Οι προκλήσεις που αντιμετωπίζει ο κλάδος αποδεικνύουν ότι οι αρχικές φιλοδοξίες ήταν μη ρεαλιστικές, αναφέρει το Reuters.

Βιομηχανίες που είναι δύσκολο να λειτουργήσουν με ηλεκτρική ενέργεια από ΑΠΕ, όπως η χαλυβουργία και οι μεταφορές μεγάλων αποστάσεων, διαπιστώνουν ότι η μετάβαση στο υδρογόνο δείχνει υπερβολικά δαπανηρή.

Το χάσμα ανάμεσα στην πραγματικότητα και τους στόχους που έχει θέσει η Ευρωπαϊκή Ένωση είναι ενδεικτικό της κατάστασης και στον υπόλοιπο κόσμο, δήλωσε ο Τζουν Σασαμούρα της εταιρείας ερευνών Westwood Global Energy.

Από τα έργα υδρογόνου που έχουν προταθεί στην ΕΕ, μόνο το ένα πέμπτο είναι πιθανό να ολοκληρωθεί έως το τέλος της δεκαετίας, ανέφερε ο αναλυτής. Αυτό αντιστοιχεί σε παραγωγική ικανότητα 12 gigawatt έναντι του ευρωπαϊκού στόχου για 40 GW.

«Με την παρούσα κατάσταση δεν βλέπω να επιτυγχάνεται ο στόχος της ΕΕ για το 2030» εκτίμησε ο Σασαμούρα.

Πέρυσι, εξάλλου, το Ευρωπαϊκό Ελεγκτικό Συνέδριο προειδοποίησε ότι η πολιτική της ΕΕ για το πράσινο υδρογόνο είναι μη ρεαλιστική και «πρέπει να προσγειωθεί στην πραγματικότητα».

Υπερβολικές προσδοκίες

Σχετικά μικρές ποσότητες υδρογόνου παράγονται σήμερα από χημική επεξεργασία του μεθανίου και του ορυκτού άνθρακα, μια ενεργοβόρο διαδικασία που απελευθερώνει σημαντικές ποσότητες διοξειδίου του άνθρακα.

Για τη μείωση των εκπομπών άνθρακα η Ευρώπη και άλλες χώρες προωθούν το λεγόμενο πράσινο υδρογόνο, το οποίο παράγεται από ηλεκτρόλυση του νερού με χρήση ηλεκτρικής ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές.

Οι επιχειρήσεις διαπιστώνουν τώρα ότι το υψηλό κόστος και η έλλειψη ζήτησης για πράσινο υδρογόνο καθιστούν πολλά έργα οικονομικά μη βιώσιμα.

«Το πράσινο υδρογόνο ήταν μια φουσκωμένη προσδοκία που μετατράπηκε σε κοιλάδα απογοήτευσης» σχολίασε ο Μιγκέλ Στίλγουελ ντ’ Αντράντε, διευθύνων σύμβουλος της πορτογαλικής εταιρείας ενέργειας EDP.

«Αυτό που λείπει είναι η ζήτηση. Στην Ισπανία έχουν διατεθεί επιδοτήσεις 400 εκατ. ευρώ για υδρογόνο, χρειαζόμαστε όμως κάποιον που θα αγοράσει το υδρογόνο» είπε.

Πολλά από τα έργα υδρογόνου της EDP βρίσκονται σε προχωρημένο στάδιο, πλέον όμως έχουν παγώσει λόγω της ανύπαρκτης ζήτησης.

Στην Ισπανία, η εταιρεία ενέργειας Iberdrola ανέβαλε το σχέδιο αύξησης της παραγωγής σε μια μονάδα πράσινου υδρογόνου με ηλεκτρόλυση ισχύος 40 MW μέχρι να βρει αγοραστές για την επιπλέον ποσότητα, ανέφερε η επιχείρηση σε συνέδριο για την ενέργεια στη Μαδρίτη.

Η EDP και η Iberdrola είναι δύο από τις δέκα και πλέον εταιρείες που περιορίζουν τα σχέδιά τους σε Ευρώπη, Ασία, Αυστραλία και ΗΠΑ τα τελευταία χρόνια.

«Τη διετία 2020-21 είχαμε άλλη εικόνα για το υδρογόνο και νομίζαμε ότι θα χρησιμοποιούταν σχεδόν σε όλους τους κλάδους που δεν έχουν εξηλεκτριστεί» δήλωσε η Έμα Γούντγουορντ της Aurora Energy Research.

«Νομίζω πως πλέον έχουμε συνειδητοποιήσει ότι υπάρχουν άλλες, πιθανώς πιο βιώσιμες από οικονομική άποψη εναλλακτικές λύσεις. Ίσως δεν χρειαζόμαστε τόσο υδρογόνο όσο νομίζαμε».

Υψηλό κόστος

Ένα βασικό εμπόδιο είναι ότι το πράσινο υδρογόνο παραμένει πολύ ακριβότερο από τα ορυκτά καύσιμα, δήλωσε ο Μινχ Κόι Λι, επικεφαλής του τμήματος υδρογόνου στην Rystad Energy.

Είναι τουλάχιστον τρεις φορές ακριβότερο από το φυσικό αέριο ως καύσιμο για την παραγωγή ενέργειας και δύο φορές πιο ακριβό από το λεγόμενο γκρίζο υδρογόνο, το οποίο παράγεται από μεθάνιο ή από λιθάνθρακα. Το γκρίζο υδρογόνο χρησιμοποιείται ήδη σε βιομηχανίες όπως τα διυλιστήρια και οι μονάδες παραγωγής αμμωνίας και μεθανόλης.

Το κόστος θα μπορούσε να μειωθεί κατά 30-40% σε 10-15 χρόνια αν πέσουν οι τιμές του του εξοπλισμού και επεκταθούν οι εφοδιαστικές αλυσίδες, είπε ο Μινχ Κόι Λι.

Η χαλυβουργία, η τσιμεντοβιομηχανία, τα διυλιστήρια και οι θαλάσσιες μεταφορές είναι οι βασικοί κλάδοι που θα μπορούσαν να μειώσουν τις εκπομπές άνθρακα υιοθετώντας το πράσινο υδρογόνο, η ζήτηση όμως παραμένει περιορισμένη.

Για παράδειγμα, η γερμανική Dirostahl, η οποία παράγει εξαρτήματα για ανεμογεννήτριες, πλοία και σωλήνες γεωτρήσεων, αναζητά εναλλακτικές λύσεις για τους κλιβάνους της που λειτουργούν με φυσικό αέριο.

Το πράσινο υδρογόνο όμως είναι απαγορευτικά ακριβό. Οι τιμές ξεκινούν από τα 150 ευρώ ανά μεγαβατώρα (MWh) την ώρα που το φυσικό αέριο τιμάται μόλις 30-35 ευρώ ανά MWh, δήλωσε ο διευθύνων σύμβουλος της Dirostahl Ρόμαν Ντίντερικς.

«Απλά δεν λειτουργεί. Μπορεί να μην θέλουμε να το ονομάσουμε οικονομική αυτοκτονία, στην πράξη όμως αυτό θα ήταν. Θα ήμασταν εντελώς μη ανταγωνιστικοί» είπε.

Ορισμένες ευρωπαϊκές χώρες ήδη περιορίζουν τις φιλοδοξίες τους. Πρόσφατα η Ιταλία ανακατεύθυνε πόρους 600 εκατ. ευρώ για έργα υδρογόνου σε νέες υποδομές βιοαερίου. Τον Απρίλιο η Γαλλία μείωσε κατά 30% τον στόχο παραγωγής για το 2030 και η Πορτογαλία κατά 45%.

Στη Δανία, η κυβέρνηση περιέκοψε δραστικά τα κονδύλια που προορίζονταν για έργα πράσινου υδρογόνου και ανάπτυξη μπαταριών και εστίασε στην κατασκευή δύο νέων πυρηνικών σταθμών.

Ανεπαρκείς υποδομές

Ένα άλλο πρόβλημα είναι η δυσκολία στην αποθήκευση του υδρογόνου, η οποία απαιτεί δεξαμενές υψηλής πίεσης και εξαιρετικά χαμηλές θερμοκρασίες. Δεδομένου ότι το υδρογόνο είναι το ελαφρύτερο αέριο, έχει επίσης την τάση να διαρρέει πολύ εύκολα, κάτι που σημαίνει ότι δεν μπορεί να μεταφερθεί από τους υφιστάμενους αγωγούς φυσικού αερίου.

Η Ισπανία σχεδιάζει ένα δίκτυο μεταφοράς 2.600 χιλιομέτρων που θα συνδέει την Ιβηρική Χερσόνησο με ένα το ευρωπαϊκό δίκτυο H2Med.

Το ισπανικό δίκτυο προγραμματίζεται να ολοκληρωθεί το 2030, όμως η ευρύτερη ευρωπαϊκή υποδομή μπορεί να καθυστερήσει, εκτίμησε ο Αρτούρο Γκονζάλο, διευθύνων σύμβουλος της Enagas που διαχειρίζεται το ισπανικό δίκτυο αερίου.

Όπως επισήμανε, «οι υποδομές δεν είναι κάτι που εμφανίζεται όταν η αγορά έχει ήδη απογειωθεί –είναι κάτι που πρέπει να προηγηθεί προκειμένου η αγορά να απογειωθεί».

Το νέο θεσμικό πλαίσιο που ρυθμίζει την παραγωγή και την αγορά βιομεθανίου και υδρογόνου καθώς και τις προοπτικές ανάπτυξης επιχειρηματικών πρωτοβουλιών στους τομείς αυτούς περιγράφει το υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας σε ενημερωτικό σημείωμα με αφορμή τη συζήτηση του σχετικού σχεδίου νόμου στη Βουλή.

Ακολουθούν 11 ερωτήσεις και απαντήσεις για την κατανόηση του νομοσχεδίου

1.  Πού στοχεύει το Νομοσχέδιο και πώς σχετίζεται με την ενεργειακή πολιτική της χώρας; Ποια είναι τα οφέλη για το περιβάλλον και την οικονομία;

To νομοσχέδιο ανοίγει στη χώρα μας, για πρώτη φορά, δύο νέες αγορές, της παραγωγής βιομεθανίου και ανανεώσιμου υδρογόνου. Αποτελεί μέρος ενός ευρύτερου σχεδιασμού που υλοποιεί η Κυβέρνηση του Κυριάκου Μητσοτάκη για την διαφοροποίηση του ενεργειακού μείγματος της χώρας, με γνώμονα την ενεργειακή της αυτονομία και ασφάλεια. Ταυτόχρονα, όμως, η προώθηση του Νομοσχεδίου συμβαδίζει με τις ενωσιακές υποχρεώσεις της χώρας.

Τι προσφέρει το βιομεθάνιο

Το βιομεθάνιο προσφέρει μια ολοκληρωμένη λύση και είναι σε θέση να συνεισφέρει ουσιαστικά στους στόχους της ενεργειακής πολιτικής της χώρας. Συμβάλλει καθοριστικά στην προστασία του περιβάλλοντος μέσω της μείωσης, αρχικά, των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου έως το 2030 και της επίτευξης μηδενικών, τελικά, εκπομπών έως το 2050. Παράλληλα, ενισχύει την ασφάλεια του ενεργειακού εφοδιασμού, διαφοροποιώντας τις υφιστάμενες πηγές παραγωγής ενέργειας, ενώ η ένταξή του στο δίκτυο διανομής φυσικού αερίου καθίσταται εφικτή μέσω της διαμόρφωσης κατάλληλου νομοθετικού πλαισίου.

Σε επίπεδο αειφορίας, αξιοποιεί ενεργειακά τη βιομάζα, κυρίως οργανικά απόβλητα και λιγνο-κυτταρινούχες πρώτες ύλες, συμβάλλοντας ουσιαστικά στη μείωση των επιπτώσεων της κλιματικής αλλαγής. Η παραγωγή του εντάσσεται σε ένα ολοκληρωμένο σύστημα διαχείρισης και επεξεργασίας οργανικών αποβλήτων με στόχο την παραγωγή ενέργειας και καυσίμου για τις μεταφορές, ενώ ταυτόχρονα προωθεί την κυκλική οικονομία. Σε οικονομικό επίπεδο, το βιομεθάνιο ενισχύει την ανταγωνιστικότητα μέσω της αξιοποίησης τοπικών ανανεώσιμων πηγών ενέργειας, της στήριξης του πρωτογενούς τομέα και της ενίσχυσης τεχνολογικών καινοτομιών.

Τι προσφέρει το ανανεώσιμο υδρογόνο

Το ανανεώσιμο υδρογόνο στοχεύει στην παραγωγή καθαρής ενέργειας και την μείωση των εκπομπών ρύπων σε διάφορους τομείς των οποίων η διαδικασία απανθρακοποίησης είναι απαιτητική λόγω των ενεργειακών τους αναγκών, όπως η ενέργεια, οι μεταφορές και η ενεργοβόρος βιομηχανία. Συγκεκριμένα, στοχεύει στην αντικατάσταση των ορυκτών καυσίμων τα οποία χρησιμοποιούνται σε αυτές τις δραστηριότητες, μειώνοντας τις εκπομπές διοξειδίου του άνθρακα και συμβάλλοντας στην προστασία του περιβάλλοντος. Επιπλέον, το ανανεώσιμο υδρογόνο μπορεί να βοηθήσει τόσο στην ενίσχυση της οικονομικής ανάπτυξης, δημιουργώντας νέες θέσεις εργασίας και προωθώντας την τεχνολογική καινοτομία, όσο και στην αξιοποίηση της πλεονάζουσας ανανεώσιμης ενέργεια, εξομαλύνοντας τη μεταβλητότητα της παραγωγής από ΑΠΕ και ενισχύοντας τη σταθερότητα των ενεργειακών δικτύων.

2.  Ποιους αφορά το Νομοσχέδιο και ποια είναι τα βασικά θέματα που ρυθμίζει;

Το Νομοσχέδιο αφορά κυρίως σε παραγωγούς ανανεώσιμου υδρογόνου και υδρογόνου χαμηλών ανθρακούχων εκπομπών, νέους παραγωγούς βιομεθανίου από μηδενική βάση, καθώς και σε υφιστάμενους παραγωγούς βιοαερίου, οι οποίοι επιθυμούν να παράγουν μελλοντικά βιομεθάνιο.

Το Νομοσχέδιο ρυθμίζει:

(α) την αδειοδότηση μονάδων παραγωγής ανανεώσιμου υδρογόνου («πράσινου» υδρογόνου) και υδρογόνου χαμηλών ανθρακούχων εκπομπών («μπλε» υδρογόνου)

(β) την πιστοποίηση του ανανεώσιμου υδρογόνου

(γ) την αδειοδότηση Γεωγραφικά Περιορισμένων Δικτύων Υδρογόνου (ΓεΠεΔΥ)

(δ) την αδειοδότηση νέων μονάδων βιομεθανίου ή (μερικής ή ολικής) αναβάθμισης σε τέτοιες μονάδες βιοαερίου

(ε) ζητήματα πολεοδομικών παρατάσεων

3.  Τι είναι το βιομεθάνιο; Τί είναι το «ανανεώσιμο υδρογόνο», και ποια η διαφορά του από το «πράσινο» υδρογόνο και το «υδρογόνο χαμηλών ανθρακούχων εκπομπών»;

Το βιομεθάνιο είναι μια βιώσιμη εναλλακτική του φυσικού αερίου, που προέρχεται από την αναβάθμιση και τον καθαρισμό του βιοαερίου που παράγεται από βιομάζα ή από το βιοαποικοδομήσιμο κλάσμα αστικών ή βιομηχανικών αποβλήτων και μπορεί να χρησιμοποιηθεί ως καύσιμο για διάφορες εφαρμογές, συμπεριλαμβανομένων των μεταφορών, ηλεκτροπαραγωγικών συστημάτων και της θέρμανσης.

Το «ανανεώσιμο υδρογόνο» είναι υδρογόνο το οποίο παράγεται με τη μέθοδο της ηλεκτρόλυσης του νερού, χρησιμοποιώντας ηλεκτρική ενέργεια η οποία έχει παραχθεί από ανανεώσιμες πηγές, όπως ηλιακή και αιολική. Δεν παράγει ρύπους CO2 κατά την παραγωγή του, επομένως κατατάσσεται στα ανανεώσιμα καύσιμα μη βιολογικής προέλευσης. Το ενεργειακό του περιεχόμενο δηλαδή, προέρχεται από ανανεώσιμες πηγές ενέργειας (ΑΠΕ), πλην της βιομάζας.

Ο όρος «πράσινο υδρογόνο» χρησιμοποιείται στη βιομηχανία και την ερευνητική κοινότητα ως συνώνυμο του ανανεώσιμου υδρογόνου.

Το «υδρογόνο χαμηλών ανθρακούχων εκπομπών» αναφέρεται στο υδρογόνο που παράγεται με διαδικασίες που έχουν χαμηλές εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου, σε σύγκριση με τις συμβατικές μεθόδους παραγωγής υδρογόνου. Αυτό σημαίνει ότι η παραγωγή του υδρογόνου γίνεται με τρόπους που μειώνουν σημαντικά τις εκπομπές άνθρακα, όπως η εφαρμογή τεχνολογιών δέσμευσης άνθρακα (CCS).

4.  Τι προβλέπεται για τις αδειοδοτικές διαδικασίες των μονάδων παραγωγής υδρογόνου και βιομεθανίου;

Σύμφωνα με το Νομοσχέδιο, οι αδειοδοτικές διαδικασίες για μονάδες παραγωγής υδρογόνου και βιομεθανίου προβλέπονται με τρόπο σαφή, διακριτό και με στόχο την απλοποίηση και επιτάχυνση της ανάπτυξης των σχετικών υποδομών.

Στην περίπτωση μονάδων παραγωγής βιομεθανίου, απαιτείται έκδοση περιβαλλοντικής άδειας (ή τροποποίηση υφιστάμενης εφόσον πρόκειται για υφιστάμενη μονάδα βιοαερίου), έκδοση Οριστικής Προσφοράς Σύνδεσης από τον αρμόδιο Διαχειριστή (εφόσον πρόκειται για μονάδα που πραγματοποιεί έγχυση στο Ε.Σ.Φ.Α. ή σε δίκτυο διανομής), έκδοση άδειας εγκατάστασης, σύναψη Σύμβαση Σύνδεσης (εφόσον πρόκειται για συνδεδεμένη μονάδα, ειδάλλως Σύμβαση Κατασκευής και Λειτουργίας Μονάδας Ελέγχου και Μέτρησης Βιομεθανίου), και έκδοση της άδειας λειτουργίας.

Στην περίπτωση μονάδων παραγωγής υδρογόνου, απαιτείται έκδοση Βεβαίωσης Παραγωγού Υδρογόνου, έκδοση περιβαλλοντικής άδειας, έκδοση Οριστικής Προσφοράς Σύνδεσης από τον αρμόδιο Διαχειριστή [εφόσον πρόκειται για μονάδα που πραγματοποιεί έγχυση στο Εθνικό Σύστημα Φυσικού Αερίου (Ε.Σ.Φ.Α.) ή σε δίκτυο διανομής ή σε δίκτυο υδρογόνου], χορήγηση έγκρισης εγκατάστασης, σύναψη Σύμβαση Σύνδεσης (εφόσον πρόκειται για συνδεδεμένη μονάδα, ειδάλλως Σύμβαση Κατασκευής και Λειτουργίας Μονάδας Ελέγχου και Μέτρησης Υδρογόνου), και χορήγηση έγκρισης λειτουργίας.

5.  Υπάρχει πρόβλεψη για καθεστώτα στήριξης και σχετική υποστήριξη επενδυτών;

Σύμφωνα με το Νομοσχέδιο, οι κάτοχοι μονάδων βιομεθανίου οι οποίες συνδέονται με το Ε.Σ.Φ.Α. ή με το Δίκτυο διανομής Φυσικού Αερίου, καθώς και οι κάτοχοι Μη Συνδεδεμένων Μονάδων δύνανται να ενταχθούν σε καθεστώς στήριξης με τη μορφή επενδυτικής ή λειτουργικής ενίσχυσης για τις ποσότητες βιομεθανίου, περιλαμβανομένου του συμπιεσμένου ή υγροποιημένου βιομεθανίου, που παράγουν.

Ομοίως, οι μονάδες παραγωγής ανανεώσιμου υδρογόνου που έχουν λάβει Βεβαίωση Παραγωγού, δύναται να εντάσσονται σε καθεστώς στήριξης με τη μορφή επενδυτικής ή λειτουργικής ενίσχυσης, για τις ποσότητες ανανεώσιμου υδρογόνου που παράγουν και εγχέουν, στο Σύστημα ή στο Δίκτυο.

6.  Τι προβλέπεται για τις υβριδικές μονάδες παραγωγής βιοαερίου και βιομεθανίου;

Σύμφωνα με το Νομοσχέδιο, υπάρχει πρόβλεψη για τη μερική αναβάθμιση μονάδων βιοαερίου σε μονάδες βιομεθανίου. Και σε αυτή την περίπτωση, οι μονάδες είναι επιλέξιμες για τη χορήγηση επενδυτικής και λειτουργικής ενίσχυσης για την παραγωγή βιομεθανίου, εφόσον το υπολειπόμενο διάστημα της σύμβασης λειτουργικής ενίσχυσης ηλεκτροπαραγωγής που έχουν συνάψει με τον Δ.Α.Π.Ε.Ε.Π. Α.Ε. είναι μεγαλύτερο των πέντε ετών. Στην περίπτωση αυτή, η σύμβαση λειτουργικής ενίσχυσης ηλεκτροπαραγωγής με τον Δ.Α.Π.Ε.Ε.Π. Α.Ε.: α) τροποποιείται αντιστοίχως και η διάρκειά της μειώνεται κατά πέντε έτη. Η δυνατότητα της υβριδικής λειτουργίας της παρούσας παρέχεται για τις υφιστάμενες μονάδες βιοαερίου με ηλεκτροπαραγωγή, οι οποίες υπογράφουν την ανωτέρω σύμβαση με τον Δ.Α.Π.Ε.Ε.Π. Α.Ε. εντός πέντε ετών από την έναρξη ισχύος του παρόντος.

7.  Υπάρχει ειδική πρόβλεψη για Χ.Υ.Τ.Α.;

Σύμφωνα με το Νομοσχέδιο, εγκαταστάσεις σε δήμους όπου υπάρχει ενεργό δίκτυο διανομής, δεν υπογράφουν νέες συμβάσεις λειτουργικής ενίσχυσης με τον Διαχειριστή Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας και Εγγυήσεων Προέλευσης (Δ.Α.Π.Ε.Ε.Π. Α.Ε.) για ηλεκτροπαραγωγή από βιοαέριο, ούτε ανανεώνονται όσες λήγουν. Κατ’ εξαίρεση, με απόφαση του αρμοδίου οργάνου του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας, δύναται να επιτρέπεται η σύναψη ή ανανέωση σύμβασης λειτουργικής ενίσχυσης με τον Δ.Α.Π.Ε.Ε.Π. Α.Ε. για ηλεκτροπαραγωγή από βιοαέριο σε μονάδες βιοαερίου εγκατεστημένες σε Χώρους Υγειονομικής Ταφής Απορριμμάτων ή Εγκαταστάσεις Επεξεργασίας Λυμάτων.

8.  Τί προβλέπεται για τα Γεωγραφικά Περιορισμένα Δίκτυα Υδρογόνου (ΓεΠεΔΥ);

Σύμφωνα με το Νομοσχέδιο, τα Γεωγραφικά Περιορισμένα Δίκτυα Υδρογόνου (ΓεΠεΔΥ) είναι δίκτυα μεταφοράς ή διανομής υδρογόνου που λειτουργούν εντός γεωγραφικά περιορισμένης βιομηχανικής ή εμπορικής περιοχής και υπόκεινται σε ειδικό καθεστώς λειτουργίας και αδειοδότησης. ‘Αδεια για την κατασκευή και την κυριότητά τους χορηγείται αποκλειστικά σε νομικά πρόσωπα από τη Ρυθμιστική Αρχή Αποβλήτων, Ενέργειας και Υδάτων (ΡΑΑΕΥ) εφόσον εξυπηρετείται το δημόσιο συμφέρον, η ασφάλεια εφοδιασμού και η προώθηση των στόχων του ΕΣΕΚ και της σε αυτό αναφερόμενης Μακροχρόνιας Στρατηγικής. ‘Αδεια Διαχείρισης ΓεΠεΔΥ χορηγείται στους κατόχους αδείας ΓεΠεΔΥ, και πάλι από τη Ρυθμιστική Αρχή Αποβλήτων, Ενέργειας και Υδάτων. Η ‘Αδεια Διαχείρισης χορηγείται ακόμα και σε κάθετα ολοκληρωμένες επιχειρήσεις, εφόσον το εν λόγω δίκτυο:

• Δεν περιλαμβάνει αγωγούς διασύνδεσης υδρογόνου
• Δεν έχει άμεση σύνδεση με εγκαταστάσεις αποθήκευσης υδρογόνου ή τερματικούς σταθμούς υδρογόνου, εκτός αν συνδέονται με δίκτυα που δεν υπάγονται στο ίδιο καθεστώς
• Εξυπηρετεί άμεσα συνδεδεμένους πελάτες
• Δεν διασυνδέεται με άλλα δίκτυα, παρά μόνο με ΓεΠεΔΥ τα οποία διαχειρίζεται ο ίδιος Διαχειριστής.

9.  Tι ισχύει σχετικά με τις Εγγυήσεις Προέλευσης (ΕΠ) για το βιομεθάνιο;

Σύμφωνα με το Νομοσχέδιο, με τις Εγγυήσεις Προέλευσης (ΕΠ) βιομεθανίου αποδεικνύεται ότι συγκεκριμένη ποσότητα βιομεθανίου έχει παραχθεί από ανανεώσιμες πηγές. Οι Εγγυήσεις Προέλευσης εκδίδονται από την ΔΑΠΕΕΠ Α.Ε., καταγράφονται σε ειδικό Πληροφοριακό Σύστημα και στο Μητρώο Εγγυήσεων Προέλευσης Βιομεθανίου και είναι μεταβιβάσιμες.

10. Tι ισχύει σχετικά με την πιστοποίηση του υδρογόνου, είτε ως Ανανεώσιμο υδρογόνο είτε ως υδρογόνο χαμηλών ανθρακούχων εκπομπών;

Σύμφωνα με το Νομοσχέδιο, οι παραγωγοί που:

• διαθέτουν Εγγυήσεις Προέλευσης (ΕΠ) για την ηλεκτρική ενέργεια που καταναλώνεται στη μονάδα, ή
• χρησιμοποιούν αναγνωρισμένα εθελοντικά ή εθνικά καθεστώτα (π.χ. ISCC, REDcert),

απαλλάσσονται από τις υποχρεώσεις παροχής πρόσθετων πληροφοριών για την απόδειξη συμμόρφωσης με τον κατ’ εξουσιοδότηση Κανονισμό (ΕΕ) 2023/1184, ο οποίος θεσπίζει κανόνες για τον καταλογισμό της ηλεκτρικής ενέργειας που χρησιμοποιείται, ως πλήρως ανανεώσιμης. Η συμμόρφωση αφορά στα άρθρα 3 έως 7 του Κανονισμού, τα οποία αφορούν στις προϋποθέσεις προσθετικότητας, και χρονικής και γεωγραφικής συσχέτισης για την ηλεκτρική ενέργεια που χρησιμοποιείται κατά την ηλεκτρόλυση.

Για παράδειγμα, το υδρογόνο που παράγεται μεν ως ανανεώσιμο με τη μέθοδο της ηλεκτρόλυσης του νερού, αλλά η ηλεκτρική ενέργεια που χρησιμοποιήθηκε για την παραγωγή του δεν μπορεί να καταλογιστεί ως πλήρως ανανεώσιμη, δεν θα πιστοποιείται ως ανανεώσιμο υδρογόνο.

11. Τι επιτυγχάνεται με το άρθρο για τη λειψυδρία;

Η συμπερίληψη λοιπών διατάξεων στο παρόν νομοσχέδιο ευθυγραμμίζεται με τις αρχές καλής νομοθέτησης, καθώς δεν εκφεύγουν από το ευρύ πεδίο αρμοδιοτήτων του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας.

Σε αυτό το πλαίσιο, η αύξηση των αναγκών ύδρευσης τα τελευταία χρόνια είναι έντονη, ενώ ταυτόχρονα αναδύεται ολοένα και πιο δυναμικά η απειλή της λειψυδρίας πάνω από τη χώρα.

Με τη διάταξη αυτή δίνεται η δυνατότητα (όχι υποχρεωτικά, μόνο εφόσον υπάρχει ανάγκη να διευκολυνθεί ο αρμόδιος πάροχος ύδρευσης) στην ΕΥΔΑΠ και στην ΕΥΑΘ να αναλαμβάνουν τη διεξαγωγή των απαιτούμενων διαγωνιστικών διαδικασιών. Η δυνατότητα αυτή εξυπηρετεί τις περιπτώσεις αδυναμίας του οικείου παρόχου ύδατος να ανταποκριθεί διοικητικά στις απαιτήσεις του διαγωνισμού και διασφαλίζει την επίσπευση των διαδικασιών λόγω μεγάλης λειψυδρίας. Καθορίζεται επίσης ο τρόπος με τον οποίο ένας Δήμος, κηρύσσεται σε κατάσταση έκτακτης ανάγκης λόγω λειψυδρίας. Επιπροσθέτως, προβλέπεται μια σειρά εξουσιοδοτήσεων για την εξειδίκευση των μέτρων λειψυδρίας, τα οποία απαιτείται να ληφθούν.

Τέλος, δίνεται η δυνατότητα, έως το τέλος του έτους να αποσυνδεθεί η χρηματοδότηση των παρόχων υπηρεσιών ύδατος (ύδρευση και αποχέτευση) Δήμων που έχουν κηρυχθεί (ή θα κηρυχθούν εντός του έτους) σε κατάσταση έκτακτης ανάγκης -λόγω λειψυδρίας- από την υποχρέωση να διαθέτουν διαχειριστική επάρκεια από την ΡΑΑΕΥ. Στόχος να είναι δυνατή η άμεση χρηματοδότηση για ορισμένα επείγοντα έργα αντιμετώπισης της λειψυδρίας.

Το κρατικό ταμείο πλούτου, υπό την προεδρία του πρίγκιπα Μοχάμεντ μπιν Σαλμάν, έχει δημιουργήσει μια εταιρεία με την ονομασία Energy Solutions για να χρηματοδοτήσει τη λεγόμενη παραγωγή πράσινης ενέργειας από υδρογόνο, δήλωσαν οι άνθρωποι, ζητώντας να μην κατονομαστούν καθώς οι πληροφορίες είναι ιδιωτικές.

Το Ταμείο Δημοσίων Επενδύσεων αναμένει ότι η εταιρεία θα επενδύσει τουλάχιστον 10 δισεκατομμύρια δολάρια, είπαν οι άνθρωποι, αν και ο αριθμός αυτός θα μπορούσε να αυξηθεί σημαντικά τα επόμενα χρόνια, ανάλογα με τη ζήτηση για υδρογόνο και τον επενδυτικό του αγωγό. Ορισμένες επενδύσεις θα γίνουν με τον κρατικό παραγωγό πετρελαίου Saudi Aramco, όπως μεταδίδει το Bloomberg.

Η νεοσύστατη εταιρεία, της οποίας αναμένεται να ηγηθεί ο πρώην διευθύνων σύμβουλος της Thyssenkrupp Uhde Cord Landsmann, θα μπορούσε να ανακοινωθεί επίσημα ήδη από αυτόν τον μήνα, δήλωσαν οι άνθρωποι. Θα ελέγχεται και θα χρηματοδοτείται από το Δημόσιο Ταμείο Επενδύσεων, τον ισχυρό κρατικό επενδυτή που κινεί πολλές από τις προσπάθειες οικονομικής διαφοροποίησης της Σαουδικής Αραβίας.

Η Σαουδική Αραβία στοχεύει να γίνει ένας από τους μεγαλύτερους παραγωγούς υδρογόνου στον κόσμο -ένα καύσιμο που καίγεται χωρίς να απελευθερώνει άνθρακα- καθώς επιδιώκει να μειώσει την εξάρτησή της από τις πωλήσεις πετρελαίου, παραμένοντας ταυτόχρονα παγκόσμιος προμηθευτής ενέργειας.

Η «πράσινη» ποικιλία του καυσίμου παρασκευάζεται μόνο από νερό και ανανεώσιμη ενέργεια και αποτελεί μια ελκυστική λύση για τις χώρες που θέλουν να μειώσουν τις εκπομπές από ενεργοβόρες βιομηχανίες που δεν μπορούν εύκολα να λειτουργήσουν με ηλεκτρική ενέργεια, όπως η μεταλλουργία και η αεροπορία.

Ωστόσο, η παραγωγή πράσινου υδρογόνου είναι εξαιρετικά δαπανηρή και οι πολέμιοί της επισημαίνουν το τεράστιο κόστος και τον χρόνο που απαιτούνται για την κατασκευή υποδομών στις χώρες εισαγωγής. Είναι επίσης δύσκολο να μεταφερθεί με ασφάλεια. Συνεπώς, λίγοι δυνητικοί αγοραστές είναι πρόθυμοι να υπογράψουν μακροπρόθεσμες συμβάσεις για την παραλαβή του καυσίμου και πολλά προγραμματισμένα έργα έχουν σταματήσει ως αποτέλεσμα.

Η Σαουδική Αραβία φιλοξενεί ένα από τα λίγα έργα πράσινου υδρογόνου μεγάλης κλίμακας στον κόσμο που έχουν ξεκινήσει την κατασκευή τους. Ένας από τους μετοχικούς εταίρους του έργου ύψους 8 δισεκατομμυρίων δολαρίων συμφώνησε να αγοράσει ολόκληρη την παραγωγή του, ξεπερνώντας ένα σημαντικό εμπόδιο για τα σχέδια. Η Aramco έχει δηλώσει ότι θέλει να επενδύσει στην παραγωγή μπλε υδρογόνου, το οποίο παράγεται με τη χρήση ορυκτών καυσίμων με τις εκπομπές από τη διαδικασία να συλλαμβάνονται και να αποθηκεύονται για να μην καταλήγουν στην ατμόσφαιρα.

Καθώς οι κυβερνήσεις και οι βιομηχανίες αναζητούν λιγότερο ρυπογόνες εναλλακτικές λύσεις για τους υδρογονάνθρακες, ο μεγαλύτερος εξαγωγέας αργού στον κόσμο δεν θέλει να παραχωρήσει την αναπτυσσόμενη επιχείρηση υδρογόνου στην Κίνα, την Ευρώπη ή την Αυστραλία και να χάσει μια δυνητικά τεράστια πηγή εσόδων.

Η Σαουδική Αραβία θέλει να παρέχει το 15% της παραγωγής μπλε υδρογόνου παγκοσμίως, εκτός από τις επενδύσεις στο πράσινο υδρογόνο, δήλωσε τον Φεβρουάριο ο διοικητής της PIF και πρόεδρος της Aramco, Yasir Al Rumayyan.

Ο Γάλλος πρόεδρος Εμανουέλ Μακρόν και οι πρωθυπουργοί της Ισπανίας και της Πορτογαλίας Πέδρο Σάντσεθ και Αντόνιο Κόστα, θα συναντηθούν το μεσημέρι στο περιθώριο της συνόδου κορυφής των χωρών του νότου της ΕΕ (EUMED) για να οριστικοποιήσουν τον οδικό χάρτη του έργου αυτού, το οποίο ανακοινώθηκε στις 20 Οκτωβρίου στη διάρκεια της ευρωπαϊκής συνόδου.

Αυτός ο υποθαλάσσιος αγωγός θα επιτρέπει τη μεταφορά «πράσινου» -- διότι θα παράγεται από ηλεκτρική ενέργεια από ανανεώσιμες πηγές-- υδρογόνου από την ιβηρική χερσόνησο, η οποία φιλοδοξεί να αναχθεί σε πρωταθλήτρια αυτής της ενέργειας του μέλλοντος, προς τη Γαλλία και τις χώρες της βόρειας ΕΕ.

Ο αγωγός έχει ονομαστεί “ H2Med” ή “ BarMar” - από την πρώτη συλλαβή των πόλεων Βαρκελώνη (Barcelona) και Μασσαλία (Marseille)-- τις οποίες θα συνδέει ο αγωγός.

Πρόκειται να αντικαταστήσει τον “ MidCat”, που ξεκίνησε το 2003 για να ενώσει τα δίκτυα αερίου της Γαλλίας και της Ισπανίας μέσω των Πυρηναίων, αλλά τελικά εγκαταλείφθηκε καθώς δεν υπήρχε οικονομικό ενδιαφέρον, ενώ είχε προκαλέσει την αντίδραση των οικολόγων και του Παρισιού.

Τώρα που οι πρώτες έρευνες έχουν γίνει από τον Οκτώβριο «οι υπουργοί Ενέργειας των τριών χωρών ή εκπρόσωποί τους θα βρεθούν εκεί για να παρουσιάσουν τα πρώτα συμπεράσματα για τη μελέτη σκοπιμότητας της υποδομής, για τη χρηματοδότησή της και ένα προσχέδιο», επεσήμανε πηγή της γαλλικής προεδρίας.

Αρχικά στόχος του αγωγού αυτού ήταν η μεταφορά αερίου από την ιβηρική χερσόνησο προς την υπόλοιπη ΕΕ προκειμένου να μειωθεί η εξάρτησή της από το ρωσικό φυσικό αέριο. Τελικά ο H2Med θα χρησιμεύσει για τη μεταφορά υδρογόνου, σύμφωνα με πηγές της ισπανικής κυβέρνησης. Και αυτό προκειμένου να πειστεί η Ευρωπαϊκή Επιτροπή - η πρόεδρος της οποίας Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν θα βρίσκεται στο Αλικάντε-να χαρακτηρίσει το έργο «κοινού ενδιαφέροντος» και να χρηματοδοτήσει μέρος του με κοινοτικούς πόρους.

H Enel, ως ένας από τους μεγαλύτερους και ταχύτερα αναπτυσσόμενους παραγωγούς ΑΠΕ, προχωρά σε δοκιμές νέων μοντέλων και καινοτόμων λύσεων σε παγκόσμιο επίπεδο - και στην Ευρώπη -ώστε να επιτευχθεί μείωση του κόστους των ηλεκτρολυτών που χρησιμοποιούνται για την παραγωγή πράσινου υδρογόνου και να προωθηθεί η ανάπτυξη μιας οικονομίας κλίμακας. Σήμερα περισσότερο από το 99% του παραγόμενου υδρογόνου προέρχεται από ορυκτά καύσιμα (GreyandBrownHydrogen), τα οποία οδηγούν σε σημαντικές εκπομπές διοξειδίου του άνθρακα. Από την άλλη πλευρά, η παραγωγή υδρογόνου από ανανεώσιμες πηγές (GreenHydrogen) είναι μια λύση φιλική προς τοπεριβάλλον, γι’ αυτό κρίνεται σημαντική η αντικατάσταση του γκρι και του καφέ υδρογόνου με το πράσινο υδρογόνο. Αξίζει να σημειωθεί ότι αρκετές χώρες ανακοινώνουν φιλόδοξες στρατηγικές και οράματα ανάπτυξης υδρογόνου. Ακριβώς αυτάθα αποτελέσουν τορυθμιστικό πλαίσιοπου θα επιτρέψει τηνανάπτυξη πράσινου υδρογόνου.

Τέλος, το παραγόμενο υδρογόνο μπορεί αφενός να συμβάλει στην απανθρακοποίηση, και αφετέρου να τροφοδοτεί απευθείας τους ηλεκτρολύτες με ανανεώσιμες πηγές ενέργειας.Καθίσταται, έτσι, εφικτή η επίτευξη σημαντικής μείωσηςσε νέες κοστοβόρες επενδύσεις τόσο για αγωγούς φυσικού αερίου, όσο και γιαεκσυγχρονισμό υφιστάμενων υποδομών.

Χθες, πραγματοποιήθηκε το πάνελ των CEO, με τη συμμετοχή μελών της Ευρωπαϊκής Συμμαχίας για το Καθαρό Υδρογόνο όπου και εκπροσωπήθηκαν οι 6 πυλώνες του ευρύτερου οικοσυστήματος του υδρογόνου.

Όπως σημείωσε ο κ. Ξιφαράς, το σημερινό πάνελ αποτελεί επιβεβαίωση της δέσμευσης των συμμετεχόντων στην επίτευξη των ευρωπαϊκών κλιματικών στόχων και τη δημιουργία ενός καλύτερου και πιο πράσινου μέλλοντος, μέσω της μεγάλης κλίμακας ανάπτυξης τεχνολογιών υδρογόνου.

Η ΔΕΠΑ Εμπορίας, άλλωστε, υποστήριξε τη Συμμαχία από την πρώτη στιγμή και προτίθεται να διαδραματίσει βασικό ρόλο στην επιτάχυνση της αύξησης των τεχνολογιών υδρογόνου σε ολόκληρη την Ευρώπη.

Ο κ. Ξιφαράς, στο πλαίσιο του πάνελ, κλήθηκε να τοποθετηθεί για τη χρησιμότητα του υδρογόνου στον οικιστικό τομέα (residential applications), έναν από τους έξι πυλώνες του οικοσυστήματος υδρογόνου, με αφορμή το σημαντικό έργο που σχεδιάζεται στη Δυτική Μακεδονία και που θα διασφαλίσει την επαρκή τροφοδότηση της τηλεθέρμανσης της περιοχής μετά τη κατάργηση των λιγνιτικών μονάδων.

Στη σχετική τοποθέτησή του, ο κ. Ξιφαράς αναφέρθηκε στο έργο White Dragon, ένα σημαντικό μέρος του οποίου αφορά σε οικιστικές εφαρμογές, που δημιουργήθηκε ως απόρροια της δέσμευσης της ελληνικής κυβέρνηση στην απολιγνιτοποίηση.

Το έργο αυτό έρχεται να στηρίξει την Περιφέρεια Δυτικής Μακεδονίας, η οποία επηρεάζεται περισσότερο από την απολιγνιτοποίηση και η οποία εξαρτάται από το σύστημα τηλεθέρμανσης που, σήμερα, λειτουργεί με λιγνίτη.

Στον πυρήνα του έργου White Dragon, ανέφερε ο κ. Ξιφαράς, βρίσκεται η χρήση ηλιακής ενέργειας για την παραγωγή πράσινου υδρογόνου, μέσω του οποίου θα αποθηκεύεται η ανανεώσιμη ενέργεια και η περίσσια θα μεταφέρεται μέσω αγωγών ή ειδικών φορτηγών για πολλαπλές χρήσεις.

Η καινοτομία όμως του συγκεκριμένου έργου έγκειται και στο γεγονός ότι, μέσω της χρήσης ειδικών κυψελών καυσίμου (SOFC), παράγεται θερμότητα ως παραπροϊόν που μπορεί να καλύψει μέρος των αναγκών των τηλεθερμάνσεων της Δυτικής Μακεδονίας επιτυγχάνοντας, παράλληλα, συνολική αποδοτικότητα άνω του 50%.

Χρησιμοποιώντας το White Dragon Project ως αιχμή του δόρατος, εκτιμάται ότι θα προσελκυθούν επενδύσεις που θα συντελέσουν στη διεύρυνση των εφαρμογών, δημιουργώντας νέες θέσεις εργασίας και ενισχύοντας την τοπική οικονομία.

Τέλος, ο κ. Ξιφαράς υπογράμμισε ότι για το έργο αυτό συνεργάζονται οι σημαντικότεροι βιομηχανικοί εταίροι, της Ελλάδας αλλά και του εξωτερικού, προκειμένου να το αναδείξουν σε σημείο αναφοράς για άλλες ευρωπαϊκές περιοχές σε φάση ενεργειακής μετάβασης.