Στην αύξηση των εσόδων από τον περιορισµό της φοροδιαφυγής µέσα από πέντε ψηφιακά «όπλα» ποντάρει το οικονοµικό επιτελείο της κυβέρνησης για να διευρύνει τον διαθέσιµο δηµοσιονοµικό χώρο και να προχωρήσει σε νέες µειώσεις φόρων από το 2027.
Σύµφωνα µε αρµόδιες πηγές, τα µέτρα που εφαρµόστηκαν τα προηγούµενα χρόνια -όπως η καθολική χρήση των POS, η διασύνδεση των ταµειακών µηχανών µε το TAXIS και η λειτουργία του myDATA- έχουν εξαντλήσει σε µεγάλο βαθµό τη δυναµική τους, µε αποτέλεσµα το βάρος να πέφτει στα νέα εργαλεία που θα βρεθούν σε πλήρη ανάπτυξη το 2026 και στοχεύουν σε τοµείς όπου η παραβατικότητα παραµένει υψηλή και οι δυνατότητες ελέγχου έως σήµερα είναι περιορισµένες.
Κεντρικό ρόλο σε αυτήν τη στρατηγική θα έχουν η επέκταση της υποχρεωτικής ηλεκτρονικής τιµολόγησης σε όλες τις επιχειρήσεις, ανεξαρτήτως µεγέθους, η διεύρυνση της εφαρµογής του ψηφιακού δελτίου αποστολής σε επιπλέον κλάδους της αγοράς, το ψηφιακό πελατολόγιο και η ψηφιακή κάρτα εργασίας. Πρόκειται για παρεµβάσεις που µπορούν να αλλάξουν ποιοτικά τον τρόπο ελέγχου της οικονοµικής δραστηριότητας, περιορίζοντας τη δυνατότητα απόκρυψης εισοδηµάτων.
Στο ίδιο πλαίσιο εντάσσεται και η ανάπτυξη της νέας ψηφιακής πλατφόρµας ΜΙ∆Α (Μητρώο Ιδιοκτησίας και ∆ιαχείρισης Ακινήτων) από την ΑΑ∆Ε. Η ολοκλήρωσή της αναµένεται εντός του 2026 και για πρώτη φορά όλα τα δεδοµένα που αφορούν την ιδιοκτησία και τη χρήση των ακινήτων θα είναι συγκεντρωµένα σε ένα ενιαίο σύστηµα. Με τον τρόπο αυτό, η φορολογική διοίκηση αποκτά ένα κεντρικό σηµείο αναφοράς, ενισχύοντας την αποτελεσµατικότητα των ελέγχων, βάζοντας τέλος στα φαινόµενα µε τα «µαύρα» ενοίκια.
Πάνω σε αυτά τα εργαλεία στηρίζεται ο σχεδιασµός για την άντληση πρόσθετων εσόδων, ύψους 800 εκατ. έως 1 δισ. ευρώ, από τη σύλληψη της φοροδιαφυγής το 2026. Σε σωρευτική βάση, τα έσοδα από τη συγκεκριµένη πηγή εκτιµάται ότι θα φτάσουν τα 5,2 δισ. ευρώ, καθώς το 2025 αναµένεται να διαµορφωθούν στα 2,5 δισ. ευρώ, έναντι 1,7 δισ. ευρώ το 2024.
Το πιο σηµαντικό στοιχείο είναι ότι οι πρόσθετες αυτές εισπράξεις θα έρθουν να προστεθούν στον «ταµειακό» χώρο των 900 εκατ. ευρώ που έχει εξασφαλιστεί µέσω της ρήτρας διαφυγής για τις αµυντικές δαπάνες, διαµορφώνοντας -µε βάση τις πρώτες συντηρητικές προβλέψεις- ένα συνολικό «πακέτο» παροχών κοντά στα 2 δισ. ευρώ για την επόµενη χρονιά, η οποία, ενόψει των εθνικών εκλογών, θεωρείται ιδιαίτερα κρίσιµη. Το ακριβές ύψος και η αξιοποίηση του συγκεκριµένου ποσού θα αποτελέσουν αντικείµενο διαπραγµάτευσης µε την Κοµισιόν στο πλαίσιο της νέας αξιολόγησης της ελληνικής οικονοµίας από τους ευρωπαϊκούς θεσµούς, προκειµένου µετά το «πράσινο φως» τα έσοδα από τον συγκεκριµένο κουµπαρά να κατευθυνθούν σε µέτρα για την ελάφρυνση της φορολογίας των επιχειρήσεων (µείωση προκαταβολής φόρου, κατάργηση του τέλους επιτηδεύµατος), αλλά και σε νέες εισοδηµατικές ενισχύσεις (διπλασιασµός της ενίσχυσης των 250 ευρώ, µε παράλληλη διεύρυνση του αριθµού των δικαιούχων).
Tα εργαλεία που θα φέρουν νέες φοροελαφρύνσεις το 2027
Οι τελικές αποφάσεις αναµένεται να «κλειδώσουν» τον Ιούνιο, αφού προηγουµένως, τον Απρίλιο, η Eurostat επικυρώσει τα στοιχεία για την ανάπτυξη και το πρωτογενές πλεόνασµα του 2025. Τότε θα υπάρχει σαφής εικόνα τόσο για το ύψος των πρόσθετων εισπράξεων από τη µάχη κατά της φοροδιαφυγής το προηγούµενο έτος όσο και για την απόδοση των νέων ψηφιακών εργαλείων. Σε κάθε περίπτωση, τα έσοδα που θα προκύψουν από τις µεταρρυθµίσεις αυτές θα λειτουργήσουν αφαιρετικά στον υπολογισµό των πρωτογενών δαπανών, οι οποίες αποτελούν πλέον τον βασικό δείκτη για την αξιολόγηση της δηµοσιονοµικής σταθερότητας. Αναλυτικότερα, τα εργαλεία που θα φέρουν νέες φοροελαφρύνσεις το 2027 είναι τα εξής:
1. Ψηφιακό πελατολόγιο: Σε περισσότερες επαγγελµατικές δραστηριότητες επεκτείνεται από φέτος το ψηφιακό πελατολόγιο, το οποίο ήδη από την 1η Ιουλίου 2025 εφαρµόζεται σε χιλιάδες επαγγελµατίες του κλάδου του αυτοκινήτου (συνεργεία, φανοποιεία, πλυντήρια, χώρους στάθµευσης και εταιρείες ενοικίασης οχηµάτων). Πολύ σύντοµα θα πάρουν σειρά εταιρείες catering, διοργανωτές εκδηλώσεων, επιχειρήσεις που εκµεταλλεύονται αίθουσες και κτήµατα δεξιώσεων, καθώς και επιχειρήσεις ηχητικού και φωτιστικού εξοπλισµού. Στις επιχειρήσεις του κλάδου αυτοκινήτου, οι επαγγελµατίες καταγράφουν καθηµερινά τα στοιχεία οχηµάτων µέσω κινητού ή tablet, ενώ µε την παράδοση του αυτοκινήτου εκδίδεται η αντίστοιχη απόδειξη ή το τιµολόγιο. Η ίδια τακτική θα ισχύσει και στις επιχειρήσεις εκδηλώσεων, από την πρώτη επικοινωνία µε τον πελάτη έως και την ολοκλήρωση της υπηρεσίας. Το ψηφιακό πελατολόγιο επιτρέπει στην ΑΑ∆Ε να παρακολουθεί τις συναλλαγές σε πραγµατικό χρόνο και να πραγµατοποιεί διασταυρώσεις και συγκρίσεις σε οµοειδείς επιχειρήσεις.
2. Ψηφιακό δελτίο αποστολής: Το ψηφιακό δελτίο αποστολής, το οποίο από τις 2 Ιουνίου 2025 είναι υποχρεωτικό για επιχειρήσεις µε τζίρο άνω των 200.000 ευρώ, αποτελεί βασικό εργαλείο της κυβέρνησης στη µάχη κατά της φοροδιαφυγής. Η πλατφόρµα καταγράφει ηλεκτρονικά τη διακίνηση αγαθών από παραγωγούς σε επιχειρήσεις και τελικό καταναλωτή, περιορίζοντας λαθρεµπόριο και αδήλωτες συναλλαγές. Η δεύτερη φάση του µέτρου, που θα εφαρµοστεί πλήρως µέσα στο 2026, επεκτείνει την κάλυψη σε επιπλέον κλάδους, όπως αγροτικά προϊόντα, καύσιµα και εµπορικές αποστολές, µε στόχο την αύξηση των εσόδων και την ενίσχυση της φορολογικής συµµόρφωσης σε όλη την αλυσίδα διακίνησης προϊόντων.
3. Ψηφιακή κάρτα εργασίας: Η ψηφιακή κάρτα εργασίας αποτελεί ήδη έναν από τους βασικούς µοχλούς αύξησης των ασφαλιστικών εσόδων. Σήµερα καλύπτει περίπου 1,9 εκατ. εργαζοµένους και έχει συµβάλει στον περιορισµό των φαινοµένων αδήλωτης υπερωριακής και νυχτερινής εργασίας. Τα αποτελέσµατα αποτυπώνονται στα έσοδα των ασφαλιστικών ταµείων, τα οποία εκτιµάται ότι το 2025 υπερέβησαν σηµαντικά τον αρχικό στόχο, µε το µισό της αύξησης να προέρχεται από εισφορές. Για το 2026 προβλέπεται η καθολική εφαρµογή της ψηφιακής κάρτας σε όλη την οικονοµία, γεγονός που θα επεκτείνει την κάλυψη σε περίπου 1 εκατ. επιπλέον εργαζοµένους.
4. Ηλεκτρονική τιµολόγηση: Η υποχρεωτική ηλεκτρονική τιµολόγηση θα ξεκινήσει σταδιακά από τις 2 Φεβρουαρίου 2026. Οι επιχειρήσεις που πληρούν τις προϋποθέσεις θα πρέπει να αποδέχονται ηλεκτρονικά τιµολόγια από αυτήν την ηµεροµηνία και µετά, εκτός από ειδικές περιπτώσεις δηµοσίων συµβάσεων. Η ηλεκτρονική τιµολόγηση θα επιτρέψει την αυτόµατη διασύνδεση των στοιχείων τιµολόγησης µε τα πληροφοριακά συστήµατα της ΑΑ∆Ε, εξαλείφοντας καθυστερήσεις, λάθη και παρατυπίες.