Η παγκόσμια σπατάλη τροφίμων έχει φτάσει σε ανησυχητικά επίπεδα, με περισσότερους από ένα δισ. τόνους να απορρίπτονται κάθε χρόνο, γεγονός που οδηγεί τις υπηρεσίες των Ηνωμένων Εθνών να εκδίδουν επείγουσες εκκλήσεις για δραστική αντιμετώπιση της κρίσης.
Σε κοινή ανακοίνωση με αφορμή τη σημερινή Παγκόσμια Ημέρα Μηδενικών Αποβλήτων (30/3), το United Nations Environment Programme και το United Nations Human Settlements Programme προειδοποίησαν ότι η απώλεια και η σπατάλη τροφίμων υπονομεύουν την επισιτιστική ασφάλεια, την οικονομική σταθερότητα και την περιβαλλοντική βιωσιμότητα.
Σύμφωνα με τα στοιχεία, περίπου το 19% των τροφίμων που είναι διαθέσιμα στους καταναλωτές καταλήγει στα… σκουπίδια, ενώ επιπλέον 13% χάνεται πριν φτάσει καν στα σημεία λιανικής πώλησης.
Τα νοικοκυριά αποτελούν τη μεγαλύτερη πηγή σπατάλης, αναλογώντας περίπου στο 60% του συνόλου. Ο τομέας εστίασης συμβάλλει κατά 28%, ενώ το λιανεμπόριο καλύπτει το υπόλοιπο 12%.
Τα στοιχεία δείχνουν ότι μόνο τα νοικοκυριά πετούν πάνω από ένα δισεκατομμύριο γεύματα καθημερινά, αποκαλύπτοντας το μέγεθος της αναποτελεσματικότητας στα παγκόσμια συστήματα τροφίμων.
Το στοιχείο αυτό εμπεριέχει και σημαντικό κόστος για τις οικονομίες, καθώς η σπατάλη τροφίμων κοστίζει περίπου ένα τρισ. δολάρια ετησίως στην παγκόσμια οικονομία.
Πέρα από τις οικονομικές απώλειες, η σπατάλη τροφίμων συμβάλλει σημαντικά στην περιβαλλοντική υποβάθμιση, καθώς ευθύνεται για το 8% έως 10% των παγκόσμιων εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου.
Ειδικότερα, αντιστοιχεί έως και στο 14% των παγκόσμιων εκπομπών μεθανίου, ενός ισχυρού αερίου που επιταχύνει σημαντικά την κλιματική αλλαγή. Έτσι, η μείωση της σπατάλης προσφέρει πολλαπλά οφέλη, όπως μείωση εκπομπών, ενίσχυση της επισιτιστικής ασφάλειας και στήριξη της μετάβασης σε μια πιο βιώσιμη, κυκλική οικονομία.
Οι υπηρεσίες του ΟΗΕ τονίζουν ότι η αντιμετώπιση της σπατάλης τροφίμων απαιτεί συντονισμένη δράση από κυβερνήσεις, επιχειρήσεις και νοικοκυριά. Καλούν δε, για ισχυρότερες πολιτικές, βελτιωμένες υποδομές και μεγαλύτερη ευαισθητοποίηση του κοινού, ώστε να επιτευχθεί αλλαγή συμπεριφοράς σε όλα τα στάδια της εφοδιαστικής αλυσίδας με στόχο την βιώσιμη ανάπτυξη και τη διασφάλιση μακροπρόθεσμης οικολογικής ανθεκτικότητας.