Με τη ρητορική του να  μοιάζει με εκείνη των σερίφηδων άλλης εποχής, προκαλώντας πολλαπλά ερωτηματικά στη διεθνή κοινότητα καθώς δεν συνάδει με εκείνη του Προέδρου της ισχυρότερης χώρας του πλανήτη. Την ίδια ώρα, η μη επίτευξη συμφωνίας αφήνει ανοικτό το ενδεχόμενο κλιμάκωσης των συγκρούσεων στη Μ. Ανατολή, ιδιαίτερα αν δεν αναθεωρηθεί το τελεσίγραφο για συμμόρφωση των Ιρανών με τους Αμερικανικούς όρους!

Του Δημήτρη Τζάνα*

Με αυτά τα δεδομένα, η τιμή του πετρελαίου (αργό και brent)  ξεπερνά πάλι τα 110 δολάρια το βαρέλι και τα σενάρια αύξησης του πληθωρισμού είναι τα μόνα που εκτυλίσσονται. Με την παγκόσμια οικονομία να απειλείται με τα χειρότερα, καθώς ακόμη και αν συντελείτο μια συμφωνία στο άμεσο μέλλον, η επάνοδος στην κανονικότητα θα απαιτούσε πολύμηνο διάστημα, λόγω κυρίως των σημαντικών καταστροφών που έχουν επέλθει σε ενεργειακές εγκαταστάσεις στην περιοχή του Κόλπου.

Την ίδια ώρα,  η εκτροπή των προϋπολογισμών όλων των δυτικών οικονομιών που καλούνται να αυξήσουν τις δημόσιες δαπάνες για την άμυνα και για την ανακούφιση των ευάλωτων στρωμάτων, συνιστά την επόμενη ωρολογιακή βόμβα.

Οι περαιτέρω επιτοκιακές αυξήσεις για την αναχρηματοδότηση ομολόγων είναι αναπόφευκτες προκειμένου να αντληθούν τα απαραίτητα κεφάλαια, με τις ΗΠΑ να καλούνται να αναχρηματοδοτήσουν πάνω από $10 τρις. τα αμέσως επόμενα έτη, ενώ ο Πρόεδρος Τραμπ ζητά ήδη επέκταση των αμυντικών δαπανών κατά $1,5 τρισ. για το 2027 από το Κογκρέσο.

Με αυτά τα δεδομένα, διατηρείται με αξιοθαύμαστο τρόπο η ψυχραιμία των δεικτών στις αγορές, με τους διαχειριστές να προκρίνουν τη διατήρηση αυξημένων διαθεσίμων ως μοναδικό τρόπο για επενδυτική προστασία.

Και με τις Κεντρικές  Τράπεζες, τη Federal και την EKT να αποφασίζουν για τα παρεμβατικά τους επιτόκια, προκρίνοντας την αύξησή τους αν θεωρήσουν ότι πρέπει να συμβάλουν στην τιθάσευση του πληθωρισμού ή κάτι εναλλακτικό για την  αποτροπή ύφεσης στην οικονομία.

Στο ελληνικό χρηματιστήριο το σκηνικό έχει τη διαφοροποίησή του. Οι επιπτώσεις από την κρίση στη Μέση Ανατολή έχουν αναπόφευκτα συνέπειες και στον ελληνικό πληθωρισμό καθώς οι τιμές στα καύσιμα και τα τρόφιμα ήδη αναρριχώνται, με τις κυβερνητικές παρεμβάσεις (ενεργειακό πακέτο, μέτρα για τα ευάλωτα στρώματα του πληθυσμού) να είναι προδήλως σε ανεπαρκή κατεύθυνση, καθώς η προσήλωση στους δημοσιονομικούς στόχους δεν επιτρέπει τη μείωση του ΕΦΚ των καυσίμων.

Με την ΤτΕ να εκτιμά ότι το +1,9% στο φετινό ΑΕΠ είναι εφικτό, ζητώντας την αποτροπή διενέργειας πρόωρων εκλογών και τη επαγρύπνηση του οικονομικού επιτελείου για την επίτευξη του φετινού στόχου στο πρωτογενές πλεόνασμα, προσπερνώντας την τοξικότητα του πολιτικού περιβάλλοντος λόγω των εξελίξεων περί τον ΟΠΕΚΕΠΕ.

Την ίδια ώρα, η εκτίμηση της E & Y για φετινή ανάπτυξη κατά 2,1% υποβοηθεί την διατήρηση θετικού momentum για τον τραπεζικό κλάδο που καλείται να κερδίσει και φέτος το στοίχημα της συνέχισης της βελτίωσης της οργανικής κερδοφορίας του με την διατήρηση της πιστωτικής επέκτασης. Παράλληλα, τα στοιχεία του Μαρτίου για την επιβατική κίνηση στο ΔΑΑ (στο +3,8%) διαμορφώνουν συγκρατημένη αισιοδοξία για τις προοπτικές του φετινού τουρισμού στη χώρα.

Το ελληνικό χρηματιστήριο αλλάζει σταδιακά πίστα  καθώς θα ταξινομείται πλέον στις ανεπτυγμένες αγορές, από τον Αύγουστο 2026  το 2026 ως τον Μάιο του 2027 ανάλογα με τις αποφάσεις των διεθνών οίκων, εδραιώνοντας την πεποίθηση για ένα επικείμενο θετικό ισοζύγιο ροών στη συνέχεια,  πέραν όσων αφορούν τις κινήσεις των passive funds.

Σαν αποτέλεσμα, ο Γενικός Δείκτης επανακτά την ανοδική τάση κινούμενος πάνω από τις 2100 μονάδες έχοντας ολοκληρώσει επιτυχώς τη μάχη με τις 2058 μονάδες και προσβλέποντας σε νέους άθλους, με τις 2172 μονάδες να αποτελούν την εγγύτερη αντίσταση !

* Ο Δημήτρης Τζάνας είναι σύμβουλος Διοίκησης του Κύκλου ΑΧΕΠΕΥ

Του Δημήτρη Τζάνα*

Την ίδια ώρα, στην Ευρώπη οι αποτιμήσεις χαρακτηρίζονται ως ελκυστικές αν και οι επιδόσεις των δεικτών ποικίλουν: από το +19% του Dax στη Φραγκφούρτη καθώς οι εταιρείες που τον απαρτίζουν έχουν μεγάλο μέρος των εσόδων εκτός Γερμανίας, το +5,8% του Stoxx 600 αλλά και το -2,5% του δείκτη Cac 40 στο Παρίσι. Με την ΕΚΤ αλλά και τους αναλυτές να συνομολογούν ότι η ανάπτυξη του επόμενου έτους δεν θα ξεπεράσει τη μία ποσοστιαία μονάδα για την Ευρωπαϊκή Ένωση.

Οι διεθνείς οίκοι συμφωνούν ότι οι αβεβαιότητες της διεθνούς σκηνής είναι πολλές καθώς δεν υπάρχουν «εύκολες» απαντήσεις σε πολλά ερωτήματα, ιδιαίτερα ενόψει της ανάληψης της Προεδρίας των ΗΠΑ από έναν απρόβλεπτο πλανητάρχη, όπως είναι ο Ντόναλντ Τράμπ: θα δρομολογηθεί, ή όχι η λήξη του πολέμου της Ουκρανίας; Θα μακροημερεύσει η νέα κυβέρνηση του Προέδρου Μακρόν στη Γαλλία, ή όχι;

Οι γερμανικές Εκλογές της 23ης Φεβρουαρίου, θα επιτρέψουν τον σχηματισμό ισχυρής κυβέρνησης, ή ενδεχόμενη ισχυροποίηση του AFD που είναι υπέρ της εξόδου της Γερμανίας από την Ευρωπαϊκή Ένωση θα προκαλέσει πολιτικό σεισμό στην Ευρώπη; Τα νέα δεδομένα στη Μέση Ανατολή σε συνέχεια της ανατροπής Ασαντ στη Συρία, θα οδηγήσουν σε μείωση της έντασης στην περιοχή, ή το αντίθετο και πώς οι εξελίξεις θα επηρεάσουν τη διατήρηση των «ήρεμων νερών» στις ελληνοτουρκικές σχέσεις και των ελληνικών συμφερόντων στην Νοτιοανατολική Μεσόγειο;

Παρά τη διαμόρφωση προϋποθέσεων που μπορούν να οδηγήσουν σε αχαρτογράφητα ύδατα το σκηνικό για τις αγορές το 2025, δεν λείπουν οι αισιόδοξες φωνές που θεωρούν ότι το σενάριο της μικρότερης έντασης και του χαμηλότερου γεωπολιτικού κινδύνου έχει σημαντική πιθανότητα να επικρατήσει, ευεργετώντας την παγκόσμια οικονομία και τις εταιρείες με εξωστρεφή χαρακτηριστικά. Στον αντίποδα, τυχόν εφαρμογή πολιτικής υψηλών δασμών από τον Ντόναλντ Τραμπ θα βλάψει τις εμπορικές ροές και συνολικά την παγκοσμιοποίηση επαναφέροντας τον πληθωρισμό που έχει σε σημαντικό βαθμό τιθασευτεί επιτρέποντας στις Κεντρικές Τράπεζες να σχεδιάζουν και νέες μειώσεις επιτοκίων το 2025.

Εν μέσω αυτού του περιβάλλοντος, το ελληνικό χρηματιστήριο έχει τις προϋποθέσεις να καταγράψει και 5η συνεχόμενη ανοδική χρονιά: στηριζόμενο στο ελπιδοφόρο αφήγημα της συνέχισης της μεγέθυνσης του ΑΕΠ από κοινού με τη βελτίωση των κρίσιμων δεικτών που παρακολουθούν οι διεθνείς οίκοι, προσβλέποντας σε περαιτέρω αναβάθμιση από τους οίκους αξιολόγησης, με τη Moody’s να αποδίδει πιθανότατα την επενδυτική βαθμίδα στις 14/3/2025. Και με τα θεμελιώδη των εισηγμένων εταιρειών να υπόσχονται βελτιωμένες επιδόσεις για το 2025 και χρηματικές διανομές που θα ξεπεράσουν τα 5 δις. ευρώ διαμορφώνοντας μέση μερισματική απόδοση της τάξης του 5%.

Με δεδομένη ωστόσο την υψηλή συμμετοχή των ξένων στις συναλλαγές, η συνέχιση της ανοδικής πορείας στο Χ.Α. συνυφαίνεται με την πορεία των διεθνών αγορών, καθώς η αυτόνομη πορεία του δεν μπορεί να έχει μεγάλη διάρκεια, στο βαθμό μάλιστα που παραμένει χαμηλή η συμμετοχή εγχώριων επενδυτών.

Πάντως, στο βαθμό που ολοκληρωθεί η πολύμηνη συσσώρευση που περιέλαβε το μεγαλύτερο μέρος του 2024, η τεχνική ανάλυση επισημαίνει ότι η υπέρβαση των 1500 μονάδων θα υλοποιηθεί άμεσα και είναι πιθανή η ανοδική κίνηση να έχει ως στόχο την περιοχή των 1675-1700 μονάδων του Γ.Δ. !

Καλή χρονιά ! Με υγεία και πολλές χαρές !

* Ο Δημήτρης Τζάνας είναι Σύμβουλος Διοίκησης Κύκλος ΑΧΕΠΕΥ

Του Δημήτρη Τζάνα*

Πιο συγκεκριμένα, μπορούν να επισημανθούν αρκετοί λόγοι για τους οποίους συντελέστηκε η απότομη επιδείνωση της επενδυτικής ψυχολογίας την περασμένη Δευτέρα:
Το σκηνικό στη Μ. Ανατολή που μπορεί να καταγράψει δραματική επιδείνωση αν κλιμακωθεί η ένταση μεταξύ του Ιράν και του Ισραήλ, ενδεχόμενο που δεν είναι το πιο πιθανό. Τα στοιχεία της αγοράς εργασίας των ΗΠΑ με την ανεργία να αυξάνεται και αρκετούς παρατηρητές να προεξοφλούν οικονομική επιβράδυνση στο 3ο τρίμηνο, με το νομπελίστα Πωλ Κρούγκαμαν να ζητεί άμεση δράση από τη Federal!

Η αύξηση των επιτοκίων και του γιεν και η ανατίμησή του διέκοψαν τον  εύκολο δανεισμό πολλών επενδυτών με στόχο βραχυχρόνιες κινήσεις στις αγορές, προκαλώντας αναταράξεις στο δείκτη Nikkei όπου σε μεγάλο βαθμό κατευθύνονταν οι τοποθετήσεις. Τα κατώτερα των αναμενομένων αποτελέσματα των τεχνολογικών κολοσσών (Amazon, Intel, Nvidia, Tesla, Apple κ.α.) οδήγησαν  σε κύμα ρευστοποιήσεων των μετοχών που είχαν ακραία υψηλές αποτιμήσεις, με τον Buffett να ρευστοποιεί μετοχές Apple ύψους $76,5 δις. Τα margin calls τέλος, έπαιξαν το ρόλο τους καθώς υπό συνθήκες ακραίων μεταβολών διενεργούνται αναγκαστικές  πωλήσεις από τους επενδυτικούς οίκους.

Την ίδια ώρα ωστόσο, δεν παρατηρήθηκαν ανατιμήσεις των εμπορευμάτων (πετρέλαιο, χρυσός κ.α.) παρά τη μεγάλη μεταβολή του δείκτη Vix που τη Δευτέρα έφτασε τις 62 μονάδες από τις 23 της Παρασκευής, που ερμηνεύεται ως ένδειξη ότι οι  γεωπολιτικές απειλές δεν θα κλιμακωθούν, ενώ  δεν σημειώνεται αυξημένη αναζήτηση των κεφαλαίων για επενδυτικά καταφύγια  στα πολύτιμα μέταλλα.

Το ελληνικό χρηματιστήριο αναπόφευκτα συγχρονίστηκε με τις διεθνείς αγορές καθώς 70% των συναλλαγών διενεργούνται από επενδυτές εξωτερικού. Με δεδομένη δε τη ρηχότητα, η απώλεια 90 μονάδων σε μια συνεδρίαση (από τις 1430 στις 1340 ) για τον  Γενικό Δείκτη, είναι υπερβολική αλλά εξηγήσιμη. Σαν αποτέλεσμα, η ύψους 2,3 δις. ευρώ κερδοφορία των  τραπεζών που ανακοινώθηκε τις προηγούμενες ημέρες για το 1ο εξάμηνο, αυξημένη κατά 23,6% σε ετήσια βάση (από +6,6% για την Alpha Bank μέχρι +88% για την Πειραιώς) και οι εξαιρετικές επιδόσεις των επιμέρους δεικτών αποδοτικότητας, αγνοήθηκαν. Μάλιστα, οι μαζικές ρευστοποιήσεις οδήγησαν τις τιμές στη διαμόρφωση δεικτών της τάξης του 5-6 για τα P/E και 0,5-0,6 για τη σχέση P/BV!

Παράλληλα, αξιοσημείωτη ήταν και η ανακοίνωση του S & P ότι  θέτει το ελληνικό χρηματιστήριο σε watch list ενόψει της προσεχούς αναβάθμισής του σε ανεπτυγμένη αγορά.

Με τα παραπάνω δεδομένα, συνεχίζουν τα παραμένουν  τα ελπιδοφόρα δεδομένα για το ελληνικό χρηματιστήριο και τις ευοίωνες προοπτικές του. Λαμβάνοντας ωστόσο υπόψη τον υψηλό βαθμό εξάρτησης από τα διεθνή κεφάλαια, θα απαιτηθεί εύλογος χρόνος για να  υπερπηδηθούν τα τεχνικά εμπόδια και  να ανακτηθούν οι 1400 μονάδες, χωρίς να αποκλείεται και το σενάριο νέας υποχώρησης στο βαθμό που επανέλθουν οι μαύροι κύκνοι,  καθώς η  υψηλή αβεβαιότητα συνεχίζει να κυριαρχεί…

* Δημήτρης Τζάνας, Σύμβουλος Διοίκησης Κύκλος ΑΧΕΠΕΥ