Οι συντάκτες της έκθεσης επισημαίνουν ότι οι κυβερνήσεις καλούνται να διαχειριστούν ταυτόχρονα πολλαπλές προκλήσεις, όπως η γήρανση του πληθυσμού, η ενεργειακή μετάβαση, οι αυξημένες αμυντικές δαπάνες και οι χαμηλοί ρυθμοί ανάπτυξης, παράγοντες που επιβαρύνουν ολοένα και περισσότερο τους κρατικούς προϋπολογισμούς.

Η μελέτη, που υπογράφεται από τους Λικ Ερό, Μαχίκα Γκάντι, Άντριου Χοτζ, Τζάκομο Ματζιστρέτι, Ίαν Στιούαρτ, Μενγκσουέ Γουάνγκ και Τζιάε Γιου, προειδοποιεί ότι χωρίς έγκαιρη αντιμετώπιση των μακροπρόθεσμων πιέσεων στις δημόσιες δαπάνες, αρκετές ευρωπαϊκές χώρες κινδυνεύουν να βρεθούν αντιμέτωπες με μια ανεξέλεγκτη αύξηση του χρέους.

Όπως αναφέρουν οι οικονομολόγοι του Ταμείου, οι περιορισμένες και αποσπασματικές παρεμβάσεις δεν επαρκούν για να καλύψουν το μέγεθος των δημοσιονομικών αναγκών, ενώ υπάρχει κίνδυνος να οδηγήσουν ακόμη και σε μεταρρυθμιστική κόπωση χωρίς ουσιαστικά αποτελέσματα.

Η προειδοποίηση έρχεται σε μια περίοδο κατά την οποία αρκετές ευρωπαϊκές οικονομίες εξακολουθούν να αντιμετωπίζουν υψηλό επίπεδο δημόσιου χρέους, περισσότερο από μία δεκαετία μετά την κρίση της Ευρωζώνης. Σύμφωνα με το ΔΝΤ, χώρες όπως η Γαλλία, το Βέλγιο και το Ηνωμένο Βασίλειο βρίσκονται ήδη σε ιδιαίτερα επιβαρυμένη θέση, καθώς το δημόσιο χρέος τους προσεγγίζει ή υπερβαίνει το μέγεθος της ετήσιας οικονομικής παραγωγής.

Έμφαση σε μακροπρόθεσμη στρατηγική

Το ΔΝΤ καλεί τις ευρωπαϊκές κυβερνήσεις να εγκαταλείψουν τη λογική των βραχυπρόθεσμων μέτρων και να υιοθετήσουν ένα ολοκληρωμένο σχέδιο δημοσιονομικής εξυγίανσης, το οποίο θα βασίζεται σε διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις, καλύτερη διαχείριση των δημόσιων δαπανών και σαφή σχεδιασμό για τη χρηματοδότηση των κρατικών υπηρεσιών.

Σύμφωνα με την έκθεση, όσο περισσότερο καθυστερούν οι αναγκαίες παρεμβάσεις τόσο μεγαλύτερο θα είναι το κόστος προσαρμογής, ενώ τα οφέλη από έναν έγκαιρο σχεδιασμό αυξάνονται σημαντικά.

Δημόσιο χρέος έως και στο 130% του ΑΕΠ

Οι αναλυτές εκτιμούν ότι έως το 2040 οι δημόσιες δαπάνες στην Ευρώπη θα αυξηθούν κατά περίπου πέντε ποσοστιαίες μονάδες του ΑΕΠ κατά μέσο όρο, σε ένα περιβάλλον χαμηλής οικονομικής ανάπτυξης και περιορισμένης πολιτικής δυνατότητας για αυξήσεις φόρων ή μεγάλες περικοπές δαπανών.

Εφόσον δεν ληφθούν ουσιαστικά μέτρα, το μέσο δημόσιο χρέος των ευρωπαϊκών χωρών θα μπορούσε να φτάσει περίπου στο 130% του ΑΕΠ, σχεδόν διπλάσιο επίπεδο από το σημερινό.

Η μελέτη εκτιμά ότι ένα μετριοπαθές πρόγραμμα μεταρρυθμίσεων θα μπορούσε να καλύψει περίπου το ένα τρίτο του δημοσιονομικού κενού, κυρίως μέσω αλλαγών στο συνταξιοδοτικό σύστημα και πολιτικών που ενισχύουν την παραγωγικότητα και την ανάπτυξη.

Παράλληλα, το ΔΝΤ υπογραμμίζει ότι οι μεταρρυθμίσεις από μόνες τους δεν αρκούν και στις περισσότερες περιπτώσεις θα πρέπει να συνοδευτούν από πρόσθετη δημοσιονομική προσαρμογή.

Επανεξέταση του ρόλου του κράτους

Για τις χώρες που αντιμετωπίζουν ιδιαίτερα υψηλό χρέος, οι οικονομολόγοι του Ταμείου δεν αποκλείουν ακόμη και βαθύτερες αλλαγές στον τρόπο λειτουργίας του δημόσιου τομέα.

Όπως επισημαίνεται, μια αναθεώρηση του ρόλου του κράτους δεν συνεπάγεται απαραίτητα περιορισμό του κοινωνικού μοντέλου της Ευρώπης, αλλά μια νέα αξιολόγηση σχετικά με το ποιες υπηρεσίες πρέπει να συνεχίσουν να χρηματοδοτούνται αποκλειστικά από το Δημόσιο και ποιες μπορούν να παρέχονται αποτελεσματικότερα με μεγαλύτερη συμμετοχή του ιδιωτικού τομέα.

Η έκθεση αναγνωρίζει ότι η δημόσια υγεία, η εκπαίδευση και τα εκτεταμένα κοινωνικά προγράμματα αποτέλεσαν βασικούς πυλώνες της ευρωπαϊκής ανάπτυξης και κοινωνικής συνοχής μετά τον Β' Παγκόσμιο Πόλεμο, ωστόσο εκτιμά ότι οι σημερινές δημοσιονομικές πιέσεις καθιστούν αναπόφευκτη μια επανεξέταση ορισμένων πολιτικών.

Παραδείγματα από ευρωπαϊκές χώρες

Το ΔΝΤ επισημαίνει ότι σε αρκετές χώρες έχουν ήδη ξεκινήσει σχετικές συζητήσεις. Στην Αυστρία και την Κροατία εξετάζονται παρεμβάσεις στις μισθολογικές δαπάνες του δημόσιου τομέα, ενώ στο Βέλγιο, τη Γαλλία και τη Νορβηγία προτείνονται αλλαγές που θα βελτιώσουν τη στόχευση των κοινωνικών παροχών.

Παράλληλα, στη Γερμανία, τη Σλοβακία και την Τουρκία οι οικονομολόγοι εντοπίζουν σημαντικά περιθώρια περιορισμού των οριζόντιων επιδοτήσεων στην ενέργεια.

Κλείνοντας, το ΔΝΤ προειδοποιεί ότι οι δημοσιονομικές αποφάσεις των επόμενων ετών θα είναι ολοένα πιο δύσκολες και πολιτικά ευαίσθητες, επισημαίνοντας πως η μέχρι σήμερα τακτική των αποσπασματικών παρεμβάσεων δεν επαρκεί πλέον για να αντιμετωπίσει τις προκλήσεις που διαμορφώνονται στις ευρωπαϊκές οικονομίες.

Η εφημερίδα σημειώνει ότι η Ελλάδα προχωρά σήμερα σε πρόωρη αποπληρωμή 6,95 δισ. ευρώ από δάνεια του δεύτερου προγράμματος διάσωσης, συνεχίζοντας μια πολιτική που εφαρμόζει από το 2022.

Όπως επισημαίνεται, η συνολική αξία των πρόωρων αποπληρωμών θα ανέλθει πλέον σε 33,45 δισ. ευρώ.

Σύμφωνα με το δημοσίευμα, ο υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών και πρόεδρος του Eurogroup Κυριάκος Πιερρακάκης, επιδιώκει μέσω των πρόωρων αποπληρωμών να περιορίσει το κόστος εξυπηρέτησης του χρέους, να μειώσει περαιτέρω τον λόγο χρέους προς ΑΕΠ και να ενισχύσει την εμπιστοσύνη των επενδυτών προς τη χώρα.

Η Handelsblatt υπογραμμίζει ότι η Ελλάδα επιδιώκει μέσω των πρόωρων αποπληρωμών να αποφύγει μελλοντικές πιέσεις στα δημόσια οικονομικά, καθώς από τις αρχές της επόμενης δεκαετίας θα αρχίσουν να λήγουν ευνοϊκές ρυθμίσεις που είχαν συμφωνηθεί κατά τη διάρκεια της κρίσης χρέους.

Παράλληλα, συνδέει τη στρατηγική πρόωρων αποπληρωμών με τη διατήρηση της επενδυτικής βαθμίδας που ανέκτησε η Ελλάδα τα τελευταία δύο χρόνια, καθώς και με την προσπάθεια της χώρας να εξασφαλίσει περαιτέρω αναβαθμίσεις από τους διεθνείς οίκους αξιολόγησης. Όπως σημειώνεται, η πολιτική που ακολουθεί η Αθήνα αποσκοπεί όχι μόνο στη μείωση του χρέους, αλλά και στη δημιουργία ενός πρόσθετου «μαξιλαριού ασφαλείας» ενόψει των αυξημένων χρηματοδοτικών αναγκών που αναμένεται να εμφανιστούν μετά το 2032.

Το δημοσίευμα κάνει ιδιαίτερη αναφορά στη θεαματική βελτίωση των δημοσιονομικών μεγεθών της χώρας τα τελευταία χρόνια, σημειώνοντας ότι η Ελλάδα βρίσκεται σε τροχιά ταχείας αποκλιμάκωσης του χρέους της. Όπως αναφέρεται χαρακτηριστικά, εφόσον επιβεβαιωθούν οι κυβερνητικές προβλέψεις, η χώρα ενδέχεται σύντομα να πάψει να είναι η πλέον υπερχρεωμένη οικονομία της Ευρώπης, με την Ιταλία να καταλαμβάνει την πρώτη θέση ως προς τον λόγο χρέους προς ΑΕΠ, ενώ εάν η Ελλάδα επιτύχει να μειώσει τον λόγο χρέους προς ΑΕΠ στο περίπου 115% έως το τέλος της δεκαετίας, θα μπορούσε τότε να ξεπεράσει θετικά ακόμη και χώρες όπως η Γαλλία και το Βέλγιο.

Η εφημερίδα σημειώνει ότι η στρατηγική των πρόωρων αποπληρωμών αποφέρει ήδη μετρήσιμα οφέλη για τα δημόσια οικονομικά. Επικαλούμενη στοιχεία που παρέθεσε ο Κυριάκος Πιερρακάκης, αναφέρει ότι οι κινήσεις αυτές θα εξοικονομήσουν συνολικά 795 εκατ. ευρώ σε τόκους, ενώ μόνο η αποπληρωμή που πραγματοποιείται σήμερα αναμένεται να μειώσει το ετήσιο κόστος εξυπηρέτησης του χρέους κατά περίπου 100 εκατ. ευρώ και να περιορίσει τον λόγο χρέους προς ΑΕΠ κατά 2,5 ποσοστιαίες μονάδες.

Τέλος, το δημοσίευμα καταλήγει ότι η Ελλάδα, η οποία βρέθηκε στο επίκεντρο της ευρωπαϊκής κρίσης χρέους πριν από μία δεκαπενταετία, επιχειρεί πλέον να αποτελέσει παράδειγμα δημοσιονομικής εξυγίανσης και ενεργητικής διαχείρισης του δημόσιου χρέους, ενώ αποδίδει κεντρικό ρόλο στον κ. Πιερρακάκη στην υλοποίηση της στρατηγικής πρόωρων αποπληρωμών και μείωσης του χρέους.

Ωστόσο, παρά τις απαισιόδοξες προβλέψεις για το δικό της χρέος, το ΔΝΤ βλέπει «άλλη κατεύθυνση» για το ελληνικό χρέος, συγκριτικά με άλλες χώρες της Ευρωζώνης και εκτιμά πως  θα μειωθεί στο 110,9% του ΑΕΠ το 2031 από 145,7% το 2025

Όπως αναφέρουν εκτιμήσεις του ΔΝΤ, σύμφωνα με το Politico, το γαλλικό χρέος θα αυξηθεί το ίδιο διάστημα στο 120,7% από 116% και το βελγικό στο 122,3% από 106,3%. Το φινλανδικό χρέος αναμένεται να αυξηθεί στο 100,8% από 89,3% πέρυσι και το ιταλικό να μειωθεί οριακά στο 136,1% από 137,1%.

Ρεπορτάζ του Politico φιλοξένησε προ ημερών αξιωματούχο του ΔΝΤ, ο οποίος υποστήριξε πως «αν δεν ληφθούν μέτρα, το δημόσιο χρέος θα ακολουθήσει μια μη βιώσιμη πορεία. Με αμετάβλητη πολιτική, το χρέος της μέσης ευρωπαϊκής χώρας θα φτάσει το 130% του ΑΕΠ έως το 2040, σχεδόν διπλάσιο από το σημερινό επίπεδο».

Το ΔΝΤ έχει υπογραμμίσει ότι οι κυβερνήσεις της ΕΕ θα βρεθούν αντιμέτωπες με αυξημένες δημοσιονομικές πιέσεις για δαπάνες που αφορούν την άμυνα, την ενέργεια και τις συντάξεις κατά τα επόμενα 15 χρόνια. Για την αντιμετώπιση αυτών των προκλήσεων, πρότεινε έναν συνδυασμό διαρθρωτικών μεταρρυθμίσεων, δημοσιονομικών μεταρρυθμίσεων, κοινής χρηματοδότησης μέσω δανεισμού και δημοσιονομικής εξυγίανσης

Υπενθυμίζεται ότι οι τελευταίες προβλέψεις του ΔΝΤ, οι οποίες επικαιροποιήθηκαν ώστε να αντικατοπτρίζουν τις πιο επίμονες διαταραχές στον ενεργειακό εφοδιασμό, δείχνουν ανάπτυξη 0,9% το 2026 και 1,2% το 2027, κάτω από τις προπολεμικές εκτιμήσεις κατά 0,5 και 0,2 ποσοστιαίες μονάδες, ενώ ο γενικός πληθωρισμός προβλέπεται να αυξηθεί στο 2,8 και 2,3%, πάνω από τις προπολεμικές εκτιμήσεις κατά 0,8 και 0,4 ποσοστιαίες μονάδες αντίστοιχα.

Ο ελβετικός επενδυτικός οίκος επισημαίνει ότι το δημόσιο χρέος στην Ευρωζώνη αυξήθηκε συνολικά στο 87,9% του ΑΕΠ, καθώς περίπου τα δύο τρίτα των χωρών εμφάνισαν επιδείνωση των δημοσιονομικών τους μεγεθών μέσα στο 2025.

Ωστόσο, η Ελλάδα αποτέλεσε τη μεγαλύτερη θετική εξαίρεση, καθώς το δημόσιο χρέος της μειώθηκε κατά 8,1 ποσοστιαίες μονάδες, υποχωρώντας στο 146% του ΑΕΠ.

Η UBS σημειώνει ότι πρόκειται για τη μεγαλύτερη μείωση μεταξύ των χωρών της Ευρωζώνης, με την Κύπρος να ακολουθεί με πτώση 7,7 ποσοστιαίων μονάδων στο 55% του ΑΕΠ, την Ιρλανδία με μείωση 5,4 μονάδων στο 33%, ενώ η Πορτογαλία κατέγραψε υποχώρηση κατά 3,8 μονάδες στο 90% του ΑΕΠ.

Στον αντίποδα, οι μεγαλύτερες επιβαρύνσεις χρέους εντοπίστηκαν στη Γαλλία, όπου το δημόσιο χρέος αυξήθηκε κατά 3 ποσοστιαίες μονάδες στο 116% του ΑΕΠ, στο Βέλγιο με αύξηση 4 μονάδων στο 108%, αλλά και στη Φινλανδία, όπου το χρέος αυξήθηκε κατά 6,1 μονάδες φτάνοντας το 89% του ΑΕΠ.

Στη Γερμανία, παρά το μεγάλο πακέτο δημοσίων επενδύσεων, το χρέος αυξήθηκε συγκρατημένα κατά 1,3 ποσοστιαίες μονάδες, στο 63,5% του ΑΕΠ, ενώ στην Ιταλία σημειώθηκε αύξηση κατά 2,4 μονάδες στο 137%. Αντίθετα, το χρέος της Ισπανία υποχώρησε κατά μία μονάδα στο 101% του ΑΕΠ.

Η UBS επισημαίνει ότι η ισχυρή θετική επίδραση του πληθωρισμού στη μείωση των χρεών, που ήταν εμφανής την περίοδο 2022-2023, εξασθενεί πλέον σημαντικά, γεγονός που σημαίνει ότι οι κυβερνήσεις θα χρειαστεί να καταβάλουν μεγαλύτερη προσπάθεια μέσω δημοσιονομικών πολιτικών για να συνεχιστεί η αποκλιμάκωση του χρέους.

Παρότι το νέο ενεργειακό σοκ από τον πόλεμο στη Μέση Ανατολή ενισχύει ξανά τον πληθωρισμό, οι αναλυτές της UBS δεν θεωρούν ότι αυτό θα επηρεάσει ουσιαστικά τη δυναμική των χρεών, καθώς οι αποπληθωριστές ΑΕΠ ακολουθούν κυρίως τον δομικό πληθωρισμό και όχι τον βασικό δείκτη τιμών καταναλωτή.

Η εκτίμηση της τράπεζας είναι ότι το επόμενο διάστημα οι περισσότερες ευρωπαϊκές οικονομίες θα εμφανίσουν σταθερά ή αυξανόμενα επίπεδα δημόσιου χρέους.

Παράλληλα, η UBS υπενθυμίζει ότι χώρες όπως η Αυστρία, το Βέλγιο, η Φινλανδία, η Γαλλία, η Ιταλία, η Μάλτα και η Σλοβακία παραμένουν σε διαδικασία υπερβολικού ελλείμματος, μαζί με χώρες εκτός Ευρωζώνης όπως η Ουγγαρία, η Πολωνία και η Ρουμανία.

Για την Ελλάδα, η UBS υπολογίζει ότι το συνολικό ύψος δημόσιου και ιδιωτικού χρέους ανέρχεται περίπου στα 713 δισ. ευρώ, ή στο 288% του ΑΕΠ, σημαντικά χαμηλότερα από τον μέσο όρο της Ευρωζώνης που φτάνει το 351,6% του ΑΕΠ.

Σε ό,τι αφορά τον ιδιωτικό τομέα, το συνολικό ιδιωτικό χρέος στην Ελλάδα διαμορφώθηκε στο 97,4% του ΑΕΠ στα τέλη του 2025.

Η επιβάρυνση των νοικοκυριών υπολογίζεται στο 38,1% του ΑΕΠ, ενώ τα στεγαστικά δάνεια βρίσκονται μόλις στο 11,1% του ΑΕΠ, επίπεδο ιδιαίτερα χαμηλό σε σύγκριση με τον μέσο όρο της Ευρωζώνης που ανέρχεται στο 34,2%.

Τα χρέη των μη χρηματοοικονομικών επιχειρήσεων ανέρχονται στο 59,3% του ΑΕΠ, έναντι 103,1% στην Ευρωζώνη, ενώ ο χρηματοοικονομικός τομέας εμφανίζει χρέος μόλις 15,5% του ΑΕΠ, όταν στην Ευρωζώνη ο αντίστοιχος μέσος όρος φτάνει το 106%.

Σύμφωνα με πληροφορίες που επικαλείται το Bloomberg, η Αθήνα σχεδιάζει ήδη για τον επόμενο μήνα την πρόωρη εξόφληση δανείων ύψους 6,9 δισ. ευρώ, ωστόσο εξετάζεται σοβαρά το ενδεχόμενο η αποπληρωμή να είναι ακόμη μεγαλύτερη, εφόσον οι συνθήκες χρηματοδότησης παραμείνουν ευνοϊκές και οι αποδόσεις των ελληνικών τίτλων κινηθούν σε ελεγχόμενα επίπεδα.

Οι ίδιες πηγές αναφέρουν ότι στο οικονομικό επιτελείο αξιολογούνται εναλλακτικά σενάρια διαχείρισης του χρέους, μεταξύ των οποίων και πιθανή επαναγορά υφιστάμενων ομολόγων από την αγορά, χωρίς ωστόσο να έχει ληφθεί οριστική απόφαση. Η τελική στρατηγική θα εξαρτηθεί από το κόστος δανεισμού, τις ανάγκες αναχρηματοδότησης και τις γενικότερες συνθήκες στις διεθνείς αγορές.

Η κίνηση αυτή εντάσσεται στη συνολική στρατηγική της κυβέρνησης για τη σταδιακή απεξάρτηση της χώρας από το “βαρύ” αποτύπωμα της μνημονιακής περιόδου, στέλνοντας παράλληλα ισχυρό μήνυμα προς τους επενδυτές και τους οίκους αξιολόγησης ότι η Ελλάδα παραμένει προσηλωμένη στη δημοσιονομική πειθαρχία και στη συνεχή αποκλιμάκωση του χρέους.

Τα τελευταία χρόνια η Ελλάδα έχει ήδη προχωρήσει σε σειρά πρόωρων αποπληρωμών, συμπεριλαμβανομένης της πλήρους εξόφλησης των δανείων του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου, ενώ στόχος παραμένει η πλήρης αποπληρωμή του πρώτου πακέτου διάσωσης έως το 2031, δηλαδή περίπου μία δεκαετία νωρίτερα από την αρχική λήξη του.

Η στρατηγική αυτή έχει ενισχυθεί σημαντικά από τη βελτίωση των μακροοικονομικών επιδόσεων της ελληνικής οικονομίας. Το δημόσιο χρέος ως ποσοστό του ΑΕΠ ακολουθεί σταθερή πτωτική τροχιά, η ανάπτυξη παραμένει υψηλότερη από τον μέσο όρο της Ευρωζώνης, ενώ το ισχυρό ταμειακό απόθεμα της χώρας επιτρέπει μεγαλύτερη ευελιξία στις κινήσεις διαχείρισης χρέους.

Παράλληλα, η ανάκτηση της επενδυτικής βαθμίδας από την Ελλάδα έχει μειώσει αισθητά το κόστος δανεισμού και έχει διευρύνει τη βάση των διεθνών επενδυτών που τοποθετούνται σε ελληνικούς τίτλους. Αυτό δίνει τη δυνατότητα στον Οργανισμό Διαχείρισης Δημοσίου Χρέους να εξετάζει πιο επιθετικές κινήσεις, με στόχο τη βελτιστοποίηση του προφίλ του χρέους και τη μείωση του κόστους εξυπηρέτησης σε βάθος χρόνου.

Οι αγορές παρακολουθούν στενά τις κινήσεις της Αθήνας, καθώς η πρόωρη αποπληρωμή δανείων θεωρείται ένδειξη αυξημένης οικονομικής σταθερότητας και ενίσχυσης της αξιοπιστίας της χώρας. Σε ένα διεθνές περιβάλλον που παραμένει εύθραυστο λόγω γεωπολιτικών εντάσεων, υψηλών επιτοκίων και μεταβλητότητας στις αγορές ομολόγων, η Ελλάδα επιχειρεί να κεφαλαιοποιήσει τη θετική δυναμική που έχει αναπτύξει τα τελευταία χρόνια.

Το επόμενο διάστημα αναμένεται κρίσιμο, καθώς οι τελικές αποφάσεις θα συνδεθούν τόσο με την πορεία των διεθνών αγορών όσο και με τη στρατηγική χρηματοδότησης του ελληνικού Δημοσίου για το δεύτερο εξάμηνο του έτους.

 Τον απολογισμό του ΟΔΔΗΧ για το 2025, παρουσίασε σήμερα στο υπουργικό συμβούλιο ο υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, Κυριάκος Πιερρακάκης.

Κεντρικός πυλώνας της δημοσιονομικής σταθερότητας είναι η διατήρηση ισχυρών πρωτογενών πλεονασμάτων, με το ΔΝΤ να προβλέπει ότι το 2026 θα διαμορφωθούν στο 3,8% του ΑΕΠ, υψηλότερα από την εκτίμηση της Τράπεζα της Ελλάδος που τοποθετεί τον στόχο στο 3,2%. Στη συνέχεια, τα πλεονάσματα αναμένεται να παραμείνουν σε υψηλά επίπεδα, στο 3,1% έως το 2028, προτού υποχωρήσουν σταδιακά στο 2,7% έως το 2031, επιβεβαιώνοντας τη συνέχιση της δημοσιονομικής πειθαρχίας.

Το συνολικό δημοσιονομικό αποτέλεσμα, συμπεριλαμβανομένων των τόκων, εκτιμάται ότι θα παραμείνει οριακά πλεονασματικό το 2026, στο 0,6% του ΑΕΠ, έναντι πιο συντηρητικής πρόβλεψης 0,2% από την Τράπεζα της Ελλάδος. Ωστόσο, το Ταμείο προβλέπει επιστροφή σε ήπια ελλείμματα τα επόμενα χρόνια, τα οποία αναμένεται να κινηθούν σταδιακά από 0,2% έως 0,7% του ΑΕΠ έως το 2031, χωρίς να τίθεται σε αμφισβήτηση η συνολική δημοσιονομική ισορροπία.

Ιδιαίτερη σημασία αποδίδεται στη δυναμική αποκλιμάκωσης του δημόσιου χρέους, το οποίο προβλέπεται να υποχωρήσει σημαντικά τα επόμενα χρόνια. Συγκεκριμένα, αναμένεται να διαμορφωθεί στο 136,9% του ΑΕΠ το 2026, από 145,7% το 2025, και να συνεχίσει την καθοδική πορεία στο 110,9% έως το 2031. Η εξέλιξη αυτή αναμένεται να οδηγήσει σε βελτίωση της σχετικής θέσης της Ελλάδας έναντι άλλων ευρωπαϊκών οικονομιών, με το χρέος να υποχωρεί κάτω από της Ιταλίας ήδη από το 2026 και να κινείται χαμηλότερα από της Γαλλίας και του Βελγίου έως το τέλος της δεκαετίας.

Παράλληλα, το ΔΝΤ προβλέπει σταδιακή αποκλιμάκωση τόσο των δημοσίων εσόδων όσο και των δαπανών ως ποσοστό του ΑΕΠ, αντανακλώντας την εξομάλυνση της οικονομικής δραστηριότητας και τη σταδιακή απόσυρση μέτρων στήριξης. Τα έσοδα της γενικής κυβέρνησης εκτιμάται ότι θα μειωθούν από 50,9% του ΑΕΠ το 2026 στο 49% το 2031, ενώ οι δαπάνες θα υποχωρήσουν από 50,3% στο 49,7% έως το 2030.

Συνολικά, οι προβλέψεις του ΔΝΤ ενισχύουν το αφήγημα της δημοσιονομικής αξιοπιστίας της Ελλάδας, με τη χώρα να εμφανίζεται ικανή να διατηρήσει ισορροπία μεταξύ ανάπτυξης και πειθαρχίας, ακόμη και σε ένα περιβάλλον αυξημένων διεθνών προκλήσεων.

Για τον πληθωρισμό, η UBS εκτιμά ότι στην Ελλάδα θα παραμείνει πάνω από το μεσοπρόθεσμο στόχο της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας, ήτοι στο 2,3% το 2026 και στο 2,2% το 2027.

Στην ανάλυση της για τις προοπτικές του 2026, η UBS προειδοποιεί ότι οι περισσότερες ανεπτυγμένες και αναδυόμενες οικονομίες χρειάζονται πρόσθετη δημοσιονομική προσαρμογή προκειμένου να σταθεροποιήσουν τη δυναμική του δημόσιου χρέους τους.

Η τράπεζα υπολόγισε τα λεγόμενα “debt stabilizing primaries”, δηλαδή το επίπεδο πρωτογενών πλεονασμάτων που απαιτείται για να σταματήσει η αύξηση του χρέους ως ποσοστό του ΑΕΠ. Σύμφωνα με τα στοιχεία της UBS, η Βραζιλία χρειάζεται τη μεγαλύτερη προσαρμογή, της τάξης του 3,6% του ΑΕΠ, κυρίως λόγω των ιδιαίτερα υψηλών πραγματικών επιτοκίων της. Ακολουθούν η Πολωνία, η Γερμανία και οι Ηνωμένες Πολιτείες, με ανάγκη δημοσιονομικής εξισορρόπησης περίπου 2% του ΑΕΠ.

Όπως σημειώνει, η δημοσιονομική εικόνα των ΗΠΑ έχει παρουσιάσει βελτίωση χάρη στα αυξημένα έσοδα από δασμούς, γεγονός που έχει καταστήσει πιο ήπια την προβλεπόμενη πορεία αύξησης του χρέους. Ωστόσο, η UBS υπογραμμίζει ότι η μελλοντική δυναμική παραμένει εξαιρετικά ευαίσθητη σε παράγοντες όπως οι αποδόσεις των ομολόγων, οι ρυθμοί ανάπτυξης και ο πληθωρισμός.

Αντίθετα, η Ελλάδα ξεχωρίζει θετικά στη διεθνή κατάταξη, καθώς, παρά το γεγονός ότι εξακολουθεί να έχει ένα από τα υψηλότερα επίπεδα χρέους παγκοσμίως, παρουσιάζει την καλύτερη δυναμική στον κόσμο αυτή τη στιγμή, σύμφωνα με τη UBS.

Η ελβετική τράπεζα επισημαίνει ότι η πρόοδος της Ελλάδας στη δημοσιονομική σταθερότητα και η βελτίωση του προφίλ του χρέους της, σε συνδυασμό με τα χαμηλά επιτόκια δανεισμού και τις ισχυρές προοπτικές ανάπτυξης, την καθιστούν παράδειγμα επιτυχούς διαχείρισης στη μετα-κρίσης εποχή.