Αναλυτικά τι προβλέπει το νέο συνταξιοδοτικό και φορολογικό νομοσχέδιο

Συγκεκριμένα, όπως ανακοίνωσε το ΥΠΕΘΟΟ, οι σημαντικότερες αλλαγές τις οποίες προβλέπει το νέο συνταξιοδοτικό και φορολογικό νομοσχέδιο, είναι οι εξής:

Α. Με τις προτεινόμενες συνταξιοδοτικές διατάξεις αφενός μεν, τροποποιούνται και συμπληρώνονται οι διατάξεις του Μέρους Β΄ του ν. 5045/2023 κατά το μέρος που αφορούν στην αναπροσαρμογή των συντάξεων των στρατιωτικών και των εκ του νόμου εξομοιούμενων με αυτούς, κατά την έννοια των διατάξεων της παρ. 2 του άρθρου 25 του π.δ. 169/2007 (Α' 210), οι οποίοι εμπίπτουν στις διατάξεις της παρ. 3 του άρθρου 4 του ν. 4387/2016 (Α' 85), ήτοι εμπίπτουν στην αρμοδιότητα του Γενικού Λογιστηρίου του Κράτους και δεν υπάγονται στον Ηλεκτρονικό Εθνικό Φορέα Κοινωνικής Ασφάλισης («e-ΕΦΚΑ»), καθώς και των πολεμικών συνταξιούχων του άρθρου 1 του π.δ. 168/2007 (Α'209), τόσο από την 1η.1.2017, βάσει των διατάξεων των άρθρων 123 έως 161 του ν. 4472/2017 (Α' 74 και διόρθωση σφαλμάτων Α' 85) όσο και από την 1η.10.2025, βάσει των διατάξεων του Μέρους ΣΤ' του ν. 5265/2026 και του Μέρους Γ΄ του ν. 5246/2025.

Ο σχετικός ανακαθορισμός καθίσταται απαραίτητος λόγω του ότι, βάσει του συνταξιοδοτικού καθεστώτος που διέπει τα ως άνω πρόσωπα, η σύνταξη εξακολουθεί να συνδέεται με τον μισθό των εν ενεργεία συναδέλφων τους, με συνέπεια να ανακύπτει ανάγκη αναμόρφωσης της σύνταξης οσάκις μεταβάλλεται ο προαναφερόμενος μισθός (κατά την πάγια αρχή που προβλέπεται από τις συνδυασμένες διατάξεις των άρθρων 9, 9Α, 34, 34Α του π.δ. 169/2007 και 4 παρ. 3 του ν. 4387/2016). Εν προκειμένω δε, η αναμόρφωση της σύνταξης, βάσει των μεταβολών των αντίστοιχων μισθολογικών διατάξεων δεν δύναται να προκύψει αυτοματοποιημένα, χωρίς τη θέσπιση σχετικών ρητών διατάξεων, με δεδομένη και την ιδιαιτερότητα των διατάξεων των νέων μισθολογικών νόμων.

Ειδικότερα, τα συνταξιοδοτικά ζητήματα που έχουν ανακύψει από 1ης.1.2017, ύστερα από τη θέσπιση των μισθολογικών διατάξεων των άρθρων 123 έως 161 του ν. 4472/2017 για ειδικές κατηγορίες λειτουργών και υπαλλήλων του Δημοσίου και των νομικών προσώπων δημοσίου δικαίου, καθώς και για τους ενστόλους (στελέχη των Ενόπλων Δυνάμεων, της Ελληνικής Αστυνομίας, καθώς και του Πυροσβεστικού Σώματος και του Λιμενικού Σώματος - Ελληνικής Ακτοφυλακής) επιχειρήθηκε να επιλυθούν με τις διατάξεις του Μέρους Β' του ν. 5045/2023. Ωστόσο, κατά την πρακτική εφαρμογή των προαναφερόμενων διατάξεων, ως προς την αναπροσαρμογή της σύνταξης των προσώπων στα οποία αυτές αφορούν (και λόγω των πολλαπλών ειδικών κατηγοριών των προσώπων των περ. α', β' και ε' της παρ. 3 του άρθρου 4 του ν. 4387/2016_, σε συνδυασμό και με τον καινοφανή χαρακτήρα σχετικών ρυθμίσεων των ως άνω διατάξεων του ν. 4472/2017 (θέσπιση, για πρώτη φορά, μισθολογικών κλιμακίων εντός του βαθμού των ενστόλων), διαπιστώθηκε η αδήριτη ανάγκη τροποποίησης και συμπλήρωσης των διατάξεων του Μέρους Β' του ν. 5045/2023, προκειμένου να καλυφθούν περιπτώσεις και κενά που ο νομοθέτης του ν. 5045/2023 δεν ήταν δυνατόν να προβλέψει από τον χρόνο θέσπισης του νόμου αυτού.

Επιπρόσθετα δε, από 1ης.10.2025 θεσπίστηκαν νέα, αναπροσαρμοσμένα μισθολόγια για τα στελέχη τόσο των Ενόπλων Δυνάμεων (ν. 5265/2026, Α' 3) όσο και των Σωμάτων Ασφαλείας (ν. 5246/2025, Α' 198), με αποτέλεσμα, σύμφωνα με τα προαναφερόμενα, να ανακύπτει ανάγκη και νέου ανακαθορισμού των αντίστοιχων συντάξιμων αποδοχών από την ως άνω ημερομηνία. Επίσης, στα δικαιούχα πρόσωπα της ειδικής σύνταξης της περ. δ' της παρ. 2 του άρθρου 57 του ν. 5039/2023 (ειδική σύνταξη θυμάτων δυστυχήματος Τεμπών της 28ης Φεβρουαρίου 2023), βάσει των κείμενων διατάξεων, δεν συμπεριλαμβάνεται η περίπτωση διαζευγμένου ή χήρου και άτεκνου αποβιώσαντος, πρόβλημα που τώρα αντιμετωπίζεται.

Τέλος, για τα τέκνα συνταξιούχων οι οποίοι, βάσει της παρ. 3 του άρθρου 4 του ν. 4387/2016, δεν υπάγονται στον e-ΕΦΚΑ, δεν ισχύει το όριο ηλικίας καταβολής σύνταξης που προβλέπεται για τις αντίστοιχες περιπτώσεις που υπάγονται στον e-ΕΦΚΑ.

Β. Περαιτέρω, με τις προτεινόμενες διατάξεις αντιμετωπίζονται ζητήματα που έχουν ανακύψει για ορισμένες κατηγορίες προσωπικού του Δημοσίου και συγκεκριμένα για υπαλλήλους που υπάγονται στον ν. 4354/2014 (Α' 176) και κατά τη μονιμοποίησή τους διατήρησαν το ασφαλιστικό καθεστώς του πρώην Ι.Κ.Α.

Γ. Επιπλέον με τις προτεινόμενες διατάξεις αντιμετωπίζονται φορολογικής φύσεως ζητήματα και συγκεκριμένα:

-προτείνονται λοιπές φορολογικές ρυθμίσεις και συγκεκριμένα:

α) ειδική ρύθμιση για τους επαγγελματίες πωλητές λαϊκών αγορών, που θα ισχύει για εισοδήματα που αποκτώνται από το φορολογικό έτος 2025, σύμφωνα με την οποία, το ελάχιστο ποσό καθαρού εισοδήματος από την άσκηση ατομικής επιχειρηματικής δραστηριότητας αυτών θα υπολογίζεται, μειωμένο κατά ποσοστό 30%, σε σχέση με το ποσό που θα προέκυπτε από την εφαρμογή των γενικών διατάξεων του άρθρου 28Α του Κώδικα Φορολογίας Εισοδήματος,

β) εξαίρεση για πληρωμές που διενεργούνται από την Ιερά Κοινότητα, τις Ιερές Μονές του Αγίου Όρους και τα εξαρτήματα αυτών, ώστε για τις πληρωμές αυτές υπόχρεοι σε απόδοση του οφειλόμενου φόρου εισοδήματος να είναι πλέον οι λήπτες των πληρωμών, απαλλασσομένων των ανωτέρω νομικών οντοτήτων από την υποχρέωση παρακράτησης και απόδοσης του φόρου,

γ) εισαγωγή νέου συστήματος επιστροφής του Ειδικού Φόρου Κατανάλωσης (Ε.Φ.Κ.) αγροτικού πετρελαίου, το οποίο θα τεθεί σε εφαρμογή από την 1η Νοεμβρίου 2026. Το νέο σύστημα προβλέπει την επιστροφή του ΕΦΚ και του αναλογούντος σε αυτόν ΦΠΑ απευθείας στην αντλία και θα υλοποιηθεί μέσω ειδικής εφαρμογής που αναπτύσσεται από την ΑΑΔΕ. Πρόκειται για την ικανοποίηση ενός πάγιου αιτήματος των αγροτών, οι οποίοι θα λαμβάνουν την έκπτωση άμεσα κατά την πληρωμή. Ταυτόχρονα προβλέπεται ότι ο ΕΦΚ επιστρέφεται στους πρατηριούχους ή συμψηφίζεται, σύμφωνα με την υπουργική απόφαση που θα εκδοθεί.

Δ. Τέλος, με τις προτεινόμενες σχεδίου νόμου επιλύονται ζητήματα που έχουν ανακύψει κατά την εφαρμογή της νομοθεσίας, στην οποία αφορούν οι προτεινόμενες διατάξεις.

Ειδικότερα, διευθετούνται πρακτικά ζητήματα που είχαν ανακύψει κατά τη μέχρι σήμερα εφαρμογή της διαδικασίας χορήγησης και επιστροφής προκαταβολών προς προμηθευτές ηλεκτρικής ενέργειας, καθώς και της διαδικασίας εξόφλησης λογαριασμών από τους Φορείς της Γενικής Κυβέρνησης, ενώ εισάγεται ρύθμιση για τον τρόπο με το οποίο θα εξοφλούνται εφεξής από το Υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών οι ανεξόφλητοι λογαριασμοί ηλεκτρικής ενέργειας Φορέα που δεν ανήκει στην Κεντρική Διοίκηση, κατόπιν βεβαίωσης των οφειλών στη φορολογική αρχή, με στόχο την μείωση των ληξιπρόθεσμων οφειλών.

Επίσης, εισάγεται ρύθμιση ένταξης στο ειδικό τιμολόγιο ΓΑΙΑ για τους κατόχους αγροτικών συνδέσεων, των οποίων οι καταναλώσεις, ιδίως κατά τη θερινή περίοδο, αυξάνονται σημαντικά. Η ρύθμιση καταλαμβάνει και τους Οργανισμούς Εγγείων Βελτιώσεων (ΓΟΕΒ-ΤΟΕΒ). Τέλος, αντιμετωπίζεται η ανάγκη κατάργησης ειδικών λογαριασμών που υπάγονται στις εξαιρέσεις του άρθρου 3 του ν. 3697/2008 (Α' 194).

Ποιοι είναι οι επιδιωκόμενοι στόχοι;

Α. Με τις προτεινόμενες διατάξεις του σχεδίου νόμου, αντιμετωπίζεται το ζήτημα του ανακαθορισμού των συντάξιμων αποδοχών του συνόλου των συντάξεων των στρατιωτικών και των εκ του νόμου εξομοιούμενων με αυτούς, κατά την έννοια των διατάξεων της παρ. 2 του άρθρου 25 του π.δ. 169/2007 (Α'210), οι οποίοι εμπίπτουν στις διατάξεις της παρ. 3 του άρθρου 4 του ν. 4387/2016 (Α' 85), ήτοι δεν υπάγονται στον Ηλεκτρονικό Εθνικό Φορέα Κοινωνικής Ασφάλισης, καθώς και των πολεμικών συνταξιούχων του άρθρου 1 του π.δ. 168/2007 (Α'209).

Οι προτεινόμενες διατάξεις, αφενός μεν, τροποποιούν και συμπληρώνουν τις διατάξεις του Μέρους Β΄ του ν. 5045/2023 κατά το μέρος που αφορούν στην αναπροσαρμογή από την 1η.1.2017 των συντάξεων των προσώπων των περ. α΄, β΄ και ε΄ της παρ. 3 του άρθρου 4 του ν. 4387/2016 βάσει των διατάξεων των άρθρων 123 έως 161 του ν. 4472/2017 (Α' 74), αφετέρου δε, ρυθμίζουν από την 1η.10.2025 τον ανακαθορισμό των συντάξιμων αποδοχών βάσει των διατάξεων του Μέρους ΣΤ' του ν. 5265/2026 και του Μέρους Γ΄ του ν.5246/2025.

Ο σχετικός ανακαθορισμός καθίσταται απαραίτητος λόγω του ότι, βάσει του συνταξιοδοτικού καθεστώτος που διέπει τα ως άνω πρόσωπα, η σύνταξη εξακολουθεί να συνδέεται με τον μισθό των εν ενεργεία συναδέλφων τους, με συνέπεια να ανακύπτει ανάγκη αναμόρφωσης της σύνταξης οσάκις μεταβάλλεται ο προαναφερόμενος μισθός, κατά την πάγια αρχή που προβλέπεται από τις συνδυασμένες διατάξεις των άρθρων 9, 9Α, 34, 34Α του π.δ. 169/2007 και 4 παρ. 3 του ν. 4387/2016. Εν προκειμένω δε, η αναμόρφωση της σύνταξης, βάσει των μεταβολών των αντίστοιχων μισθολογικών διατάξεων δεν δύναται να προκύψει αυτοματοποιημένα, χωρίς τη θέσπιση σχετικών ρητών διατάξεων, με δεδομένη και την ιδιαιτερότητα των διατάξεων των νέων μισθολογικών νόμων. Ειδικότερα, τα συνταξιοδοτικά ζητήματα που έχουν ανακύψει από 1ης.1.2017, ύστερα από τη θέσπιση των μισθολογικών διατάξεων των άρθρων 123 έως 161 του ν. 4472/2017 (Α' 74 και διόρθωση σφαλμάτων Α' 75) για ειδικές κατηγορίες λειτουργών και υπαλλήλων του Δημοσίου και των νομικών προσώπων δημοσίου δικαίου, καθώς και για τους ενστόλους (στελέχη των Ενόπλων Δυνάμεων, της Ελληνικής Αστυνομίας, καθώς και του Πυροσβεστικού και Λιμενικού Σώματος - Ελληνικής Ακτοφυλακής), επιχειρήθηκε να επιλυθούν με τις διατάξεις του Μέρους Β' του ν. 5045/2023.

Ωστόσο, κατά την πρακτική εφαρμογή των προαναφερόμενων διατάξεων, ως προς την αναπροσαρμογή της σύνταξης των προσώπων στα οποία αυτές αφορούν και λόγω των πολλαπλών ειδικών κατηγοριών των προσώπων (των περ. α', β' και ε' της παρ. 3 του άρθρου 4 του ν. 4387/2016), σε συνδυασμό και με τον καινοφανή χαρακτήρα σχετικών ρυθμίσεων των ως άνω διατάξεων του ν. 4472/2017 (θέσπιση, για πρώτη φορά, μισθολογικών κλιμακίων εντός του βαθμού των ενστόλων), διαπιστώθηκε η αδήριτη ανάγκη τροποποίησης και συμπλήρωσης των διατάξεων του Μέρους Β' του ν. 5045/2023, προκειμένου να καλυφθούν περιπτώσεις και κενά που ο νομοθέτης του ν. 5045/2023 δεν ήταν δυνατόν να προβλέψει από τον χρόνο θέσπισης του νόμου αυτού. Επιπρόσθετα δε, από 1ης.10.2025 θεσπίστηκαν νέα, αναπροσαρμοσμένα μισθολόγια για τα στελέχη τόσο των Ενόπλων Δυνάμεων (ν. 5265/2026, Α' 3) όσο και των Σωμάτων Ασφαλείας (ν. 5246/2025, Α' 198), με αποτέλεσμα, σύμφωνα με τα προαναφερόμενα, να ανακύπτει ανάγκη και νέου ανακαθορισμού των αντίστοιχων συντάξιμων αποδοχών από την ως άνω ημερομηνία.

Επίσης, συμπεριλαμβάνονται στα δικαιούχα πρόσωπα της ειδικής σύνταξης της περ. δ της παρ. 2 του άρθρου 57 του ν. 5039/2023 (ειδική σύνταξη θυμάτων δυστυχήματος Τεμπών της 28ης Φεβρουαρίου 2023), και η περίπτωση διαζευγμένου ή χήρου και άτεκνου αποβιώσαντος.

Τέλος, αυξάνεται το όριο ηλικίας καταβολής σύνταξης για τα τέκνα συνταξιούχων οι οποίοι, βάσει της παρ. 3 του άρθρου 4 του ν. 4387/2016, δεν υπάγονται στον e-ΕΦΚΑ, ώστε να ισχύουν και για τις περιπτώσεις αυτές οι αντίστοιχες προβλέψεις για όσους υπάγονται στον e-ΕΦΚΑ.

Από τις συνταξιοδοτικές διατάξεις η κύρια πρόσθετη ετήσια (πάγια) δαπάνη που προκαλείται, ανέρχεται στα 7.780.000 ευρώ, περίπου, και προκύπτει λόγω της αναπροσαρμογής που επιφέρουν στις συντάξεις των προσώπων της παρ. 3 του άρθρου 4 του ν. 4387/2016, οι μισθολογικές διατάξεις των νόμων 5265/2026 και 5246/2025 που θεσπίστηκαν για τα στελέχη των Ενόπλων Δυνάμεων και των Σωμάτων Ασφαλείας. Η δαπάνη αυτή θα επιβαρύνει τον Κρατικό Προϋπολογισμό του έτους 2026 και των επόμενων ετών. Επίσης, προκαλείται εφάπαξ δαπάνη (για το διάστημα από 1.10.2025 έως 31.12.2025) ύψους 1.950.000 ευρώ, περίπου, θα επιβαρύνει τον Κρατικό Προϋπολογισμό του έτους 2026.

Η συνολική προκαλούμενη δαπάνες είναι εντός των δεσμευτικών ορίων του Πολυετούς Δημοσιονομικού Προγραμματισμού (ΠΔΠ) για τα έτη 2026-2029 και θα καλυφθούν από τις Γενικές Κρατικές Δαπάνες του Υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών.

Β. Περαιτέρω, τροποποιείται το άρθρο 64 του ν. 5113/2024 (Α' 96), αναφορικά με τη μισθολογική κατάταξη συνταξιούχων που εξακολουθούν να εργάζονται κατά το χρονικό διάστημα από την υποβολή της αίτησης συνταξιοδότησης και μέχρι και τη λύση της υπαλληλικής σχέσης, και προστίθεται αναδρομικά από την 24η.6.2023 στο πεδίο εφαρμογής του άρθρου αυτού η κατηγορία των υπαλλήλων που κατά τη μονιμοποίησή τους διατήρησαν το ασφαλιστικό καθεστώς του πρώην Ι.Κ.Α.

Γ. Επιπλέον, με τις διατάξεις του σχεδίου νόμου προτείνεται μια σειρά αναγκαίων τροποποιήσεων σε φορολογικές ρυθμίσεις.

Ειδικότερα:

α) για τους επαγγελματίες πωλητές λαϊκών αγορών εισάγεται ειδική ρύθμιση, που θα ισχύει για εισοδήματα που αποκτώνται από το φορολογικό έτος 2025, σύμφωνα με την οποία, το ελάχιστο ποσό καθαρού εισοδήματος από την άσκηση ατομικής επιχειρηματικής δραστηριότητας αυτών θα υπολογίζεται, μειωμένο κατά ποσοστό 30%, σε σχέση με το ποσό που θα προέκυπτε από την εφαρμογή των γενικών διατάξεων του άρθρου 28Α του Κώδικα Φορολογίας Εισοδήματος. Πρόκειται για ικανοποίηση παγίου αιτήματος του ως άνω Κλάδου επαγγελματιών.

β) για την Ιερά Κοινότητα, τις Ιερές Μονές του Αγίου Όρους και τα εξαρτήματα αυτών, προβλέπεται εξαίρεση ώστε για τις πληρωμές που διενεργούν υπόχρεοι σε απόδοση του οφειλόμενου φόρου εισοδήματος να είναι πλέον οι λήπτες των πληρωμών, απαλλασσομένων των ανωτέρω νομικών οντοτήτων από την υποχρέωση παρακράτησης και απόδοσης του φόρου.

γ) εισάγεται το νέο σύστημα επιστροφής του Ειδικού Φόρου Κατανάλωσης (Ε.Φ.Κ.) αγροτικού πετρελαίου, το οποίο θα τεθεί σε εφαρμογή από την 1η Νοεμβρίου 2026. Το νέο σύστημα προβλέπει την επιστροφή του ΕΦΚ και του αναλογούντος σε αυτόν ΦΠΑ απευθείας στην αντλία και θα υλοποιηθεί μέσω ειδικής εφαρμογής που αναπτύσσεται από την ΑΑΔΕ. Πρόκειται για την ικανοποίηση ενός πάγιου αιτήματος των αγροτών, οι οποίοι θα λαμβάνουν την έκπτωση άμεσα κατά την πληρωμή. Ταυτόχρονα προβλέπεται ότι ο ΕΦΚ επιστρέφεται στους πρατηριούχους ή συμψηφίζεται, σύμφωνα με την υπουργική απόφαση που θα εκδοθεί.

Δ. Τέλος, με τις προτεινόμενες διατάξεις του σχεδίου νόμου επιλύονται, μέσω εισαγωγής βελτιωτικών ρυθμίσεων, πρακτικά ζητήματα που έχουν ανακύψει κατά την εφαρμογή της νομοθεσίας, στην οποία αφορούν οι προτεινόμενες διατάξεις.

Ειδικότερα:

α) τροποποιείται το πλαίσιο χορήγησης και επιστροφής προκαταβολών προς προμηθευτές ηλεκτρικής ενέργειας και επικαιροποιούνται οι όροι και η διαδικασία εξόφλησης λογαριασμών από τους Φορείς της Γενικής Κυβέρνησης, προκειμένου να αντιμετωπιστούν πρακτικά ζητήματα που είχαν ανακύψει κατά την εφαρμογή μέχρι σήμερα της διαδικασίας, ενώ -για πρώτη φορά- τίθεται ως προϋπόθεση για την εξόφληση από το Υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών των ανεξόφλητων λογαριασμών ηλεκτρικής ενέργειας Φορέα που δεν ανήκει στην Κεντρική Διοίκηση η προηγούμενη βεβαίωσή του προς εξόφληση ποσού σε βάρος του Φορέα αυτού στην Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Εσόδων, ως εσόδου του Ελληνικού Δημοσίου. Η νέα αυτή ρύθμιση συμβάλλει στη συνετή διαχείριση από τους ως άνω Φορείς των σχετικών οικονομικών τους υποχρεώσεων.

β) παρέχεται η δυνατότητα στους κατόχους αγροτικών συνδέσεων, αλλά και τους Οργανισμούς Εγγείων Βελτιώσεων (ΓΟΕΒ-ΤΟΕΒ) που δεν έχουν ενταχθεί στο ειδικό τιμολόγιο ΓΑΙΑ των προμηθευτών ηλεκτρικής ενέργειας να ενταχθούν σε αυτό από την 1η Απριλίου 2026, προκειμένου να μειωθεί το κόστος ηλεκτρικής ενέργειας, ιδίως κατά τη θερινή περίοδο, κατά την οποία οι καταναλώσεις των αγροτών αυξάνονται σημαντικά.

Τέλος, παρέχεται η δυνατότητα στον Υπουργό Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών να καταργεί ειδικούς λογαριασμούς που υπάγονται στις εξαιρέσεις του άρθρου 3 του ν. 3697/2008 (Α' 194) για λόγους εξορθολογισμού της διαχείρισης αυτών, στο πλαίσιο της λογιστικής μεταρρύθμισης, με απώτερο σκοπό την αποτελεσματικότερη παρακολούθηση των διαθεσίμων του Ελληνικού Δημοσίου.

Στη γνωμοδότησή της, η ΟΚΕ επισημαίνει ότι η φορολογική ελάφρυνση για όσους έχουν αποδοχές κοντά στον κατώτατο μισθό είναι οριακή, καθώς δεν αλλάζει η χαμηλή κλίμακα για εισοδήματα έως 10.000 ευρώ και παραμένει η απότομη αύξηση της επιβάρυνσης για εισοδήματα από 10.000 έως 20.000 ευρώ, παρότι ο φορολογικός συντελεστής μειώνεται από 22% σε 20%.

Επιπλέον, κανένα όφελος δεν προκύπτει για εργαζόμενους άνω των 25 ετών και συνταξιούχους με ετήσιο εισόδημα έως 10.000 ευρώ. Η Επιτροπή τονίζει ότι η μερική απασχόληση, ιδίως για μητέρες με ανήλικα παιδιά, παραμένει χωρίς φορολογική ελάφρυνση, ζητώντας ειδικές προβλέψεις για αυτή την κατηγορία.

Η ΟΚΕ προειδοποιεί πως η αναμενόμενη αύξηση του κατώτατου μισθού το 2026 θα μειώσει περαιτέρω το όφελος από τη μείωση των συντελεστών, καθώς περισσότερα εισοδήματα θα υπερβούν το όριο των 10.000 ευρώ. Ο φόρος σε αυτό το κλιμάκιο, αν και μειωμένος, θα παραμένει υπερδιπλάσιος του 9% που ισχύει για τα χαμηλότερα εισοδήματα.

Η Επιτροπή εκφράζει επίσης ανησυχία για τη μη τιμαριθμοποίηση της φορολογικής κλίμακας και τη διατήρηση των υψηλών έμμεσων φόρων, που διαβρώνουν την αγοραστική δύναμη των πιο ευάλωτων ομάδων. Ζητά νέες διορθώσεις στα χαμηλά κλιμάκια, ώστε να ενισχυθεί η πραγματική ανακούφιση των νοικοκυριών.

Για τους ελεύθερους επαγγελματίες, η ΟΚΕ θεωρεί ότι η ελάφρυνση είναι περιορισμένη, αφού οι νέοι, χαμηλότεροι συντελεστές θα ισχύσουν από το δεύτερο εξάμηνο του 2027, όταν ήδη ο πληθωρισμός και οι αυξημένες τιμές θα έχουν μειώσει το εισόδημα των νοικοκυριών. Η μείωση, σύμφωνα με την Επιτροπή, θα έχει μόνο προσωρινό ή υποθετικό όφελος.

Θετικά ωστόσο αξιολογείται η οριζόντια μείωση των τεκμηρίων διαβίωσης, αν και η ΟΚΕ τονίζει ότι δεν εξαλείφεται ο παράλογος τρόπος φορολόγησης πλασματικών εισοδημάτων, που παραμένει άδικος για πολλούς ελεύθερους επαγγελματίες.

Στα εισοδήματα από ενοίκια, η Επιτροπή χαιρετίζει τη νέα ενδιάμεση κλίμακα, καθώς η σημερινή φορολόγηση εκτοξεύεται υπερβολικά από ένα επίπεδο και πάνω, επιβαρύνοντας υπέρμετρα τους μικρούς ιδιοκτήτες.

Όσον αφορά τον ΕΝΦΙΑ, η ΟΚΕ διατυπώνει ενστάσεις για τα κριτήρια απαλλαγής πρώτης κατοικίας σε μικρούς οικισμούς έως 1.500 κατοίκους, θέτοντας το ερώτημα γιατί να μην ισχύει ανάλογη αντιμετώπιση και για μεγαλύτερους οικισμούς με αντίστοιχα χαμηλά εισοδήματα.

Αντίστοιχα, για τη μείωση του ΦΠΑ κατά 30% σε νησιά του Αιγαίου με πληθυσμό έως 20.000 κατοίκους, επισημαίνει ζητήματα ανισότητας στη μεταχείριση νησιών ανάλογα με το μέγεθος και τη γεωγραφική τους ενότητα, υπογραμμίζοντας την ανάγκη ενιαίων, δίκαιων κανόνων για όλες τις νησιωτικές περιοχές.

Συνολικά, η ΟΚΕ χαρακτηρίζει το νέο φορολογικό βήμα προς τη σωστή κατεύθυνση, αλλά με ανεπαρκή στόχευση για τα πιο αδύναμα στρώματα, ζητώντας περισσότερη κοινωνική δικαιοσύνη και ουσιαστικές παρεμβάσεις υπέρ των χαμηλόμισθων και των μικρομεσαίων.

Η Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή της Ελλάδος (ΟΚΕ) διαπιστώνει οφέλη, αλλά και στρεβλώσεις στη γνωμοδότησή της για το νέο φορολογικό νομοσχέδιο.

Στη γνωμοδότησή της, επισημαίνει ότι οι μειώσεις στους φορολογικούς συντελεστές ωφελούν κυρίως τους εργαζόμενους γονείς με μεσαία εισοδήματα, τους νέους αλλά και όσους βρίσκονται στην κορυφή της φορολογικής κλίμακας. Αντιθέτως, εργαζόμενοι άνω των 25 ετών και συνταξιούχοι με ετήσια εισοδήματα έως 10.000 ευρώ παραμένουν εκτεθειμένοι στην φορολογική επιβάρυνση, καθώς οι μειώσεις δεν επαρκούν για να αντισταθμίσουν το πραγματικό κόστος που επωμίστηκαν τα προηγούμενα χρόνια.

Ιδιαίτερη αναφορά κάνει στον πληθωρισμό και τις επιπτώσεις στην αγοραστική δύναμη. Σημειώνει ότι παρά την αύξηση των ονομαστικών εισοδημάτων λόγω του πληθωρισμού, δεν υπήρξε ανάλογη τιμαριθμική αναπροσαρμογή των φορολογικών κλιμακίων με αποτέλεσμα το φορολογικό βάρος για τα νοικοκυριά να είναι μεγαλύτερο.

Ειδικότερα:

• Υπογραμμίζει ότι η ελάφρυνση που θα προκύψει από τα μέτρα του νομοσχεδίου για τους φορολογούμενους που αμείβονται με μισθούς ή συντάξεις στο ύψος του κατώτατου μισθού, είναι ελάχιστη, δεδομένου ότι δεν τροποποιείται η χαμηλή κλίμακα φορολόγησης για εισοδήματα έως 10.000 ευρώ το χρόνο και η λογική της εκτίναξης της φορολογικής επιβάρυνσης στο αμέσως επόμενο κλιμάκιο εισοδήματος των 10.000 έως 20.000 ευρώ παραμένει, έστω και αν ο συντελεστής φόρου στο κλιμάκιο αυτό μειώνεται κατά δύο ποσοστιαίες μονάδες.
• Σημειώνει ότι καμία ελάφρυνση δεν προκύπτει για εργαζόμενους άνω των 25 ετών ή συνταξιούχους των οποίων τα ετήσια εισοδήματα από εργασία ή σύνταξη δεν υπερβαίνουν τις 10.000 ευρώ ετησίως. Ειδικά για τους εργαζόμενους άνω των 25 ετών, δεν ελαφρύνονται όλοι όσοι εργάζονται με μερική απασχόληση ή απασχολούνται για μικρό χρονικό διάστημα κατά τη διάρκεια του οικονομικού έτους. Λαμβάνοντας μάλιστα υπόψη ότι μεγάλος αριθμός μητέρων με ανήλικα παιδιά επιλέγει να απασχολείται με μερική απασχόληση για μεγάλο χρονικό διάστημα κρίνεται ότι θα πρέπει να υιοθετηθούν μέτρα ελάφρυνσης και αυτής της κατηγορίας εργαζομένων.
• Υποστηρίζει ότι η αναμενόμενη και το 2026 αύξηση των κατώτατων ορίων αμοιβών απασχόλησης θα περιορίσει ακόμα περισσότερο το όφελος από την μείωση των φορολογικών συντελεστών, λόγω ανόδου πολλών εισοδημάτων πάνω από το όριο των 10.000 ευρώ, όπου ο συντελεστής φόρου παρά τη μείωσή του κατά 2 ποσοστιαίες μονάδες, από το 22% στο 20%, θα εξακολουθεί να είναι σημαντικά αυξημένος σε σύγκριση με τον συντελεστή 9% που εξακολουθεί να ισχύει μέχρι τα 10.000 ευρώ.
• Τονίζει ότι η επιλογή της μη τιμαριθμοποίησης της φορολογικής κλίμακας κατόπιν της μακρόχρονης πληθωριστικής πίεσης, όπως και η διατήρηση των υψηλών συντελεστών έμμεσων φόρων, έχει μειώσει σημαντικά την πραγματική αξία των εισοδημάτων, με τις αρνητικές συνέπειες να είναι βαρύτερες για τις ασθενέστερες οικονομικά ομάδες πληθυσμού. Συνεπώς, «παραμένει η ανάγκη παραπέρα βελτιώσεων στη φορολογική κλίμακα και ειδικά για τα κλιμάκια που αντιστοιχούν σε χαμηλά εισοδήματα».

Ελεύθεροι επαγγελματίες

Κατά την Ο.Κ.Ε., ακόμα μικρότερη είναι η ελάφρυνση για τους ελεύθερους επαγγελματίες που φορολογούνται κατόπιν τεκμαρτού προσδιορισμού του φορολογητέου εισοδήματος.

Εξηγεί ότι αυτό συμβαίνει καθώς ο χρόνος πρώτης εφαρμογής των νέων χαμηλότερων συντελεστών φορολόγησης τοποθετείται στο δεύτερο εξάμηνο του 2027, κατόπιν της εφαρμογής του νέου αυξημένου κατώτατου μισθού και με τις προβλέψεις για την εξέλιξη του πληθωρισμού να προμηνύουν περαιτέρω συρρίκνωση της αγοραστικής δύναμης των νοικοκυριών στα οποία ανήκουν.

Επιπρόσθετα, και συνεκτιμώντας όλες τις παραμέτρους προσδιορισμού του τεκμαρτού φορολογητέου εισοδήματος για τους ελεύθερους επαγγελματίες καθώς και του χρόνου πρώτης εφαρμογής των νέων συντελεστών (φορολογική δήλωση 2027) κρίνεται ότι η μείωση των φορολογικών συντελεστών θα έχει περιορισμένο όφελος, ή απλώς θα σταθεροποιήσει προσωρινά την φορολογική τους επιβάρυνση για υποθετικά εισοδήματα.

Φ.Π.Α και ΕΝΦΙΑ

Η Επιτροπή, αναφερόμενη στη διάταξη για τη μείωση των συντελεστών ΦΠΑ κατά 30% σε νησιά του Αιγαίου με πληθυσμό μέχρι 20.000 κατοίκους, επισημαίνει ότι «αναδύονται ερωτήματα για την διακριτή μεταχείριση των νησιών του Αιγαίου, ανάλογα με τον πληθυσμό και την γεωγραφική ενότητα στην οποία ανήκουν», ενώ σχολιάζοντας τη διάταξη για τη μείωση και εν συνεχεία την κατάργηση του ΕΝ.Φ.Ι.Α. πρώτης κατοικίας σε μικρούς οικισμούς, αναφέρει ότι κι εκεί υπάρχουν ερωτήματα «για τα κριτήρια βάσει των οποίων προκρίνεται η ευνοϊκότερη φορολογική μεταχείριση οικισμών με πληθυσμό έως 1500 κατοίκους έναντι άλλων μεγαλύτερων πληθυσμιακά οικισμών, ανεξαρτήτως μάλιστα από τα ειδικά οικονομικά χαρακτηριστικά που αυτοί οι οικισμοί μπορεί να έχουν».

Ακόμα:

• Χαρακτηρίζει θετική την οριζόντια μείωση των τεκμηρίων διαβίωσης, αν και – όπως τονίζει – «δεν αίρει τον ανορθολογισμό φορολόγησης υποθετικών εισοδημάτων, ανορθολογισμός που επίσης ισχύει και για τον τεκμαρτό προσδιορισμό φορολογητέου εισοδήματος για ελεύθερους επαγγελματίες», ενώ:
• Σημειώνει ότι κινούνται προς τη σωστή κατεύθυνση, οι προτεινόμενες ενδιάμεσες κλίμακες φορολόγησης για εισοδήματα από ενοίκια, καθώς οι ισχύουσες σήμερα κλίμακες φορολόγησης εκτινάσσονται υπερβολικά από ένα ύψος εισοδήματος και μετά.

Το νέο φορολογικό πλαίσιο εντάσσεται στη συνολική κυβερνητική στρατηγική για ενίσχυση της μεσαίας τάξης, στήριξη των οικογενειών με παιδιά, αντιμετώπιση του δημογραφικού προβλήματος και δημιουργία ισχυρών κινήτρων ανάπτυξης και επενδύσεων.

Η δημόσια διαβούλευση θα παραμείνει ανοιχτή έως τις 22 Οκτωβρίου, στην ηλεκτρονική πλατφόρμα www.opengov.gr, προκειμένου πολίτες και φορείς να συμμετάσχουν ενεργά με προτάσεις και σχόλια.

Οι κύριοι άξονες του νομοσχεδίου είναι:

Α. ΦΟΡΟΛΟΓΙΚΕΣ ΡΥΘΜΙΣΕΙΣ

Νέα φορολογική κλίμακα εισοδήματος με έμφαση στη μεσαία τάξη και τις οικογένειες:

1. Μείωση κατά 2 ποσοστιαίες μονάδες των συντελεστών για εισοδήματα από 10.000 έως 40.000 ευρώ και νέα κλίμακα έως 60.000 ευρώ.
Ειδικές μειώσεις για οικογένειες με παιδιά και μηδενισμός φόρου για πολύτεκνες οικογένειες. Μηδενισμός φόρου για νέους έως 25 ετών και συντελεστής 9% για νέους έως 30 ετών.

2. Σταδιακή κατάργηση ΕΝΦΙΑ για κύριες κατοικίες σε μικρούς οικισμούς

Από το 2026 μείωση κατά 50% και πλήρης απαλλαγή από το 2027 για οικισμούς έως 1.500 κατοίκους (και έως 1.700 στον Έβρο)

3. Νέος ενδιάμεσος συντελεστής φορολόγησης ενοικίων

Εισαγωγή συντελεστή 25% για εισόδημα από ενοίκια 12.000–24.000 ευρώ, ωφελώντας πάνω από 160.000 ιδιοκτήτες.

4. Μείωση ΦΠΑ κατά 30% στα ακριτικά νησιά

Από 1/1/2026 στα νησιά του Βόρειου Αιγαίου, της Σαμοθράκης και των Δωδεκανήσων με έως 20.000 κατοίκους.

5. Μείωση τεκμηρίων διαβίωσης

Μείωση 30–35% για κατοικίες και αναπροσαρμογή με βάση τους ρύπους για οχήματα μετά το 2010.

6. Επέκταση φορολογικών κινήτρων για μακροχρόνια μίσθωση

Παράταση έως το 2026 της απαλλαγής φόρου για κενές κατοικίες που μισθώνονται, με ευνοϊκές ρυθμίσεις για πολύτεκνες οικογένειες, εκπαιδευτικούς και ένστολους.

7. Υπερεκπτώσεις επενδυτικών δαπανών 100%

Για επενδύσεις σε στρατηγικούς τομείς άμυνας, κατασκευής οχημάτων, αεροσκαφών και εξαρτημάτων.

8. Κατάργηση τέλους συνδρομητικής τηλεόρασης

Από τον Ιανουάριο του 2026 καταργείται ο φόρος 10% επί των λογαριασμών συνδρομητικής τηλεόρασης.

9. Νέες διευκολύνσεις για ελεύθερους επαγγελματίες

Μείωση κατά 50% του ελάχιστου εισοδήματος για οικισμούς έως 1.500 κατοίκους, καθώς και για σχολικά κυλικεία πανελλαδικά.
Εξαίρεση από το τεκμαρτό εισόδημα για νέες μητέρες επί τριετία μετά τη γέννηση τέκνου.

Β. ΜΙΣΘΟΛΟΓΙΚΕΣ ΡΥΘΜΙΣΕΙΣ

1. Νέο μισθολόγιο για αστυνομία, πυροσβεστική και λιμενικό

Αυξήσεις από τον Οκτώβριο του 2025 και νέο επίδομα διοίκησης.

2. Μισθολογικές παρεμβάσεις στο Υπουργείο Εξωτερικών

Αυξήσεις επιδομάτων ειδικών καθηκόντων και αποζημιώσεων διδάκτρων για τα τέκνα υπαλλήλων.

3. Αναγνώριση πενταετούς κύκλου σπουδών ως μεταπτυχιακού

Προώθηση κατά δύο μισθολογικά κλιμάκια για περίπου 5.000 δημόσιους υπαλλήλους.

4. Αφορολόγητο επιδόματος βιβλιοθήκης

Το επίδομα για μέλη ΔΕΠ και ερευνητές απαλλάσσεται από φόρο εισοδήματος.

5. Νέο επίδομα για προσωπικό σωφρονιστικών καταστημάτων

Θέσπιση επιδόματος 100 ευρώ και αντικατάσταση του οριζόντιου επιδόματος ανθυγιεινής εργασίας με νέο, διαφοροποιημένο κατά καθήκον.

6. Επέκταση επιδόματος παραμεθορίου

Το επίδομα των 130 ευρώ για Έβρο και ακριτικά νησιά επεκτείνεται και στα στελέχη της ΕΛ.ΑΣ. σε μονάδες της ηπειρωτικής μεθορίου.

7. Νέα μισθολογική διάκριση στη Γενική Γραμματεία Συντονισμού

Αναβάθμιση απολαβών για Διευθυντές της Προεδρίας της Κυβέρνησης.

8. Αναγνώριση προϋπηρεσίας και ερευνητικού έργου

Για τη μισθολογική εξέλιξη ερευνητών σε ΑΕΙ και ερευνητικούς φορείς, ανεξαρτήτως συμβατικής σχέσης.

Γ. ΕΠΙΠΛΕΟΝ ΜΕΤΡΑ

1. Παράταση κινήτρων για ηλεκτρονικές συναλλαγές έως το 2026

Έκπτωση 30% από το φορολογητέο εισόδημα για δαπάνες με ηλεκτρονικά μέσα πληρωμής προς συγκεκριμένους επαγγελματίες.

2. Μείωση φορολογίας εφημεριών για ιατρούς

Από 22% σε 20% ο συντελεστής αυτοτελούς φορολόγησης.

Σύμφωνα με σχετική ανακοίνωση του υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, το νομοσχέδιο ενσωματώνει τις εξαγγελίες του Πρωθυπουργού στη Διεθνή Έκθεση Θεσσαλονίκης και περιλαμβάνει ένα ολοκληρωμένο πλέγμα φορολογικών και άλλων ρυθμίσεων, με στόχο:

• Την στήριξη των οικογενειών με έμφαση στους πολύτεκνους,
• την ενίσχυση της μεσαίας τάξης,
• την ουσιαστική ελάφρυνση των νέων που ξεκινούν τη ζωή τους,
• την τόνωση της περιφέρειας και των ακριτικών περιοχών,
• καθώς και τη δημιουργία κινήτρων για επενδύσεις σε στρατηγικούς τομείς.

Επιπλέον, το σχέδιο νόμου περιλαμβάνει πρόσθετες ρυθμίσεις μείωσης της φορολογίας ακινήτων, μείωσης των τεκμηρίων διαβίωσης, επεκτάσεις φορολογικών κινήτρων για την αντιμετώπιση του στεγαστικού προβλήματος καθώς και μισθολογικές ρυθμίσεις για τα σώματα ασφαλείας, τα στελέχη του Υπουργείου Εξωτερικών και άλλες κατηγορίες δημοσίων υπαλλήλων όπως οι μηχανικοί και οι ερευνητές.

Αναλυτικά τα μέτρα που εγκρίθηκαν είναι:

Α. Φορολογικές Ρυθμίσεις

1. Αναμόρφωση φορολογικής κλίμακας εισοδήματος μισθωτών, συνταξιούχων, αγροτών και ελευθέρων επαγγελματιών με έμφαση στη μεσαία τάξη, τις οικογένειες με παιδιά και τους νέους.

Γενικές παρεμβάσεις:

1. Μειώνονται κατά 2% οι συντελεστές της κλίμακας από τα 10.000 έως και τα 40.000 ευρώ:

• Για τα 10.000 έως 20.000 ευρώ από 22% σε 20%
• Για τα 20.000 έως τα 30.000 ευρώ από 28% σε 26%
• Για τα 30.000 έως τα 40.000 ευρώ από 36% σε 34%
• Εισάγεται ενδιάμεσος συντελεστής από τα 40.000 έως τα 60.000 ευρώ 39%, ενώ ο συντελεστής 44% θα ισχύει για εισοδήματα άνω των 60.000 ευρώ.

Επιπλέον παρεμβάσεις για οικογένειες με παιδιά:

1. Ο συντελεστής από τα 10.000 έως τα 20.000 που πλέον θα ανέρχεται σε 20% για φορολογούμενους χωρίς τέκνα, μειώνεται περαιτέρω αναλόγως του αριθμού των τέκνων και ακόμη περισσότερο για τους τρίτεκνους σε:

• 18% για φορολογούμενους με 1 εξαρτώμενο τέκνο
• 16% για φορολογούμενους με 2 εξαρτώμενα τέκνα
• 9% για φορολογούμενους με τρία εξαρτώμενα τέκνα
• Οι συντελεστές από 0 έως 20.000 ευρώ μηδενίζονται για φορολογούμενους με τέσσερα ή περισσότερα εξαρτώμενα τέκνα.
• Ο συντελεστής από 20.000 έως 30.000 ευρώ που πλέον θα ανέρχεται σε 26% για φορολογούμενους χωρίς τέκνα, μειώνεται επίσης κατά 2 ποσοστιαίες μονάδες για κάθε τέκνο:

• 24% για φορολογούμενους με 1 εξαρτώμενο τέκνο
• 22% για φορολογούμενους με 2 εξαρτώμενα τέκνα
• 20% για φορολογούμενους με τρία εξαρτώμενα τέκνα
• 18% για φορολογούμενους με τέσσερα εξαρτώμενα τέκνα
• 16% για φορολογούμενους με πέντε εξαρτώμενα τέκνα κτλ.

Επιπλέον παρεμβάσεις για νέους:

1. Για τους νέους έως 25 ετών oι συντελεστές από 0 έως 20.000 ευρώ μηδενίζονται.
2. Για τους νέους 26 έως 30 ετών ο συντελεστής από τα 10.000 έως τα 20.000 θα ανέρχεται σε 9%.

Οι ανωτέρω παρεμβάσεις θα εφαρμοστούν από το φορολογικό έτος 2026 και (α) οι μισθωτοί και συνταξιούχοι θα δουν την ωφέλεια από την μισθοδοσία του Ιανουαρίου 2026 με την αύξηση στις μηνιαίες καθαρές απολαβές τους καθώς ο φόρος παρακρατείται, (β) οι ατομικές επιχειρήσεις και οι αγρότες θα δουν την ωφέλεια με την υποβολή των δηλώσεων του φορολογικού έτους 2026 κατά τον Μάρτιο του 2027. Συνολικά ωφελούνται περίπου 4 εκατ. φορολογούμενοι που σήμερα υπόκεινται με βάση τα εισοδήματά τους σε φόρο εισοδήματος.

2. Κατάργηση ΕΝΦΙΑ σταδιακά για κύριες κατοικίες σε οικισμούς με πληθυσμό έως 1.500 κατοίκους

Από το 2026 μειώνεται ο φόρος κατά 50% και από το 2027 απαλλάσσονται από τον Ε.Ν.Φ.Ι.Α. τα δικαιώματα στα ακίνητα που αφορούν κύρια κατοικία και ανήκουν σε φυσικά πρόσωπα, φορολογικούς κατοίκους Ελλάδας, των οποίων η κύρια κατοικία, όπως προκύπτει από τη δήλωση φορολογίας εισοδήματος ευρίσκεται σε οικισμούς με πληθυσμό μικρότερο των χιλίων πεντακοσίων (1.500) κατοίκων, εξαιρουμένων των οικισμών που βρίσκονται στην Περιφέρεια Αττικής (πλην της Περιφερειακής Ενότητας Νήσων). Ειδικά για την Περιφερειακή Ενότητα Έβρου το όριο ορίζεται σε χίλιους επτακόσιους (1.700) κατοίκους. Εξαιρούνται κατοικίες με συνολική φορολογητέα αξία άνω των 400.000 ευρώ. Το μέτρο εκτιμάται ότι αφορά περίπου 1 εκατομμύριο δικαιώματα επί κατοικιών στις εν λόγω περιοχές της επικράτειας. Αφορά 12.720 οικισμούς (σε σύνολο 13.586 οικισμών) της χώρας τόσο στην ηπειρωτική, όσο και νησιωτική Ελλάδα.

3. Μείωση φορολογίας εισοδήματος από ακίνητα

Από το φορολογικό έτος 2026 θεσπίζεται ενδιάμεσος συντελεστής 25% για εισόδημα από ενοίκια από 12.000 έως 24.000 ευρώ. Υπενθυμίζεται ότι σήμερα έως τα 12.000 εφαρμόζεται συντελεστής 15% και στη συνέχεια αυξάνεται σε 35%. Άμεσα ωφελούμενοι εκτιμώνται σε 161.587 ιδιοκτήτες ακινήτων.

4. Μείωση ΦΠΑ κατά 30% στα ακριτικά νησιά του Αιγαίου με έως 20.000 κατοίκους

Από 1/1/2026 μειώνεται το ΦΠΑ κατά 30% στα νησιά της Περιφέρειας Βόρειου Αιγαίου, του Νομού Έβρου (Σαμοθράκη) και του νομού Δωδεκανήσων με πληθυσμό έως 20.000 κατοίκους.

5. Μείωση Τεκμηρίων διαβίωσης

Μειώνονται τα τεκμήρια για τις κατοικίες από 30% έως 35%. Για τα αυτοκίνητα, για όσα έχουν ταξινομηθεί μετά το 2010, τα τεκμήρια θα υπολογίζονται βάσει ρύπων, με σημαντική ωφέλεια για αυτοκίνητα κάτω της δεκαετίας. Επιπλέον θα εξαιρούνται από την ελάχιστη αντικειμενική δαπάνη των 3.000 ευρώ τα εξαρτώμενα τέκνα που έχουν ίδιο εισόδημα. Οι ωφελούμενοι είναι περίπου 477.000 φορολογούμενοι με προστιθέμενη διαφορά φόρου εξαιτίας των τεκμηρίων διαβίωσης.

6. Επεκτάσεις φορολογικών κινήτρων για την αντιμετώπιση του στεγαστικού προβλήματος

• Επεκτείνεται και για το 2026 η απαλλαγή φόρου εισοδήματος για 3 έτη για κενές κατοικίες που θα μισθωθούν σε μακροχρόνια μίσθωση.
• Επεκτείνεται για μια ακόμη μια χρονιά, δηλαδή μέχρι το τέλος του 2026, η αναστολή του ΦΠΑ στις νέες οικοδομές.

7. Θέσπιση καθεστώτος υπερεκπτώσεων επενδυτικών δαπανών 100% σε στρατηγικούς τομείς άμυνας και κατασκευής οχημάτων

Προκειμένου να κινητροδοτηθούν οι ιδιωτικές επενδύσεις σε στρατηγικούς τομείς που σήμερα η δραστηριότητα στην Ελληνική αγορά είναι εξαιρετικά περιορισμένη, οι επενδυτικές δαπάνες που αφορούν στους τομείς άμυνας και κατασκευής οχημάτων, αεροσκαφών και εξαρτημάτων αυτών, θα εκπίπτουν από τα ακαθάριστα έσοδα των επιχειρήσεων, κατά τον χρόνο της πραγματοποίησής τους, προσαυξημένες κατά ποσοστό εκατό τοις εκατό (100%). Επιπλέον στις επενδύσεις αυτές θα δίνεται το κίνητρο της ταχείας αδειοδότησης, όπως γίνεται με τις στρατηγικές επενδύσεις.

8. Κατάργηση τέλους συνδρομητικής τηλεόρασης

Από τον Ιανουάριο του 2026 καταργείται το τέλος συνδρομητικής τηλεόρασης που επιβαρύνει περισσότερους από 1 εκατ. λογαριασμούς συνδρομητικής τηλεόρασης, τόσο νοικοκυριών όσο και επιχειρήσεων. Το τέλος σήμερα ανέρχεται σε 10% επί του συνολικού μηνιαίου λογαριασμού.

9. Παρεμβάσεις στο ελάχιστο εισόδημα ελευθέρων επαγγελματιών

• Επεκτείνεται η πρόβλεψη για μείωση 50% του ελάχιστου εισοδήματος που ισχύει σήμερα για οικισμούς με πληθυσμό έως 500 ατόμων ή δημοτικές κοινότητες εκτός Αττικής με πληθυσμό έως 1.500 ατόμων, σε όλους τους οικισμούς εκτός Αττικής με πληθυσμό έως 1.500 άτομα. Συνεπώς στο μειωμένο ποσό εντάσσονται ακόμη 176 οικισμοί οι οποίοι οριακά τίθεντο εκτός ρύθμισης. Επιπλέον μείωση 50% θα έχουν και τα σχολικά κυλικεία πανελλαδικά.
• Εξαιρούνται από το τεκμαρτό εισόδημα νέες μητέρες που ασκούν ελεύθερο επάγγελμα κατά το έτος γέννησης τέκνου και τα επόμενα δύο έτη. Εκτιμάται ότι ωφελούνται περίπου 6.000 νέες μητέρες.

Β. Κυριότερες μισθολογικές ρυθμίσεις

• Αναμόρφωση μισθολογίου αστυνομίας, πυροσβεστικής και λιμενικού με αυξήσεις από τον Οκτώβριο του 2025. 
• Μισθολογικές ρυθμίσεις για το προσωπικό του Υπουργείου Εξωτερικών: Για τα στελέχη του Υπουργείου Εξωτερικών προβλέπεται (α) η αύξηση του επιδόματος ειδικών καθηκόντων από 120 έως 184 ευρώ αναλόγως της θέσης, (β) η θέσπιση επιδόματος ειδικών καθηκόντων σε επιπλέον κλάδους του Υπουργείου Εξωτερικών και (γ) η αύξηση των αποζημιώσεων για τα δίδακτρα φοίτησης των τέκνων των υπαλλήλων. Επισημαίνεται ότι με ΚΥΑ θα αυξηθεί και η αποζημίωση της υπηρεσίας αλλοδαπής, αναλόγως της χώρας που υπηρετούν τα στελέχη.
• Αναγνωρίζεται μισθολογικά, κατ’ αναλογία του μεταπτυχιακού, με προώθηση κατά δύο μισθολογικά κλιμάκια, το δίπλωμα του Πολυτεχνείου και λοιπών Πανεπιστημίων με πενταετή κύκλο σπουδών. Εκτιμάται ότι ωφελούμενοι θα είναι περίπου 5.000 δημόσιοι υπάλληλοι με ετήσιο κόστος 7 εκατ. ευρώ.

• Θεσπίζεται αφορολόγητο για το επίδομα βιβλιοθήκης μελών ΔΕΠ και ερευνητών.

Οι νέες επιμέρους ρυθμίσεις που εισάγονται , επιπλέον όσων ανακοινώθηκαν στη ΔΕΘ:

1. Παρατείνεται η ισχύς των κινήτρων για πραγματοποίηση συναλλαγών με ηλεκτρονικά μέσα πληρωμών και για το φορολογικό έτος 2026. Πιο συγκεκριμένα προβλέπεται και για το 2026 έκπτωση από το φορολογητέο εισόδημα φυσικών προσώπων του 30% των δαπανών που πραγματοποιούνται με ηλεκτρονικά μέσα πληρωμής προς συγκεκριμένους επαγγελματίες και μέχρι του ποσού των 5.000 ευρώ ετησίως. Επιπρόσθετα, οι δαπάνες για ιατρικές, οδοντιατρικές και κτηνιατρικές υπηρεσίες προσμετρώνται διπλά στο ελάχιστο όριο δαπανών 30% με ηλεκτρονικά μέσα πληρωμής.
2. Στην σταδιακή κατάργηση του ΕΝΦΙΑ για οικισμούς έως 1.500 κατοίκους και λαμβάνοντας υπόψη τις ιδιαίτερες συνθήκες που επικρατούν στην Περιφερειακή Ενότητα Έβρου και το ζήτημα που ανέκαμψε με τη Νέα Βύσσα, η σταδιακή κατάργηση του ΕΝΦΙΑ ειδικά για την Περιφερειακή Ενότητα Έβρου θα ισχύει για οικισμούς που έχουν καταγράψει στην απογραφή έως 1.700 κατοίκους.
3. Στη φορολογία εισοδήματος, επιπλέον των γενικότερων φορολογικών μειώσεων, μειώνεται και από 22% σε 20% ο συντελεστής αυτοτελούς φορολόγησης των εφημεριών των ιατρών.
4. Στην επέκταση  και το 2026 της απαλλαγής από τον φόρο εισοδήματος ακινήτων που μισθώνονται με μακροχρόνια μίσθωση πραγματοποιούνται οι ακόλουθες τροποποιήσεις:

• Σήμερα η απαλλαγή ισχύει για κατοικίες με εμβαδόν ως 120 τ.μ.. Σε περίπτωση που η ενοικίαση αφορά τρίτεκνη ή πολύτεκνη οικογένεια, η απαλλαγή θα δίνεται και για σπίτια με μεγαλύτερο εμβαδόν. Πιο συγκεκριμένα το ανωτέρω όριο των 120 τ.μ. διευρύνεται για 20 τ.μ. για κάθε εξαρτώμενο τέκνο άνω των δύο.
• Σήμερα η απαλλαγή αφορά τη πρώτη μίσθωση διάρκειας 3 τουλάχιστον ετών. Ωστόσο δεν συνεχίζει σε περίπτωση που εντός της τριετίας αποχωρήσει ο ενοικιαστής και γίνει νέα μακροχρόνια μίσθωση σε άλλον. Για αυτό το σκοπό, και αποτρέποντας την περίπτωση καταστρατήγησης του μέτρου με επαναλαμβανόμενες μισθώσεις βραχείας διάρκειας, η απαλλαγή συνεχίζει να ισχύει για το υπολειπόμενο διάστημα και εφόσον το ακίνητο κενωθεί άπαξ και εκμισθωθεί εκ νέου.
• Ειδικά για περιπτώσεις μίσθωσης σε ιατρικό ή νοσηλευτικό προσωπικό που απασχολείται σε φορείς της γενικής κυβέρνησης, εκπαιδευτικούς όλων των βαθμίδων της δημόσιας εκπαίδευσης, καθώς σε ένστολο προσωπικό των ενόπλων δυνάμεων και των σωμάτων ασφαλείας, η απαλλαγή ισχύει και εφόσον το ακίνητο μισθώνεται τουλάχιστον για έξι (6) συνεχόμενους μήνες και εφόσον δεν διατεθεί το ακίνητο εντός των 3 ετών για βραχυχρόνια μίσθωση.
• Στο μισθολόγιο των σωμάτων ασφαλείας προβλέπεται επίδομα διοίκησης, κατ’αναλογία με τις ένοπλες δυνάμεις, και για την αστυνομία, την πυροσβεστική κα το λιμενικό.
• Το επίδομα των 130 ευρώ που λαμβάνουν τα σώματα ασφαλείας και οι ένοπλες δυνάμεις σε μονάδες του Έβρου και ακριτικά νησιά, καθώς και οι ένοπλες δυνάμεις σε μονάδες προκαλύψεως της ηπειρωτικής μεθορίου, επεκτείνεται και στα στελέχη της Ελληνικής Αστυνομίας που υπηρετούν στους συνοριακούς σταθμούς και τμήματα της ηπειρωτικής μεθορίου (Ηπείρου, Μακεδονίας και Θράκης).
• Η μείωση κατά 50% του ελάχιστου εισοδήματος των ατομικών επιχειρήσεων πέρα από τους οικισμούς έως 1500 κατοίκους εκτός Αττικής που έχει εξαγγελθεί, εφαρμόζεται και για τα σχολικά κυλικεία πανελλαδικά.
• Στην κατάργηση του τέλους συνδρομητικής τηλεόρασης προβλέπεται αναπλήρωση των εσόδων του ΕΚΚΟΜΕΔ που εισέπραττε το 50% του τέλους, από ισόποση ετήσια επιχορήγηση από το Υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών.
• Θεσπίζεται επίδομα ιδιαίτερων καθηκόντων στο προσωπικό των Σωφρονιστικών καταστημάτων ύψους 100 ευρώ. Η μεταρρύθμιση αυτή θα συνοδευτεί με ΚΥΑ για τον καθορισμό του επιδόματος επικίνδυνης και ανθυγιεινής εργασίας αναλόγως των καθηκόντων, εις αντικατάσταση του αντίστοιχου οριζόντιου επιδόματος που ισχύει σήμερα. Με τον συνδυασμό αυτών των μέτρων θα λάβει και το εν λόγω προσωπικό μεσοσταθμικά την αύξηση των 100 ευρώ που έλαβαν τα στελέχη των σωμάτων ασφαλείας από την θέσπιση του επιδόματος επικινδυνότητας.
• Θεσπίζεται μισθολογική διάκριση για τους Διευθυντές που υπηρετούν στην Προεδρεία της Κυβέρνησης και κυρίως στη Γενική Γραμματεία Συντονισμού, έναντι των προϊσταμένων, καθώς με το υφιστάμενο θεσμικό πλαίσιο οι δύο θέσεις ευθύνης αμείβονται ομοίως.
• Για τη μισθολογική κατάταξη και εξέλιξη των ερευνητών, αναγνωρίζεται η προϋπηρεσία που έχει παρασχεθεί και το διδακτικό ή ερευνητικό έργο που έχει προσφερθεί σε Ανώτατα Εκπαιδευτικά Ιδρύματα ή ερευνητικούς και τεχνολογικούς φορείς του άρθρου 13α του ν. 4310/2014 (Α΄ 258), ανεξαρτήτως  του είδους της συμβατικής σχέσης με αυτά. Με αυτόν τον τρόπο αναγνωρίζονται και τα μπλοκάκια.

Ρυθμίσεις που ανακοινώθηκαν στη ΔΕΘ και θα θεσμοθετηθούν σε άλλα νομοσχέδια ή θα ρυθμιστούν με Υπουργικές αποφάσεις:

• Το νέο μισθολόγιο των ενόπλων δυνάμεων περιλαμβάνεται στο νομοσχέδιο του Υπουργείου Εθνικής Άμυνας που βρίσκεται σε επεξεργασία.
• Η σταδιακή κατάργηση του συμψηφισμού των αυξήσεων των συνταξιούχων με την προσωπική διαφορά θα νομοθετηθεί μόλις ολοκληρωθεί η αναλογιστική μελέτη που βρίσκεται σε εξέλιξη από την αναλογιστική αρχή.
• Η θεσμοθέτηση του Ταμείου Καινοτομίας Φαρμάκων θα προβλεφθεί σε νομοσχέδιο του Υπουργείου Υγείας.
• Η απαλλαγή φόρου εισοδήματος από Ιδρύματα και κληροδοτήματα θα προβλεφθεί σε νομοσχέδιο του Υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών.
• Η επέκταση και για το 2026 του περιορισμού λειτουργίας νέων βραχυχρόνιων μισθώσεων στα τρία δημοτικά διαμερίσματα της Αθήνας θα προβλεφθεί σε Υπουργική απόφαση που είναι σε επεξεργασία.
• Με Κοινή Υπουργική Απόφαση θα αυξηθεί η αποζημίωση της υπηρεσίας αλλοδαπής, αναλόγως της χώρας που υπηρετούν τα στελέχη του Υπουργείου Εξωτερικών.

Το νομοσχέδιο θα κατατεθεί στη Βουλή μετά το προσχέδιο του νέου προϋπολογισμού (κατατίθεται την πρώτη Δευτέρα του Οκτωβρίου) και θα ψηφιστεί μέσα στο μήνα.

Οι μειώσεις φόρων εισοδήματος, με έμφαση στις οικογένειες με παιδιά και στους νέους εργαζόμενους έως 30 ετών, αποτελούν τους βασικούς άξονες του νομοθετήματος. Η νέα κλίμακα προβλέπει μείωση συντελεστών κατά δύο μονάδες για εισοδήματα 10.000–40.000 ευρώ, ενώ θεσπίζεται ενδιάμεσος συντελεστής 39% αντί 44% για τα εισοδήματα 40.000–60.000 ευρώ. Για τους νέους έως 25 ετών προβλέπεται πλήρης απαλλαγή φόρου για εισοδήματα έως 20.000 ευρώ, ενώ για την ηλικιακή ομάδα 26–30 ο πρώτος συντελεστής μειώνεται στο 9%. Αντίστοιχα, οικογένειες με παιδιά θα δουν ακόμη μεγαλύτερες ελαφρύνσεις ειδικά για όσους έχουν τέσσερα τέκνα.

Στη φορολογία των ακινήτων, καθιερώνεται νέος ενδιάμεσος συντελεστής 25% για εισοδήματα από ενοίκια 12.000–24.000 ευρώ, ώστε να περιοριστούν οι επιβαρύνσεις που προέκυπταν από το «χάσμα» μεταξύ των συντελεστών 15% και 35%.

Παράλληλα, προωθούνται κίνητρα για την επιστροφή κλειστών κατοικιών στη μακροχρόνια μίσθωση, με φοροαπαλλαγές για τρία χρόνια, ακόμα και για σπίτια άνω των 120 τ.μ., αρκεί οι ιδιοκτήτες να τα μισθώσουν σε τρίτεκνους, πολύτεκνους ή σε ειδικές κατηγορίες δημοσίων υπαλλήλων (εκπαιδευτικούς, γιατρούς, νοσηλευτές και ένστολους).

Από το 2026 ξεκινά επίσης η κατάργηση του ΕΝΦΙΑ σε κύριες κατοικίες μικρών οικισμών έως 1.500 κατοίκους, με μείωση 50% το πρώτο έτος και πλήρη απαλλαγή το 2027. Παράλληλα μειώνεται κατά 30% ο ΦΠΑ σε νησιά του Βορείου Αιγαίου, του Έβρου και των Δωδεκανήσων με πληθυσμό έως 20.000 κατοίκους.

Αλλαγές επέρχονται και στα τεκμήρια διαβίωσης, τα οποία «κουρεύονται» κατά 30% μεσοσταθμικά για κατοικίες και αυτοκίνητα, ενώ για ελεύθερους επαγγελματίες σε οικισμούς έως 1.500 κατοίκους εκτός Αττικής το τεκμαρτό εισόδημα περιορίζεται στο μισό. Ειδική πρόβλεψη υπάρχει και για νέες μητέρες, οι οποίες θα εξαιρούνται πλήρως από το τεκμαρτό τρόπο υπολογισμού για τρία χρόνια.

Στα εισοδηματικά, από τον Οκτώβριο του 2025 αναμορφώνονται τα ειδικά μισθολόγια σε Ένοπλες Δυνάμεις, Σώματα Ασφαλείας και Διπλωματικό Σώμα, με σημαντικές αυξήσεις στις αποδοχές.

Οι συνταξιούχοι θα δουν σταδιακή κατάργηση της προσωπικής διαφοράς, η οποία θα απομειωθεί κατά 50% το 2026 και θα καταργηθεί πλήρως το 2027, εξασφαλίζοντας αυξήσεις για 671.000 άτομα που διαφορετικά δεν θα λάμβαναν καμία ενίσχυση. Παράλληλα, προβλέπεται ετήσια ενίσχυση 250 ευρώ με εισοδηματικά κριτήρια, ενώ για τους εργαζόμενους συνταξιούχους η εισφορά αλληλεγγύης θα υπολογίζεται χωρίς την προσαύξηση λόγω εργασίας.

Παρατείνεται και το 2026 ο περιορισμός στις νέες βραχυχρόνιες μισθώσεις στα τρία κορεσμένα δημοτικά διαμερίσματα της Αθήνας, ενώ θεσπίζονται φορολογικά κίνητρα για την αξιοποίηση κενών κατοικιών. Με τη νέα διάταξη  οι ιδιοκτήτες που διαθέτουν «κλειστά» ακίνητα θα μπορούν να γλιτώνουν φόρους για τρία χρόνια, ακόμα και για σπίτια άνω των 120 τ.μ., αρκεί να τα μισθώσουν σε τρίτεκνους, πολύτεκνους ή ειδικές κατηγορίες δημοσίων υπαλλήλων.

Με άλλη διάταξη προβλέπονται μέτρα προστασίας για τους ιδιοκτήτες σε περίπτωση που οι ενοικιαστές φύγουν πρόωρα, εξασφαλίζοντας ότι η φοροαπαλλαγή θα ισχύει για τους μήνες που το ακίνητο ήταν ενοικιασμένο, ενώ δίνεται δυνατότητα «δεύτερης ευκαιρίας» για εύρεση νέου ενοικιαστή εντός συγκεκριμένου χρονικού διαστήματος.

Ταυτόχρονα, επεκτείνεται το πρόγραμμα «Μαριέττα Γιαννάκου» με προϋπολογισμό 650 εκατ. ευρώ για την αναβάθμιση σχολικών μονάδων, ενώ προωθείται η ανέγερση 2.000 διαμερισμάτων σε εκτάσεις πρώην στρατοπέδων.

Ειδικότερα, όπως αναφέρεται στην ανακοίνωση του Υπουργείου Εθνικής Οικονομίας & Οικονομικών, προβλέπονται για το 2025 σημαντικές μειώσεις φόρων και μέτρα ενίσχυσης του εισοδήματος των πολιτών, καθώς και μεταρρυθμίσεις για τον εκσυγχρονισμό της φορολογικής νομοθεσίας και του διοικητικού μοντέλου που διέπει την ΑΑΔΕ με στόχο να καταστεί ακόμα πιο αποτελεσματικό. Επιπλέον, νομοθετήθηκαν τα πιο ανταγωνιστικά κίνητρα στην Ευρωπαϊκή Ένωση για την ενίσχυση της έρευνας και καινοτομίας.

Ο Υφυπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών Χρίστος Δήμας κατά την εισήγησή του τόνισε πως:

«Από σήμερα οι νέες μειώσεις φόρων και αυξήσεις στις αποδοχές των πολιτών είναι νόμος του κράτους. Συνεχίζουμε σταθερά την πολιτική μείωσης των φόρων και την προώθηση μεταρρυθμίσεων που στόχο έχουν να ενισχύσουν ακόμα περισσότερο το εισόδημα των πολιτών, νοικοκυριών και επαγγελματιών.

Επιπροσθέτως, για να υποστηρίξουμε ακόμα περισσότερο τους ταλαντούχους νέους επιστήμονες και επιχειρηματίες της πατρίδας μας, νομοθετήσαμε τα πιο ανταγωνιστικά φορολογικά κίνητρα στην Ε.Ε για την ενίσχυση των νεοφυών επιχειρήσεων και των επιχειρήσεων που επενδύουν στην έρευνα και την καινοτομία.

Εισάγουμε εργαλεία, που διευκολύνουν τις συναλλαγές πολιτών, ελεύθερων επαγγελματιών και επιχειρήσεων με την Πολιτεία, εκσυγχρονίζουν τη φορολογική διοίκηση κάνοντας την Πολιτεία πιο αποτελεσματική στον περιορισμό της φοροδιαφυγής και νοικοκυρεύουμε τη διαδικασία υποβολής φορολογικών δηλώσεων.

Από το 2019 μέχρι σήμερα καταργήθηκαν ή μειώθηκαν 72 φόροι. Η οικονομία μας συνεχίζει σταθερά να αναπτύσσεται, πετυχαίνοντας επιδόσεις αρκετά υψηλότερες του ευρωπαϊκού μέσου όρου, που μας επιτρέπει να υλοποιούμε πολιτική με νέες μειώσεις των φόρων και αυτός είναι ο δρόμος που θα ακολουθήσουμε και για τα επόμενα χρόνια.

Συνεχίζουμε τις μεταρρυθμίσεις ώστε η Ελλάδα για γίνει ακόμα φιλικότερη στις επενδύσεις, πιο ψηφιακή, με περισσότερες και ποιοτικότερες θέσεις εργασίας, λιγότερη ανεργία και χαμηλότερους φόρους».

Από την κατάθεση του σχεδίου νόμου ως την ψήφιση του ενσωματώθηκαν σημαντικές αλλαγές. Πιο συγκεκριμένα, οι κυριότερες πρόσθετες διατάξεις αφορούν στα εξής:

​ Μείωση χρόνου προηγούμενης διάθεσης του ακινήτου στη βραχυχρόνια μίσθωση από τα τρία σε ένα έτος, ώστε να υπάρχουν περισσότερα διαθέσιμα σπίτια στην αγορά.

​ Την απαλλαγή των 300 ευρώ μηνιαίως από τον φόρο εισοδήματος για τα φιλοδωρήματα να την δικαιούνται και οι διανομείς που συνδέονται με συμβάσεις ανεξάρτητων υπηρεσιών ή έργου με ψηφιακές πλατφόρμες.

Προβλέφθηκε το δικαίωμα επιλογής ως προς τους κανόνες φορολόγησης του ΑΚΕΣ (Αμοιβαίων Κεφαλαίων Επιχειρηματικών Συμμετοχών).

​ Όσον αφορά τις υποχρεώσεις υποβολής στοιχείων εκ μέρους του Δημοσίου τομέα για την προσυμπλήρωση των φορολογικών δηλώσεων επέρχονται οι εξής αλλαγές:

α) Εξειδικεύονται περαιτέρω οι φορείς του δημοσίου τομέα που πρέπει να εγγραφούν στο Μητρώο και τα ευθυνόμενα πρόσωπα αυτών.

β) Προβλέφθηκε η δυνατότητα αλλαγής των ευθυνόμενων προσώπων μέχρι την καταληκτική ημερομηνία αποστολής των στοιχείων.

γ) Προβλέφθηκε ανώτατο όριο για τα επιπλέον 50 ευρώ ανά μέρα καθυστέρησης.

δ) Προβλέφθηκε η δυνατότητα μη επιβολής προστίμου σε περιπτώσεις αποστολής μικρού αριθμού ή ποσοστού εσφαλμένων στοιχείων.

Ειδικότερα, προβλέπεται η παράταση της αναστολής του ΦΠΑ για νέες οικοδομές έως τις 31/12/2025. Στόχος της διάταξης είναι η τόνωση της αγοράς ακινήτων και η προσέλκυση επενδύσεων, ενώ η ρύθμιση λειτουργεί και προς όφελος των αγοραστών ακινήτων, συμπεριλαμβανομένων των φυσικών προσώπων που προορίζουν το ακίνητο για ιδιωτική στεγαστική χρήση.

Επιπλέον στο νομοσχέδιο προβλέπεται:

• Παράταση έως την 31 η Δεκεμβρίου 2026 της αναστολής επιβολής φόρου υπεραξίας από μεταβίβαση ακινήτων.

• Μόνιμη απαλλαγή από τον ΕΝΦΙΑ των διατηρητέων κτιρίων αξίας έως 400.000 ευρώ.

Για τα κενά διαμερίσματα

Προβλέπεται η απαλλαγή φόρου εισοδήματος για 3 έτη για ακίνητα που θα ενοικιαστούν τα οποία δηλώνονταν προηγουμένως ως κενά ή είχαν διατεθεί για βραχυχρόνια μίσθωση. Συγκεκριμένα, αφορά κατοικίες:

α) έως 120 τ.μ.,

β) για τις οποίες θα συναφθούν συμβόλαια τουλάχιστον τριετούς μίσθωσης μεταξύ της 8ης Σεπτεμβρίου 2024 και της 31^ης Δεκεμβρίου 2025,

γ) οι οποίες τα φορολογικά έτη 2022, 2023 και 2024 (αν η μίσθωση καταρτίζεται το 2025), είχαν δηλωθεί ως κενά ακίνητα (έντυπο Ε2) ή δεν έχει δηλωθεί ως μισθωμένα ακίνητα ούτε ως κύριες ή δευτερεύουσες, κατοικίες των εκμισθωτών ούτε ως ιδιοχρησιμοποιούμενα ούτε δωρεάν παραχωρούμενα ακίνητα (έντυπα Ε1 και Ε2) ή είχαν διατεθεί αποκλειστικά για βραχυχρόνια μίσθωση και οι συναφθείσες βραχυχρόνιες μισθώσεις έχουν δηλωθεί στη Φορολογική Διοίκηση.

Μείωση του ΕΝΦΙΑ

Προβλέπεται διπλάσια μείωση του ΕΝΦΙΑ από το 2025 (από 10% σε 20%) για κατοικίες φυσικών προσώπων, φορολογητέας αξίας έως 500.000 ευρώ, που είναι ασφαλισμένες για φυσικές καταστροφές (πυρκαγιά, σεισμό, πλημμύρα).

Προϋπόθεση είναι η ασφάλιση να αφορά το προηγούμενο έτος με διάρκεια τουλάχιστον 3 μηνών. Αν η διάρκεια της ασφάλισης των προηγούμενων εδαφίων είναι μικρότερη του 1 έτους, η μείωση του ΕΝ.Φ.Ι.Α. προσαρμόζεται αναλογικά.

«Σπίτι μου ΙΙ» – «Ανακαινίζω-Νοικιάζω»

Προωθούνται οι διαδικασίες για την χορήγηση χρηματοδοτήσεων υπό την μορφή δανείου για την κάλυψη στεγαστικών αναγκών πρώτης κατοικίας και ενεργειακής αναβάθμισης ιδιοκτησιών μέσω του Ταμείου Ανάκαμψης (πρόγραμμα «ΣΠΙΤΙ ΜΟΥ»).
Πιο αναλυτικά, ορίζονται οι όροι, οι προϋποθέσεις και η διαδικασία χορήγησης των δανείων και της επιδότησης επιτοκίου στα φυσικά πρόσωπα, τα κριτήρια και ο τρόπος ελέγχου των προϋποθέσεων επιλεξιμότητας κλπ.

Επιπρόσθετα, στο νομοσχέδιο προβλέπεται και η αύξηση επιδότησης επισκευής κατοικιών του προγράμματος «Ανακαινίζω – Νοικιάζω» καθώς και η αναδρομική εφαρμογή της.
Ειδικότερα:

• Προβλέπεται η αύξηση της επιδότησης πραγματοποίησης δαπανών επισκευής και ανακαίνισης επί του ακινήτου ενταγμένου στο πρόγραμμα ύψους μέχρι 13.500 ευρώ από 10.000 ευρώ σήμερα που περιλαμβάνουν τα απαιτούμενα υλικά και τις εργασίες.
• Η επιδότηση ανέρχεται πλέον στο 60% των πραγματοποιθεισών δαπανών από το 40% σήμερα.

Τέλος ανθεκτικότητας

Θεσπίζεται τέλος ανθεκτικότητας στην κλιματική κρίση σε τουριστικά καταλύματα ανά ημερήσια χρήση και ανά δωμάτιο ή διαμέρισμα, τους μήνες Απρίλιο έως Οκτώβριο ως εξής:

Για ξενοδοχεία

• 1-2 αστέρων, 2 ευρώ,
• 3 αστέρων, 5 ευρώ,
• 4 αστέρων, 10 ευρώ,
• 5 αστέρων, 15 ευρώ,
• σε ενοικιαζόμενα επιπλωμένα δωμάτια – διαμερίσματα, 2 ευρώ,
• σε ακίνητα που διατίθενται μέσω βραχυχρόνιας μίσθωσης, 8 ευρώ. Αν τα ακίνητα που διατίθενται μέσω βραχυχρόνιας μίσθωσης είναι μονοκατοικίες άνω των 80 τ.μ., επιβάλλεται τέλος ανθεκτικότητας 15 ευρώ,
• σε αυτοεξυπηρετούμενα καταλύματα – τουριστικές επιπλωμένες επαύλεις (βίλες), 15 ευρώ,
• σε αυτοεξυπηρετούμενα καταλύματα – τουριστικές επιπλωμένες κατοικίες, 8 ευρώ, εάν η επιφάνειά τους είναι μικρότερη των 80 τ.μ. και 15 ευρώ αν είναι άνω των 80 τ.μ..

Για το διάστημα Νοεμβρίου – Μαρτίου το τέλος ανθεκτικότητας διαμορφώνεται ως εξής:

Για ξενοδοχεία

• 1-2 αστέρων, 0,5 ευρώ,
• 3 αστέρων, 1,5 ευρώ,
• 4 αστέρων, 3 ευρώ,
• 5 αστέρων, 4 ευρώ,
• σε ενοικιαζόμενα επιπλωμένα δωμάτια – διαμερίσματα, 0,5 ευρώ,
• σε ακίνητα που διατίθενται μέσω βραχυχρόνιας μίσθωσης, 2 ευρώ.
• Αν τα ακίνητα που διατίθενται μέσω βραχυχρόνιας μίσθωσης είναι μονοκατοικίες άνω των 80 τ.μ., επιβάλλεται τέλος ανθεκτικότητας 4 ευρώ,
• σε αυτοεξυπηρετούμενα καταλύματα – τουριστικές επιπλωμένες επαύλεις (βίλες), 4 ευρώ,
• σε αυτοεξυπηρετούμενα καταλύματα – τουριστικές επιπλωμένες κατοικίες, 2 ευρώ, εάν η επιφάνειά τους είναι μικρότερη των 80 τ.μ. και 4 ευρώ αν είναι άνω των 80 τ.μ..      

Τα έσοδα από την επιβολή του τέλους χρησιμοποιούνται, προκειμένου να καλυφθούν δαπάνες πρόληψης και αποκατάστασης φυσικών καταστροφών, έργα προσαρμογής στην κλιματική αλλαγή και δαπάνες βελτίωσης των υποδομών για τη στήριξη του τουριστικού προϊόντος της χώρας.

• στην παροχή κινήτρων για συγχωνεύσεις και εξαγορές επιχειρήσεων, ενίσχυση της καινοτομίας και ενδυνάμωση των νεοφυών επιχειρήσεων,
• στην επέκταση των φορολογικών κινήτρων για την επιστημονική και τεχνολογική έρευνα και τη θέσπιση νέων ορίων δαπανών που εκπίπτουν για την ανάπτυξη και την καινοτομία των επιχειρήσεων και των επενδυτών.

Συγκεκριμένα:

1) Θεσπίζεται ενιαίο πλαίσιο για τους μετασχηματισμούς επιχειρήσεων (συγχωνεύσεις, διασπάσεις, εισφορές κλάδων, ανταλλαγή τίτλων, μετατροπές επιχειρήσεων), στην ημεδαπή ή διασυνοριακούς (εντός/εκτός ΕΕ υπό προϋποθέσεις) αντικαθιστώντας σχετικούς νόμους που ισχύουν παράλληλα σήμερα και διατηρώντας τα σχετικά φορολογικά πλεονεκτήματα, όντας παράλληλα συμβατό με την αντίστοιχη ελληνική εταιρική νομοθεσία και τις Οδηγίες της ΕΕ.

2) Σε ό,τι αφορά τη «μικρής κλίμακας» επιχειρηματικότητα – πολύ μικρές, μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις- του ν. 4935/2022:

• Μειώνεται το ελάχιστο όριο εταιρικού κεφαλαίου της νέας εταιρείας που προκύπτει από συνεργασία/μετασχηματισμό σε 100.000 ευρώ από 125.000 ευρώ που ισχύει σήμερα για την εξασφάλιση φοροαπαλλαγής 30% επί των κερδών.
• Θεσπίζεται η δυνατότητα μεταφοράς φορολογικής ζημίας μετασχηματιζόμενων επιχειρήσεων.

3) Προβλέπεται, από 1 η Ιανουαρίου, η χορήγηση ειδικής άδειας παραμονής για επένδυση 250.000 ευρώ σε startup επιχείρηση εγγεγραμμένη στο Εθνικό Μητρώο νεοφυών επιχειρήσεων (Elevate Greece), με την προϋπόθεση ότι οδηγεί στη δημιουργία τουλάχιστον 2 θέσεων εργασίας εντός του πρώτου έτους και ότι διατηρεί τον ίδιο συνολικό αριθμό των θέσεων εργασίας για τουλάχιστον 5 έτη από την πραγματοποίηση της επένδυσης.

4) Επεκτείνονται τα κίνητρα για δαπάνες επιστημονικής και τεχνολογικής έρευνας. Εισάγονται παρεμβάσεις που χτίζουν πάνω στο υπάρχον κίνητρο της οριζόντιας συνολικής έκπτωσης 200% για τις δαπάνες επιστημονικής και τεχνολογικής έρευνας. Συγκεκριμένα, προβλέπεται ότι οι προσαυξήσεις των υπερ-εκπτώσεων μπορούν να φτάσουν από 250% έως και 315% στις εξής περιπτώσεις:

• Έργα συνεργασιών με startups.
• Έργα συνεργασιών με ερευνητικά κέντρα.
• Μικρομεσαίες επιχειρήσεις «έντασης γνώσης» δηλαδή με δαπάνες R&D > 20% των συνολικών.

5) Επεκτείνεται το κίνητρο για εμπορική εκμετάλλευση ευρεσιτεχνίας (πατέντας). Με τη νέα ρύθμιση, εκτός από την ισχύουσα 3ετή απαλλαγή των κερδών της επιχείρησης από την εμπορική εκμετάλλευση της πατέντας, προβλέπεται πλέον και μείωση 10% του φόρου εισοδήματος για επιπλέον 7 έτη μετά την λήξη της τριετίας.

6) Ενισχύονται τα φορολογικά κίνητρα για επιχειρηματικούς αγγέλους (angel investors) που επενδύουν σε νεοφυείς επιχειρήσεις. Διευρύνεται από τα 300.000 ευρώ στα 900.000 ευρώ το ανώτατο όριο για την έκπτωση από το φορολογητέο εισόδημα φορολογούμενου – επενδυτή, έως 50% επί του κεφαλαίου που εισφέρει σε startups εγγεγραμμένες στο Εθνικό Μητρώο Νεοφυών Επιχειρήσεων και προστίθεται η δυνατότητα επένδυσης σε Α.Κ.Ε.Σ..

7) Προβλέπεται η απαλλαγή από τον φόρο εισοδήματος για τα ενδοομιλικά μερίσματα που εισπράττει νομικό πρόσωπο που είναι φορολογικός κάτοικος Ελλάδος από νομικό πρόσωπο εγκατεστημένο εκτός Ε.Ε. καθώς και για το εισόδημα που προκύπτει από την υπεραξία μεταβίβασης τίτλων συμμετοχής σε νομικό πρόσωπο, εγκατεστημένο εκτός της Ε.Ε.

8) Εισάγεται σύγχρονο καθεστώς φορολόγησης των Αμοιβαίων Κεφαλαίων Επιχειρηματικών Συμμετοχών (ΑΚΕΣ). Εξορθολογίζεται και απλοποιείται το φορολογικό καθεστώς των Α.Κ.Ε.Σ., ώστε να υπάρχει κίνητρο για δημιουργία επενδυτικών σχημάτων βασισμένων εξ ολοκλήρου στην Ελλάδα, τα οποία αποτελούν βασική πηγή χρηματοδότησης για καινοτόμες startups.

Το φορολογικό νομοσχέδιο

Το υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών έδωσε στη δημοσιότητα ένα κείμενο με 13 ερωτήσεις και απαντήσεις για το φορολογικό νομοσχέδιο.

Ειδικότερα:

Το νέο φορολογικό νομοσχέδιο φέρνει νέες μειώσεις φόρων, ενίσχυση του εισοδήματος των πολιτών, κίνητρα για τις επιχειρήσεις και σημαντικές μεταρρυθμίσεις στην φορολογική νομοθεσία.

Καταρχάς, περιλαμβάνει 12 μειώσεις φόρων και μέτρα ενίσχυσης του εισοδήματος των πολιτών, σε συνέχεια των ανακοινώσεων του Πρωθυπουργού στην ΔΕΘ. Θεσπίζεται, επίσης, νέο πλαίσιο υποβολής των φορολογικών δηλώσεων, με εκπτώσεις για τους συνεπείς και κυρώσεις για κρατικούς λειτουργούς και εταιρίες που θα καθυστερήσουν να διαβιβάσουν τα αναγκαία στοιχεία στην ΑΑΔΕ.

Επιπλέον, εντάσσονται διατάξεις για:

-την παροχή κινήτρων για συγχωνεύσεις και εξαγορές επιχειρήσεων, ενίσχυση της καινοτομίας και ενδυνάμωση των νεοφυών επιχειρήσεων,

-την επέκταση των φορολογικών κινήτρων για την επιστημονική και τεχνολογική έρευνα και τη θέσπιση νέων ορίων δαπανών που εκπίπτουν για την ανάπτυξη και την καινοτομία των επιχειρήσεων και των επενδυτών,

-τον εκσυγχρονισμό του διοικητικού μοντέλου που διέπει την ΑΑΔΕ με στόχο να καταστεί ακόμα πιο αποτελεσματικό,

-τη θέσπιση αφορολόγητου για ποσά έως 300 ευρώ τον μήνα για τα φιλοδωρήματα και απαλλαγή –στο σύνολο τους- από ασφαλιστικές εισφορές,

-την ενίσχυση της ανθεκτικότητας της ελληνικής οικονομίας απέναντι στις επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής.

Τέλος, κατατίθεται και 2ος συμπληρωματικός Προϋπολογισμός για το 2024 με στόχο την χρηματοδότηση σημαντικών υποδομών και έργων που βρίσκονται σε εξέλιξη κατά συνολικά 400 εκατ. ευρώ. Έτσι, μετά την πρόσφατη προσθήκη 900 εκατ. ευρώ και με τη νέα αύξηση 400 εκατ. ευρώ, το εθνικό ΠΔΕ αυξάνεται για το 2024 κατά 1,3 δισ. ευρώ. Πρόκειται για αύξηση 15% των πόρων του ΠΔΕ που διαμορφώνονται πλέον σε 9,85 δισ. ευρώ (7,1 δισ. ευρώ το συγχρηματοδοτούμενο σκέλος και 2,75 δισ. ευρώ το εθνικό) από την αρχική πρόβλεψη των 8,55 δισ. ευρώ (6,5 δισ. ευρώ το συγχρηματοδοτούμενο σκέλος και 2,05 δισ. ευρώ το εθνικό).

2. Ποιες είναι οι 12 μειώσεις φόρων;

Στο φορολογικό νομοσχέδιο περιλαμβάνονται 12 μειώσεις φόρων που ενισχύουν με τρόπο μόνιμο και κοινωνικά δίκαιο το εισόδημα των πολιτών. Συγκεκριμένα προβλέπεται:

1) Μείωση κατά μια 1 επιπλέον μονάδα των ασφαλιστικών εισφορών. Ήδη οι ασφαλιστικές εισφορές έχουν μειωθεί τα τελευταία χρόνια από την παρούσα Κυβέρνηση κατά 4,4 ποσοστιαίες μονάδες. Από την επιπλέον μείωση αυτή θα ωφεληθούν τόσο οι εργοδότες (μέσω της περαιτέρω μείωσης του μη μισθολογικού κόστους) όσο και οι εργαζόμενοι του ιδιωτικού και δημοσίου τομέα μέσω της αύξησης των καθαρών αποδοχών τους.

2) Κατάργηση του τέλους επιτηδεύματος για όλα τα φυσικά πρόσωπα (ελεύθεροι επαγγελματίες, αυτοαπασχολούμενοι καθώς και εργαζόμενοι που αμείβονται με «μπλοκάκι»).

3) Απαλλαγή φόρου εισοδήματος για 3 έτη για ακίνητα έως 120 τμ που θα ενοικιαστούν μεταξύ της 8ης Σεπτεμβρίου 2024 και της 31ης Δεκεμβρίου 2025 με συμβόλαια τουλάχιστον τριετούς μίσθωσης και τα οποία δηλώνονταν προηγουμένως ως κενά ή είχαν διατεθεί για βραχυχρόνια μίσθωση.

4) Απαλλαγή από τον φόρο ασφαλίστρων (15%) των συμβολαίων υγείας για παιδιά έως 18 ετών. Σε περίπτωση οικογενειακού ή ομαδικού συμβολαίου ο φόρος μειώνεται αναλογικά με τον αριθμό των ανήλικων μελών που καλύπτει.

5) Διπλάσια μείωση ΕΝΦΙΑ από το 2025 (από 10% σε 20%) για κατοικίες φυσικών προσώπων, φορολογητέας αξίας έως 500.000 ευρώ, που είναι ασφαλισμένες για φυσικές καταστροφές (πυρκαγιά, σεισμό, πλημμύρα).

6) Κατάργηση τέλους σταθερής τηλεφωνίας (5%) για συνδέσεις με οπτική ίνα (≥100 Μbps).

7) Φοροαπαλλαγή οικειοθελών παροχών επιχειρήσεων για νέους γονείς (για επίδομα έως 5.000 ευρώ για κάθε τέκνο προσαυξανόμενο κατά 5.000 ευρώ για κάθε επιπλέον τέκνο και για παροχή έως 5.000 ευρώ ετησίως για την κάλυψη δαπάνης βρεφονηπιακών και παιδικών σταθμών).

8) Φορολόγηση αμοιβής για εφημερίες ιατρών με συντελεστή 22%. Το μηναίο καθαρό όφελος μεσοσταθμικά για τους ιατρούς υπολογίζεται σε 150 ευρώ και σε πολλές περιπτώσεις ξεπερνάει τα 200 ευρώ.

9) Παροχή κινήτρων για συγχωνεύσεις και εξαγορές επιχειρήσεων που αφορούν στην «μικρή» επιχειρηματικότητα, συνολικού κόστους 40 εκατ. ευρώ.

10) Για το 2025 προβλέπονται, επίσης, με νόμο που έχει ήδη ψηφιστεί, μειώσεις φόρων χαρτοσήμου σε μια σειρά από συναλλαγές συνολικού δημοσιονομικού κόστους 30 εκατ. ευρώ.

11) Με νόμο που ψηφίστηκε από την Βουλή πρόσφατα, μονιμοποιήθηκε η επιστροφή του ΕΦΚ στο αγροτικό πετρέλαιο, μέτρο συνολικού δημοσιονομικού κόστους 100 εκατ. ευρώ κατ’ έτος.

12) Σε επόμενο νομοσχέδιο του Υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, δρομολογείται η κατάθεση προς ψήφιση της απαλλαγής από ΦΠΑ των νέων οικοδομών και για το 2025.

Επιπλέον, με το νομοσχέδιο προβλέπεται παράταση έως την 31η Δεκεμβρίου 2026 της αναστολής επιβολής φόρου υπεραξίας από μεταβίβαση ακινήτων και ορίζεται, μεταξύ άλλων, μείωση ύψους 50% του ελάχιστου ποσού καθαρού εισοδήματος από την άσκηση επιχειρηματικής δραστηριότητας για ελεύθερους επαγγελματίες που ασκούν τη δραστηριότητά τους και έχουν την κυρία κατοικία τους σε δημοτικές κοινότητες με πληθυσμό μικρότερο των 1.500 κατοίκων.

3. Υπάρχουν προβλέψεις ειδικά για τις ευάλωτες ομάδες πληθυσμού που έχουν μεγαλύτερη ανάγκη στήριξης;

Σε συνέχεια των ανακοινώσεων του Πρωθυπουργού στην ΔΕΘ, η Κυβέρνηση προχωρά τον Δεκέμβριο, με την ψήφιση του νομοσχεδίου, στην έκτακτη οικονομική ενίσχυση 1,9 εκατ. ευάλωτους οικονομικά πολίτες με το συνολικό ποσό των 243 εκατ. ευρώ.

Το ποσό αυτό θα καταβληθεί με την μορφή έκτακτου επιδόματος κοινωνικής αλληλεγγύης και αφορά τα εξής:

1) Έκτακτη οικονομική ενίσχυση σε συνταξιούχους με προσωπική διαφορά άνω των 10 ευρώ. Χορηγείται μέχρι την 31η Δεκεμβρίου 2024 ως εξής:

-200 ευρώ για σύνταξη έως και 700 ευρώ.

-150 ευρώ για σύνταξη από 700,01 ευρώ έως και 1.100 ευρώ.

-100 ευρώ για σύνταξη από 1.100,01 ευρώ έως και 1.600 ευρώ.

Τονίζεται επίσης πως όσοι συνταξιούχοι ΔΕΝ έχουν προσωπική διαφορά θα δουν τις συντάξεις τους να αυξάνονται σε ένα ποσοστό της τάξεως του 2,4% από τις αρχές του 2025 (με τις συντάξεις Ιανουαρίου που προκαταβάλλονται στα τέλη Δεκεμβρίου).

2) Έκτακτη οικονομική ενίσχυση ύψους 200 ευρώ έως την 31η Δεκεμβρίου σε ευάλωτες κοινωνικές ομάδες και συγκεκριμένα:

-στους δικαιούχους επιδομάτων αναπηρίας του e-ΕΦΚΑ,

-στους δικαιούχους του επιδόματος απολύτου αναπηρίας για συνταξιούχους του πρώην ΟΓΑ που λαμβάνουν μόνον τη βασική σύνταξη αν έχουν εφ’ όρου ζωής ποσοστό αναπηρίας 100%,

-στους δικαιούχους του επιδόματος νόσου και ανικανότητας των συνταξιούχων του Δημοσίου,

-στους δικαιούχους του εξωιδρυματικού επιδόματος τα οποία χορηγούνται από τον e-Ε.Φ.Κ.Α.,

-στους δικαιούχους επιδόματος ΑΜΕΑ του ΟΠΕΚΑ,

-στους ανασφάλιστους υπερήλικες,

-ειδικά οι δικαιούχοι του επιδόματος παιδιού του ΟΠΕΚΑ θα λάβουν μία επιπλέον δόση,

-παροχή επιπλέον 50% του μηνιαίου επιδόματος στους δικαιούχους του ελάχιστου εγγυημένου εισοδήματος.

4. Οι αυξήσεις και οι μειώσεις φόρων υπερκαλύπτουν τις αυξήσεις του πληθωρισμού;

Από το 2019 καταργήθηκαν ή μειώθηκαν πάνω από 60 φόροι. Μειώθηκε πχ ο εισαγωγικός φορολογικός συντελεστής για τους φτωχότερους από το 22% στο 9%, μειώθηκε ο ΕΝΦΙΑ κατά 35%, αυξήθηκε το αφορολόγητο για τα παιδιά, καταργήθηκε η φορολογική εισφορά αλληλεγγύης και μειώθηκαν οι ασφαλιστικές εισφορές, οι οποίες από 1-1-2025 περιορίζονται περαιτέρω κατά 1%.

Η Ελλάδα επίσης, σύμφωνα με την Eurostat, είχε τη μεγαλύτερη μείωση φόρων ως προς το ΑΕΠ μεταξύ των χωρών της ΕΕ, από 42,8% το 2022 σε 40,7% το 2023.

Σε επίπεδο ονομαστικών αποδοχών, ο κατώτατος μισθός από 650 ευρώ το 2019 αυξήθηκε στα 830 ευρώ τον Απρίλιο του 2024 και θα αυξηθεί περαιτέρω το 2025, με τη διαδικασία διαβούλευσης που ισχύει. Ο μέσος μισθός σύμφωνα με τα στοιχεία του ΕΡΓΑΝΗ από 1.046 ευρώ το 2019, τώρα υπολογίζεται σε πάνω από 1.300 ευρώ.

Η ανάλυση των στοιχείων δείχνει ότι:

Η αύξηση των καθαρών αποδοχών από το 2019 για μισθωτό που λαμβάνει τον κατώτατο μισθό (αναλόγως του αριθμού των τέκνων και συμπεριλαμβανομένης της μείωσης των ασφαλιστικών εισφορών από 1-1-2025)  ανέρχεται σε περίπου 30%, ενώ για μισθωτό που λαμβάνει τον μέσο μισθό η αύξηση είναι περίπου 25%.

Αντίστοιχα στο διάστημα 2019 – Σεπτέμβριο 2024 η σωρευτική αύξηση του δείκτη τιμών καταναλωτή είναι 17,5%.

Δηλαδή οι πραγματικές αποδοχές αυξήθηκαν περισσότερο από τον πληθωρισμό. Σε καμία περίπτωση δεν υποτιμούμε το πρόβλημα της ακρίβειας. Η αλήθεια, ωστόσο, είναι ότι οι μισθολογικές ενισχύσεις είναι αρκετά σημαντικές με βάση τις δυνατότητες της οικονομίας και απαντούν σε σημαντικό βαθμό στην ανάγκη στήριξης των εισοδημάτων των πολιτών. Και επιπλέον, όσο η φοροδιαφυγή αντιμετωπίζεται τόσο περαιτέρω μειώσεις φόρων θα επιτυγχάνονται, κάτι που εμμέσως ενισχύει περαιτέρω το εισόδημα των πολιτών.

5.Τα νέα αυτά μέτρα – ειδικά εκείνα που αφορούν στις μειώσεις φόρων και στις αυξήσεις των εισοδημάτων των πολιτών – είναι συμβατά με τους νέους δημοσιονομικούς κανόνες;

Η απάντηση είναι θετική καθώς η βάση για όλες τις πολιτικές που εφαρμόζει η Κυβέρνηση είναι η δημοσιονομική σοβαρότητα. Εξαντλούνται μεν τα περιθώρια του προϋπολογισμού και των δημοσιονομικών κανόνων αλλά δεν πρόκειται σε καμία περίπτωση να επιτραπεί δημοσιονομική αποσταθεροποίηση.

Με δεδομένη την κρίση της περασμένης δεκαετίας, κάτι τέτοιο θα ήταν εξαιρετικά επικίνδυνο για την πατρίδα μας. Η αύξηση των αποδοχών και οι μειώσεις των φόρων για το 2025 ύψους περίπου 1,5 δισ. ευρώ στηρίζονται στην ισχυρότερη οικονομική ανάπτυξη και στις επιτυχίες στο μέτωπο περιορισμού της φοροδιαφυγής. Αξίζει να σημειωθεί, εξάλλου, ότι στοιχεία των εισπράξεων του 1ου εξαμήνου του 2024 δείχνουν ότι, χωρίς αύξηση φόρων, εισπράχθηκαν 10,3% παραπάνω φορολογικά έσοδα σε σχέση με το 1ο εξάμηνο του 2023, με πληθωρισμό περίπου 3%.

Τα επιπλέον έσοδα προέρχονται τόσο από την ανάπτυξη της οικονομίας όσο και από τον περιορισμό της φοροδιαφυγής με την προώθηση π.χ. της διασύνδεσης των POS με τις ταμειακές. Έως το 2027, με την περαιτέρω εφαρμογή των μέτρων για την πάταξη της φοροδιαφυγής εκτιμάται μία αύξηση, σταδιακά, των κρατικών εσόδων, της τάξεως των 2,5 δισ. ευρώ.

6. Τι απαντάτε σε όσους υποστηρίζουν πως με την παρέμβαση που αφορά στον τρόπο φορολόγησης των φιλοδωρημάτων η Κυβέρνηση ρίχνει ένα νέο φορολογικό βάρος στους εργαζομένους;

Με το φορολογικό νομοσχέδιο δεν ερχόμαστε να επιβάλλουμε φόρο στα φιλοδωρήματα αλλά να τον μειώσουμε! Η φορολόγηση των φιλοδωρημάτων ισχύει εδώ και τουλάχιστον 30 χρόνια με βάση τον Κώδικα Φορολογίας Εισοδήματος αλλά και με βάση σχετική νομολογία που έχει παραχθεί με διαδοχικές αποφάσεις του Αρείου Πάγου. Αυτή προβλέπει ότι τα φιλοδωρήματα έπρεπε να δηλώνονται ως αποδοχές, να συνυπολογίζονται με το φορολογητέο εισόδημα και να φορολογούνται όπως φορολογείται ο μισθός του εργαζόμενου. Η νομική αυτή πρόβλεψη στο παρελθόν ήταν πρακτικά ανεφάρμοστη. Απέκτησε, ωστόσο, άλλη διάσταση πρόσφατα λόγω της εξάπλωσης των ηλεκτρονικών συναλλαγών, της διασύνδεσης POS-ταμειακών μηχανών και της εντατικοποίησης των ελέγχων της ΑΑΔΕ.

Το yπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών προχωρά στη θέσπιση μιας δίκαιης και ισορροπημένης διάταξης που προβλέπει για πρώτη φορά αφορολόγητο έως 300 ευρώ τον μήνα για φιλοδωρήματα που λαμβάνουν οι εργαζόμενοι (ενδεικτικά σε επιχειρήσεις εστίασης, παροχής υπηρεσιών ατομικής φροντίδας κλπ) με εφαρμογή από 1η Νοεμβρίου 2024.

Παράλληλα, για το σύνολο του ποσού από φιλοδωρήματα, εργαζόμενοι και εργοδότες απαλλάσσονται από ασφαλιστικές εισφορές (εκτός αν προβλέπεται κάτι διαφορετικό από ατομικές ή συλλογικές συμβάσεις). Το ύψος των 300 ευρώ αφορολόγητο επελέγη ως το πλέον δίκαιο καθότι ελήφθη υπόψη ότι εργαζόμενοι σε άλλες επιχειρήσεις δεν λαμβάνουν φιλοδωρήματα ή φορολογούνται κανονικά π.χ. για bonus που λαμβάνουν.

Επιπρόσθετα, εισάγεται μια αντικαταχρηστική διάταξη για τυχόν εργοδότες που θα σκεφτούν να μειώσουν τεχνητά τους μισθούς δηλώνοντας μέρος αυτών ως φιλοδωρήματα: Σε περίπτωση μείωσης των τακτικών αποδοχών, με ταυτόχρονη ισόποση αύξηση των αποδοχών από φιλοδωρήματα, ο εργοδότης θα κληθεί να πληρώσει εισφορά 22% επί της μείωσης των τακτικών αποδοχών. Σημειώνεται ότι για να πάψει να πληρώνει το πρόστιμο ο εργοδότης, θα πρέπει να επαναφέρει τον μισθό του εργαζόμενου στο αρχικό προς της μείωσης ύψος.

7. Υπάρχουν προβλέψεις στο φορολογικό νομοσχέδιο για την υποστήριξη των ιδιοκτητών ακινήτων;

Ναι, και μάλιστα σημαντικές. Οι ιδιοκτήτες ακινήτων και εκείνοι που θέλουν να αποκτήσουν ακίνητα ευνοούνται με 6 συγκεκριμένες παρεμβάσεις:

-Με τον διπλασιασμό της έκπτωσης του ΕΝΦΙΑ από το 2025, από 10% σε 20%,  για κατοικίες φυσικών προσώπων, φορολογητέας αξίας έως 500.000 ευρώ, που είναι ασφαλισμένες για φυσικές καταστροφές (πυρκαγιά, σεισμό, πλημμύρα). Σημειώνεται, πως για τις ασφαλισμένες για φυσικές καταστροφές κατοικίες άνω των 500.000 ευρώ εξακολουθεί να ισχύει η απαλλαγή κατά 10% από τον ΕΝΦΙΑ.

– Με την απαλλαγή φόρου εισοδήματος για 3 έτη για ακίνητα που θα ενοικιαστούν τα οποία δηλώνονταν προηγουμένως ως κενά ή είχαν διατεθεί για βραχυχρόνια μίσθωση.

– Με την προώθηση διαδικασιών για τη χορήγηση χρηματοδοτήσεων υπό τη μορφή δανείου για την κάλυψη στεγαστικών αναγκών πρώτης κατοικίας και ενεργειακής αναβάθμισης ιδιοκτησιών μέσω του Ταμείου Ανάκαμψης (πρόγραμμα «ΣΠΙΤΙ ΜΟΥ ΙΙ»).

-Με την αύξηση της επιδότησης επισκευής κατοικιών του προγράμματος «Ανακαινίζω – Νοικιάζω» καθώς και την αναδρομική εφαρμογή της. Πιο αναλυτικά, προβλέπεται η αύξηση της επιδότησης πραγματοποίησης δαπανών επισκευής και ανακαίνισης επί του ακινήτου  ενταγμένου στο πρόγραμμα ύψους μέχρι 13.500 ευρώ από 10.000 ευρώ σήμερα που περιλαμβάνουν τα απαιτούμενα υλικά και τις εργασίες. Η επιδότηση ανέρχεται πλέον στο 60% των πραγματοποιθεισών δαπανών από το 40% σήμερα.

-Με την παράταση έως την 31η Δεκεμβρίου 2026 της αναστολής επιβολής φόρου υπεραξίας από μεταβίβαση ακινήτων.

-Επίσης, σε επόμενο νομοσχέδιο του Υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, δρομολογείται η κατάθεση προς ψήφιση της απαλλαγής από ΦΠΑ των νέων οικοδομών και για το 2025.

8. Υπάρχουν σκέψεις το μέτρο της αναστολής διάθεσης νέων κατοικιών για βραχυχρόνια μίσθωση για ένα έτος σε περιοχές του Δήμου Αθηναίων να επεκταθεί και σε άλλες περιοχές εντός και εκτός Αττικής; Θεωρείτε ότι το μέτρο αυτό καθώς και η φοροαπαλλαγή για τα κενά ακίνητα που θα ενοικιαστούν αρκούν για να αντιμετωπιστεί το στεγαστικό πρόβλημα;

Στις γειτονιές της Αθήνας που αναστέλλεται η διάθεση νέων κατοικιών για βραχυχρόνια μίσθωση για ένα έτος, οι βραχυχρόνιες μισθώσεις καταλαμβάνουν ένα σημαντικό ποσοστό επί του συνόλου των κατοικιών, λαμβάνοντας υπόψη και τις ανάγκες των πολιτών για στέγη στις περιοχές αυτές. Αυτός είναι και ο λόγος που επιλέχθηκε να εφαρμοστεί εκεί το μέτρο, τα αποτελέσματα του οποίου θα κριθούν στο τέλος του 2025 προκειμένου να ληφθούν αποφάσεις για το εάν θα υπάρξει παράτασή του ή επέκταση σε άλλες περιοχές που στο μεταξύ μπορεί να καταγράφουν, επίσης, υψηλά ποσοστά βραχυχρόνιων μισθώσεων κλπ.

Δεν είναι όμως μόνο αυτή η παρέμβαση. Η Κυβέρνηση προωθεί μία συνεκτική στεγαστική πολιτική με προγράμματα συνολικού ύψους 2,25 δισ. ευρώ και με πιο εμβληματικό το πρόγραμμα «ΣΠΙΤΙ ΜΟΥ» για χαμηλότοκα ή άτοκα στεγαστικά δάνεια για νέους που ωφέλησε ήδη περισσότερα από 20.000 άτομα. Περιλαμβάνεται δέσμη πρωτοβουλιών όπως πχ το πρόγραμμα ΣΠΙΤΙ ΜΟΥ ΙΙ, οι διαδικασίες για την εκκίνηση του οποίου προβλέπονται και στο φορολογικό νομοσχέδιο, όπως και οι αυξημένες ενισχύσεις για την ανακαίνιση κτιρίων, η κοινωνική αντιπαροχή κα.

Παράλληλα, η Κυβέρνηση έχει προχωρήσει και στη διεύρυνση των ανώτατων ορίων για την Golden Visa σε Αθήνα, Θεσσαλονίκη και στα τουριστικά νησιά στις 800.000 ευρώ και στις 400.000 στις υπόλοιπες περιοχές, με χαμηλότερο όριο (250.000) στα διατηρητέα, τα οποία έχουν ανάγκη από επενδυτικά κεφάλαια. Και φυσικά, η μη φορολόγηση των κλειστών ακινήτων για 3 χρόνια εφόσον επανέλθουν στην αγορά, καθώς και όσων μετατραπούν από ακίνητα βραχυχρόνιας σε ακίνητα μακροχρόνιας μίσθωσης, θα συμβάλει και αυτή με την σειρά της στην αντιμετώπιση του στεγαστικού προβλήματος.

9. Πώς θα διασφαλίσετε ότι η υποβολή των φορολογικών δηλώσεων θα γίνεται κάθε χρόνο εντός συγκεκριμένου χρονοδιαγράμματος;

Για πρώτη φορά θεσπίζεται ένα σαφές και προκαθορισμένο χρονικό πλαίσιο υποβολής των φορολογικών δηλώσεων το οποίο ήταν πάγιο αίτημα τόσο των πολιτών όσο και του Οικονομικού Επιμελητηρίου Ελλάδος.

Παράλληλα, το κράτος σταματά να ζητά μόνο από τους πολίτες και ζητά και από τον εαυτό του προκειμένου να είναι συνεπές στις προθεσμίες υποβολής των δηλώσεων μέσω της επιβολής σημαντικό χρηματικών κυρώσεων στα στελέχη των δημοσίων οργανισμών που καθυστερούν να διαβιβάζουν τα στοιχεία στην ΑΑΔΕ που είναι απαραίτητα για την προσυμπλήρωση των δηλώσεων.

Με αυτόν τον τρόπο, αντιμετωπίζονται στην πράξη τα ζητήματα με τις εκκρεμότητες, τις εντάσεις και τις παρατάσεις των δηλώσεων, αξιοποιώντας πρωτίστως τις προτάσεις των κατεξοχήν ενδιαφερομένων, δηλαδή του φοροτεχνικού κόσμου.

Συγκεκριμένα, προβλέπεται ότι η υποβολή των φορολογικών δηλώσεων θα γίνεται από 15 Μαρτίου έως και 15 Ιουλίου κάθε έτους, τόσο για τα φυσικά όσο και για τα νομικά πρόσωπα.

Προβλέπονται, επίσης, κίνητρα για τους πολίτες προκειμένου να συμβάλουν στην προσπάθεια αυτή.

Ειδικότερα, εισάγεται έκπτωση για όσους καταβάλουν ολόκληρο το ποσό του φόρου εισοδήματος μέχρι την 31ηΙουλίου και εφόσον υποβάλουν τη φορολογική τους δήλωση, ως εξής:

• 4% έκπτωση για όποιον υποβάλλει δήλωση από 15 Μαρτίου έως 30 Απριλίου.
• 3% έκπτωση από 1 Μαΐου έως 15 Ιουνίου.
• 2% έκπτωση από 16 Ιουνίου έως 15 Ιουλίου.

Παράλληλα, θεσπίζονται κυρώσεις στους διοικητές Οργανισμών, στους υπηρεσιακούς γραμματείς του Δημοσίου και τους γενικούς γραμματείς των Δήμων καθώς και στους υπευθύνους μισθοδοσίας για τυχόν καθυστερήσεις στην αποστολή δεδομένων στην ΑΑΔΕ που είναι απαραίτητα για την έγκαιρη συμπλήρωση των φορολογικών δηλώσεων. Σε περίπτωση μη έγκαιρης, ανακριβούς διαβίβασης των παραπάνω δεδομένων στην ΑΑΔΕ ή μη εγγραφής στο Μητρώο, προβλέπεται πρόστιμο 2.500 ευρώ στα ευθυνόμενα πρόσωπα.

Ως τέτοια θεωρούνται οι επικεφαλής των νομικών προσώπων του Δημοσίου (πχ ΕΦΚΑ, ΕΟΠΥΥ κλπ), για το Δημόσιο οι υπηρεσιακοί γραμματείς, για τους Δήμους οι γενικοί γραμματείς και οριζόντια οι προϊστάμενοι για την εκκαθάριση της μισθοδοσίας. Σε περίπτωση εκπρόθεσμης διαβίβασης, το πρόστιμο προσαυξάνεται κατά 50 ευρώ για κάθε ημέρα καθυστέρησης.

Τέλος, προβλέπεται η επιβολή προστίμων και σε πρόσωπα εκτός των φορέων του δημοσίου τομέα (π.χ τράπεζες, εισηγμένες, servicers, εκπαιδευτήρια κ.ά.) που είναι υπόχρεα σε διαβίβαση ή υποβολή σε ετήσια βάση στην ΑΑΔΕ στοιχείων για την προσυμπλήρωση των δηλώσεων. Τα πρόστιμα ξεκινούν από 20.000 ευρώ για την παράβαση της εκπρόθεσμης αρχικής διαβίβασης/αποστολής στοιχείων και για την παράβαση της εκπρόθεσμης αποστολής συμπληρωματικών ή/και διορθωτικών στοιχείων και μπορεί να ανέβουν έως τις 50.000 ευρώ σε περίπτωση που τα ακαθάριστα έσοδα των υπόχρεων, υπερβαίνουν το ποσό του ενός 1 εκατ. ευρώ.

10.  Στο φορολογικό νομοσχέδιο υπάρχουν διατάξεις για την αλλαγή στην δομή της ΑΑΔΕ. Οι παρεμβάσεις αυτές έρχονται ως αποτέλεσμα δυσλειτουργιών των υπηρεσιών της ΑΑΔΕ που έχουν καταγραφεί ή αναποτελεσματικότητας της Αρχής;

Αντιθέτως! Οι σημαντικές αλλαγές που δρομολογούνται στο διοικητικό μοντέλο της ΑΑΔΕ έχουν ως στόχο την παροχή των εργαλείων προκειμένου ο Οργανισμός να γίνει ακόμα πιο αποτελεσματικός και να λειτουργεί με μεγαλύτερη ταχύτητα και αποτελεσματικότητα στην κατεύθυνση της βελτίωσης της εξυπηρέτησης του πολίτη, της ψηφιοποίησης των υπηρεσιών του και της ενίσχυσης του ελεγκτικού και φοροεισπρακτικού του ρόλου.

Προς αυτή την κατεύθυνση, προβλέπεται η θέσπιση 3 θέσεων Υποδιοικητών, ο καθένας με διακριτό ρόλο και αντικείμενο, η δυνατότητα πρόσληψης διευθυντών και από τον ιδιωτικό τομέα για συγκεκριμένους τομείς (πχ ψηφιακές λειτουργίες της ΑΑΔΕ, επικοινωνία κλπ) καθώς και ζητήματα λειτουργίας του Συμβουλίου Διοίκησης το οποίο αποκτά ένα πιο θεσμικό ρόλο.

11.  Εκτιμάτε ότι τα μέτρα που αφορούν τις εξαγορές και συγχωνεύσεις εταιρειών και οι παρεμβάσεις για την ενίσχυση των νεοφυών επιχειρήσεων απαντούν στις ανάγκες της αγοράς;

Όσα μέτρα προβλέπονται στο νομοσχέδιο είναι το αποτέλεσμα διαβούλευσης με εκπροσώπους της αγοράς απαντώντας σε αιτήματά τους με στόχο την βελτίωση των όρων λειτουργίας της αγοράς και την ισχυροποίησής της.

Οι εξαγορές και οι συγχωνεύσεις αποτελούν βασικό εργαλείο για τη μετεξέλιξη της οικονομίας καθώς οδηγούν στη δημιουργία μεγαλύτερων και πιο δυναμικών επιχειρήσεων που μπορούν να είναι ανταγωνιστικές σε διεθνές επίπεδο και να προσφέρουν περισσότερες και πιο ποιοτικές θέσεις εργασίας. Επιπλέον, συνδέονται με την προσέλκυση επενδύσεων που συνεπάγεται εισροή κεφαλαίων στη χώρα, αλλά και συχνά εισροή τεχνογνωσίας από το εξωτερικό. Ειδικά σε ό,τι αφορά τον μετασχηματισμό των επιχειρήσεων, σήμερα υπάρχει ένα διάσπαρτο και αποσπασματικό πλαίσιο που ξεκινάει από το 1972 και απλώνεται σε νόμους διαφορετικών δεκαετιών. Και αυτό, όπως είναι λογικό, δεν συμβάλει σε ένα περιβάλλον φιλικό προς τις επενδύσεις.

Στόχος των παρεμβάσεων που έχουν συμπεριληφθεί στο νομοσχέδιο είναι να διαμορφωθεί ένα ξεκάθαρο ρυθμιστικό πλαίσιο, το οποίο θα αποτελεί το κεντρικό σημείο αναφοράς για επιχειρήσεις και επενδυτές που θέλουν να προχωρήσουν σε συγχωνεύσεις.

Πέραν των κινήτρων για τις συγχωνεύσεις και εξαγορές επιχειρήσεων τα μέτρα του σχεδίου νόμου στοχεύουν και στην ενίσχυση της καινοτομίας και ενδυνάμωση των νεοφυών επιχειρήσεων, στην επέκταση των φορολογικών κινήτρων για την επιστημονική και τεχνολογική έρευνα, στη θέσπιση νέων ορίων δαπανών που εκπίπτουν για την ανάπτυξη και στην καινοτομία των επιχειρήσεων και των επενδυτών.

Με όλα τα παραπάνω, προωθείται ίσως ένα από τα πιο ανταγωνιστικά πλαίσια φορολογικών κινήτρων στην ΕΕ για δαπάνες έρευνας προκειμένου να ενθαρρυνθεί η ανάληψη ρίσκου από τις επιχειρήσεις για επενδύσεις στην έρευνα, να ενισχυθεί η διασύνδεση των επιχειρήσεων με τα πανεπιστήμια και να κατευθυνθούν περισσότερες επενδύσεις σε παραγωγικές δραστηριότητες.

Τέλος, πέρα από τα παραπάνω μέτρα για τις εξαγορές – συγχωνεύσεις και την καινοτομία δημιουργούνται και πρόσθετα χρηματοδοτικά κίνητρα. Συγκεκριμένα, η δράση του ΕΣΠΑ περίπου 350 εκατ. για τη χρηματοδότηση του 50% του κόστους επενδύσεων των ΜμΕ, που πρόκειται να ανακοινωθεί σύντομα, θα προβλέπει περαιτέρω επιχορήγηση (+10%) για επενδύσεις από́ επιχειρήσεις που αποτελούν προϊόν συγχώνευσης.

Επιπλέον, δημιουργείται μέχρι το τέλος του έτους Patent Fund από́ την Ελληνική́ Αναπτυξιακή́ Τράπεζα  μέσω του οποίου θα χρηματοδοτείται η απόκτηση διεθνούς πατέντας, καθώς και η ανάπτυξη ενός βιώσιμου προϊόντος (Minimum Viable Product) με βάση την πατέντα αυτή́.

12.  Γιατί προχωράει η Κυβέρνηση σε κατάθεση πρόσθετου προϋπολογισμού για το 2024 για δεύτερη φορά; Πού θα κατευθυνθούν οι πόροι αυτοί;

Πράγματι πρόκειται για τον 2ο συμπληρωματικό προϋπολογισμό που κατατίθεται με στόχο την ενίσχυση του Εθνικού Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων για το 2024.

Πιο αναλυτικά, αυξάνεται κατά 400 εκατ. ευρώ η χρηματοδότηση σημαντικών υποδομών και έργων που βρίσκονται σε εξέλιξη ως εξής: κατά 100 εκατ. ευρώ αυξάνεται ο προϋπολογισμός δημοσίων επενδύσεων 2024 ως προς το εθνικό σκέλος με στόχο την κάλυψη των δαπανών που προέκυψαν λόγω του γρήγορου ρυθμού υλοποίησης των έργων του Εθνικού Προγράμματος Ανάπτυξης (ΕΠΑ), ιδίως σε περιφερειακό επίπεδο και κατά 300 εκατ. ευρώ ως προς το συγχρηματοδοτούμενο σκέλος για την αποπληρωμή των έργων της προηγούμενης προγραμματικής περιόδου ΕΣΠΑ 2014 – 2020.

Έτσι, μετά την πρόσφατη προσθήκη 900 εκατ. ευρώ και με τη νέα αύξηση 400 εκατ. ευρώ, το εθνικό ΠΔΕ αυξάνεται για το 2024 κατά 1,3 δισ. ευρώ.

Πρόκειται για αύξηση 15% των πόρων του ΠΔΕ που διαμορφώνονται πλέον σε 9,85 δισ. ευρώ (7,1 δισ. ευρώ το συγχρηματοδοτούμενο σκέλος και 2,75 δισ. ευρώ το εθνικό) από την αρχική πρόβλεψη των 8,55 δισ. ευρώ (6,5 δισ. ευρώ το συγχρηματοδοτούμενο σκέλος και 2,05 δισ. ευρώ το εθνικό).

Συνολικά, το ποσό που διατίθεται μαζί με τους πόρους του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας ανεβαίνει στα 13,5 δισ. ευρώ χωρίς να συνυπολογιστούν οι εκταμιεύσεις των τραπεζών, που προβλέπονται στα 1,7 δισ. ευρώ στο δανειακό σκέλος του ΤΑΑ.

13.  Ποιος είναι ο στόχος της επιβολής του τέλους ανθεκτικότητας σε υπηρεσίες του τουρισμού;  Έχει υπολογιστεί εάν θα αποτελέσει «βαρίδι» για την τουριστική κίνηση;

Στην πραγματικότητα συμβαίνει ακριβώς το αντίθετο! Η συγκεκριμένη παρέμβαση, πέραν του γενικότερου στόχου ενίσχυσης της ανθεκτικότητας της ελληνικής οικονομίας απέναντι στις επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής, στοχεύει τελικά ακριβώς στην αναβάθμιση του τουριστικού προϊόντος και την ενίσχυση της τουριστικής κίνησης της χώρας.

Ειδικότερα, τόσο τα έσοδα από το τέλος ανθεκτικότητας στην κλιματική κρίση σε τουριστικά καταλύματα όσο και σε επιβάτες κρουαζιέρας θα κατευθυνθούν στην κάλυψη δαπανών πρόληψης και αποκατάστασης φυσικών καταστροφών, σε έργα προσαρμογής στην κλιματική αλλαγή και σε δαπάνες βελτίωσης των υποδομών για τη στήριξη του τουριστικού προϊόντος της χώρας.