«Κατά τη γνώμη μου δεν είμαστε στην αρχή του τέλους της πανδημίας αλλά πλησιάζουμε το τέλος της αρχής», διεμήνυσε ο καθηγητής, μιλώντας στο κεντρικό δελτίο ειδήσεων του ΣΚΑΙ.

Ο καθηγητής χωρίζει την πανδημία σε φάσεις. Η πρώτη είναι η φάση που ζούμε ακόμη, του επιδημιολογικού συναγερμού, που θα συνεχίζεται μέχρι να εμβολιαστεί ή να νοσήσει ένα ικανό ποσοστό πληθυσμού.

«Είναι περίπου 83%. Μεγάλη διαφορά. 83% του πληθυσμού θα πρέπει να έχει ανοσία, είτε με εμβολιασμό είτε με νόσηση. Και αποδεικνύεται κι από άλλους λόγους που είναι πολύ περίπλοκοι για να τους αναφέρουμε. Αποδεικνύεται για πολλούς λόγους, πως είναι ασφαλέστερο να ξεπεραστεί το ποσοστό εμβολιασμού. Έτσι νομίζω ότι χρειαζόμαστε τουλάχιστον 85%, ενώ με το αρχικό στέλεχος, θα μπορούσαμε να τα καταφέρουμε και με πολύ χαμηλότερο ποσοστό.  Αλλά ο ιός έχει γίνει πιο μολυσματικός και επειδή ο ιός έχει γίνει πιο μολυσματικός, νομίζω ότι τώρα για να είμαστε ασφαλείς, θα πρέπει να εμβολιάσουμε το 85 ή το 90% του πληθυσμού, είτε να εμβολιάσουμε, είτε να μολυνθεί», δήλωσε χαρακτηριστικά ο καθηγητής του Yale. 

Κι έπειτα, μέσα στο 2022, θα περάσουμε στη δεύτερη φάση.

«Eίναι σαν ένα κύμα, ένα τσουνάμι που έχει ρημάξει τη γη και δηλαδή έχει έρθει το κύμα και έχει και συνέχεια και έχει καταστρέψει όλα τα σπίτια και επιτέλους το νερό φεύγει. Και τώρα πρέπει να καθαρίσουμε. Δηλαδή σαν μια φωτιά, όπως έχουμε στην Ελλάδα που καίγεται καίγεται, καίγονται όλα, μετά τελειώνει η φωτιά και πρέπει να ξαναχτίσουμε τα σπίτια κτπ. Αυτή είναι η δεύτερη φάση. Η  δεύτερη φάση, την οποία λέτε θα ζήσουμε από το '22 και μετά. 2022 μέχρι '23-'24 περίπου.  Το χειρότερο σε αυτή την δεύτερη φάση θα είναι τα προβλήματα που θα αφήσει πίσω του ο ιός. Για τον κάθε άνθρωπο που πεθαίνει από covid, περίπου 5 θα έχουν πάθει… η καρδιά τους, τα νεφρά τους, οι πνεύμονες των ανθρώπων…για κάθε έναν που πεθαίνει είναι περίπου 5 που ζουν, άλλα επιζούν με κάποια βλάβη», προσθέτει ο κ. Χρηστάκης.

Προς το παρόν ζούμε ακόμη στην πρώτη φάση, η οποία ακόμη κι αν τελειώνει, δεν παύει να είναι επικίνδυνη.

«Θα μπορούσαμε να τελειώσουμε το πόλεμο τώρα. Άμα όλοι παίρναμε τα εμβόλια, θα τελείωνε ο πόλεμος. Άμα πάρεις τη μόλυνση έχεις 1% να πεθάνεις...Άμα πάρεις το εμβόλιο έχεις όμως ένα εκατομμύριο λιγότερο να πεθάνεις. Δεν βλέπω εγώ το λόγο να μην πάει στο εμβόλιο. Το θεωρώ τελείως παράλογο», καταλήγει ο καθηγητής.

Ακόμη και όταν θα έχουμε ευρεία χρήση του εμβολίου κατά του κορωνοϊού, θα χρειαστεί ακόμα χρόνος για να ανακάμψουμε εκτίμησε ο καθηγητής μιλώντας στον Σκάι.

«Κοιτάξτε απλώς την οικονομική καταστροφή από αυτήν την πανδημία. Πολλές επιχειρήσεις κλείσανε, πολλοί άνθρωποι έχουν χάσει τη δουλειά τους. Ξέρετε, υπάρχουν πολλά οικονομικά προβλήματα, που έχουν αιτίες και θα χρειαστούν χρόνο για να αντιμετωπισθούν. Και κοινωνικά προβλήματα και ψυχολογικά προβλήματα. Και θα υπάρξουν επίσης κλινικά προβλήματα. Ίσως το 5% των ατόμων με Covid-19 θα έχουν μακροχρόνια αναπηρία. Έτσι θα υπάρχουν εκατομμύρια Ευρωπαίοι και Αμερικανοί, Ασιάτες και Αφρικανοί με αναπηρία ως αποτέλεσμα αυτών των λοιμώξεων. Επομένως όλα αυτά τα πράγματα θα συνεχίσουν να μας επηρεάζουν, οπότε νομίζω ότι θα είναι περίπου το 2024 προτού αρχίσουμε να επιστρέφουμε πλήρως ή λιγότερο στο φυσιολογικό και αυτό είναι επίσης χαρακτηριστικό των προηγούμενων πανδημιών» ανέφερε χαρακτηριστικά.

Όπως διευκρίνισε, αν κοιτάξετε προηγούμενες, σοβαρές επιδημίες σε όλο τον κόσμο και σε ολόκληρη την ιστορία, χρειάζεται κάποιος χρόνος για να ανακάμψουν οι άνθρωποι από το επιδημιολογικό σοκ και το οικονομικό και κοινωνικό σοκ.

Η Δημοκρατία είναι ότι οι πολίτες έχουν τις κυβερνήσεις που τους αξίζουν

«Το εμβόλιο κατά του κορωνοϊού είναι καλά νέα, αλλά πρέπει να καταλάβετε ότι οι επιστήμονες ήταν βέβαιοι ότι θα έχουμε ένα επιτυχημένο εμβόλιο, ή πολλά εμβόλια, που θα ανακαλυφθούν κάποια στιγμή στο εγγύς μέλλον. Αλλά δεν είναι απλώς θέμα ανακάλυψης εμβολίου, αλλά πρέπει επίσης να το κατασκευάσουμε, να το διανείμουμε και να πείσουμε πολύ μεγάλο αριθμό ατόμων, εκατομμύρια ανθρώπους, να λάβουν το εμβόλιο και αυτά τα βήματα θα χρειαστούν επιπλέον χρόνο. Υποψιάζομαι λοιπόν ότι θα είναι μεταξύ – μέχρι το 2022 περίπου, πριν αρχίσουμε πραγματικά να ανακουφιζόμαστε από αυτήν την πανδημία, λόγω του εμβολίου» επισήμανε ο κ. Χρηστάκης.

«Το να πείσεις τους ανθρώπους να κάνουν το εμβόλιο είναι κλασικό πρόβλημα. Πρώτα απ’ όλα, επιστρέφοντας στα προηγούμενα, το να λάβεις το εμβόλιο, το εμβόλιο της Pfizer απαιτεί μια πολύ ψυχρή, ψυχρή αλυσίδα. Η ψυχρή αλυσίδα είναι, όταν γίνεται η διανομή του εμβολίου, πρέπει να διατηρείται σε πολύ χαμηλή θερμοκρασία, νομίζω ότι κάτω από -80 βαθμούς σε αυτήν την περίπτωση (Pfizer)» τόνισε ο καθηγήτης.

Όπως διευκρίνισε, χρειάζονται ειδικές υποδομές, ειδικά ψυγεία και το εμβόλιο δεν μπορεί να είναι ζεστό. Δεν μπορεί ποτέ να είναι ζεστό σε θερμοκρασία δωματίου. «Επομένως, αυτή είναι από μόνη της μια πολύ δύσκολη πρόκληση, αλλά ακόμη και αν ξεπεράσουμε αυτήν την πρόκληση, τότε έχουμε τις προκλήσεις, όπως συζητάμε, να πείσουμε τους ανθρώπους να αποδεχτούν το εμβόλιο και εδώ είναι ο λόγος για τον οποίο η αξιοπιστία των πολιτικών ηγετών είναι τόσο σημαντική. Διότι εάν οι πολιτικοί ηγέτες είναι ειλικρινείς με τους ανθρώπους, ειλικρινείς για τους κινδύνους, ειλικρινείς για την αβεβαιότητα, ειλικρινείς για την ίδια τους την άγνοια ή ειλικρινείς για την αισιοδοξία τους καθόλη τη διάρκεια, όταν έρθει η ώρα να προσπαθήσουν να πείσουν τα άτομα να εμβολιαστούν, αυτά τα στοιχεία θα θεωρηθούν πιο αξιόπιστα και πιστευτά. Βλέπετε λοιπόν, η αποτελεσματική ηγεσία σε μια εποχή πανδημίας, ένας από τους πυλώνες της αποτελεσματικής ηγεσίας, είναι η διαφανής, συχνή και ειλικρινής επικοινωνία, που δεν ωραιοποιεί τα πράγματα, που λέει ότι αυτή είναι μια δύσκολη πρόκληση, αυτό το γνωρίζουμε, αυτό δεν το γνωρίζουμε και ούτω καθεξής» ανέφερε ο κ. Χρηστάκης.

Εξήγησε ότι «οι επιστήμονες φυσικά αμφισβητούν ο ένας τον άλλον, αυτή είναι η φύση της επιστημονικής διαδικασίας και γι ‘αυτό είπα ότι είναι σημαντικό να επικοινωνήσουμε με την αβεβαιότητα. Οι επιστήμονες βλέπετε αυτοδιορθώνονται, «ποια είναι τα αποδεικτικά στοιχεία σας για μια υπόθεση», «ω, εδώ είναι τα αποδεικτικά στοιχεία μου», «ω, λοιπόν, εδώ είναι αντίθετες αποδείξεις». «Τώρα τι κάνουμε, απορρίπτουμε την αρχική θέση, αναθεωρούμε την αρχική θέση;». Αυτή είναι η φύση της επιστήμης, γι ‘αυτό είναι σημαντικό για τους επιστήμονες φυσικά να είναι ταπεινοί και προσεκτικοί με αυτά που λένε και οι πολιτικοί ηγέτες πρέπει επίσης να είναι προσεκτικοί. Και για τα δύο μέρη αυτό που είναι σημαντικό είναι η κοινοποίηση των αποδεικτικών στοιχείων για όσα υποστηρίζουν. Επομένως, εάν οι πολιτικοί εμφανιστούν και λένε ότι αυτό το εμβόλιο λειτουργεί, θα πρέπει επίσης να ενημερώσουν το κοινό ότι είναι αυτό που γνωρίζουμε, γιατί πιστεύουμε ότι λειτουργεί, εδώ είναι οι κίνδυνοι του εμβολίου και εδώ είναι η αβεβαιότητα. Και, βέβαια, απαιτεί επίσης ωριμότητα από την πλευρά του κοινού. «Η Δημοκρατία είναι ότι οι πολίτες έχουν τις κυβερνήσεις που τούς αξίζουν, έχουν τις κυβερνήσεις που ψηφίζουν» υπογράμμισε.