«Το διακύβευμα είναι πολύ μεγάλο», εκτιμά η Μίντι Ρομέρο διευθύντρια του Center for Inclusive Democracy στο πανεπιστήμιο της νότιας Καλιφόρνιας. Αυτές οι ενδιάμεσες εκλογές είναι «μια κρίσιμη στιγμή» και για τα δύο κόμματα, προσθέτει.

Για τους Δημοκρατικούς το θέμα δεν είναι απλώς να ανακτήσουν τον έλεγχο του Κογκρέσου: καταγγέλλουν ότι «ο Ντόναλντ Τραμπ και οι Ρεπουμπλικάνοι αξιωματούχοι αποτελούν υπαρξιακή απειλή για την Αμερική», εξηγεί η πολιτική επιστήμονας στο AFP.

Στην πλευρά των Ρεπουμπλικάνων, ο 79χρονος πρόεδρος θα επιδιώξει να διατηρήσει την πλειοψηφία στο Κογκρέσο προκειμένου να μπορεί να περάσει τη νομοθετική του ατζέντα για το υπόλοιπο της θητείας του.

Σε αντίθετη περίπτωση, όπως επαναλαμβάνει ο ίδιος συνεχώς, οι Δημοκρατικοί θα ξεκινήσουν διαδικασία για την παραπομπή του σχεδόν αμέσως. Ένα Δημοκρατικό Κογκρέσο ενδέχεται επίσης να εμποδίσει την έγκριση του διορισμού αξιωματούχων, να ξεκινήσει έρευνες και να εμποδίσει σοβαρά την εφαρμογή των πολιτικών του.

Οι ενδιάμεσες εκλογές του Νοεμβρίου αφορούν το σύνολο των 435 εδρών της Βουλής των Αντιπροσώπων και 33 από τις 100 έδρες της Γερουσίας.

Αυτή τη στιγμή οι Ρεπουμπλικάνοι διαθέτουν μικρή πλειοψηφία και στα δύο σώματα και οι Δημοκρατικοί ελπίζουν να ανακτήσουν τον έλεγχο της Βουλής, αν όχι και της Γερουσίας.

Αντιδημοφιλής πρόεδρος

Οι ενδιάμεσες εκλογές συνήθως δεν είναι ευνοϊκές για το κόμμα που κέρδισε τον Λευκό Οίκο πριν δύο χρόνια. Και έξι μήνες πριν την εκλογική αναμέτρηση οι προοπτικές για τους Ρεπουμπλικάνους μοιάζουν να είναι δυσμενείς, με ολοένα και περισσότερες δημοσκοπήσεις να δείχνουν ποσοστό ρεκόρ δυσαρέσκειας έναντι του Τραμπ.

«Ο πρόεδρος είναι αρκετά αντιδημοφιλής και αυτό συνήθως αποτελεί μια αρκετά ισχυρή ένδειξη για το πώς θα τα πάει το προεδρικό κόμμα στις ενδιάμεσες εκλογές», σημειώνει η Τζούλια Αζάρι, καθηγήτρια πολιτικών επιστημών στο πανεπιστήμιο Marquette.

Πολλοί Αμερικανοί εκτιμούν ότι ο Ρεπουμπλικάνος δισεκατομμυριούχος δεν κατάφερε να βελτιώσει την οικονομική τους κατάσταση, παρόλο που εξελέγη εν μέρει με βάση αυτή την υπόσχεση. Παράλληλα ο πόλεμος που ξεκίνησε εναντίον του Ιράν αποδείχθηκε ευρέως αντιδημοφιλής, όπως και η αύξηση των τιμών της βενζίνης που προκάλεσε.

Μετά την επιστροφή του στον Λευκό Οίκο οι Δημοκρατικοί κατηγορούν τακτικά τον Τραμπ για αυταρχικές τάσεις, ενώ μεγάλο μέρος της κοινής γνώμης επικρίνει και τη σκληρή αντιμεταναστευτική του πολιτική, επισημαίνει η Αζάρι.

Από την άλλη πλευρά, οι δημοσκοπήσεις δεν δείχνουν ακριβώς μεγάλο ενθουσιασμό για την αντιπολίτευση.

«Οι Αμερικανοί είναι δυσαρεστημένοι με τη συνολική κατεύθυνση (της χώρας) όπως και με τα δύο κόμματα», σημειώνει η Αζάρι.

«Ωστόσο, κάποιος πρέπει να κερδίσει» τον Νοέμβριο, και «θα μπορούσαμε να δούμε ανθρώπους δυσαρεστημένους με τους Δημοκρατικούς, αλλά που εξακολουθούν να ψηφίζουν προς αυτή την κατεύθυνση», προσθέτει η πολιτική επιστήμονας.

«Εκλογικό χάος»

Μεταξύ των βασικών ζητημάτων της προεκλογικής εκστρατείας είναι οι προσπάθειες τόσο των Ρεπουμπλικανών, υπό την ώθηση του Τραμπ, όσο και των Δημοκρατικών, σε απάντηση, να αναδιαμορφώσουν τις εκλογικές περιφέρειες προκειμένου να ευνοηθούν.

Το 2025 ο Αμερικανός πρόεδρος ζήτησε από πολλές πολιτείες επικεφαλής των οποίων είναι Ρεπουμπλικάνοι να τροποποιήσουν τις εκλογικές περιφέρειες προκειμένου να αποδυναμώσουν την ψήφο των Δημοκρατικών με την ελπίδα να κερδίσουν επιπλέον έδρες στο Κογκρέσο.

Η πρακτική αυτή, που δεν είναι νέα, πέτυχε κυρίως στο Τέξας και τη Βόρεια Καρολίνα.

Οι Δημοκρατικοί απάντησαν αλλάζοντας τις εκλογικές περιφέρειες σε πολιτείες όπως η Καλιφόρνια και η Βιρτζίνια.

Εξάλλου η απόφαση που έλαβε αυτή την εβδομάδα το Ανώτατο Δικαστήριο των ΗΠΑ να περιοριστεί η ανακατανομή των περιφερειών που ευνοεί τις μειονότητες αναδιαμορφώνει ακόμη περισσότερο το πολιτικό τοπίο.

Αρκετοί Ρεπουμπλικάνοι κυβερνήτες σε νότιες πολιτείες, όπως στη Λουιζιάνα και την Αλαμπάμα, έχουν ήδη ανακοινώσει την πρόθεσή τους να αναδιαμορφώσουν τις περιφέρειές τους για να μειώσουν τις έδρες των Δημοκρατικών.

Οι επιπτώσεις όλων αυτών των αλλαγών μένει να φανεί, αλλά αποτελεί μέρος του ανησυχητικού «εκλογικού χάους», σύμφωνα με την Αζάρι.

Για την Μίντι Ρομέρο, η αβεβαιότητα που επικρατεί έξι μήνες πριν από τις εκλογές μπορεί να συγκριθεί με «μια κινούμενη σκακιέρα, στο πίσω μέρος ενός φορτηγού, σε έναν ανώμαλο επαρχιακό δρόμο».

Η συχνότητα των συνόδων του ΝΑΤΟ έχει ποικίλλει στα 77 χρόνια ιστορίας της Συμμαχίας, ωστόσο οι ηγέτες της συναντώνται κάθε καλοκαίρι από το 2021 και πρόκειται να συγκεντρωθούν φέτος στην τουρκική πρωτεύουσα, Άγκυρα, στις 7 και 8 Ιουλίου. Ωστόσο, ορισμένα μέλη πιέζουν για επιβράδυνση του ρυθμού, δήλωσαν στο Reuters ένας ανώτερος Ευρωπαίος αξιωματούχος και πέντε διπλωμάτες από χώρες – μέλη του ΝΑΤΟ.

Διπλωμάτης ανέφερε ότι η σύνοδος του 2027, που θα φιλοξενηθεί στην Αλβανία, πιθανότατα θα πραγματοποιηθεί το φθινόπωρο, ενώ το ΝΑΤΟ εξετάζει το ενδεχόμενο να μην πραγματοποιήσει καθόλου σύνοδο το 2028, έτος των προεδρικών εκλογών στις ΗΠΑ και τελευταίο πλήρες ημερολογιακό έτος του Τραμπ στην εξουσία.

Άλλη πηγή ανέφερε ότι ορισμένες χώρες προωθούν την ιδέα διεξαγωγής συνόδων κάθε δύο χρόνια, προσθέτοντας ότι δεν έχει ληφθεί ακόμη καμία απόφαση και ότι τον τελικό λόγο θα έχει ο γενικός γραμματέας, Μαρκ Ρούτε.

Οι πηγές μίλησαν υπό τον όρο της ανωνυμίας, καθώς πρόκειται για εσωτερικές διαβουλεύσεις του ΝΑΤΟ.

Απαντώντας σε σχετικό ερώτημα του Reuters, αξιωματούχος του ΝΑΤΟ δήλωσε: «Το ΝΑΤΟ θα συνεχίσει να πραγματοποιεί τακτικές συναντήσεις αρχηγών κρατών και κυβερνήσεων, ενώ μεταξύ των συνόδων οι σύμμαχοι θα συνεχίσουν να διαβουλεύονται, να σχεδιάζουν και να λαμβάνουν αποφάσεις για την κοινή μας ασφάλεια.»

Δύο από τις πηγές ανέφεραν τον Τραμπ ως παράγοντα, αλλά αρκετές τόνισαν ότι υπάρχουν και ευρύτερες αιτίες.

Ορισμένοι διπλωμάτες και αναλυτές υποστηρίζουν εδώ και καιρό ότι οι ετήσιες σύνοδοι δημιουργούν πίεση για εντυπωσιακά αποτελέσματα, αποσπώντας την προσοχή από τον μακροπρόθεσμο σχεδιασμό. «Καλύτερα λιγότερες σύνοδοι παρά κακές σύνοδοι», δήλωσε ένας διπλωμάτης. «Έχουμε ούτως ή άλλως πολλή δουλειά να κάνουμε και ξέρουμε τι πρέπει να γίνει.»

Άλλος ανέφερε ότι η ποιότητα των συζητήσεων και των αποφάσεων είναι το πραγματικό μέτρο της ισχύος της συμμαχίας.

Η Φίλις Μπέρι, ανώτερη συνεργάτις του Atlantic Council, έγραψε: «Η μείωση των υψηλού προφίλ συνόδων θα επέτρεπε στο ΝΑΤΟ να συνεχίσει το έργο του και να μειώσει τη δραματικότητα που έχει χαρακτηρίσει πολλές πρόσφατες διατλαντικές συναντήσεις.»

Σε άρθρο που δημοσιεύθηκε την περασμένη εβδομάδα σε think tank, σημείωσε ότι το ΝΑΤΟ πραγματοποίησε μόλις 8 συνόδους κατά τη διάρκεια του Ψυχρού Πολέμου. Περιέγραψε τις τρεις πρώτες συνόδους του Τραμπ στην πρώτη του θητεία ως «συγκρουσιακές εκδηλώσεις, κυριαρχούμενες από τα παράπονά του για τις χαμηλές αμυντικές δαπάνες των συμμάχων».

Η περσινή σύνοδος στη Χάγη επηρεάστηκε επίσης σε μεγάλο βαθμό από την απαίτηση του Τραμπ να αυξήσουν τα κράτη-μέλη του ΝΑΤΟ σημαντικά τις αμυντικές δαπάνες στο 5% του ΑΕΠ — στόχο που αποδέχθηκαν συμφωνώντας να δαπανούν 3,5% για βασική άμυνα και 1,5% για ευρύτερες επενδύσεις σχετικές με την ασφάλεια. Το γεγονός και μόνο ότι ολοκληρώθηκε χωρίς μεγάλες εντάσεις θεωρήθηκε επιτυχία.

Αφού οι σύμμαχοι του ΝΑΤΟ αρνήθηκαν να του παράσχουν την υποστήριξη που ζητούσε στον πόλεμο με το Ιράν -τον οποίο είχε ξεκινήσει χωρίς να τους συμβουλευτεί ή να τους ενημερώσει- ο Τραμπ αμφισβήτησε ανοιχτά κατά πόσο οι ΗΠΑ θα πρέπει να τηρήσουν το σύμφωνο αμοιβαίας άμυνας του ΝΑΤΟ και δήλωσε ότι εξετάζει το ενδεχόμενο αποχώρησης από τη συμμαχία.

Μήνες νωρίτερα, είχε επίσης εκφράσει αξιώσεις για τη Γροιλανδία, αυτόνομη περιοχή που ανήκει στο επίσης μέλος του ΝΑΤΟ, τη Δανία.

Στον δεύτερο γύρο συνομιλιών μεταξύ των ΗΠΑ και του Ιράν αναφέρθηκαν και πηγές του Πακιστάν, οι οποίες έκαναν λόγο για θετικές προσπάθειες διαμεσολάβησης με την Τεχεράνη, ανανεώνοντας την πιθανότητα περαιτέρω ειρηνευτικών συνομιλιών εντός των επόμενων «36 έως 72 ωρών».

Ερωτηθείς από την εφημερίδα The Post σχετικά με αυτή την πιθανή σημαντική εξέλιξη, ο Trump απάντησε μέσω γραπτού μηνύματος: «Είναι πιθανό! Πρόεδρος DJT.».

Υπενθυμίζεται ότι χθες ο Αμερικανός πρόεδρος ανακοίνωσε ότι θα παρατείνει την τρέχουσα εκεχειρία με το Ιράν έως ότου καταθέσει «μια ενοποιημένη πρόταση».

«Έχω… δώσει εντολή στο Στρατό μας να συνεχίσει τον αποκλεισμό και, από κάθε άλλη άποψη, να παραμείνει έτοιμος και ικανός, και ως εκ τούτου θα παρατείνω την εκεχειρία μέχρι τη στιγμή που θα υποβληθεί η πρότασή τους και θα ολοκληρωθούν οι συζητήσεις, με τον έναν ή τον άλλο τρόπο», είχε αναφέρει σε ανάρτησή του στο Truth Social.

Στις ώρες που ακολούθησαν, το Ισλαμαμπάντ συνέχισε να αξιοποιεί τα διπλωματικά του κανάλια με το Ιράν, και η χρονική περίοδος βασίστηκε σε μια αξιολόγηση αυτής της εργασίας, ανέφερε πακιστανική πηγή.

«Η εκεχειρία διατηρείται παρά την εντεινόμενη ρητορική, υποδηλώνοντας θετικές προθέσεις και από τις δύο πλευρές», ανέφερε η πηγή. «Δεν υπάρχει στρατιωτική κλιμάκωση από καμία πλευρά», πρόσθεσε, σημειώνοντας πως «το Πακιστάν παραμένει ο βασικός μεσολαβητής».

Του Αθανάσιου Χ. Παπανδρόπουλου 

Επίσης το καθεστώς αυτό προσωρινά δεν θα έχει όσο εμπλουτισμένο ουράνιο θέλει, θα διαθέτει όμως κινεζική πυρηνική στήριξη. Όσο για τον ιρανικό λαό θα έχει υποστεί μια συντριπτική ήττα και το μένος του κατά της Δύσης θα αυξηθεί.

Από την άλλη πλευρά, ο εκ των «νικητών» του πολέμου, μεγάλος «dealer» της Ουάσιγκτον, θα έχει πλήξει σοβαρά την Ατλαντική Συμμαχία, θα έχει υπερχρεώσει την Αμερική και οι δήθεν προστασίες του στα αραβικά Εμιράτα και αλλού θα αποτελούν ανέκδοτο. Παγκοσμίως η Αμερική θα θεωρείται μια ανεύθυνη χώρα, ο λαός της οποίας ψηφίζει και ηγέτες της πλάκας. Αν δε στην πορεία πάρει τα πάνω του και το μουσουλμανικό στοιχείο στις ΗΠΑ και την Ευρώπη ,η κατάσταση θα αποκτήσει μια κρίσιμη διάσταση για τις κοινωνικές και πολιτικές ισορροπίες στον δυτικό κόσμο.

Μήπως όμως τελικά αυτός ήταν από την πρώτη θητεία του στην προεδρία των ΗΠΑ, ο κύριος στόχος του Ντόναλντ Τραμπ; Στο πλαίσιο της αντιπαράθεσης του με την Κίνα, η οποία για την ώρα δεν λέει κουβέντα, μήπως ο Τραμπ θέλει να κάνει δώρο στον Πούτιν μια διαλυμένη Ατλαντική Συμμαχία για να απομακρύνει τη Ρωσία από τη Συμμαχία των BRIC’s;

Το σενάριο αυτό δεν είναι αποκλειστικής εμπνεύσεως του Τραμπ. Έχει έλθει στο προσκήνιο στο τέλος της δεκαετίας του 1990, όταν επί προεδρίας Μπιλ Κλίντον, κάποιοι σύμβουλοί του, βλέποντας την πιθανή διεύρυνση της Ευρωπαϊκής Ένωσης προς την πρώην κομμουνιστική Ανατολική και Κεντρική Ευρώπη, δεν απέκλεισαν μια ισχυροποίηση της Γερμανίας και πλησίασμα της τελευταίας με τη Ρωσία, εις βάρος της Αμερικής. Εκείνα τα χρόνια, τις ίδιες περίπου σκέψεις, αλλά από διαφορετική  οπτική γωνία έκανε και το τότε ανερχόμενο αστέρι της Ρωσίας, ο Βλαδίμηρος Πούτιν, ο οποίος όμως φοβόταν ότι η Γερμανία θα ήταν στην ουσία αμερικάνικος Δούρειος Ίππος για τη νέα «ρωσική αυτοκρατορία» που «οραματιζόταν».

Στη βάση αυτή της συλλογιστικής, ο Πούτιν ανέθεσε στις ρωσικές μυστικές υπηρεσίες να προσεταιριστούν στις ΗΠΑ επιχειρηματίες και πολιτικούς, πρόθυμους να ακολουθήσουν αντιευρωπαϊκές κατευθύνσεις, ενισχύοντας κυρίως εθνικιστικά κινήματα στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Ο Ντόναλντ Τραμπ, για τον οποίον η σοβιετική KGB είχε έναν πλήρη φάκελο από το 1987 όταν για πρώτη φορά είχε προσκληθεί στη Μόσχα του Γκορμπατσώφ, αποτελούσε ιδανική περίπτωση. Δικαιολογείται έτσι το μεγάλο δώρο που ο Τραμπ προσφέρει στον Πούτιν ξεκινώντας τον πόλεμο του στο Ιράν και όχι μόνον

Ο πόλεμος αυτός, ο οποίος για την ώρα μόνο ζημιές προκαλείς την παγκόσμια οικονομία και ειδικά στην Ευρώπη και αρκετές φτωχές χώρες, αποτελεί άλλοθι  για να παρατήσει η Αμερική την Ουκρανία στο έλεος της Ρωσίας, εκβιάζοντας παράλληλα και μια αποδυναμωμένη Ευρώπη.

Με αφετηρία εξάλλου τον πόλεμο αυτό, ο Τραμπ δρομολογεί την κατάργηση του ΝΑΤΟ και την πιθανή διάλυση της Ατλαντικής Συμμαχίας. Μη μου πείτε ότι τα δώρα δεν είναι κομμένα και ραμμένα στα μέτρα του Πούτιν. Με τον τελευταίο εξάλλου ο Αμερικανός πρόεδρος θέλει να μοιραστεί και την Αρκτική γι’ αυτό και απειλεί με προσάρτηση τη Γροιλανδία και με απίθανους δασμούς τη Δανία.

Πιστεύει ο Αμερικανός πρόεδρος ότι με όλα αυτά θα απομακρύνει τη Ρωσία από την Κίνα, αγνοώντας ότι η τελευταία ελέγχει ήδη το 60% των ρωσικών ενεργειακών πηγών, με συμβόλαια ενοικίασης 99 ετών.

Κατά συνέπεια, μια ρωσική απομάκρυνση από την Κίνα είναι προβληματική,  όχι όμως και  η αποστασιοποίηση της Ευρώπης, που συμφέρει και την Κίνα βέβαια, Αυτό σημαίνει ότι ο Αμερικανός πρόεδρος στην προσπάθειά του να αντιμετωπίσει την Κίνα, ξεκινά με αυτογκόλ, το οποίο θα μπορούσε να έχει υψηλό κόστος γι’ αυτόν και τις περί MAGA θεωρίες του.

Κατά τα λοιπά, με τον πόλεμό του κατά του Ιράν, ναι μεν η διεθνής οικονομία και η Ευρωπαϊκή Ένωση δέχονται ισχυρά πλήγματα, δεν συμβαίνει όμως το ίδιο και με τις φιλικές του κερδοσκοπικές εταιρίες, οι οποίες ήδη μετρούν κάποια εκατομμύρια  δολάρια κέρδη.

Όσο για τον Ισραηλινό πρωθυπουργό Μπενιαμίν Νετανιάχου, δεν θα ήθελε να τελειώσει κανένας πόλεμος, γιατί τότε θα ξεκινήσουν γι’ αυτόν αρκετά δυσάρεστες περιπέτειες με τη δικαιοσύνη της χώρας του.

Αν και ο πρώτος κύκλος διαπραγματεύσεων υπήρξε άγονος, η εκεχειρία παραμένει με τις δύο πλευρές να είναι έτοιμες να επανέλθουν για διαπραγματεύσεις, ανανεώνοντας το στοίχημα για μια συμφωνία τερματισμού του πολέμου και για το πάγωμα των πυρηνικών δραστηριοτήτων του Ιράν. Την ίδια ώρα, οι ΗΠΑ προχωρούν σε ναυτικό αποκλεισμό των Στενών του Ορμούζ επιδιώκοντας να αναβαθμίσουν τη διαπραγματευτική τους θέση.

Του Δημήτρη Τζάνα

Οι δείκτες των αγορών αναπόφευκτα κινούνται με υψηλή μεταβλητότητα επιλέγοντας κατά κανόνα το αισιόδοξο σενάριο που προβλέπει μικρή διάρκεια της παρούσας κρίσης. Με το πετρέλαιο να αναρριχάται πάνω από τα $100/βαρέλι για να υποχωρεί στη συνέχεια υπό την προσδοκία επίτευξης συμφωνίας. Με τις ΗΠΑ και τη Ρωσία να ωφελούνται από την ενεργειακή κρίση, την Κίνα να αντέχει και την Ευρώπη να πλήττεται περισσότερο.

Την ίδια ώρα, οι ειδικοί των ενεργειακών θεμάτων προειδοποιούν ότι τα προβλήματα της εφοδιαστικής αλυσίδας θα απαιτήσουν ολιγόμηνη τουλάχιστον περίοδο για την αποκατάστασή τους, με συνέπεια να είναι αναπόφευκτο το κύμα ανατιμήσεων στα είδη διατροφής, τα βιομηχανικά αλλά και τις υπηρεσίες: γενικευμένος πληθωρισμός δηλαδή!

Σαν αποτέλεσμα, οι Κεντρικές Τράπεζες καλούνται στο τέλος του μήνα να λάβουν δύσκολες αποφάσεις: είτε θα θεωρήσουν ότι πρέπει να  αυξήσουν τα επιτόκια πιστές στην βασική τους αποστολή για τιθάσευση του πληθωρισμού ακόμη και όταν η θεραπεία συνεπάγεται περιορισμό της ζήτησης, δηλαδή επιβράδυνσης της οικονομίας χωρίς  καμία συμβολή στην αύξηση της προσφοράς ενεργειακών προϊόντων.

Είτε θα μειώσουν τα επιτόκια, ιδιαίτερα εκείνα της Federal για να περιορισθούν οι δανειακές υποχρεώσεις τόσο του ιδιωτικού όσο και του δημόσιου τομέα ενόψει των αυξημένων δημοσιονομικών αναγκών.

Στην Ελλάδα, το σκηνικό έχει τις ιδιαιτερότητές του. Η ελληνική οικονομία παρουσιάζει υψηλό βαθμό ανθεκτικότητας, με συνέπεια, πέραν των διεθνών οίκων,  να αποδίδονται τα εύσημα ακόμη και από την Κρισταλίνα Γκεοργκίεβα, Γενική Διευθύντρια του Διεθνή Νομισματικού Ταμείου ενόψει της εαρινής Συνόδου του ΔΝΤ και της Παγκόσμιας Τράπεζας.

Έτσι, με την προσδοκία επίτευξης Συμφωνίας στο Ισλαμαμπάντ, στη συνεδρίαση της Μεγάλης Τετάρτης καταγράφηκαν συναλλαγές πάνω από 500 εκατομμύρια ευρώ με τον Γενικό Δείκτη να εκτοξεύεται στο +6,58%, με τη συμμετοχή των ξένων να πιθανολογείται περί το 70% και μεγάλο μέρος να αφορά συναλλαγές short-covering.

Επιπλέον, εδραιώνεται η πεποίθηση ότι ο τραπεζικός κλάδος θα πετύχει τους στόχους των μεγεθών του (κερδοφορία-μερίσματα) και το 2026 με τους οίκους UBS και HSBC να αναβαθμίζουν τις τιμές στόχους για τις συστημικές τράπεζες. Παραμένει ωστόσο, η ασύμμετρη συμπεριφορά τη μετοχής της Metlen που συνεχίζει να αποτελεί αντικείμενο επίμονης υποτιμητικής κερδοσκοπίας στο LSE σε συνέχεια της δημοσιοποίησης των  αποτελεσμάτων για το 2025 αλλά και των ευοίωνων προοπτικών σε όλους τους τομείς του ομίλου (ενεργειακά, αμυντικοί εξοπλισμοί, αλουμίνιο κοκ) ! Ακραία παραδοξότητα που ασφαλώς δεν συνάδει με τα θεμελιώδη και δεν δικαιολογεί την παράταση της τιμωρητικής στάσης λόγω της απόκλισης της περσινής κερδοφορίας από την πρωτύτερα αναγγελθείσα.

Σαν αποτέλεσμα, επανέρχεται το ανοδικό momentum με τον  ΓΔ να υπερπηδά τις αντιστάσεις πάνω από τις 2200 μονάδες και να προετοιμάζεται για νέους άθλους, με την αναμέτρηση με τις 2300 μονάδες να είναι ο επόμενος. Στο βαθμό που υπάρξει λευκός καπνός από το Ισλαμαμπάντ τις επόμενες ημέρες !

* Ο Δημήτρης Τζάνας είναι Σύμβουλος Διοίκησης του Κύκλου ΑΧΕΠΕΥ

Νωρίτερα, ο Trump ανέφερε σε ανάρτησή του ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες θα συνεργαστούν στενά με το Ιράν, το οποίο έχει υποστεί «αλλαγή καθεστώτος» και θα συζητήσουν την άρση των δασμών και των κυρώσεων με την Τεχεράνη.

Σε ανάρτησή του στο Truth Social σημείωσε ακόμη ότι «δεν θα υπάρξει εμπλουτισμός ουρανίου», καθώς και ότι οι Ηνωμένες Πολιτείς μαζί με το Ιράν θα σκάψουν και θα αφαιρέσουν όλη τη θαμμένη πυρηνική «σκόνη». Ανέφερε ακόμη, ότι υπάρχει ήδη συμφωνία σε πολλά από τα 15 σημεία της αμερικανικής πρότασης.

Στις τελευταίες συνεδριάσεις, τα συμβόλαια μελλοντικής εκπλήρωσης του αμερικανικού αργού West Texas Intermediate για τον Μάιο έκλεισαν στα 111,54 δολάρια ανά βαρέλι, καταγράφοντας άνοδο άνω του 11%. Το Brent διαμορφώθηκε στα 109,03 δολάρια με αύξηση που πλησίασε το 8%. Σύμφωνα με το Reuters, τα προθεσμιακά συμβόλαια κινήθηκαν στα υψηλότερα επίπεδα των τελευταίων τεσσάρων ετών, με το Brent να αγγίζει σχεδόν τα 110 δολάρια στις πρωινές συναλλαγές της Παρασκευής 3 Απριλίου.

Οι τιμές spot για το Brent παρουσίασαν ακόμη εντονότερη πίεση, φτάνοντας τα 141,36 δολάρια ανά βαρέλι, το υψηλότερο επίπεδο από το 2008. Η διαφορά των 32,33 δολαρίων από τα συμβόλαια Ιουνίου ανέδειξε τις δυσκολίες στην άμεση προσφορά, καθώς η κρίση στα Στενά του Ορμούζ έχει προκαλέσει σημαντική διαταραχή στη ροή φυσικών φορτίων.

Ανησυχίες για τη στενότητα προσφοράς

Η Αμρίτα Σεν από την Energy Aspects σημείωσε ότι η εικόνα που παρουσιάζουν τα futures δεν αποτυπώνει πλήρως τις συνθήκες στην πραγματική αγορά. Όπως δήλωσε «Η τιμή των futures δημιουργεί σχεδόν μια ψευδή αίσθηση ασφάλειας ότι η κατάσταση δεν είναι τόσο πιεστική». Πρόσθεσε ακόμη «Η εικόνα υπάρχει, αλλά οι χρηματοπιστωτικές αγορές σχεδόν αποκρύπτουν την πραγματική στενότητα που εμφανίζεται παντού αλλού».

Ο διευθύνων σύμβουλος της Chevron Μάικ Γουίρθ είχε επίσης προειδοποιήσει ότι η αγορά λειτουργεί με «περιορισμένες πληροφορίες» και «αντιλήψεις», επισημαίνοντας ότι οι τιμές των futures δεν αντανακλούν πλήρως τον αντίκτυπο της κρίσης.

Απειλές Τραμπ

Ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ απηύθυνε διάγγελμα στο οποίο απέδωσε την άνοδο των τιμών στο «ιρανικό καθεστώς που εξαπολύει παράλογες τρομοκρατικές επιθέσεις εναντίον εμπορικών δεξαμενόπλοιων και γειτονικών χωρών που δεν έχουν καμία σχέση με τη σύγκρουση». Ο Τραμπ τόνισε ότι οι ΗΠΑ θα «πλήξουν» το Ιράν «εξαιρετικά σκληρά» μέσα στις επόμενες δύο έως τρεις εβδομάδες, υποστηρίζοντας παράλληλα ότι οι συνομιλίες με την Τεχεράνη «συνεχίζονται». Ολοκλήρωσε την τοποθέτησή του λέγοντας «Θα ολοκληρώσουμε το έργο και θα το ολοκληρώσουμε πολύ γρήγορα».

Δασμοί έως 100% στα φάρμακα

Τα νέα μέτρα προβλέπουν σημαντικές επιβαρύνσεις σε εισαγόμενα φαρμακευτικά προϊόντα, με τους δασμούς να μπορούν να φτάσουν ακόμη και το 100%.

Στόχος της αμερικανικής κυβέρνησης είναι να ενισχύσει την παραγωγή φαρμάκων εντός των ΗΠΑ και να μειώσει την εξάρτηση από το εξωτερικό.

Ωστόσο, εξαιρέσεις προβλέπονται για χώρες που έχουν συνάψει ειδικές εμπορικές συμφωνίες με την Ουάσινγκτον, όπως η Ιαπωνία, η Νότια Κορέα, η Ευρωπαϊκή Ένωση και η Ελβετία, για τις οποίες οι δασμοί δεν θα ξεπερνούν το 15%.

Αξίζει να σημειωθεί ότι τα γενόσημα φάρμακα δεν περιλαμβάνονται στα νέα μέτρα.

Κίνητρα για επενδύσεις στις ΗΠΑ

Η κυβέρνηση Τραμπ δίνει παράλληλα κίνητρα σε φαρμακευτικές εταιρείες να επενδύσουν σε παραγωγικές μονάδες εντός των ΗΠΑ.

Όσες εταιρείες δεσμευτούν να δημιουργήσουν εργοστάσια στη χώρα θα επιβαρύνονται με μειωμένο δασμό 20% μέχρι το τέλος της θητείας του προέδρου.

Επιπλέον, πλήρης απαλλαγή από δασμούς προβλέπεται για εταιρείες που θα υιοθετήσουν πολιτική «πλέον ευνοημένου κράτους» στις τιμές και θα επενδύσουν στην αμερικανική αγορά. Ήδη 13 εταιρείες έχουν προχωρήσει σε τέτοιες δεσμεύσεις.

Αλλαγές στους δασμούς για μέταλλα

Παράλληλα, τροποποιείται το καθεστώς δασμών για προϊόντα που περιέχουν μέταλλα όπως χάλυβα, αλουμίνιο και χαλκό.

Οι δασμοί πλέον θα υπολογίζονται στο 25% της συνολικής αξίας των τελικών προϊόντων και όχι στο 50% της αξίας των μετάλλων που περιέχουν, όπως ίσχυε έως τώρα.

Η αλλαγή αυτή, σύμφωνα με τον Λευκό Οίκο, αποσκοπεί στην αντιμετώπιση πρακτικών τεχνητής υποτίμησης τιμών από εταιρείες του εξωτερικού.

Οι νέοι κανόνες για τα μέταλλα τίθενται σε ισχύ άμεσα από τη Δευτέρα, ενώ οι δασμοί στα φαρμακευτικά προϊόντα θα εφαρμοστούν σε διάστημα 120 έως 180 ημερών, ανάλογα με το μέγεθος των εταιρειών.

Πολιτικές αντιδράσεις και νομικό πλαίσιο

Τα μέτρα έρχονται έναν χρόνο μετά την ευρεία επιβολή δασμών από την κυβέρνηση Τραμπ, την οποία ο ίδιος είχε χαρακτηρίσει «ημέρα απελευθέρωσης».

Παράλληλα, πρόσφατη απόφαση του Ανώτατου Δικαστηρίου των ΗΠΑ έκρινε ότι μέρος των γενικών δασμών που είχαν επιβληθεί ήταν αντισυνταγματικό, προκαλώντας την έντονη αντίδραση του Αμερικανού προέδρου.

Ωστόσο, η απόφαση αυτή δεν επηρεάζει τους δασμούς που εφαρμόζονται σε συγκεκριμένους τομείς, όπως αυτοί που ανακοινώθηκαν τώρα, οι οποίοι παραμένουν σε ισχύ.

Στόχος η οικονομική αυτάρκεια

Η Ουάσινγκτον επιδιώκει, μέσω των νέων μέτρων, να διασφαλίσει ότι το μεγαλύτερο μέρος των φαρμάκων που διατίθενται στην αμερικανική αγορά θα παράγεται εντός της χώρας, ενισχύοντας την εγχώρια βιομηχανία και περιορίζοντας την εξάρτηση από εισαγωγές.

Ο Γάλλος πρόεδρος υπογράμμισε ότι η έλλειψη συνέπειας υπονομεύει την αξιοπιστία των διεθνών δεσμεύσεων, τονίζοντας πως «δεν μπορεί να λέγονται διαφορετικά πράγματα κάθε μέρα». Όπως ανέφερε, τέτοιες πρακτικές δημιουργούν αβεβαιότητα και αποδυναμώνουν την ουσία της Ατλαντικής Συμμαχίας.

Κατά τη διάρκεια της επίσκεψής του, ο Εμανουέλ Μακρόν σημείωσε ότι οι συνεχείς μεταβολές στη στάση των ΗΠΑ ενισχύουν την αίσθηση αστάθειας, προσθέτοντας πως η διεθνής σκηνή δεν προσφέρεται για επικοινωνιακά παιχνίδια, αλλά απαιτεί σοβαρότητα και υπευθυνότητα.

Αναφερόμενος στις εντάσεις στη Μέση Ανατολή, εξέφρασε την αντίθεσή του σε στρατιωτικά σενάρια για το Στενό του Χορμούζ, τα οποία χαρακτήρισε μη ρεαλιστικά και επικίνδυνα. Όπως εξήγησε, μια τέτοια επιχείρηση θα είχε μακροχρόνιες συνέπειες και θα εξέθετε τη ναυσιπλοΐα σε σοβαρούς κινδύνους.

Παράλληλα, υπογράμμισε ότι η επίλυση του ζητήματος του πυρηνικού προγράμματος της Τεχεράνη δεν μπορεί να επιτευχθεί μέσω στρατιωτικών ενεργειών, αλλά απαιτεί ουσιαστική διπλωματική προσέγγιση. Όπως τόνισε, μόνο μέσα από μακροχρόνιες και σε βάθος διαπραγματεύσεις μπορεί να διασφαλιστεί η σταθερότητα και η ειρήνη στην περιοχή.

Ο Εμανουέλ Μακρόν κατέληξε επισημαίνοντας την ανάγκη για σαφή και σταθερή στρατηγική από τη διεθνή κοινότητα, προκειμένου να αποφευχθεί περαιτέρω κλιμάκωση και να υπάρξει βιώσιμη λύση στις γεωπολιτικές κρίσεις.

«Εχουν σημειωθεί σημαντικά βήματα προόδου, αλλά, αν για οποιονδήποτε λόγο δεν επιτευχθεί σύντομα συμφωνία – πράγμα που πιθανότατα θα γίνει – και αν τα Στενά του Ορμούζ δεν είναι άμεσα ‘ανοιχτά για επιχειρήσεις’, θα ολοκληρώσουμε τη ‘μαγευτική’ μας παρουσία στο Ιράν καταστρέφοντας πλήρως όλα τα εργοστάσια ηλεκτροπαραγωγής, τις πετρελαϊκές εγκαταστάσεις και το νησί Χαργκ», έγραψε ο Trump σε ανάρτησή του στα κοινωνικά δίκτυα.

Ο Αμερικανός πρόεδρος ανέφερε, επίσης, ότι οι ΗΠΑ συμμετέχουν σε σοβαρές συζητήσεις με ένα νέο και πιο «λογικό» καθεστώς για να τερματίσουν τις στρατιωτικές επιχειρήσεις στο Ιράν.