Ως σημαντική ευκαιρία ανάπτυξης για τις ελληνικές τράπεζες χαρακτηρίζει η Jefferies την αγορά των δανείων που έχουν ρυθμιστεί και εξυπηρετούνται εκ νέου. Με δεδομένο ότι η αύξηση των δανείων στην Ελλάδα είναι ήδη η υψηλότερη στην Ευρώπη, ο επενδυτικός οίκος εκτιμά ότι πρόκειται για έναν ακόμη τομέα στον οποίο οι τράπεζες μπορούν να αξιοποιήσουν τα πλεονάζοντα κεφάλαιά τους και να ενισχύσουν την αναπτυξιακή τους πορεία. Κατά τη Jefferies, η Εθνική Τράπεζα βρίσκεται στην καλύτερη θέση για να εκμεταλλευτεί τη συγκεκριμένη ευκαιρία.
Σημειώνεται ότι οι τράπεζες δεν έχουν ενσωματώσει στα επιχειρηματικά τους σχέδια τα πιθανά οφέλη ή την αύξηση δανείων από αυτή την αγορά. Ως εκ τούτου, οποιαδήποτε ενίσχυση προκύψει θα είναι πρόσθετη της ετήσιας πιστωτικής επέκτασης 7%-8% που προβλέπεται για την επόμενη τριετία.
Σύμφωνα με τα στοιχεία της Τράπεζας της Ελλάδος, οι εταιρείες διαχείρισης απαιτήσεων (servicers) ελέγχουν δάνεια συνολικού ύψους περίπου 80 δισ. ευρώ, στα οποία περιλαμβάνονται μη εξυπηρετούμενα δάνεια που πωλήθηκαν από τις τράπεζες και καλύπτονται από το πρόγραμμα «Ηρακλής».
Ωστόσο, η πραγματική αγορά-στόχος είναι σαφώς μικρότερη και εκτιμάται στα 10-20 δισ. ευρώ, καθώς μόνο το 17% των δανείων που βρίσκονται στα χέρια των servicers χαρακτηρίζεται σήμερα εξυπηρετούμενο.
Παρά ταύτα, λόγω της προηγούμενης εμπειρίας με τα «κόκκινα» δάνεια —τα οποία είχαν φτάσει να αντιστοιχούν σχεδόν στο 50% του συνολικού χαρτοφυλακίου του τραπεζικού συστήματος— οι ρυθμιστικές αρχές εμφανίζονται επιφυλακτικές απέναντι στην επαναγορά δανείων που ήταν πρόσφατα μη εξυπηρετούμενα. Στόχος τους είναι να διασφαλιστεί ότι τα δάνεια που θα επιστρέψουν στους ισολογισμούς των τραπεζών είναι υψηλής ποιότητας. Για τον λόγο αυτό, απαιτούν από τους servicers την προσκόμιση πλήρους τεκμηρίωσης και διαβεβαιώσεων ότι τα δάνεια εξυπηρετούνται κανονικά.
Την ίδια στιγμή, και οι ίδιες οι τράπεζες δεν επιθυμούν να αυξήσουν το ρίσκο των χαρτοφυλακίων τους για μια οριακή αναπτυξιακή ώθηση, επισημαίνει η Jefferies.
Για να αντιμετωπιστούν ορισμένες από αυτές τις ανησυχίες, οι αρχές έχουν καταστήσει σαφές ότι τυχόν επαναφορές δανείων θα πρέπει να γίνονται σε επίπεδο μεμονωμένων δανειοληπτών και όχι μέσω της αγοράς ολόκληρων χαρτοφυλακίων. Έτσι, κάθε δανειολήπτης θα αντιμετωπίζεται ως νέος πελάτης, με πλήρη διαδικασία πιστοληπτικής αξιολόγησης. Η προσέγγιση αυτή ενδέχεται να αλλάξει από το 2026, με τη Jefferies να εκτιμά ότι τότε θα μπορούσε να ανοίξει ο δρόμος για αγορές χαρτοφυλακίων, καθιστώντας τη διαδικασία πιο αποτελεσματική για τους επενδυτές και πιο ελκυστική για τις τράπεζες.
Σε επίπεδο επιμέρους τραπεζών, η Εθνική Τράπεζα αναμένεται να ωφεληθεί περισσότερο. Όπως υπογραμμίζει η Jefferies, διαθέτει ισχυρά πλεονάζοντα κεφάλαια και εσωτερική μονάδα διαχείρισης, καθώς είναι η μόνη τράπεζα που διατήρησε in-house το τμήμα εξυπηρέτησης μη εξυπηρετούμενων ανοιγμάτων, σε αντίθεση με τις υπόλοιπες που έχουν συνάψει συνεργασίες με servicers και επιβαρύνονται με προμήθειες.