Η νέα δράση εντάσσεται στο πλαίσιο της κρατικής αρωγής και υλοποιείται μέσω συνεργασίας των Υπουργείων Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας, Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, Εσωτερικών, Ψηφιακής Διακυβέρνησης και Τουρισμού.

Στόχος είναι η δημιουργία ενός πιο στοχευμένου μοντέλου τουριστικής ενίσχυσης, το οποίο θα στηρίζει περιοχές με ιδιαίτερες ανάγκες, ενδυναμώνοντας ταυτόχρονα την τοπική οικονομία και τη μικρομεσαία επιχειρηματικότητα.

Πώς θα λειτουργήσει το πρόγραμμα

Το πρόγραμμα προβλέπει τη χορήγηση άυλων ψηφιακών χρεωστικών καρτών στους δικαιούχους, οι οποίες θα μπορούν να χρησιμοποιηθούν αποκλειστικά σε επιχειρήσεις που δραστηριοποιούνται στη διαμονή, την εστίαση και τις τοπικές μεταφορές.

Η λογική του μέτρου είναι να ενισχυθεί η πραγματική κατανάλωση μέσα στις τοπικές αγορές, κατευθύνοντας τους διαθέσιμους πόρους σε επαγγελματίες και επιχειρήσεις που δραστηριοποιούνται άμεσα στον τουριστικό κύκλο των δύο νησιών.

Η υποβολή αιτήσεων θα πραγματοποιηθεί ηλεκτρονικά μέσω ειδικής πλατφόρμας από τις 14 έως και τις 18 Μαΐου 2026.

Συνολικά προβλέπονται 3.000 δικαιούχοι για το «Chios Pass 2026» και 3.600 για το «Kythira Pass 2026».

Δύο φάσεις μέσα στο 2026

Η εφαρμογή του προγράμματος θα εξελιχθεί σε δύο διαφορετικές χρονικές περιόδους μέσα στο 2026.

Η πρώτη φάση θα καλύψει το διάστημα Μαΐου έως Ιουνίου, ενώ η δεύτερη θα πραγματοποιηθεί από τον Σεπτέμβριο έως τον Οκτώβριο.

Σύμφωνα με τον σχεδιασμό, τυχόν αδιάθετα ποσά από την πρώτη περίοδο θα μεταφερθούν στη δεύτερη φάση, προκειμένου να αξιοποιηθεί πλήρως το διαθέσιμο κονδύλι.

Το μοντέλο αυτό επιτρέπει μεγαλύτερη ευελιξία στη διαχείριση του προγράμματος και δίνει τη δυνατότητα καλύτερης κατανομής των πόρων ανάλογα με τη ζήτηση και τη συμμετοχή των δικαιούχων.

Η χρήση της ψηφιακής κάρτας θα επιτρέπεται μόνο σε επιχειρήσεις που πληρούν συγκεκριμένες προϋποθέσεις.

Οι επαγγελματίες θα πρέπει να διαθέτουν φυσικά POS, να δραστηριοποιούνται στους επιλέξιμους τομείς του τουρισμού και των μεταφορών και να έχουν έδρα στους Δήμους Χίου και Κυθήρων, βάσει των προβλεπόμενων ταχυδρομικών κωδίκων.

Με αυτόν τον τρόπο επιχειρείται να διασφαλιστεί ότι το οικονομικό όφελος θα παραμείνει στις τοπικές κοινωνίες και δεν θα διοχετευθεί εκτός των δύο νησιών.

Ψηφιακή διαχείριση και εποπτεία

Την τεχνική υλοποίηση του προγράμματος αναλαμβάνει το Εθνικό Δίκτυο Υποδομών Τεχνολογίας και Έρευνας, υπό την εποπτεία του Υπουργείου Ψηφιακής Διακυβέρνησης.

Η λειτουργία της δράσης βασίζεται πλήρως σε ψηφιακές διαδικασίες, με στόχο τη διαφάνεια, τη γρήγορη επεξεργασία των αιτήσεων και την αποτελεσματική διάθεση των ενισχύσεων.

Το πρόγραμμα θα παραμείνει ενεργό έως τις 31 Δεκεμβρίου 2027, δίνοντας τη δυνατότητα ολοκλήρωσης όλων των απαραίτητων διαδικασιών και ελέγχων.

Παρέμβαση για τουρισμό και ανθεκτικότητα

Σύμφωνα με την κυβέρνηση, η συγκεκριμένη πρωτοβουλία αποτελεί ένα εργαλείο στήριξης περιοχών που αντιμετωπίζουν ιδιαίτερες προκλήσεις λόγω της νησιωτικότητας και των επιπτώσεων της κλιματικής κρίσης.

Ο σχεδιασμός επιχειρεί να συνδυάσει την τόνωση του εγχώριου τουρισμού με την ενίσχυση της οικονομικής ανθεκτικότητας των τοπικών κοινωνιών, αξιοποιώντας παράλληλα τις δυνατότητες της ψηφιακής διακυβέρνησης.

Παράλληλα, μέσω της κατεύθυνσης των πόρων απευθείας στις τοπικές επιχειρήσεις, το πρόγραμμα φιλοδοξεί να λειτουργήσει ως μηχανισμός άμεσης τόνωσης της οικονομικής δραστηριότητας σε δύο προορισμούς που εξαρτώνται σε μεγάλο βαθμό από την τουριστική περίοδο.

Σύμφωνα με τον πρόεδρο της Ένωσης Μαστιχοπαραγωγών Χίου (ΕΜΧ), Γιώργο Τούμπο, η μείωση αυτή οφείλεται στην κλιματική αλλαγή η οποία αποτελεί μία από τις πιο σοβαρές προκλήσεις για τους παραγωγούς μαστίχας.

Ο κ. Τούμπος, μιλώντας στον Πολίτη της Χίου, αναφέρθηκε στις δυσκολίες και τις προκλήσεις που έχουν προκύψει από τις νέες καιρικές συνθήκες που τους έχουν επηρεάσει πολύ και «είναι ένας παράγοντας που πρέπει να αντιμετωπίσουμε».

Χαρακτηριστικό της μείωσης της παραγωγής, όπως είπε, είναι το γεγονός ότι φέτος έφθασε του 197 τόνους, μειωμένη δηλαδή κατά 14 τόνους σε σχέση με πέρυσι. Όπως εξήγησε, σε όλα τα χωριά καταγράφηκε μείωση στην παραγωγή τους, με εξαίρεση τον Πυργί και τα Μεστά. Μάλιστα στα Νένητα και στο Βουνό η μείωση έφτασε τους 15 και 2,2 τόνους αντίστοιχα.

Για την αντιμετώπιση αυτών των προκλήσεων, η Ένωση Μαστιχοπαραγωγών εξετάζει διάφορους τρόπους. Μεταξύ αυτών, είναι η ανάλυση του DNA των δέντρων για τη δημιουργία πιο ανθεκτικών φυτών στις νέες κλιματολογικές συνθήκες. Επιπλέον, αναπτύσσονται τεχνικές έξυπνης γεωργίας που θα βοηθήσουν στην πρόβλεψη και αντιμετώπιση των καιρικών φαινομένων.

Δραματική πτώση του τζίρου

Η μείωση της παραγωγής έχει σοβαρές οικονομικές επιπτώσεις για την Ένωση Μαστιχοπαραγωγών. Αυτό μεταφράζεται σε «δύο εκατομμύρια ευρώ λιγότερα στον τζίρο της ΕΜΧ για το έτος 2025».

Η παγκόσμια ζήτηση για μαστίχα παραμένει υψηλή, με νέες μεγάλες παραγγελίες ειδικά από την Ινδία να δημιουργούν πρόσθετες πιέσεις τους παραγωγούς. «Οι φυτεύσεις που γίνονται αυτή τη στιγμή και πρέπει να γίνονται, ίσως μπορέσουν να ισορροπήσουν την κατάσταση, αλλά οι προκλήσεις παραμένουν», δήλωσε ο κ. Τούμπος.

Ακολούθως, ο κ. Τούμπος εξήγησε ότι η κλιματική αλλαγή έχει προκαλέσει μεγαλύτερη διάρκεια και ένταση στους καύσωνες, με υψηλές θερμοκρασίες που στρεσάρουν το δέντρο και «δεν μπορεί να κατεβάσει μαστίχα».

«Παλαιότερα, η καλλιέργεια ξεκινούσε στις αρχές Ιουνίου, ενώ τώρα μεταφέρεται προς τα τέλη Ιουνίου ή αρχές Ιουλίου, γεγονός που μειώνει τον διαθέσιμο χρόνο για παραγωγή. Οι ασταθείς καιρικές συνθήκες, με υψηλές θερμοκρασίες και πιθανότητες βροχής, αποτελούν τεράστιο κίνδυνο, καθώς με τον καύσωνα δεν παράγουμε και με τη βροχή καταστρεφόμαστε» κατέληξε ο κ. Τούμπος.