Σημαντική τομή στον τρόπο στελέχωσης της δημόσιας διοίκησης δρομολογείται με την εισαγωγή ενός νέου συστήματος επιλογής προϊσταμένων και διευθυντικών στελεχών, το οποίο μεταφέρει το βάρος από τις τυπικές διαδικασίες σε μια πιο ανταγωνιστική και μετρήσιμη αξιολόγηση. Η νέα προσέγγιση επιχειρεί να απαντήσει σε χρόνιες παθογένειες του Δημοσίου, δίνοντας έμφαση στις γνώσεις, τις δεξιότητες και τη διοικητική επάρκεια των υποψηφίων, μέσα από γραπτές εξετάσεις και διαδοχικά φίλτρα επιλογής.
Το μοντέλο αυτό αλλάζει τον χάρτη της υπηρεσιακής εξέλιξης, καθώς οι θέσεις ευθύνης παύουν να θεωρούνται αποτέλεσμα μόνο προϋπηρεσίας ή εσωτερικών ισορροπιών και μετατρέπονται σε αντικείμενο ανοιχτού ανταγωνισμού μεταξύ στελεχών με αντίστοιχα προσόντα.
Γραπτές εξετάσεις για προϊσταμένους
Στον πυρήνα της μεταρρύθμισης βρίσκεται η καθιέρωση γραπτών εξετάσεων για την επιλογή προϊσταμένων οργανικών μονάδων. Οι υποψήφιοι θα καλούνται να αποδείξουν τη γνώση τους σε αντικείμενα διοίκησης, οργάνωσης, θεσμικού πλαισίου και λειτουργίας της δημόσιας διοίκησης, μέσα από ενιαία και τυποποιημένη διαδικασία.
Η επιτυχία στις εξετάσεις θα αποτελεί βασική προϋπόθεση για την περαιτέρω εξέλιξη στη διαδικασία επιλογής, περιορίζοντας τον ρόλο της υποκειμενικής κρίσης και ενισχύοντας τη διαφάνεια. Παράλληλα, η προϋπηρεσία και τα τυπικά προσόντα εξακολουθούν να συνυπολογίζονται, χωρίς όμως να αποτελούν το μοναδικό κριτήριο.
Διπλή δοκιμασία για γενικούς διευθυντές
Για τις ανώτερες θέσεις ευθύνης, και ειδικά για τους γενικούς διευθυντές, προβλέπεται ένα ακόμη πιο απαιτητικό σχήμα. Πέρα από τη γραπτή εξέταση, οι υποψήφιοι θα περνούν και από δεύτερο στάδιο αξιολόγησης, το οποίο θα εξετάζει τη στρατηγική σκέψη, την ικανότητα λήψης αποφάσεων και τη διαχείριση σύνθετων διοικητικών ζητημάτων.
Ο διπλός αυτός διαγωνισμός λειτουργεί ως φίλτρο υψηλών απαιτήσεων, με στόχο την ανάδειξη στελεχών που μπορούν να ανταποκριθούν σε ρόλους με ευρύτερη ευθύνη και επιρροή στη λειτουργία του κράτους. Το σύστημα επιδιώκει να δημιουργήσει μια «δεξαμενή» διοικητικών στελεχών με αποδεδειγμένη επάρκεια.
Περιοδική ανανέωση και ηλεκτρονική διαδικασία
Η επιλογή προϊσταμένων και διευθυντών δεν θα είναι εφάπαξ. Το νέο πλαίσιο προβλέπει επαναλαμβανόμενη διαδικασία ανά τριετία, ώστε να διασφαλίζεται η συνεχής αξιολόγηση και ανανέωση των στελεχών. Με αυτόν τον τρόπο, η δημόσια διοίκηση αποκτά μεγαλύτερη ευελιξία και προσαρμοστικότητα, ενώ μειώνεται ο κίνδυνος μακροχρόνιας στασιμότητας σε θέσεις ευθύνης.
Όλη η διαδικασία θα πραγματοποιείται ηλεκτρονικά, με την υποβολή και αξιολόγηση των στοιχείων να γίνεται μέσω ψηφιακών συστημάτων, περιορίζοντας τη γραφειοκρατία και επιταχύνοντας την ολοκλήρωση των κρίσεων.
Επιπτώσεις στη λειτουργία του κράτους
Η εισαγωγή εξετάσεων και αυστηρότερων φίλτρων επιλογής αναμένεται να επηρεάσει ουσιαστικά τη λειτουργία των δημόσιων υπηρεσιών. Η ενίσχυση της αξιοκρατίας μπορεί να βελτιώσει την αποτελεσματικότητα, να ενδυναμώσει τη λογοδοσία και να ενισχύσει την εμπιστοσύνη τόσο των εργαζομένων όσο και των πολιτών προς τη δημόσια διοίκηση.
Ταυτόχρονα, δημιουργείται ένα νέο περιβάλλον επαγγελματικής εξέλιξης, όπου η γνώση και η διοικητική ικανότητα αποκτούν μεγαλύτερη βαρύτητα από την απλή υπηρεσιακή αρχαιότητα.