Σύμφωνα με τα στοιχεία της έκθεσης ΑΤΛΑΣ για τον Δεκέμβριο του 2025, την περίοδο 2019–2025 καταγράφηκαν συνολικά 1.356.146 νέες συνταξιοδοτήσεις. Πρόκειται για ιστορικά υψηλό αριθμό, ο οποίος αντανακλά το μεγάλο κύμα αποχωρήσεων από την εργασία της γενιάς των baby boomers.

Μόνο μέσα στο 2025 υπέβαλαν αίτηση συνταξιοδότησης 199.450 ασφαλισμένοι, διατηρώντας σε υψηλά επίπεδα την πίεση προς τον ΕΦΚΑ. Παρά τον μεγάλο αυτό όγκο νέων αιτήσεων, το απόθεμα εκκρεμών κύριων συντάξεων έχει μειωθεί σημαντικά σε σχέση με τα προηγούμενα χρόνια.

Συγκεκριμένα, στο τέλος του 2025 οι ληξιπρόθεσμες κύριες συντάξεις περιορίστηκαν σε 13.756 υποθέσεις. Επιπλέον, άλλες 17.017 αιτήσεις βρίσκονται ακόμη στο στάδιο επεξεργασίας χωρίς να έχουν συμπληρώσει το τρίμηνο που απαιτείται για να χαρακτηριστούν ληξιπρόθεσμες. Συνολικά, δηλαδή, 30.773 αιτήσεις συνταξιοδότησης παραμένουν σε εκκρεμότητα στα συστήματα του ΕΦΚΑ, χωρίς να συνυπολογίζονται διεθνείς υποθέσεις και ειδικές κατηγορίες.

Η σημερινή εικόνα διαφέρει σημαντικά από την κατάσταση που επικρατούσε πριν από λίγα χρόνια. Στα τέλη του 2019 ο ΕΦΚΑ είχε συγκεντρώσει περίπου 170.000 αιτήσεις για απονομή κύριας σύνταξης, από τις οποίες οι 127.155 παρέμεναν σε εκκρεμότητα ακόμη και για διάστημα τριών έως τεσσάρων ετών.

Η αυτοματοποίηση επιτάχυνε τις απονομές

Καθοριστικός παράγοντας για τη μείωση των εκκρεμοτήτων ήταν η αυτοματοποίηση της διαδικασίας απονομής συντάξεων. Η ψηφιακή επεξεργασία των αιτήσεων έχει αυξήσει σημαντικά την ταχύτητα έκδοσης των αποφάσεων.

Σήμερα ο ΕΦΚΑ εκδίδει κάθε μήνα περίπου 15.000 έως 20.000 οριστικές κύριες συντάξεις. Ο ρυθμός αυτός επιτρέπει στον οργανισμό να απορροφά τον όγκο των νέων αιτήσεων χωρίς να δημιουργείται νέο μεγάλο απόθεμα εκκρεμοτήτων.

Στελέχη του Φορέα επισημαίνουν ότι το μεγαλύτερο μέρος των εκκρεμών αιτήσεων συγκεντρώνεται κυρίως στους μεγάλους αστικούς νομούς, όπως η Αττική και η Θεσσαλονίκη, όπου βρίσκεται και η πλειονότητα των ασφαλισμένων. Στην περιφέρεια, αντίθετα, οι εκκρεμότητες είναι πολύ μικρότερες και σε αρκετές περιπτώσεις περιορίζονται ακόμη και σε μονοψήφιους αριθμούς.

Νέα εποχή με την πλήρη ψηφιοποίηση

Η επόμενη σημαντική μεταρρύθμιση στη λειτουργία του ΕΦΚΑ αναμένεται να ολοκληρωθεί μέσα στο 2026 με την πλήρη ψηφιοποίηση του ασφαλιστικού ιστορικού.

Συνολικά 56 εκατομμύρια σελίδες φυσικού αρχείου, που προέρχονται από 28 πρώην ασφαλιστικούς φορείς, μετατρέπονται σε ψηφιακή μορφή. Το υλικό αυτό περιλαμβάνει το ασφαλιστικό ιστορικό εργαζομένων από το 1980 έως σήμερα, καλύπτοντας ουσιαστικά περίπου 45 χρόνια επαγγελματικής δραστηριότητας.

Η διαδικασία ψηφιοποίησης αναμένεται να ολοκληρωθεί έως το τέλος Μαΐου 2026 και θα αποτελέσει τη βάση για τη λειτουργία του νέου Ολοκληρωμένου Πληροφοριακού Συστήματος του ΕΦΚΑ.

Στόχος είναι η δημιουργία ενός ενιαίου και αξιόπιστου ψηφιακού αρχείου ασφαλιστικής ιστορίας για εκατομμύρια ασφαλισμένους, το οποίο θα ενισχύσει τη διαφάνεια, θα επιταχύνει τις διαδικασίες και θα αναβαθμίσει την ποιότητα των υπηρεσιών.

Συντάξεις σε λίγες ημέρες

Με την πλήρη λειτουργία του νέου ψηφιακού συστήματος, η απονομή συντάξεων αναμένεται να γίνεται πολύ ταχύτερα. Εφόσον το σύνολο της ασφαλιστικής πορείας των εργαζομένων θα είναι διαθέσιμο ψηφιακά, η επεξεργασία των αιτήσεων θα περιορίζεται κυρίως στον έλεγχο των ηλικιακών και ασφαλιστικών προϋποθέσεων.

Σε πολλές περιπτώσεις, η απονομή σύνταξης θα μπορεί να ολοκληρώνεται μέσα σε λίγες ημέρες από την υποβολή της αίτησης, μειώνοντας δραστικά τον χρόνο αναμονής.

Το ψηφιακό μητρώο ενσήμων θα συνεχίσει να εμπλουτίζεται μέσα στο 2026 και εκτιμάται ότι από τις αρχές του 2027 θα αντικαταστήσει πλήρως το σημερινό πληροφοριακό σύστημα του ΕΦΚΑ.

Παράλληλα, το νέο σύστημα αναμένεται να περιορίσει σημαντικά τις καθυστερήσεις ακόμη και σε πιο σύνθετες υποθέσεις, όπως αιτήσεις με διαδοχική ή παράλληλη ασφάλιση, ελλιπή δικαιολογητικά ή εκκρεμείς οφειλές, που σήμερα αποτελούν τις πιο απαιτητικές περιπτώσεις για την απονομή σύνταξης.

Η ψηφιοποίηση των ενσήμων καλύπτει το διάστημα από το 1980 και θα είναι έτοιμη για όλα τα ταμεία έως το τέλος Μαΐου του 2026, σύμφωνα με τον «Ελεύθερο Τύπο».

Έως το τέλος του 2026 το ψηφιακό μητρώο ενσήμων θα εμπλουτίζεται και θα αξιοποιείται συμπληρωματικά προς το υπάρχον σύστημα απονομής συντάξεων μέσω του Ολοκληρωμένου Πληροφοριακού Συστήματος (ΟΠΣ) του ΕΦΚΑ.

Οι συντάξεις θα μπορούν να εκδίδονται αυθημερόν ή τουλάχιστον μέσα σε λίγες μέρες μετά την υποβολή αίτησης από τη στιγμή που το ψηφιακό μητρώο ενσήμων θα αντικαταστήσει το σημερινό πληροφοριακό σύστημα. Αυτό αναμένεται να γίνει στις αρχές του 2027.

Μέχρι τότε οι συντάξεις θα συνεχίσουν να απονέμονται με το  ισχύον σύστημα (ΟΠΣ), αναφέρει ο «Ελεύθερος Τύπος».

Το έργο της ψηφιοποίησης χωρίζεται σε τρία στάδια:

1ο στάδιο: Σάρωση (σκανάρισμα) όλου του χαρτώου αρχείου με τις καρτέλες ενσήμων και τα ασφαλιστικά βιβλιάρια των τελευταίων 46 ετών (από το 1980 και μετά). Το έργο αυτό φωτογραφίζει τα εκατομμύρια σελίδων με τις καρτέλες των ενσήμων και τις ταξινομεί ανά χρονολογική περίοδο. Η σάρωση των ενσήμων ολοκληρώθηκε σε όλα τα ταμεία τον Δεκέμβριο του 2025.

2ο στάδιο: Εξαγωγή δεδομένων από το αρχείο που έχει γίνει η σάρωση. Η εξαγωγή δεδομένων σημαίνει ότι γίνεται η επεξεργασία των πληροφοριών που περιλαμβάνουν τα ένσημα που έχουν σαρωθεί και φωτογραφηθεί. Στην πράξη καταχωρούνται η ασφαλιστική ιστορία και οι αποδοχές των εργαζομένων που θα ληφθούν υπόψη για τον υπολογισμό της σύνταξής τους. Το 2ο στάδιο θα ολοκληρωθεί στο τέλος Μαρτίου 2026.

3ο στάδιο: Μετασχηματισμός του αρχείου και των πληροφοριών που έχουν συγκεντρωθεί οπότε ολοκληρώνεται το έργο της ψηφιοποίησης. Στο 3ο στάδιο το ψηφιακό μητρώο ενσήμων θα έχει σε ψηφιακή μορφή τον χρόνο ασφάλισης όλων των ασφαλισμένων και τις συντάξιμες αποδοχές τους. Η φάση αυτή είναι η πιο καθοριστική για να βγαίνουν οι συντάξεις σε πολύ σύντομο διάστημα, καθώς με το πάτημα ενός κουμπιού θα εμφανίζεται το πλήρες ασφαλιστικό προφίλ των ασφαλισμένων και θα υπολογίζεται επιτόπου το εκτιμώμενο ποσό σύνταξης με βάση τα έτη ασφάλισης και τον μέσο όρο των αποδοχών τους από το 2002 και μετά. Το 3ο στάδιο ολοκληρώνεται στο τέλος Μαΐου 2026.

Οι ασφαλισμένοι μπορούν να βλέπουν την ασφαλιστική τους διαδρομή που ήδη έχει αποτυπωθεί σε ψηφιακή μορφή μπαίνοντας με τους κωδικούς taxis και τον ΑΜΚΑ τους στην ειδική εφαρμογή my Efka. Εκεί απεικονίζεται το ασφαλιστικό τους βιογραφικό με τους εργοδότες που εργάστηκαν, τις ημέρες ασφάλισης και τις αποδοχές επί των οποίων είχαν ασφαλιστικές κρατήσεις.

Ωστόσο, το ασφαλιστικό βιογραφικό δεν αποτελεί βεβαίωση  του χρόνου ασφάλισης αλλά καταγραφή της ασφαλιστικής τους διαδρομής. Ωστόσο διευκολύνει τους ασφαλισμένους στην αναζήτηση τυχόν χαμένων ενσήμων από περιόδους ασφάλισης που δεν έχουν αποτυπωθεί όπως και για διορθώσεις σε άλλα χρήσιμα στοιχεία για τη μελλοντική τους σύνταξη που είναι οι αποδοχές τους. Η βεβαίωση του χρόνου ασφάλισης θα συνεχίσει να εκδίδεται από τα καταστήματα του τόπου διαμονής των ασφαλισμένων.

Έρχεται το τέλος των προσωρινών συντάξεων

Με την ψηφιοποίηση των ενσήμων οι χρόνοι απονομής των συντάξεων έχουν ήδη βελτιωθεί σε αρκετά ταμεία, όπως του Δημοσίου, στο οποίο σχεδόν οι 8 στις 10 αποφάσεις με χρόνο ασφάλισης εντός του Δημοσίου πλην διαδοχικής ασφάλισης  εκδίδονται με την αυτοματοποιημένη διαδικασία σε λιγότερο από 2 μήνες. Στις συντάξεις θανάτου η μεταβίβαση γίνεται ήδη αυθημερόν με την υποβολή της αίτησης.

Η μείωση του χρόνου απονομής σύνταξης στο Δημόσιο φέρνει και τον τερματισμό των προσωρινών συντάξεων που ήδη εξετάζεται από τον ΕΦΚΑ. Η κατάργηση της προσωρινής σύνταξης για το Δημόσιο σημαίνει ότι οι ασφαλισμένοι θα παίρνουν απευθείας την οριστική κύρια σύνταξη εφόσον έχουν όλα τα χρόνια στο Δημόσιο χωρίς διαδοχική η παράλληλη ασφάλιση.

Σήμερα, οι υπάλληλοι που συνταξιοδοτούνται λόγω γήρατος από το Δημόσιο λαμβάνουν ως προσωρινή σύνταξη το 50% των αποδοχών που τους αναλογούν με βάση το μισθολόγιο του 2011. Το ποσό αυτό υπολείπεται σημαντικά έναντι της σύνταξης και βάσει νόμου καταβάλλεται για ένα τρίμηνο εντός του οποίου οι ασφαλισμένοι θα πρέπει να πάρουν την οριστική τους σύνταξη.

Επειδή οι χρόνοι απονομής στις συντάξεις του Δημοσίου έχουν πέσει κάτω και από τους δυο μήνες, ο ΕΦΚΑ σκοπεύει να καταργήσει την προσωρινή ώστε οι νέοι συνταξιούχοι του Δημοσίου να παίρνουν την οριστική σύνταξη μέσα στον επόμενο μήνα από την υποβολή της αίτησης.

Υπάρχουν όμως και οι καθυστερήσεις που εντοπίζονται σε περιπτώσεις διαδοχικής ασφάλισης, παράλληλης ασφάλισης, αλλά και σε ασφαλισμένους με ελλιπή δικαιολογητικά ή με χρέη στα ταμεία. Σε αυτές τις κατηγορίες ο χρόνος αναμονής μπορεί να φτάσει και στον ένα χρόνο.

Πώς γίνεται η απονομή σήμερα

Με τα νέα μέτρα που έχουν τεθεί σε εφαρμογή από το 2022 για την επιτάχυνση των απονομών και τη μείωση των εκκρεμών συνταξιοδοτικών αιτημάτων, ο ΕΦΚΑ εκδίδει τις κύριες συντάξεις με τη διαδικασία fast track που βάσει νόμου προβλέπει τα εξής στάδια:

Τίθεται ρητή προθεσμία τριών μηνών -με σημείο εκκίνησης την υποβολή της αίτησης συνταξιοδότησης- εντός της οποίας πρέπει να εκδοθεί η σύνταξη.

Στον χρόνο αυτό, η υπηρεσία του ΕΦΚΑ πρέπει να ελέγξει το ασφαλιστικό ιστορικό του αιτούντος και να αποφασίσει αν δικαιούται σύνταξη και το ύψος της. Εάν δεν καταφέρει να ολοκληρώσει τη διαδικασία μέσα σε τρεις μήνες, τότε βγάζει τη σύνταξη με βάση το ασφαλιστικό ιστορικό όπως είναι καταγεγραμμένο στο ηλεκτρονικό σύστημα «ΑΤΛΑΣ» του ΕΦΚΑ.

Μετά την πάροδο του τριμήνου εκδίδεται η σύνταξη με τα υπάρχοντα στοιχεία (ΑΤΛΑΣ ή και δηλώσεις ασφαλισμένων), αλλά τα στοιχεία που έχουν υποβληθεί για την απονομή σύνταξης ελέγχονται εκ των υστέρων. Εφόσον προκύψουν διαφορές ποσών γίνονται οι απαραίτητες διορθώσεις στη σύνταξη είτε προς τα πάνω είτε προς τα κάτω. Στις περιπτώσεις δε, που οι δηλώσεις των ασφαλισμένων αποδειχθούν ψευδείς και για παράδειγμα οι χρόνοι που επικαλέστηκαν για να πάρουν σύνταξη είναι ανύπαρκτοι, οι συντάξεις αναστέλλονται και δίδεται η δυνατότητα θεμελίωσης με εξαγορά πλασματικού χρόνου, διαφορετικά η σύνταξη σταματά να καταβάλλεται, σύμφωνα με τον «Ελεύθερο Τύπο».

Στα περισσότερα αιτήματα πάντως και προκειμένου να αποφεύγεται η υποβολή δηλώσεων από τους ασφαλισμένους που μπορεί να μην είναι ακριβείς, ο ΕΦΚΑ εκδίδει τις συντάξεις αυτόματα βάσει των ασφαλιστικών δεδομένων που  προέρχονται από το σύστημα ΑΤΛΑΣ και τις ΑΠΔ και στη συνέχεια κάνει επανέλεγχο προβαίνοντας σε διορθώσεις ποσών.

Στην πρώτη φάση του έργου –που χρηματοδοτήθηκε από το ΕΣΠΑ– 10,7 εκατομμύρια σελίδες χειρόγραφων ασφαλιστικών αρχείων έχουν ήδη σαρωθεί και μετατραπεί σε υψηλής ακρίβειας ψηφιακά δεδομένα. Πρόκειται για υλικό που αφορά εκατοντάδες χιλιάδες ασφαλισμένους οι οποίοι μέχρι σήμερα εξαρτιόνταν από χρονοβόρες διαδικασίες χειροκίνητου εντοπισμού και διασταύρωσης στοιχείων.

Τεχνητή νοημοσύνη στο κέντρο της αλλαγής

Καταλυτική είναι η ενσωμάτωση τεχνολογιών τεχνητής νοημοσύνης όπως IDP, OCR και ML, οι οποίες αναγνωρίζουν και εξάγουν αυτόματα δέκα βασικά και προαιρετικά πεδία από κάθε σελίδα φακέλου. Με τον τρόπο αυτό, το σύστημα δεν αποθηκεύει απλώς εικόνες εγγράφων, αλλά παράγει αξιοποιήσιμα δεδομένα για την έκδοση συντάξεων και τη διασταύρωση ασφαλιστικών στοιχείων.

Η επόμενη φάση προβλέπει τον αυτόματο έλεγχο και τη διόρθωση των πεδίων μέσω έξυπνων εργαλείων, ώστε το τελικό ψηφιακό αρχείο να είναι 100% αξιόπιστο πριν ενσωματωθεί στην ενιαία βάση δεδομένων του Φορέα.

600.000 πολίτες και ένας e-ΕΦΚΑ πιο λειτουργικός

Η παρέμβαση αγγίζει άμεσα περίπου 600.000 ασφαλισμένους, των οποίων το ιστορικό θα βρίσκεται πλέον άμεσα διαθέσιμο, με διαφάνεια και χωρίς τα λάθη που προκαλούσε η χειρόγραφη διαδικασία. Παράλληλα, οι υπάλληλοι του Φορέα απαλλάσσονται από έναν τεράστιο φόρτο φυσικών αρχείων, που επί χρόνια αποτελούσε βασική αιτία καθυστερήσεων.

Σύμφωνα με το Υπουργείο Εργασίας, η ψηφιοποίηση αναμένεται να φέρει:
— Ταχύτερους ελέγχους και λιγότερη γραφειοκρατία
— Σημαντική μείωση λαθών
— Αξιόπιστη ενημέρωση για ασφαλισμένους και υπαλλήλους
— Επιτάχυνση στην έκδοση συντάξεων χάρη στα άμεσα διαθέσιμα στοιχεία

Ήδη έχουν αναγνωριστεί εκατομμύρια προαιρετικά πεδία και η διαδικασία συνεχίζεται με σκοπό τη δημιουργία ενός πλήρους ψηφιακού προφίλ για κάθε ασφαλισμένο.

Η υπουργός Εργασίας Νίκη Κεραμέως υπογραμμίζει ότι έχει ολοκληρωθεί πάνω από το 80% της σάρωσης των 53 εκατ. καρτελών ενσήμων, εκτιμώντας πως μέσα στο 2026 η έκδοση συντάξεων θα γίνεται με ακόμη ταχύτερους ρυθμούς.

Το έργο αποτελεί μέρος του ψηφιακού μετασχηματισμού που χρηματοδοτείται από το ΕΣΠΑ 2021–2027, στοχεύοντας στη δραστική μείωση του χρόνου απονομής συντάξεων και στην αναβάθμιση της εξυπηρέτησης των πολιτών.

Ο διοικητής του e-ΕΦΚΑ Αλέξανδρος Βαρβέρης τόνισε: «Με την Ψηφιοποίηση της Ασφαλιστικής Ιστορίας αφήνουμε οριστικά πίσω τη γραφειοκρατία του χαρτιού. Μετατρέπουμε εκατομμύρια σελίδες σε αξιόπιστα ψηφιακά δεδομένα και χτίζουμε ένα σύστημα που λειτουργεί με ταχύτητα, ακρίβεια και απόλυτη διαφάνεια. Ο e-ΕΦΚΑ μπαίνει σε μια νέα εποχή – πιο αποτελεσματικός και πραγματικά φιλικός στον πολίτη».

Πρόκειται για μια διαδικασία άνευ προηγουμένου για τα ελληνικά δεδομένα, που συνοδεύεται από τη δημιουργία νέων, ενιαίων πληροφοριακών συστημάτων ικανών να φιλοξενήσουν, να οργανώσουν και να διασυνδέσουν τους ψηφιοποιημένους φακέλους.

Με την ολοκλήρωση του έργου, κεντρικοί τομείς του κράτους — Δικαιοσύνη, Υγεία, Υποδομές, Κτηματολόγιο, Μετανάστευση, Ναυτιλία — θα αποκτήσουν αρχεία τακτοποιημένα με ενιαία πρότυπα και προσβάσιμα από κεντρικά πληροφοριακά συστήματα. Για πρώτη φορά, κρίσιμες υπηρεσίες θα μπορούν να αντλούν, να ανακτούν και να αξιοποιούν δεδομένα με συνέπεια και ταχύτητα.

Ο υπουργός Ψηφιακής Διακυβέρνησης, Δημήτρης Παπαστεργίου, επισημαίνει στο ΑΠΕ-ΜΠΕ:

«Υλοποιούμε το μεγαλύτερο έργο ψηφιοποίησης που έχει πραγματοποιηθεί στη χώρα. Με 590 εκατ. ευρώ από το Ταμείο Ανάκαμψης και 161 εκατ. από εθνικούς πόρους, προχωρούμε στη συνολική αναβάθμιση των αρχείων του Δημοσίου».

Η κεντρική στόχευση είναι διπλή: αφενός η διαφύλαξη του διοικητικού και ιστορικού πλούτου της χώρας και αφετέρου η δημιουργία ενός θεμελίου πάνω στο οποίο θα αναπτυχθούν πιο αποδοτικές και διαφανείς δημόσιες υπηρεσίες.

Τα οφέλη για τη Δημόσια Διοίκηση

Η μεταφορά των εγγράφων σε ενιαίο ψηφιακό περιβάλλον θα επιτρέψει στη Δημόσια Διοίκηση να επεξεργάζεται και να αξιοποιεί με εντελώς νέο τρόπο την πληροφορία που διαθέτει. Η πρόσβαση στα αρχεία θα γίνεται γρηγορότερα, χωρίς χρονοβόρες εσωτερικές αναζητήσεις, ενώ η διαχείριση των υποθέσεων θα επιταχυνθεί σημαντικά.

Η ψηφιοποίηση αναμένεται να συμβάλει σε μεγάλη εξοικονόμηση πόρων, να μειώσει τη γραφειοκρατία και να ενισχύσει τη συνολική αποτελεσματικότητα του κράτους. Παράλληλα, η διαφάνεια θα ενισχυθεί, καθώς τα ψηφιακά αρχεία θα τεκμηριώνουν πλήρως κάθε διοικητική πράξη και διαδικασία.

Ένα κράτος πιο κοντά στον πολίτη

Για τον πολίτη, οι αλλαγές θα είναι εμφανείς και πολυδιάστατες. Δικαιολογητικά που μέχρι σήμερα χρειαζόταν εβδομάδες για να εντοπιστούν — συχνά αναζητώντας τα σε υπόγεια, ξεχασμένα αρχειοφυλάκια και διάσπαρτες υπηρεσίες — θα είναι πλέον διαθέσιμα με λίγα βήματα.

Η αναζήτηση εγγράφων θα γίνεται ταχύτερα, με μεγαλύτερη ακρίβεια και με σαφή μηχανισμό ιχνηλάτησης. Η εμπειρία του πολίτη θα αλλάξει ριζικά, καθώς η ανάγκη φυσικής παρουσίας, πολλαπλών αιτημάτων και διαδοχικών επισκέψεων στις υπηρεσίες θα περιοριστεί δραστικά.

Η προστασία του διοικητικού και ιστορικού υλικού αποτελεί έναν από τους σημαντικότερους λόγους υλοποίησης του έργου. Αρχεία δεκαετιών, συχνά αποθηκευμένα σε ακατάλληλες συνθήκες, βρίσκονται σε φθορά ή κινδυνεύουν με οριστική απώλεια. Η ψηφιοποίησή τους λειτουργεί ως ασπίδα για τη «θεσμική μνήμη» του ελληνικού κράτους, διασφαλίζοντας ότι πολύτιμα έγγραφα θα διατηρηθούν ακέραια και θα είναι διαθέσιμα ακόμη και στο μακρινό μέλλον.

Οι ψηφιακές μορφές θα επιτρέψουν καλύτερη ταξινόμηση, ακριβέστερη αναζήτηση και απρόσκοπτη πρόσβαση για ερευνητές, δημόσιους λειτουργούς και πολίτες.

Δεδομένα που ανοίγουν νέους δρόμους

Η ψηφιακή ανασύνταξη των αρχείων δεν στοχεύει μόνο στην τεχνολογική αναβάθμιση, αλλά και στη δημιουργία ενός ενιαίου και αξιόπιστου πυρήνα δεδομένων. Με ενιαίες δομές, καθαρή πληροφορία και διαλειτουργικά συστήματα, το κράτος θα μπορεί να χρησιμοποιεί τα δεδομένα του για καλύτερο σχεδιασμό πολιτικών.

Η δυνατότητα διασύνδεσης διαφορετικών υπηρεσιών θα επιτρέψει γρήγορες διαδικασίες σε τομείς όπως η Δικαιοσύνη, η Υγεία, η μεταναστευτική πολιτική και η διαχείριση της δημόσιας γης. Όταν ο δημόσιος υπάλληλος έχει στη διάθεσή του αξιόπιστη πληροφορία σε πραγματικό χρόνο, οι διαδικασίες επιταχύνονται και οι αποφάσεις γίνονται περισσότερο τεκμηριωμένες.

Σύμφωνα με το υπουργείο Ψηφιακής Διακυβέρνησης, η συγκρότηση ενός τέτοιου ψηφιακού αποθέματος δεδομένων αποτελεί και προϋπόθεση για την ανάπτυξη σύγχρονων εφαρμογών Τεχνητής Νοημοσύνης. Με σταθερά, καθαρά δεδομένα, η Δημόσια Διοίκηση θα μπορεί να αξιοποιήσει τεχνολογίες αιχμής για πρόβλεψη, αυτοματοποίηση και ευφυείς υπηρεσίες.

Το έργο υλοποιείται σε συνεργασία με τα υπουργεία Παιδείας, Υγείας, Υποδομών και Μεταφορών, Δικαιοσύνης, Μετανάστευσης και Ασύλου, Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής. Ο συνολικός προϋπολογισμός φτάνει τα 590 εκατ. ευρώ από το Ταμείο Ανάκαμψης, ενώ το ΦΠΑ ύψους 161 εκατ. ευρώ καλύπτεται από εθνικούς πόρους.

 Τι περιλαμβάνει η δράση

–Ψηφιοποίηση Αρχείων Δεδομένων του υπουργείου Δικαιοσύνης με φορέα υλοποίησης την Κοινωνία της Πληροφορίας ΜΑΕ (ΚτΠ ΜΑΕ), σε 368 Δικαστήρια και Εισαγγελίες, 300 εκατ. σελίδες αρχείων, με προϋπολογισμό 78 εκατ. ευρώ

-Ψηφιοποίηση Αρχείων του Δημόσιου Συστήματος Υγείας με φορέα υλοποίησης την Κοινωνία της Πληροφορίας ΜΑΕ (ΚτΠ ΜΑΕ), σε 127 Νοσοκομεία, 190 εκατ. σελίδες φακέλων νοσηλείας, με προϋπολογισμό 95 εκατ. ευρώ
Ψηφιοποίηση και Ανάπτυξη Ολοκληρωμένου Πληροφοριακού Συστήματος για τη διαχείριση, διατήρηση, διάθεση και ανάδειξη των αρχείων που φυλάσσονται στα Γενικά Αρχεία του Κράτους με φορέα υλοποίησης την Κοινωνία της Πληροφορίας ΜΑΕ (ΚτΠ ΜΑΕ), 55 εκατ. σελίδες ιστορικών, διοικητικών και πολιτιστικών αρχείων του Κράτους, με προϋπολογισμό 24 εκατ. ευρώ

-Ψηφιοποίηση των αρχείων του συστήματος Μετανάστευσης και Ασύλου. Εκσυγχρονισμός συστήματος διαχείρισης φακέλων Πολιτών Τρίτων Χωρών, 80 εκατ. σελίδες, με προϋπολογισμό 22 εκατ. ευρώ

-Σχεδιασμός, υλοποίηση και θέση σε λειτουργία Ολοκληρωμένου Γεωγραφικού Πληροφοριακού Συστήματος Ενιαίου Ψηφιακού Χάρτη Απαλλοτριώσεων και Διεκδικήσεων της χώρας – e-apallotriosis, 4 εκατ. Σελίδες, με προϋπολογισμό 19 εκατ. ευρώ

-Ψηφιοποίηση Αρχείων Πολεοδομικής Πληροφορίας με φορέα υλοποίησης το Τεχνικό Επιμελητήριο Ελλάδος (ΤΕΕ), σε 240 Πολεοδομικά Γραφεία, 3,5 εκατ. οικοδομικές άδειες που περιλαμβάνουν 44 εκατ. σχέδια και ενσωμάτωση τους στον Ενιαίο Ψηφιακό Χάρτη, με προϋπολογισμό 112 εκατ. ευρώ

-Ψηφιοποίηση Αρχείου Υποθηκοφυλακείων για το Εθνικό Κτηματολόγιο, σε 390 Υποθηκοφυλακεία, 600 εκατ. σελίδες τίτλων ιδιοκτησίας και εγγράφων, με προϋπολογισμό 198 εκατ. ευρώ. Επιπλέον περιλαμβάνεται υποέργο με στόχο τις Βελτιωμένες Ηλεκτρονικές Υπηρεσίες Κτηματολογίου. Αφορά ένα σύνολο δράσεων για την αναβάθμιση των ψηφιακών υποδομών του Ελληνικού Κτηματολογίου με προϋπολογισμό 12 εκατ. ευρώ.

-Ψηφιοποίηση Αρχείου Υπουργείου Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής (Υ.ΝΑ.Ν.Π) με φορέα υλοποίησης την Κοινωνία της Πληροφορίας ΜΑΕ (ΚτΠ ΜΑΕ)

-Εκσυγχρονισμός ναυτιλιακών διαδικασιών και υπηρεσιών, 7 εκατ. σελίδες αρχείων, με προϋπολογισμό 4 εκατ. Ευρώ

Επίσης, μέσω της Δράσης χρηματοδοτούνται και τα ακόλουθα 2 υποστηρικτικά έργα:

• Ασφαλής αποθήκευση φυσικών αρχείων του δημόσιου και «ευρύτερου» δημόσιου τομέα με φορέα υλοποίησης την Κοινωνία της Πληροφορίας ΜΑΕ (ΚτΠ ΜΑΕ),
• Στόχος η ασφαλής και αποτελεσματική διαχείριση (π.χ. μεταφορά, καταγραφή, αρχειοθέτηση, ασφαλή φύλαξη) αρχείων των δημόσιων φορέων, 1,4 εκατ. file-boxes, με προϋπολογισμό 32 εκατ. ευρώ
  Υπηρεσία Προγραμματισμού Δορυφορικών Αποστολών Παρατήρησης Γης του Ελληνικού Κέντρου Διαστήματος (ΕΛΚΕΔ)
• Ολοκληρωμένο σύστημα πρόσβασης σε δορυφορικά δεδομένα παρατήρησης της Γης και υποστήριξης διάφορων εφαρμογών του ευρύτερου Δημόσιου Τομέα, με προϋπολογισμό 2,6 εκατ. ευρώ.

Σε ποιο σημείο βρίσκεται σήμερα η ψηφιοποίηση

-Ψηφιοποίηση Αρχείων Δεδομένων του Υπουργείου Δικαιοσύνης: 167 εκατ σελίδες 55%

-Ψηφιοποίηση Αρχείων του Δημόσιου Συστήματος Υγείας: Σύνταξη Μελέτης Εφαρμογής – Πιλοτικές σαρώσεις σε 7 Νοσοκομεία της Αττικής

-Ψηφιοποίηση και Ανάπτυξη Ολοκληρωμένου Πληροφοριακού Συστήματος για τη διαχείριση, διατήρηση, διάθεση και ανάδειξη των αρχείων που φυλάσσονται στα Γενικά Αρχεία του Κράτους: 41,5 εκατ. σελίδες – 75%

-Ψηφιοποίηση των αρχείων του συστήματος Μετανάστευσης και Ασύλου: 70 εκατ. σελίδες 87%

-Σχεδιασμός, Υλοποίηση και θέση σε λειτουργία: Ολοκληρωμένου Γεωγραφικού Πληροφοριακού Συστήματος Ενιαίου ψηφιακού Χάρτη Απαλλοτριώσεων και Διεκδικήσεων της χώρας (e-apallotriosis): Σύνταξη Μελέτης Εφαρμογής

-Ψηφιοποίηση Αρχείων Πολεοδομικής Πληροφορίας: 28 εκατ. σελίδες – 65%

-Ψηφιοποίηση Αρχείου Υποθηκοφυλακείων για το Εθνικό Κτηματολόγιο: 504α εκατ. σελίδες – 84%

-Ψηφιοποίηση Αρχείου Υπουργείου Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής (Υ.ΝΑ.Ν.Π): έχει ολοκληρωθεί

-Ασφαλής αποθήκευση φυσικών αρχείων του δημόσιου και «ευρύτερου» δημόσιου τομέα: έχει ολοκληρωθεί
Συνολικά μέχρι σήμερα έχουν ψηφιοποιηθεί 817,5 εκατ, που αντιστοιχεί στο 68% της συνολικής δράσης. Όλες οι σελίδες θα πρέπει να έχουν ολοκληρωθεί έως το καλοκαίρι του 2026 που ολοκληρώνεται το πρόγραμμα του Ταμείου Ανάκαμψης

«Τα νούμερα είναι εντυπωσιακά. Περισσότερες από 1,2 δισ. σελίδες κρίσιμων τομέων συγκεντρώνονται, οργανώνονται και αποκτούν ενιαία, ψηφιακή μορφή. Έχουμε ήδη φτάσει στο 68% του στόχου, ψηφιοποιώντας 817,5 εκατ. σελίδες. Για πρώτη φορά, αρχεία της Δικαιοσύνης, της Υγείας, του Κτηματολογίου και των Πολεοδομιών γίνονται πραγματικά προσβάσιμα και αξιοποιήσιμα, μειώνοντας δραστικά τη γραφειοκρατία. Πολίτες και επιχειρήσεις θα μπορούν να βρίσκουν εύκολα και γρήγορα σε ψηφιακή μορφή τα αρχεία που τους αφορούν.

Παράλληλα, θα έχουμε τη δυνατότητα να χρησιμοποιήσουμε τον τεράστιο πλούτο των δημόσιων αρχείων, υλικό που μέχρι σήμερα παρέμενε διάσπαρτο, συχνά σκονισμένο και αναξιοποίητο σε αποθήκες και υπόγεια. Με την ψηφιοποίηση δημιουργούμε ένα μεγάλο και πολύτιμο σύνολο δεδομένων, ικανό να στηρίξει την ανάπτυξη εφαρμογών Τεχνητής Νοημοσύνης και να βελτιώσει ουσιαστικά τον τρόπο με τον οποίο σχεδιάζουμε και υλοποιούμε δημόσιες πολιτικές. Είναι μια μεταρρύθμιση που κάνει το κράτος πιο γρήγορο, πιο αποδοτικό και πραγματικά σύγχρονο», κατέληξε ο υπουργός.

Η μελέτη, η πρώτη που εφαρμόζει μια τόσο σύνθετη και ποιοτική μεθοδολογία αποτίμησης, επιβεβαιώνει ότι η ψηφιοποίηση δεν αφορά μόνο την ευκολία χρήσης και την ταχύτητα. Αποτελεί μοχλό οικονομικής αποδοτικότητας, διοικητικής απλούστευσης και βιωσιμότητας, επηρεάζοντας άμεσα την καθημερινή ζωή και τις πραγματικές ανάγκες των πολιτών.

Όπως αναφέρει και ο ΣΕΠΕ, οι υπηρεσίες, που αξιολογήθηκαν, καλύπτουν οκτώ βασικές κατηγορίες του gov.gr και εξυπηρετούν περίπου 14 εκατομμύρια αιτήματα ετησίως. Τα αποτελέσματα αποκαλύπτουν θεαματικές εξοικονόμηση σε χρόνο και χρήμα.
Παράλληλα, η ψηφιακή παροχή των υπηρεσιών συνεπάγεται: μείωση εκπομπών CO₂ κατά 33.000 τόνους, 62,5 εκατ. σελίδες χαρτιού λιγότερες και 19,1 εκατ. μετακινήσεις, που αποφεύγονται κάθε χρόνο.

Μεγαλύτερο όφελος: μεταβίβαση ακινήτου

Ανάμεσα στις είκοσι υπηρεσίες, τρεις ξεχωρίζουν για το υψηλότερο μοναδιαίο όφελος ανά εκτέλεση είναι οι: μεταβίβαση ακινήτου, αξιολόγηση και πιστοποίηση αναπηρίας (ΚΕΠΑ) και παροχή ηλεκτρονικών δικαστικών αποφάσεων. Οι υπηρεσίες αυτές απευθύνονται σε μεγάλα κοινά, είναι ιδιαίτερα απαιτητικές σε χρόνο και τεκμηρίωση και είχαν ιστορικά υψηλό διοικητικό κόστος.

Η ψηφιοποίησή τους, μειώνει δραματικά τον φόρτο τόσο για τους πολίτες, όσο και για τις υπηρεσίες. Η ποιοτική έρευνα της μελέτης καταγράφει εξαιρετικά υψηλή ικανοποίηση χρηστών με το 76% να δηλώνει πολύ ή απόλυτα ικανοποιημένο από τις υπηρεσίες του gov.gr. Όσον αφορά τις θετικές αξιολογήσεις πρώτες σε σειρά υπηρεσίες είναι: το πιστοποιητικό οικογενειακής κατάστασης με 84%, η καταβολή εξόδων κηδείας με 81% και η βεβαίωση μόνιμης κατοικίας με 81%.

Οι βασικοί λόγοι, που ενισχύουν αυτήν τη θετική εικόνα, περιλαμβάνουν την ευκολία χρήσης μέσω υπολογιστή (79%), την αποφυγή μετακινήσεων (77%) και τη συνολική αποτελεσματικότητα των υπηρεσιών (77%). Επιπλέον, το gov.gr αναδεικνύεται καθαρά ως το προτιμώμενο κανάλι εξυπηρέτησης με 65%, αφήνοντας πίσω τις επί μέρους ιστοσελίδες φορέων (13%) και τα ΚΕΠ (12%).

Ποιες υπηρεσίες χρησιμοποιούνται περισσότερο

Με βάση τη συνδυαστική ποσοτική και ποιοτική αξιολόγηση, οι πιο δημοφιλείς και υψηλά βαθμολογημένες υπηρεσίες είναι: πιστοποιητικό Οικογενειακής Κατάστασης με 3,2 εκατ. χρήσεις, ψηφιακή Βεβαίωση Εγγράφου με 2 εκατ. χρήσεις, Know Your Customer με 5,2 εκατ. χρήσεις και έκδοση Δελτίου Ανεργίας 1 εκατ. χρήσεις.

Παρά το υψηλό επίπεδο ικανοποίησης, καταγράφονται συγκεκριμένες προτάσεις για περαιτέρω ενίσχυση του gov.gr:Μείωση δικαιολογητικών (37%), προ-συμπλήρωση στοιχείων και ενημέρωση για την πορεία αιτήματος (36%), ενσωμάτωση περισσότερων υπηρεσιών.

«Ο 37χρονος Κυρανάκης ανήκει στην κυβερνώσα συντηρητική Νέα Δημοκρατία και διατελεί υφυπουργός από το 2023. Επομένως, είναι κάπως μεροληπτικός όταν δηλώνει στην SZ πως η χώρα “έχει προχωρήσει πολύ” στον τομέα της ψηφιοποίησης. Εντελώς αμερόληπτα όμως, αυτή η θέση έχει πράγματι βάση», παρατηρεί η εφημερίδα του Μονάχου.

Και τα φιλόδοξα σχέδια της κυβέρνησης συνεχίζονται. «Όπως λέει ο Κυρανάκης, αυτήν την περίοδο προχωράει η ψηφιοποίηση του Κτηματολογίου. “Και το Κτηματολόγιο θα είναι ο πρώτος τομέας όπου θα αξιοποιηθεί η τεχνητή νοημοσύνη για τη λήψη διοικητικών αποφάσεων”. Αυτό θα μπορούσε να αποτελέσει παράδειγμα και για άλλες υπηρεσίες, προσθέτει ο Κυρανάκης. “Αλλά, αν μου επιτρέπεται, και για την υπόλοιπη Ευρώπη”.

Όπως τονίζει ο Κυρανάκης στην SZ, στόχος είναι «όταν οι άνθρωποι έχουν να κάνουν με το κράτος, να μην επικρατεί χάος, αλλά όλα να κυλούν απλά».

Με την είσοδο του νέου έτους, από τον πρώτο μήνα, γίνεται σαφές ότι οι ρυθμοί του Ψηφιακού Μετασχηματισμού επιταχύνονται.

Όπως αναφέρεται στην σχετική διακήρυξη, το αντικείμενο του Έργου «Ψηφιοποίηση και Ανάπτυξη Ολοκληρωμένου Πληροφοριακού Συστήματος για τη διαχείριση, διατήρηση, διάθεση και ανάδειξη των αρχείων που φυλάσσονται στα Γενικά Αρχεία του Κράτους» αφορά στην ψηφιοποίηση αρχείων των Γενικών Αρχείων του Κράτους, στη μετεγκατάσταση αυτών των ψηφιακών δεδομένων σε ολοκληρωμένο πληροφοριακό σύστημα, καθώς και στην προμήθεια όλης της απαραίτητης υποδομής (Κέντρα Δεδομένων και τοπική υποδομή), σε συνδυασμό με τις κατάλληλες υπηρεσίες ανάπτυξης λογισμικού και υποστήριξης.

Σκοπός του είναι να συμβάλλει στην επίτευξη της αποστολής και των στόχων των Γενικών Αρχείων του Κράτους, που είναι ο εντοπισμός, η συγκέντρωση, η διάσωση, η διατήρηση και η εποπτεία στο διηνεκές των αρχείων της Χώρας, η διασφάλιση της ισότιμης πρόσβασης σε αυτά με γνώμονα την ελευθερία της γνώσης, της πληροφόρησης και της έρευνας και η καλλιέργεια εθνικής αρχειακής συνείδησης.

Το Έργο «Ψηφιοποίηση και Ανάπτυξη Ολοκληρωμένου Πληροφοριακού Συστήματος για τη διαχείριση, διατήρηση, διάθεση και ανάδειξη των αρχείων που φυλάσσονται στα Γενικά Αρχεία του Κράτους» θα υλοποιηθεί μέσω ιδίως των ακόλουθων ενεργειών:

-Ψηφιοποίηση περίπου 55.000.000 σελίδων μεγέθους Α3/Α4/A2/A1/A0 από τα αρχεία των Γενικών Αρχείων του Κράτους (Κεντρική & Περιφερειακές Υπηρεσίες), τεκμηρίωση (εισαγωγή μεταδεδομένων), ανάπτυξη θησαυρού όρων και ταξινόμηση του συνόλου του ψηφιακού υλικού.

-Υπηρεσίες μετάπτωσης πληροφοριακών δεδομένων από υπάρχοντα συστήματα, και αρχειοθέτηση του συνολικού ψηφιακού υλικού (παραγόμενου από την ψηφιοποίηση και από την μετάπτωση), την οργάνωση και αποθήκευση του σε Σχεσιακό Σύστημα Βάσης Δεδομένων.

-Ανασχεδιασμός και απλούστευση των επιμέρους διαδικασιών που αποτελούν αντικείμενο του έργου, μοντελοποίηση και σχεδιασμός Επιχειρησιακού Μοντέλου που επάγεται της διαδικασίας προς απλούστευση.

-Ανάπτυξη Ολοκληρωμένου Πληροφοριακού Συστήματος για τη διαχείριση, διατήρηση, διάθεση και ανάδειξη των αρχείων που φυλάσσονται στα Γενικά Αρχεία του Κράτους με ανάπτυξη εφαρμογής για την παροχή ψηφιακών υπηρεσιών για την υποστήριξη της απλούστευσης της διαδικασίας. Το σύστημα θα προσφέρει ηλεκτρονικά τις διαδικασίες αναζήτησης και διάθεσης αρχειακών τεκμηρίων για ερευνητικούς σκοπούς (με πλήρη και ανοιχτή πρόσβαση για τα αρχεία που δεν υπόκεινται σε νομικούς ή άλλους περιορισμούς πρόσβασης) αλλά και προσωποποιημένη και ασφαλή πρόσβαση πολιτών σε αρχειακό υλικό για την εξυπηρέτηση των έννομων συμφερόντων και δικαιωμάτων των πολιτών (μέσω εφαρμογής κατάθεσης, διαχείρισης των αιτημάτων).

-Προμήθεια και εγκατάσταση του απαραίτητου εξοπλισμού και λογισμικού.

– Λοιπές Υπηρεσίες (Μελέτη Καταγραφής Υφιστάμενης Κατάστασης, Μελέτη Ασφάλειας, Μελέτη Διαλειτουργικότητας με τρίτα συστήματα, Μελέτη Βιωσιμότητας, Εκπαίδευση, Ενέργειες Δημοσιότητας)

Η συνολική εκτιμώμενη αξίας σύμβασης συμπεριλαμβανομένου του δικαιώματος προαίρεσης αύξησης φυσικού αντικειμένου και συντήρησης με ΦΠΑ ανέρχεται σε 59.658.000 ευρώ.

Οι δαπάνες του θα βαρύνουν το Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων (ΠΔΕ). Η καταληκτική ημερομηνία υποβολής προσφορών είναι 01-03-2023, ημέρα Τετάρτη και ώρα 14:00 και η διάρκεια σύμβασης 33 μήνες. Κύριος του έργου είναι το Υπουργείο Παιδείας και Θρησκευμάτων.