morning the Credit Suisse crisis is a “Lehman moment” for European and global markets. “Too big to fail and too big to be saved”. It is not even clear what their various unrealized losses on securities and other assets are.

— Nouriel Roubini (@Nouriel) March 15, 2023

Όπως ανέφερε σε συνέντευξη του στο Bloomberg, «η αμερικανική Silicon Valley Bank αφορούσε μόνο 150 δισ. δολάρια ενεργητικό ενώ στην περίπτωση της Credit Suisse μιλάμε για τουλάχιστον 700 δισ. δολάρια».

«Οπότε οτιδήποτε συμβεί στην Credit Suisse θα έχει συστημικό αντίκτυπο όχι μόνο στο ευρωπαϊκό χρηματοικονομικό σύστημα αλλά στο παγκόσμιο χρηματοοικονομικό σύστημα» πρόσθεσε, προειδοποιώντας ότι θα είναι «κάτι σαν μια στιγμή Lehman».

Γράφει ο Λουκάς Γεωργιάδης

Η αντιμετώπιση του υψηλότερου πληθωρισμού των τελευταίων 40 ετών, στις ΗΠΑ, αλλά και στην Ευρώπη, έχει πυροδοτήσει φόβους για βαθιά και παρατεταμένη ύφεση, επηρεάζοντας το σύνολο των αγορών. Σε κακή μέρα βρέθηκαν χθες και τα ευρωπαϊκά χρηματιστήρια, τα οποία συνέχισαν ένα σερί έξι πτωτικών συνεδριάσεων, που έχει ως αποτέλεσμα τη διαμόρφωση των δεικτών στα χαμηλότερα επίπεδα των τελευταίων 11 εβδομάδων. Μέσα σε αυτό το κλίμα, πρέπει να είμαστε και ευχαριστημένοι με τη συμπεριφορά του Χρηματιστηρίου Αθηνών, το οποίο έκλεισε με οριακή άνοδο 0,06%.

Κατά τα λοιπά, το πετρέλαιο έκλεισε με νέες απώλειες κατά 1,5%, ενώ σε νέο χαμηλό 2 ετών βρέθηκε ο χρυσός και γενικά, όλοι ψάχνουν να βρουν μια επένδυση της... προκοπής. Ωστόσο, πρέπει να επισημάνουμε ότι βγαίνουν δισεκατομμύρια ποντάροντας και στην πτώση των μετοχών, των ομολόγων και των εμπορευμάτων. Και σίγουρα αυτήν την περίοδο, κάποιοι βγάζουν πολλά λεφτά "σορτάροντας" τις αγορές.

Μέσα σε αυτό το κλίμα, επανεμφανίστηκε και ο γνωστός νομπελίστας οικονομολόγος Νουριέλ Ρουμπινί, ο οποίος προβλέπει πτώση της Wall Street κατά 40%. Ο "Dr Doom" ("Καθηγητής της Καταστροφής"), ως γνωστόν, έγινε διάσημος προβλέποντας το "ξεφούσκωμα" της στεγαστικής αγοράς και την παγκόσμια χρηματοπιστωτική κρίση του 2008. Προβλέπει "μακρά και άσχημα ύφεση" στις ΗΠΑ στα τέλη του έτους, αλλά και παγκοσμίως μέσα στο 2023. Μιλώντας στο Bloomberg, ο πρόεδρος και διευθύνων σύμβουλος της Roubini Macro Associates δήλωσε ότι "ακόμη και σε μία τυπική ύφεση ο S&P 500 μπορεί να πέσει κατά 30%", ενώ σε μια "πραγματική σκληρή προσγείωση", την οποία αναμένει, ο γενικός δείκτης της αμερικανικής αγοράς θα μπορούσε να πέσει κατά 40%.

Όπως ανέφερε ο Ρουμπινί, η επαναφορά του πληθωρισμού στο 2% χωρίς σκληρή προσγείωση θα είναι μια "αδύνατη αποστολή" για την FED, ενώ προβλέπει ότι σήμερα η Αμερικανική Κεντρική Τράπεζα θα προχωρήσει σε αύξηση του βασικού επιτοκίου κατά 0,75% και θα ακολουθήσουν στη συνέχεια αυξήσεις κατά 0,50% τόσο το Νοέμβριο όσο και το Δεκέμβριο! Έτσι, το επιτόκιο του δολαρίου αναμένεται να φτάσει έως το τέλος του έτους ακόμη και στο 4,25%, με ό,τι αυτό συνεπάγεται και για το αντίστοιχο της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας.

Τώρα, αν θέλετε να... τρελαθούμε όλοι μαζί, υπάρχει και η Goldman Sachs, η οποία παρέχει ψήφο εμπιστοσύνης στην Ευρώπη και στις μετοχές των τραπεζών και της ενέργειας, θεωρώντας ότι είναι ακραία υποτιμημένες! Ο αμερικανικός οίκος, για τον οποίο όλοι ξέρουμε πόσο μέσα στα... πράγματα είναι, δηλώνει "ταύρος" για τις τραπεζικές και ενεργειακές μετοχές. Η Goldman Sachs πιστεύει ότι υπάρχουν αρκετοί λόγοι για τους οποίους οι μετοχές με αξία στην Ευρώπη διαπραγματεύονται σε πολύ χαμηλές αποτιμήσεις. Επισημαίνει δε ότι οι επενδυτές είναι δύσπιστοι για τις προοπτικές ανάπτυξής τους περισσότερο από ό,τι στο παρελθόν και τα κεφάλαια της βιώσιμης ανάπτυξης (ESG)  αποφεύγουν ορισμένους κλάδους της αγοράς, και ειδικότερα τις μετοχές εμπορευμάτων.

Τουρισμός και... πάσης Ελλάδος

Μέσα σε αυτόν τον κυκεώνα των καταιγιστικών εξελίξεων αλλά και των απογοητευτικών προβλέψεων, η Ελλάδα δείχνει ότι αντέχει και μάλιστα, με αιχμή τον Τουρισμό, πηγαίνει για υψηλές επιδόσεις φέτος.

          Τα χθεσινά στοιχεία της Τραπέζης Ελλάδος για την πορεία του ισοζυγίου τρεχουσών συναλλαγών στο επτάμηνο, είχαν μια γλυκόπικρη γεύση. Από τη μία πλευρά, προκύπτει ότι τον Ιούλιο ξεπεράσαμε τις εισπράξεις του ιστορικού υψηλού του Ιουλίου 2019, έχοντας μικρότερο αριθμό τουριστών, ωστόσο, η επιμήκυνση της τουριστικής περιόδου, φαίνεται ότι μάλλον μας οδηγεί σε νέο ιστορικό υψηλό εισπράξεων. Και δεν είναι μόνο ο τουρισμός που βάζει πλάτη, αλλά υπάρχουν οι επενδύσεις και οι εξαγωγές. Το ισοζύγιο των επενδύσεων εμφανίζεται πλεονασματικό και οι εξαγωγές "έτρεχαν" με ρυθμό αύξησης 40%. Ωστόσο, το έλλειμμα του ισοζυγίου συναλλαγών αυξάνεται συνεχώς, καθώς οι υψηλές τιμές της ενέργειας και των εμπορευμάτων, δεν μας αφήνουν να πάρουμε ανάσα. Μάλιστα, στο επτάμηνο, το έλλειμμα διαμορφώθηκε στα 9,7 δισ. ευρώ, εμφανίζοντας νέα σημαντική αύξηση κατά 2,9 δισ. ευρώ σε σχέση με τον περυσινό μήνα! Δυστυχώς, ό,τι καλό "χτίζουμε" με τις τουριστικές εισπράξεις, τις ξένες επενδύσεις και τις εξαγωγές "τρώγεται" από το υψηλό ενεργειακό κόστος και τα τεράστια ποσά που φεύγουν από τη χώρα για την αγορά φυσικού αερίου και πετρελαίου.

Τα ΕΛΠΕ... βαπτίστηκαν  HELLENiQ ENERGY

Εγκρίθηκε παμψηφεί από τη γενική συνέλευση των μετόχων των Ελληνικών Πετρελαίων (ΕΛΠΕ), η αλλαγή της εταιρικής ταυτότητας σε HELLENiQ ENERGY.

«Το νέο όνομα σηματοδοτεί την αλλαγή της στρατηγικής και αγκαλιάζει όλες μας τις δραστηριότητες. Η κατεύθυνση στην οποία πηγαίνουμε απέχει 20-30 χρόνια από σήμερα. Κατά τη μεταβατική περίοδο θα πρέπει να έχουμε ασφαλή πρόσβαση στα πετρελαιοειδή με όσο το δυνατόν χαμηλότερο περιβαλλοντικό αποτύπωμα. Η αλλαγή δεν είναι απλή, θα χρειαστεί να λάβουμε γενναίες αποφάσεις», τόνισε ο διευθύνων σύμβουλος του ομίλου Ανδρέας Σιάμισιης απευθυνόμενος στους μετόχους. Η HELLENIQ ENERGY θα είναι σταθερά προσανατολισμένη προς την "πράσινη" οικονομία, αλλάζοντας όλο το μείγμα των παραγόμενων προϊόντων, δίνοντας έμφαση στην ανάπτυξη μεγάλων projects στις ανανεώσιμες πηγές ενέργειες. Ταυτόχρονα, ο ψηφιακός μετασχηματισμός του μεγαλύτερου διυλιστηρίου της χώρας, αναμένεται να βάλουν την εταιρεία σε μια εντελώς νέα εποχή, μέσα στα επόμενα 2-3 χρόνια.

Ο Αμερικανός οικονομολόγος, πρόεδρος και διευθύνων σύμβουλος της Roubini Macro Associates, σε συνέντευξή του στο Bloomberg, δήλωσε ανήσυχος, λέγοντας ότι βρισκόμαστε «σε μια παγίδα χρέους».

«Όταν οι κεντρικές τράπεζες θελήσουν να αποσύρουν σταδιακά τις μη συμβατικές νομισματικές πολιτικές, δεδομένων των υψηλών επιπέδων χρέους, υπάρχει ο κίνδυνος ενός κραχ στην αγορά ομολόγων, στην πιστωτική αγορά, στη χρηματιστηριακή αγορά, στην οικονομία και συνεπώς θα βρεθούν σε αυτή την παγίδα χρέους και δεν θα είναι σε θέση να ομαλοποιήσουν τα επιτόκια», υποστήριξε o ίδιος.

«Έχουμε εισέλθει σε έναν υπερκύκλο χρέους» επεσήμανε, εξηγώντας πως και οι ίδιες οι κεντρικές τράπεζες έχουν πέσει στην παγίδα αυτή.

«Λένε (οι κεντρικές τράπεζες) πως θα ομαλοποιήσουν τα επιτόκια, όμως με αυτά τα επίπεδα ιδιωτικού και δημόσιου χρέους, αν προσπαθούσαν να το κάνουν αυτό, θα σημειωνόταν κραχ στην αγορά, οικονομικό κραχ και ως εκ τούτου η πιο εύκολη επιλογή είναι η εξάλειψη της πραγματικής αξίας του ονομαστικού χρέους σε σταθερά επιτόκια με υψηλότερο πληθωρισμό» εξήγησε.

Να θυμίσουμε πως, τον περασμένο Μάρτιο, ο κύριος Ρουμπινί είχε τονίσει πως  η τότε φρενίτιδα στις αγορές θα ολοκληρωνόταν με… δάκρυα.

Σήμερα, η Wall Street -ειδικά τις τελευταίες ημέρες- δέχεται σημαντικές πιέσεις και, όπως όλα δείχνουν, ο Σεπτέμβριος θα ολοκληρωθεί με ζημιές, σε όλους τους επιμέρους δείκτες.

Και, δυστυχώς για την παγκόσμια οικονομία, έχει δίκιο…

Μιλώντας σε εκπομπή της τηλεόρασης του Bloomberg, ο οικονομολόγος με το προσωνύμιο «Dr Doom» είπε μεταξύ άλλων «Κάποιοι μιλούσαν για ανάκαμψη τύπου V, τώρα φαίνεται πως η ανάκαμψη είναι τύπου U και μπορεί να γίνει W, αν δεν υπάρξει εμβόλιο».

Ο διευθύνων σύμβουλος της Roubini Macro Associates Inc. τόνισε επίσης ότι η ανάκαμψη της Wall Street δεν σημαίνει ότι η πραγματική οικονομία θεραπεύεται«Η Main Street αγωνίζεται» είπε χαρακτηριστικά.

Ο Ρουμπίνι, ο οποίος προειδοποίησε το 2006 ότι η αγορά του real estate στις ΗΠΑ θα κατέρρεε, τόνισε ότι ένα νέο ξέσπασμα του Covid-19 στην Ευρώπη θα μπορούσε να προκαλέσει άλλο ένα κύμα ανεργίας.

Ωστόσο, πρόσθεσε πως «Το ευρωπαϊκό σύστημα κοινωνικής πρόνοιας προσφέρει καλύτερα οικονομικά αποτελέσματα από αυτό των Ηνωμένων Πολιτειών, που αποτελεί απλώς εφαρμογή του καπιταλισμού της Άγριας Δύσης».

Το κύμα διαμαρτυρίας που έχει ξεσηκωθεί μετά τον φόνο του Αφροαμερικανού, Τζορτζ Φλόιντ, ενισχύεται ολοένα και περισσότερο. Επί τέσσερα συνεχόμενα βράδια οι ΗΠΑ «φλέγονται», με το έκρυθμο σκηνικό να μην κάνει εξαιρέσεις.

Ο γνωστός οικονομολόγος Νουριέλ Ρουμπινί, ο οποίος είχε προβλέψει την κρίση του 2008, σε ανάρτησή του στο twitter αναφέρει ότι οι διαδηλώσεις κι η βία δεν είναι μόνο για την δολοφονία του Τζορτζ Φλόιντ.

Υπάρχουν, γράφει, τώρα 40 εκατομμύρια άνεργοι στις ΗΠΑ που είναι δικαιολογημένα οργισμένοι: Λευκοί, καφέ, μαύροι. «Όπως είχα προβλέψει ένα μήνα νωρίτερα, αυτή η κρίση θα οδηγήσει σε εξεγέρσεις και βία».

Ο κόσμος δεν έχει ξεσηκωθεί μόνο για τα δικαιώματα των μαύρων στις ΗΠΑ, αλλά και για τη συνολικότερη εικόνα που παρουσιάζει η οικονομία μετά την τεράστια υγειονομική κρίση, το επίκεντρο της οποία είναι οι ΗΠΑ.

Μαύροι και άσπροι ξεχύθηκαν στους δρόμους για να διαδηλώσουν για την ανησυχητικά υψηλή ανεργία, καθώς εξαιτίας του lockdown μεγάλος αριθμός κέντρων εστίασης έβαλε λουκέτο, με αποτέλεσμα εκατομμύρια άνθρωποι να χάσουν τη δουλειά τους.

Σύμφωνα με έρευνες η πλειονότητα του κόσμου εμφανίζεται να αποδoκιμάζει τον τρόπο με τον οποίο διαχειρίστηκε ο Ντόναλντ Τραμπ την πανδημία, με πολλούς να τον εγκαλούν για ολιγωρία ώς προς τη λήψη ουσιαστικών μέτρων.