Τα παραπάνω είναι τα βασικά συμπεράσματα μελέτης που διεξήγαγε ο ΣΕΒ (Σύνδεσμος Επιχειρήσεων και Βιομηχανιών), επισημαίνοντας μάλιστα ότι το 5%-10% των θέσεων εργασίαςθα αυτοματοποιηθούν πλήρως, γεγονός που θα οδηγήσει σε απώλεια θέσεων εργασίας.

Όπως αναφέρει ο ΣΕΒ, στόχος είναι να γίνει καταγραφή των νέων μορφών απασχόλησης και στη συνέχεια να υπάρξει συναίνεση ότι η πρόσβαση σε όλες τις μορφές απασχόλησης θα είναι ανοιχτή προκειμένου να καταπολεμηθεί η ανεργία, ότι παράλληλα θα διασφαλιστούν αξιοπρεπείς όροι και συνθήκες εργασίας για όλους και θα προχωρήσει ο εκσυγχρονισμός των καθεστώτων κοινωνικής ασφάλισης.

«Κυβέρνηση, κοινωνικοί εταίροι και φορείς της αγοράς καλούνται να αναγνωρίσουν την αναγκαιότητα της ύπαρξης πολλαπλών εργασιακών καθεστώτων, ως μια νέα κομβικής σημασίας συνιστώσα των αγορών εργασίας», αναφέρεται στη μελέτη που πραγματοποιήθηκε ενόψει της ημερίδας για «Το μέλλον της εργασίας μετά το Μνημόνιο», που διοργανώνει ο Σύνδεσμος την προσεχή Τρίτη στην Τράπεζα της Ελλάδος.

Σύμφωνα με την καταγραφή του ΣΕΒ στις νέες μορφές απασχόλησης περιλαμβάνονται οι συμβάσεις εργασίας με πληθοπορισμό (crowdwork), οι συμβάσεις απασχόλησης «μηδενικών ωρών» (zero hours contracts), οι συμβάσεις σύντομης διάρκειας (short term contracts), προσωρινής εργασίας ή εργασίας κατά παραγγελία (on demand work), οι «μικροσυμβάσεις» (mini jobs), η εργασία ανά χαρτοφυλάκια (portfolio work), η εργασία βάσει δελτίου/κουπονιών (voucher-based work), διάφορες μορφές τηλεργασίας και κινητής εργασίας με χρήση εφαρμογών και νέων τεχνολογιών, οι συμβάσεις αστικού δικαίου (σύμβαση έργου, σύμβαση ανεξαρτήτων υπηρεσιών) και οι συμβάσεις επιμερισμού θέσεων εργασίας (job sharing).
Σύμφωνα με τον ΣΕΒ, στις νέες μορφές απασχόλησης οι προσφερόμενες νέες θέσεις εργασίας δεν είναι απλώς προσωρινές και σύντομης διάρκειας αλλά ενίοτε είναι και κοινής χρήσης, κατανέμονται μεταξύ περισσότερων ανεξάρτητων εργαζομένων (freelancers) μέσω της ανάπτυξης της οικονομίας κατά παραγγελία (on-demand economy, gig economy).
Αναφερόμενος στις πλατφόρμες της συνεργατικής οικονομίας / κοινής χρήσης, με αφορμή και την πρόσφατη υπόθεση του Taxibeat τονίζει ότι ζητήματα όπως το πότε η πλατφόρμα ενεργεί ως εργοδότης και πότε ως απλός διαμεσολαβητής υπηρεσιών και ποια είναι η θεμιτή έκταση της εξουσίας της στη μια και στην άλλη περίπτωση παραμένουν υπό διαμόρφωση.

Σε ευρωπαϊκό επίπεδο, η Κομισιόν έχει καταλήξει στην πρόταση για την υιοθέτηση ενός Ευρωπαϊκού Πυλώνα Κοινωνικών Δικαιωμάτων, ο οποίος συγκεντρώνει διαφορετικά σχόλια από εργοδότες και εργαζόμενους: Η εργοδοτική οργάνωση Business Europe (της οποίας μέλος είναι και ο ΣΕΒ) υποστηρίζει ότι η Ένωση υποφέρει κυρίως από έλλειμμα ανταγωνιστικότητας, που οφείλεται στην απουσία μεταρρυθμίσεων σε ορισμένα κράτη-μέλη, ενώ η Ευρωπαϊκή Συνομοσπονδία των Συνδικάτων (ETUC) τάσσεται υπέρ της επέκτασης του ευρωπαϊκού κοινωνικού κεκτημένου με πρόβλεψη νέων δικαιωμάτων που θα επεκτείνονται και σε άλλες κατηγορίες εργαζομένων -πλην των μισθωτών- που σήμερα δεν τυγχάνουν προστασίας.

Ειδικά για τη χώρα μας ο ΣΕΒ θέτει επιπλέον την επίδραση του μη μισθολογικού κόστους και της «φορολογικής σφήνας» στην απασχόληση συνολικά αλλά και σε επιμέρους κατηγορίες απασχολουμένων.

Τέλος, στη μελέτη αναφέρεται ότι διεθνώς το 5%-10% των θέσεων εργασίας θα αυτοματοποιηθούν πλήρως, που σημαίνει ότι οι αντίστοιχες θέσεις εργασίας θα χαθούν, όμως την ίδια ώρα δημιουργούνται νέες ειδικότητες, θέσεις εργασίας και ευκαιρίες για απασχόληση.

Όπως επισημαίνει ο ΣΕΒ, εάν τηρηθούν τα συμφωνηθέντα με τους εταίρους, και δεν ανατραπεί η συνεχιζόμενη μείωση του κινδύνου της χώρας, που είναι εμφανής στις αποδόσεις των ομολόγων, κρατικών και εταιρικών, η χώρα έχει όλες τις δυνατότητες να ξαναβγεί στις αγορές και να κινητοποιήσει ιδιωτικά κεφάλαια που περιμένουν να επενδύσουν στην ανάκαμψη της ελληνικής οικονομίας, αναφέρει το ependisinews.

Τα τελευταία χρόνια, πέραν του τουρισμού που επωφελείται από την εξωγενή μετατόπιση τουριστικών ροών προς τη χώρα μας, η ελληνική βιομηχανία, και ειδικότερα η μεταποίηση, αναδεικνύεται ως η κύρια δύναμη πίσω από την ανάκαμψη της ελληνικής οικονομίας, με τις υπηρεσίες πλην τουρισμού να εξακολουθούν να συρρικνώνονται. Η μετατόπιση πόρων προς δυναμικές και εξωστρεφείς (εξαγωγικές) δραστηριότητες είναι μια καλοδεχούμενη εξέλιξη. Δεν πρέπει, όμως, να παραγνωρίζεται, ότι οι υπηρεσίες πλην τουρισμού είναι ακόμη ένα πολύ μεγάλο κομμάτι της επιχειρηματικότητας και της απασχόλησης, και η συρρίκνωση τους σημαίνει χαμηλούς ρυθμούς ανάπτυξης για την οικονομία ως σύνολο και ποσοστά ανεργίας που παραμένουν πεισματικά σε υψηλά επίπεδα.

Η χώρα χρειάζεται μια διεθνώς ανταγωνιστική ελληνική βιομηχανία, που παρέχει καλά αμειβόμενες, υψηλής εξειδίκευσης και πλήρους απασχόλησης θέσεις εργασίας, σε εξωστρεφείς δραστηριότητες υψηλής παραγωγικότητας και έντασης γνώσης και καινοτομίας, και που συμβάλλει, έτσι, και στη διατηρήσιμη βελτίωση του εμπορικού ισοζυγίου, υπογραμμίζει ο ΣΕΒ, ενώ συνεχίζει λέγοντας: Η βιομηχανία, δυστυχώς, εξακολουθεί, παρά τη δυναμικότητά της, να είναι, όμως, ακόμη ένας σχετικά μικρός σε μέγεθος, κλάδος στην ελληνική οικονομία, που κυριαρχείται από τις υπηρεσίες. Η ασυμμετρία αυτή είναι και η κύρια αιτία που παρά την εφαρμογή πλειάδας διαρθρωτικών μεταρρυθμίσεων και εκτεταμένης μείωσης των μακροοικονομικών ανισορροπιών στα χρόνια των Μνημονίων, η χώρα μας είναι ακόμη υπό επιτροπεία και η οικονομία δεν έχει αναπτύξει δυναμική ταχείας ανάκαμψης και εξόδου από την κρίση και την ύφεση. Η ανάκαμψη των υπηρεσιών αργά ή γρήγορα θα ακολουθήσει τους άλλους κλάδους καθώς θα ανακάμπτει η γενικότερη επενδυτική δραστηριότητα τα επόμενα χρόνια.

Προς το παρόν, όμως, οι μόνες υπηρεσίες που γνωρίζουν μεγάλη επενδυτική άνθηση είναι οι "επισκευές συσκευών ατομικής ή οικιακής χρήσης", οι "δραστηριότητες παροχής προσωπικών υπηρεσιών" (στεγνοκαθαριστήρια, κομμωτήρια, γυμναστήρια, οίκοι αισθητικής κλπ) και, οι "δραστηριότητες οργανώσεων" (επιχειρηματικών, επαγγελματικών, κ.ο.κ.). Όλες αυτές οι επενδύσεις συνδέονται με τις επιπτώσεις της κρίσης και της ύφεσης σε διάφορες μορφές (επιχειρηματικότητα ανάγκης, επισκευές αντί αγορές, συντήρηση υποδομών, προσωπική βελτίωση, κλπ.). Το γεγονός, όμως, ότι οι επενδύσεις σε αυτούς τους κλάδους (€1,3 δισ.) είναι σχεδόν οι ίδιες με τις επενδύσεις στη μεταποίηση χωρίς πετρελαιοειδή (€1,2 δισ.), δείχνει και το στρεβλό αναπτυξιακό μας υπόδειγμα, που κατευθύνει πόρους σε χαμηλής προστιθέμενης αξίας δραστηριότητες. Τέλος, πρέπει να προβληματίσει ότι μόλις το 17% των επενδύσεων (χωρίς αγορά ακινήτων) στην Ελλάδα αφορά σε δαπάνες έρευνας και ανάπτυξης και για τη χρήση προϊόντων πνευματικής ιδιοκτησίας, όταν στην Ευρώπη το αντίστοιχο ποσοστό είναι περίπου στο 30%.

Η συμφωνία για την ολοκλήρωση της 2ης αξιολόγησης φαίνεται ότι επηρέασε θετικά το οικονομικό κλίμα τον Ιούνιο του 2017, καθώς ο σχετικός δείκτης σημείωσε μικρή βελτίωση, ωστόσο καταγράφονται μικτές τάσεις τόσο στις επιχειρηματικές προσδοκίες, όσο και την καταναλωτική εμπιστοσύνη, η οποία επίσης βελτιώθηκε οριακά. Την ίδια ώρα, ο Δείκτης Υπευθύνων Προμηθειών στη μεταποίηση (PMI), επέστρεψε σε επίπεδο πάνω από το όριο των 50 μονάδων, ως αποτέλεσμα της αύξησης των νέων παραγγελιών και της παραγωγής, η οποία συνέβαλε και στην αύξηση των θέσεων εργασίας. Παράλληλα, ο όγκος λιανικών πωλήσεων πλην καυσίμων κινήθηκε σε θετικό έδαφος τον Απρίλιο του 2017 (+2,6%), γεγονός στο οποίο συνέβαλαν και οι εορτές του Πάσχα, με τις πωλήσεις στις περισσότερες κατηγορίες καταστημάτων να σημειώνουν αύξηση (+2,4% το διάστημα Ιαν – Απρ 2017 ο γενικός δείκτης πλην καυσίμων). Τέλος, η συγκράτηση των δαπανών για συντάξεις και η αύξηση των εσόδων από ασφαλιστικές εισφορές διατήρησαν το πρωτογενές πλεόνασμα της γενικής κυβέρνησης σε υψηλά επίπεδα τον Μάιο του 2017.

Οι προοπτικές για μια ισχυρή ανάκαμψη
Οι προοπτικές για ισχυρούς ρυθμούς ανάπτυξης είναι σήμερα αρκετά καλές. Πρώτον,έχουν αρθεί οι αβεβαιότητες που απέρρεαν από τις καθυστερήσεις στην 2η αξιολόγηση του προγράμματος, δεύτερον, μέχρι το τέλος του 2018, δεν υπάρχουν μέτρα πρόσθετης λιτότητας προς εφαρμογή που να μην είναι γνωστά, τρίτον, υπάρχουν περιθώρια για τόνωση της αναπτυξιακής δραστηριότητας μέσω της μείωσης των τραπεζικών επιτοκίων χορηγήσεων (προεξοφλώντας την ανάκαμψη) και ενισχύσεων που έχουν καθυστερήσει αδικαιολόγητα μέσω της ενεργοποίησης του αναπτυξιακού νόμου, του Προϋπολογισμού Δημοσίων Επενδύσεων, των διαρθρωτικών κονδυλίων του ΕΣΠΑ και των προς αξιοποίηση νέων χρηματοδοτικών εργαλείων, τέταρτον, οι αγορές εταιρικών ομολόγων είναι πλέον σε θέση να προσφέρουν χρηματοδότηση με καλούς όρους σε επιχειρήσεις χαμηλού κινδύνου και υψηλών επενδυτικών επιδιώξεων, όπως συνέβη πρόσφατα με την υπερκάλυψη ομολογιακής έκδοσης της Μυτιληναίος για €300 εκατ. με 3,1% για μια πενταετία, πέμπτον, η οικονομία επωφελείται από ένα άνευ προηγουμένου κύμα τουριστικής δραστηριότητας από το εξωτερικό, καθώς η χώρα είναι συγκριτικά πιο ασφαλής από γειτονικούς τουριστικούς προορισμούς, και, έκτον, μετά από μια επταετία αρνητικών καθαρών επενδύσεων έχουν συσσωρευθεί πολλές επενδυτικές ευκαιρίες προς αξιοποίηση από ιδιωτικά κεφάλαια που αναμένουν την έλευση της κανονικότητας για να επενδύσουν με ταχύτερους ρυθμούς και με μεγαλύτερα μεγέθη απ΄ ότι μέχρι σήμερα.

Η συγκυρία, λοιπόν, είναι σχετικά καλή για να επιβεβαιωθούν οι προβλέψεις για ανάπτυξη άνω του 1,5% το 2017 και άνω του 2,5% το 2018. Θα είναι η πρώτη φορά εδώ και πολλά χρόνια που η χώρα και οι πολίτες της θα ζήσουν την εμπειρία μιας σχετικά ισχυρής, με τα δεδομένα του παρελθόντος, αναπτυξιακής φάσης, που αναμένεται να συνεχισθεί και τα επόμενα χρόνια. Οι συνήθεις προϋποθέσεις αποφυγής κινδύνων ισχύουν και είναι περιττό να επαναληφθούν. Κυρίαρχες μεταξύ τους είναι η πολιτική αστάθεια και ο δημοσιονομικός εκτροχιασμός λόγω παροχών, εάν και εφόσον γίνουν πρόωρες εθνικές εκλογές.

Οπως αναφέρει, οι αδυναμίες αυτές αποτελούν από τους βασικότερους παράγοντες υπονόμευσης του κράτους δικαίου στη χώρα, επιδείνωσης του επιχειρηματικού περιβάλλοντος, αποθάρρυνσης των επενδύσεων και, τελικά, αποδυνάμωσης των προσπαθειών ανάπτυξης της οικονομίας και αύξησης της απασχόλησης.
Παρότι τα τελευταία χρόνια έχουν υπάρξει πολλές και σημαντικές προσπάθειες νομοθετικής και οργανωτικής παρέμβασης, στην πρόσφατη έκθεση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Justice Scoreboard 2017, αποτυπώνονται σημεία βελτίωσης, αλλά και επίμονα διαρθρωτικά προβλήματα στην απονομή δικαιοσύνης, αναφέρει το ependisinews.

Επιπλέον, οι απεργίες των δικαστικών υπαλλήλων, η αποχή των δικηγόρων, αλλά και η αύξηση των εισερχόμενων υποθέσεων λόγω της κρίσης και ορισμένων νομοθετικών πρωτοβουλιών, δεν έχουν επιτρέψει να καταστούν ορατά τα όποια θετικά αποτελέσματα των προσπαθειών αυτών.

Αυτό σημαίνει ότι προκειμένου να επέλθουν ουσιαστικά και ορατά αποτελέσματα απαιτείται μια μεγάλη και συνεχής προσπάθεια.

Βασικοί άξονες αυτής είναι η εντατικοποίηση των προσπαθειών αξιοποίησης των λύσεων Τεχνολογιών Πληροφορικής και Επικοινωνιών (ΤΠΕ) στη δικαιοσύνη και η στρατηγική ένταξή τους στις προσπάθειες οργανωτικής αναβάθμισης των δικαστηρίων, η περαιτέρω αποσυμφόρηση του συστήματος μέσω πρόκρισης των εξωδικαστικών μηχανισμών επίλυσης διαφορών, η συνεχής εκπαίδευση του δικαστικού προσωπικού, η βελτίωση της ποιότητας της νομοθεσίας και ο περιορισμός της κατάχρησης ένδικων μέσων από το ίδιο το κράτος.

Επιπλέον, απαιτείται μια οργανωμένη προσπάθεια διαχείρισης του μεγάλου όγκου των εκκρεμών υποθέσεων. Από την υλοποίηση των παρεμβάσεων αυτών μπορεί να προκύψει σημαντικό χρονικό και οικονομικό όφελος.

Συγκεκριμένα, μπορούν να εξοικονομηθούν έως και 800.000 ανθρωποημέρες, 235 εκατ. ευρώ για το Ελληνικό Δημόσιο, αύξηση του ρυθμού επίλυσης των υποθέσεων που έως 100% και δημιουργία 1.400 νέων θέσεων εργασίας για στελέχη με δεξιότητες στις ΤΠΕ και για εξειδικευμένους επιστήμονες.