Γράφει ο Λουκάς Γεωργιάδης

Η... θυγατρική του Πούτιν, επικαλείται λόγους ανωτέρας βίας και βάζει εκ νέου... φωτιά στον σχεδιασμό της Ευρώπης, ενώ η Ευρωπαϊκή Επιτροπή εκτιμά ότι το κλείσιμο της στρόφιγγας, θα μπορούσε να περιορίσει το ΑΕΠ κατά 1,5%. Ταυτόχρονα, η Ευρωπαϊκή Ένωση τρέχει να κλείσει συμφωνίες με το Αζερμπαϊτζάν, ώστε να παρακάμψει τη Ρωσία, ενώ η Διεθνής Επιτροπής Ενέργειας ζητεί από τις ευρωπαϊκές χώρες να προχωρήσουν τώρα σε δραστικές περικοπές της τροφοδοσίας με φυσικό αέριο, έτσι ώστε να αποθεματοποιηθούν περισσότερες ποσότητες, πριν έρθει ο χειμώνας και γίνει το... έλα να δεις! Μέσα στο... μπάχαλο αυτό, ας προσθέσουμε και την αύξηση του χρέους των ευρωπαϊκών ενεργειακών εταιρειών, στα 1,7 τρισ ευρώ! Ομορφιές!

Τα ρωσικά... κόλπα, ήταν αρκετά για να ανακόψουν την πτωτική πορεία του πετρελαίου, το οποίο χθες επανήλθε στα 100 δολάρια το βαρέλι, κάτι που σημαίνει ότι τα επόμενα 24ωρα θα δούμε τις χαμηλότερες τιμές καυσίμων στα πρατήρια και ακολούθως θα αρχίσουν να... τσιμπάνε και πάλι. Από την άλλη, έχουμε τον καύσωνα που... χτυπάει αλύπητα χώρες όπως οι Ισπανία, Γαλλία, Γερμανία, Μεγάλη Βρετανία, προκαλώντας τεράστια ζήτηση για ηλεκτρική ενέργεια, λόγω χρήσης των κλιματιστικών.

Μέσα σε όλα αυτά, η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα μάλλον θα ενεργοποιήσει νωρίτερα τον μηχανισμό στήριξης των κρατικών ομολόγων, καθώς φοβάται μεγάλη... ανακατωσούρα. Μάλιστα, η JP Morgan προειδοποίησε χθες με τριπλό σοκ για τα ομόλογα της ευρωπαϊκής περιφέρειας, επισημαίνοντας το πολιτικό πρόβλημα στην Ιταλία, αλλά και την αδυναμία των οικονομιών του Νότου, να πείσουν τους επενδυτές, ότι δεν αποτελούν αδύναμους κρίκους. Πάλι καλά που για την Ελλάδα, ο αμερικανικός οίκος, δεν βλέπει τα πράγματα πολύ... μαύρα.

Εξάλλου, το πληθωριστικό περιβάλλον στο οποίο βαδίζει η παγκόσμια οικονομία, καθιστά τον επικεφαλής της Goldman Sachs, Ντέιβιντ Σόλομον, πολύ απαισιόδοξο, καθώς διαπιστώνει ότι ο πληθωρισμός είναι πλέον "βαθιά εδραιωμένος" στην παγκόσμια οικονομία και ως εκ τούτου, όλες οι χώρες πρέπει να επεξεργαστούν σενάρια έκτακτης ανάγκης, από τη στιγμή που η συνεχής άνοδος των επιτοκίων, μπορεί να βάλει... τρικλοποδιές στις χώρες που έχουν υψηλό δημόσιο χρέος. Ο φαύλος κύκλος του στασιμοπληθωρισμού και των υψηλών επιτοκίων, κάνει τον Πούτιν να τρίβει τα χέρια του, επιδιώκοντας να προκαλέσει ανατροπές στο ευρωπαϊκό οικοδόμημα. Μπορεί να μην είναι τόσο εύκολα τα πράγματα για τους Ευρωπαίους, ωστόσο, δεν είναι και τόσο απλά όλα αυτά που πιστεύει και επιδιώκει ο σφαγέας Πούτιν...

Τα χρηματιστήρια χθες δεν παρουσίασαν κάποιες... ανώμαλες συμπεριφορές, ωστόσο, κρατάμε τη διόρθωση της Wall Street, η οποία μετά τα αρχικά κέρδη πιέστηκε σημαντικά, στον απόηχο των ανακοινώσεων της Apple ότι θα προχωρήσει σε μειωμένες προσλήψεις, ενώ οι επενδυτές ανησυχούν πολύ για τα εταιρικά αποτελέσματα α΄ εξαμήνου. Χαρακτηριστική περίπτωση είναι η μείωση των εταιρικών μεγεθών της Bank of America το β΄ τρίμηνο, καθώς υστέρησε σημαντικά η επενδυτική τραπεζική. Αυτό σημαίνει ότι οι επενδυτές ήταν λιγότεροι και το ενδιαφέρον ακόμη πιο περιορισμένο. Τα αποτελέσματα της Bank of America, ήρθαν σε συνέχεια της μείωσης των κερδών κατά 27%, που κατέγραψε η Citigroup (την έσωσαν τα έσοδα από το trading).

Μέσα στο περιβάλλον αυτό, μάλλον θα λέγαμε ότι άντεξαν τα χρηματιστήρια στην Ευρώπη, παρά την... τουφεκιά της Gazprom, ωστόσο, η εβδομάδα που διανύουμε είναι κομβική, σε σχέση με τη μετέπειτα πορεία των ομολόγων. Επιπλέον, ας κρατήσουμε στα υπόψιν και τις δηλώσεις της υπουργού Οικονομικών των ΗΠΑ και πρώην επικεφαλής της Αμερικανικής Κεντρικής Τράπεζας, Τζάνετ Γιέλεν, η οποία καλεί τους συμμάχους να μην επιτρέψουν την κυριαρχία της Κίνας στις τεχνολογίες και στις πρώτες ύλες! Πολλές οι... φωτιές και ο πλανήτης μάλλον θα θυμίζει... πυριτιδαποθήκη το 2023. Δεν φαίνεται να είναι και τόσο.,.. ευτυχισμένο το νέο έτος, όπως παραδοσιακά εύχονται όλοι με την αλλαγή κάθε χρονιάς...

Η Ελλάδα στον... όμορφο κόσμο της!

Μπορεί η Gazprom να κάνει παιχνίδια και να απειλεί με κλείσιμο της στρόφιγγας του αερίου, μπορεί οι μεγάλοι οίκοι να βλέπουν... καταιγίδες ή... τυφώνες, ωστόσο, εμείς εδώ στην Ελλάδα, μάλλον κινούμαστε σε άλλο μοτίβο.

Στην κυβέρνηση πανηγυρίζουν γιατί ο τουρισμός θα σώσει την παρτίδα, αυξάνοντας το Ακαθάριστο Εγχώριο Προϊόν της χώρας και συμβάλλοντας στην τόνωση των δημοσίων εσόδων. Δεν μας απασχολεί το γεγονός ότι το Μάιο αυξήθηκαν οι εισαγωγές από τη Ρωσία κατά 94%, προφανώς λόγω των υψηλών τιμών που πληρώνουμε για την προμήθεια ενέργειας. Από τα 321 εκατ. ευρώ που πληρώσαμε τον αντίστοιχο περυσινό μήνα, φέτος "απογειωθήκαμε" στα 625 εκατ. ευρώ. Κακό μαντάτο αυτό...

Ωστόσο, δεν μας πτοεί τίποτα, γιατί ακόμη δεν έχουμε δει τα καλύτερα στον τουρισμό, αλλά ούτε και στον προϋπολογισμό. Χθες, δημοσιοποιήθηκαν τα προσωρινά στοιχεία για την εκτέλεση του προϋπολογισμού το α΄ εξάμηνο. Τα μαθήματα οικονομικής θεωρίας και πρακτικής πολιτικής από τους Σταϊκούρα-Σκυλακάκη, σε συνδυασμό με τον αγώνα δρόμου από τους Γεωργιάδη, Παπαθανάση, Σκρέκα και λοιπούς για επενδύσεις στους τομείς αιχμής, αποδίδουν καρπούς. Το κλίμα στην οικονομία παραμένει... πεισματικά έως αναπάντεχα θετικό και το υπουργείο Οικονομικών "χτίζει" διπλή ζώνη προστασίας, για να αντιμετωπιστούν οι απώλειες που προκαλεί ο πόλεμος στην Ουκρανία.

Το α΄ εξάμηνο έκλεισε με μικρότερο έλλειμμα κατά 1,4 δισ. ευρώ, αυξημένα καθαρά έσοδα άνω των 2,075 δισ. ευρώ σε σχέση με το στόχο και με επιπλέον φορολογικά έσοδα 3,642 δισ. ευρώ. Αυτό σημαίνει ότι ο Χρήστος Σταϊκούρας και ο Θεόδωρος Σκυλακάκης, μπορούν να στέλνουν κάθε μέρα... e-mail στο γραφείο του Κυριάκου, έτσι ώστε ο τελευταίος να αποφασίσει για τις παροχές, με βάση την ελευθερία κινήσεων που δίνει η εκτέλεση του προϋπολογισμού. Επιπλέον, εκτός από την "προίκα" των παροχών, τα αυξημένα έσοδα επιτρέπουν την ενίσχυση των ταμειακών διαθεσίμων, έτσι ώστε να μπορέσουμε να εξυπηρετήσουμε το δημόσιο χρέος, χωρίς να πιεστούμε για να βγούμε στις αγορές με ακριβές εκδόσεις. Και ακόμη δεν έχουμε κλείσει τον πρώτο μήνα του τρίτου τριμήνου και δεν μπορούμε να φανταστούμε πόσο... φανταστική θα είναι η εικόνα των τουριστικών αφίξεων και εισπράξεων έως το τέλος Σεπτεμβρίου.

Ας κρατήσουμε και ένα άλλο πολύ σημαντικό στοιχείο από την εκτέλεση του προϋπολογισμού στο εξάμηνο, καθώς η Εφορία επέστρεψε φόρους με... συνοπτικές διαδικασίες σε νοικοκυριά και επιχειρήσεις, ύψους 2,695 δισ. ευρώ! Μάλιστα, φέτος η ΑΑΔΕ επέστρεψε επιπλέον 799 εκατ. ευρώ στους φορολογούμενους, σε σχέση με το αντίστοιχο περυσινό εξάμηνο. Να είστε σίγουρο, ότι αν υπήρχε πρόβλημα στα δημοσιονομικά, αυτά τα λεφτά θα καθυστερούσαν να πάνε στους αποδέκτες τους. Άρα, έχουμε κάποιους λόγους να είμαστε σχετικά αισιόδοξοι, μέσα στη γενική... μαυρίλα.

Η CPLP τολμάει

Μέσα στο κλίμα... αγριότητας που έχει διαμορφωθεί παγκοσμίως, έχουν ιδιαίτερη σημασία οι κινήσεις των εταιρειών που βγαίνουν στις αγορές για να συνάψουν ομολογιακές εκδόσεις.

Η CPLP SHIPPING HOLDINGS PLC, μέλος του ομίλου Capital Product Partners L.P., του εφοπλιστή Βαγγέλη Μαρινάκη, ξεκινά αύριο τη διαδικασία της δημόσιας προσφοράς για έκδοση κοινού ομολογιακού δανείου, μέσω του οποίου επιδιώκει να αντλήσει κεφάλαια, ύψους 100 εκατ. ευρώ. Η διαδικασία ολοκληρώνεται την Παρασκευή και η επιτυχία της έκδοσης θεωρείται σίγουρη, καθώς έχει γίνει καλή δουλειά για την προσέλκυση ποιοτικών επενδυτικών κεφαλαίων. Οι συντονιστές κύριοι ανάδοχοι της έκδοσης είναι οι τράπεζες Πειραιώς και Alpha Bank, καθώς και η χρηματιστηριακή εταιρεία Euroxx.

Τα κεφάλαια θα αξιοποιηθούν για τη ναυπήγηση νέων πλοίων, υψηλών προδιαγραφών. Η CPLP αριθμεί σε 19 πλοία και με την υλοποίηση του αναπτυξιακού προγράμματος ύψους 597,5 εκατ. δολαρίων μεταξύ Οκτωβρίου 2022 και Μαΐου 2023, ο στόλος αναμένεται να διαμορφωθεί στα 23 πλοία αποτελούμενος από 7 πλοία τελευταίας γενιάς μεταφοράς υγροποιημένου φυσικού αερίου (‘LNG'), 15 πλοία μεταφοράς εμπορευματοκιβωτίων (containers) και 1 πλοίο ξηρού φορτίου.

Το επενδυτικό πρόγραμμα του ομίλου έχει στόχο την συνεχή ανανέωση και ενίσχυση του στόλου του, καθώς και την καθιέρωσή του στη διεθνή αγορά θαλάσσιας μεταφοράς LNG, μία αγορά υψηλής ανάπτυξης με θετικά μακροπρόθεσμα θεμελιώδη μεγέθη, καθώς το υγροποιημένο φυσικό αέριο αναμένεται να διαδραματίσει καίριο ρόλο στην ενεργειακή μετάβαση του πλανήτη σε καθαρές μηδενικές εκπομπές (net zero) και στην ενεργειακή ανεξαρτησία της Ευρώπης. Τα πλοία τελευταίας γενιάς LNG του ομίλου της Capital Product Partners LP διανέμουν υγροποιημένο φυσικό αέριο μεταξύ 26 χωρών σε όλο τον κόσμο. Σημειώνεται ότι η εταιρεία του Ομίλου είναι εισηγμένη εδώ και 15 χρόνια στο χρηματιστήριο της Νέας Υόρκης, ενώ διαθέτει 2,1 δισ. δολάρια σε συμβολαιοποιημένα έσοδα και εναπομείναντα χρόνο χρονοναυλώσεων μέχρι και 10,1 έτη.

Η Αυστρία θα προχωρήσει στην κήρυξη διαγωνισμού για την αγορά 12,6 τεραβατώρων φυσικού αερίου στις 10 Μαΐου, ποσοστό ισόποσο με τις ανάγκες της χώρας κατά τη διάρκεια του Ιανουαρίου όταν η ζήτηση βρίσκεται στο ζενίθ. Η χώρα είναι διατεθειμένη να ξοδέψει 5 δισ ευρώ για την ενίσχυση των αποθεμάτων της ενόψει του επερχόμενου χειμώνα.

Η Αυστρία έχει και τις ιστορικότερες σχέσεις με το ρωσικό φυσικό αέριο στην Ευρώπη, ενώ το 2018 ανανέωσε το συμβόλαιό της μέχρι το 2040. Η κρατική OMV AG, η οποία είναι και η μεγαλύτερη εταιρεία υδρογονανθράκων της χώρας, δημιουργήθηκε μετά τη λήξη του Β’ ΠΠ. Η εταιρεία συμφώνησε στην παροχή φυσικού αερίου από την πρώην Σοβιετική Ένωση με αντάλλαγμα την αυστριακή ουδετερότητα κατά τη διάρκεια του Ψυχρού Πολέμου. Σημειωτέον πως οι πρώτες ροές φυσικού αερίου προς την Αυστρία έλαβαν χώρα αμέσως μετά την εισβολή 250.000 Ρώσων στρατιωτών στην πρώην Τσεχοσλοβακία για την κατάπνιξη του δημοκρατικού κινήματος της Πράγας.

Το σχέδιο 10 βημάτων του ΙΕΑ για τη μείωση της εξάρτησης της Ευρωπαϊκής Ένωσης από το ρωσικό φυσικό αέριο περιλαμβάνει μια σειρά συμπληρωματικών ενεργειών που μπορούν να ληφθούν τους επόμενους μήνες, όπως η στροφή περισσότερο σε άλλους προμηθευτές και η χρησιμοποίηση άλλων πηγών ενέργειας. Τα προτεινόμενα μέτρα συνάδουν πλήρως με την Ευρωπαϊκή Πράσινη Συμφωνία της ΕΕ και το πακέτο Fit for 55 της ΕΕ, ανοίγοντας το δρόμο για περαιτέρω μειώσεις των εκπομπών τα επόμενα χρόνια.

Η ενεργειακή εξάρτηση της Ευρώπης από τη Ρωσία

Το 2021, η Ευρωπαϊκή Ένωση εισήγαγε 155 δισεκατομμύρια κυβικά μέτρα φυσικού αερίου από τη Ρωσία, ποσότητα που αποτελεί περίπου το 45% των εισαγωγών φυσικού αερίου της ΕΕ και σχεδόν το 40% της συνολικής κατανάλωσης αερίου. Όσο η Ευρώπη προχωράει σε μια οικονομία χαμηλών ρύπων τόσο θα μειώνει τη χρήση και τις εισαγωγές φυσικού αερίου. Η σημερινή όμως κρίση εγείρει υποχρεωτικά  το ερώτημα σχετικά με την εξάρτηση της Ευρώπης από το ρωσικό φυσικό αέριο και πώς θα μπορέσει να μειωθεί στο μέλλον.

«Κανείς δεν έχει πια αυταπάτες. Η χρήση του φυσικού αερίου από τη Ρωσία ως οικονομικό και πολιτικό όπλο δείχνει ότι η Ευρώπη πρέπει να δράσει γρήγορα για να είναι έτοιμη να αντιμετωπίσει σημαντική ανασφάλεια σχετικά με τις προμήθειες ρωσικού φυσικού αερίου τον επόμενο χειμώνα», δήλωσε ο εκτελεστικός διευθυντής του IEA Φατίχ Μπιρόλ.«Το Σχέδιο 10 σημείων του ΔΟΕ παρέχει πρακτικά βήματα για τη μείωση της εξάρτησης της Ευρώπης από τις εισαγωγές ρωσικού φυσικού αερίου κατά πάνω από το ένα τρίτο μέσα σε ένα χρόνο, ενώ υποστηρίζει τη στροφή προς την καθαρή ενέργεια με ασφαλή και προσιτό τρόπο. Η Ευρώπη πρέπει να μειώσει γρήγορα τον κυρίαρχο ρόλο της Ρωσίας στην αγορά ενέργειας και να ενισχύσει τις εναλλακτικές λύσεις όσο το δυνατόν γρηγορότερα».

Το σχέδιο 10 βημάτων θα μπορούσε να μειώσει τις εισαγωγές ρωσικού φυσικού αερίου κατά περισσότερα από 50 δισεκατομμύρια κυβικά μέτρα, ή πάνω από το ένα τρίτο, μέσα σε ένα χρόνο, εκτιμά η IEA. Λαμβάνει υπόψη την ανάγκη για επιπλέον αναπλήρωση των ευρωπαϊκών εγκαταστάσεων αποθήκευσης αερίου το 2022. Πολλές από τις δράσεις που προτείνονται στο σχέδιο – συμπεριλαμβανομένης της ενίσχυσης των μέτρων ενεργειακής απόδοσης, της επιτάχυνσης της ανάπτυξης ανανεώσιμων πηγών ενέργειας και της επέκτασης των πηγών χαμηλών εκπομπών ευελιξίας του συστήματος ηλεκτρικής ενέργειας – είναι βασικά στοιχεία του οδικού χάρτη του ΔΟΕ για το Καθαρό Μηδέν έως το 2050.

Τα 10 μέτρα

1.  Όχι σε νέες συμβάσεις προμήθειας φυσικού αερίου με τη Ρωσία. [Επίπτωση: Επιτρέπει μεγαλύτερη διαφοροποίηση της προσφοράς φέτος και μετά]
2. Αντικατάσταση των ρωσικών προμηθειών με φυσικό αέριο από εναλλακτικές πηγές [Επίπτωση: Αυξάνει την παροχή μη ρωσικού φυσικού αερίου κατά περίπου 30 δισεκατομμύρια κυβικά μέτρα εντός ενός έτους]
3. Εισαγωγή ελάχιστων υποχρεώσεων αποθήκευσης αερίου [Επίπτωση: Ενισχύει την ανθεκτικότητα του συστήματος αερίου μέχρι τον επόμενο χειμώνα]
4. Επιτάχυνση της ανάπτυξης νέων έργων αιολικής και ηλιακής ενέργειας [Επίπτωση: Μειώνει τη χρήση φυσικού αερίου κατά 6 δισεκατομμύρια κυβικά μέτρα εντός ενός έτους]
5. Μεγιστοποίηση της παραγωγής ενέργειας από βιοενέργεια και πυρηνικά [Επίπτωση: Μειώνει τη χρήση αερίου κατά 13 δισεκατομμύρια κυβικά μέτρα μέσα σε ένα χρόνο]
6. Θέσπιση βραχυπρόθεσμων φορολογικών μέτρων για τα απροσδόκητα κέρδη για την προστασία των ευάλωτων καταναλωτών ηλεκτρικής ενέργειας από υψηλές τιμές [Επίπτωση: Μειώνει τους λογαριασμούς ενέργειας ακόμη και όταν οι τιμές του φυσικού αερίου παραμένουν υψηλές]
7. Επιταχύνση της αντικατάστασης των λεβήτων αερίου με αντλίες θερμότητας [Επίπτωση: Μειώνει τη χρήση αερίου κατά 2 δισεκατομμύρια κυβικά μέτρα επιπλέον μέσα σε ένα χρόνο]
8. Επιτάχυνση των βελτιώσεων ενεργειακής απόδοσης στα κτίρια και τη βιομηχανία [Επίπτωση: Μειώνει τη χρήση αερίου κατά σχεδόν 2 δισεκατομμύρια κυβικά μέτρα μέσα σε ένα χρόνο]
9. Ενθάρρυνση της προσωρινής μείωσης του θερμοστάτη κατά 1 °C από τους καταναλωτές [Επίπτωση: Μειώνει τη χρήση αερίου κατά περίπου 10 δισεκατομμύρια κυβικά μέτρα εντός ενός έτους]
10. Εντατικοποίηση των προσπαθειών για τη διαφοροποίηση και την απαλλαγή από τον άνθρακα των πηγών ευελιξίας των συστημάτων ηλεκτρικής ενέργειας [Επίπτωση: Χαλαρώνει τους ισχυρούς δεσμούς μεταξύ του εφοδιασμού με φυσικό αέριο και της ασφάλειας ηλεκτρικής ενέργειας της Ευρώπης]