Τα έργα για τα οποία έκανε αναφορά η ΕΕ

Ο ελληνοβουλγαρικός αγωγός φυσικού αερίου, που αναμένεται να τεθεί σε λειτουργία το καλοκαίρι, η νέα δεξαμενή υγροποιημένου φυσικού αερίου στη Ρεβυθούσα που επίσης αναμένεται να λειτουργήσει το καλοκαίρι, η πλωτή δεξαμενή υγροποιημένου φυσικού αερίου στην Αλεξανδρούπολη το 2023 είναι τα πρώτα έργα στα οποία έκανε ονομαστική αναφορά και η Ευρωπαϊκή Επιτροπή στις ανακοινώσεις που έγιναν την περασμένη εβδομάδα για το πρόγραμμα RePower EU που αποσκοπεί στην υποκατάσταση του ρωσικού φυσικού αερίου αλλά και των υδρογονανθράκων συνολικά, ανεξαρτήτως προέλευσης, με περαιτέρω ανάπτυξη των ανανεώσιμων πηγών, διαφοροποίηση των πηγών εφοδιασμού, ενίσχυση της εξοικονόμησης ενέργειας.

«Μόνο το 2022 έχουν τεθεί ή θα τεθούν σε λειτουργία έργα κοινού ενδιαφέροντος (Projects of Common Interest, PCI) με συνολική πρόσθετη ικανότητα μεταφοράς αερίου 20 δισεκατομμυρίων κυβικών μέτρων ετησίως, όπως π.χ. ο αγωγός διασύνδεσης φυσικού αερίου μεταξύ Πολωνίας και Λιθουανίας, ο αγωγός διασύνδεσης Πολωνίας-Σλοβακίας, ο αγωγός Βαλτικής μεταξύ Πολωνίας και Δανίας, ο αγωγός Ελλάδας-Βουλγαρίας (IGB).

Οι τερματικοί σταθμοί LNG στην Κύπρο (2 bcm/έτος) και στην Αλεξανδρούπολη στην Ελλάδα (5 bcm/έτος) πρόκειται να λειτουργήσουν το 2023. Επιπλέον, αρκετά PCI αερίου αναμένεται να ολοκληρωθούν τα επόμενα χρόνια, τα οποία περιλαμβάνουν πολλά έργα αποθήκευσης στη Νοτιοανατολική Ευρώπη (Ελλάδα, Ρουμανία, Βουλγαρία) καθώς και το LNG Gdansk στην Πολωνία (τουλάχιστον 6 bcm/έτος).

Ανάγκη επιτάχυνσης των εργασιών

Εξάλλου, η υποστήριξη της επέκτασης του Νότιου Διαδρόμου Φυσικού Αερίου στα 20 bcm ετησίως θα διαδραματίσει σημαντικό ρόλο στην εξασφάλιση του εφοδιασμού με φυσικό αέριο για τη Νοτιοανατολική Ευρώπη (Ελλάδα και Ιταλία στην αρχή) και τα Δυτικά Βαλκάνια», τονίζεται στην ανακοίνωση της Κομισιόν. Τα έργα αυτά, προστίθεται, θα βοηθήσουν την Ευρώπη και τα Βαλκάνια να εξαρτώνται λιγότερο από τις ρωσικές προμήθειες, ενώ επισημαίνεται η ανάγκη επιτάχυνσης των εργασιών για την ολοκλήρωσή τους.

Ο νότιος διάδρομος φυσικού αερίου καταλήγει στον αγωγό ΤΑΡ που διασχίζει τη Β. Ελλάδα από τον Έβρο έως τα σύνορα με την Αλβανία και συνεχίζει με το υποθαλάσσιο τμήμα ως την Ιταλία. Ο ΤΑΡ έχει μεταφορική ικανότητα ύψους 10 δισεκατομμυρίων κυβικών μέτρων ετησίως με δυνατότητα διπλασιασμού στα 20 δισεκατομμύρια. 

Σε σχέση με τον αγωγό EastMed το ΥΠΕΝ επισημαίνει στην εγκριτική απόφαση ότι θα πρέπει:

Να επιδιωχθεί η μεγιστοποίηση της συμβατότητας του έργου με τα ευαίσθητα στοιχεία των θαλάσσιων οικοσυστημάτων.

Να αποφευχθούν σχεδιαστικές επιλογές που θα ήταν δυνατόν να συμβάλλουν στην πρόκληση διαταραχών του θαλάσσιου περιβάλλοντος, περιλαμβανόμενων των υποθαλάσσιων κατολισθήσεων, της διαταραχής υδριτών μεθανίου κ.ά.

Να ενσωματωθούν στο σχεδιασμό του έργου όλα τα απαραίτητα μέτρα για την αποφυγή πρόκλησης σημαντικής υποβάθμισης – ως προς την ποιότητα, την οικολογική αξία, και την έκταση – οικοτόπων κοινοτικής σημασίας.

Να εξεταστεί η δυνατότητα υλοποίησης της εναλλακτικής (Alt2) στην περιοχή που εμπίπτει στο δίκτυο Natura 2000 «Οροπέδιο Φολόης», σύμφωνα με τη γνωμοδότηση του Φορέα Διαχείρισης Κοτυχίου – Στροφυλιάς και Κυπαρισσιακού Κόλπου.

Να εκτιμηθούν αναλυτικά οι αναμενόμενες περιβαλλοντικές επιπτώσεις που απορρέουν από την ευπάθεια του έργου σε κινδύνους σοβαρών ατυχημάτων ή καταστροφών που σχετίζονται με το έργο, περιλαμβανόμενων των γεωκινδύνων του θαλάσσιου περιβάλλοντος.

Σύμφωνα με την απόφαση ο αγωγός θα έχει συνολική μεταφορική ικανότητα 21 δισεκατομμυρίων κυβικών μέτρων το χρόνο. Αποτελείται από:

-Το θαλάσσιο τμήμα Κύπρος – Κρήτη που περιλαμβάνει δύο αγωγούς, μήκους 690 και 740 χιλιομέτρων αντίστοιχα από τα οποία 400 χλμ. βρίσκονται εντός ελληνικής επικράτειας, δυναμικότητας 11 και 10 δισεκατομμυρίων κυβικών μέτρων αντίστοιχα.

-Σταθμούς μέτρησης και συμπίεσης στην Κρήτη

-Υποθαλάσσια όδευση από την Κρήτη έως την Πελοπόννησο.

-Το χερσαίο τμήμα του αγωγού 48″ που διασχίζει την Πελοπόννησο από το σημείο προσαιγιάλωσης νοτιοανατολικά της Π.Ε. Λακωνίας έως το σημείο προσαιγιάλωσης βορειοδυτικά της Π.Ε. Αχαΐας, στη νότια ακτή του Πατραϊκού Κόλπου.

-Τον κλάδο Μεγαλόπολης, που προβλέπεται να συνδέσει τον αγωγό με το Εθνικό Σύστημα στην περιοχή της Μεγαλόπολης (περιοχή Περιβόλια).

-Το υποθαλάσσιο τμήμα του αγωγού που διασχίζει τον Πατραϊκό Κόλπο έως την θέση προσαιγιάλωσης νοτιοδυτικά της Π.Ε. Αιτωλοακαρνανίας.

-Το χερσαίο τμήμα του αγωγού που διασχίζει τη Δυτική Ελλάδα, από τη θέση προσαιγιάλωσης έως το σταθμό συμπίεσης του έργου Ποσειδών στο Φλωροβούνι (νοτιοδυτικά της Π.Ε. Θεσπρωτίας).

Υπέρ του νομοσχεδίου του υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας, τάχθηκαν ΝΔ, ΣΥΡΙΖΑ και ΚΙΝΑΛ, ενώ ΚΚΕ και ΜεΡΑ25 καταψήφισαν, και η Ελληνική Λύση επιφυλάχθηκε να τοποθετηθεί στη συζήτηση του στην Ολομέλεια την ερχόμενη Πέμπτη.

Ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας Κωστής Χατζηδάκης, έκανε λόγο για «μία από τις πιο σημαντικές διεθνείς ενεργειακές συμβάσεις, που θα αλλάξει το τοπίο σε σχέση με τους αγωγούς φυσικού αερίου, όχι μόνο για την Ελλάδα αλλά και για την Ευρώπη».

«Η σύμβαση είναι σε απόλυτη αρμονία για τις πολλαπλές οδεύσεις και ενεργειακές πηγές της Ε.Ε., για αυτό εντάχθηκε στα ενεργειακά της σχέδια. Δεν είναι μόνο δικό μας εθνικό σχέδιο αλλά στηρίζεται και στο εθνικό σχέδιο της ΕΕ», τόνισε ο κ. Χατζηδάκης.

Ο υπουργός Περιβάλλοντος, εξέφρασε τη βεβαιότητα ότι «χωρίς καμία αμφιβολία θα ενισχύσει τη στρατιωτική σχέση Ελλάδος με την Κύπρο αλλά και με το Ισραήλ», και τόνισε ότι «δεν έχουμε κάνει μια σύμβαση που στρέφεται εναντίον οιουδήποτε, αλλά είναι μια συνεργασία μεταξύ των τριών χωρών και μια έμμεση απάντηση στη τουρκική προκλητικότητα». Παράλληλα, αναγνώρισε ότι οι προσπάθειες για την υπογραφή της σύμβασης ξεκίνησαν από τον υπουργό Ενέργειας της κυβέρνησης ΠΑΣΟΚ, Γιάννη Μανιάτη και ενισχύθηκαν και από το ΣΥΡΙΖΑ, επί υπουργίας Γιάννη Σταθάκη και Πάνου Σκουρλέτη.

Ο κ. Χατζηδάκης εξέφρασε τη βεβαιότητα ότι «το ενεργειακό αυτό σχέδιο είναι εφικτό να υλοποιηθεί», σημειώνοντας ότι «το πλαίσιο συνεργασίας που έχει υπογραφεί θα επιτρέψει την ταχεία κατασκευή του έργου, ενώ θα υποβοηθηθεί οικονομικά και από την ΕΕ».

Απαντώντας στους προβληματισμούς που εκφράστηκαν σε σχέση με την ιταλική στάση και τη μην υπογραφή της σύμβασης από τη γειτονική χώρα, ο κ. Χατζηδάκης υπογράμμισε ότι «υπάρχει δυνατότητα επέκτασης του έργου και συνεργασίας με άλλες χώρες και πόλεις εκτός από την Ιταλία»: «Η Ιταλία συν-διαπραγματεύτηκε μαζί μας επί χρόνια για τη σύμβαση, και κράτησε το δικαίωμα για τον εαυτό της να αποφασίσει αργότερα», είπε ο κ. Χατζηδάκης ενώ διευκρίνισε ότι μπήκε στο τίτλο της σύμβασης, όχι από αβλεψία αλλά, όπως είπε χαρακτηριστικά, «γιατί αυτό είπε η νομική υπηρεσία του υπουργείου Εξωτερικών και αυτό ακολουθείται στις διεθνείς συμβάσεις».

«Είναι μια σύμβαση ανοιχτή για την Ιταλία να υπογράψει όποτε θέλει και δεν θα χρειαστεί να γίνει επαναδιαπραγμάτευση. Κρατάμε ανοιχτό το θέμα και πιστεύω σύντομα ότι θα λήξει», υπογράμμισε ο κ. Χατζηδάκης.

Στόχος της κατασκευής του αγωγού EastMed, είναι η απευθείας μεταφορά φυσικού αερίου από τα κοιτάσματα της Ανατολικής Μεσογείου στο Ευρωπαϊκό Σύστημα Φυσικού αερίου μέσω της Ελλάδας. Το κόστος κατασκευής του έργου υπολογίζεται περίπου στα 7 δισεκατομμύρια δολάρια, ενώ ο αγωγός θα έχει συνολικό μήκος 1.900 χιλιομέτρα από τα οποία τα 1.300 θα είναι υποθαλάσσια.

Ο γενικός εισηγητής της ΝΔ, Δημήτρης Καιρίδης, έκανε λόγο για μία πολύ σημαντική διεθνή συμφωνία, τόσο από εμπορικής και οικονομικής άποψης, όσο και γεωστρατηγικής σημασίας για την Ελλάδα. Όπως είπε ο κ. Καιρίδης, η συμφωνία ενισχύει περαιτέρω την ενεργειακή ασφάλεια της Ευρώπης, ώστε να μην εξαρτάται αποκλειστικά από τη Ρωσία, ενώ παράλληλα αναβαθμίζει τη γεωστρατηγική θέση της Ελλάδος έναντι της τουρκικής προκλητικότητας και των πολιτικών του Ερντογάν. «Ο αγωγός φυσικού αερίου συγκέντρωσε, τόσο τη στήριξη πολύ ισχυρών παικτών, όπως των ΗΠΑ, όσο και της ΕΕ, η οποία χρηματοδότησε με δικά της κονδύλια τη μελέτη για τη κατασκευή του, διότι θέλει την ενίσχυση της ενεργειακής της ανεξαρτησίας», σημείωσε.

Επεσήμανε ακόμα, ότι η υπογραφή της συμφωνίας είναι προϊόν μιας «ευρύτερης διαχρονικής διακομματικής συνεργασίας και συνεννόησης», που ξεκίνησε από το 2010, και σε αυτή τη προσπάθεια συνετέλεσε και η κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ που την διατήρησε και την ενίσχυσε. «Είναι μία πολύ σημαντική στιγμή για τη χώρα μας, γιατί στέλνει προς πάσα κατεύθυνση το μήνυμα ότι η Ελλάδα θα στηρίξει και τα ενεργειακά της ζητήματα παρά τις τουρκικές απειλές», τόνισε.

Υπέρ της κατασκευής του αγωγού EastMed, τάχθηκε και η εισηγήτρια της αξιωματικής αντιπολίτευσης Χαρά Καφαντάρη, επισημαίνοντας ότι η συμφωνία μεταξύ Ελλάδας-Κύπρου-Ισραήλ-Ιταλίας είναι αποτέλεσμα διαχρονικών δράσεων. Παράλληλα, τόνισε ότι η συμφωνία, που έχει προφανή γεωστρατιγικά οφέλη, στηρίχθηκε ουσιαστικά από τη κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ, με πρωτοβουλίες των πρώην υπουργών, Πάνου Σκουρλέτη και Γιάννη Σταθάκη και με στόχο την κατοχύρωση της Ελλάδος ως ενεργειακού κόμβου.

Ιδιαίτερα σημαντική για τα γεωστρατηγικά συμφέροντα, τόσο της Ελλάδος, όσο και της Κύπρου, χαρακτήρισε την διακρατική συμφωνία για τον αγωγό φυσικού αερίου, ο ειδικός αγορητής του ΚΙΝΑΛ Χρήστος Κόγκας. «Η συμφωνία είναι υψίστης γεωπολιτικής σημαίας, είναι εγγύηση σταθερότητας, ανάπτυξης και ενεργειακής ασφάλειας της ΕΕ», τόνισε ο κ. Κόγκας, επισημαίνοντας παράλληλα ότι επί κυβέρνησης ΠΑΣΟΚ και με πρωθυπουργό τον Γιώργο Παπανδρέου, ξεκίνησαν οι πρώτες συζητήσεις για την κατασκευή του αγωγού φυσικού αερίου.

Κατά της κύρωσης τάχθηκε ο ειδικός αγορητής του ΚΚΕ Νίκος Καραθασόπουλος, υποστηρίζοντας ότι πίσω από τη συμφωνία βρίσκονται οι ΗΠΑ, που επιδιώκουν να ενισχύσουν και τη στρατιωτική παρουσία τους στην Ανατολική Μεσόγειο, και τον ενεργειακό έλεγχο. «Ο αγωγός EastMed εντάσσεται στις λογικές των ΗΠΑ για περιορισμό της εξάρτησης της ΕΕ από το ρωσικό φυσικό αέριο και τη συρρίκνωση της παρουσίας της Ρωσίας στην ευρύτερη περιοχή», ανέφερε ο κ. Καραθανασόπουλος. «Είναι ένα σχέδιο στα χαρτιά κα ταυτόχρονα προάγγελος της όξυνσης στην περιοχή, που δίνει πάτημα στη Τουρκία για διεκδικήσεις και εμπλέκει τη χώρα στο κουβάρι των ανταγωνισμών», τόνισε.

Για γεωπολιτικό εγχείρημα που θα έχει ευρύτερες συνέπειες στη περιοχή της Ανατολικής Μεσογείου, έκανε λόγο ο ειδικός αγορητής της Ελληνικής Λύσης Βασίλης Βιλιάρδος, ενώ τόνισε ότι η σύμβαση είναι δείγμα πρόθεσης συνεργασίας και όχι ουσίας, καθώς το περιβάλλον είναι ευμετάβλητο. Παράλληλα, εξέφρασε επιφυλάξεις, τόσο για το κόστος του έργου, που όπως είπε, είναι ασύμφορο, όσο και για την αποδοτικότητά του αλλά και τις ασαφείς συμβατικές υποχρεώσεις των κρατών που υπογράφουν τη συμφωνία.

Κατά της κύρωσης της σύμβασης τάχθηκε ο ειδικός αγορητής του ΜεΡΑ25, Κρίτων Αρσένης, καλώντας τη κυβέρνηση «να την αποσύρει μαζί με το αντιπεριβαλλοντικό νομοσχέδιο».

Συγκεκριμένα, δημοσίευμα του τουρκικού πρακτορείου ειδήσεων «Anadolu» επιχείρησε να αμφισβητήσει την πρόθεση της Ιταλίας σχετικά με την υπογραφή για την κατασκευή του αγωγού EastMed.

Σύμφωνα με το δημοσίευμα «ο Ιταλός υπουργός Εξωτερικών, Λουίτζι Ντι Μάιο δεν πιστεύει στον υποθαλάσσιο αγωγό EastMed και αυτός είναι ο λόγος που δεν τον υπέγραψε διαφοροποιώντας την θέση του από την Ελλάδα, την Κύπρο και το Ισραήλ που υπέγραψαν τη συμφωνία στις αρχές του 2020 στην Αθήνα».

Επίσης το «Anadolu» υποστήριξε πως μεταξύ άλλων ο Λουίτζι ντι Μάιο είπε πως ο υποθαλάσσιος αγωγός EastMed «δεν είναι πιθανό να κατασκευαστεί».

Η Ιταλία δεν έμεινε με σταυρωμένα χέρια, αντιθέτως έσπευσε να απαντήσει στο προκλητικό δημοσίευμα ξεκαθαρίζοντας τη θέση της.

Όπως αναφέρεται σε ιταλικά ΜΜΕ, η ιταλική κυβέρνηση διαμαρτυρήθηκε έντονα στο «Anadolu» και προέβη σε διάβημα, με αποτέλεσμα το τουρκικό πρακτορείο ειδήσεων να αναγκαστεί «κατεβάσει» την αναληθή ανάρτηση.

Αντίδραση υπήρξε και από την Κύπρο. Ο υπουργός Εξωτερικών της Κυπριακής Δημοκρατίας, Νίκος Χριστοδουλίδης επικοινώνησε με τον Ιταλό ομόλογο του και έλαβε τη ρητή διαβεβαίωση πως επρόκειτο για ψευδές δημοσίευμα.

Εν τω μεταξύ, το θέμα είχε ήδη αναμεταδοθεί από το TRIBUNE και από την ισραηλινή ιστοσελίδα Times of Israel, προκαλώντας διπλωματικό συναγερμό και στο Ισραήλ.

Ολα αυτά συμβαίνουν ενώ οι αρχές της Αιγύπτου πριν από τέσσερις ημέρες πραγματοποίησαν επιδρομή στα γραφεία του «Anadolu» στο Κάιρο και συνέλαβαν δημοσιογράφους με την κατηγορία της διασποράς ψευδών ειδήσεων. Οι Τούρκοι ανταποκριτές στην αιγυπτιακή πρωτεύουσα απελάθηκαν.

Όπως χαρακτηριστικα δήλωσε ο Έλληνας υπουργός Ενέργειας και Περιβάλλοντος, Κωστής Χατζηδάκης, η σημερινή μονογραφή του καταστατικού του EastMed Gas Forum, κατά την 3η Υπουργική Σύνοδο του Φόρουμ Αερίου Νοτιοανατολικής Μεσογείου αποτελεί «ιστορική στιγμή για όλη την περιοχή της Μεσογείου», αναφέρει το in.gr.

«Όλες οι χώρες που συμμετέχουν στο Φόρουμ Αερίου Νοτιοανατολικής Μεσογείου, συμφώνησαν ότι το φυσικό αέριο μπορεί να χρησιμοποιηθεί ως εργαλείο για την ειρήνη και όχι για τη δημιουργία συγκρούσεων» τόνισε κατά τη διάρκεια της κοινής συνέντευξης Τύπου που ακολούθησε, ο κ. Χατζηδάκης.

Η Γαλλία θέλει να συμμετέχει

Όπως γνωστοποιεί η Αίγυπτος η Γαλλία ζήτησε επισήμως τη συμμετοχή της στο Φόρουμ Φυσικού Αερίου Νοτιοανατολικής Μεσογείου (East Med Gas Forum).

Το γαλλικό αίτημα χαιρέτισε ο υπουργός Πετρελαίου της Αιγύπτου Τάρεκ Ελ Μόλα.

Ενίσχυση και της παρουσίας των ΗΠΑ

Παράλληλα, και οι Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής ζήτησαν να ενισχύσουν την παρουσία τους στην Υπουργική αυτή Σύνοδο του Φόρουμ Αερίου Νοτιοανατολικής Μεσογείου, καθώς ο αναπληρωτής βοηθός υπουργός Ενέργειας των ΗΠΑ εξέφρασε την επιθυμία της χώρας του να συμμετάσχει ως μόνιμος παρατηρητής.

Τέλος, στην ατζέντα των συζητήσεων προστίθενται και οι τομείς της προστασίας του περιβάλλοντος.

Σημειώνεται πως στο Φόρουμ για το Φυσικό Αέριο στην Ανατολική Μεσόγειο συμμετέχουν Ελλάδα, Κύπρος, Ισραήλ, Αίγυπτος, Ιορδανία, Παλαιστινιακή Αρχή και Ιταλία.

Στα κάγκελα η Τουρκία

Η Τουρκία έχει θορυβηθεί από τις εξελίξεις για τον East Med, όπως αποδεικνύουν οι σπασμωδικές κινήσεις της σε ότι αφορά τις έρευνες για φυσικό αέριο, αλλά και οι προκλητικές δηλώσεις αξιωματούχων με τελευταίο να παίρνει τη σκυτάλη ο υπουργός Εξωτερικών της Τουρκίας Μεβλούτ Τσαβούσογλου, που αμφισβήτησε για άλλη μια φορά την κυριαρχία νησιών, ενώ σχετικά με τον East Med υποστήριξε ότι χωρίς την άδεια της Τουρκίας δεν μπορεί να προχωρήσει.

Για να περάσει ο αγωγός Eastmed, δηλαδή ο αγωγός φυσικού αερίου που θα μεταφέρει το αέριο της Κύπρου και του Ισραήλ στην Ευρώπη, «πρέπει να πάρουν την άδεια μας, καθώς θα περάσει από την υφαλοκρηπίδα μας. Χωρίς την έγκριση της Τουρκίας δεν μπορεί να γίνει αυτό το έργο» τόνισε ο Τσαβούσογλου επαναλαμβάνοντας επιχειρήματα που διατύπωσε η Τουρκία και κατά την υπογραφή της συμφωνίας με την παρουσία των τριών ηγετών Ελλάδας, Κύπρου και Ισραήλ στην Αθήνα.

Στέλνει σεισμογραφικό σε περιοχές που συμφώνησε με τη Λιβύη

Στην ίδια επιθετική γραμμή συνεχίζει και ο πρόεδρος της Τουρκίας Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν ανακοινώνοντας εκ νέου σήμερα πως η Άγκυρα εντός του 2020 θα ξεκινήσει σεισμικές έρευνες και γεωτρήσεις στις περιοχές που συμφώνησε με τη Λιβύη.

Όπως είπε η Άγκυρα θα στείλει το σεισμογραφικό πλοίο Ορούτς Ρείς για σεισμικές έρευνες.

«Με τη Λιβύη υπογράψαμε το μνημόνιο καθορισμού θαλάσσιων περιοχών ευθύνης. Στις περιοχές ανάμεσα σε Τουρκία και Λιβύη, δεν μπορεί να γίνει οποιαδήποτε έρευνα ή γεώτρηση ούτε να περάσει οποιοσδήποτε αγωγός χωρίς την έγκριση των δυο χωρών. Εντός του 2020 επιταχύνουμε τις διαδικασίες και ξεκινάμε τις έρευνες και γεωτρήσεις στις περιοχές αυτές. Αφού παραχωρηθούν οικόπεδα και ολοκληρωθούν οι διαδικασίες, το Ορούτς Ρείς θα πραγματοποιήσει εκεί σεισμικές έρευνες» δήλωσε χαρακτηριστικά.

«Ο αγωγός EastMed δεν απειλεί κανέναν», τόνισαν ο πρωθυπουργός, Κυριάκος Μητσοτάκης, ο Πρόεδρος της Κύπρου, Νίκος Αναστασιάδης και ο πρωθυπουργός του Ισραήλ, Μπενιαμίν Νετανιάχου, κατά την τελετή υπογραφής της Διακρατικής Συμφωνίας για τον αγωγό φυσικού αερίου.

Οι τρεις αρχηγοί κρατών κάλεσαν όποιον το επιθυμεί να μετάσχει στο έργο, με την αυστηρή προϋπόθεση να σέβεται το Διεθνές Δίκαιο και τους κανόνες καλής γειτονίας. 

Έμφαση δόθηκε και στα οφέλη του EastMed που εκτός της οικονομικής και αναπτυξιακής πλευράς, αναμένεται ότι θα συμβάλλει στην ειρήνη και συνεργασία στην περιοχή, αλλά και στην αναβάθμιση της γεωπολιτικής θέσης των χωρών που συμπράττουν για την κατασκευή του. 

Ο Κυριάκος Μητσοτάκης αλλά και ο Νίκος Αναστασιάδης αναφέρθηκαν και στη στήριξη της Ευρωπαϊκής Ένωσης, που θα μετέχει στη συγχρηματοδότηση του έργου, αλλά και των ΗΠΑ, που παρέχουν διακομματική στήριξη στον αγωγό φυσικού αερίου, θέτοντας την διπλωματική παράμετρο του έργου. 

Η υπογραφή της Διακυβερνητικής Συμφωνίας για τον αγωγό φυσικού αερίου EastMed μεταξύ Ελλάδας, Κύπρου και Ισραήλ έγινε στο Ζάππειο. 

Τη συμφωνία υπέγραψαν παρουσία των πρωθυπουργών της Ελλάδας και του Ισραήλ και του Προέδρου της Κύπρου οι υπουργοί Ενέργειας των τριών χωρών Κωστή Χατζηδάκη, Γιουβάλ Στάινιτς και Γιώργο Λακκοτρύπη.

«Με μεγάλη χαρά υποδέχομαι σήμερα στην Αθήνα δύο πολύ καλούς φίλους», είπε ο Κυριάκος Μητσοτάκης, στις κοινές δηλώσεις που ακολούθησαν.

«Είναι το επιστέγασμα μιας στενής σχέσης των τριών χωρών. Η Συμφωνία του Ζαππείου έχει διάσταση οικονομική, αναπτυξιακή διπλωματική, γεωστρατηγική», ανέφερε ο Έλληνας πρωθυπουργός, σημειώνοντας ότι αποτελεί συμβολή στην εισήνη και στη γεωπολιτική σταθερότητα, γιατί αποδεικνύει την έμπρακτη διάθεση των κρατών προς τον σκοπό αυτό.

«Θα αναβαθμίσει τη γεωστρατηγική υπεραξία Ελλάδας και Κύπρου στη Μεσόγειο», τόνισε. προσθέτοντας ότι θα εμβαθύνει τη συνεργασία με το Ισραήλ. Αφήνοντας αιχμές κατά της Τουρκίας, χωρίς να την κατονομάσει, ο Κυριάκος Μητσοτάκης ανέφερε ότι ο αγωγός θα συμβάλλει στη σταθερότητα της περιοχής, μακριά από ανέξοδους αναθεωρητισμούς. 

«Ο αγωγός EastMed έρχεται να συμβάλλει στην αναμόρφωση ενός νέου ενεργειακού τοπίου», ανέφερε ο Κυριάκος Μητσοτάκης, ενώ επισήμανε ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση αλλά και οι ΗΠΑ υποστηρίζουν τη δημιουργία του αγωγού. Ακόμα, η χώρα μας καθίσταται κρίσιμος παίκτης στα ενεργειακά στη Μεσόγειο. Παράλληλα, χαιρέτισε τη στήριξη της Ιταλίας για τον αγωγό, λέγοντας ότι προσδοκά ότι η Ιταλία θα γίνει το τέταρτο μέλος της προσπάθειας. 

Ο Κυριάκος Μητσοτάκης αναφέρθηκε και στα οφέλη του αγωγού, λέγοντας ότι θα υπάρξουν έσοδα παραγωγής, μεταφοράς και διανομής αερίου όσο και μείωση των τιμών στην αγορά. «Δεν υπογράψαμε μια συμφέρουσα συμφωνία, αλλά σφραγίσαμε και τη συνεργασία των χωρών μας», σε μια περίοδο κρίσιμη για την ασφάλεια.

«Ο EastMed δεν αποτελεί απειλή για κανέναν. Τα τριμερή σχήματα δεν στρέφονται κατά κανενός. Η περιφερειακή συνεργασία είναι ανοιχτή σε όλους, υπό μία προϋπόθεση: να σέβονται το διεθνές δίκαιο και τους κανόνες καλής γειτονίας. Δεν είναι ένας αγωγός οικονομικής προόδου αλλά ένας αγωγός ειρήνης και συνεργασίας των χωρών της περιοχής», κατέληξε ο Κυριάκος Μητσοτάκης. 

Ο πρωθυπουργός αναφέρθηκε και στους πρώην υπουργούς Ενέργειας της Ελλάδας, Γιάννη Μανιάτη και Γιώργο Σταθάκη που ήταν παρόντες στην τελετή, οι οποίοι και συνέβαλαν ώστε να φτάσουμε στη σημερινή ημέρα. 

Αναστασιάδης: «Ιστορικό γεγονός η σημερινή ημέρα»

Από την πλευρά του, ο Νίκος Αναστασιάδης τόνισε ότι η συμφωνία επιβεβαιώνει ότι η συνεργασία των χωρών έχει ωριμάσει σε τέτοιο βαθμό, ώστε οι τρεις χώρες να μπορούν να προωθούν έργα με γεωπολιτική αξία.

Ο αγωγός, ανέφερε, έχει τεράστια γεωπολιτική αξία για τις χώρες και την ευρύτερη περιοχή, ενώ θα συμβάλλει στην ενεργειακή ασφάλεια της Ευρωπαϊκής Ένωσης η οποία μετέχει στη χρηματοδότηση του έργου. 

«Η τριμερής συνεργασία έχει θεμελιωθεί σε ένα σχήμα αυτονόητης πολιτικής αξίας, που εδράζεται στις ιστορικά κοινές αξίες, με στόχο την οριστική επίτευξη ειρήνης, σταθερότητας και ασφάλειας στην εύφλεκτη περιοχή, ανέφερε  .

«Οι συνεργασίες που έχουμε αναπτύξει δεν στρέφονται εναντίον της οποιασδήποτε τρίτης χώρας. Το αντίθετο, κάθε χώρα που το επιθυμεί είναι ευπρόσδεκτη, εφόσον τηρεί τους κανόνες του διεθνούς δικαίου», είπε ο Κύπριος Πρόεδρος, αναφερόμενος εμμέσως πλην σαφώς στην Τουρκία. 

Σύμφωνα με τον πρόεδρο της Κύπρου, η ανακάλυψη υδρογονανθράκων στην Ανατολική Μεσόγειο μπορεί να ενισχύσει τις συμπράξεις και να ενισχύσει την αξία των πόρων, συμβάλλοντας στην ασφάλεια στην περιοχή. 

Παράλληλα, ανέφερε ότι οι τρεις χώρες θα προχωρήσουν και στην ηλεκτρική διασύνδεση των τριών χωρών, ένα έργο που επίσης έχει την έμπρακτη στήριξη της Ευρωπαϊκής Ένωσης. 

Νετανιάχου: «Ο αγωγός προσφέρει ασφάλεια στην περιοχή»

Για ιστορική ημέρα για το Ισραήλ έκανε λόγο ο πρωθυπουργός του Ισραήλ, Μπενιαμίν Νετανιάχου, σημειώνοντας ότι άνοιξε το κοίτασμα του Λεβαθιάν και υπάρχει μεγάλη ποσότητα με εξαιρετική ανάπτυξη, την ώρα που το Ισραήλ υπέγραψε συμφωνίες και με αραβικές χώρες. 

Όπως και οι προηγούμενοι, ο Μπενιαμίν Νετανιάχου ανέφερε ότι ο αγωγός δεν απειλεί κανέναν και κάλεσε όποια χώρα το επιθυμεί να συνδράμει, ενώ αναφέρθηκε ιδιαίτερα σε Ιταλία και Αίγυπτο, λέγοντας ότι η συμμετοχή τους θα ενισχύσει ακόμη περισσότερο το έργο. 

-Το κόστος μεταφοράς του φυσικού αερίου μέσω του EastMed εκτιμάται στα 2,81 δολάρια ανά MMBtu (εκατομμύριο Btu) ή 3,50 δολάρια ανά MMBtu, ανάλογα με την μεταφορική ικανότητα του αγωγού που θα επιλεγεί (20 ή 10 δισ. κυβικά μέτρα αερίου το χρόνο). Το κόστος εξαγωγής του φυσικού αερίου σε υγροποιημένη μορφή (δηλαδή μεταφορά στην Αίγυπτο και υγροποίηση στα εργοστάσια που βρίσκονται εκεί) κυμαίνεται από 3,65 δολάρια ανά MMBtu έως 4,50 δολάρια ανά MMBtu, ενώ το κόστος μεταφοράς μέσω αγωγού προς την Τουρκία (περίπτωση κατά την οποία η τουρκική κυβέρνηση όπως επισημαίνεται στη μελέτη θα είχε αποφασιστική επιρροή) είναι δολάρια 0,97 ανά MMBtu. Τονίζεται ακόμη, ότι η κατασκευή αγωγού μέσω Τουρκίας προϋποθέτει πιθανώς την λύση του Κυπριακού προβλήματος.

-Αντίθετα, η επιλογή του EastMed ξεχωρίζει ως η μόνη εναλλακτική που δεν εξαρτάται από τρίτα μέρη εκτός ΕΕ. Λόγω της άμεσης πρόσβασης στην Ευρωπαϊκή Ένωση έχει το πλεονέκτημα της χαμηλής παρεμβολής πολιτικών κινδύνων και μιας μεγάλης διαφοροποιημένης αγοράς με πολλούς πιθανούς αγοραστές στην απελευθερωμένη και συνδεδεμένη αγορά φυσικού αερίου της ΕΕ. Ο αγωγός θα πρέπει να συμμορφώνεται με το νομικό πλαίσιο της ΕΕ και του τρίτου ενεργειακού πακέτου, που συνεπάγεται είτε ρυθμιζόμενους όρους πρόσβασης τρίτων είτε εξαιρέσεις από τους όρους αυτούς.

Σε τεχνικό επίπεδο, η μελέτη Intec / C&M αναλύει το έργο σε 11 επιμέρους τμήματα:

1. Υποθαλάσσιος αγωγός από Μονάδα Πλωτής Αποθήκευσης και Εκφόρτωσης στη λεκάνη της Λεβαντίνης σε θαλάσσιο βάθος περίπου 1.800m νερού προς τη βιομηχανική περιοχή του Βασιλικού στην Κύπρο

2.Συμπιεστής και μετρητικός σταθμός στην Κύπρο.

3. Υποθαλάσσιος αγωγός από την Κύπρο προς την ανατολική Κρήτη (Αθερινόλακκος, στην περιοχή όπου βρίσκονται οι εγκαταστάσεις της ΔΕΗ). Ο αγωγός έχει μήκος 734 χλμ. και διέρχεται από μέγιστα θαλάσσια βάθη έως 2.960 μέτρα στην περιοχή νοτιοανατολικά της Κρήτης.

4. Συμπιεστής και μετρητικός σταθμός στην Ανατολική Κρήτη. Ο σχεδιασμός του σταθμού επιτρέπει την περαιτέρω παροχή φυσικού αερίου από την Κρήτη (6 δισ. κυβικά μέτρα/ έτος) που μπορεί να είναι διαθέσιμο στο μέλλον.

5. Υποθαλάσσιος αγωγός από την Κρήτη προς τη Νότια Πελοπόννησο (περιοχή Αγίου Φωκά), μήκους 422 χιλιομέτρων. Τα μέγιστα βάθη νερού στην περιοχή είναι 1.370 μέτρα.

6. Χερσαίος αγωγός από τη Νότια Πελοπόννησο έως τον νομό Αχαΐας. Ο αγωγός διασχίζει την Πελοπόννησο από τη νοτιοανατολική προς τη βορειοδυτική κατεύθυνση σε μήκος περίπου 290 χλμ. και καταλήγει στην περιοχή της Λακκόπετρας.

7. Υποθαλάσσιος αγωγός που διασχίζει τον Κόλπο της Πάτρας, μήκους 18 χλμ. σε θαλάσσια βάθη έως 110 μ.

8. Χερσαίος αγωγός μήκους περίπου 245 χλμ. από την περιοχή Ακαρνανίας προς τον συμπιεστή και τον μετρητικό σταθμό στη Θεσπρωτία (περιοχή Φλωροβούνι).

9. Σταθμός συμπίεσης στο Ευηνοχώρι.

10. Κέντρο εποπτείας / διαχείρισης του αγωγού στην Πελοπόννησο.

11. Σύστημα τηλεπικοινωνιών και τηλε - ελέγχου.

Ανάλογα με τα τεχνικά χαρακτηριστικά του αγωγού που θα επιλεγούν, το κόστος κατασκευής εκτιμάται από 5,2 έως 5.9 δισ. ευρώ.

Τα επόμενα βήματα μετά την υπογραφή της διακρατικής συμφωνίας είναι η ολοκλήρωση της μελέτης σκοπιμότητας ύψους περίπου 70 εκατ ευρώ, και η λήψη της τελικής επενδυτικής απόφασης.

Ο EastMed περιλαμβάνεται στα έργα κοινού ενδιαφέροντος της ΕΕ (Projects of Common Interest) καθώς συμβάλλει στην αύξηση της ενεργειακής ασφάλειας με τη διαφοροποίηση των πηγών εφοδιασμού, ενώ αναδεικνύει το γεωστρατηγικό ρόλο της χώρας μας ως ενεργειακής γέφυρας της ΕΕ.