Σε τροχιά συνολικής αναδιάρθρωσης εισέρχεται ο χάρτης των κοινωνικών επιδομάτων με τη δημιουργία του Εθνικού Μητρώου Παροχών και Ενισχύσεων, το οποίο αναμένεται να τεθεί σε λειτουργία εντός του έτους. Η ενεργοποίησή του ανοίγει τον δρόμο για επανεξέταση όλων των παροχών από μηδενική βάση και ενδεχόμενες αλλαγές για χιλιάδες δικαιούχους.
Στην ψηφιακή πλατφόρμα που αναπτύσσει η ΑΑΔΕ θα συγκεντρωθούν αναλυτικά στοιχεία για βασικά επιδόματα, όπως ανεργίας, στέγασης, παιδιού και θέρμανσης, καθώς και πλήρη δεδομένα για τους ωφελούμενους. Στο νέο σύστημα θα καταγράφονται το ονοματεπώνυμο, το ΑΦΜ, η οικογενειακή κατάσταση και το συνολικό οικονομικό προφίλ κάθε πολίτη.
Η ενιαία βάση δεδομένων φιλοδοξεί να αποτυπώσει με ακρίβεια ποιος λαμβάνει ποια παροχή και σε ποιο ύψος, επιτρέποντας εκτεταμένες διασταυρώσεις και ελέγχους. Μέσα από τη διαδικασία αυτή θα εντοπίζονται περιπτώσεις πολιτών που εισπράττουν ενισχύσεις χωρίς να πληρούν τα εισοδηματικά ή περιουσιακά κριτήρια, αλλά και περιπτώσεις συσσώρευσης πολλαπλών ή αλληλεπικαλυπτόμενων παροχών.
Με δεδομένο ότι οι κοινωνικές παροχές υπερβαίνουν τα 13 δισ. ευρώ ετησίως, το Μητρώο θα δημιουργεί για κάθε ΑΦΜ ένα ενιαίο ψηφιακό προφίλ, στο οποίο θα αποτυπώνονται όλες οι ενισχύσεις που λαμβάνει ο πολίτης — από το επίδομα παιδιού και στέγασης έως τα επιδόματα θέρμανσης, ανεργίας και αναπηρίας.
Κάθε δικαιούχος θα διαθέτει ένα ολοκληρωμένο «ψηφιακό αποτύπωμα παροχών», ανεξάρτητα από τον φορέα που χορηγεί την ενίσχυση. Στόχος είναι να περιοριστούν οι στρεβλώσεις του σημερινού συστήματος, όπου ορισμένοι ωφελούνται από πολλαπλές παροχές, και να ενισχυθεί η στόχευση των κοινωνικών πολιτικών προς όσους έχουν πραγματική ανάγκη.
Το νέο πλαίσιο προβλέπει ενιαία εισοδηματικά και περιουσιακά κριτήρια, αυτοματοποιημένες διασταυρώσεις για εισοδήματα, ακίνητη περιουσία και οικογενειακή κατάσταση, καθώς και τακτικούς στοχευμένους ελέγχους, ιδίως σε περιπτώσεις συσσώρευσης επιδομάτων.
Παράλληλα εξετάζεται και η συγχώνευση παροχών που καλύπτουν τον ίδιο σκοπό. Ενδεικτικό παράδειγμα αποτελούν τα επιδόματα στέγασης και η στεγαστική συνδρομή για ανασφάλιστους υπερήλικες, ενώ ήδη για τους δικαιούχους κοινωνικής κατοικίας προβλέπεται η μη ταυτόχρονη λήψη και των δύο.
Τι θα περιλαμβάνει το Μητρώο
Στοιχεία δικαιούχων: επώνυμο, όνομα, πατρώνυμο, ΑΦΜ, αριθμός μητρώου κοινωνικής ασφάλισης ή υγειονομικής περίθαλψης, στοιχεία ταυτοποιητικού εγγράφου, ημερομηνία γέννησης, φύλο, αριθμός προστατευόμενων τέκνων, δήμος και δημοτική ενότητα διαμονής, περιφερειακή ενότητα και ταχυδρομικός κώδικας.
Στοιχεία παροχών και ενισχύσεων: ονομασία και κωδικός παροχής, φορέας χορήγησης, ένδειξη αν η παροχή είναι «σε χρήμα» ή «σε είδος», χαρακτηρισμός ως «ανταποδοτική» ή «μη ανταποδοτική», ποσό δικαιούμενης και καταβληθείσας ενίσχυσης, ημερομηνία πληρωμής, περίοδος αναφοράς και τυχόν φορολογικές απαλλαγές.
Οικονομικά στοιχεία δικαιούχων: ετήσιο ατομικό και οικογενειακό φορολογητέο εισόδημα, καθώς και συνολική αξία ακίνητης περιουσίας, όπως λαμβάνεται υπόψη για τον προσδιορισμό του ΕΝΦΙΑ.
Το Μητρώο που δημιουργεί η ΑΑΔΕ θα είναι προσβάσιμο μέσω της πλατφόρμας gov.gr. Στην πρώτη φάση θα ενταχθούν φορείς όπως ο ΟΠΕΚΑ, η ΔΥΠΑ και τα συναρμόδια υπουργεία, καθώς και βασικά επιδόματα — παιδιού, θέρμανσης, γέννησης, ενοικίου, ανασφάλιστων υπερηλίκων και μακροχρόνιας ανεργίας. Μετά την πιλοτική λειτουργία, το σύστημα θα επεκταθεί σε όλες τις κρατικές παροχές, με υποχρεωτική εγγραφή των φορέων και διαρκή ενημέρωση της βάσης.
Οι πολίτες θα μπορούν μέσω gov.gr να ενημερώνονται για τα επιδόματα που έχουν εγκριθεί, τις πληρωμές που πραγματοποιήθηκαν και τυχόν μεταβολές ή εκκρεμότητες που αφορούν τις ενισχύσεις τους.