Η τεχνολογική πρόοδος δεν φέρνει μόνο ευκαιρίες αλλά και νέους κινδύνους, και τα τραπεζογραμμάτια δεν αποτελούν εξαίρεση. Ο σχεδιασμός των νέων χαρτονομισμάτων θα ενσωματώνει καινοτόμα χαρακτηριστικά ασφαλείας, ώστε να ξεπερνούν τις δυνατότητες των παραχαρακτών και να διευκολύνουν την επαλήθευση της αυθεντικότητας από πολίτες και επαγγελματίες. Καθώς οι απάτες γίνονται πιο εξελιγμένες, η ΕΚΤ επιδιώκει ένα ευρώ εξίσου εξελιγμένο και αξιόπιστο.

Ο ρόλος των μετρητών έχει τεθεί υπό αμφισβήτηση, ιδιαίτερα μετά τη ραγδαία αύξηση των ψηφιακών συναλλαγών που επέφερε η πανδημία. Αυτό έχει οδηγήσει σε μείωση της χρήσης τους στην καθημερινότητα, προκαλώντας συζητήσεις για τη διατήρησή τους. Ωστόσο, ο Πιέρο Τσιπολόνε, μέλος του Εκτελεστικού Συμβουλίου της ΕΚΤ, υπογραμμίζει ότι τα μετρητά εξακολουθούν να λειτουργούν ως μέσο αποθήκευσης αξίας, με ισχυρή ζήτηση σε όλες τις ηλικιακές ομάδες. Οι Ευρωπαίοι, σύμφωνα με έρευνες, επιθυμούν να συνεχίσουν να έχουν τη δυνατότητα πληρωμής με μετρητά.

Η ΕΚΤ, σε συνεργασία με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, έχει αναπτύξει στρατηγικές για τη διατήρηση του ρόλου των μετρητών, καθώς και για την εξέλιξη του ευρώ ώστε να ανταποκρίνεται στις απαιτήσεις του μέλλοντος. Η επανεξέταση του σχεδιασμού των χαρτονομισμάτων εντάσσεται σε αυτή τη στρατηγική.

Η νέα μορφή των χαρτονομισμάτων θα στοχεύει όχι μόνο στην ασφάλεια αλλά και στην οπτική ανανέωση, σύμφωνα με τις αισθητικές προτιμήσεις των Ευρωπαίων. Η ΕΚΤ επιδιώκει να διασφαλίσει ότι το ευρώ θα παραμείνει ένα σταθερό αποθεματικό αξίας και ένα δημοφιλές μέσο πληρωμής στο μεταβαλλόμενο και όλο και πιο ψηφιοποιημένο οικονομικό περιβάλλον.

Η τελική απόφαση για το σχέδιο των νέων τραπεζογραμματίων αναμένεται το 2026, ενώ η κυκλοφορία τους προγραμματίζεται για τα επόμενα χρόνια.

Έχοντας πέσει κάτω από την ισοτιμία του 1 προς 1 με το δολάριο ΗΠΑ το καλοκαίρι και το φθινόπωρο του 2022, το κοινό νόμισμα ανέκαμψε τους τελευταίους μήνες. Τώρα η ανάκαμψη αυτή φαίνεται ότι μπορεί να συνεχιστεί. Βασική αιτία για την υποχώρηση του ευρώ πέρυσι ήταν η επιθετική νομισματική πολιτική από την Ομοσπονδιακή Τράπεζα των ΗΠΑ, την ώρα που η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα ακολουθούσε με καθυστέρηση στην αύξηση των επιτοκίων για να συγκρατήσει τον υψηλό πληθωρισμό.

Τώρα οι αγορές προβλέπουν ότι η ΕΚΤ έχει ανάγκη για συνεχή επιθετικότητα στη στις αυξήσεις επιτοκίων, ενώ η FED φαίνεται να κόβει ταχύτητα στην πιο περιοριστική νομισματική πολιτική. Αυτό το κλείσιμο της διαφοράς των επιτοκίων θα ήταν θετικό για το ευρώ, θεωρούν αναλυτές που μίλησαν στο CNBC.

Ενέργεια και πληθωρισμός

Ταυτόχρονα η απειλή που δημιουργείται από τις υπερβολικά υψηλές τιμές της ενέργειας στη ζώνη του ευρώ φαίνεται να έχει μετριαστεί εν μέσω ενός ασυνήθιστα ήπιου χειμώνα σε μεγάλο μέρος της βόρειας Ευρώπης. Το ευρώ διαπραγματεύεται εντός του εύρους του στα τέλη Δεκεμβρίου, αλλά τα εισερχόμενα στοιχεία από τις αρχές του 2023 μας υποδηλώνουν ότι θα πρέπει να είναι ισχυρότερο, δήλωσαν αναλυτές της Standard Chartered σύμφωνα με το CNBC.

Ο πληθωρισμός της ευρωζώνης υποχώρησε στο 9,2% τον Δεκέμβριο από 10,1% τον Νοέμβριο, όπως έδειξαν προκαταρκτικά στοιχεία της Eurostat την περασμένη εβδομάδα. Ωστόσο, ο δομικός πληθωρισμός, ο οποίος δεν περιλαμβάνει τις ασταθείς τιμές της ενέργειας, των τροφίμων, του αλκοόλ και του καπνού, αυξήθηκε περισσότερο από το αναμενόμενο για να φτάσει σε νέο υψηλό ρεκόρ 5,2%, σηματοδοτώντας νέες αυξήσεις επιτοκίων του ευρώ.

ΕΚΤ και επιτόκια

Στελέχη της ΕΚΤ δηλώνουν αυτό το διάστημα ότι τα επιτόκια θα πρέπει να αυξηθούν σημαντικά περαιτέρω για να φτάσουν σε επίπεδα που είναι αρκετά περιοριστικά ώστε να διασφαλιστεί η έγκαιρη επιστροφή του πληθωρισμού στο μεσοπρόθεσμο στόχο του 2%.

Η Deutsche Bank σε ενημερωτικό της σημείωμα προς τους πελάτες θεωρεί ότι η παγκόσμια ανάπτυξη θα πρέπει να είναι πιο ισορροπημένη φέτος, μειώνοντας τη ζήτηση για το δολάριο. Υποστηρίζει επίσης ότι το ενεργειακό σοκ της Ευρώπης αντιστρέφεται γρήγορα.

«Οι διαφορές επιτοκίων δείχνουν εύλογη αξία πάνω από 1,10 και η διαφορά επιτοκίων μπορεί να μειωθεί περαιτέρω. Οι τιμές της ενέργειας έχουν αντιστρέψει στο σύνολό τους την περσινή άνοδο, έτσι ώστε το εμπορικό ισοζύγιο της Ευρώπης να οδεύει προς σημαντική βελτίωση. Τα θετικά ευρωπαϊκά επιτόκια έχουν οδηγήσει σε κατάρρευση των εκροών χαρτοφυλακίου (…)Η επαναλειτουργία της (οικονομίας της) Κίνας θα βοηθήσει την ευρωπαϊκή ανάπτυξη περισσότερο από όσο τις ΗΠΑ», αναφέρει η Deutsche Bank. Πλέον οι αναλυτές της βλέπουν την ισοτιμία ευρώ και δολαρίου να επιστρέφει στο 1,10 το δεύτερο τρίμηνο και στο 1,15 στο τέλος του τρέχοντος έτους.

Πιο συγκεκριμένα, με όρους προσαρμοσμένους στις επιπτώσεις της συναλλαγματικής αποτίμησης, το μερίδιο του ευρώ στα παγκόσμια συναλλαγματικά αποθέματα ήταν κατά 1,2% υψηλότερα στα τέλη του 2018 απο το τέλος του 2017 (20,7% από 19,5%). Αύξηση σημείωσε και το μερίδιό του στη διεθνή έκδοση τίτλων χρέους καθώς και στις διεθνείς καταθέσεις, αναφέρει το newmoney.

Η χρήση του ως νόμισμα τιμολόγσηης παρέμεινε σταθερή, όπως και οι αποστολές χαρτονομισμάτων ευρώ σε προορισμούς εκτός ευρωζώνης.

Από τότε που πρωτοεισήχθη στην αγορά συναλλάγματος, 20 χρόνια πριν, το ευρώ έχει παραμείνει ουσιαστικά χωρίς αντιπάλους και είναι το νόμισμα με τη μεγαλύτερη χρήση παγκοσμίως μετά το αμερικανικό δολάριο. Η χρήση του πάντως μειώθηκε κατά τη διάρκεια της παγκόσμιας χρηματοπιστωτικής κρίσης.

Σημειώνεται ότι η χρήση του ευρώ βρέθηκε σε ιστορικό χαμηλό το 2016, ενώ από το 2018 και μετά η παγκόσμια χρήση του άρχισε να ενισχύεται εκ νέου, όπως φαίνεται στο διάγραμμα που ακολουθεί.

Η εφημερίδα σημειώνει ότι επί του παρόντος στην κεντρική Ευρώπη φτάνουν κατά κύριο λόγο πιεστικά τα νέα από τη Μεσόγειο, όταν οι μετανάστες επιχειρούν την είσοδό τους στην ευρωπαϊκή επικράτεια. Κατά μήκος της ανοικτής γραμμής των θαλάσσιων συνόρων της Ευρώπης, κοντά στις θανάσιμες συνθήκες εξαθλίωσης της ακανόνιστης μετανάστευσης, μαίνεται και μία πολιτική κρίση που θα δυσκολέψει ακόμη περισσότερο την ΕΕ εντός των επόμενων μηνών. Και αυτό γιατί κατά την άποψη του γράφοντος, σχεδόν όλες οι μεσογειακές χώρες της Ευρώπης βρίσκονται ενώπιον δραματικών προβλημάτων, παρά ή λόγω της γενναιοδωρίας που έχει επιδείξει απέναντί τους η ΕΕ, ως ευρωπαϊκό εγχείρημα προς διατήρηση της ειρήνης και της ευημερίας.

«Σύμφωνα με τον μύθο», τονίζει η Die Welt, «οι απαρχές του ευρωπαϊκού πολιτισμού ανάγονται στην απαγωγή της Ευρώπης από το Δία, ενώ αργότερα οι Έλληνες διανοητές και οι Ρωμαίοι στρατιωτικοί μηχανικοί θεμελίωσαν την ευρωπαϊκή κουλτούρα». Ωστόσο, υπογραμμίζει στη συνέχεια, στο πλαίσιο της ΕΕ, με τις μητροπόλεις της στις Βρυξέλλες, το Λουξεμβούργο, το Στρασβούργο και την Φραγκφούρτη, το μεσογειακό τμήμα της Ευρώπης συχνά λειτουργούσε ως προσάρτημα. Όπως επισημαίνεται, η Ιταλία, που συγκαταλέγεται ανάμεσα στα ιδρυτικά μέλη της ΕΕ, έχει καταφέρει ένα οικονομικό θαύμα, αλλά μόνο στο βορρά, ενώ ο νότος της στηρίζεται σε επιδοτήσεις. Η Ισπανία, που εισήλθε στην ΕΟΚ το 1986, διατηρεί - παρά τις πολλές επιτυχίες της δημοκρατίας και της οικονομίας - πολλά κληροδοτήματα της δικτατορίας του Φράνκο, ενώ κάτι παρόμοιο ισχύει και στην περίπτωση της Πορτογαλίας, παρατηρεί ο συντάκτης του άρθρου. Παρά ταύτα, η Ελλάδα ήταν η χώρα στην οποία αποδείχθηκε πόσο εύθραυστη ήταν στην πραγματικότητα η συμφωνία των χωρών της Μεσογείου με την ΕΕ.

Ειδικότερα, εστιάζοντας στην περίπτωση της Ελλάδας ο αρθρογράφος επισημαίνει ότι δεν πέρασαν ούτε δέκα χρόνια από την καθιέρωση του ευρώ για να καταρρεύσει το μοντέλο της άπληστης κρατικής χρηματοδότησης. Και παρά το γεγονός ότι η χώρα προ οκτώ ετών έλαβε τεράστια ποσά με τη μορφή "χρηματοδότησης για διάσωση", κυρίως των χρεοκοπημένων τραπεζών της, η οικονομία της δεν κατάφερε να σταθεί στα πόδια της. Δεν είναι σύμπτωση, τονίζει η γερμανική εφημερίδα, ότι η Ελλάδα υπήρξε η πρώτη χώρα της ΕΕ στην οποία κατέρρευσε το κομματικό σύστημα, "με την εξαφάνιση των ισχυρών σοσιαλιστών και την ανάδειξη του νέου ισχυρού ανδρός, του Αλέξη Τσίπρα, από το αριστερό, πολυσυλλεκτικό κόμμα του ΣΥΡΙΖΑ".

Η γερμανική εφημερίδα αναφέρεται, επίσης, στο φαινόμενο των εκατομμυρίων νέων ανθρώπων που είναι άνεργοι στις χώρες της Μεσογείου, επισημαίνοντας ότι δεν τούς προσφέρεται πλέον καμία προοπτική, με αποτέλεσμα τη μετανάστευσή τους είτε στην κεντρική Ευρώπη, είτε σε χώρες εκτός Ευρώπης. Επιπρόσθετα, τονίζει ότι ενδεχομένως για το επιτελείο πέριξ του επικεφαλής της ΕΚΤ, Μάριο Ντράγκι, θεωρείται επιτυχία η αποτροπή με ριψοκίνδυνες μανούβρες της κατάρρευσης ενός μέλους του ευρώ ή ενός ντόμινο για όλη την Ευρωζώνη, αλλά τα πολιτικά συνεπαγόμενα κόστη θα καθίστανται ολοένα και πιο υψηλά για την ΕΕ.

Η εφημερίδα αντιμετωπίζει την πρόσφατη κρίση στην Ισπανία με την Καταλονία ως απότοκο της προηγηθείσας οικονομικής κρίσης, τονίζοντας ότι εκεί όπου δεν υπάρχει πλέον κάτι να μοιραστεί, ξεκινούν τα αποσχιστικά κινήματα. Επιπλέον, αναφέρεται στα φαινόμενα πολιτικής κρίσης και θεσμών στη Μάλτα, στα εκλογικά αποτελέσματα στη Σικελία ως δείγμα για τη γενικότερη κρίση της δημοκρατίας στην Ιταλία, καθώς και στην άνοδο του αριστερού κόμματος των Podemos στην Ισπανία που γνωρίζει τη "χειρότερη πολιτειακή κρίση από εποχής Φράνκο".

Η Die Welt επισημαίνει εμφατικά ότι μπορεί η Μεσόγειος να είναι η γενέτειρα της ευρωπαϊκής ιδέας, αλλά αν τα πράγματα συνεχίσουν έτσι, αν το ευρώ συνεχίσει να σκοτώνει τις οικονομίες του ευρωπαϊκού νότου και αν συνεχίσουν οι μαζικές είσοδοι μεταναστών από τα θαλάσσια σύνορα της ΕΕ, τότε η Μεσόγειος θα καταστεί ίσως ο τάφος της Ευρώπης.

«Δεν υπάρχουν εξαιρέσεις σε αυτόν τον κανόνα», ανέφερε ένας εκπρόσωπος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, όταν του ζητήθηκε να σχολιάσει την πρόταση αυτή, ξεκαθαρίζοντας πως υπάρχει μόνο ένα νόμισμα στην ευρωζώνη, αναφέρει το parapolitika.

Ο Μπερλουσκόνι, επικεφαλής του κόμματος Φόρτσα Ιτάλια, είχε δηλώσει ότι θα υποστήριζε την κυκλοφορία ενός παράλληλου νομίσματος στην Ιταλία για να τονωθεί η εσωτερική ζήτηση.

Την ίδια ώρα η Ιταλία έχει ήδη δύο κόμματα που τάσσονται εναντίον της Οικονομικής και Νομισματικής Ένωσης και της Ευρωπαϊκής Ένωσης γενικά: το Κίνημα Πέντε Αστέρων (M5S) και τη Λέγκα του Βορρά. Εάν αυτά τα κόμματα συμμαχούσαν με το Φόρτσα Ιτάλια, θα μπορούσαν να εξασφαλίσουν την πλειοψηφία των εδρών στη Βουλή.

Παράλληλα, την Τρίτη οι αποδόσεις των ιταλικών κρατικών ομολόγων αυξήθηκαν αλματωδώς φθάνοντας σε υψηλό πέντε εβδομάδων έναντι των γερμανικών δεκαετών κρατικών ομολόγων αναφοράς. Αναλυτές επισήμαναν την πρόταση του Μπερλουσκόνι ως μια από τις βασικές αιτίες της εξέλιξης.

Κάθε 10% κίνηση στο ευρώ αντιστοιχεί περίπου στο 8% των κερδών αν δεν αντισταθμιστεί, όπως σημείωσε πρόσφατα το στέλεχος στρατηγικής της Morgan Stanley Μάθιου Γκάρμαν. Οι παγκόσμιες επιχειρήσεις της Ευρώπης χρησιμοποιούν συνήθως χρηματοπιστωτικά μέσα για τη διαχείριση του συναλλαγματικού κινδύνου: αυτό ήταν εμφανές το 2015, όταν δεν κατάφεραν να αποκομίσουν το πλήρες κέρδος από μια πτώση του ευρώ. Το επίπεδο, ο χρόνος και η διάρκεια της προστασίας μπορεί να διαφέρουν σημαντικά.

Οι επιχειρήσεις της ευρωζώνης κερδίζουν το 48% των εσόδων τους και το 54% του κόστους τους από τις εγχώριες αγορές, σύμφωνα με την Morgan Stanley.

Ο επίτροπος Οικονομικών και Νομισματικών Υποθέσεων Πιερ Μοσκοβισί έθεσε το θέμα ως έχει. "Το πρόβλημα της Ευρωζώνης σήμερα είναι ότι δεν μεριμνά για τη σύγκλιση των μελών της" δήλωσε κατά την παρουσίαση των προτάσεων της Κομισιόν για τις μεταρρυθμίσεις στην Ευρωζώνη, αναφέρει το ependisinews.

Π. Μοσκοβισί: Στόχος το 2025
Σύμφωνα με τον Πιερ Μοσκοβισί μέχρι το 2025 θα πρέπει όλες οι χώρες της ΕΕ να γίνουν μέλη της Ευρωζώνης. Κάτι τέτοιο ηχεί μάλλον καθησυχαστικό για τα κράτη εκείνα, τα οποία ελπίζουν κάποια στιγμή να γίνουν μέλη της Ευρωζώνης. Ακόμα και εάν η ένταξή τους ή όχι στην Ευρωζώνη αμφισβητείται εν τω μεταξύ από μεγάλη μερίδα του κόσμου, ο βασικός φιλοευρωπαϊκός προσανατολισμός τους δεν έχει αλλάξει. Όπως συμβαίνει για παράδειγμα στη Βουλγαρία, τη Ρουμανία και την Κροατία.

"Το θέμα αυτό είναι πολύ σημαντικό για εμάς" ανέφερε η υπουργός Εξωτερικών της Βουλγαρίας Εκατερίνα Ζαχαρίεβα. Η Βουλγαρία είναι η μόνη χώρα της Νοτιανατολικής Ευρώπης, η οποία πληροί μέχρι στιγμής τα κριτήρια. Η Ρουμανία έχει επισήμως παραιτηθεί από την εισαγωγή του ευρώ το 2019. Ο πρωθυπουργός Σορίν Γριντενάου δήλωσε πως εκτός από την νομισματική σύγκλιση θα πρέπει να υπάρξει και η σύγκλιση όσον αφορά τους μισθούς. "Οι συναλλαγές με το ευρώ μπορούν να γίνουν μόνο όταν τα εισοδήματα στη Ρουμανία είναι ίδια με αυτά σε άλλες ΕΕ".

Οι διαφορές βορρά και νότου πυροδοτούν τις εντάσεις
Ο καθηγητής Οικονομίας Ντάνιελ Νταϊάνου από τη Ρουμανία διαβλέπει προβλήματα όχι μόνο όσον αφορά τις διαφορές των μισθών. Σε συνομιλία του με την DW τόνισε πως όσο υπάρχου μεγάλες διαφορές ως προς την ανάπτυξη των κρατών, η ισορροπία στην Ευρωζώνη τίθεται σε κίνδυνο. "Οι διαφορές ανάμεσα στο βορρά και το νότο μέσα στην Ευρωζώνη δείχνουν φανερά πως οι μεταρρυθμίσεις είναι απαραίτητες".

Σχετικά με την Κροατία, ο διοικητής της κροατικής Κεντρικής Τράπεζας Μπόρις Βούγιτς, πιστεύει ότι η χώρα του θα πρέπει να γίνει μέλος της ευρωζώνης το συντομότερο δυνατόν. Η Κροατία ήταν η τελευταία χώρα που έγινε μέλος της ΕΕ. Ωστόσο οι αριθμοί που αφορούν τη σύγκλιση σχετικά με το έλλειμμα στο δημόσιο προϋπολογισμό αλλά και το δημόσιο χρέος συνηγορούν υπέρ μιας αναβολής της ένταξης.

Πότε πραγματικά θα επιτευχθεί η διεύρυνση της Ευρωζώνης δεν είναι σαφές. Ωστόσο αυτό που είναι σαφές είναι ότι εάν συνεχιστεί να παραμένει αμείωτο το μεγάλο χάσμα που χωρίζει τις πλούσιες χώρες του βορρά και τις φτωχότερες χώρες του νότου, οι εντάσεις στην Ευρωζώνη θα συνεχίσουν να πυροδοτούνται.