Η SpaceX ανακοίνωσε ότι έχει συνάψει συμφωνία που της δίνει το δικαίωμα να αποκτήσει την startup τεχνητής νοημοσύνης Cursor έναντι 60 δισ. δολαρίων αργότερα μέσα στο έτος ή, εναλλακτικά, να καταβάλει 10 δισ. δολάρια για τη μεταξύ τους συνεργασία. Η κίνηση εντάσσεται στη στρατηγική της εταιρείας του Έλον Μασκ να καλύψει την απόσταση από τους ανταγωνιστές στον τομέα των εργαλείων AI για προγραμματισμό.

Η εταιρεία πυραύλων, δορυφόρων και τεχνητής νοημοσύνης γνωστοποίησε τη συμφωνία μέσω ανάρτησης στο X, επισημαίνοντας ότι οι δύο πλευρές «συνεργάζονται πλέον στενά για τη δημιουργία της κορυφαίας AI για προγραμματισμό και γνωσιακή εργασία παγκοσμίως».

Στρατηγική στροφή στην τεχνητή νοημοσύνη

Η SpaceX προχώρησε πρόσφατα σε συγχώνευση με την xAI, την εταιρεία τεχνητής νοημοσύνης του Μασκ, η οποία ανταγωνίζεται εταιρείες όπως η Anthropic και η OpenAI στην ανάπτυξη γενετικής τεχνητής νοημοσύνης για καταναλωτές και επιχειρήσεις.

Η συμφωνία έρχεται λίγο μετά την παραδοχή του Μασκ ότι η xAI υστερεί σε εργαλεία προγραμματισμού σε σχέση με τον ανταγωνισμό, ενώ είχε δεσμευτεί να ανασχεδιάσει την εταιρεία από την αρχή. Τον Μάρτιο, προχώρησε σε απολύσεις, ενώ παράλληλα αναζητά εντατικά μηχανικούς, έχοντας ήδη προσλάβει στελέχη από την Cursor.

Η SpaceX δεν προχωρά άμεσα στην εξαγορά της Cursor, καθώς βρίσκεται κοντά σε δημόσια εγγραφή (IPO), σύμφωνα με πηγές με γνώση της υπόθεσης. Μια τόσο μεγάλη συναλλαγή θα απαιτούσε επικαιροποίηση των οικονομικών στοιχείων και των εγγράφων της εταιρείας, κάτι που θα μπορούσε να καθυστερήσει την IPO, η οποία στοχεύει σε αποτίμηση 2 τρισ. δολαρίων.

Τα 10 δισ. δολάρια λειτουργούν ως ρήτρα αποχώρησης (breakup fee) σε περίπτωση που η συμφωνία δεν ολοκληρωθεί.

Ανατροπή στα επενδυτικά σχέδια της Cursor

Η Cursor βρισκόταν σε συζητήσεις με επενδυτές για άντληση περίπου 2 δισ. δολαρίων, με αποτίμηση άνω των 50 δισ. δολαρίων. Ωστόσο, η διαδικασία έχει παγώσει, καθώς τα κεφάλαια προορίζονταν κυρίως για υπολογιστικές ανάγκες που πλέον καλύπτονται από την xAI.

Ο AI βοηθός της Cursor, που λανσαρίστηκε το 2023, επιτρέπει στους προγραμματιστές να γράφουν και να διορθώνουν κώδικα πιο αποτελεσματικά. Η εταιρεία έχει εξελιχθεί σε μία από τις ταχύτερα αναπτυσσόμενες startups παγκοσμίως, πρωταγωνιστώντας στη νέα εποχή του «vibe coding», όπου η δημιουργία λογισμικού βασίζεται σε εντολές προς chatbot.

Η ανάπτυξη AI για προγραμματισμό απαιτεί τεράστιους υπολογιστικούς πόρους — ένα πλεονέκτημα που διαθέτει η SpaceX μέσω των μεγάλων data centers της στο Τενεσί και το Μισισίπι.

Όπως δήλωσε ο πρόεδρος της Cursor, Όσκαρ Σουλτς, «η SpaceX διαθέτει τεράστια υπολογιστική ισχύ και πιστεύουμε ότι μαζί μπορούμε να κλιμακώσουμε σημαντικά τις δυνατότητες των μοντέλων μας. Είμαστε πραγματικά ενθουσιασμένοι. Μας αρέσει πολύ η ομάδα τους».

Στους επενδυτές της Cursor περιλαμβάνονται η Nvidia Corp., η Alphabet Inc. μέσω της Google, το venture fund της OpenAI, καθώς και τα funds Andreessen Horowitz, Thrive Capital, Accel και DST Global.

Ο Μασκ, σε ανάρτησή του στην πλατφόρμα X, ανακοίνωσε ότι η επόμενη πτήση του οχήματος V3 του Starship απέχει τέσσερις έως έξι εβδομάδες, δηλαδή τοποθετείται χρονικά στο πρώτο δεκαπενθήμερο του Μαΐου. Προηγουμένως είχε δηλώσει ότι η πρώτη πτήση θα γινόταν τον Απρίλιο.

Η παρουσίαση της έκδοσης V3 του Starship έχει καθυστερήσει για μήνες, καθώς η εταιρεία έχει ενσωματώσει δεκάδες αναβαθμίσεις στο όχημα, με στόχο να το καταστήσει πιο αξιόπιστο και κατάλληλο για αποστολές της NASA, όπως η προσεδάφιση στη Σελήνη στο πλαίσιο του προγράμματος Artemis.

Το Starship, ο πύραυλος νέας γενιάς της SpaceX, έχει σχεδιαστεί ώστε να είναι πλήρως επαναχρησιμοποιούμενος και να μεταφέρει πολύ μεγαλύτερα φορτία σε σχέση με τον πύραυλο Falcon της εταιρείας.

Η προηγούμενη δοκιμαστική εκτόξευση του Starship, η ενδέκατη κατά σειρά, πραγματοποιήθηκε τον Οκτώβριο.

Σημειωτέον ότι η SpaceX έχει καταθέσει εμπιστευτικά αίτηση για αρχική δημόσια προσφορά (IPO) στις Ηνωμένες Πολιτείες, σύμφωνα με πληροφορίες, ανοίγοντας τον δρόμο για μια ενδεχομένως ιστορική εισαγωγή στο χρηματιστήριο.

Η εταιρεία, με έδρα το Starbase στο Τέξας, στοχεύει σε αποτίμηση-μαμούθ που θα μπορούσε να ξεπεράσει το 1,75 τρισ. δολάρια.

Η εταιρεία του δισεκατομμυριούχου Ίλον Μασκ, που δραστηριοποιείται σε πυραυλικά συστήματα, δορυφόρους και τεχνητή νοημοσύνη, μαζί με τους συμβούλους της, παρουσιάζει αυτό το εύρος αποτίμησης σε υποψήφιους επενδυτές στο πλαίσιο της IPO, ενόψει επαφών που αναμένονται τις επόμενες εβδομάδες. Οι λεγόμενες παρουσιάσεις «testing-the-waters» αναμένεται να συνοδευτούν από πρόσθετα στοιχεία που θα στηρίξουν την αποτίμηση.

Άλμα αποτίμησης μέσα σε λίγους μήνες

Σε επίπεδα άνω των 2 τρισ. δολαρίων, η αποτίμηση της SpaceX θα αυξηθεί σχεδόν κατά δύο τρίτα μέσα σε λίγους μήνες. Η εξαγορά της xAI από τον Μασκ είχε αποτιμήσει το συνδυασμένο σχήμα στα 1,25 τρισ. δολάρια τον Φεβρουάριο.

Μια τέτοια αποτίμηση θα τοποθετούσε τη SpaceX πάνω από σχεδόν όλες τις εταιρείες του S&P 500, με εξαίρεση κολοσσούς όπως η Nvidia, η Apple, η Alphabet, η Microsoft και η Amazon. Παράλληλα, θα ξεπερνούσε εταιρείες όπως η Meta Platforms και η Tesla, που επίσης ανήκει στον Μασκ.

Η SpaceX έχει ήδη καταθέσει εμπιστευτικά αίτηση για IPO, η οποία ενδέχεται να πραγματοποιηθεί τον Ιούνιο. Η εισαγωγή της θα μπορούσε να αποτελέσει την πρώτη από μια σειρά mega-IPO, με επόμενες τις OpenAI και Anthropic, των οποίων τα chatbot ανταγωνίζονται το Grok της xAI.

Οι συζητήσεις βρίσκονται σε εξέλιξη και οι λεπτομέρειες της δημόσιας εγγραφής ενδέχεται να αλλάξουν, καθώς δεν έχουν ακόμη οριστικοποιηθεί.

Σύμφωνα με αναλυτές, η SpaceX ηγείται στον τομέα εκτοξεύσεων και υπηρεσιών επικοινωνίας χαμηλής τροχιάς, με τη συγχώνευση με την xAI και την IPO να ενισχύουν επενδύσεις σε μεγαλύτερους πυραύλους και διαστημικά data centers.

Οι δραστηριότητες εκτόξευσης και το Starlink παραμένουν οι βασικές πηγές εσόδων, που αναμένεται να προσεγγίσουν τα 20 δισ. δολάρια το 2026, ενώ η xAI εκτιμάται ότι θα αποφέρει λιγότερο από 1 δισ. δολάρια.

Ρεκόρ άντλησης κεφαλαίων

Η IPO της SpaceX θα μπορούσε να αντλήσει έως και 75 δισ. δολάρια, ξεπερνώντας κατά πολύ το μεγαλύτερο IPO όλων των εποχών, αυτό της Saudi Aramco το 2019, ύψους 29 δισ. δολαρίων.

Τα κεφάλαια αναμένεται να κατευθυνθούν στη χρηματοδότηση του οράματος του Μασκ για διαστημικά data centers τεχνητής νοημοσύνης και για την κατασκευή εργοστασίου στη Σελήνη.

Ο Μασκ δήλωσε ότι το project Terafab, που στοχεύει στην παραγωγή μικροτσίπ για ρομποτική, AI και διαστημικές υποδομές, θα υλοποιηθεί από κοινού από την Tesla και τη SpaceX, απαιτώντας τεράστιους πόρους.

Για την IPO, η SpaceX έχει επιλέξει κορυφαίες τράπεζες, όπως η Bank of America, η Citigroup, η Goldman Sachs, η JPMorgan Chase και η Morgan Stanley, ενώ προγραμματίζονται ενημερώσεις επενδυτών και αναλυτών μέσα στον Απρίλιο.

Ο απώτερος στόχος της εταιρείας του Έλον Μασκ είναι να φτάσει τους 40.000 δορυφόρους, δημιουργώντας ένα παγκόσμιο δίκτυο δορυφορικού διαδικτύου — μια προοπτική που, σύμφωνα με την επιστημονική κοινότητα, εγκυμονεί σοβαρές παρενέργειες για το περιβάλλον και την παρατήρηση του Διαστήματος.

Η αρχή της δορυφορικής επανάστασης

Η ιδέα των τηλεπικοινωνιακών δορυφορικών στόλων θεωρήθηκε επαναστατική, καθώς υπόσχεται γρήγορες και σταθερές συνδέσεις Internet ακόμη και σε περιοχές χωρίς επίγειες υποδομές.

Ο Μασκ ήταν ο πρώτος που επένδυσε στο όραμα αυτό, εκτοξεύοντας το 2018 τους δύο πρώτους δορυφόρους Tintin A και Tintin B, θέτοντας τα θεμέλια του προγράμματος Starlink.

Το δίκτυο εξασφαλίζει πρόσβαση στο Διαδίκτυο σε απομονωμένες περιοχές και σε μετακινούμενα μέσα, όπως αυτοκίνητα και πλοία. Παράλληλα, η SpaceX παρείχε συνδέσεις στον ουκρανικό στρατό κατά τη διάρκεια του πολέμου, για την αντιμετώπιση των ρωσικών επιθέσεων σε τηλεπικοινωνιακά δίκτυα.

Ωστόσο, το Κίεβο κατηγόρησε τον Μασκ για επιλεκτική ενεργοποίηση του Starlink, που φέρεται να δυσχέρανε τον επιχειρησιακό σχεδιασμό και να ευνόησε τη Ρωσία.

Προειδοποιήσεις από την επιστημονική κοινότητα

Καθώς το πρόγραμμα επεκτεινόταν, επιστήμονες και αστρονόμοι εξέφρασαν έντονες επιφυλάξεις. Οι ανακλάσεις των δορυφόρων Starlink παρεμποδίζουν την αστρονομική παρατήρηση, «τυφλώνοντας» τα τηλεσκόπια και αλλοιώνοντας τα δεδομένα.

Άλλοι ειδικοί προειδοποιούν ότι τόσο μεγάλοι δορυφορικοί στόλοι θα μπορούσαν να διαταράξουν τη μαγνητόσφαιρα της Γης, αυξάνοντας την έκθεση στην ηλιακή ακτινοβολία.

Πρόσφατα, αστροφυσικός της NASA προειδοποίησε για τον κίνδυνο από την καθημερινή επανείσοδο δορυφόρων Starlink στην ατμόσφαιρα — ένας ή δύο την ημέρα — γεγονός που θα μπορούσε να βλάψει το στρώμα του όζοντος, εντείνοντας την υπεριώδη ακτινοβολία και αυξάνοντας τα περιστατικά καρκίνου του δέρματος και οφθαλμικών παθήσεων.

Ο ανταγωνισμός και η απειλή των διαστημικών απορριμμάτων

Στον αγώνα των δορυφορικών δικτύων συμμετέχουν και άλλοι κολοσσοί: η Amazon με το πρόγραμμα Kuiper, η OneWeb με το δικό της δίκτυο, ενώ και η Κίνα έχει ανακοινώσει σχέδιο για τη δημιουργία κρατικού δορυφορικού στόλου.

Ωστόσο, η ραγδαία αύξηση των δορυφόρων εγείρει ανησυχία για τον τεράστιο όγκο διαστημικών απορριμμάτων, που απειλεί να μετατρέψει την τροχιά της Γης σε επικίνδυνη “χωματερή” και να εγκλωβίσει μελλοντικές αποστολές στο Διάστημα.

Η «κούρσα του Διαστήματος» μπορεί να φέρνει επικοινωνιακή επανάσταση, αλλά παράλληλα δημιουργεί πρωτόγνωρες προκλήσεις για την ασφάλεια, την επιστήμη και το περιβάλλον του πλανήτη.

Το παραπάνω έκανε γνωστό ο διευθύνων σύμβουλος της εταιρείας Έλον Μασκ μέσω ανάρτησής του στην πλατφόρμα κοινωνικής δικτύωσης X, απαντώντας σε ερώτηση χρήστη.

Μετά από μια προγραμματισμένη εκτόξευση νωρίτερα αυτή την εβδομάδα, που ακυρώθηκε λόγω ενός ζητήματος πίεσης, το μήκους 120 μέτρων πυραυλικό σύστημα Starship, απογειώθηκε -χωρίς πλήρωμα- στις 8:33 π.μ. τοπική ώρα (16:33 ώρα Ελλάδος).

Κατάφερε να αυξήσει την ταχύτητα του, αλλά στη συνέχεια άρχισε να περιστρέφεται προτού εκραγεί, περίπου τέσσερα λεπτά αφότου απογειώθηκε.

Φάνηκε ότι τα δύο τμήματα του συστήματος του δεν μπόρεσαν να διαχωριστούν σωστά μετά την απογείωση, προκαλώντας την αστοχία που συνέβη.

Μόλις οι μηχανικοί προσδιορίσουν τι πήγε στραβά, θα μπορέσουν να ενσωματώσουν αλλαγές σε δοκιμαστικές πτήσεις άλλων πρωτότυπων Starships, που ως επί το πλείστον είναι τελειωμένα και σχεδόν έτοιμα για εκτόξευση.

Liftoff of Starship! pic.twitter.com/4t8mRP37Gp

— SpaceX (@SpaceX) April 20, 2023

Πριν από την εκτόξευση, ο ιδρυτής της εταιρείας, Έλον Μασκ, είχε περιορίσει τις προσδοκίες, λέγοντας ότι μπορεί να χρειαστούν αρκετές προσπάθειες πριν το Starship πετύχει αυτή τη δοκιμαστική πτήση.

Η SpaceX παραμένει η κυρίαρχη εταιρεία στις παγκόσμιες διαστημικές πτήσεις.

Οι πύραυλοι Falcon 9 έχουν ήδη ταξιδέψει στο διάστημα 24 φορές το 2023.

Ο πύραυλος, με ύψος μεγαλύτερο από το Άγαλμα της Ελευθερίας, επρόκειτο αρχικά να εκτοξευθεί πριν από λίγες ημέρες, από τις εγκαταστάσεις της SpaceX στην Μπόκα Τσίκα του Τέξας, στη διάρκεια ενός δίωρου χρονοδιαγράμματος δυνητικών εκτοξεύσεων που ξεκίνησε στις 8.00 π.μ. (15:00 ώρα Ελλάδας).

Η εταιρία, ωστόσο, ανακοίνωσε σε απευθείας μετάδοση κατά τα τελευταία λεπτά της αντίστροφης μέτρησης πως αναβάλλει την προσπάθεια πτήσης για τουλάχιστον 48 ώρες, επικαλούμενη ένα θέμα συμπίεσης στον κάτω όροφο του βοηθητικού πυραύλου προώθησης.

Η εκτόξευση του οχήματος στο διάστημα για πρώτη φορά θα ήταν ένα ορόσημο για τις φιλοδοξίες της SpaceX να στείλει ανθρώπους στη Σελήνη και τελικά στον Άρη.

Η προσθαλάσσωση έγινε την προβλεπόμενη ώρα, στις 02:00 (ώρα Ελλάδος), σύμφωνα με τα πλάνα που αναμεταδόθηκαν απευθείας από την εταιρεία του μεγιστάνα των ηλεκτρικών αυτοκινήτων Ίλον Μασκ (Tesla).

Τέσσερα μεγάλα αλεξίπτωτα επιβράδυναν την κάθοδο της κάψουλας στα 24,14 χιλιόμετρα την ώρα. Πλάνα από το εσωτερικό της κάψουλας τους εικόνιζαν ήρεμους, προσδεδεμένους ακόμη στα καθίσματά τους.

Η κάψουλα ονόματι Resilience εισήλθε στην ατμόσφαιρα με τις θερμοκρασίες λόγω της τριβής να φθάνουν στο εξωτερικό της τους 1.927 βαθμούς Κελσίου. Σύμφωνα με την εταιρεία, οι επιβαίνοντες φόραγαν στολές ικανές να τους κρατήσουν δροσερούς αν η καμπίνα των επιβατών θερμαινόταν υπερβολικά.

Η αποστολή, που βαπτίστηκε Inspiration4, αναχώρησε την Τετάρτη από το Διαστημικό Κέντρο Κένεντι, στο Ακρωτήριο Κανάβεραλ, με επαναχρησιμοποιούμενο πύραυλο δύο σταδίων Falcon 9 της SpaceX. Μέσα σε τρεις ώρες, η κάψουλα είχε φθάσει σε ύψος τροχιάς, στα 585 χιλιόμετρα, πιο μακριά από τον Διεθνή Διαστημικό Σταθμό κι από το τηλεσκόπιο Χαμπλ, πιο μακριά από οποιαδήποτε άλλη διαστημική αποστολή μετά το τέλος αυτών στη Σελήνη, δηλαδή του προγράμματος Apollo της NASA, το 1972.

Η αποστολή ήταν η πρώτη του εγχειρήματος του Μασκ στον τομέα του τουρισμού στο διάστημα. Χαρακτηρίζεται άλμα μπροστά έναντι των ανταγωνιστών του στο πεδίο. Απευθύνεται σε ανθρώπους ικανούς να πληρώσουν μια μικρή περιουσία για την εμπειρία και για να αποκτήσουν διαπιστευτήρια ερασιτέχνη αστροναύτη.