Μία από τις πιο συμβολικές και ιστορικές κατηγορίες καταστημάτων, όχι μόνο της Αθήνας αλλά και των υπόλοιπων πόλεων και χωριών της Ελλάδας, τα θρυλικά περίπτερα και «ψιλικατζίδικα», χάνουν συνεχώς έδαφος στην ελληνική αγορά «παραχωρώντας» τη θέση τους στα λεγόμενα και convenience stores, δηλαδή στα μικρά σούπερ μάρκετ με εμβαδό από 100-400 τ.μ. που ξεφυτρώνουν πλέον σε γειτονιές και κεντρικά σημεία, σαν «μανιτάρια».
Η σταδιακή εξαφάνιση του παραδοσιακού «μικρού» λιανεμπορίου, όπως τα περίπτερα με ιστορία στην Ελλάδα από το 1912, αποτυπώθηκε και στα πιο πρόσφατα στοιχεία της NielsenIQ σύμφωνα με τα οποία ήταν η μόνη κατηγορία που σημείωσε πτώση το 2025 κατά 2,8%.
Αντίθετα. τα μικρά Super Markets (καταστήματα μεταξύ 401-1000 τ.μ.) και οι Superettes (καταστήματα μεταξύ 100-400 τ.μ.) παρουσίασαν την πιο έντονη θετική τάση στο +8,9% και 9,0% αντίστοιχα, γεγονός που συνδέεται άμεσα με την αναδιάρθρωση του δικτύου των αλυσίδων, αλλά και την στροφή τους προς τα «καταστήματα ευκολίας/γειτονιάς.
Γενικότερα όλοι οι υπόλοιποι τύποι σούπερ μάρκετ εμφάνισαν θετική πορεία, με τα Hypermarkets να καταγράφουν αύξηση +8,8%, ενώ στο σύνολο του ο τζίρος του οργανωμένου λιανεμπορίου τροφίμων παρουσίασε για το σύνολο του 2025, θετική τάση της τάξεως του +7,1% , με την αυξημένη ζήτηση να αποτελεί τον κύριο μοχλό ανάπτυξης του κλάδου.
Οι συνολικές πωλήσεις των σούπερ μάρκετ το 2025 ανήλθαν στα 16,2 δισ. Ευρώ. Τα φρέσκα και χύμα προϊόντα (κρέας, ψάρια, φρούτα, λαχανικά κτλ.) σημείωσαν την μεγαλύτερη ποσοστιαία άνοδο, με +10,1% σε αξία, ενώ ακολούθησαν οι κατηγορίες Bazaar, που περιλαμβάνουν μη τρόφιμα όπως ρούχα, παιχνίδια και ηλεκτρικές συσκευές, καταγράφοντας ποσοστιαία αύξηση της τάξης του 9,6%.
Καθοριστικά τα ταχυκίνητα
Καθοριστική σε αυτή την ανάπτυξη ήταν η συνεισφορά και απόδοση των ταχυκίνητων καταναλωτικών προϊόντων, τα οποία πραγματοποίησαν το 75% των πωλήσεων του οργανωμένου λιανεμπορίου και αναπτύχθηκαν με 5,9%. Αποδομώντας αυτή την θετική τάση σε εξέλιξη πωλούμενων όγκων και μέσης τιμής, είναι εμφανές ότι η ζήτηση είναι αυτή που οδηγεί την ανάπτυξή των FMCGs (4,2%), καθώς η μέση τιμή καλαθιού αυξήθηκε πιο μετριοπαθώς, κατά 1,7%.
Αναλύοντας τα δεδομένα της αγοράς περαιτέρω, ιδιαίτερα ενδιαφέρον είναι το γεγονός ότι μόνο στις υπερ-κατηγορίες των τυποποιημένων τροφίμων & ποτών υπάρχει ανάπτυξη της μέσης τιμής τους (+2,6%), ενώ στις υπερ-κατηγορίες των μη τροφίμων εξακολουθούμε να έχουμε αποπληθωριστικές τάσεις, όπως συνέβαινε και το 2024, με τα Προϊόντα Φροντίδας του Σπιτιού να μείωσαν περαιτέρω τη μέση τιμή τους κατά -1,0%, καθώς και τα Προϊόντα Προσωπικής Υγιεινής και Ομορφιάς κατά -2,2%.
Snacking και γαλακτοκομικά πρωταγωνιστούν στις αυξήσεις τζίρου
Οι κατηγορίες που είδαν τους τζίρους τους να αυξάνονται με τους μεγαλύτερους ρυθμούς ήταν οι ευρύτερες κατηγορίες του Snacking (+10,9%), τα Γαλακτοκομικά προϊόντα (+9,5%), ενώ ακολούθησαν τα Προϊόντα Φροντίδας για τα Κατοικίδια (+8,7%), καθώς και τα Μη Αλκοολούχα Ροφήματα (+8,0%), στα οποία συμπεριλαμβάνονται, μεταξύ άλλων, το κακάο και ο καφές.
Τέλος, η γεωγραφική ανάλυση των δεδομένων δείχνει ότι η ανάπτυξη είναι ευρέως διασκορπισμένη, με τα Νησιά του Ιονίου & του Αιγαίου (+10,0%) και την Κρήτη (+9,6%) να ξεχωρίζουν για τις υψηλότερες ποσοστιαίες αυξήσεις στις πωλήσεις τους, ενώ η Αττική, η οποία συγκεντρώνει το 41% της αξίας της κατανάλωσης, παρουσιάζει την πιο μετριοπαθή τάση στο +5,9%. Το προαναφερθέν επιβεβαιώνει για μια ακόμη χρονιά την σημασία του τουρισμού για τον κλάδο, ειδικά για τις περιοχές που συγκεντρώνουν υψηλό αριθμό επισκεπτών, ενώ ενδεχομενως από μια άλλη οπτική ενισχύει την άποψη ότι η τάση του “Airbnb” και του “in-house meal preparation” συνεχίζει να επηρεάζει την αγοραστική συμπεριφορά όσον αφορά στο λιανεμπόριο τροφίμων.